Download 10/10022.json from len-rtz/bullinger-references-topics: direct link, hf CLI and curl.
- Browser
- Download file 313 kB
-
https://huggingface.co/datasets/len-rtz/bullinger-references-topics/resolve/88f3e4b7d38e05c04f2524ddd5bfe5841dcfb927/10/10022.json
- Command line
-
hf download hf://datasets/len-rtz/bullinger-references-topics@88f3e4b7d38e05c04f2524ddd5bfe5841dcfb927/10/10022.json
-
curl -L -o 10022.json https://huggingface.co/datasets/len-rtz/bullinger-references-topics/resolve/88f3e4b7d38e05c04f2524ddd5bfe5841dcfb927/10/10022.json
313 kB
| { | |
| "letter_id": "10022", | |
| "bd_url": "https://www.bullinger-digital.ch/letter/10022", | |
| "dominant_topic": 0, | |
| "topic_dist": [ | |
| 0.065043, | |
| 0.057166, | |
| 0.056307, | |
| 0.048516, | |
| 0.049477, | |
| 0.047325, | |
| 0.051387, | |
| 0.049024, | |
| 0.043581, | |
| 0.050866, | |
| 0.048119, | |
| 0.050449, | |
| 0.04252, | |
| 0.05569, | |
| 0.05155, | |
| 0.045272, | |
| 0.049521, | |
| 0.043439, | |
| 0.051402, | |
| 0.043348 | |
| ], | |
| "citations": [ | |
| { | |
| "rank": 1, | |
| "cf_id": "cf051", | |
| "work_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana", | |
| "max_score": 0.702324, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5_7", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben : Opera Q. Septimii Florentis Tertulliani . . .", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_23", | |
| "psc_text": "Postremam hanc conjecturam Hieronymi ad Florentium epistola auget, de qua nos ipsi in Eusebii editione disseruimus. Ibi namque annotavimus, maximam fuisse librorum communicationem Hieronymum inter et Rufinum. Quare ille Florentium enixe rogat ut ubi hospitio Rufinum communem amicum exceperit, petat ab eo sibique mittendos curet beati Rheticii Augustodunensis episcopi commentarios in Canticum Canticorum. Praeterea nomine cujusdam Pauli Senis de Rufini patria reddi sibi postulat Tertulliani codicem: Interpretationem insuper Psalmorum Davidicorum et prolixum valde de Synodis librum S. Hilarii, sua Hieronymi ipsius manu apud Treviros exscriptum. Ex qua epistola intelligimus codices Operum a Patribus elucubratorum ita perraros quinto Ecclesiae saeculo fuisse, ut vix eorum exemplaria parandi esset facultas hominibus vel maxime pecuniosis, aut iis qui improbum amanuensium laborem subire non reformidabant. Quamvis igitur hoc ultro demus, quod Prosperi libelli, de quibus Photius disseruit, in Galliis ab auctore fuerint conscripti, quid inde tamen impedimenti erat quominus ad communis causae utilitatem in vulgus", | |
| "candidate_score": 0.702324, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_23", | |
| "psc_text": "Postremam hanc conjecturam Hieronymi ad Florentium epistola auget, de qua nos ipsi in Eusebii editione disseruimus. Ibi namque annotavimus, maximam fuisse librorum communicationem Hieronymum inter et Rufinum. Quare ille Florentium enixe rogat ut ubi hospitio Rufinum communem amicum exceperit, petat ab eo sibique mittendos curet beati Rheticii Augustodunensis episcopi commentarios in Canticum Canticorum. Praeterea nomine cujusdam Pauli Senis de Rufini patria reddi sibi postulat Tertulliani codicem: Interpretationem insuper Psalmorum Davidicorum et prolixum valde de Synodis librum S. Hilarii, sua Hieronymi ipsius manu apud Treviros exscriptum. Ex qua epistola intelligimus codices Operum a Patribus elucubratorum ita perraros quinto Ecclesiae saeculo fuisse, ut vix eorum exemplaria parandi esset facultas hominibus vel maxime pecuniosis, aut iis qui improbum amanuensium laborem subire non reformidabant. Quamvis igitur hoc ultro demus, quod Prosperi libelli, de quibus Photius disseruit, in Galliis ab auctore fuerint conscripti, quid inde tamen impedimenti erat quominus ad communis causae utilitatem in vulgus", | |
| "candidate_score": 0.689511, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_23", | |
| "psc_text": "Postremam hanc conjecturam Hieronymi ad Florentium epistola auget, de qua nos ipsi in Eusebii editione disseruimus. Ibi namque annotavimus, maximam fuisse librorum communicationem Hieronymum inter et Rufinum. Quare ille Florentium enixe rogat ut ubi hospitio Rufinum communem amicum exceperit, petat ab eo sibique mittendos curet beati Rheticii Augustodunensis episcopi commentarios in Canticum Canticorum. Praeterea nomine cujusdam Pauli Senis de Rufini patria reddi sibi postulat Tertulliani codicem: Interpretationem insuper Psalmorum Davidicorum et prolixum valde de Synodis librum S. Hilarii, sua Hieronymi ipsius manu apud Treviros exscriptum. Ex qua epistola intelligimus codices Operum a Patribus elucubratorum ita perraros quinto Ecclesiae saeculo fuisse, ut vix eorum exemplaria parandi esset facultas hominibus vel maxime pecuniosis, aut iis qui improbum amanuensium laborem subire non reformidabant. Quamvis igitur hoc ultro demus, quod Prosperi libelli, de quibus Photius disseruit, in Galliis ab auctore fuerint conscripti, quid inde tamen impedimenti erat quominus ad communis causae utilitatem in vulgus", | |
| "candidate_score": 0.676976, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_23", | |
