11/11042.json

{
  "letter_id": "11042",
  "bd_url": "https://www.bullinger-digital.ch/letter/11042",
  "dominant_topic": 14,
  "topic_dist": [
    0.053391,
    0.060461,
    0.040387,
    0.045189,
    0.044477,
    0.05674,
    0.043144,
    0.062091,
    0.048851,
    0.043205,
    0.04207,
    0.043088,
    0.055842,
    0.05637,
    0.067242,
    0.063441,
    0.040584,
    0.044543,
    0.04692,
    0.041964
  ],
  "citations": [
    {
      "rank": 1,
      "cf_id": "cf010",
      "work_id": "stoa0104a.stoa005.opp-lat1",
      "max_score": 0.696501,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_32",
          "bdc_text": "dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa005.opp-lat1_window_48",
          "psc_text": "add. Y: sed manus moysi graues erant; cf. test. II21 24 eum S, eo WRv super eum. et Aaron et Ur sustinebant manus eius hinc et inde: et factae sunt manus Moysi stabiles usque in occasum solis. et fugauit Iesus Amalech et omnem populum eius. et dixit Dominus ad Moysen: scribe hoc, ut sit memoriale in libro, et da in aures lesnIesu, quoniam deletione deleam memoriam Amalech de sub caelo. AD HOC PRESSVRAS ET PERSECVTIONES FIERI VT PROBEMVR. In Deuteronomio: Temptat Dominus Deus uester uos ut sciat si diligitis Dominum Deum uestrum ex toto corde uestro et ex tota anima uestra et ex tota nirtuteuirtute uestra. et iterum aput Salomonem: uasa figuli probat fornax et homines iustos temptatio tribulationis. Paulus quoque paria testatur ac loquitur dicens: gloriamur in spe claritatis Dei. non solum autem sed et gloriamur in pressuris scientes quoniam pressura tolerantiam operatur, tolerantia autem probationem, probatio autem spem:",
          "candidate_score": 0.696501,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_32_34",
          "bdc_text": "dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten . aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. . Lieber herr , die sachen sind wichtig ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa005.opp-lat1_window_48",
          "psc_text": "add. Y: sed manus moysi graues erant; cf. test. II21 24 eum S, eo WRv super eum. et Aaron et Ur sustinebant manus eius hinc et inde: et factae sunt manus Moysi stabiles usque in occasum solis. et fugauit Iesus Amalech et omnem populum eius. et dixit Dominus ad Moysen: scribe hoc, ut sit memoriale in libro, et da in aures lesnIesu, quoniam deletione deleam memoriam Amalech de sub caelo. AD HOC PRESSVRAS ET PERSECVTIONES FIERI VT PROBEMVR. In Deuteronomio: Temptat Dominus Deus uester uos ut sciat si diligitis Dominum Deum uestrum ex toto corde uestro et ex tota anima uestra et ex tota nirtuteuirtute uestra. et iterum aput Salomonem: uasa figuli probat fornax et homines iustos temptatio tribulationis. Paulus quoque paria testatur ac loquitur dicens: gloriamur in spe claritatis Dei. non solum autem sed et gloriamur in pressuris scientes quoniam pressura tolerantiam operatur, tolerantia autem probationem, probatio autem spem:",
          "candidate_score": 0.681648,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_31_33",
          "bdc_text": "- Vgl. oben Nr. 997 , Anm. 4. , aber warlich uß keiner andren ursach , dann unß ze schaden ; dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten . aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa005.opp-lat1_window_48",
          "psc_text": "add. Y: sed manus moysi graues erant; cf. test. II21 24 eum S, eo WRv super eum. et Aaron et Ur sustinebant manus eius hinc et inde: et factae sunt manus Moysi stabiles usque in occasum solis. et fugauit Iesus Amalech et omnem populum eius. et dixit Dominus ad Moysen: scribe hoc, ut sit memoriale in libro, et da in aures lesnIesu, quoniam deletione deleam memoriam Amalech de sub caelo. AD HOC PRESSVRAS ET PERSECVTIONES FIERI VT PROBEMVR. In Deuteronomio: Temptat Dominus Deus uester uos ut sciat si diligitis Dominum Deum uestrum ex toto corde uestro et ex tota anima uestra et ex tota nirtuteuirtute uestra. et iterum aput Salomonem: uasa figuli probat fornax et homines iustos temptatio tribulationis. Paulus quoque paria testatur ac loquitur dicens: gloriamur in spe claritatis Dei. non solum autem sed et gloriamur in pressuris scientes quoniam pressura tolerantiam operatur, tolerantia autem probationem, probatio autem spem:",
          "candidate_score": 0.672919,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_38_40",
          "bdc_text": "würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden . Doch so würt gott sin eer und wort ( ouch in unserem verderben) wol erhalten . Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa005.opp-lat1_window_51",
          "psc_text": "de v 9 tempte W uos ante dominus ponit v 12 solomonem S 13 furnax S tribulationes 5 14 testatur ac] testac R 16 scrientes W 19 diffusa v in cordibus Rv 20 sanctum om. W in nobis R 22 accedentem Sl 23 fit ex sit S m. 2 noaum aliquid r quia maiestatis et uirtutis Domini nomen in uobis requiescit, quod quidem secundum illos blasphematur, secundum nos autem honoratur. TIMENDAS NON ESSE INIVRIAS ET POENAS PERSECVTIONVM QVIA MAIOR SIT DOMINVS AD PROTEGENDVM QVAM DIABOLVS AD INPVGNANDVM. Iohannes in epistula sua probat dicens: maior est qui in uobis est quam qui in isto mundo. item in psalmo CXVII: non metuam quid mihi faciat homo: Dominus mihi auxiliator est. et iterum: isti in curribus et isti in equis, nos uero in nomine Dei nostri magnificabimur. illi copulati sunt pedes et ceciderunt, nos autem exsurreximus et erecti sumus. et adhueadhuc fortius docens",
          "candidate_score": 0.65765,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_37_39",
          "bdc_text": "seind zuͦ ußtilgung des ewangeli gerichtet ; würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden . Doch so würt gott sin eer und wort ( ouch in unserem verderben) wol erhalten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa005.opp-lat1_window_26",
          "psc_text": "hominem et pecora. et si fuerint tres uiri hi in medio eius Noe et Danihel et Iob, non liberabunt filios neque filias, ipsi soli salui erunt. item in Eegnorum. I.: si delinquendo uir peccet aduersus uirum, orabunt pro eo Dominum: si autem in Deum peccet homo, quis orabit pro eo? QVOD SIC IDOLOLATRIAE INDIGNETVR DEVS VT PRAECEPERIT ETIAM EOS INTERFICI QVI SACRIFICARE ET SERVIRE IDOLIS SVASERINT. In Deuteronomio: quodsi rogauerit te frater tuus aut filius tuus aut filia tua aut uxor tua quae est in sinu tuo aut amicus tuus qui aequalis est animae tuae latenter dicens 'eamus et seruiamus diis aliis, diis gentium1, non consenties ei et non exaudies eum et non parcet oculus tuus super eum et non celabiseum, adnuntians adnuntiabis de illo. manus tua erit super eum in primis interficere eumetmanus omnis populi postremo: et lapidabunt eum, et morietur, quoniam quaesiuit auertere te a Domino Deo tuo.",
          "candidate_score": 0.649093,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_30_32",
          "bdc_text": "Das concilium ist ein jar uffgeschlagenaufgeschoben. - Vgl. oben Nr. 997 , Anm. 4. , aber warlich uß keiner andren ursach , dann unß ze schaden ; dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa005.opp-lat1_window_48",
          "psc_text": "add. Y: sed manus moysi graues erant; cf. test. II21 24 eum S, eo WRv super eum. et Aaron et Ur sustinebant manus eius hinc et inde: et factae sunt manus Moysi stabiles usque in occasum solis. et fugauit Iesus Amalech et omnem populum eius. et dixit Dominus ad Moysen: scribe hoc, ut sit memoriale in libro, et da in aures lesnIesu, quoniam deletione deleam memoriam Amalech de sub caelo. AD HOC PRESSVRAS ET PERSECVTIONES FIERI VT PROBEMVR. In Deuteronomio: Temptat Dominus Deus uester uos ut sciat si diligitis Dominum Deum uestrum ex toto corde uestro et ex tota anima uestra et ex tota nirtuteuirtute uestra. et iterum aput Salomonem: uasa figuli probat fornax et homines iustos temptatio tribulationis. Paulus quoque paria testatur ac loquitur dicens: gloriamur in spe claritatis Dei. non solum autem sed et gloriamur in pressuris scientes quoniam pressura tolerantiam operatur, tolerantia autem probationem, probatio autem spem:",
          "candidate_score": 0.649013,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_38_40",
          "bdc_text": "würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden . Doch so würt gott sin eer und wort ( ouch in unserem verderben) wol erhalten . Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa005.opp-lat1_window_26",
          "psc_text": "hominem et pecora. et si fuerint tres uiri hi in medio eius Noe et Danihel et Iob, non liberabunt filios neque filias, ipsi soli salui erunt. item in Eegnorum. I.: si delinquendo uir peccet aduersus uirum, orabunt pro eo Dominum: si autem in Deum peccet homo, quis orabit pro eo? QVOD SIC IDOLOLATRIAE INDIGNETVR DEVS VT PRAECEPERIT ETIAM EOS INTERFICI QVI SACRIFICARE ET SERVIRE IDOLIS SVASERINT. In Deuteronomio: quodsi rogauerit te frater tuus aut filius tuus aut filia tua aut uxor tua quae est in sinu tuo aut amicus tuus qui aequalis est animae tuae latenter dicens 'eamus et seruiamus diis aliis, diis gentium1, non consenties ei et non exaudies eum et non parcet oculus tuus super eum et non celabiseum, adnuntians adnuntiabis de illo. manus tua erit super eum in primis interficere eumetmanus omnis populi postremo: et lapidabunt eum, et morietur, quoniam quaesiuit auertere te a Domino Deo tuo.",
          "candidate_score": 0.645961,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 2,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "035_Augustinus-Hipponensis_Expositio-Epistolae-ad-Galatas",
      "max_score": 0.687787,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_18_20",
          "bdc_text": "Christi vastsehr . dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. . Den wöllen euch lassen bevolhen sein.",
          "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_Expositio-Epistolae-ad-Galatas_window_7",
          "psc_text": "Quam voluntatem gloriamque Patris nunc commemoravit Apostolus, ut ipse quoque Domini exemplo, a quo missus est, non se quaerere gloriam suam significaret, nec facere voluntatem suam in praedicatione Evangelii, sicut paulo post dicit: Si hominibus placerem, Christi servus non essem. (Galat. I, 10). 4. [Ib. I, 6-9.] Miror quod sic tam cito transferimini ab eo, qui vos vocavit in gloriam Christi, in aliud Evangelium, quod non est aliud. Evangelium enim si aliud est, praeter id quod, sive per se, sive per aliquem Dominus dedit; jam nec Evangelium recte dici potest. Vigilanter autem, cum dixisset, transferimini ab eo qui vos vocavit; adjunxit, in gloriam Christi, quam volebant illi evacuare, quasi frustra venerit Christus, si jam circumcisio carnis atque hujusmodi opera Legis tantum valebant, ut per illa homines salvi fierent. Nisi aliqui sunt conturbantes vos, et volentes convertere Evangelium Christi. Non quemadmodum istos conturbant, ita etiam convertunt Evangelium Christi, quia manet firmissimum:",
          "candidate_score": 0.687787,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16_18",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] . Christi vastsehr .",
          "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_Expositio-Epistolae-ad-Galatas_window_7",
          "psc_text": "Quam voluntatem gloriamque Patris nunc commemoravit Apostolus, ut ipse quoque Domini exemplo, a quo missus est, non se quaerere gloriam suam significaret, nec facere voluntatem suam in praedicatione Evangelii, sicut paulo post dicit: Si hominibus placerem, Christi servus non essem. (Galat. I, 10). 4. [Ib. I, 6-9.] Miror quod sic tam cito transferimini ab eo, qui vos vocavit in gloriam Christi, in aliud Evangelium, quod non est aliud. Evangelium enim si aliud est, praeter id quod, sive per se, sive per aliquem Dominus dedit; jam nec Evangelium recte dici potest. Vigilanter autem, cum dixisset, transferimini ab eo qui vos vocavit; adjunxit, in gloriam Christi, quam volebant illi evacuare, quasi frustra venerit Christus, si jam circumcisio carnis atque hujusmodi opera Legis tantum valebant, ut per illa homines salvi fierent. Nisi aliqui sunt conturbantes vos, et volentes convertere Evangelium Christi. Non quemadmodum istos conturbant, ita etiam convertunt Evangelium Christi, quia manet firmissimum:",
          "candidate_score": 0.671728,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_38_40",
          "bdc_text": "würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden . Doch so würt gott sin eer und wort ( ouch in unserem verderben) wol erhalten . Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben .",
          "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_Expositio-Epistolae-ad-Galatas_window_32",
          "psc_text": "Judaeus sis, Gentiliter, et non Judaice vivis, quemadmodum rursus ad consuetudinem Judaeorum reverteris? sed, quemadmodum, inquit, Gentes cogis judaizare? Quod autem hoc ei coram omnibus dixit, necessitas coegit, ut omnes illius objurgatione sanarentur. Non enim utile erat errorem qui palam noceret, in secreto emendare. Huc accedit quod firmitas et charitas Petri, cui ter a Domino dictum est, Amas me? pasce oves meas (Joan. XXI, 15) , objurgationem talem posterioris pastoris pro salute gregis libentissime sustinebat. Nam erat objurgatore suo ipse qui objurgabatur mirabilior, et ad imitandum difficilior. Facilius est enim videre quid in alio corrigas, atque id vituperando vel objurgando corrigere, quam videre quid in te corrigendum sit, libenterque corrigi, vel per teipsum, nedum per alium; adde posteriorem, adde coram omnibus. Valet autem hoc ad magnum humilitatis exemplum, quae maxima est disciplina christiana: humilitate enim conservatur charitas. Nam nihil eam citius violat quam superbia. Et ideo Dominus non ait, Tollite",
          "candidate_score": 0.647135,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_8_10",
          "bdc_text": "Ein Beitrag zur deutschen Wirtschaftsgeschichte des 16 . und 17 . Jahrhunderts , Paderborn 1927 , S. 17f ;",
          "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_Expositio-Epistolae-ad-Galatas_window_28",
          "psc_text": "Accipiet in hoc saeculo septies tantum [Matth. XIX, 29]; ac si diceret, Quasi nihil habentes, et omnia possidentes [II Cor. VI, 10]. Unde etiam Joannes ad septem scribit Ecclesias [Apoc. I, 4], quae utique universalis Ecclesiae personam gerunt); vel certe ad septenariam operationem Spiritus sancti magis refertur septenarius numerus columnarum, sapientiae et intellectus, consilii et fortitudinis, scientiae et pietatis, et timoris Dei (Isai. XI, 2, 3), quibus operationibus domus Filii Dei, hoc est, Ecclesia continetur. 14. [Ib. II, 10.] Quod autem ait, Tantum ut pauperum memores essemus, quod et studui hoc ipsum facere: communis cura erat omnibus Apostolis de pauperibus sanctorum, qui erant in Judaea, qui rerum suarum venditarum pretia ad pedes Apostolorum posuerant (Act. IV, 35). Sic ergo ad Gentes missi sunt Paulus et Barnabas, ut Ecclesiae Gentium quae hoc non fecerant, ministrarent, hortatione ipsorum, eis qui hoc fecerant: sicut ad Romanos dicit, « Nunc autem pergam Jerusalem ministrare",
          "candidate_score": 0.616216,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 3,
      "cf_id": "cf020",
      "work_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Malachiam",
      "max_score": 0.685244,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Malachiam_window_60",
          "psc_text": "960 Quoniam ab infantia sacras litteras nosti, quae te possint instruere ad salutem, ut peccantes coram omnibus arguas (II Tim. III, 13) . Sequitur: Quia angelus Domini exercituum est. Exponit nomen suum Ezras sacerdos Dei, hoc est, Malachi, quod angelus Domini interpretatur; angelus autem, id est, nuntius, sacerdos Dei verissime dicitur, quia Dei et hominum sequester est, ejusque ad populum nuntiat voluntatem: et idcirco in sacerdotis pectore rationale est (Exod. XXIX), et in rationali doctrina et veritas ponitur, ut discamus, sacerdotem doctum esse debere, et praeconem dominicae veritatis. Quidam hoc quod ad Levi et per Levi ad sacerdotes dicitur, falso putant intelligendum esse de Christo, non respicientes ea quae sequuntur, personae Christi esse contraria. (Vers. 8, 9.) Vos autem recessistis de via, et scandalizastis plurimos in lege: irritum fecistis pactum Levi, dicit Dominus exercituum. Propter quod et ego dedi vos contemptibiles, et humiles omnibus populis, sicut non servastis vias meas,",
          "candidate_score": 0.685244,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_14_16",
          "bdc_text": "Peter Steuer , Die Außenverflechtung der Augsburger Oligarchie von 1500-1620 . Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Malachiam_window_60",
          "psc_text": "960 Quoniam ab infantia sacras litteras nosti, quae te possint instruere ad salutem, ut peccantes coram omnibus arguas (II Tim. III, 13) . Sequitur: Quia angelus Domini exercituum est. Exponit nomen suum Ezras sacerdos Dei, hoc est, Malachi, quod angelus Domini interpretatur; angelus autem, id est, nuntius, sacerdos Dei verissime dicitur, quia Dei et hominum sequester est, ejusque ad populum nuntiat voluntatem: et idcirco in sacerdotis pectore rationale est (Exod. XXIX), et in rationali doctrina et veritas ponitur, ut discamus, sacerdotem doctum esse debere, et praeconem dominicae veritatis. Quidam hoc quod ad Levi et per Levi ad sacerdotes dicitur, falso putant intelligendum esse de Christo, non respicientes ea quae sequuntur, personae Christi esse contraria. (Vers. 8, 9.) Vos autem recessistis de via, et scandalizastis plurimos in lege: irritum fecistis pactum Levi, dicit Dominus exercituum. Propter quod et ego dedi vos contemptibiles, et humiles omnibus populis, sicut non servastis vias meas,",
          "candidate_score": 0.653386,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_32",
          "bdc_text": "dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten .",
          "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Malachiam_window_7",
          "psc_text": "in his non fit sermo Dei; sed qui lavant inter innocentes manus suas (Psal. XXV). Quibus aquis et Pilatus manus lavare conatus est, ne Judaeorum blasphemiis consentiret (Matt. XXVII), de quibus Psalmista laetatur, dicens: Super aquas refectionis educavit me (Ps. XXII, 2) . De hac aqua per prophetam Dominus pollicetur: Aspergam vos aqua mundissima (Ezech. XXXVI) . Qui autem peccator est, inebriatur calice Babylonio, et dicitur de eo: Spinae nascuntur in manu ebriosi (Prov. XXVI, 9) . LXX: Ponite super corda vestra. Hoc in Hebraico non habetur, sed puto de Aggaeo additum, in quo legimus: Et nunc ponite super corda vestra a die hac et supra (Aggaei II, 16). Post titulum igitur prophetae sive prooemium, dupliciter accipiendum est: Ponite super corda vestra, id est, animadvertite et considerate, id quod supra dictum est: Assumptio verbi Domini super Israel in manu Angeli ejus. Sive diligenter animadvertite, quae dicenda sunt postea, ut ea",
          "candidate_score": 0.651848,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_48",
          "bdc_text": "U [wer ] Jacob Meyger. [ Adresse auf der Rückseite :",
          "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Malachiam_window_113",
          "psc_text": "Sadoch scribam (Neem. XIII, 10 seqq.) , et caetera. Audivimus Ezrae historiam, nunc prophetae verba repetamus, diligentius intuentes an prophetia historiaque concordent. Quando dicitur: Revertimini ad me, et ego revertar ad vos, dicit Dominus omnipotens, quos hortatur ut redeant, perspicuum est a Domino recessisse. Et vide clementiam Domini, par pari repromittit, ut in qua mensura mensi fuerint, rementiatur eis (Matth. VII, 1). Et sicut in Levitico scribitur: Si ambulaveritis ad me perversi, et ego ambulabo contra vos furore perverso (Lev. XVI, 27, 28) . Sic et nunc populum cohortatur ad reditum, ut ipse quoque ad eos redeat. Qui non intelligentes se a Domino recessisse, impudenter interrogant: In quo revertemur? Et dicunt: Quando enim recessimus, ut merito redire cogamur? Dominus respondit: Si affiget [Al. affigit] homo Deum, quia vos configitis me? Verbum Hebraicum, quod scribitur HAJECBA ( ), LXX interpretati sunt si supplantat: pro quo Aquila, et Symmachus, et Theodotio posuerunt,",
          "candidate_score": 0.634058,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 4,
      "cf_id": "cf016",
      "work_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII",
      "max_score": 0.681104,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_15_17",
          "bdc_text": "Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_475",
          "psc_text": "Propheta memoravit. Castigatur enim qui recipitur; qui autem non recipiuntur, non flagellantur. In laboribus enim hominum non sunt, et cum hominibus non flagellabuntur (Psal. LXXII, 5) . Ideoque supra ait: Quam bonus, Israel, Deus rectis corde (Ibid., 1) ! Ergo bonus omnibus; quia omnes recto vult esse corde. Qui autem cor declinaverit, ipse a se gratiam divinae bonitatis avertit. 9. (Vers. 66.) Sequitur: Jucunditatem, et disciplinam, et scientiam doce me; quia in mandatis tuis credidi. Juxta Apostolum χρηστόν bonum intelligimus; quia dixit: Vide ergo bonitatem Domini (Rom. XI, 22). Juxta Evangelium 1082 χρηστόν suave accipimus. Dixit enim: Tollite jugum meum . . . . quia leve est, et onus meum, quia suave est (Matt. XI, 29 et 30) . Dixit enim, τὸ φορτίον μου χρηστόν. Unde merito bonitatem Dei ab ipso quaerit doceri, ne forte quis perfunctorie accipiens bonum Deum esse, in erroribus perseveret, quod per misericordiam Dei sciat impunitatem",
          "candidate_score": 0.681104,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16_18",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] . Christi vastsehr .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_475",
          "psc_text": "Propheta memoravit. Castigatur enim qui recipitur; qui autem non recipiuntur, non flagellantur. In laboribus enim hominum non sunt, et cum hominibus non flagellabuntur (Psal. LXXII, 5) . Ideoque supra ait: Quam bonus, Israel, Deus rectis corde (Ibid., 1) ! Ergo bonus omnibus; quia omnes recto vult esse corde. Qui autem cor declinaverit, ipse a se gratiam divinae bonitatis avertit. 9. (Vers. 66.) Sequitur: Jucunditatem, et disciplinam, et scientiam doce me; quia in mandatis tuis credidi. Juxta Apostolum χρηστόν bonum intelligimus; quia dixit: Vide ergo bonitatem Domini (Rom. XI, 22). Juxta Evangelium 1082 χρηστόν suave accipimus. Dixit enim: Tollite jugum meum . . . . quia leve est, et onus meum, quia suave est (Matt. XI, 29 et 30) . Dixit enim, τὸ φορτίον μου χρηστόν. Unde merito bonitatem Dei ab ipso quaerit doceri, ne forte quis perfunctorie accipiens bonum Deum esse, in erroribus perseveret, quod per misericordiam Dei sciat impunitatem",
          "candidate_score": 0.678144,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16_18",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] . Christi vastsehr .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_476",
          "psc_text": ". . . . quia leve est, et onus meum, quia suave est (Matt. XI, 29 et 30) . Dixit enim, τὸ φορτίον μου χρηστόν. Unde merito bonitatem Dei ab ipso quaerit doceri, ne forte quis perfunctorie accipiens bonum Deum esse, in erroribus perseveret, quod per misericordiam Dei sciat impunitatem suis dari posse peccatis; cum etsi indulgeat Dominus, tamen foeda est conversatio in criminibus semper haerere. Non ergo bonitas ista vulgaris est: sed quae semper disciplinae exspectet profectum. 10. Ideoque qui intelligit altam Dei esse bonitatem, doceri desiderat etiam disciplinam. Nam plerique avertuntur a studio disciplinae, dum eam severam et tristem arbitrantur: sed perspicacior sensu intelligit, quod disciplina si tristis ad tempus sit, posterioribus fiat jucunda temporibus. Sed est disciplina vel correptio severior: est etiam moderatior. Moderatior est, de qua dicit Dominus: Corripiam eos in auditu tribulationis eorum (Ose. VII, 12) . Est et severior quae est in ira et",
          "candidate_score": 0.670331,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_15_17",
          "bdc_text": "Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_476",
          "psc_text": ". . . . quia leve est, et onus meum, quia suave est (Matt. XI, 29 et 30) . Dixit enim, τὸ φορτίον μου χρηστόν. Unde merito bonitatem Dei ab ipso quaerit doceri, ne forte quis perfunctorie accipiens bonum Deum esse, in erroribus perseveret, quod per misericordiam Dei sciat impunitatem suis dari posse peccatis; cum etsi indulgeat Dominus, tamen foeda est conversatio in criminibus semper haerere. Non ergo bonitas ista vulgaris est: sed quae semper disciplinae exspectet profectum. 10. Ideoque qui intelligit altam Dei esse bonitatem, doceri desiderat etiam disciplinam. Nam plerique avertuntur a studio disciplinae, dum eam severam et tristem arbitrantur: sed perspicacior sensu intelligit, quod disciplina si tristis ad tempus sit, posterioribus fiat jucunda temporibus. Sed est disciplina vel correptio severior: est etiam moderatior. Moderatior est, de qua dicit Dominus: Corripiam eos in auditu tribulationis eorum (Ose. VII, 12) . Est et severior quae est in ira et",
          "candidate_score": 0.664862,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_15_17",
          "bdc_text": "Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_71",
          "psc_text": "regias, sed divinae munus gratiae depoposcit, accipere meruit sapientiae disciplinam: repletus est Domini Spiritu, ut cognosceret mandata omnia (III Reg. 11 et 12). Qui autem non habet, ut in corde suo exquirat Dominum, et facit quidem opus Dei, sed negligenter facit, maledicto subjectus est, sicut legimus: Quia maledictus omnis qui opus Dei facit negligenter (Jerem. XLVIII, 10) . Merito ergo repellitur, quia maledicto dignus est, quia polluit magis et impedit opus quod negligenter putaverit exsequendum. 22. Consideremus ergo utrum bonitas sit repelli ab opere negligentem: an vero retineri. Et imaginem rei hujus ex aliis sumamus artibus. Curat medicus aegrotum, sed negligenter: et desidia medici virus alta vulneris serpit. Quanto igitur melius removeri hujusmodi medicum qui tempus terit, cum profectum nullum sentiat vulneratus; ut curandi officium ad eum medicum transferatur, qui maturius possit aegroto sua diligentia subvenire! Nonne clementior est qui repellit nihil proficientem, quam qui retinet ad discrimen aegroti? Constitue",
          "candidate_score": 0.660248,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_15_17",
          "bdc_text": "Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_188",
          "psc_text": "ut Domini legitima miseratione curetur. Cito enim refricatur vulnus, quod sanatum medicinae lege non fuerit; immo etiam seriorem curatio sentit profectum. Ideoque si virus in interiora proserpit, medicamenta foris apposita non sentit. Exigit ergo medicinae ratio, ut aut sectione, aut adustione curetur. Nisi enim putrefacta recidantur, aut humor inutilis decoquatur, frustra medicinae manus adhibentur ad vulnera. Ideoque bonus medicus hujusmodi aegrum 1016 legitime dicit esse curandum; ut possit medicina proficere. Lege ergo miseretur, qui cum justitia sapientiaque miseretur; ut ea dimittat quae scit jure posse dimitti; ne cum alterius miseretur, se ipsum legi faciat obnoxium. Agag postquam miseratione donatus est, fecit peccare Saul. Peccavit enim in ipsa misericordia, et ideo peccavit post misericordiam. 24. Consideremus etiam, ne et ipsum deteriorem faciamus, cujus miseremur injuste. Plerumque enim non coercere delinquentes majoris auctoritatis est quam si ulciscaris. Traduntur enim in passiones ignominiae, quicumque aliquid inhonestum commiserunt, nullumque culpae pretium ferunt. Denique eos",
          "candidate_score": 0.659267,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_30_32",
          "bdc_text": "Das concilium ist ein jar uffgeschlagenaufgeschoben. - Vgl. oben Nr. 997 , Anm. 4. , aber warlich uß keiner andren ursach , dann unß ze schaden ; dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_1217",
          "psc_text": "Sequitur versus quartus: Loquetur lingua mea verbum tuum; quoniam omnia mandata tua justitia est. Qui didicerit justitias Dei, loquitur verbum Dei; et qui verbum Dei loquitur, otiosum verbum non loquitur. Otiosum verbum est, loqui opera hominum. Ideo Sanctus dicit (Psal. XVI, 4) dari sibi a Domino gratiam, ut non loquatur os suum opera hominum; quia otiosum verbum est: nec solum otiosum, sed etiam periculosum, pro quo rationem sumus reddituri. Omne enim verbum otiosum quodcumque locuti fuerimus, reddemus pro eo rationem (Matth. XII, 36). Non enim mediocre periculum est, cum habeas tanta eloquia Dei, et Dei opera quae fecit in Genesi, fecit in Exodo, fecit 1252 in Levitico, Numeris, Deuteronomio, Jesu Nave, Judicum libro, Regnorum, atque Esdrae libris, fecit in Evangelio, vel in Actibus apostolorum, illis praetermissis, loquaris quae saeculi sunt, audias quae saeculi sunt. Sepi aures tuas spinis (Eccli. XXVIII, 28) : utinam et linguam tuam obsepias. Sed quod pejus",
          "candidate_score": 0.644077,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_45_47",
          "bdc_text": "Grussen mir Meister LeoLeo Jud. , Pellican , die brueder gemeinlich und alle die , so den herren von hertzen lieben . Uß Basel , den 24 . meyens anno etc. 37 .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_689",
          "psc_text": "44) . Omnes utique in affectu charitatis inclusit, qui non exclusit inimicos. Quis enim videtur exceptus, cum recipiatur inimicus? Unde Apostolus, Si fieri, inquit, potest . . . cum omnibus hominibus pacem habentes (Rom. I, 18) . Non potest hoc Judaeis dici, non gentibus, ut cum omnibus pacem habeant. Illi vix suos diligunt: Christiano etiam inimicos non licet non amare. Christianum cum dico, perfectum dico; in Christo enim plenitudo divinitatis est, cujus nomen usurpas. Qui vocabulum geris, interpretationem vocabuli perfectionemque cur refugis? Audi latum mandatum: Benedicite eos qui persequuntur vos . . . . . et nolite maledicere (Ibid., 14) . Iste ipse qui latum dicit esse mandatum, probavit supra dicens: Illi quidem detrahebant, ego autem orabam (Psal. CVIII, 4) . Quid orabas, David, dicito nobis ipse. Sed dixisti; legi enim dicentem: Maledicent illi, et tu benedices (Ibid., 28) . SERMO DECIMUS TERTIUS. Mem. 1. Mem littera tertia decima significat",
          "candidate_score": 0.642834,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_39",
          "bdc_text": "Doch so würt gott sin eer und wort ( ouch in unserem verderben) wol erhalten .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_623",
          "psc_text": "6) . 7. Ergo sicut prudenter considerandum est, quando humilitas a Domino sit causa probationis, quando etiam ipsa ab homine inferendae humilitatis impressio, quae tamen ipsa solet patientia et magnanimitate tolerari: ita etiam sapienter considerandum quid sit, in aeternum in coelo verbum Domini permanere: vel sicut aliqui codices habent, in saeculum, quia Graecus εἰς τὸν αἰῶνα posuit, quod diverse interpretati sunt translatores: alii in aeternum, alii in saeculum. In saeculum ergo permanet, Domine, verbum tuum in coelo. Et quomodo ipse dixisti: Coelum et terra transibunt: verba autem mea non praeteribunt (Matth. XXIV, 35) ? In saeculum permanet verbum, non ultra saeculum et saecula; saecula enim temporis sunt. Coelum ergo et terra, id est, istius mundi opera praeteribunt, et tempora permanebunt. Alius qui spiritalis est, et dijudicat 1116 verba legis: In aeternum, inquit, Domine, permanet verbum tuum in coelo. Aeternitas enim verbi manentis opinionem verbi praetereuntis excludit. Quomodo autem permanet verbum",
          "candidate_score": 0.641538,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_19_21",
          "bdc_text": "dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. . Den wöllen euch lassen bevolhen sein. Zu dem hat er einen doctorDr .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_188",
          "psc_text": "ut Domini legitima miseratione curetur. Cito enim refricatur vulnus, quod sanatum medicinae lege non fuerit; immo etiam seriorem curatio sentit profectum. Ideoque si virus in interiora proserpit, medicamenta foris apposita non sentit. Exigit ergo medicinae ratio, ut aut sectione, aut adustione curetur. Nisi enim putrefacta recidantur, aut humor inutilis decoquatur, frustra medicinae manus adhibentur ad vulnera. Ideoque bonus medicus hujusmodi aegrum 1016 legitime dicit esse curandum; ut possit medicina proficere. Lege ergo miseretur, qui cum justitia sapientiaque miseretur; ut ea dimittat quae scit jure posse dimitti; ne cum alterius miseretur, se ipsum legi faciat obnoxium. Agag postquam miseratione donatus est, fecit peccare Saul. Peccavit enim in ipsa misericordia, et ideo peccavit post misericordiam. 24. Consideremus etiam, ne et ipsum deteriorem faciamus, cujus miseremur injuste. Plerumque enim non coercere delinquentes majoris auctoritatis est quam si ulciscaris. Traduntur enim in passiones ignominiae, quicumque aliquid inhonestum commiserunt, nullumque culpae pretium ferunt. Denique eos",
          "candidate_score": 0.639725,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_42_44",
          "bdc_text": "ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten . Bevilh eüch hiemit dem herren von hertzen .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_82",
          "psc_text": "tuas perfidis prodas: et si amicitiam simulent, non illis aperias interiora domus tuae; non reseres thesauros regios, quos Babylonii scire non debent; ne veniant et capiant posteros tuos, et seminarium virtutis abscindant. Hoc est quod etiam in Evangelio dicit Dominus: Nolite mittere margaritas vestras porcis (Matth. VII, 6) . Ideo bene facit qui abscondit eloquia Domini in corde suo, sicut abscondebat propheta David, sicut Maria, quae conservabat omnia verba Domini Jesu in corde suo (Luc. II, 51). Etenim si bonum est viro sermones suos abscondere, quanto magis sermonem Dei cordis nostri gremio debemus operire, debemus abscondere! 29. (Vers. 12.) Quarto versu dicit: Benedictus es, Domine: doce me justificationes tuas. Non enim quicumque dixerit, Domine, Domine, ipse intrabit in regnum coelorum: sed qui voluntatem Dei fecerit. Ideo iste qui correxerit viam suam a juventute sua, custodierit verba Dei in toto corde, quaesierit Dominum Deum suum, nec repulsus sit a mandatis Dei,",
          "candidate_score": 0.632241,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_7_9",
          "bdc_text": "Franz Josef Schöningh , Die Rehlinger von Augsburg . Ein Beitrag zur deutschen Wirtschaftsgeschichte des 16 . und 17 .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_444",
          "psc_text": "fratribus, et accersito junior germano quem maxime diligebat, meridie instaurat convivium (Gen. XLIII, 16). Erat enim meridies in sancti Joseph pectore, quando laetas epulas fratribus splendentis gratiae ministrabat, suavissimique cibos alloquii dividebat; ut cum illi poenam fratris metuerent appetiti et venditi in servitutem, ille divino judicio ipsis diceret esse provisum, ut in Aegyptum deduceretur, qui famem sustinentibus alimoniam non negaret (Gen. XLV, 5-7). 51. Habemus ergo in nobis meridiem. Meridies est ei, cui justitiae sol refulget, et cujus opere 1075 bono, vel cogitationibus innoxiis, et pura mente atque sincera pascitur Christus. Disce igitur quemadmodum tibi ipse facias meridiem. Revela, inquit, ad Dominum viam tuam, et spera in eum: et ipse faciet, et educet sicut lumen justitiam tuam, et judicium tuum sicut meridiem (Psalm. XXXVI, 5 et 6) . Ubi enim vera est fides, ibi veri luminis gratia est: ubi innocentiae prolixior custodia, virtutumque longa meditatione processus, ubi splendor bonae conscientiae",
          "candidate_score": 0.601875,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_33",
          "bdc_text": "aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_1181",
          "psc_text": "CXXIII, 5). Numquid aqua maris excludere Moysis potuit charitatem? Et ut secundum litteram tibi psalmorum series suffragetur, nempe diligens Deum, tutum sibi credidit iter esse per maria. Qui autem non dilexerunt Deum, hi demersi fluctibus dignum sacrilegiis suis exitum pertulerunt. Elias atque Elisaeus Jordanem transmiserunt pede (IV Reg., II, 8); et haec fuit nimiae merces et gratia charitatis. Hi igitur ut transirent aquas fluvii Jordanis, passionum fluenta nostrarum mentis prius vestigio transierunt. De hac aqua dicit Dominus: Si transeas per aquam, tecum sum; et flumina non inundabunt te (Esai. XLIII, 2) . Adest suis justis semper cum aliquibus teruntur adversis; si tamen transeant mente constanti, non dubitanti; non fidei turbentur incerto. 17. Transi ergo et tu fidelis animi directione, si divinam vis tibi adesse praesentiam: si non solum pax, sed etiam multa pax sit in animo tuo, nulla 1244 te praelia diversae cupiditatis impugnent, non iracundia stimulet, non libido: et",
          "candidate_score": 0.600638,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 5,
      "cf_id": "cf016",
      "work_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1",
      "max_score": 0.681082,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16_18",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] . Christi vastsehr .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_832",
          "psc_text": "AmlBml 17 ergo] enim fJ pr. in om. fJ, add. uentre fiav 19 alii] add. bene fiav 22 perscripta B 23 et om. av 24 legis om. DF 27 pr. qui] quae flatl lex sunt] quia ex uno sunt « alt qvi om. AC incognita cod. Oxon. 214 cognitae C cognita eel. au 15* praecepta conseruant. ergo quasi gentilis populi congregator personam nostram suscepit hoc loco Christus, ut diceret facere se legem in medio cordis sui. siquidem populus nationum legem quam non audiuit impleuit, ut agnosceret Christum, quem populus Iudaeorum qui legem acceperat non recepit nec cognoscendum putauit, quia scriptum est: agnouit bos possessorem suum et asinus praesepe domini sui; § 5 Israel autem mp non cognouit. hc ergo credentium uenter est in quo spiritus sanctus operatur et eum semine spiritali implere consueuit, sicut testificatur in euangelio dominus Iesus, qui ait: qui credit in me, sicut dicit scriptura, flumina de",
          "candidate_score": 0.681082,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_832",
          "psc_text": "AmlBml 17 ergo] enim fJ pr. in om. fJ, add. uentre fiav 19 alii] add. bene fiav 22 perscripta B 23 et om. av 24 legis om. DF 27 pr. qui] quae flatl lex sunt] quia ex uno sunt « alt qvi om. AC incognita cod. Oxon. 214 cognitae C cognita eel. au 15* praecepta conseruant. ergo quasi gentilis populi congregator personam nostram suscepit hoc loco Christus, ut diceret facere se legem in medio cordis sui. siquidem populus nationum legem quam non audiuit impleuit, ut agnosceret Christum, quem populus Iudaeorum qui legem acceperat non recepit nec cognoscendum putauit, quia scriptum est: agnouit bos possessorem suum et asinus praesepe domini sui; § 5 Israel autem mp non cognouit. hc ergo credentium uenter est in quo spiritus sanctus operatur et eum semine spiritali implere consueuit, sicut testificatur in euangelio dominus Iesus, qui ait: qui credit in me, sicut dicit scriptura, flumina de",