| "psc_text": "Postremam hanc conjecturam Hieronymi ad Florentium epistola auget, de qua nos ipsi in Eusebii editione disseruimus. Ibi namque annotavimus, maximam fuisse librorum communicationem Hieronymum inter et Rufinum. Quare ille Florentium enixe rogat ut ubi hospitio Rufinum communem amicum exceperit, petat ab eo sibique mittendos curet beati Rheticii Augustodunensis episcopi commentarios in Canticum Canticorum. Praeterea nomine cujusdam Pauli Senis de Rufini patria reddi sibi postulat Tertulliani codicem: Interpretationem insuper Psalmorum Davidicorum et prolixum valde de Synodis librum S. Hilarii, sua Hieronymi ipsius manu apud Treviros exscriptum. Ex qua epistola intelligimus codices Operum a Patribus elucubratorum ita perraros quinto Ecclesiae saeculo fuisse, ut vix eorum exemplaria parandi esset facultas hominibus vel maxime pecuniosis, aut iis qui improbum amanuensium laborem subire non reformidabant. Quamvis igitur hoc ultro demus, quod Prosperi libelli, de quibus Photius disseruit, in Galliis ab auctore fuerint conscripti, quid inde tamen impedimenti erat quominus ad communis causae utilitatem in vulgus", | |
| "candidate_score": 0.672455, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_1", | |
| "bdc_text": "Quod me tam amice hortaris , imo urgesBullingers Brief ist nicht erhalten. , frater in Christo charissime , ut libellos quosdam Tertuliani [ !]Quintus Septimius Florens Tertullianus , etwa 160 bis etwa 230 .", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_23", | |
| "psc_text": "Postremam hanc conjecturam Hieronymi ad Florentium epistola auget, de qua nos ipsi in Eusebii editione disseruimus. Ibi namque annotavimus, maximam fuisse librorum communicationem Hieronymum inter et Rufinum. Quare ille Florentium enixe rogat ut ubi hospitio Rufinum communem amicum exceperit, petat ab eo sibique mittendos curet beati Rheticii Augustodunensis episcopi commentarios in Canticum Canticorum. Praeterea nomine cujusdam Pauli Senis de Rufini patria reddi sibi postulat Tertulliani codicem: Interpretationem insuper Psalmorum Davidicorum et prolixum valde de Synodis librum S. Hilarii, sua Hieronymi ipsius manu apud Treviros exscriptum. Ex qua epistola intelligimus codices Operum a Patribus elucubratorum ita perraros quinto Ecclesiae saeculo fuisse, ut vix eorum exemplaria parandi esset facultas hominibus vel maxime pecuniosis, aut iis qui improbum amanuensium laborem subire non reformidabant. Quamvis igitur hoc ultro demus, quod Prosperi libelli, de quibus Photius disseruit, in Galliis ab auctore fuerint conscripti, quid inde tamen impedimenti erat quominus ad communis causae utilitatem in vulgus", | |
| "candidate_score": 0.66842, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_20_22", | |
| "bdc_text": "novembris 1524 . Tuus Leo Jud. [ Adresse auf der Rückseite : ] Optimae spei adulescenti Henrico Bullingero , fratri suo in Christo charissimo .", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_73", | |
| "psc_text": "abrenuntiaverint. » In eodem Chronico, a Dandulo conscripto, pariter de eodem Januario legitur: « Hic in Pola civitate Istriae natus, et catholicis disciplinis eruditus, et episcopus factus, sua prudentia et doctrina populum sibi subditum, propter instantes persecutiones, multis angustiis circumseptum, ab erroribus conservavit illaesum, in cujus laudem Leo papa sic ait: Lectis fraternitatis tuae litteris. 3. Hisce autem verbis Leo alteram epistolam, quae anno 447 conscripta fuit, orsus est, ut nota consulari certissime innotescit. Sed cum de canonicis Leonis sanctionibus in causa de qua agimus prius disserere statuerimus, ab illa sermonem ordiri volumus quae maxime ad evertendos Pelagianos esset aptissima, et apostolicae sedis auctoritati gravissima. 300 Ejusmodi vero epistola quinque distinctis capitibus ab auctore Leone fuit divisa; et in priori capite, ut statim ab Aquileiensis metropolitae animo omnem suspicionem et scrupulum averteret, Romanam sedem videlicet falsis quorumdam rumoribus aures praebuisse, non tantum Septimii episcopi delatoris nomen exponit, sed et acceptae", | |
| "candidate_score": 0.663316, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_20_22", | |
| "bdc_text": "novembris 1524 . Tuus Leo Jud. [ Adresse auf der Rückseite : ] Optimae spei adulescenti Henrico Bullingero , fratri suo in Christo charissimo .", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_72", | |
| "psc_text": "Sed ea in re secutum esse Crabbum, Picardum, Isidorum, Coloniensem editionem anni 1551 et nonnullos codd., asseverat. Nos autem (ut dicemus in notis) auctoritate adducti duorum exemplarium Vaticanorum, unius Florentini archetypi, et alterius Vallicellani, optimae notae, Januarii nomen intulimus, suffragante etiam nobis manuscripto Aquileiensium episcoporum Chronico, quod exstat in Vaticana bibliotheca, signatum num. 5286, in quo ad rem nostram ista leguntur: « Januarius fuit ordinatus anno Domini Jesu Christi 443. Huic Januario episcopo S. Leo scribit, ut episcopi et reliqui clericalis ordinis, de Pelagiana et Coelestiana haeresi ad unitatem catholicam redire volentes, in suis sedibus non restituantur, nisi publice erroribus abrenuntiaverint. » In eodem Chronico, a Dandulo conscripto, pariter de eodem Januario legitur: « Hic in Pola civitate Istriae natus, et catholicis disciplinis eruditus, et episcopus factus, sua prudentia et doctrina populum sibi subditum, propter instantes persecutiones, multis angustiis circumseptum, ab erroribus conservavit illaesum, in cujus laudem Leo papa sic", | |
| "candidate_score": 0.661455, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_8_10", | |
| "bdc_text": "per Beatum Rhenanum Seletstadiensem e tenebris eruta . . . , Basel 1521 . Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians . Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s.", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_23", | |
| "psc_text": "Postremam hanc conjecturam Hieronymi ad Florentium epistola auget, de qua nos ipsi in Eusebii editione disseruimus. Ibi namque annotavimus, maximam fuisse librorum communicationem Hieronymum inter et Rufinum. Quare ille Florentium enixe rogat ut ubi hospitio Rufinum communem amicum exceperit, petat ab eo sibique mittendos curet beati Rheticii Augustodunensis episcopi commentarios in Canticum Canticorum. Praeterea nomine cujusdam Pauli Senis de Rufini patria reddi sibi postulat Tertulliani codicem: Interpretationem insuper Psalmorum Davidicorum et prolixum valde de Synodis librum S. Hilarii, sua Hieronymi ipsius manu apud Treviros exscriptum. Ex qua epistola intelligimus codices Operum a Patribus elucubratorum ita perraros quinto Ecclesiae saeculo fuisse, ut vix eorum exemplaria parandi esset facultas hominibus vel maxime pecuniosis, aut iis qui improbum amanuensium laborem subire non reformidabant. Quamvis igitur hoc ultro demus, quod Prosperi libelli, de quibus Photius disseruit, in Galliis ab auctore fuerint conscripti, quid inde tamen impedimenti erat quominus ad communis causae utilitatem in vulgus", | |
| "candidate_score": 0.65933, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5_7", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben : Opera Q. Septimii Florentis Tertulliani . . .", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_105", | |
| "psc_text": "conjecturas infirmari, etiamsi altera ad Januarium epistola kalend. Julii edita fuisset, ut plerique manuscripti codices habent. In re tamen hac exploratissima diutius haud immorabor. CAPUT VII. De aliis atque aliis scriptorum opinionibus circa praecedentes S. Leonis epistolas. Nostra autem statuitur. 1. Ad graviora igitur nostro sermone converso, quid recentioribus scriptoribus tantarum disceptationum causam dederit, paucis indicabimus. Ut itaque scriptores in diversas opiniones abirent, causam obtulerunt unius atque ejusdem epistolae duo exemplaria. Unum Septimio Altinensi episcopo, alterum Januario Aquileiensi inscriptum, quod prorsus a S. pontificis eloquentia doctrina et scribendi ratione alienum judicarunt. Qua deinde rati persuasione, alterutrum veluti spurium et supposititium rejiciendum esse acerrime contenderunt. Norisius tamen, libro II Pelagianae historiae utrumque exemplar Leoni adjudicavit, scribens: « Nam cum Januarius Leoni rescripsisset, accepta videlicet priori illa epistola (de qua nos in praecedentibus), se omnia ex ipsius mandato acturum, cogendo haereticos ad publicam erroris detestationem, voce et scripto insuper firmandam, Leo binas", | |
| "candidate_score": 0.65586, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9_11", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians . Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s. unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk .", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_23", | |
| "psc_text": "Postremam hanc conjecturam Hieronymi ad Florentium epistola auget, de qua nos ipsi in Eusebii editione disseruimus. Ibi namque annotavimus, maximam fuisse librorum communicationem Hieronymum inter et Rufinum. Quare ille Florentium enixe rogat ut ubi hospitio Rufinum communem amicum exceperit, petat ab eo sibique mittendos curet beati Rheticii Augustodunensis episcopi commentarios in Canticum Canticorum. Praeterea nomine cujusdam Pauli Senis de Rufini patria reddi sibi postulat Tertulliani codicem: Interpretationem insuper Psalmorum Davidicorum et prolixum valde de Synodis librum S. Hilarii, sua Hieronymi ipsius manu apud Treviros exscriptum. Ex qua epistola intelligimus codices Operum a Patribus elucubratorum ita perraros quinto Ecclesiae saeculo fuisse, ut vix eorum exemplaria parandi esset facultas hominibus vel maxime pecuniosis, aut iis qui improbum amanuensium laborem subire non reformidabant. Quamvis igitur hoc ultro demus, quod Prosperi libelli, de quibus Photius disseruit, in Galliis ab auctore fuerint conscripti, quid inde tamen impedimenti erat quominus ad communis causae utilitatem in vulgus", | |
| "candidate_score": 0.651608, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_6", | |
| "bdc_text": "Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_23", | |
| "psc_text": "Postremam hanc conjecturam Hieronymi ad Florentium epistola auget, de qua nos ipsi in Eusebii editione disseruimus. Ibi namque annotavimus, maximam fuisse librorum communicationem Hieronymum inter et Rufinum. Quare ille Florentium enixe rogat ut ubi hospitio Rufinum communem amicum exceperit, petat ab eo sibique mittendos curet beati Rheticii Augustodunensis episcopi commentarios in Canticum Canticorum. Praeterea nomine cujusdam Pauli Senis de Rufini patria reddi sibi postulat Tertulliani codicem: Interpretationem insuper Psalmorum Davidicorum et prolixum valde de Synodis librum S. Hilarii, sua Hieronymi ipsius manu apud Treviros exscriptum. Ex qua epistola intelligimus codices Operum a Patribus elucubratorum ita perraros quinto Ecclesiae saeculo fuisse, ut vix eorum exemplaria parandi esset facultas hominibus vel maxime pecuniosis, aut iis qui improbum amanuensium laborem subire non reformidabant. Quamvis igitur hoc ultro demus, quod Prosperi libelli, de quibus Photius disseruit, in Galliis ab auctore fuerint conscripti, quid inde tamen impedimenti erat quominus ad communis causae utilitatem in vulgus", | |