          "candidate_score": 0.677926,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_36_38",
          "bdc_text": "Alle rotschleg und pratickalle Pläne und geheimen Umtriebe . seind zuͦ ußtilgung des ewangeli gerichtet ; würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1222",
          "psc_text": "a Iuda, postquam se diabolus in. cor eius inmersit, ettuergodic: ab occultis meis mundame munda , domine, ne diabolus insidietur in occultis, sicut leo in cubili suo. quodsi Christi occulta pie fideliterque seruaueris, insidiandi diabolo locus esse non poterit. ideoque in psalmo nono Dauid de occultis scribens domini sacramentis, quod est conuersio peccatorum, uocatio gentium, dei regnum, praeparatio cordis, iudicium pauperum, refectio inopum, ante de occultis pectoris tui § 4 atque secretis exterminandum aduersarium dicit, ne sedeat in occuitis occultis mteriicere interficere cupiens mnocentem innocentem . ideoque tibi UlCltur dicitur : intra in cubiculum tuum et clauso ostio ora 3 Ioh. 15, 3 12 *Prou. 20, 5 14 *Deut. 15, 9 16 *Matth. 9r 4 17 ci. Ps. 106,20 18 cf. Rom. 10, 8 19 . 23 cf. Ps. 9, 30 (10, 9) 21 cf. Luc. 22,3 - 22 *Ps. 18,13 29 cf. Ps. 9; 29 (10, 8) 31 Matth.",
          "candidate_score": 0.654646,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_37_39",
          "bdc_text": "seind zuͦ ußtilgung des ewangeli gerichtet ; würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden . Doch so würt gott sin eer und wort ( ouch in unserem verderben) wol erhalten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1222",
          "psc_text": "a Iuda, postquam se diabolus in. cor eius inmersit, ettuergodic: ab occultis meis mundame munda , domine, ne diabolus insidietur in occultis, sicut leo in cubili suo. quodsi Christi occulta pie fideliterque seruaueris, insidiandi diabolo locus esse non poterit. ideoque in psalmo nono Dauid de occultis scribens domini sacramentis, quod est conuersio peccatorum, uocatio gentium, dei regnum, praeparatio cordis, iudicium pauperum, refectio inopum, ante de occultis pectoris tui § 4 atque secretis exterminandum aduersarium dicit, ne sedeat in occuitis occultis mteriicere interficere cupiens mnocentem innocentem . ideoque tibi UlCltur dicitur : intra in cubiculum tuum et clauso ostio ora 3 Ioh. 15, 3 12 *Prou. 20, 5 14 *Deut. 15, 9 16 *Matth. 9r 4 17 ci. Ps. 106,20 18 cf. Rom. 10, 8 19 . 23 cf. Ps. 9, 30 (10, 9) 21 cf. Luc. 22,3 - 22 *Ps. 18,13 29 cf. Ps. 9; 29 (10, 8) 31 Matth.",
          "candidate_score": 0.651878,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_19_21",
          "bdc_text": "dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. . Den wöllen euch lassen bevolhen sein. Zu dem hat er einen doctorDr .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_657",
          "psc_text": "medicus quae singulis uulneribus medicamenta conueniant, cuius ulceris putredo ferro sit amputanda, ne in totius corporis serpat exitium. § 2 si dixerit medicus medicinae genus, quo curari aeger debeat, et ille fastidiat, discedit medicus et aegrum relinquit. uide eum, qui curari uelit, omni genere medico adquiescentem, adtende ordinem. aperit primo uulnera sua medico et dicit: 'cura me, sed rogo ne in ira tua, quia non sustinent duram medicinam infirmitates meae'. medicina Christi correptio est; corripit enim dominus quem uult conuertere. ideo et Paulus ad medicum dicit: argue obsecra increpa. non ergo recusat curari qui petit argui, sed leuari uult poenam, ne iracundia arguatur et impetu irae corripiatur. cap. 57 § 1 Et uide processum. primo petit argui, postea, quod maius est, corripi. deinde non solum confitetur peccata sua, sed etiam numerat et accusat; non uult enim sua latere delicta. nam ut febres, cum in alto sunt, non queunt mitigari, cum",
          "candidate_score": 0.649244,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_19_21",
          "bdc_text": "dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. . Den wöllen euch lassen bevolhen sein. Zu dem hat er einen doctorDr .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_827",
          "psc_text": "medicus minatur ut corrigat, tenet ut curet. aeger primo medici personam requirit, si sit idoneus a quo sanan sanari se posse praesumat; ubi medicinae audiuit auctorem, remedium poposcit, salutem inuenit. denique ab accedente non solum expulit caecitatem, 4 *Gen. 3, 9 8 *Gen. 3,8 11 cf. Eph. 1,20--21 12 cf. I loh. 1, 5 13 cf. Act. 9,3sqq. 18 Act. 9, 4-5 20 *Act. 9, 5-6 2 Christo] add. non Cm2av 3 requiret B 6 matutinus] add.entBCftav 7 omnes B hominis p peccata tenebrosa av ideoque fJav habes quia om. /3 9 . 10 uesperum fJ 9 misterium ABfi 10 liberaberis BCmlftav. 12 uespera {iav 13 Saulo in] in alio fJ 14 caecatus] add. est BCfJb 16 amisset A 17 innouerat BCml agnouerat jS agnouerit av quia scripsi qui coid. av 20 lesus] add. Nazarenus Cv 21 est tibi BC aduersum Bml 23 oportet tacere (iau utrumque Bml utrimque (tav",
          "candidate_score": 0.648518,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_32_34",
          "bdc_text": "dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten . aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. . Lieber herr , die sachen sind wichtig ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1211",
          "psc_text": "dominus diligentibus eum. ergo in occulto cordis nostri occulta sapientiae iecondamus, non temere aliquibus diuulgemus nisi sacramentorum consortibus, quos dominus uocauit ad gratiam- suam, qui se in abscondito 1 cf. Prou. 1, 20 3 Symmachus Ps. 43, 25 1 ubique] ubi ei (t 3 afflictioremDF 4 afflictatio BEav 8 fortiorem] add. Explicit psalmus XLIII. Incipit psalmus (titulus psalmi C) XLV a Exmo o mo to plicit de psalmo XLIII. Incipit de psalmo (titulo psalmi E) XLV fJ praescribunt: In psalmum XLV enarrationem (enarratio v) praefatio av 10 *Ps. 45,1 14 Ps. 50, 8 16 cf. Matth. 11, 25 18 cf. I Cor. 2, 9 22 cf. Gal. 1,6 cf. Matth. 6,6 10 scribitur a, ef. Explan. ps. 38, cap. 1 init. 11 chore ABm2Ca{a) 15 manifestati F 17 misteria F 18 occulus C 20 occultis a 21 deuulgemus AC di(de- B)uulgata Bi3 uult rogari, quoniam solus est qui abscondita et",
          "candidate_score": 0.64482,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_19_21",
          "bdc_text": "dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. . Den wöllen euch lassen bevolhen sein. Zu dem hat er einen doctorDr .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_175",
          "psc_text": "A honorificentium B 15 conditionem codd. av asscriberet A ascriberet Bftv 16 ausisse ABCml 19 ipsos pav 20 fuisse tantis flav fuisse] suis ee (ee in ras.) B 21 hii C 22 acerbandam scripsi aceruandam codd. av 27 dixerit] add. et v certe illum diuitem dixisti; quomodo idem diues et pauper est? audiamus testimonium Pauli: scitis, inquit, gratiam domini nostri Iesu Christi, quia propter uos pauper factus est, cum diues esset, ut uos eius inopia ditarem i ni. § 2 ueni et tu, Esaias, interpretare nobis, quomodo se dolentem dixerit Christus, qui dolores uulnerum sanare consueuit. medicus uenit, ut curaret aegrotos: quid ipse habuit quod doleret ? audiamus etiam Esaiae testimonium: pro n o b 1 s, inquit, dolet, et nos aestimauimus eum esse in doloribus. § 3 expressit medici affectum, qui, etiamsi ipse nullum uulnus habuit quod doleret, tamen conpassus est uulneratis. hoc igitur in psalmo dominus exprobrat Iudaeis:",
          "candidate_score": 0.639424,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_22_24",
          "bdc_text": "Konrad Heel. , welcher von wegen siner herrn von Ougsburg zuͦ Schmalckalden gsin istStadtadvokat Heel hatte am Bundestag , der am 10 . Februar in Schmalkalden eröffnet worden war , zusammen mit den Räten Marx Miller , Joachim Langenmantel und mit Pfarrer Bonifacius Wolfhart Augsburg vertreten ( vgl. Roth II 374-377 ) . und sonst noch einenUnbekannt. .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_832",
          "psc_text": "AmlBml 17 ergo] enim fJ pr. in om. fJ, add. uentre fiav 19 alii] add. bene fiav 22 perscripta B 23 et om. av 24 legis om. DF 27 pr. qui] quae flatl lex sunt] quia ex uno sunt « alt qvi om. AC incognita cod. Oxon. 214 cognitae C cognita eel. au 15* praecepta conseruant. ergo quasi gentilis populi congregator personam nostram suscepit hoc loco Christus, ut diceret facere se legem in medio cordis sui. siquidem populus nationum legem quam non audiuit impleuit, ut agnosceret Christum, quem populus Iudaeorum qui legem acceperat non recepit nec cognoscendum putauit, quia scriptum est: agnouit bos possessorem suum et asinus praesepe domini sui; § 5 Israel autem mp non cognouit. hc ergo credentium uenter est in quo spiritus sanctus operatur et eum semine spiritali implere consueuit, sicut testificatur in euangelio dominus Iesus, qui ait: qui credit in me, sicut dicit scriptura, flumina de",
          "candidate_score": 0.636457,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_42_44",
          "bdc_text": "ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten . Bevilh eüch hiemit dem herren von hertzen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1176",
          "psc_text": "Fubstantiae substantiae explicari non possit, cum ait apostolus: nolite ante tempus quid iudicare, donec ueniat dominus, qui inluminabit occulta tenebrarum et manifestabit consilia cordium; et tunc laus erit unicuique a deo ? § 4 tenebras cordis saepe loco criminis legimus, immo prope ubique. uide ergo, ne ista sint occulta tenebrarum quae sunt cordis occulta, ideoque tenebrarum nomen acceperint, quod ea ab aliis non deprehendantur, sed lateant. et ideo dominus in die iudicii inluminaturus asseritur occulta tenebrarum, quia cor uniuscuiusque manifestabitur quod ante occultum erat, soli quidem Christo cognitum, qui sciens iudicii sui gratiam ait: nihil est o ccultum quod non manifestabitui. cap. 82 § 1 Sunt autem multa quae propter uerecundiam premimus et, ut impleamus caeleste mandatum, tacito apud no? tenemus affectu, ne uideamur in his quae nostra sunt gloriari et eorum fructum uulgando incipiamus amittere. sunt autem occulta sapientiae, quae raptus in paradiso apostolus Paulus audiuit et, quia non",
          "candidate_score": 0.631361,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_39",
          "bdc_text": "Doch so würt gott sin eer und wort ( ouch in unserem verderben) wol erhalten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1258",
          "psc_text": "non erat nisi prolapsionis incentor et auctor erroris.. sed posteaquam uox domini in euangelio resultmrit resultauit , audet propheta dicere: deus uirtutum nobiscum. bene dicit: deus uirtutum nobiscum, qui credidit quod uirgo in -utero accepit et peperit. audemus et nos dicere: deus uirtutum nobiscum, posteaquam Emmanuel, hoc est deus coepit esse nobiscum. ubi ergo Emmanuel, ibi deus uirtutum nobiscum. 1 *I Cor. 7, 22 3 Eph. 3, 1 5 cf. Matth. 27, 50—51 7 *Ps. 23, 1 15 cf. Ps. 45, 7 18 . 21 . 23 *Ps. 45,8 . 22 sqq.] cf. Esai. 7,14. Matth. 1, 23 2 uocatus] add. est Bm2Cv 3 in suis uinculis Paulus fiav 6 gentilium] intellegentium B gentium Cml ille gentium [ia 7 fieretque Bm2Cv 8 perfidorum] add. et Bav 10 cottidie AB et resultat] ut resurgat {l et in mg., a decedat BCtn2v dicedat Cml 11 omnes ABCmltfav 12 ab errore] abhorrere B",
          "candidate_score": 0.628731,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_21_23",
          "bdc_text": "Zu dem hat er einen doctorDr . Konrad Heel. , welcher von wegen siner herrn von Ougsburg zuͦ Schmalckalden gsin istStadtadvokat Heel hatte am Bundestag , der am 10 . Februar in Schmalkalden eröffnet worden war , zusammen mit den Räten Marx Miller , Joachim Langenmantel und mit Pfarrer Bonifacius Wolfhart Augsburg vertreten ( vgl. Roth II 374-377 ) .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_832",
          "psc_text": "AmlBml 17 ergo] enim fJ pr. in om. fJ, add. uentre fiav 19 alii] add. bene fiav 22 perscripta B 23 et om. av 24 legis om. DF 27 pr. qui] quae flatl lex sunt] quia ex uno sunt « alt qvi om. AC incognita cod. Oxon. 214 cognitae C cognita eel. au 15* praecepta conseruant. ergo quasi gentilis populi congregator personam nostram suscepit hoc loco Christus, ut diceret facere se legem in medio cordis sui. siquidem populus nationum legem quam non audiuit impleuit, ut agnosceret Christum, quem populus Iudaeorum qui legem acceperat non recepit nec cognoscendum putauit, quia scriptum est: agnouit bos possessorem suum et asinus praesepe domini sui; § 5 Israel autem mp non cognouit. hc ergo credentium uenter est in quo spiritus sanctus operatur et eum semine spiritali implere consueuit, sicut testificatur in euangelio dominus Iesus, qui ait: qui credit in me, sicut dicit scriptura, flumina de",
          "candidate_score": 0.627709,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_21_23",
          "bdc_text": "Zu dem hat er einen doctorDr . Konrad Heel. , welcher von wegen siner herrn von Ougsburg zuͦ Schmalckalden gsin istStadtadvokat Heel hatte am Bundestag , der am 10 . Februar in Schmalkalden eröffnet worden war , zusammen mit den Räten Marx Miller , Joachim Langenmantel und mit Pfarrer Bonifacius Wolfhart Augsburg vertreten ( vgl. Roth II 374-377 ) .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1124",
          "psc_text": "add. ad fJ 28 est B LXIV. Ambros. pars 6. Petschenig. 20 § 6 solutus interpretationis corporalis impedimentis. alioquin adulterium est ueris falsa miscere, pudicitia autem spiritalis, si anima tua exuta omnibus impedimentis deuiae cognitionis sine ruga accedat ad dei uerbum. ergo sicut ecclesiae caput Christus, ita et synagogae caput lex, hoc est his qui sub lege sunt, propter quos apostolus fecit se esse sub lege, cum sub lege non esset, ut eos qui sub lege sunt lucri faceret. et iterum doctor gentiujn gentium factus est quasi esset ipse sine lege, ut eos qui erant sine lege adquireret Christo. pulchre autem ait, quod sine lege dei non esset et in lege Christi maneret. cap. 63 § 1 Lex autem synagogae caput non a principio, quia Christus erat caput ueteris synagogae quam Moyses fundauit et condidit. denique audi dicentem, quia uerbo domini fundata est: fide, inquit, Moyses grandis factus negauit se",
          "candidate_score": 0.623283,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_35_37",
          "bdc_text": "wir werden unangefochten nit bliben . Alle rotschleg und pratickalle Pläne und geheimen Umtriebe . seind zuͦ ußtilgung des ewangeli gerichtet ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1211",
          "psc_text": "dominus diligentibus eum. ergo in occulto cordis nostri occulta sapientiae iecondamus, non temere aliquibus diuulgemus nisi sacramentorum consortibus, quos dominus uocauit ad gratiam- suam, qui se in abscondito 1 cf. Prou. 1, 20 3 Symmachus Ps. 43, 25 1 ubique] ubi ei (t 3 afflictioremDF 4 afflictatio BEav 8 fortiorem] add. Explicit psalmus XLIII. Incipit psalmus (titulus psalmi C) XLV a Exmo o mo to plicit de psalmo XLIII. Incipit de psalmo (titulo psalmi E) XLV fJ praescribunt: In psalmum XLV enarrationem (enarratio v) praefatio av 10 *Ps. 45,1 14 Ps. 50, 8 16 cf. Matth. 11, 25 18 cf. I Cor. 2, 9 22 cf. Gal. 1,6 cf. Matth. 6,6 10 scribitur a, ef. Explan. ps. 38, cap. 1 init. 11 chore ABm2Ca{a) 15 manifestati F 17 misteria F 18 occulus C 20 occultis a 21 deuulgemus AC di(de- B)uulgata Bi3 uult rogari, quoniam solus est qui abscondita et",
          "candidate_score": 0.617649,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_15",
          "bdc_text": "Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1099",
          "psc_text": "circuitu ambulant, angolus angelus autem praetendit in circuitu eorum qui non ambulant in circuitu, et ideo praetendit, ut eruat iustos ab insidiis persequentium. iusti ergo spiritales Israelitae uidentur esse qui haec locuntur, eo quod temptationibus saeculi subiacuerint et obprobrium fuerint uicinorum, hoc est eorum qui Hierusalem patriam non incolebant, inlusioni etiam fuerint spiritalibus nequitiis et potestatibus, contra quas iustis lucta esse consueuit. § 5 denique historia te doceat, quod abducti ludaei in Babyloniam, etsi propter peccata sua uidebantur esse subiecti, tamen multo meliores gentibus habebantur. peiores enim erant in circuitu eorum qui insultabant eis, cum ipsi peccatorum grauium essent mole curuati. cap. 55 § 1 Primus ergo intellectus de captiuis patribus usurpandus est, quibus insultauerunt Assyrii inludeiites inludentes eis in Babylonia, quibus etiam rex ille nequissimus dominabatur Nabuchodonosor. secundus intellectus ad altiora referendus, quod saeuissimus rex diabolus est. ipse est Assyrius Nabuchodonosor qui bonis insidiari solet, ut eos in peccatum",
          "candidate_score": 0.603587,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_34_36",
          "bdc_text": "Lieber herr , die sachen sind wichtig ; wir werden unangefochten nit bliben . Alle rotschleg und pratickalle Pläne und geheimen Umtriebe .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1211",
          "psc_text": "dominus diligentibus eum. ergo in occulto cordis nostri occulta sapientiae iecondamus, non temere aliquibus diuulgemus nisi sacramentorum consortibus, quos dominus uocauit ad gratiam- suam, qui se in abscondito 1 cf. Prou. 1, 20 3 Symmachus Ps. 43, 25 1 ubique] ubi ei (t 3 afflictioremDF 4 afflictatio BEav 8 fortiorem] add. Explicit psalmus XLIII. Incipit psalmus (titulus psalmi C) XLV a Exmo o mo to plicit de psalmo XLIII. Incipit de psalmo (titulo psalmi E) XLV fJ praescribunt: In psalmum XLV enarrationem (enarratio v) praefatio av 10 *Ps. 45,1 14 Ps. 50, 8 16 cf. Matth. 11, 25 18 cf. I Cor. 2, 9 22 cf. Gal. 1,6 cf. Matth. 6,6 10 scribitur a, ef. Explan. ps. 38, cap. 1 init. 11 chore ABm2Ca{a) 15 manifestati F 17 misteria F 18 occulus C 20 occultis a 21 deuulgemus AC di(de- B)uulgata Bi3 uult rogari, quoniam solus est qui abscondita et",
          "candidate_score": 0.59549,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_34_36",
          "bdc_text": "Lieber herr , die sachen sind wichtig ; wir werden unangefochten nit bliben . Alle rotschleg und pratickalle Pläne und geheimen Umtriebe .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1210",
          "psc_text": "et longe nos faciamus a domiRo/facimusnobisadnersariumfortiorem. EXPLANATIO PSALMI XLV. cap. 1 § 1 Titulus psalmi huius ita inscribitur: In finem; pro filiis Core, pro occultis p s almus ipsi t) auid. quid est 'pro occultis'? occultorum habuisse se cognitionem per reuelationem domini Iesu in quinquagesimo quoque psalmo sanctus propheta commemorat dicens: incerta et occulta sapientiae tuae manifestasti mihi. quae autem illa sint occulta, in euangelio sancto docemur dicente dei filio, quod mysteria sapientiae abscondita sint sapientibus et paruulis reuelata. § 2 haec sunt ilia, ni fallor, quae oculus non uidit nec auris audiuit nec in cor hominis ascenderunt, quae praeparauit dominus diligentibus eum. ergo in occulto cordis nostri occulta sapientiae iecondamus, non temere aliquibus diuulgemus nisi sacramentorum consortibus, quos dominus uocauit ad gratiam- suam, qui se in abscondito 1 cf. Prou. 1, 20 3 Symmachus Ps. 43, 25 1 ubique] ubi ei (t 3 afflictioremDF 4 afflictatio BEav 8 fortiorem]",
          "candidate_score": 0.59451,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_34_36",
          "bdc_text": "Lieber herr , die sachen sind wichtig ; wir werden unangefochten nit bliben . Alle rotschleg und pratickalle Pläne und geheimen Umtriebe .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1176",
          "psc_text": "Fubstantiae substantiae explicari non possit, cum ait apostolus: nolite ante tempus quid iudicare, donec ueniat dominus, qui inluminabit occulta tenebrarum et manifestabit consilia cordium; et tunc laus erit unicuique a deo ? § 4 tenebras cordis saepe loco criminis legimus, immo prope ubique. uide ergo, ne ista sint occulta tenebrarum quae sunt cordis occulta, ideoque tenebrarum nomen acceperint, quod ea ab aliis non deprehendantur, sed lateant. et ideo dominus in die iudicii inluminaturus asseritur occulta tenebrarum, quia cor uniuscuiusque manifestabitur quod ante occultum erat, soli quidem Christo cognitum, qui sciens iudicii sui gratiam ait: nihil est o ccultum quod non manifestabitui. cap. 82 § 1 Sunt autem multa quae propter uerecundiam premimus et, ut impleamus caeleste mandatum, tacito apud no? tenemus affectu, ne uideamur in his quae nostra sunt gloriari et eorum fructum uulgando incipiamus amittere. sunt autem occulta sapientiae, quae raptus in paradiso apostolus Paulus audiuit et, quia non",
          "candidate_score": 0.594352,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 6,
      "cf_id": "cf025",
      "work_id": "077_Gregorius-I_Epistolae",
      "max_score": 0.680108,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_18_20",
          "bdc_text": "Christi vastsehr . dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. . Den wöllen euch lassen bevolhen sein.",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1001",
          "psc_text": "omnipotens regnum vestrum fidei rectitudine decoravit, et integritate Christianae religionis inter gentes alias fecit esse conspicuum, magnam de vobis materiam praesumendi concepimus, quod subjectos vestros ad eam converti fidem per omnia cupiatis in qua eorum nempe reges estis et domini. Atque ideo pervenit ad nos Anglorum gentem ad fidem Christianam Deo miserante desideranter velle converti, sed sacerdotes e vicino negligere, et desideria eorum cessare sua adhortatione succendere. Ob hoc igitur Augustinum servum Dei, praesentium portitorem, cujus zelus et studium bene nobis est cognitum, cum aliis servis Dei illuc praevidimus dirigendum. Quibus etiam injunximus ut aliquos secum e vicino debeant presbyteros ducere, cum quibus eorum possint mentes agnoscere, et voluntates admonitione sua, quantum Deus donaverit, adjuvare. In qua re ut efficaces valeant atque idonei apparere, excellentiam vestram 835 paterna salutantes charitate quaesumus ut hi quos direximus favoris vestri invenire gratiam mereantur. Et quia animarum causa est, vestra eos potestas tueatur et",
          "candidate_score": 0.680108,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_18_20",
          "bdc_text": "Christi vastsehr . dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. . Den wöllen euch lassen bevolhen sein.",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1845",
          "psc_text": "vestra complere cum Dei gratia festinamus. Et quia praedictus vir nobis non moribus, sed solum specie tenus notus est, oportet ut quanto in hac electione non solum vestram utilitatem, sed etiam 1095 causam Dei agi cognoscitis, tanto debeatis esse solliciti. Et si, subtiliter requirentes, nihil est quod ei ex anteacta vita criminis per sacros possit canones obviare, aut si ad tenendam disciplinam, vel exhibendum regimen idoneus reperitur, atque cunctorum in ejus, sicut scribitis, electione concordet assensus, divinitatis gratia suffragante, cum praesentium scriptorum auctoritate solemniter decernimus ordinari. Illud autem quod vobis ab Agilulfo indicatis scriptum, dilectionem vestram non moveat. Nam (Grat. 9, q. 1, c. 6) nos in hominem qui non a catholicis et maxime a Langobardis eligitur nulla praebemus ratione consensum. Nec si alicujus praesumptionis usurpatione factum fuerit, in locum vel ordinem illum sacerdotis suscipimus, quia vicarius sancti Ambrosii indignus evidenter ostenditur, si electus a talibus ordinatur. Nec enim est",
          "candidate_score": 0.679419,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1001",
          "psc_text": "omnipotens regnum vestrum fidei rectitudine decoravit, et integritate Christianae religionis inter gentes alias fecit esse conspicuum, magnam de vobis materiam praesumendi concepimus, quod subjectos vestros ad eam converti fidem per omnia cupiatis in qua eorum nempe reges estis et domini. Atque ideo pervenit ad nos Anglorum gentem ad fidem Christianam Deo miserante desideranter velle converti, sed sacerdotes e vicino negligere, et desideria eorum cessare sua adhortatione succendere. Ob hoc igitur Augustinum servum Dei, praesentium portitorem, cujus zelus et studium bene nobis est cognitum, cum aliis servis Dei illuc praevidimus dirigendum. Quibus etiam injunximus ut aliquos secum e vicino debeant presbyteros ducere, cum quibus eorum possint mentes agnoscere, et voluntates admonitione sua, quantum Deus donaverit, adjuvare. In qua re ut efficaces valeant atque idonei apparere, excellentiam vestram 835 paterna salutantes charitate quaesumus ut hi quos direximus favoris vestri invenire gratiam mereantur. Et quia animarum causa est, vestra eos potestas tueatur et",
          "candidate_score": 0.670471,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1573",
          "psc_text": "valde experta est, nos reddas de omnibus certiores. 1013 EPISTOLA CVIII. AD SYAGRIUM EPISCOPUM. Laudat eum ob operam Augustino navatam; pallii usum concedit; statuit ut Ecclesia Augustodunensis primum in ea provincia post Lugdunensem locum obtineat; de synodo iterum. Gregorius Syagrio episcopo Augustodunensi. Magistra bonorum omnium charitas, quae nil sapit extraneum, nil asperum, nil confusum, ita exercet corda et corroborat, ut nihil grave, nil difficile, sed fiat totum dulce quod agitur. Hujus igitur cum sit proprium nutrire concordia, servare composita, dissociata conjungere, prava dirigere, et virtutes caeteras perfectionis suae munimine solidare, quisquis in ejus radices se inserit, nec a viriditate deficit, nec a fructibus inanescit, quia humorem fecunditatis opus efficax non amittit. Atque ideo multum tibi, dilectissime frater, in Domino condelector atque congaudeo, quod sic eadem charitate te praeditum multorum testificatione comperio, ut et ipse quae sacerdotis sunt decenter exhibeas, et aliis te laudabiliter imitandum ostendas. Quia igitur in praedicationis opere,",
          "candidate_score": 0.666894,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1003",
          "psc_text": "habere debeat postulamus, quatenus beatus Petrus apostolorum princeps sua vobis intercessione respondeat, qui mercedis intuitu tuitionem in rebus pauperum ejus impenditis. EPISTOLA LIX. AD BRUNICHILDEM FRANCORUM REGINAM. Ut Augustino in Angliam eunti et Candido rectori patrimonii tuitionem et auxilium impendat. Gregorius Brunichildae reginae Francorum. Excellentiae vestrae Christianitas ita nobis veraciter olim innotuit, ut de bonitate ejus nullatenus dubitemus; sed magis certum modis omnibus teneamus, quia in causa fidei devote et studiose concurrat, et religiosae sinceritatis suae solatia copiosissime subministret. Ex qua re bene confidentes, paterna charitate salutantes indicamus ad nos pervenisse Anglorum gentem, Deo annuente, velle fieri Christianam; sed sacerdotes, qui in vicino sunt, pastoralem erga eos sollicitudinem non habere. Quorum ne animae in aeterna damnatione valeant deperire, curae nobis fuit praesentium portitorem Augustinum servum Dei, cujus zelus et studium bene nobis est cognitum, cum aliis servis Dei illuc dirigere, ut per eos potuissemus ipsorum voluntates addiscere, et de eorum",
          "candidate_score": 0.664892,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_18_20",
          "bdc_text": "Christi vastsehr . dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. . Den wöllen euch lassen bevolhen sein.",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1004",
          "psc_text": "qui in vicino sunt, pastoralem erga eos sollicitudinem non habere. Quorum ne animae in aeterna damnatione valeant deperire, curae nobis fuit praesentium portitorem Augustinum servum Dei, cujus zelus et studium bene nobis est cognitum, cum aliis servis Dei illuc dirigere, ut per eos potuissemus ipsorum voluntates addiscere, et de eorum conversione, vobis quoque annitentibus, in quantum est possibile, cogitare. Quibus etiam injunximus ut ad agenda haec e vicino secum debeant presbyteros ducere. Excellentia ergo vestra, quae prona in bonis consuevit esse operibus, tam pro nostra petitione, quam etiam divini timoris consideratione, eum dignetur in omnibus habere commendatum, atque ei tuitionis suae gratiam vehementer impendat, et labori ejus patrocinii sui ferat auxilium; et ut plenissime possit habere mercedem, ad supra scriptam Anglorum gentem sua tuitione securum ire provideat, quatenus Deus noster qui in hoc saeculo vos bonis sibi placitis decoravit, hic et in aeterna requie cum suis vos sanctis faciat gratulari.",
          "candidate_score": 0.662095,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_18_20",
          "bdc_text": "Christi vastsehr . dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. . Den wöllen euch lassen bevolhen sein.",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_993",
          "psc_text": "exsecrabile ut quod a regibus gentium servatum est, ab episcopis dicatur ablatum. EPISTOLA LIV. AD DESIDERIUM ET SYAGRIUM EPISCOPOS. Augustinum et Candidum commendat. Gregorius Desiderio Viennensi, et Syagrio Augustodunensi, episcopis Galliae a paribus. De fraternitatis vestrae sincera charitate bene confidimus quod amore beati Petri apostolorum principis hominibus nostris vestra devote solatia commodetis, praesertim dum causae qualitas exigat ubi etiam sponte concurrere, et laborare magis 832 optetis. Indicamus itaque sanctitati vestrae, nos Augustinum servum Dei, praesentium portitorem, cujus zelus et studium bene nobis est cognitum, cum aliis servis Dei pro animarum illuc causa, disponente Domino, direxisse; cujus relatione quid sibi injunctum sit, subtiliter agnoscens, fraternitas vestra ei modis omnibus in quibus causa poposcerit impendat solatia, ut boni operis adjutores, sicut decet et convenit, possitis existere. Ita ergo fraternitas vestra in hac re se devotam studeat demonstrare, ut bona quae de vobis opinione narrante didicimus, vera esse opere comprobemus. Dilectissimum vero communem",
          "candidate_score": 0.658799,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_14_16",
          "bdc_text": "Peter Steuer , Die Außenverflechtung der Augsburger Oligarchie von 1500-1620 . Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_359",
          "psc_text": "Ecclesiae, Hilarius, Ambrosius, Augustinus, Gregorius Nazianzenus; hi omnes testimonium tibi praebent, sicut apostolis praebuerunt prophetae. Hilarius sanctus dicit, exponens verba Apostoli doctoris gentium: « Ita etenim quae propriae disciplinae et morum sunt, ad sacerdotii meritum utilia esse significat, si etiam haec 621 quae ad docendae ac tuendae fidei scientiam necessaria sunt, inter reliqua non deerunt; quia non statim boni atque utilis sacerdotis est, aut tantummodo scienter agere, aut tantummodo scienter praedicare, cum et innocens tantum sui sufficiat si doctus sit, et doctus nisi doctrina vivendo. Attestatur huic libro tuo sanctus Ambrosius in illis libris quos fecit de Officiis. Attestatur sanctus Augustinus, dicens: In actione non amandus est honor in hac vita, sine [ Lege sive] potentia, quoniam omnia vana sub sole; sed opus ipsum quod per eumdem honorem vel potentiam fit, si recte atque utiliter fit, id est ut valeat ad eam salutem subditorum, quae secundum Deum est . .",
          "candidate_score": 0.654469,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_28_30",
          "bdc_text": "ins bad. Ob es von nöten were , sy dem aptJohann Jakob Russinger war 1517-1549 Abt des beim Bad gelegenen Klosters ( vgl . Helvetia Sacra III /1 1018-1020 ) . ze bevelhen oder inen sonst andere hilffliche furdernuß ze thuͦnd , inen dorum beholffen ze sin und für empfolen ze haben . Das concilium ist ein jar uffgeschlagenaufgeschoben.",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1315",
          "psc_text": "adeo ut abbatissam quae ante suprascriptam Siricam fuerat talibus usam fuisse vestibus allegaret. Cum ergo de qualitate vestium nec nos mediocriter coepissemus ambigere, necessarium visum est, tam cum consilia riis nostris quam cum aliis hujus civitatis doctis viris, quid esset agendum de lege tractare. Qui tractantes responderunt, postquam solemni more abbatissa ab episcopo ordinata est, et in monasterii regimine per annos plurimos usque ad vitae suae transitum praefuit, vestis qualitatem ad culpam 932 forte episcopi respicere, qui eam sic esse permiserit, non tamen potuisse monasterio praejudicium irrogare, sed res ipsius eidem loco ex quo illuc ingressa et abbatissa constituta est manifesto jure competere. Et ideo quia ex dimissis illicite rebus xenodochium possessionem asserit indebite detinere, his vos hortamur affatibus, ut quia et monasterium et xenodochium ipsum in vestra est civitate positum, omni cura ac studio providere debeatis, quatenus si possessio ipsa ex nullo praecedenti contractu, sed ex memoratae Siricae legato",
          "candidate_score": 0.652849,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_14_16",
          "bdc_text": "Peter Steuer , Die Außenverflechtung der Augsburger Oligarchie von 1500-1620 . Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1001",
          "psc_text": "omnipotens regnum vestrum fidei rectitudine decoravit, et integritate Christianae religionis inter gentes alias fecit esse conspicuum, magnam de vobis materiam praesumendi concepimus, quod subjectos vestros ad eam converti fidem per omnia cupiatis in qua eorum nempe reges estis et domini. Atque ideo pervenit ad nos Anglorum gentem ad fidem Christianam Deo miserante desideranter velle converti, sed sacerdotes e vicino negligere, et desideria eorum cessare sua adhortatione succendere. Ob hoc igitur Augustinum servum Dei, praesentium portitorem, cujus zelus et studium bene nobis est cognitum, cum aliis servis Dei illuc praevidimus dirigendum. Quibus etiam injunximus ut aliquos secum e vicino debeant presbyteros ducere, cum quibus eorum possint mentes agnoscere, et voluntates admonitione sua, quantum Deus donaverit, adjuvare. In qua re ut efficaces valeant atque idonei apparere, excellentiam vestram 835 paterna salutantes charitate quaesumus ut hi quos direximus favoris vestri invenire gratiam mereantur. Et quia animarum causa est, vestra eos potestas tueatur et",
          "candidate_score": 0.651826,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_29_31",
          "bdc_text": "ze bevelhen oder inen sonst andere hilffliche furdernuß ze thuͦnd , inen dorum beholffen ze sin und für empfolen ze haben . Das concilium ist ein jar uffgeschlagenaufgeschoben. - Vgl. oben Nr. 997 , Anm. 4. , aber warlich uß keiner andren ursach , dann unß ze schaden ;",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1025",
          "psc_text": "Sed venientes viri reverendissimi ex Africana provincia episcopi asserunt ita esse incauta dissimulatione postpositas, ut nec Dei illic judicium haberetur in metu, nec principales hactenus jussiones sortirentur effectum: hoc etiam subjungentes, quod in praefata provincia, Donatistarum praemiis praevalentibus, fides catholica publice venundetur. At contra gloriosus vir Gennadius de uno eorum mihi similia questus est qui talia querebantur. Cui etiam duo caeteri in re eadem testimonium ferebant. Sed quia in causa ipsa saecularis judicis intererat, eosdem episcopos ad pietatis vestrae existimavi esse vestigia dirigendos, ut per semetipsos serenissimis auribus suggerant quae se fatentur pro fide catholica pertulisse. Ea propter obsecro ut dominorum Christianitas pro salute animae et vita piissimae sobolis, sua eos quos tales esse cognoscit districta ulcisci jussione praecipiat, et ruinam pereuntium ereptionis manu suspendat, atque 842 insanis mentibus correptionis medicinam adhibeat, et errorum ab eis morsus expellat; quatenus dum piae provisionis vestrae remedio pestiferae pravitatis fuerit caligo depulsa, et",
          "candidate_score": 0.650656,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_14_16",
          "bdc_text": "Peter Steuer , Die Außenverflechtung der Augsburger Oligarchie von 1500-1620 . Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1329",
          "psc_text": "AD BRUNICHILDEM REGINAM. Pallium Syagrio episcopo concedit. De sacris ordinibus praemio vel gratia non conferendis eam admonet, et ne ex laicis repente fiant episcopi. Laudat ejus erga Augustinum charitatem, hortaturque ut schismaticos ad concordiam revocare atque idololatriae reliquias, et alia in regno suo vitia coercere studeat. De codice ad eam transmisso agit. Gregorius Brunichildae reginae Francorum. Quanta in omnipotentis Dei timore excellentiae vestrae mens soliditate firmata sit, inter alia bona quae agitis etiam in sacerdotum ejus laudabiliter dilectione monstratis; et magna nobis fit de Christianitate vestra laetitia, quoniam quos venerantes ut famulos revera Christi diligitis, augere honoribus studetis. Decet enim vos, excellentissima filia, decet tales existere, ut subjectae possitis esse dominatori. In eo enim regnum potestatis vestrae et subjectis gentibus confirmatis, in quo timori omnipotentis Domini mentis colla subjicitis; et unde vosmetipsas servitio Creatoris subditis, unde vobis vestros subditos ad servitium devotius obligatis. Susceptis itaque epistolis vestris, valde nobis excellentiae",
          "candidate_score": 0.650211,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_29_31",
          "bdc_text": "ze bevelhen oder inen sonst andere hilffliche furdernuß ze thuͦnd , inen dorum beholffen ze sin und für empfolen ze haben . Das concilium ist ein jar uffgeschlagenaufgeschoben. - Vgl. oben Nr. 997 , Anm. 4. , aber warlich uß keiner andren ursach , dann unß ze schaden ;",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_276",
          "psc_text": "juris ecclesiastici esse possunt, distrahenda sunt priusquam ipsa vetustate funditus pereant. 593 Veniente autem fratre Cyriaco servo Dei Romam, de illo subtiliter requisivi si cum tua conscientia fuerit de accipiendo praemio in causa mulieris cujusdam locutus. Quod idem frater ita se dicit, te referente, cognovisse, quia ex te immissus est, ut quis esset ad conferendum praemium immissor probaret. Quod ego credidi, moxque eum in gratiam familiariter recepi, coram populo et clero eum perduxi, presbyterium ei auxi, in loco superiori inter defensores posui, collaudans coram omnibus fidem ejus, quia ita se in obsequio tuo fideliter gesserit, quem idcirco ad te celeriter retransmisi. Quia vero multum festinas, et ego quamvis aegrotus videre te desidero, quem ipse in omnibus probatum habes, loco tuo in Syracusana parte derelinque, et ipse ad me venire festina, ut, si omnipotenti Deo placuerit, communi consilio pertractemus utrum ipse illuc reverti, an alter in loco tuo illic debeat ordinari.",