| "candidate_score": 0.650253, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_6_8", | |
| "bdc_text": "Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben : Opera Q. Septimii Florentis Tertulliani . . . per Beatum Rhenanum Seletstadiensem e tenebris eruta . . . , Basel 1521 .", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_71", | |
| "psc_text": "certiorem. Septimii autem epistolam temporis injuria intercidisse, tum mihi, tum viris omnibus eruditis persuasum est. Nec enim multo impenso studio ad eam perquirendam reperire potuimus. Supersunt adhuc tamen duae S. pontificis epistolae ad Januarium episcopum Aquileiensem, Septimii metropolitam, conscriptae, et ex utraque cum gestarum rerum historia, tum apostolicae sedis decreta in Pelagianos facillime recognoscuntur. 2. Quod ad priorem epistolam attinet, diu dubitatum fuit ad quem ex Aquileiensibus episcopis scripta fuerit. Veteres editores, quorumdam forte corruptorum manuscriptorum fidem secuti, Nicetae nomen pro Januario legerunt. Quesnellus deinde illius epistolae epigraphem edidit mutilatam, et relicto utroque nomine, scripsit dumtaxat: Epistola ad Aquileiensem episcopum. Sed ea in re secutum esse Crabbum, Picardum, Isidorum, Coloniensem editionem anni 1551 et nonnullos codd., asseverat. Nos autem (ut dicemus in notis) auctoritate adducti duorum exemplarium Vaticanorum, unius Florentini archetypi, et alterius Vallicellani, optimae notae, Januarii nomen intulimus, suffragante etiam nobis manuscripto Aquileiensium episcoporum Chronico, quod exstat in Vaticana", | |
| "candidate_score": 0.647782, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_10_12", | |
| "bdc_text": "Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s. unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in :", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_23", | |
| "psc_text": "Postremam hanc conjecturam Hieronymi ad Florentium epistola auget, de qua nos ipsi in Eusebii editione disseruimus. Ibi namque annotavimus, maximam fuisse librorum communicationem Hieronymum inter et Rufinum. Quare ille Florentium enixe rogat ut ubi hospitio Rufinum communem amicum exceperit, petat ab eo sibique mittendos curet beati Rheticii Augustodunensis episcopi commentarios in Canticum Canticorum. Praeterea nomine cujusdam Pauli Senis de Rufini patria reddi sibi postulat Tertulliani codicem: Interpretationem insuper Psalmorum Davidicorum et prolixum valde de Synodis librum S. Hilarii, sua Hieronymi ipsius manu apud Treviros exscriptum. Ex qua epistola intelligimus codices Operum a Patribus elucubratorum ita perraros quinto Ecclesiae saeculo fuisse, ut vix eorum exemplaria parandi esset facultas hominibus vel maxime pecuniosis, aut iis qui improbum amanuensium laborem subire non reformidabant. Quamvis igitur hoc ultro demus, quod Prosperi libelli, de quibus Photius disseruit, in Galliis ab auctore fuerint conscripti, quid inde tamen impedimenti erat quominus ad communis causae utilitatem in vulgus", | |
| "candidate_score": 0.646929, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_7_9", | |
| "bdc_text": "Opera Q. Septimii Florentis Tertulliani . . . per Beatum Rhenanum Seletstadiensem e tenebris eruta . . . , Basel 1521 . Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians .", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_23", | |
| "psc_text": "Postremam hanc conjecturam Hieronymi ad Florentium epistola auget, de qua nos ipsi in Eusebii editione disseruimus. Ibi namque annotavimus, maximam fuisse librorum communicationem Hieronymum inter et Rufinum. Quare ille Florentium enixe rogat ut ubi hospitio Rufinum communem amicum exceperit, petat ab eo sibique mittendos curet beati Rheticii Augustodunensis episcopi commentarios in Canticum Canticorum. Praeterea nomine cujusdam Pauli Senis de Rufini patria reddi sibi postulat Tertulliani codicem: Interpretationem insuper Psalmorum Davidicorum et prolixum valde de Synodis librum S. Hilarii, sua Hieronymi ipsius manu apud Treviros exscriptum. Ex qua epistola intelligimus codices Operum a Patribus elucubratorum ita perraros quinto Ecclesiae saeculo fuisse, ut vix eorum exemplaria parandi esset facultas hominibus vel maxime pecuniosis, aut iis qui improbum amanuensium laborem subire non reformidabant. Quamvis igitur hoc ultro demus, quod Prosperi libelli, de quibus Photius disseruit, in Galliis ab auctore fuerint conscripti, quid inde tamen impedimenti erat quominus ad communis causae utilitatem in vulgus", | |
| "candidate_score": 0.644322, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_11_13", | |
| "bdc_text": "unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in : Zwa III 486-494 .", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_23", | |