          "candidate_score": 0.647726,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_38_40",
          "bdc_text": "würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden . Doch so würt gott sin eer und wort ( ouch in unserem verderben) wol erhalten . Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1775",
          "psc_text": "Si quam magna sit, frater charissime, pacis virtus attendimus, quo a nobis studio sit colenda 1073 agnoscimus. Hanc quippe Dominus et Redemptor noster in magno munere discipulis suis relinquere ac dare dignatus est, ut eos qui firmitate ei fidei cohaerebant, per hanc sibi pia faceret participatione consortes. Scriptum namque est: Beati pacifici, quoniam filii Dei vocabuntur (Matth. V, 9) . Quisquis ergo patris haeres esse desiderat, filius existere hanc custodiendo non renuat. Nam qui locum praebet discordiae, ipse profecto tanti se muneris exsortem esse constituit. Cum igitur fidei tuae sinceritas catholica nobis, ut oportuit, Deo propitio sit rectitudine declarata, magna nimis admiratione suspendimur, ut eos quos bene credere, et recte sentire cognoscis, frustra quorumdam scandalizari vitio patiaris, ut aliorum culpa fraternitatis tuae fuscetur opinio. Nam quomodo sine erroris suspicione sit, qui patientiam praestat erranti? Aut quam de se aestimationem praebeat, si ea quae fervor fidei postulat, aperta purgari satisfactione non",
          "candidate_score": 0.646089,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_27_29",
          "bdc_text": "Sy wöllen gon PfäfersPfäfers ( Kt. St. Gallen) . ins bad. Ob es von nöten were , sy dem aptJohann Jakob Russinger war 1517-1549 Abt des beim Bad gelegenen Klosters ( vgl . Helvetia Sacra III /1 1018-1020 ) . ze bevelhen oder inen sonst andere hilffliche furdernuß ze thuͦnd , inen dorum beholffen ze sin und für empfolen ze haben .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_2362",
          "psc_text": "esse praepositas quae ante, dum adhuc in monachico et minori essent ordine, lapsae sunt, indicasti, officium quidem abbatis suscipere nisi omnino correcta vita, et digna praecedente poenitentia, minime debuerunt. Sed quoniam jam abbatum, sicut dicis, officium susceperunt, de vita, moribus ac sollicitudine eorum cura gerenda est. Et si actus eorum inventi contra officium non fuerint, in eo quo sunt ordine perseverent; alioquin, remotis eis, alii qui commissis sibi animabus prodesse valeant ordinentur. Causa praeterea de monasterio sancti Hermae, quod in domo Pomponianae religiosae feminae a fratre nostro constructum est, quia plus blandimentis quam districtione agenda est, experientia tua apud eamdem mulierem cum dulcedine agere studeat, quatenus nec illa in peccatum proprium 1261 auctoris sui debeat postponere voluntatem, et tu utilitates monasterii valeas salubriter procurare. Puellas autem suas quas antedicta Pomponiana in monasterio mutata olim religiosa veste convertit, abstrahi ab ea vel inquietari nullo modo patiaris, sed in ea qua sunt",
          "candidate_score": 0.643576,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_29_31",
          "bdc_text": "ze bevelhen oder inen sonst andere hilffliche furdernuß ze thuͦnd , inen dorum beholffen ze sin und für empfolen ze haben . Das concilium ist ein jar uffgeschlagenaufgeschoben. - Vgl. oben Nr. 997 , Anm. 4. , aber warlich uß keiner andren ursach , dann unß ze schaden ;",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_939",
          "psc_text": "Pervenit ad me quosdam vestrum, ignorantia vel necessitate deceptos, his qui ab apostolica sede, culpa, sicut nostis, exigente, communione privati sunt, communicasse; quosdam vero se salubri discretione, protegente Domino, suspendisse; 814 et quantum de constantibus gaudeo, tantum de deviantibus ingemisco, quoniam sacrae communionis mysteria, quae ad absolutionem nobis divina pietate concessa sunt, in detrimentum magis suae animae perceperunt. Et quia, sicut vobis omnipotens Deus innotescat, vehementer charitati vestrae et medullitus ex toto corde compatior, paterno affectu obtestor atque suadeo ut ab illicita communione se quisque suspendat, et quos apostolica sedes in communionis suae consortium non recipit omnino refugiat, ne inde reus ante conspectum aeterni judicis unde poterat salvari consistat. Comperi autem quod quidam perversae mentis homines illic insinuare conati sunt quia ego contra Maximum quodam odio movear, et non ea quae canonica, sed ea potius quae furoris sunt exsequi concupiscam. Sed absit hoc, absit a sacerdotali animo, ut in qualibet",
          "candidate_score": 0.643075,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_27_29",
          "bdc_text": "Sy wöllen gon PfäfersPfäfers ( Kt. St. Gallen) . ins bad. Ob es von nöten were , sy dem aptJohann Jakob Russinger war 1517-1549 Abt des beim Bad gelegenen Klosters ( vgl . Helvetia Sacra III /1 1018-1020 ) . ze bevelhen oder inen sonst andere hilffliche furdernuß ze thuͦnd , inen dorum beholffen ze sin und für empfolen ze haben .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_163",
          "psc_text": "Felici episcopo Sipontino. Pervenit ad nos quod Canusina ecclesia ita sit sacerdotii officio destituta, ut nec poenitentia ibidem decedentibus, nec baptisma praestari possit infantibus. Hujus igitur tam piae rei 547 tamque necessariae mole permoti, jubemus dilectioni tuae ut, hujus praeceptionis auctoritate commonitus, memoratae ecclesiae visitator accedas, et vel duos parochiales presbyteros debeas ordinare; quos tamen dignos ad tale officium veneratione vitae et morum gravitate pervideris, et quibus in nullo obvient constituta canonicae disciplinae, ut sanctae condigna cautela provideatur ecclesiae. EPISTOLA LIV. AD JOANNEM EPISCOPUM SURRENTINUM. Ut in sancti Stephani monasterio sanctae Agathae reliquias solemniter collocet. Gregorius Joanni episcopo Surrentino. Religiosis desideriis facile est praebere consensum, ut fidelis devotio celerem sortiatur effectum. Et quoniam Savinus abbas monasterii sancti Stephani insulae Capris suggessit nobis se sanctae Agathae Martyris reliquias jam olim apud se habere concessas, et in monasterio suo vult ipsa sanctuaria collocari, ideo ad praedictum monasterium te jubemus accedere, et, si",
          "candidate_score": 0.642493,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_29_31",
          "bdc_text": "ze bevelhen oder inen sonst andere hilffliche furdernuß ze thuͦnd , inen dorum beholffen ze sin und für empfolen ze haben . Das concilium ist ein jar uffgeschlagenaufgeschoben. - Vgl. oben Nr. 997 , Anm. 4. , aber warlich uß keiner andren ursach , dann unß ze schaden ;",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1467",
          "psc_text": "qua te sibi petere debeat adjutorem, ad eumdem episcopum reverenter accede; et sicut causae meritum cognoveris, apud eum non defensor culpae, sed potius intercessor accede, ut hac provisione et poscenti feras auxilium, et jura praepositi non turbentur. Si qui vero sunt qui justa poposcerint, eis per te auxilium sedis apostolicae non est negandum. Sed tamen ita servanda est uniuscujusque episcopi reverentia, ut clericorum disciplina per defensionis tuae experientiam minime solvatur. Dictum est nobis etiam quod rustici possessionis ejusdem Caralitanae Ecclesiae, rura propria deserentes, in privatorum possessionibus culturam laboris 981 exhibeant. Ex qua re agitur ut possessiones Ecclesiae, proprio in aliis occupato cultore, depereant, atque ad tributa sua persolvenda idoneae non existant. In qua re experientiam tuam volumus omnino esse sollicitam, ne tale quidquam fieri post hanc nostram tibi datam autoritatem permittere debeas, sciturus, si neglexeris, nostros exinde de minori tua sollicitudine contra te animos commoveri. Cognovimus etiam (Grat. Causa 18,",
          "candidate_score": 0.641029,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_0_2",
          "bdc_text": "Die gnad gottes , merung des gloubens und min fruntlichen gruͦß zuͦvor , wolgelerter , ersamer , lieber herr und bruder . Herr Wolfgang RelingerWolfgang Rehlinger , geb. vor 1502 , gest. 1557 , von Augsburg , wurde 1533 in den Kleinen Rat und bereits 1534 , und wiederum 1536 , 1539 sowie 1541 , zum Bürgermeister gewählt . Der Protestant ( Lutheraner ) Rehlinger , der sich bei der Einführung der Reformation",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1309",
          "psc_text": "percepturos et hominum gratiam cognoscatis. EPISTOLA VI. AD JANUARIUM CARALITANUM EPISCOPUM. Occupatam a Petro recens baptizato synagogam Judaeis restituendam; hos ad fidem non cogendos. Conciliandos inter se hostium metu civium animos, ac muniendam fortius civitatem. Gregorius Januario episcopo Caralitano Judaei de civitate vestra huc venientes questi nobis sunt quod synagogam eorum quae Caralis sita est, 930 Petrus qui ex eorum superstitione ad Christianae fidei cultum Deo volente perductus est, adhibitis sibi quibusdam indisciplinatis, sequenti die baptismatis sui, hoc est Dominico in ipsa festivitate paschali, cum gravi scandalo sine vestra occupaverit voluntate, atque imaginem illic genitricis Dei Dominique nostri, et venerandam crucem, et birrum album, quo de fonte resurgens indutus fuerat, posuisset. De qua re et filiorum nostrorum Eupaterii gloriosi magistri militum, atque magnifici pii in Domino praesidis, aliorumque nobilium civitatis vestrae ad nos haec eadem scripta attestantia cucurrerunt. Qui etiam adjecerunt a vobis hoc praesensum, et praedictum Petrum ne hoc",
          "candidate_score": 0.64082,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_19",
          "bdc_text": "dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1845",
          "psc_text": "vestra complere cum Dei gratia festinamus. Et quia praedictus vir nobis non moribus, sed solum specie tenus notus est, oportet ut quanto in hac electione non solum vestram utilitatem, sed etiam 1095 causam Dei agi cognoscitis, tanto debeatis esse solliciti. Et si, subtiliter requirentes, nihil est quod ei ex anteacta vita criminis per sacros possit canones obviare, aut si ad tenendam disciplinam, vel exhibendum regimen idoneus reperitur, atque cunctorum in ejus, sicut scribitis, electione concordet assensus, divinitatis gratia suffragante, cum praesentium scriptorum auctoritate solemniter decernimus ordinari. Illud autem quod vobis ab Agilulfo indicatis scriptum, dilectionem vestram non moveat. Nam (Grat. 9, q. 1, c. 6) nos in hominem qui non a catholicis et maxime a Langobardis eligitur nulla praebemus ratione consensum. Nec si alicujus praesumptionis usurpatione factum fuerit, in locum vel ordinem illum sacerdotis suscipimus, quia vicarius sancti Ambrosii indignus evidenter ostenditur, si electus a talibus ordinatur. Nec enim est",
          "candidate_score": 0.63252,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_1_3",
          "bdc_text": "Herr Wolfgang RelingerWolfgang Rehlinger , geb. vor 1502 , gest. 1557 , von Augsburg , wurde 1533 in den Kleinen Rat und bereits 1534 , und wiederum 1536 , 1539 sowie 1541 , zum Bürgermeister gewählt . Der Protestant ( Lutheraner ) Rehlinger , der sich bei der Einführung der Reformation und beim Eintritt Augsburgs in den Schmalkaldischen Bund verdient gemacht hatte , bestimmte von 1539 an zunehmend die Ratspolitik , scheiterte aber schließlich wegen seiner vermittelnden Haltung gegenüber dem Kaiser. 1544 verließ er Augsburg und ließ sich als Kaufmann in Straßburg , der Heimatstadt seiner Mutter , nieder .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_28",
          "psc_text": "quam vestros esse tali moerore confusos, eo quod opinionis probatae viros huic paulatim subtrahi mundo conspicimus, cujus ruina in ipsis jam causarum effectibus comprobatur. Sed huic nos solerti decet conversionis cautela subducere, ne sua nos secum pariter ruina circumplicet. Et quidem amicorum nos amissio tanto debet tolerabilius contristare, quanto amissuros nos illos conditio mortalitatis exposcit. Sed tamen amissum carnalis vitae subsidium potens est ille consolari, qui ut ad imeretur permittendo concessit, et ipse ad locum qui destitutus erat consolator accedere. Diaconum vero Anatholium (Grat. dist. 39, cap. 3), quem ad vos dirigi poposcistis, hoc nos facere non posse, causae magis modus, quam rigoris austeritas facit. Vicedominum enim eum constituimus, cujus arbitrio episcopium commisimus disponendum. EPISTOLA XII. AD JOANNEM EPISCOPUM DE URBE VETERI. Ne Monasterium vexare pergat admonet. Gregorius Joanni episcopo de urbe veteri. Agapitus, abbas monasterii sancti Georgii, insinuavit nobis plurima se a vestra sanctitate gravamina sustinere, et non solum",
          "candidate_score": 0.626421,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_19",
          "bdc_text": "dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1219",
          "psc_text": "ad saecularem reverti habitum, nec ad nos licuisset perversam epistolam destinare. Sed quia nimia desidia ac torpore deprimeris, in tuo dedecore res ad praesens illicita impune commissa est. Nam, sicut praefati sumus, si sollicitus exstitisses, prius ad nos ultio mulieris pravissimae quam culpa debuit pervenire. Quia ergo tantum hebes, tantumque es negligens, ut nisi canonicam in te fueris coerctionem expertus, in aliis districtionem et disciplinam nescias custodire, 901 qualiter debeas esse sollicitus, congruo tibi, si Domino placuerit, tempore demonstrabimus. Praesentia igitur scripta suscipiens evigila, et excitatus saltem exsequere, quod pressus usque nunc ignavia distulisti. Instantiae ergo tuae sit praedictam mulierem una cum Sergio defensore nostro comprehendere, et statim non solum ad male contemptum habitum sine aliqua excusatione revocare, sed etiam in monasterium, ubi omnino districte valeat custodiri, detrudere; et ita omnem circa illam sollicitudinem exhibere, ut quam sit nefarium quod commisit ex tua possit districtione cognoscere. Qua in re si",
          "candidate_score": 0.62557,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_19",
          "bdc_text": "dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1524",
          "psc_text": "vobis vita quam cupitis pro tanto bono vestro retributio existet. 999 EPISTOLA XCIV. AD ROMANUM DEFENSOREM. Istros quosdam, ut in Siciliam ad episcopum suum cito perveniant, adjuvet. Episcopum ipsum ut Romam veniat adhortetur, atque itineris expensam praebeat. Gregorius Romano defensori. Praesentium portitores huc de Istriae partibus venientes ad episcopum suum, qui nunc in Siciliae degit partibus, cum nostro se pergere solatio poposcerunt, quos hinc ordinantes fecimus ambulare. Suscipiens ergo eos experientia tua ordinet qualiter ad praedictum episcopum suum velocius valeant pervenire; ne, sicut astruunt, schismaticorum illarum partium eos alii ad persuadendum praeveniant. Quantum enim indicant, ipse episcopus pro unitate fidei ad nos habet desiderium veniendi. Concurrendum ergo illis est, ut bona quae cupiunt, Domino adjuvante, valeant perficere. Sed experientia tua aut per se, si in vicino est, aut suis epistolis, eumdem episcopum adhortetur, ut, propitiante Domino, ad apostolorum limina properare festinet, sciturus quod a nobis cum omni suscipietur affectu. Cui",
          "candidate_score": 0.625395,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_1_3",
          "bdc_text": "Herr Wolfgang RelingerWolfgang Rehlinger , geb. vor 1502 , gest. 1557 , von Augsburg , wurde 1533 in den Kleinen Rat und bereits 1534 , und wiederum 1536 , 1539 sowie 1541 , zum Bürgermeister gewählt . Der Protestant ( Lutheraner ) Rehlinger , der sich bei der Einführung der Reformation und beim Eintritt Augsburgs in den Schmalkaldischen Bund verdient gemacht hatte , bestimmte von 1539 an zunehmend die Ratspolitik , scheiterte aber schließlich wegen seiner vermittelnden Haltung gegenüber dem Kaiser. 1544 verließ er Augsburg und ließ sich als Kaufmann in Straßburg , der Heimatstadt seiner Mutter , nieder .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_32",
          "psc_text": "revocaret, quem recepta satisfactione in fide catholica communicasse cognoscas. Sed quia eum quosdam dubietatis suae socios ibidem in Neapolitana civitate habere comperimus, hoc nobis de his quoque praefatus Stephanus pollicitus esse dignoscitur; ut si eorum ambiguitatem animae nostrae interpositionis periculo sanaremus, ipsos etiam ad communionem catholicam sine mora posse vel replicatione converti. Pro qua re praesentibus epistolis admonemus, nostra fide, nostroque sicut ipsi videntur, poposcisse periculo, eos in fidem catholicam communionemque suscipite, quibus potestis modis ad lucem de tenebris revocate. Ne postquam ad nos hujusmodi causa perlata est, si silentio praeterimus, de animabus eorum, negligentiae possimus subire jacturam. EPISTOLA XV. AD BALBINUM EPISCOPUM ROSELLANUM. Ut Populonensem Ecclesiam visitet, ac presbyteros diaconosque ordinet, praecipit. Gregorius Balbino episcopo Rosellano. Pervenit ad nos quod Populonensis Ecclesia ita sit sacerdotis officio destituta, ut 501 nec poenitentia decedentibus ibidem, nec baptisma possit praestari infantibus. Hujus igitur tam piae rei tamque necessariae mole permoti, jubemus dilectioni",
          "candidate_score": 0.624949,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_40_42",
          "bdc_text": "Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben . Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1105",
          "psc_text": "quia jam diu est quod huc minime convenerunt, eos hortari te volumus ut Natale sancti Petri hic, Deo perducente, nobiscum debeant celebrare. Sed ne forte praetori aliqua possit nasci suspicio, si eos huc admonitos venire cognoverit, voluntatem nostram intelligens, ita hoc ex te facere stude, ut et ipsi, sicut praediximus, ad diem constitutum huc veniant, et nulla de eis praetori possit esse suspicio. Liparitanum vero et Regitanum episcopos, ut huc veniant pariter commonebis. Circa Libertinum vero virum magnificum esto sollicitus, ut nullus illum dolus decipiat, quia aliqua nobis de Ravennati urbe scripta sunt, ipsamque ad te epistolam misimus, ut ex ea qualiter te erga eum debeas exhibere possis addiscere. Consolare autem eum, ut se non affligat, quia credimus quod nos excellentissimus filius noster exarchus non contristet. Nam de persona ipsius scribere non distulimus. Sed quia in Pado idem exarchus occupatus est, minime scripta ejus suscepimus. (Cf. Joan. Diac. l. III,",
          "candidate_score": 0.624603,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_19",
          "bdc_text": "dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_993",
          "psc_text": "exsecrabile ut quod a regibus gentium servatum est, ab episcopis dicatur ablatum. EPISTOLA LIV. AD DESIDERIUM ET SYAGRIUM EPISCOPOS. Augustinum et Candidum commendat. Gregorius Desiderio Viennensi, et Syagrio Augustodunensi, episcopis Galliae a paribus. De fraternitatis vestrae sincera charitate bene confidimus quod amore beati Petri apostolorum principis hominibus nostris vestra devote solatia commodetis, praesertim dum causae qualitas exigat ubi etiam sponte concurrere, et laborare magis 832 optetis. Indicamus itaque sanctitati vestrae, nos Augustinum servum Dei, praesentium portitorem, cujus zelus et studium bene nobis est cognitum, cum aliis servis Dei pro animarum illuc causa, disponente Domino, direxisse; cujus relatione quid sibi injunctum sit, subtiliter agnoscens, fraternitas vestra ei modis omnibus in quibus causa poposcerit impendat solatia, ut boni operis adjutores, sicut decet et convenit, possitis existere. Ita ergo fraternitas vestra in hac re se devotam studeat demonstrare, ut bona quae de vobis opinione narrante didicimus, vera esse opere comprobemus. Dilectissimum vero communem",
          "candidate_score": 0.622938,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_19",
          "bdc_text": "dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1596",
          "psc_text": "desiderium Joannis regionarii relatione cognovimus: quod quidem libenter parati sumus implere, si diligenter fuerimus de his quae retulit informati. Inquit autem a vestra sibi relatum dilectione quod Ecclesiae vestrae quaedam olim privilegia ab apostolica sede concessa sint, atque usum pallii ejus sacerdotes 1020 antiquitus habuisse. Quod quia vobis magnopere poscitis reformari, in Ecclesiae nostrae scrinio requiri fecimus, et inveniri nil potuit. Sed quoniam quanto studiosius ista cupitis adipisci, tanto vos arbitramur esse sollicitos, in requirendis chartis Ecclesiae vestrae vigilantius curam impendite; et si qua exinde scripta inveniri potuerint, quae nos valeant informare, huc curae vestrae sit transmittere. Nam qui nova concedimus, vetera libentissime reparamus. EPISTOLA CXIII. AD SYAGRIUM EPISCOPUM AUGUSTODUNENSEM. Ut Menatem et Theodorum Episcopos in Italiam redire compellat. Gregorius Syagrio episcopo Augustodunensi. Cum sacerdotalis dignitas aliis videatur dignitatibus eminere, ita quisquis ea ornatus est, cunctis se imitandum debet ostendere, ut exemplo suo nulli nocere, sed vitam potius valeat componere",
          "candidate_score": 0.618634,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_19",
          "bdc_text": "dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1846",
          "psc_text": "9, q. 1, c. 6) nos in hominem qui non a catholicis et maxime a Langobardis eligitur nulla praebemus ratione consensum. Nec si alicujus praesumptionis usurpatione factum fuerit, in locum vel ordinem illum sacerdotis suscipimus, quia vicarius sancti Ambrosii indignus evidenter ostenditur, si electus a talibus ordinatur. Nec enim est quod vos ex hac causa deterreat, vel aliquam vobis necessitatem incutiat, quia unde possunt alimenta sancto Ambrosio servientibus clericis ministrari, nihil in hostium locis, sed in Sicilia et in aliis reipublicae partibus, Deo protegente, consistit. Ut igitur in ordinando eo qui a vobis electus est nulla possit mora contingere, Pantaleonem notarium nostrum transmisimus, qui eum, ut moris est, annitente consensus nostri auctoritate, faciat consecrari. Cui etiam, quia de possessiunculis quas quondam Magnus presbyter commissas habuerat, vel de aliis ecclesiae nostrae utilitatibus, curam gerere, vel quid aliud agere debeat, in praesenti mandavimus, vestra se ei dilectio in omnibus devotam, ut decet,",
          "candidate_score": 0.616733,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_19",
          "bdc_text": "dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1470",
          "psc_text": "ac laboribus occupantes, suae deserant, ubi sunt necessarii, actus Ecclesiae. Ex qua re nimium admiramur cur in eis ecclesiasticae non teneatis regulam disciplinae, nec eos dissolute vagantes in deviis ad normam suscepti officii, districti moderaminis freno, restringatis. Dicitur etiam quod aliqui ex eisdem contumacibus clericis, ut defendi contra vos valeant, ad Vitalis defensoris nostri patrocinia convolare. Unde ad eum scripta nostra direximus, ne quemquam clericorum vestrorum contra vos irrationabiliter denuo audeat defensare; sed si culpae casus emerserit, et gravis non est, sed quae veniam mereatur, intercessor apud vos magis accedere debeat quam defensor. Ne ergo tale ad nos deinceps de subjectorum vestrorum contemptu quidquam perveniat, praecavete. Cognovimus etiam quod monasterio sancti Juliani quaedam vidua suam substantiam dereliquit; et a clerico vestro, qui ejusdem defunctae mulieris actus, dum adhuc viveret, gubernabat, ipsa sit direpta substantia, nuncque callidum ad 982 reddendum existere. Hortamur ergo ut eum, si, ut dicitur, ita verum esse",
          "candidate_score": 0.616448,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_40_42",
          "bdc_text": "Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben . Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_291",
          "psc_text": "competenti sibi more Castorium fratrem coepiscopum nostrum, et prius compassione habita studuit visitare, et eum postmodum pro excrescenti molestia corporis in Ravennati urbe suscipere. Unde non solum nos impensae charitatis, sed et Deum vobis fecistis procul dubio debitorem, qui in fratris infirmitate condoluisse probamini, ipsumque aegrum in sui membri molestia non solum visitasse, sed etiam suscepisse. Quem quidem ipse pro sua simplicitate illic ordinare omnimode renuebam, sed petentium importunitas fecit ut contradicere nullatenus potuissem. Si autem fieri potest, multum mihi et ipsi consuletis, si eum ad me vel per Siciliam transmittatis, si tamen ei grave non esse perpenditis. De episcopis vero ad nos pertinentibus, qui tamen huc pro interpositione hostium venire non possunt, curam vestra fraternitas gerat. Ita tamen ut pro causis suis ad Ravennatem urbem nullatenus revocentur, ne eos hoc tempore vexare aut fatigare in aliquo videamur. Sed si qua sunt, quae in eis videantur juste reprehendi, debent semper",
          "candidate_score": 0.615612,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_19",
          "bdc_text": "dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1854",
          "psc_text": "assolet, occasione inventa homines publici aliquam velint inferre molestiam, hoc magnitudinis vestrae bonitas fieri non permittat, sed ab omni illud hominum inquietudine tueatur. Sicque salva ratione pauperum partes attendat, 1098 ut eleemosynae vicem impleat servata justitia, et vobis ex hoc ante Dei oculos major merces accrescat. Hortamur ergo, dilectissime Fili, ut sic vos benignos exhibere tam circa Ecclesiae nostrae quam diligitis utilitates, quam etiam in omnibus curis Ecclesiarum debeatis, quatenus et injuncta salubriter expleatis, et omnipotentem Deum vobis, quod summopere studendum est, placabilem faciatis. EPISTOLA XI. AD ROMANUM DEFENSOREM Apud Alexandrum agat, ut causa illius cum Tecla abbatissa absque mora et contentione finiatur. Gregorius Romano defensori. Quia Tecla, abbatissa monasterii sanctae Mariae, quod Neapoli in domo quondam Felicis scholastici constitutum est, contra Alexandrum virum magnificum generum ipsius de quibusdam rebus causam habere dignoscitur, et ad hoc praesentium portitorem transmisit, ut causa ipsa illic cum eo, si potest fieri, pacifice decidatur,",
          "candidate_score": 0.61475,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_40_42",
          "bdc_text": "Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben . Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1503",
          "psc_text": "(Grat. 2, q. 5, c. 8), tanto te strenuum debes et sollicitum exhibere. Proinde si Maximus Salonitanus, praestito sacramento, firmaverit se simoniaca haeresi non teneri, atque de aliis ante corpus sancti Apollinaris tantummodo requisitus, innoxium se esse responderit, et de inobedientia sua poenitentiam, sicut deputavimus, egerit, volumus ut ad consolandum illum epistolam quam ad eum scripsimus, ubi ei et gratiam nostram et communionem nos reddidisse signavimus, experientia tua dare debeat. Quia sicut in contumacia persistentibus severos nos esse convenit, sic iterum humiliatis et poenitentibus negare locum veniae non debemus. Praeterea de fratre nostro Sabiniano episcopo Jadertino, 992 atque Honorato archidiacono Salonitano, vel aliis qui se ad sedem apostolicam contulerunt, cum eodem Maximo omnino studiose agendum est, ut illos in ea qua decet charitate recipiat, et dolorem contra eos nullo modo in corde retineat, sed pura cum eis gratia et sincera dilectione vivat. EPISTOLA LXXXI. AD MAXIMUM SALONITANUM EPISCOPUM. Obedienti, poenitenti,",
          "candidate_score": 0.613605,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_40_42",
          "bdc_text": "Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben . Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1010",
          "psc_text": "sumus, ab Occidente vobis ligna transmisimus, quae, construendis apta navibus, nostrae mentis tumultum signantia, in marinis semper fluctibus agitantur: et quidem transmittere majora voluimus, sed haec navis angusta non recepit. Mense Augusto, indictione 14. EPISTOLA LXI. AD CASTORIUM NOTARIUM. Quod in pallii usu olim servatum juraverint Ravennates viri graves ac fideles, id Ravennae servandum. Gregorius Castorio notario. Vir magnificus, domnus Andreas, crebro mihi imminet de usu pallii secundum antiquam consuetudinem in Ravennati Ecclesia restituendo. Et scis quia Joannes episcopus mihi scripserit quod in litaniis solemnibus consuetudo fuit ejusdem Ecclesiae episcopos uti pallio. Hujus Ecclesiae diaconus Adeodatus, cum me pro eadem causa fortiter rogaret, jurejurando satisfecit quia quater in anno uti in litaniis pallio ejusdem loci episcopi solebant. Praedictus autem domnus Andreas in epistolis suis dicit quia, praeter Quadragesimam, omni tempore Ravennas episcopus in litaniis pallio utebatur. Et ipsas asserit litanias solemnes, quas non erubescit dicere quotidianas. Unde omnino miratus sum.",
          "candidate_score": 0.612733,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_40_42",
          "bdc_text": "Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben . Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1219",
          "psc_text": "ad saecularem reverti habitum, nec ad nos licuisset perversam epistolam destinare. Sed quia nimia desidia ac torpore deprimeris, in tuo dedecore res ad praesens illicita impune commissa est. Nam, sicut praefati sumus, si sollicitus exstitisses, prius ad nos ultio mulieris pravissimae quam culpa debuit pervenire. Quia ergo tantum hebes, tantumque es negligens, ut nisi canonicam in te fueris coerctionem expertus, in aliis districtionem et disciplinam nescias custodire, 901 qualiter debeas esse sollicitus, congruo tibi, si Domino placuerit, tempore demonstrabimus. Praesentia igitur scripta suscipiens evigila, et excitatus saltem exsequere, quod pressus usque nunc ignavia distulisti. Instantiae ergo tuae sit praedictam mulierem una cum Sergio defensore nostro comprehendere, et statim non solum ad male contemptum habitum sine aliqua excusatione revocare, sed etiam in monasterium, ubi omnino districte valeat custodiri, detrudere; et ita omnem circa illam sollicitudinem exhibere, ut quam sit nefarium quod commisit ex tua possit districtione cognoscere. Qua in re si",
          "candidate_score": 0.612619,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_40_42",
          "bdc_text": "Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben . Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_744",
          "psc_text": "laxavi, ac si me auctore fuisset ordinatus. Alia vero perversa illius, scilicet mala corporalia, quae cognovi, vel quia cum pecuniis est electus, vel quia excommunicatus missas facere praesumpsit, propter Deum irrequisita praeterire non possum. Sed opto, et Dominum deprecor, quatenus nihil in eo de his quae dicta sunt valeat inveniri, et sine periculo animae meae causa ipsius terminetur. Prius tamen quam haec cognoscantur, serenissimus dominus discurrente jussione praecepit ut cum venientem cum honore suscipiam. Et valde grave est ut vir de quo tanta et talia nuntiantur, cum ante requiri et discuti debeat, honoretur. Et si episcoporum causae mihi commissorum apud piissimos dominos aliorum patrociniis disponuntur, infelix ego in Ecclesia ista quid facio? Sed ut episcopi mei me despiciant, et contra me refugium ad saeculares judices habeant, omnipotenti Deo gratias ago, peccatis meis deputo. Hoc tamen breviter suggero, quia aliquantulum exspecto; et si ad me diu venire distulerit, in eo exercere",
          "candidate_score": 0.609653,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_34_36",
          "bdc_text": "Lieber herr , die sachen sind wichtig ; wir werden unangefochten nit bliben . Alle rotschleg und pratickalle Pläne und geheimen Umtriebe .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_866",
          "psc_text": "casus, alterius solet esse cautela, hoc quisquis cadere timet, attendat, aditum hosti non praebeat, non putet latere quod agitur. Nam Veritas clamat: Nihil occultum quod non revelabitur (Matth. X, 26) . Haec enim vox actionis nostrae jam praeco est, et, ipso teste, modis omnibus adducit ad publicum quod agitur in secreto. Aut quis actus suos ante illum nitatur abscondere, qui eorum et testis et judex est? Quia vero nonnunquam dum aliud attenditur aliud non cavetur, oportet ut contra omnes hostis insidias quisque debeat esse sollicitus, ne dum in uno vincit, superetur in altero. Nam et terrenus hostis, qui munita loca cupit invadere, pugnandi ante sic utitur: Latenter quidem ponit insidias, et ad unius loci se expugnationem totus ostendit, 790 ut dum ad defensionem loci illius ubi instat periculum convenitur, loca alia de quibus nulla est suspicio capiantur. Et evenit ut qui cognitus resistentis virtute repulsus est, latens obtineat quod certando",
          "candidate_score": 0.606292,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_1",
          "bdc_text": "Herr Wolfgang RelingerWolfgang Rehlinger , geb. vor 1502 , gest. 1557 , von Augsburg , wurde 1533 in den Kleinen Rat und bereits 1534 , und wiederum 1536 , 1539 sowie 1541 , zum Bürgermeister gewählt .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_302",
          "psc_text": "et a communione alienos faciendos procul dubio noveritis. (Cf. Joan. Diac. t. III, c. 22.) EPISTOLA XL. AD JOANNEM EPISCOPUM. Ut de causa Viulandi contra Gravinianum, amota dilatione, judicet. Gregorius Joanni episcopo Ravennae. Jurgantium controversias celeri sententia terminare, et aequitati procul dubio convenit et vigori. Quia ergo Viulandus, praesentium lator, fraternitatis tuae cognitionem implorat, diaconem Gravinianum, contra quem se habere causam commemorat, fraternitas tua ad suum faciat accersire judicium; et, amota dilatione, causae veritatem subtili inquisitione discutiat et quaecunque justitiae ordo dictaverit, ac tua fuerit sententia definita, et observare et implere partes modis omnibus compellantur. EPISTOLA XLI. AD CASTORIUM EPISCOPUM. Ne Castorius episcopus ejusve successores, mortuo Ariminensi abbate, res monasterii describant aut administrent; ne alium ab eo quem congregatio poposcerit abbatem ordinent; ne in monasterio missas publicas faciant. Gregorius Castorio episcopo Arimini. Luminosus abbas monasterii sanctorum Andreae et Thomae, in Ariminensi civitate constituti, quas nobis lacrymabiliter preces effuderit, inditae textus",
          "candidate_score": 0.599621,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_33_35",
          "bdc_text": "aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. . Lieber herr , die sachen sind wichtig ; wir werden unangefochten nit bliben .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_2360",
          "psc_text": "De requirendis Ecclesiarum et monasteriorum rebus. De Januarii episcopi infirmitate, tempore sacrificii. Gregorius Vitali defensori Sardiniae. Experientia tua indicante, comperimus xenodochia in Sardinia constituta gravem habere neglectum. 1260 Unde reverendissimus frater et coepiscopus noster Januarius vehementissime fuerat objurgandus, nisi nos ejus senectus ac simplicitas, et superveniens aegritudo, quam ipse retulisti, suspenderet. Quia ergo ita est positus, ut ad aliquam ordinationem esse non possit idoneus, oeconomum ejus Ecclesiae, atque Epiphanium archipresbyterum ex nostra districta auctoritate commone, ut eadem xenodochia ipsi in periculum suum sollicite ac utiliter studeant ordinare. Nam si quis illic post hoc neglectus exstiterit, nulla se noverint posse hoc apud nos ratione aliquatenus excusare. Quoniam vero possessores nos Sardiniae petiverunt ut, quia diversis oneribus affliguntur, Constantinopolim pro eorum debeas remedio proficisci, licentiam tibi eundi concedimus. Sed et dilectissimo filio nostro Bonifacio scripsimus, ut suum tibi pro remedio illius provinciae studeat adhibere solatium. De Ecclesiis autem quas vacare sacerdotibus indicasti,",
          "candidate_score": 0.59889,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_1",
          "bdc_text": "Herr Wolfgang RelingerWolfgang Rehlinger , geb. vor 1502 , gest. 1557 , von Augsburg , wurde 1533 in den Kleinen Rat und bereits 1534 , und wiederum 1536 , 1539 sowie 1541 , zum Bürgermeister gewählt .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_747",
          "psc_text": "vestra, quia civitati illi quem dare Maximiano reverendissimo similem non habemus. Sed quia a clero et plebe Ecclesiae Syracusanae Agatho, ab aliquibus autem alter eligitur, hunc qui a clero et plebe electus est ad nos iterum venire necesse est, ut utrisque cominus constitutis, ille qui Deo placuerit, et utilior visus fuerit, ordinetur. Nam desiderii nostri est talem illic cum Christi gratia ordinari pontificem, qui bonorum supradicti episcopi cujus vos actionibus testimonium perhibetis in omnibus debeat, Deo adjutore, imitator existere. EPISTOLA XXIII. AD CASTORIUM NOTARIUM. Ad eligendum quantocius episcopum Ravennates hortetur. Non largum praemiis, sed dignum meritis eligant. Gregorius Castorio notario. Nimis nos Joannis fratris et coepiscopi nostri mors cognita contristavit, maxime quod civitas illa hoc tempore amisit pastoralis curae solatium. Quia igitur plurimae utilitates exposcunt ut Ecclesiae ipsi sacerdos sine mora, Christo auctore, debeat ordinari, ideoque experientiae tuae praecipimus quatenus clerum et populum omni instantia studeat adhortari, ut consecrandum sibi",
          "candidate_score": 0.598071,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_33_35",
          "bdc_text": "aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. . Lieber herr , die sachen sind wichtig ; wir werden unangefochten nit bliben .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_333",
          "psc_text": "in quas voces ut eruant captum pecus angustia stimulante prosiliunt, ne a gregis Domino quidquid per incuriam perdiderint exigatur? Vigilemus ergo ne quid pereat; et si captum forte quid fuerit, vocibus divinorum eloquiorum ad gregem dominicum reducamus, ut ille qui Pastor pastorum est vigilasse nos circa ovile suum suo misericors dignetur judicio comprobare. Hoc quoque vos necesse est solerter attendere, ut si qua contra latores praesentium ejusdem episcopi recta fuerit petitio, subtili debeat indagatione perquiri; et si fortasse ipsi quoque pro sua culpa jure feriendi sunt, eis pro eo quod 613 ad nos fatigati sunt, nequaquam censemus esse parcendum. Mense Augusti, indictione decima. EPISTOLA XLIX. AD JANUARIUM ARCHIEPISCOPUM. Auditis de Januario episcopo querelis, Joannem notarium mittit qui partes ad judicium compellat, et quae judicata fuerint exsequatur. Januarium ob id maxime increpat, quod nulla, nisi propriae injuriae causa, Isidorum excommunicaverit. Gregorius Januario archiepiscopo Caralitano. Si sacerdotale quod administramus officium mentis integritate",
          "candidate_score": 0.597425,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_33_35",
          "bdc_text": "aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. . Lieber herr , die sachen sind wichtig ; wir werden unangefochten nit bliben .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1303",
          "psc_text": "Gregorius Januario episcopo Sardiniae. Quid in Sardinia hostes nostri fuerint operati, priusquam fraternitatis vestrae epistola 928 ad nos perveniret agnovimus. Et quia hoc futurum dudum metuimus, evenisse quod praevidimus vobiscum nunc gemimus. Quod si secundum ea quae tam vobis quam excellentissimo filio nostro Gennadio hoc fore nuntiantes scripsimus sollicitudo fuisset adhibita, inimici illuc aut non accederent, aut accedentes periculum quod fecerunt incurrerent. Vel nunc ergo ea quae contigerunt vigilantiam vestram in futura exacuant. Nam et nos quidquid prodesse possumus, facere, Domino auxiliante, nequaquam omittimus. Cognoscatis autem abbatem, quem ad Agilulphum ante multum jam tempus transmisimus, pacem cum eo, Deo propitio, quantum nobis ab excellentissimo exarcho scriptum est, ordinasse. Et ideo quousque pacta de confirmatione pacis ipsius conscribantur, ne forte hostes nostri in hac dilatione ad partes illas iterum velint accedere, murorum vigilias et sollicitudinem in locis facite omnibus adhiberi. Et confidimus in Redemptoris nostri potentia quia adversariorum vobis incursus vel",
          "candidate_score": 0.59732,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_1",
          "bdc_text": "Herr Wolfgang RelingerWolfgang Rehlinger , geb. vor 1502 , gest. 1557 , von Augsburg , wurde 1533 in den Kleinen Rat und bereits 1534 , und wiederum 1536 , 1539 sowie 1541 , zum Bürgermeister gewählt .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_746",
          "psc_text": "XXII. AD NOBILES SYRACUSANOS. Cum episcopi electionem Gregorii arbitrio commisissent, talem eis ordinare studet, qui Maximianum decessorem imitetur. Gregorius nobilibus Syracusanis. Laudis vestrae testimonium quam direxistis gerit epistola, quod electionis vos onera sapienter declinasse significat. Et quoniam nostro hoc arbitrio commisistis, ac multa bona de venerandae memoriae quondam Maximiano episcopo 753 referentes talem vobis ordinari deposcitis, vos quidem sicut decet fideles filios facitis, quia haec de digno sollicitoque patre testamini, et obtrectantibus aliis bona ipsius etiam post obitum non tacetis. Unde oramus omnipotentem Dominum, ut et vobis pro sinceritatis vestrae voluntate retribuat, et obloquentibus clementer ignoscat. Hoc tamen sciat magnitudo vestra, quia civitati illi quem dare Maximiano reverendissimo similem non habemus. Sed quia a clero et plebe Ecclesiae Syracusanae Agatho, ab aliquibus autem alter eligitur, hunc qui a clero et plebe electus est ad nos iterum venire necesse est, ut utrisque cominus constitutis, ille qui Deo placuerit, et utilior visus",
          "candidate_score": 0.59717,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_33_35",
          "bdc_text": "aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. . Lieber herr , die sachen sind wichtig ; wir werden unangefochten nit bliben .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_350",
          "psc_text": "legere, quanto magis nos conspicimus sub tribulationum fasce lassari. Si vero in ea solummodo sententia est fidendum, quam in epistola vestra posuistis, qua Dominus dicit: Cum tradent vos, nolite cogitare quomodo aut quid loquamini, dabitur enim vobis in illa hora quid loquamini. Non enim vos estis qui loquimini, sed Spiritus Patris vestri qui loquitur in vobis (Matth. X, 19) . Sacra ergo ad nos eloquia frustra mandata sunt, qui repleti spiritu, verbis exterioribus non egemus. Sed aliud est, frater charissime, quod angustati persecutionis tempore absque dubitatione confidere, aliud quod in tranquillitate Ecclesiae agere debemus. Oportet enim nos per hunc spiritum modo legendo percipere quae possimus, si contigerit causa in nobis, etiam patiendo demonstrare. Valde vero epistola vestra gavisus sum, quod vos exhortationi studium dare fatemini. In hoc etenim scio quia curam vestri ordinis solerter agitis, si ad auctorem vestrum et alios trahere curatis. Quod autem in eodem loco dicitis vos",
          "candidate_score": 0.595882,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_33_35",
          "bdc_text": "aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. . Lieber herr , die sachen sind wichtig ; wir werden unangefochten nit bliben .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_175",
          "psc_text": "noster viduarum se maritum, orphanorumque patrem Scripturae sacrae profitetur testimonio, nos quoque membra corporis ejus ad imitandum caput summo debemus mentis affectu intendere, et, salva justitia, orphanis et viduis praesto, si necesse sit, esse. Et quia insinuatum est nobis Catellam religiosam feminam habentem filium suum hic in sancta Romana Ecclesia, cui Deo auctore praesidemus, militantem, quorumdam immissionibus vel inquietudinibus molestari, de ea re fraternitatem vestram scriptis praesentibus necesse duximus adhortandam ut eidem praedictae feminae tuitionem ferre, salva justitia, non declinet, sciens quod de hujuscemodi rebus et Dominum sibi debitorem faciat, et nostram circa se charitatem magis astringat. Causas enim praedictae feminae, sive sint, sive fuerint, vestro volumus judicio terminari, ut foralis illi inquietudo submoveri debeat, et tamen a judicii justitia nullatenus excusetur. Oro autem Dominum, 552 qui viam vestram cursu ad se prospero dirigat, et ad regnum venturae gloriae propitiatus ipse perducat. EPISTOLA LXIII. AD JANUARIUM EPISCOPUM CARALIS SARDINIAE. Pompeianam,",
          "candidate_score": 0.595873,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_33_35",
          "bdc_text": "aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. . Lieber herr , die sachen sind wichtig ; wir werden unangefochten nit bliben .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_948",
          "psc_text": "Ravennae. Postquam revertens Castorius omnia nobis quae inter vos et Agilulphum regem acta sunt indicavit, ne excusationem contra nos de mora potuisset aliquis invenire, sub omni eum celeritate illuc retransmittendum praevidimus. Ab eo ergo ea quae sunt agenda cognoscens, esto sollicitus, et omni modo immine ut pax ista debeat ordinari, quia, quantum dicitur, aliqui hoc impedire conantur. Pro qua re festina strenue agere, ut labor vester sine effectu non valeat remanere. Nam jam et partes istae, et diversae insulae in gravissunt periculo positae. Fratrem nostrum Marinianum episcopum (Grat. dist. 86, c. 6) verbis quibus vales excita, quia obdormisse eum suspicor. Nam venerunt quidam ad me, in quibus erant quidam senes mendicantes, qui a me discussi sunt a quibus et quid acceperint, et per singula retulerunt quanta eis et a quibus in itinere data sint. Quos dum sollicite de praedicto fratre requirerem quid eis dedisset, responderunt se eum rogasse, sed ab",
          "candidate_score": 0.595764,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_33_35",
          "bdc_text": "aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. . Lieber herr , die sachen sind wichtig ; wir werden unangefochten nit bliben .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_444",
          "psc_text": "Illos autem qui cunctorum vice huc venerint ad eligendum episcopum admone, ut vestiarium omne episcopi sui sciant deferendum, et quantum praeviderint secum argentum adducant, quod in usu suo habere possit qui fuerit episcopus ordinatus. Haec vero omnia vivaciter districteque implere festina, et sub omni huc celeritate electos, sicut diximus, de clero transmitte. ut quia diversi hic nobiles civitatis Neapolitanae praesentes sunt, una cum eis de episcopali ordinatione et tractare et, adjutore Domino, deliberare possimus. (Vide l. II, ep. 15.) EPISTOLA XXXVI. AD SABINUM DEFENSOREM. Ut Januarium episcopum et Epiphanium presbyterum criminibus accusatos Romam perducant. Pompeianam vero, Theodosiam et Isidorum adjuvet Romam venire cupientes. Gregorius Sabino defensori Sardiniae. Quaedam ad aures nostras gravia pervenerunt, quae quoniam canonicam emendationem exspectant, 650 idcirco experientiae tuae praecipimus quatenus una cum Joanne notario, omni excusatione postposita, Januarium fratrem et coepiscopum nostrum summa huc exhibere instantia non omittas, ut eo coram posito, ea quae ad nos",
          "candidate_score": 0.595721,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_33_35",
          "bdc_text": "aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. . Lieber herr , die sachen sind wichtig ; wir werden unangefochten nit bliben .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1756",
          "psc_text": "didicimus. Ex qua re uberes gratias exsolventes omnipotentis Dei misericordiam exoramus, ut gratiae suae protectione vos muniat, et nec malos contra vos homines exterius, nec malignos spiritus interius praevalere permittat; sed ita actiones vestras in suo propitius timore disponat, ut sicut fecit inter homines, ita quoque post longaevae aetatis discursus in sanctorum suorum vos esse faciat numero gloriosos. (Cf. Joan. Diac. l. IV, c. 78.) EPISTOLA XXXVIII. AD JANUARIUM CARALITANUM EPISCOPUM. Curet ut nec violentiam patiantur qui ad ecclesiam refugerint, nec ii qui hactenus sunt oppressi damna sustineant. Gregorius Januario episcopo Caralitano. Qualiter in Sardinia minores vel pauperes, ab eis qui illic majores sunt opprimantur, reverendissimi fratris nostri Dominici Carthaginensis episcopi atque eminentissimi filii nostri Innocentii praefecti epistolae docuerunt; a quibus ut quae nobis scripta sunt noveritis, ipsarum vobis epistolarum exemplaria praevidimus transmittenda. Et ideo quia ea quae petenda sunt offeruntur, studiose agendum est ut ea quae promittuntur opere compleantur.",
          "candidate_score": 0.594693,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_1",
          "bdc_text": "Herr Wolfgang RelingerWolfgang Rehlinger , geb. vor 1502 , gest. 1557 , von Augsburg , wurde 1533 in den Kleinen Rat und bereits 1534 , und wiederum 1536 , 1539 sowie 1541 , zum Bürgermeister gewählt .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_33",
          "psc_text": "AD BALBINUM EPISCOPUM ROSELLANUM. Ut Populonensem Ecclesiam visitet, ac presbyteros diaconosque ordinet, praecipit. Gregorius Balbino episcopo Rosellano. Pervenit ad nos quod Populonensis Ecclesia ita sit sacerdotis officio destituta, ut 501 nec poenitentia decedentibus ibidem, nec baptisma possit praestari infantibus. Hujus igitur tam piae rei tamque necessariae mole permoti, jubemus dilectioni tuae, ut, hujus praeceptionis auctoritate commonitus, memoratae Ecclesiae visitator accedas, ut unum cardinalem illic presbyterum, et duos debeas diacones ordinare. In parochiis vero praefatae Ecclesiae tres similiter presbyteros, quos tamen dignos ad tale officium veneratione vitae et morum gravitate praevideris, et quibus in nullo obvient constituta canonicae disciplinae, ut sanctae cum digna cautela provideatur Ecclesiae. EPISTOLA XVI. AD SEVERUM EPISCOPUM AQUILEIENSEM. Praecipit ut Romam veniat cum sequacibus suis in synodo judicandus. Gregorius Severo episcopo Aquileiensi. Sicut gradientem per avia, carpentem denuo rectum tramitem tota Dominus aviditate complectitur, ita demum de deserente cognitam veritatis viam majore moerore quam gaudio quondam de",
          "candidate_score": 0.593721,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 7,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1",
      "max_score": 0.679831,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1998",
          "psc_text": "illo carnem, sed imitando fidem. Principes ergo populorum convenerunt cum Deo Abraham. Principes populorum: Gentium principes, non unius populi principes, sed principes populorum omnium, convenerunt cum Deo Abraham. 12. Ex ipsis principibus erat et iste Centurio, de quo modo Evangelium cum legeretur audistis. Erat enim Centurio habens honorem et potestatem inter homines, princeps erat de principibus populorum. Venienti ad se Christo obviam misit amicos suos, imo vere transituro Christo misit amicos; et rogavit ut curaret puerum ejus qui periculose infirmabatur: et cum vellet ipse Dominus venire, hoc ei mandavit, Non sum dignus ut sub tectum meum intres, sed tantum dic verbo, et sanabitur puer meus. Nam et ego homo sum sub potestate constitutus, habens sub me milites. Videte quemadmodum tenuit ordinem: prius commemoravit quod sub alio esset, et postea quod alii sub illo essent. Sub potestate sum, et in potestate sum; et sub aliquo sum, et super aliquos sum. Et",
          "candidate_score": 0.679831,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_32_34",
          "bdc_text": "dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten . aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. . Lieber herr , die sachen sind wichtig ;",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1739",
          "psc_text": "Sustine Dominum, viriliter age, et confortetur cor tuum, et sustine Dominum (Psal. XXVI, 14) ; quoniam qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit (Matth. X, 22, et XXIV, 13) . Quare ergo tristis es anima mea, et quare conturbas me? Spera in Deum, quoniam confitebor illi. Haec est confessio mea, Salutare vultus mei, Deus meus. 12. Ad meipsum anima mea turbata est. Numquid ad Deum turbatur? Ad me turbata est. Ad incommutabile reficiebatur, ad mutabile perturbabatur. Novi quia justitia Dei mei manet: utrum mea maneat, nescio. Terret enim me Apostolus dicens: Qui se putat stare, videat ne cadat (I Cor. X, 12) . Ergo quia non est in me firmitas mihi, nec est mihi spes de me, Ad meipsum turbata est anima mea. Vis non conturbetur? Non remaneat in teipso, et dic: Ad te, Domine, levavi animam meam (Psal. XXIV, 1) . Hoc planius audi. Noli sperare de te,",
          "candidate_score": 0.649124,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_38_40",
          "bdc_text": "würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden . Doch so würt gott sin eer und wort ( ouch in unserem verderben) wol erhalten . Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1156",
          "psc_text": "de illo loquebantur: Tu solus, inquiunt, peregrinus es in Jerusalem, et non cognovisti quae fecerunt sacerdotes et principes nostri de Jesu Nazareno, qui erat potens in factis et dictis, quomodo eum crucifixerunt et occiderunt? Nos autem sperabamus, quia ipse erat redempturus Israel (Luc. XXIV, 18-21) . In magno jejunio Dominus remanserat, nisi reficeret quos voraret. Nam refecit eos, consolatus est eos, confirmavit eos, et in corpus suum convertit eos. Fuit ergo et hoc modo in jejunio Dominus noster. 5. Et oratio mea, inquit, in sinum meum convertetur. In hoc plane versu magnus sinus est, et praestet Dominus ut penetrabilis nobis fiat. In sinu enim secretum agnoscitur. Et quidem, fratres, et nos orare sic bene admonemur in sinu nostro, ubi Deus videt, ubi Deus audit, quo nullus oculus humanus penetrat, quo non videt nisi qui subvenit; ubi oravit Susanna, et cum ejus vox ab hominibus non audiretur, a Deo tamen audita",
          "candidate_score": 0.644609,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_40",
          "bdc_text": "Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1143",
          "psc_text": "una? Non enim tentationes caput hic pertulit, et corpus non perfert: aut vero fuit causa patiendi capiti, nisi ut corpori praeberet exemplum. Dominus enim voluntate passus est, nos necessitate: ille miseratione, nos conditione. Proinde illius voluntaria passio, nostra est necessaria consolatio; ut quando talia forte perpetimur, intueamur caput nostrum, ut ejus exemplo commoniti dicamus nobis: Si ille, quid nos? Et quemadmodum ille, ita et nos. Quantumlibet enim saevierit inimicus, usque ad mortem corporis accedere potuit: quod corpus nec ipsum exstinguere potuit in Domino, quia tertio die resurrexit. Quod in illo factum est die tertio, hoc in nostro in fine saeculi. Spes resurrectionis nostrae differtur, numquid aufertur? Cognoscamus hic ergo voces Christi, carissimi, et separemus eas a vocibus impiorum. Voces sunt enim corporis persecutionem angustiasque et tentationes in hoc saeculo patientis. Sed quoniam multi hic patiuntur, et pro peccatis et pro sceleribus suis; magna vigilantia discernenda est causa, non poena. Sceleratus",
          "candidate_score": 0.629197,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_25",
          "bdc_text": "Sollen alle , dry einander verwant seinÜber die Verwandtschaft Heels mit Rehlinger ist nichts bekannt. .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_514",
          "psc_text": "unusquisque cum proximo suo: quia sumus invicem membra (Ephes. IV, 25) . 2. Ne autem quisquam vestrum ita cogitet, fratres, cum christiano loquendam veritatem et cum pagano mendacium. Cum proximo tuo loquere. Proximus tuus ille est, qui tecum natus est ex Adam et Eva. Omnes proximi sumus conditione terrenae nativitatis: sed aliter fratres illa spe coelestis haereditatis. Proximum tuum debes putare omnem hominem, et antequam sit christianus. Non enim nosti quid sit apud Deum, quomodo illum praesciverit Deus ignoras. Aliquando quem irrides adorantem lapides, convertitur, et adorat Deum, fortasse religiosius quam tu, qui eum paulo ante irridebas. Sunt ergo proximi nostri latentes in his hominibus, qui nondum sunt in Ecclesia; et sunt longe a nobis latentes in Ecclesia. Ideoque qui non scimus futura, unumquemque proximum habeamus, non solum conditione mortalitatis humanae, qua in hanc terram eadem sorte devenimus; sed etiam spe illius haereditatis, quia non scimus quid futurus sit qui",
          "candidate_score": 0.619927,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_38",
          "bdc_text": "würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1194",
          "psc_text": "Si autem patitur foris inimicos, intus forte malam uxorem; procedit in publicum: cum vult requiescere ab his quae foris sunt, intrat in domum: quando vero nec ibi requiescit, nec foris requiescit, ubi erit requies? Saltem in cubiculo cordis, ut tollas te ad interiora conscientiae tuae. Si ibi invenisti forte conjugem, quae tibi non faciat amaritudinem, sapientiam Dei; cum ipsa conjungere, quiesce intus in cubiculo tuo, non inde te ejiciat fumus malae conscientiae. At ille ut meditaretur dolos, illuc se tollebat, de quo loquitur ista Scriptura, ubi homines non vident; et talia ibi meditabatur, ut nec in ipso corde requiesceret. Iniquitatem meditatus est in cubili suo. 6. Astitit omni viae non bonae. Quid est, astitit? Perseveranter peccavit. Unde et de quodam pio et bono dicitur: Et in via peccatorum non stetit (Psal. I, 1) . Quomodo ille non stetit, sic iste astitit. Malitiam autem non odio habuit. Ibi est finis, ibi",
          "candidate_score": 0.616148,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_38",
          "bdc_text": "würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_3882",
          "psc_text": "Quid est talis, qualis fueris? Bonus, si bonus fueris; et malus tibi videbitur, si malus fueris: sed opitulator si bonus fueris; ultor si malus fueris. Ibi habes judicem in secreto tuo. Volens facere aliquid mali, de publico recipis te in domum tuam, ubi nemo inimicorum videat; de locis domus tuae promptis et in faciem constitutis, removes te in cubiculum; times et in cubiculo aliunde conscium, secedis in cor tuum, ibi meditaris: ille corde tuo interior est. Quocumque ergo fugeris, ibi est. Teipsum quo fugies? Nonne quocumque fugeris, te sequeris? Quando autem et teipso interior est, non est quo fugias a Deo irato, nisi ad Deum placatum: prorsus non est quo fugias. Vis fugere ab ipso? Fuge ad ipsum. Ergo ne loquamini adversus Deum iniquitatem, nec illic ubi loquimini. Iniquitatem, inquit, meditatus est in cubili suo (Psal. XXXV, 5) . Quid meditatus est in cubili suo? Cubile cor ejus, dicens: Sacrificate",
          "candidate_score": 0.614655,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_38",
          "bdc_text": "würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1050",
          "psc_text": "6) . Cum ergo intras cubiculum tuum, intras cor tuum. Beati qui gaudent quando intrant ad cor suum, et nihil mali ibi inveniunt. Attendat Sanctitas Vestra: quomodo nolunt intrare domos suas qui habent malas uxores, quomodo exeunt ad forum, et gaudent; coepit hora esse, qua intrent in domum suam, contristantur: intraturi sunt enim ad taedia, ad murmura, ad amaritudines, ad eversiones; quia non est domus composita, ubi inter virum et uxorem pax nulla est; et melius illi est foris circumire. Si ergo miseri sunt, qui cum redeunt ad parietes suos, timent ne aliquibus suorum perturbationibus evertantur; quanto sunt miseriores, qui ad conscientiam suam redire nolunt, ne ibi litibus peccatorum evertantur! Ergo ut possis libens redire ad cor tuum, munda illud: beati enim mundi corde, quoniam ipsi Deum videbunt (Id. V, 8). Aufer inde cupiditatum sordes, aufer labem avaritiae, aufer tabem superstitionum, aufer sacrilegia et malas cogitationes; odia, non dico adversus",
          "candidate_score": 0.614642,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_38",
          "bdc_text": "würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1454",
          "psc_text": "amicis passus est inimicos, et nos non. Imo et nos ad hoc paremus in eodem convivari: talem calicem non respuamus, ut celsitudinis ejus desiderium per humilitatem ejus inveniamus. Respondit enim celsitudini ejus haerere volentibus, qui ejus adhuc humilitatem non cogitabant, et ait illis: Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum (Matth. XX, 22) ? Ergo et illae passiones Domini, passiones nostrae sunt: et unusquisque si bene serviat Deo, bene servet fidem, exhibeat quod debet, et versetur inter homines juste, volo videre si non patitur, etiam quod hic enumerat in passione sua Christus. 17. Amici mei et proximi mei adversum me appropinquaverunt, et steterunt: et proximi a longe steterunt. Qui proximi appropinquaverunt, et qui proximi a longe steterunt? Proximi erant Judaei, quia cognati erant: appropinquaverunt, et quando crucifixerunt. Proximi et Apostoli: et tamen ipsi a longe steterunt, ne cum illo paterentur. Potest etiam hoc sic intelligi: Amici mei, id est, qui",
          "candidate_score": 0.610393,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_7_9",
          "bdc_text": "Franz Josef Schöningh , Die Rehlinger von Augsburg . Ein Beitrag zur deutschen Wirtschaftsgeschichte des 16 . und 17 .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2317",
          "psc_text": "Daniel et tres pueri in Babylonia praepositi sunt negotiis regis (Dan. II, 49): Joseph in Aegypto secundus a rege positus est administrare rempublicam (Gen. XLI, 40), de qua republica erat populus ille Dei liberandus: in ipsa republica angariam quodammodo faciebat Joseph, sicut illi tres pueri, sicut Daniel. Manifestum est ergo quod usurparat sibi ad opera sua, id est ad opera regni sui, non ad facta sua mala, regnum terrenum cives regni coelorum. Quid et regnum coelorum, quomodo usurpat in hoc saeculo ad tempus cives regni terreni? Nonne de his Apostolus dicit, quod non caste Evangelium annuntiabant, sed terrena desiderantes regnum coelorum praedicabant; sua quaerebant, et Christum annuntiabant? Et ut noveritis quod et ipsi ad opus regni coelorum, tanquam mercenarii assumpti sunt, Apostolus gaudens de illis dicit: Sunt qui per invidiam et contentionem Christum annuntiant non caste, existimantes tribulationem se suscitare vinculis meis. Quid enim dum omni modo sive per occasionem",
          "candidate_score": 0.597646,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 8,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1",
      "max_score": 0.678493,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16_18",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] . Christi vastsehr .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1459",
          "psc_text": "dignoscere relm 23 ioh. ] in iohannis B2N, om. p, iohannes DHL r a quoniam om. p. add. quod g sic] et sicjp 24 ueniat] fin. Q 25 aliis B1 eundem om.Eug. Vat. Mediom. XXXXIII Aug. Sect. III pars 4. 27 spiritum; alius diem domino sapit, alius de pectore domini liquidius aliquid bibit, alius leuatus usque ad tertium caelum ineffabilia uerba audit, omnes tamen, quamdiu sunt in corpore, peregrinantur a domino et omnibus bonae spei fidelibus in libro uitae scriptis seruatur quod dictum est: et ego diligam eum et ostendam me ipsum illi. uerum tamen in hac peregrinatione quantum rei huius intellegentia uel scientia quisque profecerit, tanto magis caueat diabolica uitia superbiam et inuidentiam. meminerit hic ipsum euangelium lohannis, quam multo amplius erigit. ad contemplationem ueritatis, tam multo amplius praecipere de dulcedine caritatis. et quia illud praeceptum uerissimum ac saluberrimum est: quanto magnus es, tanto humilita te in omnibus, qui",
          "candidate_score": 0.678493,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_44_46",
          "bdc_text": "Bevilh eüch hiemit dem herren von hertzen . Grussen mir Meister LeoLeo Jud. , Pellican , die brueder gemeinlich und alle die , so den herren von hertzen lieben . Uß Basel , den 24 .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1459",
          "psc_text": "dignoscere relm 23 ioh. ] in iohannis B2N, om. p, iohannes DHL r a quoniam om. p. add. quod g sic] et sicjp 24 ueniat] fin. Q 25 aliis B1 eundem om.Eug. Vat. Mediom. XXXXIII Aug. Sect. III pars 4. 27 spiritum; alius diem domino sapit, alius de pectore domini liquidius aliquid bibit, alius leuatus usque ad tertium caelum ineffabilia uerba audit, omnes tamen, quamdiu sunt in corpore, peregrinantur a domino et omnibus bonae spei fidelibus in libro uitae scriptis seruatur quod dictum est: et ego diligam eum et ostendam me ipsum illi. uerum tamen in hac peregrinatione quantum rei huius intellegentia uel scientia quisque profecerit, tanto magis caueat diabolica uitia superbiam et inuidentiam. meminerit hic ipsum euangelium lohannis, quam multo amplius erigit. ad contemplationem ueritatis, tam multo amplius praecipere de dulcedine caritatis. et quia illud praeceptum uerissimum ac saluberrimum est: quanto magnus es, tanto humilita te in omnibus, qui",
          "candidate_score": 0.669609,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_26_28",
          "bdc_text": "Ir mögen mit inen vertrüwlich reden . Sy wöllen gon PfäfersPfäfers ( Kt. St. Gallen) . ins bad. Ob es von nöten were , sy dem aptJohann Jakob Russinger war 1517-1549 Abt des beim Bad gelegenen Klosters ( vgl . Helvetia Sacra III /1 1018-1020 ) .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_810",
          "psc_text": "de turbis uendentium eiectis e templo omnes commemorant, sed Iohannes longe diuerso ordine. nam post testimonium baptistae Iohannis de Iesu, cum eum commemorasset isse in Galilaeam, quando aquam conuertit in uinum, inde post commemorationem paucorum in Capharnaum dierum dicit eum ascendisse in Hierosolymam, cum esset pascha ludaeorumIudaeorum, et facto flagello 9 Matth. 21, 10-12 a 14 ib. 13 b 16 cf. Marc. 11, 15-17; cf. Luc. 19, 45 et 46; cf. Ioh. 2, 1-17 1 et pr. om. CP 2 quaraai B consacratis CP 3 muneri B5 C'P 5 res quae discenda est praeferatur B F, res quae dicenda est praef. CP (di. est Eermonibus per quos aut sermonibuB per quos di. est om. B CPF) quae discenda est] quae dicenda est RTD AelLS pglm 6 discenda] dicenda T A2LS pglm, discenda ac dicenda Q proferatur ONM pg 7 his] eius his B possimus T CP 8 etnniuersa om. (sp.",
          "candidate_score": 0.645158,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_42_44",
          "bdc_text": "ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten . Bevilh eüch hiemit dem herren von hertzen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_659",
          "psc_text": "AEXL dominus om. BRTD, deus r cam] nbi p dicere Hl r 20 debemus T per] propter r 22 sermonem] add. seriatim V quo pr.] quod &PL processent BI, processissent B3. praecessit CJ} procissit NI, processerit 0 ordinis nihil intersit ad rem, siue ita siue ita sit? et adhuc Lucas productiorem hunc domini sermonem indicat et in eo quaedam commemorat, qualia Mattheus in sermone illo, qui est habitus in monte, quae bis dicta intellegimus, et ibi scilicet et hic. terminato autem isto sermone in aliud pergit Lucas, in quo utrum ordinem rerum gestarum seruarit incertum est. ita enim conectit: et cum loqueretur, rogauit eum quidam Pharisaeus, ut pranderet aput se. non autem ait (cum haec loqueretur', sed cum loqueretur. nam si dixisset (cum haec loqueretur', necessario cogeret intellegere hoc ordine non tantum a se fuisse narrata, uerum et a domino gesta. § 87 Sequitur ergo Mattheus et dicit: adhuc eo",
          "candidate_score": 0.632561,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_41_43",
          "bdc_text": "Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_938",
          "psc_text": "p his Bl commemorabit BRIT 20 quod om. Bl dixerat RTD ordine suo posuit non commemorauerat superius; utrumque autem coniunctum hanc sententiam facit, quae et illorum est. Iohannes autem de corpore et sanguine domini hoc loco nihil dixit, sed plane alibi multo uberius hinc dominum locutum esse testatur. nunc uero cum dominum a cena surrexisse et pedes discipulorum lauisse commemorasset reddita etiam ratione, cur eis hoc fecerit, in qua dominus adhuc clause significauerat per testimonium scripturae ab eo se tradi qui manducaret eius panem, uenit ad hunc locum, quem tres ceteri pariter insinuant: cum haec dixisset, inquit, Iesus, turbatus est spiritu et protestatus est et dixit: amen, amen dico uobis, quia unus ex uobis tradet me. aspiciebant ergo, sicut idem ipse Iohannes subnectit, ad inuicem discipuli haesitantes, de quo diceret. et contristati, sicut Mattheus et Marcus dicunt. coeperunt ei singillatim dicere: numquid ego? at ipse respondens ait, sicut Mattheus sequitur,",
          "candidate_score": 0.623169,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_41_43",
          "bdc_text": "Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_659",
          "psc_text": "AEXL dominus om. BRTD, deus r cam] nbi p dicere Hl r 20 debemus T per] propter r 22 sermonem] add. seriatim V quo pr.] quod &PL processent BI, processissent B3. praecessit CJ} procissit NI, processerit 0 ordinis nihil intersit ad rem, siue ita siue ita sit? et adhuc Lucas productiorem hunc domini sermonem indicat et in eo quaedam commemorat, qualia Mattheus in sermone illo, qui est habitus in monte, quae bis dicta intellegimus, et ibi scilicet et hic. terminato autem isto sermone in aliud pergit Lucas, in quo utrum ordinem rerum gestarum seruarit incertum est. ita enim conectit: et cum loqueretur, rogauit eum quidam Pharisaeus, ut pranderet aput se. non autem ait (cum haec loqueretur', sed cum loqueretur. nam si dixisset (cum haec loqueretur', necessario cogeret intellegere hoc ordine non tantum a se fuisse narrata, uerum et a domino gesta. § 87 Sequitur ergo Mattheus et dicit: adhuc eo",
          "candidate_score": 0.623133,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_41_43",
          "bdc_text": "Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_527",
          "psc_text": "hoc recoluisse intellegitur quod prius omiserat. nam id Marcus narrat, antequam illud de leproso mundato commemoret, quod post sermonem in monte habitum, de quo ipse tacuit, uidetur interposuisse. itaque et Lucas post hoc factum narrat de socru Petri, post quod et Marcus, ante sermonem etiam ipse, quem prolixum interposuit, qui potest idem uideri quem dicit habitum in monte Mattheus. quid autem interest, quis quo loco ponat siue quod ex ordine inserit siue quod omissum recolit sinesiue quod postea factum ante praeoccupat, dum tamen non aduersentur eadem uel alia narranti nec sibi nec alteri? quia enim nullius in potestate est, quamuis optime fideliterque res cognitas quo quisque ordine recordetur — quid enim prius posteriusue homini ueniat in mentem, non est ut uolumus, 8 Matth. 8, 14 et 15 10 cf. Marc. 1, 29-31 18 cf. Luc. 4, 38—41 1 de auperflQo HAELJJ pertractentur r primitar 2?1, exprimitur B2, premitnr M1 2",
          "candidate_score": 0.62294,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_41_43",
          "bdc_text": "Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_496",
          "psc_text": "Iam nunc de illo sermone prolixo, quem secundum Mattheum in monte habuit dominus, uideamus, utrum ei ceteri euangelistae nibil aduersari uideantur. Marcus quippe non eum commemorauit omnino nec aliquid eius simile dixit nisi quasdamquasi sententias non contextim, sed sparsim, quas dominus locis aliis repetiuit. reliquit tamen locum in textu narrationis suae, ubi intellegamus hunc dictum esse sermonem, sed ab eo praetermissum: et erat, inquit, praedicans in synagogis eorum et omni Galilaea et demonia eiciens. in hac praedicatione, quam dicit eum habuisse in omni Galilaea, intellegitur etiam sermo iste habitus in monte, cuius commemorationem facit Mattheus. namque idem Marcus ita sequitur: et uenit ad eum leprosus deprecans eum et genu flexo dixit: si uis, potes me mundare, et cetera. de hoc leproso mundato talia conectit, ut ipse 3 *Ioh. 4, 1-3 11 cf.Matth.5,1-7,29 1SMarc.l,39 23 *ib.40 1 contexmsse RTD N χψPr a, contexisae M, conexisse HALU g iohannen CPF 2 etiam",
          "candidate_score": 0.622804,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_40_42",
          "bdc_text": "Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben . Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1095",
          "psc_text": "est quod a Pilato ad Herodem dominus missus eat et quae ibi gesta sunt, Lucas solus indicat, etiamsi aliquid ibi ait simile quod in aliis narrationum locis aput alios possit inueniri, ceteri autem ea tantum dicere uoluerunt quae aput Pilatum gesta sunt, quousque dominus crucifigendus traderetur. rediens ergo Lucas ad ea quae aput praesidem gerebantur, unde digressus erat, ut narraret quod aput Herodem actum est, ita sequitur: 13 Pilatus autem conuocatis principibus sacerdotum etmagistratibusetplebe dixit ad illos: optulistig mihi hunc hominem quasi auertentem populum, et ecce coram uobis interrogans nullam causam inueni in homine isto ex his, in quibus eum accusastis. hinc intellegimus eum praetermisisse, quemadmodum a domino quaesierit, quid accusatoribus responderet. sed neque Herodes, inquit, nam remisi uos ad illum, et ecce 17 *Lnc. 23. 13 et 14 23 ib. 15-23 1 andierat raelv 2 uideri HAelL fieri ab eo r interrogauit AetL 3 at] et R nihil BlB",
          "candidate_score": 0.622705,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_41_43",
          "bdc_text": "Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1095",
          "psc_text": "est quod a Pilato ad Herodem dominus missus eat et quae ibi gesta sunt, Lucas solus indicat, etiamsi aliquid ibi ait simile quod in aliis narrationum locis aput alios possit inueniri, ceteri autem ea tantum dicere uoluerunt quae aput Pilatum gesta sunt, quousque dominus crucifigendus traderetur. rediens ergo Lucas ad ea quae aput praesidem gerebantur, unde digressus erat, ut narraret quod aput Herodem actum est, ita sequitur: 13 Pilatus autem conuocatis principibus sacerdotum etmagistratibusetplebe dixit ad illos: optulistig mihi hunc hominem quasi auertentem populum, et ecce coram uobis interrogans nullam causam inueni in homine isto ex his, in quibus eum accusastis. hinc intellegimus eum praetermisisse, quemadmodum a domino quaesierit, quid accusatoribus responderet. sed neque Herodes, inquit, nam remisi uos ad illum, et ecce 17 *Lnc. 23. 13 et 14 23 ib. 15-23 1 andierat raelv 2 uideri HAelL fieri ab eo r interrogauit AetL 3 at] et R nihil BlB",
          "candidate_score": 0.618609,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_43",
          "bdc_text": "Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_659",
          "psc_text": "AEXL dominus om. BRTD, deus r cam] nbi p dicere Hl r 20 debemus T per] propter r 22 sermonem] add. seriatim V quo pr.] quod &PL processent BI, processissent B3. praecessit CJ} procissit NI, processerit 0 ordinis nihil intersit ad rem, siue ita siue ita sit? et adhuc Lucas productiorem hunc domini sermonem indicat et in eo quaedam commemorat, qualia Mattheus in sermone illo, qui est habitus in monte, quae bis dicta intellegimus, et ibi scilicet et hic. terminato autem isto sermone in aliud pergit Lucas, in quo utrum ordinem rerum gestarum seruarit incertum est. ita enim conectit: et cum loqueretur, rogauit eum quidam Pharisaeus, ut pranderet aput se. non autem ait (cum haec loqueretur', sed cum loqueretur. nam si dixisset (cum haec loqueretur', necessario cogeret intellegere hoc ordine non tantum a se fuisse narrata, uerum et a domino gesta. § 87 Sequitur ergo Mattheus et dicit: adhuc eo",
          "candidate_score": 0.617869,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_35_37",
          "bdc_text": "wir werden unangefochten nit bliben . Alle rotschleg und pratickalle Pläne und geheimen Umtriebe . seind zuͦ ußtilgung des ewangeli gerichtet ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1411",
          "psc_text": "putari debet omnia scripsisse in euangelio suo quae Iesus cum apostolis in terra uersatus fecit et dixit, ne sit contrarium Iohanni, qui ait multa alia fecisse Iesum, quae si scriberentur, mundum totum non potuisse capere illos libros, cum etiam constet ab aliis euangelistis non pauca narrata, quae Lucas ipse 14 *Act. 1, 1 et 2 24 cf. Ioh. 21, 2J 4 omnibus codd. (ueron. eant. brix. al., opt. Vulg.), omnia М2Es 7 p r. de omnibus IP, de hominibus r 9 actuum RD 10 theofilo RD 11 ali- 'quiB om. B1 theofilius B 12 a om. B1 lucae (JIP 14 feci de omnibus H.A»L r aelmv 15 et docere BBD IP E* 7 edd., om. cet. usque rOm. p in] ad x r 16 apostolos] apostolos quos CsY N*, apostolis quos Es7 m 17 mandans] add. iesus HA2 iussit pr. eu.] cf. cant. (Aug. c. ep. fund. 9, n. 10;",
          "candidate_score": 0.617552,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_43",
          "bdc_text": "Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1071",
          "psc_text": "a quo dicta sint, qui tamen sit amicissimus et familiaritate coniunctissimus illius, cuius uerba dicere uoluit, et continuo recordatus alium pro alio se dixisse ita se colligat adque corrigat, ut tamen dicat 'bene diIPdixi, quid aliud intuens nisi tantam inter ambos esse concordiam, inter illum scilicet cuius uerba dicere uoluit et alium cuius ei nomen pro illius nomine occurrit, ut tale sit hoc istum dixisse, quale si ille dixisset, quanto magis hoc de prophetis sanctis intellegendum et maxime commendandum fuit, ut omnium libros tamquam unius unum librum acciperemus, in quo nulla rerum discrepantia crederetur, sicut nulla inueniretur, et in quo maior esset constantia ueritatis, quam si omnia illa 1 et pr. om. BAWL, nt g 2 hiremiam B quam] cum B2 3 sunt om. AlElL sint om. AtEtL 4 quam zacariae suppl. B2 quam aliud U1, cum ad illud B1 6 spe eci (add. sign. transpos.) B 8 reliquerit g",