| "psc_text": "Postremam hanc conjecturam Hieronymi ad Florentium epistola auget, de qua nos ipsi in Eusebii editione disseruimus. Ibi namque annotavimus, maximam fuisse librorum communicationem Hieronymum inter et Rufinum. Quare ille Florentium enixe rogat ut ubi hospitio Rufinum communem amicum exceperit, petat ab eo sibique mittendos curet beati Rheticii Augustodunensis episcopi commentarios in Canticum Canticorum. Praeterea nomine cujusdam Pauli Senis de Rufini patria reddi sibi postulat Tertulliani codicem: Interpretationem insuper Psalmorum Davidicorum et prolixum valde de Synodis librum S. Hilarii, sua Hieronymi ipsius manu apud Treviros exscriptum. Ex qua epistola intelligimus codices Operum a Patribus elucubratorum ita perraros quinto Ecclesiae saeculo fuisse, ut vix eorum exemplaria parandi esset facultas hominibus vel maxime pecuniosis, aut iis qui improbum amanuensium laborem subire non reformidabant. Quamvis igitur hoc ultro demus, quod Prosperi libelli, de quibus Photius disseruit, in Galliis ab auctore fuerint conscripti, quid inde tamen impedimenti erat quominus ad communis causae utilitatem in vulgus", | |
| "candidate_score": 0.642005, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_1", | |
| "bdc_text": "Quod me tam amice hortaris , imo urgesBullingers Brief ist nicht erhalten. , frater in Christo charissime , ut libellos quosdam Tertuliani [ !]Quintus Septimius Florens Tertullianus , etwa 160 bis etwa 230 .", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_22", | |
| "psc_text": "sane divinus, libellis adversus eos in vulgus editis, facile dissipavit exstinxitque. Qui certe loquendi modus potius indicat Prosperum Romae sibi nactum occasionem publicandi in plebem etiam libellos, quos forte antea contra Pelagianos conscripserat. Hanc autem significationem Photii 289 verba praeseferre, nemo inficiabitur, qui ad genuinum illorum verborum sensum animadvertat; simulque recogitet nusquam propria scripta omnibus indiscriminatim PP. communicare consuevisse. Nec enim tanta tum erat manuscriptorum codicum copia, ut etiam vulgi manibus tererentur. Idcirco sat verisimile esset arbitrari Prosperum libros quos forte ipse, auctore Norisio, in Galliis conscripserat Romae demum in vulgus etiam edidisse, ut Pelagianorum vindices dissiparet et exstingueret. 6. Postremam hanc conjecturam Hieronymi ad Florentium epistola auget, de qua nos ipsi in Eusebii editione disseruimus. Ibi namque annotavimus, maximam fuisse librorum communicationem Hieronymum inter et Rufinum. Quare ille Florentium enixe rogat ut ubi hospitio Rufinum communem amicum exceperit, petat ab eo sibique mittendos curet beati Rheticii Augustodunensis episcopi commentarios", | |
| "candidate_score": 0.634579, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_12", | |
| "bdc_text": "Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in :", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_23", | |
| "psc_text": "Postremam hanc conjecturam Hieronymi ad Florentium epistola auget, de qua nos ipsi in Eusebii editione disseruimus. Ibi namque annotavimus, maximam fuisse librorum communicationem Hieronymum inter et Rufinum. Quare ille Florentium enixe rogat ut ubi hospitio Rufinum communem amicum exceperit, petat ab eo sibique mittendos curet beati Rheticii Augustodunensis episcopi commentarios in Canticum Canticorum. Praeterea nomine cujusdam Pauli Senis de Rufini patria reddi sibi postulat Tertulliani codicem: Interpretationem insuper Psalmorum Davidicorum et prolixum valde de Synodis librum S. Hilarii, sua Hieronymi ipsius manu apud Treviros exscriptum. Ex qua epistola intelligimus codices Operum a Patribus elucubratorum ita perraros quinto Ecclesiae saeculo fuisse, ut vix eorum exemplaria parandi esset facultas hominibus vel maxime pecuniosis, aut iis qui improbum amanuensium laborem subire non reformidabant. Quamvis igitur hoc ultro demus, quod Prosperi libelli, de quibus Photius disseruit, in Galliis ab auctore fuerint conscripti, quid inde tamen impedimenti erat quominus ad communis causae utilitatem in vulgus", | |
| "candidate_score": 0.623326, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_12_14", | |
| "bdc_text": "Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in : Zwa III 486-494 . pellegam , non gravabor tibi morem gerere , siquidem cum tempore id fieri patiaris , nam illico non licet .", | |
| "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_23", | |
| "psc_text": "Postremam hanc conjecturam Hieronymi ad Florentium epistola auget, de qua nos ipsi in Eusebii editione disseruimus. Ibi namque annotavimus, maximam fuisse librorum communicationem Hieronymum inter et Rufinum. Quare ille Florentium enixe rogat ut ubi hospitio Rufinum communem amicum exceperit, petat ab eo sibique mittendos curet beati Rheticii Augustodunensis episcopi commentarios in Canticum Canticorum. Praeterea nomine cujusdam Pauli Senis de Rufini patria reddi sibi postulat Tertulliani codicem: Interpretationem insuper Psalmorum Davidicorum et prolixum valde de Synodis librum S. Hilarii, sua Hieronymi ipsius manu apud Treviros exscriptum. Ex qua epistola intelligimus codices Operum a Patribus elucubratorum ita perraros quinto Ecclesiae saeculo fuisse, ut vix eorum exemplaria parandi esset facultas hominibus vel maxime pecuniosis, aut iis qui improbum amanuensium laborem subire non reformidabant. Quamvis igitur hoc ultro demus, quod Prosperi libelli, de quibus Photius disseruit, in Galliis ab auctore fuerint conscripti, quid inde tamen impedimenti erat quominus ad communis causae utilitatem in vulgus", | |
| "candidate_score": 0.621751, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 2, | |
| "cf_id": "cf021", | |
| "work_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis", | |