          "candidate_score": 0.617164,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_43",
          "bdc_text": "Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_938",
          "psc_text": "p his Bl commemorabit BRIT 20 quod om. Bl dixerat RTD ordine suo posuit non commemorauerat superius; utrumque autem coniunctum hanc sententiam facit, quae et illorum est. Iohannes autem de corpore et sanguine domini hoc loco nihil dixit, sed plane alibi multo uberius hinc dominum locutum esse testatur. nunc uero cum dominum a cena surrexisse et pedes discipulorum lauisse commemorasset reddita etiam ratione, cur eis hoc fecerit, in qua dominus adhuc clause significauerat per testimonium scripturae ab eo se tradi qui manducaret eius panem, uenit ad hunc locum, quem tres ceteri pariter insinuant: cum haec dixisset, inquit, Iesus, turbatus est spiritu et protestatus est et dixit: amen, amen dico uobis, quia unus ex uobis tradet me. aspiciebant ergo, sicut idem ipse Iohannes subnectit, ad inuicem discipuli haesitantes, de quo diceret. et contristati, sicut Mattheus et Marcus dicunt. coeperunt ei singillatim dicere: numquid ego? at ipse respondens ait, sicut Mattheus sequitur,",
          "candidate_score": 0.615952,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_35_37",
          "bdc_text": "wir werden unangefochten nit bliben . Alle rotschleg und pratickalle Pläne und geheimen Umtriebe . seind zuͦ ußtilgung des ewangeli gerichtet ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1409",
          "psc_text": "ergo BD CPVF p, ante quoniam quidem NHALS, om. EP 22 eis] eius CP, his AL g, iis E* y 23 illa] in illa AL pertracta BBl 24 lucam Bl 26* ordinare narrationem, quae in nobis conpletae sunt, rerum, 2 sicut tradiderunt nobis qui ab initio ipsi uiderunt et ministri fuerunt sermonis, uisum est et mihi adsecuto a principio omnibus diligenter ex ordine tibi scribere, optime Theofile, ut cognoscas eorum uerborum, de quibus eruditus es, ueritatem. hoc principium ad euangelii narrationem nondum pertinet. admonet autem, ut nouerimus eundem Lucam etiam illum librum scripsisse, qui actus apostolorum uocatur. non solum, quia Theofili nomen etiam illic inest — nam posset fieri, ut et alius aliquis Theofilus esset et, si idem ipse esset, ab alio ad illum aliquid scriberetur sicut a Luca euangelium —, sed quia et ibi ita exorsus est, ut diceret: primum quidem sermonem de omnibus feci, oTheofile, quae coepit Iesus",
          "candidate_score": 0.615308,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_41_43",
          "bdc_text": "Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_971",
          "psc_text": "me es negaturus. ita gestum esse apparebit, cum ad eundem locum narrationis euangelicae uenerimus, ut etiam illic ostendatur euangelistas sibi congruere. § 8 Si autem quaeruntur ipsa omnino uerba, quae Petro dominus dixerit, neque inueniri possunt et superflnosuperfluo quaeruntur, cum sententia eius, propter quam cognoscendam uerba proferuntur, etiam in diuersis euangelistarum uerbis possit esse notissima. siue ergo diuersis sermonum domini locis commotus Petrus singillatim ter enuntiauerit praesumtionem suam et ter ei dominus suam negationem praedixerit, sicut probabilius indagatur, siue aliquo narrandi ordine possint omnium euangelistarum commemorationes in unum redigi, quibus demonstretur semel dominum praedixisse Petro praesumenti, quod eum negaturus esset, nulla hic euangelistarum repugnantia deprehendi poterit, sicut nulla est. § 9 III. Nunc ergo quantum possumus ipsum ex omnibus ordinem iam sequamur. cum itaque secundum Iohannem hoc Petro praedictum esset, sequitur idem Iohannes et conserit 6 Marc. 14, 30. 1 hae noe Bl scriber JB1, scribis Cl PF1 Q g",
          "candidate_score": 0.615198,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_43",
          "bdc_text": "Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_529",
          "psc_text": "B nam om. B id om. BRTD 11 antequam illud] ante quod B commemoraret r 12 uiditur C1 13 de aocrum CxPl 14 quod] hoc L ante bis B1 ipsum C1 E2 v P quem om. R, quae B 15 poteat] post E-L uidere C'P dicet CP abitum B 17 reculit B, recolet CP 19 aduersetnr rarn narranti... P, narrant ElL, narrent E1 alter C1 20 res] re B 21 quo] quos B recordentur P enim om. a sed ut datur —, satis probabile est quod unusquisque euangelistarum eo se ordine credidit debuisse narrare, quo uoluisset deus ea ipsa quae narrabat eius recordationi suggerere in eis dumtaxat rebus, quarum ordo, siue ille siue ille sit, nihil minuit auctoritati ueritatique euangelicae. § 52 Cur autem spiritus sanctus diuidens propria unicuique prout uult et ideo mentes quoque sanctorum propter libros in tanto auctoritatis culmine conlocandos in recolendo quae scriberent sine dubio gubernans",
          "candidate_score": 0.615033,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_43",
          "bdc_text": "Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_496",
          "psc_text": "Iam nunc de illo sermone prolixo, quem secundum Mattheum in monte habuit dominus, uideamus, utrum ei ceteri euangelistae nibil aduersari uideantur. Marcus quippe non eum commemorauit omnino nec aliquid eius simile dixit nisi quasdamquasi sententias non contextim, sed sparsim, quas dominus locis aliis repetiuit. reliquit tamen locum in textu narrationis suae, ubi intellegamus hunc dictum esse sermonem, sed ab eo praetermissum: et erat, inquit, praedicans in synagogis eorum et omni Galilaea et demonia eiciens. in hac praedicatione, quam dicit eum habuisse in omni Galilaea, intellegitur etiam sermo iste habitus in monte, cuius commemorationem facit Mattheus. namque idem Marcus ita sequitur: et uenit ad eum leprosus deprecans eum et genu flexo dixit: si uis, potes me mundare, et cetera. de hoc leproso mundato talia conectit, ut ipse 3 *Ioh. 4, 1-3 11 cf.Matth.5,1-7,29 1SMarc.l,39 23 *ib.40 1 contexmsse RTD N χψPr a, contexisae M, conexisse HALU g iohannen CPF 2 etiam",
          "candidate_score": 0.614706,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_43",
          "bdc_text": "Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_681",
          "psc_text": "Q quid ergo euidentius quam hoc eum scientem praeoccupasse narrandum, cum utique iam magna ab illo in Capharnaum facta fuisse et ipse nouerit et ipse commemoret quae se nondum narrasse utique scit? neque enim tantum ab eius baptismo progressus est, ut oblitus putetur nondum se aliquid commemorasse de his quae in Capharnaum gesta fuerant; modo enim coepit post baptismum aliquid narrare de domino. § 91 Sequitur Mattheus: in illo tempore audiuit Herodes tetrarcha famam Iesu et ait pueris suis: hic est Iohannes baptista; ipse surrexit a mortuis et ideo uirtutes inoperantur in eo. Marcus hoc idem et eodem modo dicit, sed non eodem ordine. nam posteaquam dicipulos misit dominus dicens eis, ne quid in uia ferrent nisi uirgam tantum, terminato eo sermone, quantum ab illo commemoratum est, etiam hoc subiecit, nulla tamen facta necessitate, qua hoc etiam consequenter gestum esse intellegere cogeremur. sicut nec Mattheus. in illo enim tempore dixit,",
          "candidate_score": 0.612146,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_41_43",
          "bdc_text": "Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_635",
          "psc_text": "commemorat Lucas continuato cuidam sermoni domini etiam haec ex ipsius ore coniungens. unde magis uidetur ipse hoc ordine illa commemorare, quo a domino dicta sunt, Mattheus autem suae recordationis ordinem tenuisse. aut si illud quod idem Mattheus ait: tunc coepit exprobrare ciuitatibus, sic accipiendum putatur, ut punctum ipsum temporis uoluisse credatur exprimere in eo quod est tunc, non autem ipsum tempus aliquanto latius quo haec multa gerebantur et dicebantur, quisquis hoc credit, credat etiam hoc esse bis dictum. cum enim et aput unum euangelistam inueniantur quaedam quae bis dixerit dominus, sicut aput eundem Lucam de non tollenda pera in uia et similiter ceteris duobus locis dictum a domino 1 Matth. 11, 19 5 cf. Luc. 7, 18-35 .8 Matth. 11, 20; cf. 20—24 11 Mattb. 11, 24 13 cf. Luc. 10, 12-15 23 cf. Lue. 9, 3 et 10, 4 2 a om. BT 3 miserat E2 7 4 quicquid",
          "candidate_score": 0.607143,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_41_43",
          "bdc_text": "Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_681",
          "psc_text": "Q quid ergo euidentius quam hoc eum scientem praeoccupasse narrandum, cum utique iam magna ab illo in Capharnaum facta fuisse et ipse nouerit et ipse commemoret quae se nondum narrasse utique scit? neque enim tantum ab eius baptismo progressus est, ut oblitus putetur nondum se aliquid commemorasse de his quae in Capharnaum gesta fuerant; modo enim coepit post baptismum aliquid narrare de domino. § 91 Sequitur Mattheus: in illo tempore audiuit Herodes tetrarcha famam Iesu et ait pueris suis: hic est Iohannes baptista; ipse surrexit a mortuis et ideo uirtutes inoperantur in eo. Marcus hoc idem et eodem modo dicit, sed non eodem ordine. nam posteaquam dicipulos misit dominus dicens eis, ne quid in uia ferrent nisi uirgam tantum, terminato eo sermone, quantum ab illo commemoratum est, etiam hoc subiecit, nulla tamen facta necessitate, qua hoc etiam consequenter gestum esse intellegere cogeremur. sicut nec Mattheus. in illo enim tempore dixit,",
          "candidate_score": 0.606989,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_41_43",
          "bdc_text": "Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_562",
          "psc_text": "multis ita faciunt praetermittentes media, tamquam hoc continuo sequatur quod sine ulla praetermissionis suae significatione subiungunt. § 59 XXVI. Hinc ergo sequitur Mattheus dicens: et cum transiret inde Iesus, uidit hominem sedentem in telonio, Mattheum nomine, et ait illi: sequere me. et surgens secutus est eum. hoc Marcus ita narrat eundem etiam ipse ordinem tenens post illius paralytici sanitatem: et egressus est, inquit, ad mare omnisque turba ueniebat ad eum et docebat eos. ue t cum praeteriret, uidit Leuin Alphei sedentem ad telonium et ait illi: sequere me. et surgens secutus est eum. nihil hic repugnat; ipse est enim Mattheus qui et Leui. Lucas etiam hoc post eundem paralyticum sanatum ita subiungit: et post haec exiit et uidit publicanum nomine Leui sedentem ad telonium et ait illi: sequere me. et relictis omnibus surgens secutus est eum. hinc autem probabilius uidetur, quod haec 6 Matth. 9, 9 11 Marc. 2, 13",
          "candidate_score": 0.605794,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_41_43",
          "bdc_text": "Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_657",
          "psc_text": "aliquid potius commemorauit quod Mattheus tacuit quam aliquid praetermisit eorum quae hoc loco ille narrauit. quis autem non uideat superfluo quaeri, quo illa ordine dominus dixerit, cum et hoc discere debeamus per euangelistarum excellentissimam auctoritatem non esse mendacium, si quisquam non hoc ordine cuiusquam sermonem digesserit quo ille a quo processit, cum ipsius 1 Matth. 12, 45 3 cf. Luc. 11, 16 5 cf. 17-23 6 cf. 29-36 9 Luc. 11,27; cf. 27 et 28 11 cf. 24—26 14 cf. 29 et 30 16 cf. 31 et 82 1 et om. AIEL r generatione C'P 2 etiam] add. et M alioquanto B1 3 ordinem Bt quod om. T signum om. Tl 5 qui (quid m. 2) de his N respondisse ClP 6 cum] quam H1 concurrisset ClP eis] eius ClP quos dat] quoedat B, quosdam AJPL 7 commoratus C'P 8 anectit Bot, atnectet Ml, adiecit X r postea quando r",
          "candidate_score": 0.602667,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 9,
      "cf_id": "cf009",
      "work_id": "026_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-XXXIX-Homiliarum",
      "max_score": 0.677552,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "026_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-XXXIX-Homiliarum_window_87",
          "psc_text": "eis nuntiaret adventum. Non venit Jerosolymam, non quaesivit Scribas et Pharisaeos, non synagogam ingressus est Judaeorum, sed pastores reperit super greges suos vigilias excubantes, eisque loquitur: Natus est hodie Salvator, qui est Christus Dominus. Putasne nihil aliud divinus Scripturarum sermo significat, sed tantum hoc quod ad pastores venerit angelus, et eis locutus sit? Audite, pastores Ecclesiarum, pastores Dei, quod semper angelus ejus descendat e coelo, et annuntiet vobis quoniam natus est vobis hodie Salvator, qui est Christus Dominus. Etenim pastores Ecclesiarum, nisi ille pastor venerit, per se bene gregem servare non poterunt, infirma est eorum custodia, nisi Christus cum eis paverit atque servaverit. Dudum in Apostolo lectum est, Dei cooperatores sumus (I Cor. III). Pastor bonus, qui imitatur pastorem bonum (Joan. X), cooperator est Dei et Christi. Et propterea pastor bonus est, qui habet secum pastorem optimum compascentem sibi. Posuit enim Deus in Ecclesia apostolos, prophetas, evangelistas, pastores, doctores, omnia",
          "candidate_score": 0.677552,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_14_16",
          "bdc_text": "Peter Steuer , Die Außenverflechtung der Augsburger Oligarchie von 1500-1620 . Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "026_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-XXXIX-Homiliarum_window_87",
          "psc_text": "eis nuntiaret adventum. Non venit Jerosolymam, non quaesivit Scribas et Pharisaeos, non synagogam ingressus est Judaeorum, sed pastores reperit super greges suos vigilias excubantes, eisque loquitur: Natus est hodie Salvator, qui est Christus Dominus. Putasne nihil aliud divinus Scripturarum sermo significat, sed tantum hoc quod ad pastores venerit angelus, et eis locutus sit? Audite, pastores Ecclesiarum, pastores Dei, quod semper angelus ejus descendat e coelo, et annuntiet vobis quoniam natus est vobis hodie Salvator, qui est Christus Dominus. Etenim pastores Ecclesiarum, nisi ille pastor venerit, per se bene gregem servare non poterunt, infirma est eorum custodia, nisi Christus cum eis paverit atque servaverit. Dudum in Apostolo lectum est, Dei cooperatores sumus (I Cor. III). Pastor bonus, qui imitatur pastorem bonum (Joan. X), cooperator est Dei et Christi. Et propterea pastor bonus est, qui habet secum pastorem optimum compascentem sibi. Posuit enim Deus in Ecclesia apostolos, prophetas, evangelistas, pastores, doctores, omnia",
          "candidate_score": 0.653362,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_26_28",
          "bdc_text": "Ir mögen mit inen vertrüwlich reden . Sy wöllen gon PfäfersPfäfers ( Kt. St. Gallen) . ins bad. Ob es von nöten were , sy dem aptJohann Jakob Russinger war 1517-1549 Abt des beim Bad gelegenen Klosters ( vgl . Helvetia Sacra III /1 1018-1020 ) .",
          "psc_chunk_id": "026_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-XXXIX-Homiliarum_window_185",
          "psc_text": "gradereturque in te Deus Pater, et Christus Dominus mansionem apud te faceret, diceretque: Ego et Pater meus veniemus, et mansionem apud eum faciemus (Joan. XIV) . Sequitur; Et videbit omnis caro salutare Dei. Tu quondam caro eras, immo ut mirabilius loquar, cum adhuc in carne sis, vides salutare Dei. Quid autem sibi velit quod dicitur, omnis caro, eo quod nulla excipiatur quae non videat salutare Dei, relinquo intelligendum his qui sciunt Scripturarum mysteria. Quaenam egredientibus ad baptismum Joannes loquitur, attendendum. Si quis vult baptizari, egrediatur. Manens enim in pristino statu, et mores suos et consuetudinem non relinquens, nequaquam rite ad baptismum venit. Ut autem intelligas quid sit egredi ad baptismum, accipe testimonium et ausculta verba quibus Deus loquitur ad Abraham; Egredere de terra tua (Gen. XII) , et reliqua. Egredientibus itaque ad lavacrum turbis, non egressis, sed tantum egredientibus, Joannes loquitur quae sequuntur. Si enim jam egressi fuissent, numquam ad",
          "candidate_score": 0.65322,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_28",
          "bdc_text": "ins bad. Ob es von nöten were , sy dem aptJohann Jakob Russinger war 1517-1549 Abt des beim Bad gelegenen Klosters ( vgl . Helvetia Sacra III /1 1018-1020 ) .",
          "psc_chunk_id": "026_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-XXXIX-Homiliarum_window_185",
          "psc_text": "gradereturque in te Deus Pater, et Christus Dominus mansionem apud te faceret, diceretque: Ego et Pater meus veniemus, et mansionem apud eum faciemus (Joan. XIV) . Sequitur; Et videbit omnis caro salutare Dei. Tu quondam caro eras, immo ut mirabilius loquar, cum adhuc in carne sis, vides salutare Dei. Quid autem sibi velit quod dicitur, omnis caro, eo quod nulla excipiatur quae non videat salutare Dei, relinquo intelligendum his qui sciunt Scripturarum mysteria. Quaenam egredientibus ad baptismum Joannes loquitur, attendendum. Si quis vult baptizari, egrediatur. Manens enim in pristino statu, et mores suos et consuetudinem non relinquens, nequaquam rite ad baptismum venit. Ut autem intelligas quid sit egredi ad baptismum, accipe testimonium et ausculta verba quibus Deus loquitur ad Abraham; Egredere de terra tua (Gen. XII) , et reliqua. Egredientibus itaque ad lavacrum turbis, non egressis, sed tantum egredientibus, Joannes loquitur quae sequuntur. Si enim jam egressi fuissent, numquam ad",
          "candidate_score": 0.635323,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_20_22",
          "bdc_text": "Den wöllen euch lassen bevolhen sein. Zu dem hat er einen doctorDr . Konrad Heel. , welcher von wegen siner herrn von Ougsburg zuͦ Schmalckalden gsin istStadtadvokat Heel hatte am Bundestag , der am 10 .",
          "psc_chunk_id": "026_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-XXXIX-Homiliarum_window_274",
          "psc_text": "Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota virtute tua, et ex tota mente tua, et proximum tuum tamquam teipsum. Ac deinde. Bene, ait, respondisti: hoc fac, et vives. Haud dubium quin sempiternam vitam hoc faciendo accepturus sis, de qua et legis doctor interrogaverat. Simulque perspicue docemur in legis praecepto, ut diligamus Deum. In Deuteronomio scriptum est: Audi, inquit, Israel, Dominus Deus tuus, Deus unus est. Et diliges Dominum Deum tuum ex tota mente tua, et reliqua, et proximum tuum quasi teipsum (Deut. VI) . Et Salvator super his testatus est dicens: In his duobus mandatis tota Lex pendet et Prophetae (Matt. XXII) . Volente autem doctore legis justificare semetipsum, et ostendere quod nemo sibi esset proximus, atque dicente: Quis est proximus meus? intulit Dominus parabolam, cujus exordium est: Homo quidam descendebat de Jerusalem in Jericho (Luc. X) , et reliqua: et docet nullius fuisse proximum descendentem, nisi illius",
          "candidate_score": 0.631109,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_21_23",
          "bdc_text": "Zu dem hat er einen doctorDr . Konrad Heel. , welcher von wegen siner herrn von Ougsburg zuͦ Schmalckalden gsin istStadtadvokat Heel hatte am Bundestag , der am 10 . Februar in Schmalkalden eröffnet worden war , zusammen mit den Räten Marx Miller , Joachim Langenmantel und mit Pfarrer Bonifacius Wolfhart Augsburg vertreten ( vgl. Roth II 374-377 ) .",
          "psc_chunk_id": "026_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-XXXIX-Homiliarum_window_114",
          "psc_text": "vermis natus sum, cujus non est aliunde semen, sed in ipsis, et ex ipsis in quibus coalescit corporibus origo est. Propter quod quia omne masculinum quod aperit vulvam, sanctum Domino vocabitur, ductus est in Jerosolymam, ut appareret ante conspectum Dei, et propter illud quod sequitur, Ut daretur munus pro eo quod in Lege Domini scriptum est: Par turturum aut duos pullos columbarum (Luc. II, 24) . Turturum par, et duos pullos columbarum, pro Salvatore videmus oblatos. Ego et aves istas beatas puto quae pro ortu Domini oblatae sunt, et quomodo asinam Balaam miror, et felicitate accumulo, quia digna fuerit non solum videre angelum Dei, sed etiam ore reserato in humanum sermonem erumpere: sic multo amplius has volucres praedico, easque sustollo, quod pro Domino nostro et Salvatore oblatae sunt. Ut offerrent pro eo par turturum, aut duos pullos columbarum. Novum quid forsitan videar inferre, sed pro majestate parum dignum. Sicut nova",
          "candidate_score": 0.626047,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 10,
      "cf_id": "cf010",
      "work_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_De-idolorum-vanitate",
      "max_score": 0.677372,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16_18",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] . Christi vastsehr .",
          "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_De-idolorum-vanitate_window_15",
          "psc_text": "cultores sibi allegeret Deus multo fideliores et melioris obsequii 228 qui indulgentiam de divinis muneribus haurirent, quam acceptam, Judaei contemptis religionibus, perdidissent. Hujus igitur gratiae disciplinaeque arbiter et magister Sermo et Filius Dei mittitur, qui per Prophetas omnes retro illuminator et doctor humani generis praedicabatur. Hic est virtus Dei, hic ratio, hic sapientia ejus et gloria. Hic in virginem illabitur, carnem Spiritus sanctus induitur, Deus cum homine miscetur. Hic Deus noster, hic Christus est, qui mediator duorum, hominem induit, quem perducat ad Patrem. Quod homo est esse Christus voluit, ut et homo possit esse quod Christus est. XII. Sciebant et Judaei Christum esse venturum. Nam hic illis semper, Prophetis admonentibus, annuntiabatur. Sed significato duplici ejus adventu, uno qui exercitio et exemplo hominis fungeretur, altero qui Deum fateretur, non intelligendo primum adventum, qui in passione praecessit occultus, unum tantum credunt qui erit in potestate manifestus. Quod autem hoc Judaeorum populus intelligere",
          "candidate_score": 0.677372,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_De-idolorum-vanitate_window_15",
          "psc_text": "cultores sibi allegeret Deus multo fideliores et melioris obsequii 228 qui indulgentiam de divinis muneribus haurirent, quam acceptam, Judaei contemptis religionibus, perdidissent. Hujus igitur gratiae disciplinaeque arbiter et magister Sermo et Filius Dei mittitur, qui per Prophetas omnes retro illuminator et doctor humani generis praedicabatur. Hic est virtus Dei, hic ratio, hic sapientia ejus et gloria. Hic in virginem illabitur, carnem Spiritus sanctus induitur, Deus cum homine miscetur. Hic Deus noster, hic Christus est, qui mediator duorum, hominem induit, quem perducat ad Patrem. Quod homo est esse Christus voluit, ut et homo possit esse quod Christus est. XII. Sciebant et Judaei Christum esse venturum. Nam hic illis semper, Prophetis admonentibus, annuntiabatur. Sed significato duplici ejus adventu, uno qui exercitio et exemplo hominis fungeretur, altero qui Deum fateretur, non intelligendo primum adventum, qui in passione praecessit occultus, unum tantum credunt qui erit in potestate manifestus. Quod autem hoc Judaeorum populus intelligere",
          "candidate_score": 0.676075,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_15_17",
          "bdc_text": "Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] .",
          "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_De-idolorum-vanitate_window_15",
          "psc_text": "cultores sibi allegeret Deus multo fideliores et melioris obsequii 228 qui indulgentiam de divinis muneribus haurirent, quam acceptam, Judaei contemptis religionibus, perdidissent. Hujus igitur gratiae disciplinaeque arbiter et magister Sermo et Filius Dei mittitur, qui per Prophetas omnes retro illuminator et doctor humani generis praedicabatur. Hic est virtus Dei, hic ratio, hic sapientia ejus et gloria. Hic in virginem illabitur, carnem Spiritus sanctus induitur, Deus cum homine miscetur. Hic Deus noster, hic Christus est, qui mediator duorum, hominem induit, quem perducat ad Patrem. Quod homo est esse Christus voluit, ut et homo possit esse quod Christus est. XII. Sciebant et Judaei Christum esse venturum. Nam hic illis semper, Prophetis admonentibus, annuntiabatur. Sed significato duplici ejus adventu, uno qui exercitio et exemplo hominis fungeretur, altero qui Deum fateretur, non intelligendo primum adventum, qui in passione praecessit occultus, unum tantum credunt qui erit in potestate manifestus. Quod autem hoc Judaeorum populus intelligere",
          "candidate_score": 0.660203,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_14_16",
          "bdc_text": "Peter Steuer , Die Außenverflechtung der Augsburger Oligarchie von 1500-1620 . Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_De-idolorum-vanitate_window_15",
          "psc_text": "cultores sibi allegeret Deus multo fideliores et melioris obsequii 228 qui indulgentiam de divinis muneribus haurirent, quam acceptam, Judaei contemptis religionibus, perdidissent. Hujus igitur gratiae disciplinaeque arbiter et magister Sermo et Filius Dei mittitur, qui per Prophetas omnes retro illuminator et doctor humani generis praedicabatur. Hic est virtus Dei, hic ratio, hic sapientia ejus et gloria. Hic in virginem illabitur, carnem Spiritus sanctus induitur, Deus cum homine miscetur. Hic Deus noster, hic Christus est, qui mediator duorum, hominem induit, quem perducat ad Patrem. Quod homo est esse Christus voluit, ut et homo possit esse quod Christus est. XII. Sciebant et Judaei Christum esse venturum. Nam hic illis semper, Prophetis admonentibus, annuntiabatur. Sed significato duplici ejus adventu, uno qui exercitio et exemplo hominis fungeretur, altero qui Deum fateretur, non intelligendo primum adventum, qui in passione praecessit occultus, unum tantum credunt qui erit in potestate manifestus. Quod autem hoc Judaeorum populus intelligere",
          "candidate_score": 0.650345,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 11,
      "cf_id": "cf010",
      "work_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2",
      "max_score": 0.677217,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16_18",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] . Christi vastsehr .",
          "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_465",
          "psc_text": "Vos autem, fratres charissimi, pro disciplina quam de mandatis Dominicis a me semper accepistis, et secundum quod me tractante saepissime didicistis, quietem et tranquillitatem tenete, nec quisquam vestrum aliquem tumultum fratribus moveat, aut ultro se gentilibus offerat. Apprehensus enim et traditus loqui debet; siquidem in nobis Dominus positus illa hora loquatur, qui nos confiteri magis voluit quam profiteri. Quid autem de caetero nos observare conveniat antequam in me super confessione nominis Dei proconsul sententiam ferat, instruente Domino in commune disponemus. Incolumes vos, fratres charissimi, Dominus noster in Ecclesia sua permanere faciat et conservare dignetur. Ita fiat per suam misericordiam. 167 Tres epistolae quae sequuntur inter epistolas Cypriani reperiuntur in quibusdam libris antiquis. EPISTOLA CORNELII PAPAE AD CYPRIANUM. Dilectionis tuae non delectabilia et contra fidei regulam scripta suscepi, in quibus nauseas recognovi, et venena sermonum adversus catholicam per totum orbem diffusam Ecclesiam horribilibus a te superseri zizaniis non laudavi. Quae peto",
          "candidate_score": 0.677217,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16_18",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] . Christi vastsehr .",
          "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_181",
          "psc_text": "sim Dominus testis est, qui dignatus est ostendere quid ejusmodi et tales servi de ejus benignitate mereantur. Quas litteras cum nuper acceperim, et nunc aliud scripsisse vos legerim, peto discernatis desideria vestra, et quicumque estis qui has litteras nunc misistis, nomina vestra libello subjiciatis et libellum cum singulorum nominibus ad me transmittatis. Ante est enim scire quibus rescribere habeam. Tunc ad singula quae scripsistis pro loci et actus nostri mediocritate rescribam. Opto vos, fratres charissimi, semper bene valere et secundum Domini disciplinam quiete et tranquille agere. Valete. EPISTOLA XXVIII.(Pamel., Rig., Baluz., XXVIII. Paris., XXVI. Oxon., Lips., XXXIV.) AD PRESBYTEROS ET DIACONOS. ARGUMENTUM.-- Argumentum hujus epistolae satis convenit cum praecedenti, ac puto eam esse de qua in sequenti epistola loquitur; laudat enim clerum suum, quod Gaium Diddensem presbyterum, et diaconum ejus, qui lapsis temere communicabant, communione movissent, et ut de aliis quibusdam idipsum fiat hortatur. I. Cyprianus presbyteris et diaconibus fratribus",
          "candidate_score": 0.677062,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_30_32",
          "bdc_text": "Das concilium ist ein jar uffgeschlagenaufgeschoben. - Vgl. oben Nr. 997 , Anm. 4. , aber warlich uß keiner andren ursach , dann unß ze schaden ; dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten .",
          "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_252",
          "psc_text": "Dei judicia, sententiam conjurationis et malignitatis suae subire meruerunt. VI. Monet nos Dominus in Evangelio suo dicens: Rejicitis mandatum Dei ut traditionem vestram statuatis (Marc. VII, 9) . Qui mandatum Dei rejiciunt et traditionem suam statuere conantur, fortiter a vobis et firmiter respuantur: sufficiat lapsis ruina una. Nemo volentes surgere sua circumventione praecipitet; nemo jacentes, pro quibus nos rogamus ut Dei manu et brachio subleventur, prosternat gravius et deprimat: nemo semianimes et ut salutem suam pristinam recipiant deprecantes, ab omni spe salutis avertat; nemo nutantibus lapsus sui caligine omne itineris salutaris lumen extinguat. Instruit Apostolus dicens: Si quis aliter docet, et non acquiescit sanis verbis Domini nostri Jesu Christi et doctrinae ejus, stupore elatus, discede ab hujusmodi (I Tim. VI, 3-5) . Et iterum dicit ipse: Nemo vos decipiat inanibus verbis. Propterea enim venit ira Dei super filios contumaciae. Nolite ergo esse participes eorum (Ephes. V, 6, 7) . Non",
          "candidate_score": 0.651267,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_38_40",
          "bdc_text": "würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden . Doch so würt gott sin eer und wort ( ouch in unserem verderben) wol erhalten . Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben .",
          "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_302",
          "psc_text": "in nobis (Rom. VIII, 18) . Cum revelatio illa venerit, cum claritas super nos Dei fulserit, tam beati erimus et laeti, dignatione Domini honorati, quam rei remanebunt et miseri qui, Dei desertores aut contra Deum rebelles, voluntatem fecerunt diaboli, ut eos necesse sit cum ipso simul inextinguibili igne torqueri. XI. Haec, fratres dilectissimi, haereant cordibus nostris. Haec sit armorum nostrorum praeparatio, haec diurna ac nocturna meditatio, ante oculos habere et cogitatione semper ac sensibus volvere iniquorum supplicia et praemia ac merita justorum, quid negantibus Dominus comminetur ad poenam, quid contra confitentibus promittat ad gloriam. Si haec cogitantibus ac meditantibus nobis supervenerit persecutionis dies, miles Christi praeceptis ejus et monitis eruditus non expavescit ad pugnam, sed paratus est ad coronam. Opto vos, fratres charissimi, semper bene valere. EPISTOLA LVII.(Erasm., I, 1. Pamel., Rigalt., Baluz., LVII. Paris., LVI. Oxon., Lips., LV.) AD CORNELIUM IN EXILIO, DE EJUS CONFESSIONE. ARGUMENTUM.-- Laudat Cyprianus in",
          "candidate_score": 0.645153,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_40",
          "bdc_text": "Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben .",
          "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_67",
          "psc_text": "olim per visionem, fratres charissimi, exprobratum sciatis, quod dormitemus in precibus, nec vigilanter oremus. Et Deusutique, qui quem corripit diligit (Prov. III, 12), quando corripit ad hoc corripit ut emendet, ad hoc emendat ut servet. Excutiamus itaque et abrumpamus somni vincula, et instanter ac vigilanter oremus, sicut Paulus apostolus praecipit dicens: Instate orationi vigilantes in ea (Coloss. IV, 2) . Nam et Apostoli orare diebus ac noctibus non destiterunt, et Dominus quoque ipse disciplinae magister et exempli nostri via frequenter et vigilanter oravit, sicut in Evangelio legimus: Exiit in montem orare, et fuit pernoctans in oratione Dei (Luc. VI, 12) . Et utique quod orabat orabat ille pro nobis, cum peccator ipse non esset, sed aliena peccata portaret. Adeo autem pro nobis ille deprecabatur ut legamus alio loco: Dixit autem Dominus ad Petrum: Ecce Satanas postulavit ut vos vexaret quomodo triticum. Ego autem rogavi pro te ne deficiat fides tua",
          "candidate_score": 0.628335,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_1_3",
          "bdc_text": "Herr Wolfgang RelingerWolfgang Rehlinger , geb. vor 1502 , gest. 1557 , von Augsburg , wurde 1533 in den Kleinen Rat und bereits 1534 , und wiederum 1536 , 1539 sowie 1541 , zum Bürgermeister gewählt . Der Protestant ( Lutheraner ) Rehlinger , der sich bei der Einführung der Reformation und beim Eintritt Augsburgs in den Schmalkaldischen Bund verdient gemacht hatte , bestimmte von 1539 an zunehmend die Ratspolitik , scheiterte aber schließlich wegen seiner vermittelnden Haltung gegenüber dem Kaiser. 1544 verließ er Augsburg und ließ sich als Kaufmann in Straßburg , der Heimatstadt seiner Mutter , nieder .",
          "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_467",
          "psc_text": "enim decet tantae urbis antistitem excellentissimumque doctorem ut, dum putas haeresis baptisma praedamnandum, verum Baptisma sermonibus maculare audias quae doles contra Apostolum scilicet repugnare dicentem: Unus Deus, una fides, unum Baptisma. AD PLEBEM CARTHAGINIS. Cyprianus plebi Carthagini consistenti aeternam in Domino salutem. Gratias quidem agimus Deo Patri et Domino Jesu Christo, qui vos adunatos atque in conventicula restituit. Propter quam rem memoravimus et scriptum beatissimorum martyrum atque confessorum voluimus ad consilium nostrum servare. Jubet desuper majestas atque Spiritus sanctus, cujus in nobis gratia testis est salutaris. Nam, cum tractaret de traditoribus, jubet tam in Evangelio quam in Apostolo, tam in Psalmis quam in Prophetis et caeteris Scripturis: Scrutamini (Joa. V, 39) . Quo scrutato a nobis, inventis ab iis qui Scripturas sanctas tradiderunt non mereri eos congredi consilium nostrum, id est consilium habitare. Nemo est enim qui hoc consilium condreatur non coelestem spectet. Ac propterea memoravimus ut ii qui taliter",
          "candidate_score": 0.622871,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_40",
          "bdc_text": "Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben .",
          "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_31",
          "psc_text": "minimum periculum incumbere si non hortati fueritis fratres nostros stare in fide immobiles, ne in praeceps euntium ad idololatriam funditus eradicetur fraternitas. Nec enim hoc solum verbis vos hortamur, sed discere poteritis a pluribus a nobis ad vos venientibus quoniam ea omnia nos Deo adjuvante et fecimus et facimus cum omni sollicitudine et periculo saeculari, ante oculos plus habentes timorem Dei et poenas perpetuas quam timorem hominum et brevem injuriam, non deserentes fraternitatem, et hortantes eos stare in fide et paratos esse ire cum Domino. Sed et ascendentes ad hoc quod compellebantur revocavimus. Ecclesia stat in fide, licet quidam terrore ipso compulsi, sive quod essent insignes personae, sive apprehensi, timore hominum vererentur: quos quidem separatos a nobis non dereliquimus, sed ipsos cohortati sumus et hortamur agere poenitentiam, si quo modo indulgentiam poterunt recipere ab eo qui potest praestare, ne, si relicti 8 fuerint a nobis, pejores efficiantur. III. Videtis ergo,",
          "candidate_score": 0.619174,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_33_35",
          "bdc_text": "aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. . Lieber herr , die sachen sind wichtig ; wir werden unangefochten nit bliben .",
          "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_453",
          "psc_text": "respectus illorum. Fulgebunt justi, et tamquam scintillae in arundineto discurrent. Judicabunt nationes et dominabuntur populis, et regnabit eorum dominus in perpetuum (Sap. III, 4-8) . Quando ergo judicaturos vos et regnaturos cum Christo Domino cogitatis, exultetis necesse est et futurorum gaudio praesentia supplicia calcetis, scientes ab initio mundi sic institutum ut laboret istic in saeculari conflictatione justitia, quando in origine statim prima Abel justus occiditur, et exinde justi quique et Prophetae et Apostoli missi. Quibus omnibus Dominus quoque in se ipso constituit exemplum, docens ad suum regnum non, nisi eos qui se per viam suam secuti sint, pervenire dicens: Qui amat animam suam in isto saeculo, perdet illam. Et qui odit animam suam in isto saeculo, in vitam aeternam conservabit illam (Joa. XII, 25) . Et iterum: Nolite timere eos qui occidunt corpus, animam vero non possunt occidere: magis autem metuite eum qui potest et animam et corpus occidere in",
          "candidate_score": 0.598257,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 12,
      "cf_id": "cf010",
      "work_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1",
      "max_score": 0.676815,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16_18",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] . Christi vastsehr .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_6",
          "psc_text": "eius eius Gl 10 oratione v agnoscit ex agnoscat G m. 2 16 inpetrabimus ree. Krabinger in christi v 20 modo. W 21 contra W s. 1. m. 2, e contra G 23 secreto v semotis G, secretis W 26 in om. G 27 est om. W speculantur bonos et malos. et quando in unum cum fratribus conuenimus et sacrificia diuina cum Dei sacerdote celebramus, uerecundiae et disciplinae memores esse debemus, non passim uentilare preces nostras inconditis uocibus nec petitionem commendandam modeste Deo tumultuosa loquacitate iactareriactare quia Deus non uocis sed cordis auditor est, nec admonendus est clamoribus qui cogitationes uidet probante Domino et dicente: quid cogitatis nequam in cordi bus uestris ? et alio loco: et scient omnes ecclesiae quia ego sum scrutator renis et cordis. § 5 Quod Anna in primo Regnorum libro ecclesiae typum portans custodit et seruat, quae Deum non clamosa petitione sed tacite et modeste",
          "candidate_score": 0.676815,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_38_40",