| "max_score": 0.688114, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1500", | |
| "psc_text": "suam faciat coram hominibus, ut videatur ab eis; quia nec suam deputat illam justitiam, nec ideo facit ut ipse videatur; sed ut ille intelligatur, qui laudatur in homine justificato, ut faciat et in laudante quod laudatur in altero, id est, ut laudantem faciat esse laudabilem. Attendite et Apostolum, cum dixisset, Placete omnibus per omnia, sicut et ego omnibus per omnia placeo; quomodo non ibi remansit, quasi ibi constituerit finem intentionis suae, ut placeret hominibus; alioquin falsum dixisset, Si adhuc hominibus placerem, Christi servus non essem: sed statim subjunxit quare hominibus placeret. Non quaerens, inquit, quod mihi utile est, sed quod multis, ut salvi fiant (I Cor. X, 33) . Ita et non placebat hominibus propter suam utilitatem, ne Christi servus non esset; et placebat hominibus propter illorum salutem, ut Christi esset dispensator idoneus: quia et illi coram Deo conscientia sufficiebat, et de illo coram hominibus quod imitarentur, elucebat. SERMO LV", | |
| "candidate_score": 0.688114, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1493", | |
| "psc_text": "quemadmodum luceat lumen ejus coram hominibus, ut videant bona opera ejus. Commendamus, inquit, nosmetipsos ad omnem conscientiam hominum in conspectu Dei (II Cor. IV, 2) : et iterum, Providemus enim bona, non solum coram Deo, sed etiam coram hominibus (Id. VIII, 21) : et iterum, Placete omnibus per omnia, sicut et ego omnibus per omnia placeo (I Cor. X, 33) . Videte rursus quemadmodum attendat, ne faciat justitiam suam coram hominibus, ut videatur ab eis. Opus autem suum probet, inquit, unusquisque; et tunc in semetipso habebit gloriam, et non in altero (Galat. VI, 4) : et iterum, Nam gloria nostra haec est, testimonium conscientiae nostrae (II Cor. I, 12) : et illud quod nihil est manifestius, Si adhuc, inquit, hominibus placerem, Christi servus non essent (Galat. I, 10) . Sed ne quisquam eorum qui de praeceptis quasi repugnantibus ipsius Domini moventur, multo magis Apostolo ejus ingerat quaestionem, et dicat, Quomodo", | |
| "candidate_score": 0.682346, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto .", | |
| "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2922", | |
| "psc_text": "Christum hominem et Deum: ostendit tibi hominem, servat tibi Deum. Et vide quia Deum tibi servat, qui se tibi hominem ostendit. Qui diligit me, inquit, mandata mea custodit: qui diligit me, diligetur a Patre meo, et ego diligam eum. Et tanquam diceretur, Quid ei dabis, quem diligis? Et ostendam, inquit, me ipsum illi. Quid est hoc, fratres? Quem jam videbant, ipse se illis demonstraturum promittebat. Quibus? A quibus videbatur, an a quibus et non videbatur? Sic loquens apostolo quidam ait, quaerenti videre Patrem, ut sufficeret ei, et dicenti, Ostende nobis Patrem, et sufficit nobis. Et ille stans ante oculos servi, in forma servi, servans oculis deificati formam Dei, ait illi: Tanto tempore vobiscum sum, et non cognovistis me? Qui me videt, videt et Patrem (Joan. XIV, 21, 8, 9) . Patrem quaeris videre, me vide: vides me, et non vides me. Vides quod pro te assumpsi, non vides quod pro", | |
| "candidate_score": 0.677399, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1183", | |
| "psc_text": "dicere: Apostolus dixit, Si hominibus placere vellem, Christi servus non essem (Galat. I, 10) . Et hic aquam turbas, pascua conculcas. Attende melius, ne et tibi aquam turbes. Quod ait Apostolus, Si hominibus placere vellem, Christi servus non essem, optime accipio, apostolicam sententiam libenter agnosco. Sed aliud in Apostolo non legisti: Placete omnibus per omnia, sicut et ego omnibus per omnia placeo; non quaerens quod mihi prodest, sed quod multis, ut salvi fiant? Rursus eumdem apostolum non audisti: Sine offensione estote Judaeis et Graecis, et Ecclesiae Dei (I Cor. X, 33, 32) ? Tertio eumdem apostolum non audisti: Providemus enim bona, non solum coram Deo, sed etiam coram hominibus (II Cor. VIII, 21) ? Ait ergo ille, Expone itaque mihi, quomodo intelligam diversa atque contraria: hac dicentem Apostolum, Si hominibus placere vellem, Christi servus non essem; hac dicentem, Placete omnibus per omnia, sicut et ego omnibus per omnia placeo: hac", | |
| "candidate_score": 0.674888, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1494", | |
| "psc_text": "haec est, testimonium conscientiae nostrae (II Cor. I, 12) : et illud quod nihil est manifestius, Si adhuc, inquit, hominibus placerem, Christi servus non essent (Galat. I, 10) . Sed ne quisquam eorum qui de praeceptis quasi repugnantibus ipsius Domini moventur, multo magis Apostolo ejus ingerat quaestionem, et dicat, Quomodo tu dicis, Placete omnibus per omnia, sicut et ego omnibus per omnia placeo: et tu idem dicis, Si adhuc hominibus placerem, Christi servus non essem? Adsit ipse Dominus, qui etiam in servo suo et Apostolo loquebatur, et aperiat nobis voluntatem suam, et tribuat obediendi facultatem. 3. Conciliantur duo illa praecepta. Ipsa quippe verba evangelica secum portant expositiones suas; nec intercludunt ora esurientium, quia pascunt corda pulsantium. Intentio quippe cordis humani quo dirigatur, et quo spectet, intuendum est. Si enim qui vult videri ab hominibus bona opera sua, gloriam et utilitatem suam ponit ante homines, et hanc in conspectu hominum quaerit;", | |