          "bdc_text": "würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden . Doch so würt gott sin eer und wort ( ouch in unserem verderben) wol erhalten . Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_6",
          "psc_text": "eius eius Gl 10 oratione v agnoscit ex agnoscat G m. 2 16 inpetrabimus ree. Krabinger in christi v 20 modo. W 21 contra W s. 1. m. 2, e contra G 23 secreto v semotis G, secretis W 26 in om. G 27 est om. W speculantur bonos et malos. et quando in unum cum fratribus conuenimus et sacrificia diuina cum Dei sacerdote celebramus, uerecundiae et disciplinae memores esse debemus, non passim uentilare preces nostras inconditis uocibus nec petitionem commendandam modeste Deo tumultuosa loquacitate iactareriactare quia Deus non uocis sed cordis auditor est, nec admonendus est clamoribus qui cogitationes uidet probante Domino et dicente: quid cogitatis nequam in cordi bus uestris ? et alio loco: et scient omnes ecclesiae quia ego sum scrutator renis et cordis. § 5 Quod Anna in primo Regnorum libro ecclesiae typum portans custodit et seruat, quae Deum non clamosa petitione sed tacite et modeste",
          "candidate_score": 0.655157,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_36_38",
          "bdc_text": "Alle rotschleg und pratickalle Pläne und geheimen Umtriebe . seind zuͦ ußtilgung des ewangeli gerichtet ; würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_5",
          "psc_text": "praesentem, audire omnes et uidere et maiestatis suae plenitudine in abdita quoque et occulta penetrare, sicut scriptum est: ego Deus adproximans et non Deus de longinquo. si absconditus fuerit homo in absconditis, ego ergo non uidebo eum? nonne caelum et terram ego inpleo? et iterum: in omni loco oculi Dei 6 Matth. 15,6 (cf. Marc. 7, 8.). 14 Io. 16,23. 27 Hier. 23,23 sq. 30 Prou. 15,3, 1 specialiter G spiritalis esse W, esse magis spiritalis v 3 BCS . sps G acra est G, uera magis v 4 ore W I opere G 8 dominus Krabinger 9 dominum V eius eius Gl 10 oratione v agnoscit ex agnoscat G m. 2 16 inpetrabimus ree. Krabinger in christi v 20 modo. W 21 contra W s. 1. m. 2, e contra G 23 secreto v semotis G, secretis W 26 in om. G 27 est om. W speculantur bonos et",
          "candidate_score": 0.651776,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_32",
          "bdc_text": "dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_91",
          "psc_text": "dissipa: frange esurienti panem tuum et egenos sine tecto induc in domum tuam: si uideris nudum, uesti et domesticos seminis tui non despicies. tunc erumpet temporaneum lumen tuum et uestimenta tua cito orientur et praeibit ante te iustitia et claritasDei circumdabit te. tunc exclamabis, et Deus exaudiet te: dum adhuc loqueris, dicit: ecce adsum. adesse se repromittit et audire ac protegere se eos dicit qui iniustitiae nodos de corde soluentes et eleemosynas circa domesticos Dei secundum eius praecepta facientes, dum audiunt quod Deus praecipit fieri, ipsi quoque a Deo merentur audiri. beatus apostolus Paulus in necessitate pressurae adiutus a fratribus opera quae fiunt sacrificia Deo dixit esse. saturatus sum, inquit, recipiens ab Epaphrodito ea quae a uobis missa sunt, odores suauitatis, 1 Tob. 12, 11 sq. 12 Es. 58, 6 sq. 28 Phil. 4, 18. 1 operanti ex oranti W m. 2 adstitit S, testis fuit WGv releuare S 6",
          "candidate_score": 0.646932,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_0",
          "bdc_text": "Die gnad gottes , merung des gloubens und min fruntlichen gruͦß zuͦvor , wolgelerter , ersamer , lieber herr und bruder .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_0",
          "psc_text": "§ 1 Euangelica praecepta, fratres dilectissimi, nihil sunt aliud quam magisteria diuina, fundamenta aedificandae spei, firmamenta conroborandae fidei, nutrimenta fouendi cordis, gubernacula dirigendi itineris, praesidia obtinendae salutis, quae dum docibiles credentium mentes in terris instruunt, ad caelestia regna perducunt. multa et per prophetas seruos suos dici Deus uoluit et audiri: sed quanto maiora sunt quae filius loquitur, quae Dei sermo qui in prophetis fuit propria uoce testatur non iam mandans ut paretur uenienti uia sed ipse ueniens et uiam nobis aperiens et ostendens, ut qui in tenebris mortis errantes inprouidi et caeci prius fuimus luce gratiae luminati iter uitae duce et rectore Domino teneremus. § 2 Qui inter cetera salutaria sua monita et praecepta diuina quibus populo suo consulit ad salutem etiam orandi ipse formam dedit, ipse quid precaremur monuit et instruxit. qui fecit uiuere docuit et orare, benignitate ea scilicet qua et cetera dare et conferre dignabusdignatus est, ut",
          "candidate_score": 0.644244,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_42_44",
          "bdc_text": "ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten . Bevilh eüch hiemit dem herren von hertzen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_7",
          "psc_text": "uidet probante Domino et dicente: quid cogitatis nequam in cordi bus uestris ? et alio loco: et scient omnes ecclesiae quia ego sum scrutator renis et cordis. § 5 Quod Anna in primo Regnorum libro ecclesiae typum portans custodit et seruat, quae Deum non clamosa petitione sed tacite et modeste intra ipsas pectoris latebras precabatur. loquebatur prece occulta sed manifesta fide, loquebatur non uoce sed corde, quia sic Dominum sciebat audire, et. inpetrauit efficaciter quod petit, quia fideliter postulauit. declarat scriptura diuina quae dicit: loquebatur in corde suo et labia eius mouebantur et uox eius non audiebatur, et exaudiuit eam Dominus. item legimus in psalmis: dicite in cordibus uestris et in cubilibus uestris conpungimini. per Hieremiam quoque haec eadem Spiritus sanctus suggerit et docet dicens: in sensu autem tibi debet adorari, Domine. § 6 Adorans autem, fratres dilectissimi, nec illud ignoret, quemadmodum in templo cum pharisaeo publicanus orauerit. non adleuatis",
          "candidate_score": 0.640945,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_39_41",
          "bdc_text": "Doch so würt gott sin eer und wort ( ouch in unserem verderben) wol erhalten . Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben . Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_6",
          "psc_text": "eius eius Gl 10 oratione v agnoscit ex agnoscat G m. 2 16 inpetrabimus ree. Krabinger in christi v 20 modo. W 21 contra W s. 1. m. 2, e contra G 23 secreto v semotis G, secretis W 26 in om. G 27 est om. W speculantur bonos et malos. et quando in unum cum fratribus conuenimus et sacrificia diuina cum Dei sacerdote celebramus, uerecundiae et disciplinae memores esse debemus, non passim uentilare preces nostras inconditis uocibus nec petitionem commendandam modeste Deo tumultuosa loquacitate iactareriactare quia Deus non uocis sed cordis auditor est, nec admonendus est clamoribus qui cogitationes uidet probante Domino et dicente: quid cogitatis nequam in cordi bus uestris ? et alio loco: et scient omnes ecclesiae quia ego sum scrutator renis et cordis. § 5 Quod Anna in primo Regnorum libro ecclesiae typum portans custodit et seruat, quae Deum non clamosa petitione sed tacite et modeste",
          "candidate_score": 0.639266,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_49",
          "bdc_text": "] Dem wirdigen und in götlicher schrifft wolgelerten Meister Heinrich Bullinger , diener des worts und bischoff der kilchen zuͦ Zürich , minem lieben herrn und bruder .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_8",
          "psc_text": "Dominus. item legimus in psalmis: dicite in cordibus uestris et in cubilibus uestris conpungimini. per Hieremiam quoque haec eadem Spiritus sanctus suggerit et docet dicens: in sensu autem tibi debet adorari, Domine. § 6 Adorans autem, fratres dilectissimi, nec illud ignoret, quemadmodum in templo cum pharisaeo publicanus orauerit. non adleuatis in caelum inpudenter oculis nec manibus insolenter 8 Matth. 9, 4. 9 Apoc. 2, 23. 17 I Reg. 1,13. 19 Ps. 4, 5. 22 Hierm. Ep. 5 (= Baruch 6.). 5 te deo tamultuosa ab his incipit S 6 est (ante clam.) om. W G sed G in ras. 7 cogitationes hominum v 9 et scient] sciens S 12 dominum WGv 14 prece...loquebatur om. SWG 15 deum Wv 16 petiit Gv 17 non mouebantur S, «mouebantur G mo in ras. 19 deus W Gv spalmis G 20 uestris om. v et om. V cubilibus S, stratis WGVv eonpungimini S, ct",
          "candidate_score": 0.636186,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_39",
          "bdc_text": "Doch so würt gott sin eer und wort ( ouch in unserem verderben) wol erhalten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_36",
          "psc_text": "dllm G 20 nos om. G, delendum censetWalkerusl. c., nostrum malim nos et expunxitKrabinger eueniat G 21 in caelo SWGlV (et August. contra duas epist. Pel. IV, 9, 25), sicut in caelo G7v 23 absistit G 24 uellit W fiat G 25 animus W s. 1. m. 2 26 opus est ex opustst W m. 2 27 dei est S et protectione S 8. 1. quia... fortis est om. 8 niribus fortis est sed Dei indulgentia et misericordia tutus est. denique et Dominus infirmitatem hominis quem portabat ostendens ait: pater, si fieri potest, transeat a me calix iste, et exemplum discipulis suis distribuens, ut non uoluntatem suam sed Dei faciant, addidit dicens: uerumtamen non quod ego uolo sed quod tu uis. et alio loco dicit: non descendi de caelo, ut faciam uoluntatem meam, sed uoluntatem eius qui misit me. quodsi filius obaudiuit ut faceret patris uoluntatem, quanto magis seruus obaudire",
          "candidate_score": 0.630958,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_40",
          "bdc_text": "Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_4",
          "psc_text": "delictis nostris petimus, aduocati nostri uerba promamus. nam cum dicat: quia quodcumque petierimus a patre in nomine eius dabit nobis, quanto efficacius impetramus quod petimus Christi nomine, si petamus ipsius oratione ? § 4 Sit autem orantibus sermo et precatio cum disciplina quietem continens et pudorem. cogitemus nos sub conspectu Dei stare. placendum est diuinis oculis et habitu corporis et modo uocis. nam ut inpudentis est clamoribus strepere, ita contra congruit uerecundo modestis precibus orare. denique magisterio suo Dominus secrete orare nos praecepit, in abditis et semotis locis, in cubiculis ipsis, quod magis conuenit fidei, ut sciamus Deum ubique esse praesentem, audire omnes et uidere et maiestatis suae plenitudine in abdita quoque et occulta penetrare, sicut scriptum est: ego Deus adproximans et non Deus de longinquo. si absconditus fuerit homo in absconditis, ego ergo non uidebo eum? nonne caelum et terram ego inpleo? et iterum: in omni loco oculi Dei",
          "candidate_score": 0.622315,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_40",
          "bdc_text": "Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_86",
          "psc_text": "excogitare S, cogitare debeamus G III. 19 quomodo audiri te a Deo postulas, cum te ipse non audias? uis esse Dominum memorem tui cum rogas, quando tui memor ipse non sis ? hoc est ab hoste in totum non cauere, hoc est, quando oras Deum, maiestatem Dei neglegentia orationis offendere, hoc est uigilare oculis et corde dormire, cum debeat christianusChristianus et cum dormit oculis corde uigilare, sicut scriptum est ex persona ecclesiae loquentis in Cantico cantiorum: ego dormio et cor meum uigilat. quapropter sollicite et caute apostolus admonetdicens: instate orationi uigilantes in ea, docens scilicet et ostendens eos inpetrare quod postulant de Deo posse, quos Deus uideat in oratione uigilare. § 32 Orantes autem non infructuosis nec nudis precibus ad Deum . ueniant. inefficax petitio est, cum precatur Deum sterilis oratio. nam cum omnis arbor non faciens fructum excidatur et in ignem mittatur, utique et sermo non habens fructum promereri",
          "candidate_score": 0.621596,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_35_37",
          "bdc_text": "wir werden unangefochten nit bliben . Alle rotschleg und pratickalle Pläne und geheimen Umtriebe . seind zuͦ ußtilgung des ewangeli gerichtet ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_5",
          "psc_text": "praesentem, audire omnes et uidere et maiestatis suae plenitudine in abdita quoque et occulta penetrare, sicut scriptum est: ego Deus adproximans et non Deus de longinquo. si absconditus fuerit homo in absconditis, ego ergo non uidebo eum? nonne caelum et terram ego inpleo? et iterum: in omni loco oculi Dei 6 Matth. 15,6 (cf. Marc. 7, 8.). 14 Io. 16,23. 27 Hier. 23,23 sq. 30 Prou. 15,3, 1 specialiter G spiritalis esse W, esse magis spiritalis v 3 BCS . sps G acra est G, uera magis v 4 ore W I opere G 8 dominus Krabinger 9 dominum V eius eius Gl 10 oratione v agnoscit ex agnoscat G m. 2 16 inpetrabimus ree. Krabinger in christi v 20 modo. W 21 contra W s. 1. m. 2, e contra G 23 secreto v semotis G, secretis W 26 in om. G 27 est om. W speculantur bonos et",
          "candidate_score": 0.618446,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_34_36",
          "bdc_text": "Lieber herr , die sachen sind wichtig ; wir werden unangefochten nit bliben . Alle rotschleg und pratickalle Pläne und geheimen Umtriebe .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_5",
          "psc_text": "praesentem, audire omnes et uidere et maiestatis suae plenitudine in abdita quoque et occulta penetrare, sicut scriptum est: ego Deus adproximans et non Deus de longinquo. si absconditus fuerit homo in absconditis, ego ergo non uidebo eum? nonne caelum et terram ego inpleo? et iterum: in omni loco oculi Dei 6 Matth. 15,6 (cf. Marc. 7, 8.). 14 Io. 16,23. 27 Hier. 23,23 sq. 30 Prou. 15,3, 1 specialiter G spiritalis esse W, esse magis spiritalis v 3 BCS . sps G acra est G, uera magis v 4 ore W I opere G 8 dominus Krabinger 9 dominum V eius eius Gl 10 oratione v agnoscit ex agnoscat G m. 2 16 inpetrabimus ree. Krabinger in christi v 20 modo. W 21 contra W s. 1. m. 2, e contra G 23 secreto v semotis G, secretis W 26 in om. G 27 est om. W speculantur bonos et",
          "candidate_score": 0.608227,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 13,
      "cf_id": "cf020",
      "work_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam",
      "max_score": 0.676486,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16_18",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] . Christi vastsehr .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1220",
          "psc_text": "enim illos, et perdam sapientiam sapientium, et intellectum prudentium abscondam. Hoc testimonio abusus est Dominus contra Pharisaeos in Evangelio Matthaei, dicens: Quare et vos praeteritis mandatum Dei propter traditiones vestras (Matth. XXV, 5) . Et iterum: Hypocritae, bene prophetavit de vobis Isaias, dicens: Populus iste labiis me honorat, cor autem ejus longe est a me. Frustra autem colunt me docentes doctrinas et praecepta hominum (Ibid., 6-9) . In quo notare debemus illud quod plerumque 394 admonuimus, Evangelistas et Apostolos, non verbum interpretatos esse de verbo; nec LXX Interpretum auctoritatem secutos, quorum editio illo jam tempore legebatur; sed quasi Hebraeos et instructos in Lege, absque damno sensuum suis usos esse sermonibus. Appropinquat autem populus Judaeorum ore et labiis suis Deo; quia unius Dei cultum habere se gloriatur et respuere idola; sed cor ejus longe est ab eo, quia non recipit Dominum Jesum Christum. Qui enim non recipit Filium, non recipit Patrem.",
          "candidate_score": 0.676486,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_17_19",
          "bdc_text": "Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] . Christi vastsehr . dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_59",
          "psc_text": "cordis habeant puritatem. Beati enim mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt (Mat. V, 8) . Cumque cordis habuerint puritatem, debent auferre malum de mentibus suis, non in conspectu hominum, sed in conspectu Dei, quem celare nihil potest. Quodque jungit: Quiescite agere perverse, illud Evangelicum sonat: Ecce sanus factus es: jam noli peccare, ne quid tibi deterius fiat (Joan. V, 14) . Recedens ergo a vitiis, discat bonum, quaeratque judicium, oppresso subveniat, pupillum viduamque sustentet: et si hoc fecerit, tunc peccata, quae prius in modum coccini sanguinea fuerant, dimittentur: et opera cruoris ac sanguinis, veste Domini mutabuntur, quae de agni confecta est vellere, quem sequuntur in Apocalypsi (Cap. V), qui virginitatis candore resplendent. (Vers. 19, 26.) Si volueritis, et audieritis, bona terrae comedetis: si nolueritis, et non audieritis (sive ut in Hebraeo habet) et me ad iracundiam provocaveritis, gladius devorabit vos. Quia os Domini locutum est. 24 Liberum servat arbitrium, ut",
          "candidate_score": 0.672814,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16_18",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] . Christi vastsehr .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_797",
          "psc_text": "LXX transtulerunt κῦδος, id est, gloria, ab humero eorum tolletur, ut sublato jugo Assyriorum videant requiem, quia bona est, et terram, quia uberrima est, et supponant cervices suas jugo Christi ad laborandum, et fiant viri agricolae. Unde et Issachar qui interpretatur est merces, ex virtutibus nomen accepit. Et in Propheta legimus: Est merces his qui serviunt Domino (Jerem. XXXI, 16) ; et in alio loco: Ecce Dominus, et merces ejus 261 cum eo (Isai. XL, 10) , qui reddet unicuique secundum opus suum. Quod autem conterantur et conculcentur Assyrii, id est, contrariae fortitudines, et illud Evangelicum docet: Ecce dedi vobis potestatem calcandi super serpentes, et scorpiones, et super omnem virtutem inimici (Luc. X, 19) . Et Apostoli verba testantur: Deus conteret Satanam sub pedibus vestris velociter (Rom. XVI, 20) . (Vers. 26, 27.) Hoc consilium quod cogitavit super omnem terram, et haec manus extenta super universas gentes. Dominus enim exercituum",
          "candidate_score": 0.670113,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_15_17",
          "bdc_text": "Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1220",
          "psc_text": "enim illos, et perdam sapientiam sapientium, et intellectum prudentium abscondam. Hoc testimonio abusus est Dominus contra Pharisaeos in Evangelio Matthaei, dicens: Quare et vos praeteritis mandatum Dei propter traditiones vestras (Matth. XXV, 5) . Et iterum: Hypocritae, bene prophetavit de vobis Isaias, dicens: Populus iste labiis me honorat, cor autem ejus longe est a me. Frustra autem colunt me docentes doctrinas et praecepta hominum (Ibid., 6-9) . In quo notare debemus illud quod plerumque 394 admonuimus, Evangelistas et Apostolos, non verbum interpretatos esse de verbo; nec LXX Interpretum auctoritatem secutos, quorum editio illo jam tempore legebatur; sed quasi Hebraeos et instructos in Lege, absque damno sensuum suis usos esse sermonibus. Appropinquat autem populus Judaeorum ore et labiis suis Deo; quia unius Dei cultum habere se gloriatur et respuere idola; sed cor ejus longe est ab eo, quia non recipit Dominum Jesum Christum. Qui enim non recipit Filium, non recipit Patrem.",
          "candidate_score": 0.667628,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_15_17",
          "bdc_text": "Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_2553",
          "psc_text": "autem confundentur. LXX: Audite verbum Domini, qui tremitis sermonem ejus. Dicite fratribus vestris, qui oderunt vos, et abominantur ut nomen glorificetur Domini: et appareat in laetitia eorum: et illi confundentur [Al. confundantur ]. De quibus ante jam dixerat: Super quem respiciam, nisi super humilem et quietum, et trementem sermones meos? ipsis praecipit ut, contemptis victimis Judaeorum, et omni Scribarum ac Pharisaeorum tumore despecto, transeant ad ejus cultum, quem vocantem illi audire noluerunt, atque contempserunt, et fecerunt malum in conspectu ejus. Nec hoc praeceptorum fine contentus est, sed imperat eis mandatum Evangelii (Luc. VI), ut diligant inimicos suos, benefaciant his qui oderunt se, et orent pro persecutoribus suis, et imitentur clementiam Patris, qui oriri facit solem suum super justos et injustos: Ut videntes, inquit, opera vestra, glorificent Patrem vestrum qui in coelis est (Matth. V, 16) . Quod post generalem intelligentiam specialiter Apostolis praecipitur et apostolicis viris, ut diligant Judaeos persecutores",
          "candidate_score": 0.66195,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_17_19",
          "bdc_text": "Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] . Christi vastsehr . dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1605",
          "psc_text": "Qui apertas habes aures, nonne audies quae dicuntur, de quo et supra legimus: Auditu audietis, et non intelligetis: et videntes aspicietis, et non videbitis: incrassatum est enim cor populi hujus (Isa. VI, 9) . Dominus, inquit, voluit ut sanctificaret eum, et magnificaret Legem suam, et populum jacentem extolleret ac levaret. Sed ille Dei facere noluit voluntatem: et idcirco ab adversariis suis direptus est atque vastatus, quos vel daemones, vel hostes intelligere debemus. Laqueus juvenum omnes, et in domibus carcerum absconditi sunt. Sive ut LXX transtulerunt, Laqueus in cubilibus ubique: et in domibus simul, in quibus absconderunt eos: Scribas significans et Pharisaeos, qui plebem miserabilem deceperunt, et ubique posuerunt insidias contra Dominum Salvatorem et Apostolos ejus (Luc. XI): habentes clavem scientiae, nec ipsi intrantes, et alios volentes introire prohibentes. Pulchreque pectora eorum in quibus habitabant cogitationes pessimae, carceres appellavit. Ideo facti sunt in rapinam, et in direptionem: nec fuit qui liberaret",
          "candidate_score": 0.65094,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_32_34",
          "bdc_text": "dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten . aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. . Lieber herr , die sachen sind wichtig ;",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1459",
          "psc_text": "Quod erit signum, quia Dominus me sanabit (IV Reg. XX, 4 et 5) ? Cui Propheta respondit: Hoc erit signum a Domino quod facturus sit Dominus sermonem quem locutus est: Vis ut accedat umbra tot lineis, an ut revertatur totidem gradibus? Cui dixit Ezechias: Facile est umbram crescere decem lineis, nec hoc volo ut fiat; sed ut revertatur retrorsum decem gradibus. Cumque invocante Isaia potentiam Domini, signum esset effectum, praecepit Isaias afferri massam ficorum recentium: quam cum attulissent, et posuissent super vulnus ejus, curatus est. Revertitur autem ad regem Propheta Domini jussione, ut ipse sanaret qui percusserat; et vocatur Ezechias dux populi ejus, et filius David, cujus opera sectabatur, fecerat enim rectum juxta omnia quae fecit David pater ejus: et auditur ejus oratio, videnturque lacrymae, quoniam ambulaverat coram Domino in veritate et in corde perfecto, et fleverat fletu magno; et quod placitum erat in oculis ejus fecerat. Adjiciuntur quindecim anni",
          "candidate_score": 0.650447,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_44_46",
          "bdc_text": "Bevilh eüch hiemit dem herren von hertzen . Grussen mir Meister LeoLeo Jud. , Pellican , die brueder gemeinlich und alle die , so den herren von hertzen lieben . Uß Basel , den 24 .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_2371",
          "psc_text": "est, et opus illius coram illo; et egressus est justus ut splendor, et Salvator accensus est ut lampas, gavisusque sponsus super sponsa sua Ecclesia, immo exsultavit super eam Deus suus, qui ipse 746 et sponsus et Dominus est: propterea secundum assumptionem carnis, et passionem crucis dicitur ad eum: Ut intingatur pes tuus in sanguine (Ps. LXVII, 24) . Et sub Judae vocabulo in Genesi prophetatur, Juda, te laudabunt fratres tui: Manus tuae in cervicibus inimicorum tucrum, (Gen. XLIX, 8 et seqq) , adorabunt te filii patris tui. Catulus leonis Juda, ad praedam, fili mi, ascendisti, requiescens accubuisti ut leo, et quasi leaena: quis suscitabit eum (Gen. XLIX, 8, 9) ? Et iterum: Ligans ad vineam pullum suum, et ad vitem, o fili mi, asinam suam; lavabit vino stolam suam, et sanguine uvae pallium suum (Ibid., 11) . Iste est quem Angelicae potestates videntes ad Patrem ascendere cruentum, imperant caeteris Angelis,",
          "candidate_score": 0.645888,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_32_34",
          "bdc_text": "dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten . aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. . Lieber herr , die sachen sind wichtig ;",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1509",
          "psc_text": "timere: dic civitatibus Juda, Synagogis videlicet et populis Judaeorum, de quibus Dominus loquebatur: Non veni nisi ad oves perditas domus Israel (Matth. XV, 24) . Et Paulus apostolus: Vobis, inquit, oportebat annuntiari primum verbum Dei (Act. XIII, 46). Quid est autem illud quod jubentur dicere? Ecce Deus vester, quem semper exspectabatis: Ecce Dominus Deus in fortitudine veniet, quem contempsistis in humilitate venientem. Et fortitudo ejus dominabitur, qui prius formam servi acceperat, factus Patri obediens usque ad mortem (Philipp. III). Ecce merces ejus cum eo, et opus illius coram eo (Isa. XL, et LXII) . Juxta quod ipse dicit in Evangelio: Venturus est enim Filius hominis in gloria Patris sui et reddet unicuique secundum opus suum (Matth. XVI, 17) . Sicut pastor gregem suum pascet. Iste qui postea in majestate venturus est, prius formam pastoris accipit, et dicit ipse de se: Ego sum pastor bonus, et cognosco oves meas, et cognoscunt",
          "candidate_score": 0.643382,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_26_28",
          "bdc_text": "Ir mögen mit inen vertrüwlich reden . Sy wöllen gon PfäfersPfäfers ( Kt. St. Gallen) . ins bad. Ob es von nöten were , sy dem aptJohann Jakob Russinger war 1517-1549 Abt des beim Bad gelegenen Klosters ( vgl . Helvetia Sacra III /1 1018-1020 ) .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_2183",
          "psc_text": "orare debeant (Matth. VI), clauso 689 pectoris sui cubiculo, ut soli loquantur Deo, qui potest silentium cordis audire; ut clament in cordibus suis, Abba pater (Rom. VIII, 15) ; et non exterminent facies suas, sed lavent aqua, et caput ungant oleo. De quo et Joannes Evangelista scribit: Et vos unguentum habetis a sancto (I Joan. II, 20) : quo cum uncti fuerint, etiam ipsi sancti fiant. Non enim quaerit Deus afflictionem solam et humiliationem animae per injuriam corporis: ut instar circuli torqueat corpus, et colla submittat, ac tristis incedat. Juxta illud quod in Psalmis dicitur: Afflictus sum, et incurvatus usque ad finem: tota die contristatus incedebam (Ps. XXXVII, 9) . Nec ut sacco quis vestiatur, et in cinere dormiat, quod de David et de Achab legimus (II Reg. III; III Reg. XXI): sed ut cum istis haec faciat quae sequuntur. Alioquin et Apostolus frequenter jejunare se dicit (II Cor. VI",
          "candidate_score": 0.63868,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_13_15",
          "bdc_text": "Prosopographie wirtschaftlicher und politischer Führungsgruppen 1500-1620 , hg. v. Wolfgang Reinhard , Berlin 1996 , S. 672 ( Lfdnr. 1028 ) ; Peter Steuer , Die Außenverflechtung der Augsburger Oligarchie von 1500-1620 . Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_8",
          "psc_text": "in deserto, Origenes triginta volumina, e quibus vicesimus sextus liber non invenitur. Feruntur et alii sub nomine ejus de Visione τετραπόδων, duo ad Gratam libri, qui pseudographi putantur; et vigintiquinque Homiliae, et Σημειώσεις, quas nos Excerpta possumus appellare. Eusebius quoque Pamphili juxta historicam explanationem quindecim edidit volumina; et Didymus, cujus amicitiis nuper usi sumus, ab eo loco ubi scriptum est: Consolamini, consolamini populum meum, sacerdotes: loquimini ad cor Jerusalem (Isai. XL, 1) , usque ad finem voluminis, decem et octo edidit tomos. Apollinaris autem more suo sic exponit omnia, ut universa transcurrat, et punctis quibusdam atque intervallis, immo compendiis grandis viae spatia praetervolet: ut non tam Commentarios quam indices capitulorum nos legere credamus. Ex quo animadvertis, quantae difficultatis sit, ut Latini nostri, quorum aures fastidiosae sunt, et ad intelligendas Scripturas sanctas nauseant, plausuque tantum eloquentiae delectantur, mihi ignoscant, si prolixius locutus fuero; cum Isaias duodecim Prophetis juxta numerum versuum, aut",
          "candidate_score": 0.622397,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_22_24",
          "bdc_text": "Konrad Heel. , welcher von wegen siner herrn von Ougsburg zuͦ Schmalckalden gsin istStadtadvokat Heel hatte am Bundestag , der am 10 . Februar in Schmalkalden eröffnet worden war , zusammen mit den Räten Marx Miller , Joachim Langenmantel und mit Pfarrer Bonifacius Wolfhart Augsburg vertreten ( vgl. Roth II 374-377 ) . und sonst noch einenUnbekannt. .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_134",
          "psc_text": "nullus sit apud eos bellator in lege, habens scientiam judicandi: sed omnia vana sint, et caduca, et plena stultitiae. De Propheta autem, quod apud eos esse cessaverit, nulli dubium est. Quaerimus juxta Hebraicum, quomodo interpretemur hariolum, quem omnes interpretati sunt divinum: exceptis LXX, qui pro hoc conjectorem transtulerunt. Et dicendum quod saepe etiam per hariolos futura dicantur, sicut in Balaam divino legimus, et in divinis quinque urbium Palaestinarum, Gazae et Ascalonis, Geth, et Accaronis, et Azoti, qui dant consilium quomodo arca Domini remittatur (I Reg. VI). Et est sensus: Et vera et falsa a Judaeis pariter auferentur. Senem quoque, quem LXX presbyterum transtulerunt, intelligit [ Al. intelliget] ablatum a Judaeis, qui scierit in Scripturis sanctis presbyteros merito et sapientia eligi, non aetate. Neque enim apud Judaeos senes esse cessarunt, quos usque ad decrepitam senectutem saepe venire conspicimus. Et inveteratos dierum malorum duos presbyteros juxta Theodotionem in Danielis principio legimus (Dan.",
          "candidate_score": 0.622371,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_24_26",
          "bdc_text": "und sonst noch einenUnbekannt. . Sollen alle , dry einander verwant seinÜber die Verwandtschaft Heels mit Rehlinger ist nichts bekannt. . Ir mögen mit inen vertrüwlich reden .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_488",
          "psc_text": "non mutabat varietates suas, lotus in fonte Domini accubuit cum haedo, non qui a sinistris est, sed qui immolatur in pascha Domini. Et hoc notandum, quod non agnus et haedus habitent, et accubent cum lupo et pardo, sed lupus et pardus agni et haedi imitentur innocentiam. Leo quoque prius ferocissimum, et ovis, et vitulus pariter morabuntur. Quod quotidie cernimus in Ecclesia, divites et pauperes, potentes et humiles, reges atque privatos pariter commorari, et a pueris parvulis, quos Apostolos intelligimus, et Apostolicos viros, imperitos sermone, sed non scientia, regi in Ecclesia. Qui cum inter se disciplina Domini fuerint foederati, ita ut eorum quoque familiae conjungantur, tunc complebitur: Simul requiescent catuli eorum. Leo quoque non carnes comedet, sed paleas, quod scilicet vescatur cibo simplici. Et hic observandum, quod non bos carnes, sed leo paleas comedat. Paleas puto in Scripturis sanctis verba simplicia intelligi. Triticum autem, et interiorem medullam, sensum qui invenitur in",
          "candidate_score": 0.611398,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_14",
          "bdc_text": "Peter Steuer , Die Außenverflechtung der Augsburger Oligarchie von 1500-1620 .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_457",
          "psc_text": "gladio, sed virga percussurus sit, et pergens contra Taracham regem Aethiopiae, et Aegyptios ac mare Rubrum per viam Aegypti, baculum tantum suum elevet contra te, et ferire non possit. Adhuc enim paululum, et reversus de Aegypto cum infinita exercitus multitudine, atque obsidere te cupiens, statim mea indignatione ferietur, et flagellum illud, quod quondam adversum Madianitas sub Gedeone (Judic. VII), qui altero nomine vocabatur Jerobaal, suscitavi: quando Oreb et Zebee principes Madianitarum occisi sunt super petram durissimam, id est, silicem, quae Hebraice appellatur SUR ( ), ita ut ex petra et ex rege, qui in ea occisus est, locus petrae Oreb nomen 151 acceperit. Levabit ergo virgam suam super mare Rubrum pergens adversus Aethiopes, et levabit revertens ad te per viam Aegypti: sed statim ut de Aegypto venerit, auferetur onus de humeris tuis et jugum imperii ejus, ac servire desistes. Quod jugum, id est, potentia Assyrii, a facie olei, id est,",
          "candidate_score": 0.597613,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_14",
          "bdc_text": "Peter Steuer , Die Außenverflechtung der Augsburger Oligarchie von 1500-1620 .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_111",
          "psc_text": "vestrae, et reliqua (Ezech. VI, 3). (Vers. 15.) Et super omnem turrim excelsam, et super omnem murum munitum. Qui ad Vespasiani Adrianique haec referunt tempora, corporaliter dicunt impleta quae scripta sunt, quod non turris excelsa, non firmissimus murus, non ulla navium multitudo, et negotiationis industria, adversum vim Romani exercitus potuerit praevalere; sed in tantam habitatores Judaeae venisse formidinem, ut et ipsi cum conjugibus et liberis, auro et argento quae sibi auxilio fore aestimabant, in foveas terrae demersi sint, et profundissima antra sectati. Si enim voracium et luxuriosorum venter est Deus, quare non avari aurum et argentum appelletur Deus? Alii haec ad Babylonia referunt tempora. Ergo juxta leges tropologiae singula quaeque percurram. Turris vel ob munitionem urbis aedificatur, vel ob speculam, ut longe veniens cernatur hostis. Unusquisque ergo nostrum debet aedificare turrim, prius sumptibus supputatis, ne juxta Evangelicam parabolam (Luc. XIV), cum explere opus nequiverit, rideatur. Haec turris bene constructa persistit.",
          "candidate_score": 0.594908,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_14",
          "bdc_text": "Peter Steuer , Die Außenverflechtung der Augsburger Oligarchie von 1500-1620 .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_458",
          "psc_text": "nomen 151 acceperit. Levabit ergo virgam suam super mare Rubrum pergens adversus Aethiopes, et levabit revertens ad te per viam Aegypti: sed statim ut de Aegypto venerit, auferetur onus de humeris tuis et jugum imperii ejus, ac servire desistes. Quod jugum, id est, potentia Assyrii, a facie olei, id est, Dei misericordiae computrescet. Possumus autem hoc quod dixit: In virga percutiet te, et baculum suum levabit super te in via Aegypti: Et rursum: Et virgam suam super mare, et levabit eam in via aegypti: etiam sic intelligere, quod idcirco percusserit plurimos de tribu Juda, et in circuitu regni Jerusalem ceperit civitates, quia non in Deo, sed in Aegyptiis habuerint fiduciam. Unde et Rabsaces exprobrat eis dicens: Ecce confidis super baculum arundineum confractum super Aegyptum. Cui si innixus fuerit homo, intrabit in manum ejus, et perforabit eam (IV Reg. XVIII, 22) : sic Pharao rex Aegypti omnibus qui confidunt in eo.",
          "candidate_score": 0.591356,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 14,
      "cf_id": "cf020",
      "work_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae",
      "max_score": 0.676065,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2014",
          "psc_text": "EPISTOLA CXI AUGUSTINI AD PRAESIDIUM. Praesidium rogat Augustinus, ut superiorem epistolam curet Hieronymo reddendam, utque sibi eumdem suis etiam litteris placet. Domino beatissimo, et merito venerando fratri, et consacerdoti PRAESIDIO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Sicut praesens rogavi sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et compresbytero nostro Hieronymo mittere non graveris. Ut autem noverit caritas tua, quemadmodum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum et mearum ad ipsum, et ad me ipsius. Quibus lectis pro tua sancta prudentia facile videas [al. videbis ] et modum meum, quem servandum putavi, et motum ejus, quem non frustra timui. Aut si ego quod non debui, aut quomodo non debui, aliquid scripsi, non ad illum de me, sed ad meipsum potius fraterna dilectione mitte sermonem; quo correctus petam, ut ignoscat, si meam culpam ipse cognovero. » EPISTOLA CXII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Respondet tandem Hieronymus ad",
          "candidate_score": 0.676065,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1226",
          "psc_text": "sed permansisse virtutis est. Nostra vicissim per Desiderium ( Puta Aquitanum Presbyt. ) missa suscipe. EPISTOLA LXXIII, AD EVANGELUM PRESBYTERUM. Auctoris 440 anonymi librum, qui Pontificem Melchisedec, non hominem, sed Spiritum Sanctum fuisse affirmabat, ex veterum Christianorum sententiis impugnat; ostenditque, illum revera hominem genere Chananaeum exstitisse; aut si Judaeis credatur, Sem primum filium Noe Patriarchae. 1. Lib. anonymum et absque auctore. --Misisti mihi volumen ἀνώνυμον ἀδέοσποτον et nescio, utrum tu de titulo nomen subtraxeris, an ille qui scripsit, ut periculum fugeret disputandi, auctorem noluerit confiteri. Quod cum legissem, intellexi famosissimam quaestionem super Pontifice Melchisedec illuc plurimis argumentis esse perductam, ut docere conatus sit, eum qui benedixerit tanto Patriarchae, divinioris fuisse naturae, nec de hominibus aestimandum. Et ad extremum ausus est dicere Spiritum Sanctum occurrisse Abrahae, et ipsum esse qui sub hominis figura visus sit. Quomodo autem Spiritus Sanctus, panem vinumque protulerit, et decimas praedae, quas Abraham victis quatuor regibus reportarat,",
          "candidate_score": 0.666037,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_14_16",
          "bdc_text": "Peter Steuer , Die Außenverflechtung der Augsburger Oligarchie von 1500-1620 . Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2014",
          "psc_text": "EPISTOLA CXI AUGUSTINI AD PRAESIDIUM. Praesidium rogat Augustinus, ut superiorem epistolam curet Hieronymo reddendam, utque sibi eumdem suis etiam litteris placet. Domino beatissimo, et merito venerando fratri, et consacerdoti PRAESIDIO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Sicut praesens rogavi sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et compresbytero nostro Hieronymo mittere non graveris. Ut autem noverit caritas tua, quemadmodum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum et mearum ad ipsum, et ad me ipsius. Quibus lectis pro tua sancta prudentia facile videas [al. videbis ] et modum meum, quem servandum putavi, et motum ejus, quem non frustra timui. Aut si ego quod non debui, aut quomodo non debui, aliquid scripsi, non ad illum de me, sed ad meipsum potius fraterna dilectione mitte sermonem; quo correctus petam, ut ignoscat, si meam culpam ipse cognovero. » EPISTOLA CXII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Respondet tandem Hieronymus ad",
          "candidate_score": 0.665469,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1730",
          "psc_text": "saltem vicino te in Domino perfrui ad crebrum et dulce colloquium! Sed quia id non est datum, peto ut hoc ipsum, quod in Domino quam possumus simul sumus, conservari studeas, et augeri ac perfici; et rescripta quamvis rara non spernere. Saluta obsequio meo sanctum fratrem Paulinianum, 632 et omnes fratres qui tecum ac de te in Domino gloriantur. Memor nostri exaudiaris a Domino in omni sancto desiderio tuo, domine carissime, et desideratissime, et honorande in Christo frater. » EPISTOLA CII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Acceptis Augustini epistolis quae continent quaestionem de mendacio officioso, dubitans etiamnum an ejus sit, negat se responsurum, nisi sit certius de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere Sancto, ac beatissimo Papae AUGUSTINO HIERONYMUS in Domino salutem. 1. In ipso profectionis articulo sancti filii nostri Asterii Hypodiaconi, necessarii mei, beatitudinis tuae litterae ad me pervenerunt, quibus satisfacis, te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc",
          "candidate_score": 0.664479,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_18_20",
          "bdc_text": "Christi vastsehr . dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. . Den wöllen euch lassen bevolhen sein.",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3085",
          "psc_text": "Nihil omnino agimus, qui nos per multitudinis exempla defendimus, et ad consolationem nostram, aliena saepe numerantes vitia, deesse nobis dicimus, quos debeamus sequi. Ad illius exemplum mittimur, quem omnes fatemur imitandum. Atque ideo praecipua tibi cura sit, legem nosse divinam: per quam possis, quasi praesentia cernere exempla sanctorum: quid faciendum sit, quidve vitandum, illius consilio disce [al. discere ]. Maximum enim ad justitiam auxilium, est implere divinis eloquiis animum, et quod opere exequi cupias, semper corde meditari. Rudi adhuc populo, et hominibus ad obedientiam insuetis, per Moysen imperatur a Domino, ut in signum memoriae, qua praecepta Domini recordentur: per singulas vestimentorum fimbrias, habeant cum cocco hiacynthini coloris insignia, ut etiam casu huc illucque respicientibus oculis, mandatorum coelestium memoria nascatur. De quibus fimbriis Pharisaei redarguuntur a Domino (Matth. 23. 5), 1103 quod eas perverso usu, non ad commonitionem praeceptorum dei, sed ad ostentationem sui habere coeperint, ut scilicet quasi de majoris",
          "candidate_score": 0.661503,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_15_17",
          "bdc_text": "Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1434",
          "psc_text": "in qua « beati pacifici » nuncupantur (Matth. 5). Blandiris ut pater, erudis ut magister, instituis ut Pontifex. Venisti ad nos non in austeritate virgae, sed in spiritu benignitatis et lenitatis et mansuetudinis: ut humilitatem Christi primo statim sermone resonares, qui mortalium genus non fulminans et tonans, 513 sed in praesepi vagiens, et tacens salvavit in cruce. Legeras enim in typo illius ante praedictum: « Memento, Domine, David, et omnis mansuetudinis ejus » (Ps. 31. 1); et in ipso postea praesentatum: « Discite a me, quia mitis sum, et humilis corde » (Matth. 11. 19). Unde et multa de sacris voluminibus super pacis laude perstringens, ac per varios Scripturarum campos more apum volans, quidquid dulce et aptum concordiae fuit, artifici eloquio messuisti. Currentes igitur ad pacem incitati sumus: exposita ad navigandum vela, crebrior exhortationis tuae aura complevit; ut non tam retrectantibus et fastidiosis, quam avidis [al. quam ut avidis ]",
          "candidate_score": 0.661205,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_14_16",
          "bdc_text": "Peter Steuer , Die Außenverflechtung der Augsburger Oligarchie von 1500-1620 . Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1730",
          "psc_text": "saltem vicino te in Domino perfrui ad crebrum et dulce colloquium! Sed quia id non est datum, peto ut hoc ipsum, quod in Domino quam possumus simul sumus, conservari studeas, et augeri ac perfici; et rescripta quamvis rara non spernere. Saluta obsequio meo sanctum fratrem Paulinianum, 632 et omnes fratres qui tecum ac de te in Domino gloriantur. Memor nostri exaudiaris a Domino in omni sancto desiderio tuo, domine carissime, et desideratissime, et honorande in Christo frater. » EPISTOLA CII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Acceptis Augustini epistolis quae continent quaestionem de mendacio officioso, dubitans etiamnum an ejus sit, negat se responsurum, nisi sit certius de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere Sancto, ac beatissimo Papae AUGUSTINO HIERONYMUS in Domino salutem. 1. In ipso profectionis articulo sancti filii nostri Asterii Hypodiaconi, necessarii mei, beatitudinis tuae litterae ad me pervenerunt, quibus satisfacis, te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc",
          "candidate_score": 0.653802,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_31_33",
          "bdc_text": "- Vgl. oben Nr. 997 , Anm. 4. , aber warlich uß keiner andren ursach , dann unß ze schaden ; dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten . aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1329",
          "psc_text": "Moyses ascendit in montem: Jesus contra Amalec militat: ad crucis signum superatur inimicus: remissis orantis manibus, hostis victor insequitur. Sedet Moyses super lapidem dictum a Zacharia (Cap. 2. v. 5), qui septem habebat oculos: et in Samuelis volumine appellatur ABEN EZER, id est, lapis adjutorii (1. Reg. 4. 1) : et utramque manum ejus Aaron, et Ur, id est, montanus, lucidusque sustentat. Devicto adversario supervenit Jethro, educit Zephoram, et utrumque filium; dat concilium septuaginta Seniorum: et in typum Ecclesiae de gentibus congregatae, Legis immunitio, Evangelio suggerente, completur. Pulchre autem dissolutio, ac sanitas fortium, RAPHIDIM dicitur, vel propter dissipatum Amalec, vel propter sanatum Israel. Sin autem remissionem manuum juxta Syros RAPHIDIM sonat, dicemus, propter offensam populi: quia contra Dominum murmuravit, istud loco nomen impositum. Haec tangimus potius quam exponimus, breviter indicasse contenti, quod post fermentum Alus, et Messam Ecclesiae, soleant multiplicia daemonum adversum nos tentamenta consurgere. 478 XII. MANSIO. Et profecti",
          "candidate_score": 0.652679,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_14_16",
          "bdc_text": "Peter Steuer , Die Außenverflechtung der Augsburger Oligarchie von 1500-1620 . Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1992",
          "psc_text": "et in ignem mittetur (Ibid. 3. 10) . 729 EPISTOLA CX. AUGUSTINI AD HIERONYMUM. Hieronymum litteris suis nonnihil offensum demulcere studet Augustinus. Apologiam illius contra Ruffinum accepisse se testatur, deplorans tantos inter viros quondam amicissimos tam amarulentam discordiam incidisse. Domino venarando, et desideratissimo fratri compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Quamvis existimem antequam ista sumeres, venisse in manus tuas litteras meas, quas per Dei servum, filium nostram Cyprianum Diaconum misi, quibus certissime agnosceres meam esse epistolam, cujus exemplaria illuc pervenisse [al. venisse ] commemorasti; unde jam me arbitror rescriptis tuis, velut Entellinis gravibus atque acribus caestibus (Aeneid. V), tanquam audacem Daretem coepisse pulsari atque versari: nunc tamen eis ipsis respondebo litteris tuis, quas mihi per sanctum filium nostrum Asterium jam [al. abest jam ] mittere dignatus es, in quibus multa in me comperi tuae benevolentissimae caritatis, et rursus quaedam nonnullius a me tuae offensionis indicia. Itaque ubi mulcebar",
          "candidate_score": 0.651196,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_44_46",
          "bdc_text": "Bevilh eüch hiemit dem herren von hertzen . Grussen mir Meister LeoLeo Jud. , Pellican , die brueder gemeinlich und alle die , so den herren von hertzen lieben . Uß Basel , den 24 .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1544",
          "psc_text": "lectione sanctarum Scripturarum quisque infundat oleum sensui suo, et paret mentis lucernam quae, juxta praeceptum Evangelii, luceat omnibus qui in domo sunt (Matth. 5) . 2. Igitur convivas tales, et qui sic passionis dominicae festa concelebrant, aemulantes, cum sancto dicamus: Laudabo Dominum in vita mea, psallam Deo meo, quamdiu sum (Psal. 103) ; festinemusque ad Angelorum metropolim, quae libera est, et nulla malitiae sorde maculatur, in qua nec dissensiones sunt, nec ruinae, et de altero ad alterum transmigratio, omnique voluptate calcata, et compressis luxuriae fluctibus, qui adversum nos crebrius intumescunt, coelestibus misceamur choris, ut jam nunc illuc mente translati, et augustiora videntes loca, simus 563 quod futuri sumus. Qua beatitudine indignos se fecere Judaei, qui Scripturae sanctae opibus derelictis, et ad pauperis intelligentiae acquiescentes magistros, hodie audiunt: Semper errant corde (Psal. 94) ; et nolunt, praesente Christo, dicere: Benedictus qui venit in nomine Domini (Psal. 117) . Praesertim cum omni",
          "candidate_score": 0.646698,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_30_32",
          "bdc_text": "Das concilium ist ein jar uffgeschlagenaufgeschoben. - Vgl. oben Nr. 997 , Anm. 4. , aber warlich uß keiner andren ursach , dann unß ze schaden ; dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1329",
          "psc_text": "Moyses ascendit in montem: Jesus contra Amalec militat: ad crucis signum superatur inimicus: remissis orantis manibus, hostis victor insequitur. Sedet Moyses super lapidem dictum a Zacharia (Cap. 2. v. 5), qui septem habebat oculos: et in Samuelis volumine appellatur ABEN EZER, id est, lapis adjutorii (1. Reg. 4. 1) : et utramque manum ejus Aaron, et Ur, id est, montanus, lucidusque sustentat. Devicto adversario supervenit Jethro, educit Zephoram, et utrumque filium; dat concilium septuaginta Seniorum: et in typum Ecclesiae de gentibus congregatae, Legis immunitio, Evangelio suggerente, completur. Pulchre autem dissolutio, ac sanitas fortium, RAPHIDIM dicitur, vel propter dissipatum Amalec, vel propter sanatum Israel. Sin autem remissionem manuum juxta Syros RAPHIDIM sonat, dicemus, propter offensam populi: quia contra Dominum murmuravit, istud loco nomen impositum. Haec tangimus potius quam exponimus, breviter indicasse contenti, quod post fermentum Alus, et Messam Ecclesiae, soleant multiplicia daemonum adversum nos tentamenta consurgere. 478 XII. MANSIO. Et profecti",
          "candidate_score": 0.64549,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_47_49",
          "bdc_text": "meyens anno etc. 37 . U [wer ] Jacob Meyger. [ Adresse auf der Rückseite : ] Dem wirdigen und in götlicher schrifft wolgelerten Meister Heinrich Bullinger , diener des worts und bischoff der kilchen zuͦ Zürich , minem lieben herrn und bruder .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_366",
          "psc_text": "JA quippe apud hebraeos unum de decem Dei nominibus est. Et in illo Psalmo ubi legimus: « Laudate Dominum, quoniam bonus est Psalmus (Ps. 146. 1); apud Hebraeos legitur, ALLELUIA CHI TOB ZAMMER. 4. AMEN vero Aquila πεπιστωμένως exprimit, quod nos, fideliter, possumus dicere, ductum adverbium ex nomine fidei Amen Septuaginta γένοιτο, id est, fiat. Unde et in fine librorum (in quinque siquidem volumina, Psalterium apud Hebraeos divisum est) fiat, fiat transtulerunt: quod in Hebraico legitur, AMEN AMEN, quo scilicet eo vere dicta quae sunt supra, confirmentur. Unde et Paulus asserit, non posse aliquem respondere Amen, id est, confirmare quae praedicata 133 sunt, nisi intellexerit, praedicationem. MARANATHA magis Syrum est quam Hebraicum, tametsi ex confinio utrarumque linguarum aliquid et Hebraeum sonet, et interpretetur, « Dominus noster venit; » ut sit sensus: « Si quis non amat Dominum Jesum Christum, anathema sit » (1. Cor. 16. 22), et illo completo, deinceps",
          "candidate_score": 0.644837,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_0_2",
          "bdc_text": "Die gnad gottes , merung des gloubens und min fruntlichen gruͦß zuͦvor , wolgelerter , ersamer , lieber herr und bruder . Herr Wolfgang RelingerWolfgang Rehlinger , geb. vor 1502 , gest. 1557 , von Augsburg , wurde 1533 in den Kleinen Rat und bereits 1534 , und wiederum 1536 , 1539 sowie 1541 , zum Bürgermeister gewählt . Der Protestant ( Lutheraner ) Rehlinger , der sich bei der Einführung der Reformation",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1728",
          "psc_text": "Christo fratri, et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Audivi pervenisse in manus tuas litteras meas; sed quod adhuc rescripta non merui, nequaquam imputaverim dilectioni tuae. Aliquid proculdubio impedimenti fuit. Unde agnosco, Dominum a me potius deprecandum, ut tuae voluntati det facultatem mittendi, quod rescripseris. Nam rescribendi jam dedit, quia cum volueris, facillime poteris. 2. « Etiam hoc, quod ad me sane perlatum est, utrum quidem crederem, dubitavi; sed hinc quoque tibi aliquid utrum scriberem, dubitare non debui. Hoc autem brevi, suggestum esse caritati tuae a nescio quibus fratribus, mihi dictum est, quod librum adversus te scripserim, Romamque miserim. Hoc falsum esse noveris: Deum nostrum testor, hoc me non fecisse, sed si forte aliqua in aliquibus scriptis meis reperiuntur, in quibus aliter aliquid quam tu sensisse reperiar, non contra te dictum, sed quod mihi videbatur, a me scriptum esse, puto te debere cognoscere: aut si cognosci non potest,",
          "candidate_score": 0.641907,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_39_41",
          "bdc_text": "Doch so würt gott sin eer und wort ( ouch in unserem verderben) wol erhalten . Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben . Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3068",
          "psc_text": "sermo Domini: Qui honorificat me, honorificabo eum; qui autem pro nihilo me habent, ad nihilum redigentur (1. Reg. 2. 30) . 4. Et nos securo ac bono animo sumus qui per singula quaeque praecepta, inhonorantes Deum clementissimum Dominum ad iracundiam provocamus, ejusque imperium superbissime contemnendo, in tantae majestatis imus injuriam? Quid enim unquam tam superbum, quid vero tam ingratum videri potest, quam adversus ejus vivere voluntatem, a quo ipsum vivere acceperis? quam illius praecepta despicere, qui ideo aliquid imperat, ut causas habeat remunerandi? Neque enim obsequii nostri Deus indiget, sed nos illius indigemus imperio. Mandata ejus desiderabilia super aurum et lapidem pretiosum nimis, et dulciora super mel et favum: quoniam in custodiendis illis retributio multa (Ps. 18. 11. 12) . Et ideo nobis irascitur, idcirco magis illa immensa Dei bonitas offenditur, quia eam per tanti etiam praemii detrimenta contemnimus: nec solum imperata, sed etiam promissa illius pro nihilo ducimus. Unde",
          "candidate_score": 0.641611,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_47_49",
          "bdc_text": "meyens anno etc. 37 . U [wer ] Jacob Meyger. [ Adresse auf der Rückseite : ] Dem wirdigen und in götlicher schrifft wolgelerten Meister Heinrich Bullinger , diener des worts und bischoff der kilchen zuͦ Zürich , minem lieben herrn und bruder .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1773",
          "psc_text": "me (Psal. 21. 20) . Et dicitis invenisse vos, meum; quod et verum est, et ita corrigendum. Brevi enim, si quid scriptorum errore mutatum est, stulta credimus contentione defendere. In eodem; Universum semen Jacob magnificate eum (Ibid. 24) . Pro quo in Graeco scriptum sit, δοξάσατε αὐτὸν, id est, glorificate eum. Sed sciendum quod ubicumque in Graeco scriptum est, glorificate, Latinus Interpres, magnificate, transtulerit; secundum illud quod in Exodo dicitur: Cantemus Domino, gloriose enim magnificatus 648 est (Exod. 15. 1) ; pro quo in Graeco scribitur, glorificatus est: sed in Latino sermone si transferatur, fit indecora translatio; et nos emendantes olim Psalterium, ubicumque sensus idem est, veterum Interpretum consuetudinem mutare noluimus, ne nimia novitate lectoris studium terreremus. 13. Vigesimo secundo: Calix meus inebrians quam praeclarus est (Psal. 22. 5) . Pro quo in Graeco legisse vos dicitis, calix tuus: sed hoc in Κοινῇ errore obtinuit. Caeterum et Septuaginta, et Haebraicum,",
          "candidate_score": 0.639964,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_20_22",
          "bdc_text": "Den wöllen euch lassen bevolhen sein. Zu dem hat er einen doctorDr . Konrad Heel. , welcher von wegen siner herrn von Ougsburg zuͦ Schmalckalden gsin istStadtadvokat Heel hatte am Bundestag , der am 10 .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2026",
          "psc_text": "quasi Doctor gentium; et Petrus jure reprehenderetur, qui princeps circumcisionis id imperaverit [al. imperavit ] gentibus, quod soli qui ex Judaeis erant, debuerint observare. Hoc si placet, imo quia placet, ut quicumque credunt ex Judaeis, debitores sint Legis faciendae: tu ut Episcopus in toto orbe notissimus, debes hanc promulgare sententiam; et in assensum tuum omnes coepiscopos trahere. Ego in parvo tuguriolo [al. turguriunculo ] cum Monachis, id est, cum compeccatoribus meis, de magnis statuere non audeo, nisi hoc ingenue confiteri, me majorum scripta legere, et in Commentariis secundum omnium consuetudinem, varias ponere explanationes, ut e multis sequatur unusquisque quod velit. Quod quidem te puto et in saeculari litteratura, et in divinis Libris legisse et probasse. 6. Hanc autem explanationem quam primus Origenes in decimo Stromateon libro, ubi epistolam Pauli ad Galatas interpretatur, et caeteri deinceps interpretes sunt secuti, illa vel maxime causa subintroducunt, ut Porphyrio respondeant blasphemanti, qui Pauli arguit",
          "candidate_score": 0.638373,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_46_48",
          "bdc_text": "Uß Basel , den 24 . meyens anno etc. 37 . U [wer ] Jacob Meyger. [ Adresse auf der Rückseite :",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1328",
          "psc_text": "35) . XI. MANSIO. Profecti de Alus, castra metati sunt in Raphidim: et non erat ibi aqua populo (Num. 33. 14) . Undecima Mansio est, quam violenter interpretatam in libro Hebraicorum Nominum reperi, vidit os sufficiens eis, aut certe, visio oris fortium: meliusque transfertur, dissolutio fortium, vel sanitas fortium, sive juxta proprietatem linguae Syrae, remissio manuum. Haec et in Exodo legitur (Cap. 17. 1) post profectionem de eremo Sin. Queritur in ea populus ob ardorem sitis: fons de petra Oreb erumpit, et profluit: et quia tentaverunt Deum, locus Raphidim, tentationis quoque, id est, MESSE [al. Masa ], sortitus est nomen. Moyses ascendit in montem: Jesus contra Amalec militat: ad crucis signum superatur inimicus: remissis orantis manibus, hostis victor insequitur. Sedet Moyses super lapidem dictum a Zacharia (Cap. 2. v. 5), qui septem habebat oculos: et in Samuelis volumine appellatur ABEN EZER, id est, lapis adjutorii (1. Reg. 4. 1) :",
          "candidate_score": 0.626336,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_19",
          "bdc_text": "dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2014",
          "psc_text": "EPISTOLA CXI AUGUSTINI AD PRAESIDIUM. Praesidium rogat Augustinus, ut superiorem epistolam curet Hieronymo reddendam, utque sibi eumdem suis etiam litteris placet. Domino beatissimo, et merito venerando fratri, et consacerdoti PRAESIDIO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Sicut praesens rogavi sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et compresbytero nostro Hieronymo mittere non graveris. Ut autem noverit caritas tua, quemadmodum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum et mearum ad ipsum, et ad me ipsius. Quibus lectis pro tua sancta prudentia facile videas [al. videbis ] et modum meum, quem servandum putavi, et motum ejus, quem non frustra timui. Aut si ego quod non debui, aut quomodo non debui, aliquid scripsi, non ad illum de me, sed ad meipsum potius fraterna dilectione mitte sermonem; quo correctus petam, ut ignoscat, si meam culpam ipse cognovero. » EPISTOLA CXII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Respondet tandem Hieronymus ad",
          "candidate_score": 0.621727,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_35_37",
          "bdc_text": "wir werden unangefochten nit bliben . Alle rotschleg und pratickalle Pläne und geheimen Umtriebe . seind zuͦ ußtilgung des ewangeli gerichtet ;",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2590",
          "psc_text": "subter nos sunt, nos coelum dici: ut quod aliis infernus est, aliis coelum sit. » Nec hac disputatione contentus, dicit, « In fine omnium rerum, quando ad coelestem Jerusalem reversuri sumus, adversarium Fortitudinum contra populum Dei bella consurgere, ut non sit eorum otiosa virtus, sed exerceantur ad praelia, et habeant materiam roboris, quam consequi non possint, nisi fortes primum adversariis restiterint: » quos ratione, et ordine, et solertia repugnandi, in libro Numerorum legimus esse superatos (Num. 10. 26. 33). 12. Cumque dixisset juxta Joannis Apocalypsim (Cap. 4. v. 6), Evangelium sempiternum, id est, futurum in coelis, tantum praecedere hoc nostrum Evangelium, quantum Christi praedicatio Legis veteris sacramenta, ad extremum intulit (quod et cogitasse sacrilegium est) pro salute daemonum, Christum etiam in aere, et in supernis locis esse passurum. Et licet ille non dixerit, tamen quod consequens sit, intelligitur: sicut pro hominibus homo factus est, ut homines liberaret: sic et pro",
          "candidate_score": 0.621051,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_19",
          "bdc_text": "dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_643",
          "psc_text": "In nostro arbitrio est, vel Lazarum sequi, vel divitem. EPISTOLA XLIX AD PAMMACHIUM. Apologeticam superiorem Epistolam Pammachio mittit, eidemque gratulatur quod ab omnibus dignus haberetur Sacerdotio; tandem eum invitat ad lectionem translationum suarum ex Hebraeo, et aliorum opusculorum. 1. Christiani interdum pudoris est, etiam apud amicos tacere, et humilitatem suam magis silentio consolari, quam retractando veteres amicitas, ambitionis crimen incurrere. Quamdiu tacuisti, tacui, nec expostulare unquam super hac re volui: ne non amicum quaerere, sed potentiorem viderer expetere. Nunc autem provocatus officio litterarum, primas semper partes habere tentabo: et non tam rescribere, quam scribere; ut et verecunde hucusque tacuisse, et verecundius loqui coepisse cognoscar. 2. De opusculis meis contra Jovinianum, quod et prudenter et amanter feceris, exemplaria subtrahendo, optime novi. Sed nihil profuit ista diligentia, cum aliquanti ex Urbe venientes, mihi eadem lectitarent, quae se Romae excepisse referebant. In hac quoque provincia jam libri fuerant divulgati: et ut ipse legisti,",
          "candidate_score": 0.614681,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_38",
          "bdc_text": "würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2012",
          "psc_text": "manet, et Deus in eo (1 Joan. 4. 6) : quam si deseruerit, tantum faciat necesse est dolorem, quantum manens fecerat gaudium. Verumtamen ex amico intimo factus inimicus, quaerat sibi potius quod fingat astutus; non inveniat quod prodat iratus. HOC AUTEM unusquisque facile assequitur, non occultando quod fecerit, sed non faciendo quod occultari [al. occultare ] velit. Quod si misericordia Dei bonis piisque concedit, ut inter amicos, quoslibet futuros, liberi securique versentur, aliena peccata sibi commissa non prodant, quae prodi timeant [al. timent ], ipsi nulla committant. Cum enim falsum quid a maledico fingitur, aut omnino non creditur, aut certe integra salute, sola fama vexatur. Quod autem malum perpetratur, hostis est intimus, etiam si nullius intimi loquacitate aut lite vulgetur. Quapropter quis prudentium non videat, etiam tu quam tolerabiliter feras amicissimi quondam et familiarissimi incredibiles nunc inimicitias, consolante conscientia; et quemadmodum vel quod jactitat, vel quod a quibusdam forsitan creditur,",
          "candidate_score": 0.610584,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_40_42",
          "bdc_text": "Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben . Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1991",
          "psc_text": "dormitas, Domine (Matth. 8. 25) ? excitemusque illum, et navicula fluctuante, clamemus: Magister, salvos nos fac, perimus. 4. Plura dictare volueram, si non Epistolaris brevitas pudorem nobis tacendi imponeret: et si tu librorum ipsius ad nos voluisses mittere cantilenas, ut scire possemus ad quae [al. ea quae ] rescribere deberemus. Nunc autem aerem verberavimus, et non tam illius infidelitatem, quae omnibus patet, quam nostram fidem aperuimus. Caeterum si volueris, longiorem nos adversum eum librum scribere, mitte naenias illius et ineptias, ut Joannem Baptistam audiat praedicantem: Jam securis ad radices arborum posita est. Omnis arbor, quae non facit fructum bonum, excidetur, et in ignem mittetur (Ibid. 3. 10) . 729 EPISTOLA CX. AUGUSTINI AD HIERONYMUM. Hieronymum litteris suis nonnihil offensum demulcere studet Augustinus. Apologiam illius contra Ruffinum accepisse se testatur, deplorans tantos inter viros quondam amicissimos tam amarulentam discordiam incidisse. Domino venarando, et desideratissimo fratri compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem.",
          "candidate_score": 0.608668,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_34_36",
          "bdc_text": "Lieber herr , die sachen sind wichtig ; wir werden unangefochten nit bliben . Alle rotschleg und pratickalle Pläne und geheimen Umtriebe .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3106",
          "psc_text": "sancte, tamque graviter disposuit vitam suam, ut de eo sinistri aliquid ne fingi quidem possit: dum adversus obtrectatorum libidinem pugnat meriti magnitudo nec fingere quisquam ausus est, quod a nullo putat esse credendum. Quod si id assequi difficile atque nimis arduum est, saltem hanc adhibeamus vitae nostrae diligentiam, ne malae mentes occasionem inveniant detrahendi. Ne ex nobis scintilla procedat, per quam adversus nos sinistrae famae flamma confletur. Alioqui frustra irascimur obtrectatoribus nostris si eis ipsi obtrectandi materiam ministramus. Si autem nobis diligenter atque sollicite omnia ad honestatem providentibus, cunctisque actibus nostris timorem Dei praeferentibus, illi nihilominus insaniunt: consoletur nos conscientia nostra, quae tunc maxime tuta est, tunc optime secura est, cum ne occasionem quidem male de se sentiendi dedit. Illis enim vae dicitur per Prophetam, qui dicunt quod bonum est malum: qui lucem appellant tenebras: et quod dulce est, amarum vocant (Isai. 5. 20. juxta LXX) . Nobis ergo Salvatoris",
          "candidate_score": 0.602726,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_1",
          "bdc_text": "Herr Wolfgang RelingerWolfgang Rehlinger , geb. vor 1502 , gest. 1557 , von Augsburg , wurde 1533 in den Kleinen Rat und bereits 1534 , und wiederum 1536 , 1539 sowie 1541 , zum Bürgermeister gewählt .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2924",
          "psc_text": "provincia 1044 notariorum patimur penuriam; et idcirco praeceptis tuis parere non possumus, maxime in editione Septuaginta, quae asteriscis verubusque distincta est. Pleraque enim prioris laboris fraude cujusdam amisimus. EPISTOLA CXXXV INNOCENTII PAPAE AD AURELIUM. Litteras Aurelio mittit Innocentius Hieronymo reddendas. Dilectissimo fratri AURELIO INNOCENTIUS. Piissimam etiam ad nos perveniendi tuam affectionem bene compresbyter noster credidit Hieronymus. Compatimur gregis nostri membro, et quod faciendum duximus, vel facere potuimus, sumus velociter exsecuti. Germanitas tua, frater carissime, citius litteras memorato reddere festinet. EPISTOLA CXXXVI INNOCENTII AD HIERONYMUM. Innocentius Hieronymum, ob ea quae passus est, consolatur, et quid pro tempore faciendum duxerit, ac jam fecerit, declarat. Dilectissimo filio HIERONYMO Presbytero INNOCENTIUS. Nunquam boni aliquid contentionem fecisse in Ecclesia testatur Apostolus (Tit. 3. 10) ; et ideo haereticorum correptiones primum fieri jubet magis, quam diuturna duci collatione. Quae regula dum negligenter aspicitur, 1045 malum non vitatur quod cavendum est; sed augetur. Tamen quoniam dolor gemitusque",
          "candidate_score": 0.598235,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_33",
          "bdc_text": "aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_447",
          "psc_text": "et Mathusalam quatuordecim annos post diluvium vixisse scribitur, nec tamen ingressus est arcam cum Noe. Et cum ipse Deus locutus sit ad Abraham: « Sciendo scies, quia peregrinum erit semen tuum in terra non sua, et in servitutem redigent eos et affligent, et humiliabunt eos annis quadringentis (Gen. 15. 13): » postea Moyses scribit in Exodo: « Et factum est post quadringentos et triginta annos, exivit omnis potentia Domini de terra Aegypti » (Exod. 12. 41). Agar quoque Ismaelem, quasi lactentem et tenerum portat in humeris, cum decem et octo ferme, et amplius reperiatur annorum: et ridiculum sit tam 166 grandem juvenem matris sedisse cervicibus. Roboam vero filius Salomonis quadragesimo primo aetatis suae anno regni sumpsit exordium, et regnavit in Jerusalem annis sexdecim: cum utique pater ejus duodecimo anno regnare incipiens, annis quadraginta regnaverit et undecimo filium generare non quiverit. 11. Dum haec et multa hujusmodi mecum sollicitus volverem, aperuit",
          "candidate_score": 0.596328,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_14",
          "bdc_text": "Peter Steuer , Die Außenverflechtung der Augsburger Oligarchie von 1500-1620 .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1236",
          "psc_text": "eo tempore quo ortus est Abram, habuisse aetatis annos trecentos nonaginta, qui ita supputantur. Sem post diluvium anno secundo, cum centum esset annorum, genuit Arphaxad: post cujus ortum, vixit annos quingentos, hoc est, simul sexcentos. Arphaxad annos natus triginta et quinque, genuit Salem, qui et ipse tricenarius, procreavit Eber, quem triginta quatuor annorum legimus genuisse Phaleg. Rursum Phaleg expletis annis triginta, genuit Rehu: qui et ipse, post trigesimum et secundum nativitatis suae annum, edidit Serug: de quo cum ad triginta pervenisset annos, ortus est Nachor: qui viginti novem annorum, genuit Thare: quem legimus quod septuagenarius genuit Abram, et Nachor, et Aran. Supputa per singulas aetates annorum numerum, et invenies ab ortu Sem, usque ad generationem Abram, trecentos nonaginta annos. Mortuus est autem Abraham centesimo septuagesimo quinto aetatis suae anno. Ratione deducta, invenitur Sem, abnepoti suo decimi gradus, Abraham, supervixisse annos triginta quinque. 6. Simulque et hoc tradunt, quod usque ad",
          "candidate_score": 0.592559,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 15,
      "cf_id": "cf020",
      "work_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Matthaeum",
      "max_score": 0.675001,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16_18",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] . Christi vastsehr .",
          "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Matthaeum_window_0",
          "psc_text": "prologus. 1-2 Plures fuisse, qui Evangelia scripserunt, et Lucas evangelista testatur, dicens: Quoniam quidem multi conati sunt ordinare narrationem rerum, quae in nobis completae sunt, sicut tradiderunt nobis, qui ab initio ipsi viderunt sermonem, et ministraverunt ei; et perseverantia usque ad praesens tempus monimenta declarant, quae a diversis auctoribus edita, diversarum haereseon fuere principia, ut est illud juxta Aegyptios, et Thomam, et Matthiam, et Bartholomaeum, duodecim quoque 3-4 apostolorum, et Basilidis atque Apellis, ac reliquorum, quos enumerare longissimum est: cum hoc tantum in praesentiarum necesse sit dicere, exstitisse quosdam, qui sine spiritu et gratia Dei conati sunt magis ordinare narrationem, quam historiae texere veritatem. Quibus jure potest illud propheticum coaptari: Vae qui prophetant de corde suo: qui ambulant post spiritum suum, qui dicunt: haec dicit Dominus; et Dominus non misit eos (Ezech. XIII, 3) . De quibus et Salvator in Evangelio Joannis loquitur: Omnes qui ante me venerunt fures fuerunt",
          "candidate_score": 0.675001,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_44_46",
          "bdc_text": "Bevilh eüch hiemit dem herren von hertzen . Grussen mir Meister LeoLeo Jud. , Pellican , die brueder gemeinlich und alle die , so den herren von hertzen lieben . Uß Basel , den 24 .",
          "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Matthaeum_window_521",
          "psc_text": "sanguine fluebat, tetigit in pallio Domini (Supra IX, Luc. VIII): sed non est compuncta superstitiosis sentibus Pharisaeorum; magisque sanata ad tactum ejus. Cumque superflue dilatent phylacteria, et magnas faciant fimbrias, gloriam captantes ab hominibus, arguuntur in reliquis, cur quaerant primos accubitus in coenis, et primas cathedras in synagogis; et in publico gulam sectentur et gloriam: et vocentur ab hominibus Rabbi, quod Latino sermone magister dicitur. Denique sequitur: (Vers. 8 seq.) Vos autem nolite vocari Rabbi: Unus est enim magister vester: omnes autem vos fratres estis. Et patrem nolite vocare vobis super terram: Unus est enim Pater vester, qui in coelis est. Nec vocemini magistri: quia magister vester unus est, Christus. Qui major est vestrum, erit minister vester. Qui autem se exaltaverit, humiliabitur, et qui se humiliaverit, exaltabitur. Nec magister, nec pater vocandus est alius, nisi Deus Pater et Dominus noster Jesus Christus. Pater, quia ex ipso sunt omnia. Magister, quia",
          "candidate_score": 0.647558,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_15",
          "bdc_text": "Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 .",
          "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Matthaeum_window_171",
          "psc_text": "meum. Hoc in persecutionibus fieri crebro videmus: nec ullus est inter eos fidus affectus, quorum diversa fides est. (Vers. 22.) Qui autem perseveraverit usque in finem, hic salvus erit. Non enim coepisse, sed perfecisse virtutis est. (Vers. 23, 24.) Cum autem persequentur vos in civitate ista, fugite in aliam. Amen dico vobis, non consummabitis civitates Israel, donec veniat filius hominis. Non est discipulus supra magistrum, nec servus super dominum suum. Sufficit discipulo ut sit sicut magister ejus; et servo, sicut dominus ejus. Hoc ad illud tempus referendum est, cum ad praedicationem apostoli mittebantur, quibus et proprie dicitur: In viam gentium ne abieritis, et in civitates Samaritanorum ne intraveritis (Supra, eod. ), quod persecutionem timere non debeant [ Al. et debeant], sed declinare. Quod quidem videmus [ Al. vidimus] in principio fecisse credentes: quando orta Jerosolymis persecutione, dispersi sunt in universam Judaeam, ut tribulationis occasio fieret Evangelii seminarium. Spiritualiter autem possumus",
          "candidate_score": 0.596261,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_33_35",
          "bdc_text": "aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. . Lieber herr , die sachen sind wichtig ; wir werden unangefochten nit bliben .",
          "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Matthaeum_window_170",
          "psc_text": "Dabitur enim vobis in illa hora quid loquamini. Non enim estis vos qui loquimini, sed Spiritus Patris vestri qui loquitur in vobis. Supra dixerat: Tradent enim vos in conciliis, et in synagogis suis flagellabunt vos, et ad praesides et reges ducemini propter me. Cum ergo propter Christum ducamur ad judices, voluntatem tantum nostram pro Christo debemus offerre. Caeterum ipse Christus qui in nobis habitat, loquetur pro se, et Spiritus sancti gratia in respondendo ministrabitur. (Vers. 21.) Tradet autem frater fratrem in mortem, et pater filium, et insurgent filii in parentes, et morte eos afficient. Et eritis odio omnibus propter nomen meum. Hoc in persecutionibus fieri crebro videmus: nec ullus est inter eos fidus affectus, quorum diversa fides est. (Vers. 22.) Qui autem perseveraverit usque in finem, hic salvus erit. Non enim coepisse, sed perfecisse virtutis est. (Vers. 23, 24.) Cum autem persequentur vos in civitate ista, fugite in aliam. Amen",
          "candidate_score": 0.593349,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 16,
      "cf_id": "cf020",
      "work_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Evangelium-secundum-Matthaeum",
      "max_score": 0.674359,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_18_20",
          "bdc_text": "Christi vastsehr . dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. . Den wöllen euch lassen bevolhen sein.",
          "psc_chunk_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Evangelium-secundum-Matthaeum_window_112",
          "psc_text": "vester minister: et qui voluerit inter vos primus esse, erit vester servus: [CCIV, 4.] Sicut filius hominis non venit ministrari, sed ministrare et dare animam suam, redemptionem pro multis. [CCV, 2.] Et egredientibus illis ab Jericho, secuta est eum turba multa: et ecce duo caeci sedentes secus viam, audierunt quia Jesus transiret: et clamaverunt, dicentes: Domine, miserere nostri, fili David. Turba autem increpabat eos, ut tacerent. At illi magis clamabant, dicentes: Domine, miserere nostri, fili David. Et stetit Jesus, et vocavit eos, et ait: Quid vultis, ut faciam vobis? Dicunt illi, Domine, ut aperiantur oculi nostri. Misertus autem eorum Jesus, tetigit oculos eorum. Et confestim viderunt, et secuti sunt eum. [ Cap. XXI. CCVI, 2.] Et cum appropinquassent Jerolymis, et venissent Bethphage ad montem Oliveti: tunc Jesus misit duos discipulos, dicens eis: Ite in castellum, quod contra vos est, et statim invenietis asinam alligatam, et pullum cum ea: solvite, et",
          "candidate_score": 0.674359,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_12_14",
          "bdc_text": "Jahrhunderts . Prosopographie wirtschaftlicher und politischer Führungsgruppen 1500-1620 , hg. v. Wolfgang Reinhard , Berlin 1996 , S. 672 ( Lfdnr. 1028 ) ; Peter Steuer , Die Außenverflechtung der Augsburger Oligarchie von 1500-1620 .",
          "psc_chunk_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Evangelium-secundum-Matthaeum_window_1",