| "candidate_score": 0.673928, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3771", | |
| "psc_text": "feci; quia iste si videret, si ingratus non esset, sibi potius quam mihi prodesset. Ad Deum me teneam, quem non latet quod facio; non solum quod facio, sed etiam quod corde facio: illum sperem retributorem, qui facti mei non quaerit testem. Talis es, et forte in populo Dei stat juxta te avarus raptor, inhians rebus alienis. Quem nosti talem, et fidelis est, vel potius fidelis vocatur, non eum potes de ecclesia pellere, non habes aliquem aditum castigando et corripiendo corrigere, accessurus est tecum ad altare: noli timere; Unusquisque proprium onus portabit. Memento Apostoli, ut securus accedas: Unusquisque proprium onus portabit. Tantummodo non tibi dicat, Porta mecum. Nam si cum illo communicare volueris avaritiam, onus non minuetur, sed duo gravabuntur. Portet ergo sarcinam suam, et tu tuam: quoniam quando ex humeris Dominus tuus talem sarcinam excussit, alteram imposuit; excussit cupiditatis, imposuit charitatis. Ergo secundum cupiditates malas unusquisque sarcinam suam portat, malus", | |
| "candidate_score": 0.672729, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1184", | |
| "psc_text": "bona, non solum coram Deo, sed etiam coram hominibus (II Cor. VIII, 21) ? Ait ergo ille, Expone itaque mihi, quomodo intelligam diversa atque contraria: hac dicentem Apostolum, Si hominibus placere vellem, Christi servus non essem; hac dicentem, Placete omnibus per omnia, sicut et ego omnibus per omnia placeo: hac dicentem, Gloria nostra haec est, testimonium conscientiae nostrae (Id. I, 12) ; hac dicentem, Providemus bona, non solum coram Deo, sed etiam coram hominibus. Si tranquillus audias, si tibi ipsi aquam tuae mentis non perturbes, quantum potero, fortassis exponam. Sunt homines temerarii judices, detractores, susurrones, murmuratores, quaerentes suspicari quod non vident, quaerentes etiam jactare quod nec suspicantur: contra tales quid remanet, nisi testimonium conscientiae nostrae? Neque enim, fratres, etiam in illis quibus placere volumus, gloriam nostram quaerimus, aut gloriam nostram quaerere debemus, sed illorum salutem: ut si bene ambulamus, nos sequendo non errent; imitatores nostri sint, si nos Christi (Id.", | |
| "candidate_score": 0.671637, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto .", | |
| "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3580", | |
| "psc_text": "Evangelio terribiliter dicit, Eum timete, qui habet potestatem et animam et corpus perdere in gehennam ignis (Matth. X, 28) . Si ergo secundum carnem vixeritis, moriemini. CAPUT IX. 9. Opus nostrum in hac vita, mortificatio carnis.--Si autem spiritu actiones carnis mortificaveritis, vivetis. Hoc est opus nostrum in hac vita, actiones carnis spiritu mortificare; quotidie affligere, minuere, frenare, interimere. Quam multa enim proficientes non jam delectant, quae antea delectabant? Quando ergo delectabat, et non ei consentiebatur, mortificabatur: quia jam non delectat, mortificatum est. Calca mortuum, transi ad vivum: calca jacentem, conflige cum resistente. Mortua est enim delectatio una, sed vivit altera: et illam, dum non consentis, mortificas; cum coeperit omnino non delectare, mortificasti. Haec est actio nostra, haec est militia nostra. In hoc agone cum confligimus, Deum habemus spectatorem: in hoc agone cum laboramus, Deum poscimus adjutorem. Si enim nos ipse non adjuvat, non dico vincere, sed nec pugnare poterimus. 10.", | |
| "candidate_score": 0.653545, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto .", | |
| "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_669", | |
| "psc_text": "et Deus erat Verbum (Joan. I, 1) . Qui diligit me, inquit, mandata mea custodit; et qui diligit me, diligetur a Patre meo, et ego diligam eum. Et quid illi dabis? Et ostendam me ipsum illi (Id. XIV, 21) . Haec erit species, quando faciet quod dixit, Et ostendam me ipsum illi. Ibi aequitatem Dei videbis, ibi sine codice in Verbo leges. Ergo cum viderimus eum sicuti est, jam transiet peregrinatio nostra: postea vero gaudebimus gaudio Angelorum. Haec enim via, quid est? Fides est. Propter fidem tuam factus est deformis Christus, manet autem speciosus Christus. Speciosus forma prae filiis hominum videbitur post peregrinationem. CAPUT VI. Modo autem fide qualis videtur? Et vidimus eum, et non habebat speciem neque decorem: sed vultus ejus abjectus, et deformis positio ejus, hoc est virtus ejus: despectus et deformis positio ejus, homo in plaga positus, et sciens ferre infirmitates (Isai. LIII, 2, 3) . Deformitas", | |
| "candidate_score": 0.653176, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto .", | |
| "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3416", | |
| "psc_text": "Concupiscentias carnis ne perfeceritis; si eas ipse perficeret. Sed constituit tibi ante oculos pugnam suam, ne timeres tuam. Si enim hoc non dixisset beatus Apostolus, quando videres moveri concupiscentiam in membris tuis, cui tu non consentires; tamen cum eam moveri videres, forsitan de te desperares et diceres: Si ad Deum pertinerem, sic non moverer. Vide Apostolum pugnantem, et noli te facere desperantem. Video aliam legem, inquit, in membris meis repugnantem legi mentis meae. Et quia nolo ut repugnet: caro enim mea est, ego ipse sum, pars mea est: Non quod volo ago; sed quod odi malum, hoc ago; quia concupisco. CAPUT VII. 7. Agere nec perficere seu bonum seu malum, quid sit. Quod ergo bonum ago? Quia concupiscentiae malae non consentio: Ago bonum, et non perficio bonum: et concupiscentia hostis mea agit malum, et non perficit malum. Quomodo ago bonum et non perficio bonum? Ago bonum, cum malae concupiscentiae non", | |