          "psc_text": "Asa. Asa autem genuit Josaphat. Josaphat autem genuit Joram. Joram autem genuit Oziam. Ozias autem genuit Joatham. Joatham autem genuit Achaz. Achaz autem genuit Ezechiam. Ezechias autem genuit Manassen. Manasses autem genuit Amon. Amon autem genuit Josiam. Josias autem genuit Jechoniam, et fratres ejus in transmigratione Babylonis. Et post transmigrationem Babylonis Jechonias genuit Salathiel. Salathiel autem genuit Zorobabel. Zorobabel autem genuit Abiud. Abiud autem genuit Eliacim. Eliacim autem genuit Azor. Azor autem genuit Sadoc. Sadoc autem genuit Achim. Achim autem genuit Eliud. Eliud autem genuit Eleazar. Eleazar autem genuit Mathan. Mathan autem genuit Jacob. Jacob autem genuit Joseph virum Mariae, de qua natus est Jesus, qui vocatur Christus. [II, 10.] Omnes itaque generationes ab Abraham usque ad David generationes quatuordecim: et a David usque ad transmigrationem Babylonis, generationes quatuordecim: et a transmigratione Babylonis usque ad Christum, generationes quatuordecim. [III, 5.] Christi autem generatio sic erat: Cum esset desponsata mater ejus",
          "candidate_score": 0.614409,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 17,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas",
      "max_score": 0.674254,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_15_17",
          "bdc_text": "Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] .",
          "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_326",
          "psc_text": "coepiscopis nostris non contendimus, cum quibus concordiam et dominicam pacem tenemus; maxime cum et Apostolus dicat, « Si quis autem putaverit contentiosus esse, nos talem consuetudinem non habemus, neque Ecclesia Dei » (I Cor. XI, 16). Servatur a nobis patienter et leniter charitas animi, honor collegii, vinculum fidei, concordia sacerdotii. Propter hoc etiam libellum de Bono Patientiae, quantum valuit nostra mediocritas, permittente Domino et inspirante conscripsimus, quem ad te pro mutua dilectione transmisimus. 23. In his verbis multa consideranda sunt, quibus in hoc viro qui dilexit decorem domus Domini et locum tabernaculi habitationis ejus (Psal. XXV, 8), christianae charitatis fulgor elucet. Primo, quia id quod sensit non tacuit: deinde, quia tam mansuete et pacifice protulit, quia cum his qui aliud sentiebant ecclesiasticam pacem tenuit, quia in unitatis vinculo tantam salubritatem esse intellexit, quia eam tantum dilexit, et sobrie custodivit, quia vidit et sensit etiam diversa sentientes posse salva charitate sentire:",
          "candidate_score": 0.674254,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_15_17",
          "bdc_text": "Studien zu sozialen Verflechtung der politischen Führungsschicht der Reichsstadt Augsburg , Augsburg 1988 . - Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] .",
          "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_217",
          "psc_text": "concilio Carthaginensi ). Et in fine hujus epistolae: Haec tibi breviter, inquit, pro nostra mediocritate rescripsimus, frater charissime, nemini praescribentes aut praejudicantes, quominus unusquisque episcoporum quod putat faciat, habens arbitrii sui liberam potestatem. Nos, quantum in nobis est, propter haereticos cum collegis et coepiscopis nostris non contendimus, cum quibus divinam concordiam et dominicam pacem tenemus; maxime cum et Apostolus dicat, « Si quis autem putaverit contentiosus esse, nos talem consuetudinem non habemus, neque Ecclesia Dei » (I Cor. XI, 16). Servatur a nobis patienter et leniter charitas animi, collegii honor, vinculum fidei, concordia sacerdotii. Propter hoc etiam libellum nunc de Bono Patientiae, quantum valuit nostra mediocritas, permittente et inspirante Domino conscripsimus, quem ad te pro mutua dilectione transmisimus (Epist. 73, ad Jubaianum) . CAPUT IX.--12. Hac ille charitatis patientia toleravit non solum in obscura quaestione bonos collegas non malevole aliud sentientes, sicut et ipse toleratus est, donec processu temporis saluberrima",
          "candidate_score": 0.664206,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_27",
          "psc_text": "ubi si colligeret spargeret; et si forte veniret ad Ecclesiam, non illud quod habebat ibi acciperet, sed in quo aberraverat emendaret? CAPUT VIII.--10. Neque enim et Cornelii gentilis hominis orationes non sunt exauditae, aut eleemosynae non sunt acceptae: imo et angelum ad se mitti, et missum meruit intueri, per quem posset utique sine hominis alicujus accessu cuncta necessaria discere. Sed quoniam quidquid boni in orationibus et eleemosynis habebat, prodesse illi non poterat, nisi per vinculum christianae societatis et pacis incorporaretur Ecclesiae; jubetur mittere ad Petrum, et per illum discit Christum; per illum etiam baptizatus, christiano populo consortio quoque communionis adjungitur, cui sola bonorum operum similitudine jungebatur (Act. X). Perniciose quippe contemneret bonum quod nondum habebat, superbiens ex illo quod habebat. Sic etiam qui se ipsos a societate caeterorum separantes, charitate violata, unitatis vinculum rumpunt, si nihil faciunt eorum quae in illa societate acceperunt, in omnibus separati sunt: et ideo quem",
          "candidate_score": 0.663607,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_28",
          "bdc_text": "ins bad. Ob es von nöten were , sy dem aptJohann Jakob Russinger war 1517-1549 Abt des beim Bad gelegenen Klosters ( vgl . Helvetia Sacra III /1 1018-1020 ) .",
          "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_120",
          "psc_text": "Ecclesiam simpliciter admissos propter ipsius unitatis vinculum posse ad veniam pertinere. Sic enim solvit quaestionem, quam sibi ipse proposuit ad Jubaianum ita scribens: Sed dicit aliquis, Quid ergo fiet de his qui in praeteritum de haeresi ad Ecclesiam venientes, sine Baptismo admissi sunt? Potens est Dominus misericordia sua indulgentiam dare, et eos qui ad Ecclesiam simpliciter admissi, in Ecclesia dormierunt, ab Ecclesiae suae muneribus non separare (Epist. 73, ad Jubaianum) . CAPUT XIV.--19. Quid sit autem perniciosius, utrum omnino non baptizari, an rebaptizari, judicari difficile est. Video quidem quid amplius homines detestentur atque horreant: verumtamen recurrens ad illam stateram dominicam, ubi non ex humano sensu, sed ex auctoritate divina rerum momenta penduntur, invenio de utraque re Domini sententiam. Nam et Petro dixit, Qui lotus est, non habet necessitatem iterum lavandi (Joan. XIII, 10) : et Nicodemo, Nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu, non intrabit in regnum coelorum (Id.",
          "candidate_score": 0.641025,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_28",
          "bdc_text": "ins bad. Ob es von nöten were , sy dem aptJohann Jakob Russinger war 1517-1549 Abt des beim Bad gelegenen Klosters ( vgl . Helvetia Sacra III /1 1018-1020 ) .",
          "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_302",
          "psc_text": "ut salubriter habeant, ad Catholicae unitatem veritatemque festinent. CAPUT IX.--10. Jam nunc de Baptismo Joannis videndum est quid dicatur. Baptizatos enim a Paulo eos qui jam baptismo Joannis baptizati fuissent, legimus in Actibus Apostolorum (Act. XIX, 3-5) ; non ob aliud, nisi quia Joannis baptismus non fuit Christi Baptismus, sed Joanni a Christo concessus, qui Joannis proprie diceretur, sicut idem Joannes dicit, Non potest homo accipere quidquam, nisi datum fuerit ei de coelo (Joan. III, 27) . Et ne forsitan hoc sic a Deo Patre accipere videretur, ut a Filio non acciperet, de ipso Christo identidem loquens ait, Nos omnes de plenitudine ejus accepimus (Id. I, 16) . Accepit autem hoc Joannes certae dispensationis gratia, non diu mansurum, sed quantum satis esset ad parandam viam Domino, cujus cum esse praecursorem oportebat. Quam ille humiliter ingressurus, et se humiliter sequentes ad excellentiam deducturus, sicut servis pedes lavit (Id. XIII, 4, 5),",
          "candidate_score": 0.631347,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_43",
          "bdc_text": "Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_105",
          "psc_text": "aliud contra consuetudinem quid sentiret liberius exprompsisse, prioremque dixisse, nisi ut alium, si forte existeret, cui esset melius revelatum, gratissime acciperet; et ostenderet imitandam, non solum docendi diligentiam, sed etiam discendi modestiam: si autem nullus existeret, qui tale aliquid afferret, unde illae omnes verisimiles rationes quibus movebatur refellerentur, in eadem sententia permaneret, bene sibi conscius et non occultatae quae putabatur veritatis, et retentae quae amabatur unitatis. Nam et illud sic intellexit quod ait Apostolus: « Prophetae autem duo aut tres loquantur, et caeteri examinent; si alii revelatum fuerit sedenti, ille prior taceat » (I Cor. XIV, 29). Qua in parte, inquit, docuit et ostendit, multa singulis in melius revelari, et debere unumquemque, non pro eo quod semel imbiberat et tenebat, pertinaciter congredi; sed si quid melius et utilius exstiterit, libenter amplecti (Epist. 71, ad Quintum) . His utique verbis non solum eos admonuit sibi consentire, qui melius aliquid non videbant;",
          "candidate_score": 0.611902,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_41_43",
          "bdc_text": "Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater . ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten .",
          "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_454",
          "psc_text": "audiendo verba Christi et non faciendo, sanctificatione lavacri purgata in melius reformetur: et tamen non fit, si jam baptizati sunt, etiam si probentur tales fuisse cum baptizarentur; id est, ut saeculo verbis et non factis renuntiarent. CAPUT XXXIV.--65. Quietus a Buruch dixit: « Qui fide vivimus, obsequi his quae instruendis nobis ante praedicta sunt, credula observatione debemus. Nam scriptum est apud Salomonem, Qui baptizatur a mortuo, quid proficit lavatio ejus (Eccli. XXXIV, 30) ? Quod utique de his qui ab haereticis tinguntur, et de tingentibus loquitur. Si enim qui apud illos baptizantur, per remissionem peccatorum vitam aeternam consequuntur, cur ad Ecclesiam veniunt? Si vero a mortuo salutis nihil accipitur, ac propterea cognito errore pristino, ad veritatem cum poenitentia revertuntur; uno vitali Baptismate, quod in Ecclesia catholica est, sanctificari debebunt. » 66. Quid sit a mortuo baptizari, sine praejudicio diligentioris ejusdem Scripturae considerationis, alibi jam diximus (Contra Parmenianum lib. 2, cap.",
          "candidate_score": 0.604326,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 18,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2",
      "max_score": 0.674028,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_18_20",
          "bdc_text": "Christi vastsehr . dienstlichZum Anliegen der Augsburger Politiker vgl. oben Nr. 997 , Anm. 2. . Den wöllen euch lassen bevolhen sein.",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_1473",
          "psc_text": "Propheta legitur: de nullo nisi de Christo accipi solet. Audiamus tamen proprie et in Evangelio vocem ejus: «Quicumque,» inquit, «in vobis vult major» «esse, erit vester servus.» Servum meum te fecit, qui te suo sanguine liberum fecit. Dicite hoc nobis, quia verum dicitis. Audi illum alio loco: «Nos autem servos vestros per Jesum» (II Cor. IV, 5) . Bene diligite servos vestros, sed in Domino vestro. Praestet nobis ut bene serviamus. Nam velimus, nolimus, servi su mus: et tamen si volentes sumus, non necessitate, sed charitate servimus. Quodammodo enim quasi superbia servorum stomachata videbatur, cum diceret Dominus: «Erit vester servus qui voluerit inter vos major esse.» Jam enim filii Zebedaei sedes altissimas quaerebant: unus volebat sedere ad dexteram, alter ad sinistram, dicentes per matrem quod ipsi cupiebant. Dominus non illis sedes invidit, sed convallem prius plorationis ostendit, quasi diceret, Illuc vultis venire, ubi sum ego? venite qua ego. Quid est,",
          "candidate_score": 0.674028,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_31_33",
          "bdc_text": "- Vgl. oben Nr. 997 , Anm. 4. , aber warlich uß keiner andren ursach , dann unß ze schaden ; dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten . aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2483",
          "psc_text": "Si avertisses a me faciem tuam, fierem conturbatus, nec tua mandata et testimonia custodirem. Custodivi ergo, «quia omnes viae meae in conspectu tuo.» Propitio quippe et adjuvante conspectu, voluit intelligi Deum videre vias suas; sicut oravit qui dixit, «Ne avertas faciem tuam a me» (Psal. XXVI, 9) . Nam utique facies Domini est et super facientes mala, sed ut perdat de terra memoriam eorum (Psal. XXXIII, 17) . Non sic profecto iste dixit vias suas ab illo videri; sed sicut novit Dominus vias justorum (Psal. I, 6) , et sicut ait Moysi, «Scio te prae omnibus» (Exod. XXXIII, 17) . Nam si hoc cum non adjuvaret gradientem, quod ejus viae sunt in conspectu Dei, non diceret ideo se custodisse mandata et testimonia ejus, quia omnes viae suae sunt in conspectu Domini. Novit enim audire, «Servite Domino in timore, et exsultate ei cum tremore: apprehendite disciplinam, nequando irascatur Dominus, et pereatis",
          "candidate_score": 0.657461,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_32",
          "bdc_text": "dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2574",
          "psc_text": "Ecce credidit, jam ambulat in fide: infirmus est, inter tentationes agitatur, inter molestias, inter carnales corruptiones, inter suggestiones cupiditatis, inter versutias et laqueos inimici. Quid valet ergo, quia habet potestatem, et credidit in Christum, ut sit inter filios Dei? Vae homini illi, nisi et ipsius fidem Dominus protegat: id est, ut non te permittat tentari supra quam potes ferre; sicut dicit Apostolus, «Fidelis Deus, qui non vos permittet tentari supra quam potestis ferre» (I Cor. X, 13) . Ille ergo qui non sinit tentari supra quam possumus ferre, quamvis jam fideles simus, quamvis jam manus dexterae nostrae sit in nobis, protegit nos Deus super manum dexterae nostrae. Non nobis sufficit habere manum dexterae, nisi ille et ipsam manum dexterae protegat. 12. [«vers.» 6.] Ecce hoc de tentationibus dixi: intendite quid sequatur. «Protegat» «te Dominus super manum dexterae tuae.» Dixi, et, quod arbitror, recognovistis. Si enim non recognovissetis, et de Scripturis",
          "candidate_score": 0.653845,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_43_45",
          "bdc_text": "Er würt mit eüch von disen dingen red halten . Bevilh eüch hiemit dem herren von hertzen . Grussen mir Meister LeoLeo Jud. , Pellican , die brueder gemeinlich und alle die , so den herren von hertzen lieben .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3716",
          "psc_text": "Et ipsi filii praesenti saeculo perierunt, agnoscendi et recipiendi in futuro. Ille tamen vir habens aliud unde gauderet, in quo verum erat quod modo commemoravimus, «Per singulos dies benedicam te;» numquid quia ille dies quo totum perierat, tristis illuxit, ideo lux interior in corde defecit? Stetit quippe in illa luce, et ait: «Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum» (Job I) . Ergo per singulos dies laudavit, qui etiam in die tam tristi laudavit. Breve magisterium est, ut semper laudes Deum, veroque corde, non falso dicas: «Benedicam Dominum in omni tempore; semper laus ejus in ore meo» (Psal. XXXIII, 2) . Breve magisterium est, scilicet ut noveris eum misericorditer dare cum dat, misericorditer auferre cum tollit; nec te credas a misericordia ejus derelinqui, qui tibi aut blanditur dando, ne deficias; aut corripit exsultantem, ne pereas. Sive ergo in ejus donis, sive in ejus",
          "candidate_score": 0.648571,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_32_34",
          "bdc_text": "dann uff diß mol hatt inen der herr das schwert uß der hand genommenVgl. Ex 5 , 21 und Ez 30 , 24f. , das sy es wider unß nit gepruchen mögen , vers ähen sicherwarten . aber , in einem jar dasselbig wider ze überkommenzu bekommen. . Lieber herr , die sachen sind wichtig ;",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2574",
          "psc_text": "Ecce credidit, jam ambulat in fide: infirmus est, inter tentationes agitatur, inter molestias, inter carnales corruptiones, inter suggestiones cupiditatis, inter versutias et laqueos inimici. Quid valet ergo, quia habet potestatem, et credidit in Christum, ut sit inter filios Dei? Vae homini illi, nisi et ipsius fidem Dominus protegat: id est, ut non te permittat tentari supra quam potes ferre; sicut dicit Apostolus, «Fidelis Deus, qui non vos permittet tentari supra quam potestis ferre» (I Cor. X, 13) . Ille ergo qui non sinit tentari supra quam possumus ferre, quamvis jam fideles simus, quamvis jam manus dexterae nostrae sit in nobis, protegit nos Deus super manum dexterae nostrae. Non nobis sufficit habere manum dexterae, nisi ille et ipsam manum dexterae protegat. 12. [«vers.» 6.] Ecce hoc de tentationibus dixi: intendite quid sequatur. «Protegat» «te Dominus super manum dexterae tuae.» Dixi, et, quod arbitror, recognovistis. Si enim non recognovissetis, et de Scripturis",
          "candidate_score": 0.648016,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_36_38",
          "bdc_text": "Alle rotschleg und pratickalle Pläne und geheimen Umtriebe . seind zuͦ ußtilgung des ewangeli gerichtet ; würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3458",
          "psc_text": "«Ligate ei manus et pedes, et mittite eum in tenebras exteriores» (Matth. XXII, 13) . Ubi enim ostendit malum esse mitti exterius, ibi ostendit bonum esse intrare interius. Nam servo bono quid dixit? «Intra in gaudium Domini tui.» Malo autem servo, «Projicite illum in tenebras exteriores» (Id. XXV, 21, 23, 30) . Non ergo amemus magis exteriora, sed interiora: de interioribus gaudeamus; in exterioribus autem necessitatem habeamus, non voluntatem. «Vir linguosus non dirigetur super terram.» 16. «Virum injustum mala venabuntur in interitum.» Veniunt mala, et non subsistit; ideo dixit, «Venabuntur in interitum.» Multis enim bonis, multis justis evenerunt mala; et tanquam invenerunt eos mala. Nam ideo dixit, «Venabuntur,» quia unusquisque abscondere se vult a malo: sed cum invenitur a malo, quasi factus est in venationem. Numquid autem soli mali fugiunt a malis, quando quaeruntur a malis? Nonne et bonis dictum est: «Si vos persecuti fuerint in hac civitate, fugite in",
          "candidate_score": 0.646981,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_43_45",
          "bdc_text": "Er würt mit eüch von disen dingen red halten . Bevilh eüch hiemit dem herren von hertzen . Grussen mir Meister LeoLeo Jud. , Pellican , die brueder gemeinlich und alle die , so den herren von hertzen lieben .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2349",
          "psc_text": "Ita vero nullum erit, sed in tabulis visibilibus librisque conscriptum: in tabulis vero cordis, dilectio Dei et proximi manebit in aeternum; in quo mandato geminato tota Lex pendet et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) : eritque praemium custoditi mandati hujus ipse mandator, et praemium dilectionis ipse dilectus, quando erit Deus omnia in omnibus (I Cor. XV, 28) . 3. [«vers.» 99.] Sed quid est hoc quod sequitur, «Super omnes docentes me intellexi?» Quis est iste qui super omnes docentes se intellexit? quis est, inquam, qui super omnes Prophetas, qui non solum loquendo eos qui secum vixerunt, verum etiam scribendo posteros tam excellenti auctoritate docuerunt, audet se intelligendo praeponere? Salomoni quidem tanta est donata sapienta, ut etiam his omnibus qui fuerunt ante illum, videatur esse praelatus (III Reg. III, 12) : sed non est credendum ipsum hic a patre suo David potuisse prophetari; maxime quia dici non posset ex persona Salomonis quod",
          "candidate_score": 0.645119,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_42_44",
          "bdc_text": "ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten . Bevilh eüch hiemit dem herren von hertzen .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2122",
          "psc_text": "Jeremias propheta fateatur et dicat, «Scio, Domine, quoniam non est hominis via ejus, neque vir ibit et corriget viam suam» (Jerem. X, 23) . A Domino quippe hoc etiam iste superius optavit, ubi ait, «Utinam dirigantur viae meae:» et hic ubi addidit, «In corde meo abscondi eloquia tua, ut non peccem tibi;» continuo divinum quaesivit auxilium, ne in corde ejus Dei eloquia sine fructu absconderentur, nisi opera justitiae sequerentur. Cum enim hoc dixisset, adjunxit, «Benedictus es, Domine; doce me justificationes tuas. Doce» dixit, quomodo eas discunt qui faciunt; non quomodo hi qui ut habeant quod loquantur, tantummodo meminerunt. Nam utique jam dixerat, «In corde meo abscondi eloquia tua, ut non peccem tibi:» Quid ergo adhuc ea quaerit discere, quae abscondita jam custodit in corde? quod utique non fecisset, nisi ea didicisset. Utquid ergo addit et dicit, «Doce me justificationes tuas,» nisi quia eas vult faciendo discere, non loquendo vel memoria",
          "candidate_score": 0.643619,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_43_45",
          "bdc_text": "Er würt mit eüch von disen dingen red halten . Bevilh eüch hiemit dem herren von hertzen . Grussen mir Meister LeoLeo Jud. , Pellican , die brueder gemeinlich und alle die , so den herren von hertzen lieben .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3468",
          "psc_text": "adjuvante Domino, ea quae dicta sunt, erui et exponi coeperint, videbitis hoc vos audire quod jam noveratis. Sed ideo multipliciter dicta sunt, ut varietas locutionis fastidium tolleret veritatis. 2. Quid enim amplius, fratres, vel salubrius audituri et cognituri estis, quam, «Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua;» et, «Diliges proximum tuum tanquam teipsum?» Sed ne putetis haec duo praecepta parva esse: «In his duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae» (Matth. XXII, 37-40) . Quidquid ergo salubriter mente concipitur, vel ore profertur, vel de qualibet divina pagina exsculpitur, non habet finem nisi charitatem. Haec autem charitas non qualiscumque est. Nam et male viventes irretiuntur sibi societate perditae conscientiae, et dicuntur amare se, nolle discedere ab invicem, suis collocutionibus conciliari, desiderare se absentes, gaudere ad praesentiam suam. Amor iste tartareus est: viscum habet, quo dejiciat in profundum; non pennas, quibus",
          "candidate_score": 0.640729,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_39_41",
          "bdc_text": "Doch so würt gott sin eer und wort ( ouch in unserem verderben) wol erhalten . Es were unß warlich in diser sach mer ernsts und gepäts zum herren notwendig , dann wir biß här gehept haben . Ich habhab über der Zeile nachgetragen. herrn LaventerHans Rudolf Lavater .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2268",
          "psc_text": "Dominus, cum legem ejus custodierit? 2. [«vers.» 58, 59.] Sed quomodo custodit, nisi hoc donet atque ad hoc adjuvet Spiritus vivificans; ne littera occidat (II Cor. III, 6) , et peccatum occasione accepta per mandatum operetur in homine omnem concupiscentiam (Rom. VII, 8) . Invocandus est igitur: sic enim ab eo fides impetrat quod lex imperat; quoniam qui invocaverit nomen Domini, salvus erit (Joel II, 32; Rom. X, 13) . Et ideo vide quid subjungat: «Precatus sum faciem tuam in toto corde meo.» Et dicens quomodo sit precatus: «Miserere,» inquit, «mei secundum eloquium tuum.» Et tanquam exauditus atque adjutus ab eo quem precatus est: «Cogitavi,» inquit, «vias meas, et averti pedes meos in testimonia tua. Averti» scilicet a viis meis, quae displicuerunt mihi, ut irent in testimonia tua, atque ibi haberent viam. Plures enim codices non habent, «Quia cogitavi,» sicut in quibusdam legitur; sed tantummodo, «Cogitavi.» Quod autem hic positum",
          "candidate_score": 0.640637,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_45_47",
          "bdc_text": "Grussen mir Meister LeoLeo Jud. , Pellican , die brueder gemeinlich und alle die , so den herren von hertzen lieben . Uß Basel , den 24 . meyens anno etc. 37 .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3716",
          "psc_text": "Et ipsi filii praesenti saeculo perierunt, agnoscendi et recipiendi in futuro. Ille tamen vir habens aliud unde gauderet, in quo verum erat quod modo commemoravimus, «Per singulos dies benedicam te;» numquid quia ille dies quo totum perierat, tristis illuxit, ideo lux interior in corde defecit? Stetit quippe in illa luce, et ait: «Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum» (Job I) . Ergo per singulos dies laudavit, qui etiam in die tam tristi laudavit. Breve magisterium est, ut semper laudes Deum, veroque corde, non falso dicas: «Benedicam Dominum in omni tempore; semper laus ejus in ore meo» (Psal. XXXIII, 2) . Breve magisterium est, scilicet ut noveris eum misericorditer dare cum dat, misericorditer auferre cum tollit; nec te credas a misericordia ejus derelinqui, qui tibi aut blanditur dando, ne deficias; aut corripit exsultantem, ne pereas. Sive ergo in ejus donis, sive in ejus",
          "candidate_score": 0.639284,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_45",
          "bdc_text": "Grussen mir Meister LeoLeo Jud. , Pellican , die brueder gemeinlich und alle die , so den herren von hertzen lieben .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3716",
          "psc_text": "Et ipsi filii praesenti saeculo perierunt, agnoscendi et recipiendi in futuro. Ille tamen vir habens aliud unde gauderet, in quo verum erat quod modo commemoravimus, «Per singulos dies benedicam te;» numquid quia ille dies quo totum perierat, tristis illuxit, ideo lux interior in corde defecit? Stetit quippe in illa luce, et ait: «Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum» (Job I) . Ergo per singulos dies laudavit, qui etiam in die tam tristi laudavit. Breve magisterium est, ut semper laudes Deum, veroque corde, non falso dicas: «Benedicam Dominum in omni tempore; semper laus ejus in ore meo» (Psal. XXXIII, 2) . Breve magisterium est, scilicet ut noveris eum misericorditer dare cum dat, misericorditer auferre cum tollit; nec te credas a misericordia ejus derelinqui, qui tibi aut blanditur dando, ne deficias; aut corripit exsultantem, ne pereas. Sive ergo in ejus donis, sive in ejus",
          "candidate_score": 0.631017,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_38",
          "bdc_text": "würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3457",
          "psc_text": "foras exis ad eos qui foris sunt. Ab interiore enim audimus veritatem, et ad eos qui foris a nostro corde sunt, loquimur. Quod enim dicimur eos in corde habere de quibus cogitamus, secundum quamdam imaginem dicimur, quam de illis habemus impressam. Nam si omnino intus ipsi essent, scirent utique quid in corde nostro esset; atque ita ut eis loqueremur, opus non esset. Si autem hoc te delectat quod foris agis; vide ne tumescas foris, et non possis redire per angustam, et non possit tibi dicere Deus tuus, «Intra in gaudium Domini tui:» sed dicat tibi, quia forinsecus erat quod amasti, «Ligate ei manus et pedes, et mittite eum in tenebras exteriores» (Matth. XXII, 13) . Ubi enim ostendit malum esse mitti exterius, ibi ostendit bonum esse intrare interius. Nam servo bono quid dixit? «Intra in gaudium Domini tui.» Malo autem servo, «Projicite illum in tenebras exteriores» (Id. XXV, 21, 23,",
          "candidate_score": 0.623396,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_48",
          "bdc_text": "U [wer ] Jacob Meyger. [ Adresse auf der Rückseite :",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3047",
          "psc_text": "vepres erant idololatriae? Sic tamen quomodo vepres ibi erant idololatriae, ibi invenimus locum Domino, tabernaculum Deo Jacob. Quod «audivimus in Ephrata, invenimus in» «campis saltuum;» quod praedicatum est in imagine Judaeis manifestatum est in fide Gentium. 12. [vers 7.] «Intrabimus in tabernacula ejus»: cujus? Domini Dei Jacob. Qui intrant ut inhabitent, ipsi sunt qui intrant ut inhabitentur. In domum tuam ut inhabites intras, in domum Dei ut inhabiteris. Est enim melior Dominus, qui cum te coeperit inhabitare, beatum te faciet. Nam si tu ab illo non inhabiteris, miser eris. In sua potestate esse voluit ille filius qui dixit: «Da mihi partem patrimonii quae me tangit.» Bene servabatur apud patrem, ne cum meretricibus dissiparetur. Accepit, facta est in ejus potestate; profectus in regionem longinquam, effudit omnia cum meretricibus. Passus est tandem famem, recordatus est patrem; reversus est, ut pane saturaretur (Luc. XV, 12-20) . Ergo intra, ut inhabiteris; et non quasi",
          "candidate_score": 0.612636,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_48",
          "bdc_text": "U [wer ] Jacob Meyger. [ Adresse auf der Rückseite :",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_1959",
          "psc_text": "scripta sunt autem ad correptionem nostram, in quos finis saeculorum obvenit» (I Cor. X, 11) . Cum igitur audimus in Psalmo, «In exitu Israel de Aegypto, domus Jacob de populo barbaro, facta est Judaea sanctificatio ejus, Israel potestas ejus; mare vidit et fugit, Jordanis conversus est retrorsum:» ne arbitremini nobis narrari praeterita, sed potius futura praedici; quia illa quoque miracula cum in illo populo fierent, praesentia quidem, sed non sine futurorum significatione gerebantur. Ideoque ut ostenderet, qui psallendo ista praedicebat, eadem se verbis agere quae illic factis agebantur, uno eodemque Spiritu operante et illa facta et haec dicta, ut id quod in fine saeculorum manifestandum reservabatur, figuris rerum atque verborum praecurrentibus nuntiaretur; non omnino ea dixit quae ibi gesta sunt, sed aliter quaedam quam illic lecta didicimus: ne vere putaretur transacta recolere, potius quam ventura praedicere. Primo enim Jordanem ipsum non reversum esse retrorsum, sed stetisse legimus ab ea parte,",
          "candidate_score": 0.611459,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_25",
          "bdc_text": "Sollen alle , dry einander verwant seinÜber die Verwandtschaft Heels mit Rehlinger ist nichts bekannt. .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2152",
          "psc_text": "Cur ergo poscit fidelis ne abscondatur sibi quod nec infideli cernit abscondi? An quia Deum nosse difficile est, consequens est utique ut, «Diliges Dominum Deum tuum,» difficile intelligatur, ne aliud pro alio diligatur? Nam proximi facilior esse videtur cognitio. Omnis quippe homo est omni homini proximus, nec ulla cogitanda est longinquitas generis, ubi est natura communis. Quanquam nec proximum noverat qui Domino ait: «Et quis est mihi proximus?» Quando illi est propositus homo quidam, qui descendens ab Jerusalem in Jericho incidit in latrones: cui proximum non fuisse, nisi qui cum illo fecit misericordiam, ipse qui interrogaverat judicavit (Luc. X, 29-37) ; patuitque in facienda misericordia neminem alienum esse deputandum ab eo qui diligit proximum. Sed multi nec seipsos noverunt; quia et seipsum nosse, quemadmodum homo sibi debet innotescere, non omnium hominum est. Quomodo ergo diligit proximum tanquam seipsum, qui nescit et seipsum? Non enim frustra ille filius junior, qui profectus",
          "candidate_score": 0.611435,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_38",
          "bdc_text": "würt man zuͦ gelegner zit ( ouch von denen , die unsere besten freund sein solten ) wol innen werden .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3458",
          "psc_text": "«Ligate ei manus et pedes, et mittite eum in tenebras exteriores» (Matth. XXII, 13) . Ubi enim ostendit malum esse mitti exterius, ibi ostendit bonum esse intrare interius. Nam servo bono quid dixit? «Intra in gaudium Domini tui.» Malo autem servo, «Projicite illum in tenebras exteriores» (Id. XXV, 21, 23, 30) . Non ergo amemus magis exteriora, sed interiora: de interioribus gaudeamus; in exterioribus autem necessitatem habeamus, non voluntatem. «Vir linguosus non dirigetur super terram.» 16. «Virum injustum mala venabuntur in interitum.» Veniunt mala, et non subsistit; ideo dixit, «Venabuntur in interitum.» Multis enim bonis, multis justis evenerunt mala; et tanquam invenerunt eos mala. Nam ideo dixit, «Venabuntur,» quia unusquisque abscondere se vult a malo: sed cum invenitur a malo, quasi factus est in venationem. Numquid autem soli mali fugiunt a malis, quando quaeruntur a malis? Nonne et bonis dictum est: «Si vos persecuti fuerint in hac civitate, fugite in",
          "candidate_score": 0.610646,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_7_9",
          "bdc_text": "Franz Josef Schöningh , Die Rehlinger von Augsburg . Ein Beitrag zur deutschen Wirtschaftsgeschichte des 16 . und 17 .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3091",
          "psc_text": "Apostolus (videte si non in agro erat): «Ego plantavi, Apollo rigavit; sed Deus incrementum dedit» (I Cor. III, 6) . In lecto autem eos intelligi voluit, qui amaverunt quietem; per lectum enim quietem voluit intelligi; non se miscentes turbis, non tumultui generis humani, in otio servientes Deo: et inde tamen unus assumetur, et unus relinquetur. Sunt ibi probi, et sunt ibi reprobi. Ne expavescatis quando ibi inveniuntur reprobi; nam et latent quidam, qui non inveniuntur nisi in fine. Duae item in molendino ex nomine generis feminini appellavit; plebes enim intelligi voluit. Quare in molendino? Quia in isto mundo versantur, ubi molendinum intelligitur; quia sic vertitur mundus iste, quomodo mola: vae enim quos conterit. Sic ibi versantur fideles boni, ut una ex eis consumatur, altera assumatur. Quasdam enim actiones mundi faciunt dilectores saeculi, fraudatores, simulatores. Alii autem sic ibi sunt, quomodo ait Apostolus, «Et qui utuntur hoc mundo, tanquam non utentes",
          "candidate_score": 0.60523,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 19,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "stoa0040.stoa050.opp-lat1",
      "max_score": 0.671968,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa050.opp-lat1_window_121",
          "psc_text": "habuisse loculos, quo ea quae dabantur mittebantur, ut semariseruari possent ad usus pro tempore necessarios, et ipsos apostolos procurasse multa fratrum indulgentiae non solum in crastinum, sed etiam in prolixius tempus inpendentis famis, sicut in Actibus apostoloramapostolorum legimus: satis elucet illa praecepta sic intellegenda, ut nihil operis nostri temporalium adipiscendorum amore uel timore egestatis tamquam ex necessitate faciamus. § 30 Item dictum est apostolis, ut nihil secum portantes in uia ex euangelio uiuerent. et quodam loco etiam ipse dominus significauit, cur hoc dixerit, cum addidit: dignus est enim operarius mercede sua. ubi satis ostendit permissum hoc esse, non iussum, ne forte qui hoc faceret, ut in opere praedicationis uerbi aliquid ab eis, quibus praedicaret, in usus uitae huius sumeret, inlicitum aliquid se facere arbitraretur. posse tamen laudabilius non fieri in apostolo Paulo satis demonstratum est. qui cum diceret: communicet autem qui catechizatur uerbum ei, qui se catechizat in omnibus bonis,",
          "candidate_score": 0.671968,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_42_44",
          "bdc_text": "ouch geschribenNicht erhalten. . Er würt mit eüch von disen dingen red halten . Bevilh eüch hiemit dem herren von hertzen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa050.opp-lat1_window_128",
          "psc_text": "liberabit maledicum a labiis eius, quoniam renum illius testis est deus, et cordis illius scrutator est uerus et linguae illius auditor. quoniam spiritus domini repleuit orbem terrarum, et hoc quod continet omnia scientiam habet uocis. propter hoc qui loquitur iniqua, non potest latere, sed nec praeteriet illum corripiens iudicium. in cogitationibus enim inpii interrogatio erit; sermonum autem illius auditio a domino ueniet ad correptionem iniquitatum illius, quoniam auris zeli audit -omnia, et tumultus murmurationum non abscondetur, custodite ergo uos a murmuratione, quae nihil prodest, et a detractione parcite linguae: quoniam responsum obscurum in uacuum non ibit, os autem, quod mentitur, occidit animam. uidetur ergo his minari, qui obscurum putant et secretum esse, quod corde agitant atque uersant; tam uero clarum ostendere uoluit hoc esse auribus dei, ut etiam tumultum eum appellauerit. § 32 Manifeste etiam in euangelio inuenimus os cordis, ut uno loco et corporis et cordis os dominus commemorasse",
          "candidate_score": 0.6506,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 20,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "stoa0040.stoa062.opp-lat1",
      "max_score": 0.671759,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11042_sent_16_18",
          "bdc_text": "- Materialien zur Geschichte des Bayerischen Schwaben 10 , S. 230. , burgermeister zuͦ Augsburg , bringer diß brieffs , ein frommer , gelerter herr und guter christ , der sich am ewangelio trüwlich haltet , der begert in eüwer kuntschaft ( als mit einem frommen , gelerten mann) ze kommeneure Bekanntschaft zu machen. . Versähe michich nehme an. , ir werden von im hören ( wo es mit hertzen und grundwohlwollend und gründlich. bedocht wirdet ) nüt schadlichs , aber zuͦ erhalten gemeinen , christenlichen friden , zuͦ uffbüwung und haußhaltung der kilchenvor kilchen gestrichenes k[ . . . ] . Christi vastsehr .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa062.opp-lat1_window_171",
          "psc_text": "semper apud se sanctum est sanctum etiam ab hominibus habeatur, id est sancte timeatur.. § 46 Si ergo gentes commemorans naturaliter quae legis sunt . facientes et scriptum habentes opus legis in cordibus illos intellegi uoluitnoluit, qui credunt in Christum, quia non sicut Iudaei praemissa sibi lege ncniuntucniunt ad fidem, non est cur eos conemur discernere ab his quibus dominus per prophetam promittens testamentum nouum dixit leges suas se scripturum in cordibus eorum, quia et ipsi per insertionem, quam oleastro praestitam dicit, ad eandem olcam, hoc est ad eundeineundem dei populum, pertinent, potiusque concordat prophetico etiam hoc apostolicum testimonium. ut hoc sit pertinere ad testainentumtestamentum nouum legem dei habere non in tabulis. sed in cordibus scriptam, hoc est intimo affectu iustitiam legis amplecti, ubi fides per dilectionem operatur, quia ex fide iustificat gentes deus, quod scriptura praeuidens praenuntiauit Abrahae dicens: in semincsemine tuo benedicentur omnes g e 11 t c",
          "candidate_score": 0.671759,
          "ce_score": null
        }
      ]
    }
  ],
  "biblical_hits": []
}