| "candidate_score": 0.652163, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_17", | |
| "bdc_text": "Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero.", | |
| "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1500", | |
| "psc_text": "suam faciat coram hominibus, ut videatur ab eis; quia nec suam deputat illam justitiam, nec ideo facit ut ipse videatur; sed ut ille intelligatur, qui laudatur in homine justificato, ut faciat et in laudante quod laudatur in altero, id est, ut laudantem faciat esse laudabilem. Attendite et Apostolum, cum dixisset, Placete omnibus per omnia, sicut et ego omnibus per omnia placeo; quomodo non ibi remansit, quasi ibi constituerit finem intentionis suae, ut placeret hominibus; alioquin falsum dixisset, Si adhuc hominibus placerem, Christi servus non essem: sed statim subjunxit quare hominibus placeret. Non quaerens, inquit, quod mihi utile est, sed quod multis, ut salvi fiant (I Cor. X, 33) . Ita et non placebat hominibus propter suam utilitatem, ne Christi servus non esset; et placebat hominibus propter illorum salutem, ut Christi esset dispensator idoneus: quia et illi coram Deo conscientia sufficiebat, et de illo coram hominibus quod imitarentur, elucebat. SERMO LV", | |
| "candidate_score": 0.65135, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto .", | |
| "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2919", | |
| "psc_text": "Filius a se facere quidquam? Video enim aequalitatem quamdam tibi cum Patre, in eo quod audio, Quaecumque Pater facit, haec eadem Filius facit: agnosco aequalitatem, hic intelligo, hic capio ut possum: Ego et Pater unum sumus (Joan. X, 30) . Quid est, quod non potes facere quidquam, nisi quod videris Patrem facientem? Quid est hoc? CAPUT X. 13. Difficultas intelligendi isthaec verba ex eo quod non intelligatur videre ipsius Verbi. Forte dicat mihi, imo dicat nobis omnibus: Hoc enim quod dixi, Non potest Filius facere quidquam, nisi quod viderit Patrem facientem: videre meum quomodo intelligis? videre meum quid est? Sequestra paululum formam servi, quam propter te suscepit. Etenim in illa forma servi Dominus noster oculos et aures habebat in carne, et illa forma humana qualem et nos portamus eadem figura corporis erat, eadem lineamenta membrorum. Caro illa venerat ex Adam: sed non erat ille Adam. Ergo Dominus ambulans sive in", | |
| "candidate_score": 0.650885, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto .", | |
| "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3504", | |
| "psc_text": "magis ego in mente: Nunc autem jam non ego operor illud. Nunc autem, quid est? Nunc autem, jam redemptus, qui fui antea sub peccato venumdatus, jam accepta gratia Salvatoris, ut mente condelecter legi Dei, non ego operor illud, sed quod habitat in me peccatum. Scio enim quia non habitat in me. Iterum ergo in me: audi quod sequitur, hoc est in carne mea bonum. Velle enim mihi adjacet. Scio. Quid scis? Quia non habitat in me, hoc est in carne mea, bonum. Jamdudum dixeras, Quod operor, ignoro. Si ignoras, quomodo scis? Modo dicis, Ignoro; modo dicis, Scio: ego quomodo intelligam, nescio. An hoc est quod intelligo? Ubi enim ait, Quod operor, ignoro; dixit ignoro, non approbo, non accepto, non mihi placet, non consentio, non laudo. Non enim et Christus eos ignorabit, quibus dicturus est, Non novi vos (Matth. VII, 23) . Prorsus etiam hoc intelligo, Quod enim operor, ignoro: quia", | |
| "candidate_score": 0.65048, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_17", | |
| "bdc_text": "Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero.", | |
| "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1183", | |
| "psc_text": "dicere: Apostolus dixit, Si hominibus placere vellem, Christi servus non essem (Galat. I, 10) . Et hic aquam turbas, pascua conculcas. Attende melius, ne et tibi aquam turbes. Quod ait Apostolus, Si hominibus placere vellem, Christi servus non essem, optime accipio, apostolicam sententiam libenter agnosco. Sed aliud in Apostolo non legisti: Placete omnibus per omnia, sicut et ego omnibus per omnia placeo; non quaerens quod mihi prodest, sed quod multis, ut salvi fiant? Rursus eumdem apostolum non audisti: Sine offensione estote Judaeis et Graecis, et Ecclesiae Dei (I Cor. X, 33, 32) ? Tertio eumdem apostolum non audisti: Providemus enim bona, non solum coram Deo, sed etiam coram hominibus (II Cor. VIII, 21) ? Ait ergo ille, Expone itaque mihi, quomodo intelligam diversa atque contraria: hac dicentem Apostolum, Si hominibus placere vellem, Christi servus non essem; hac dicentem, Placete omnibus per omnia, sicut et ego omnibus per omnia placeo: hac", | |
| "candidate_score": 0.646818, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_6", | |
| "bdc_text": "Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1837", | |
| "psc_text": "meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) ; quomodo intellecturi sumus? Numquid etiam illos hic poterimus accipere, de quibus dicit Apostolus quod judicium sibi manducent et bibant (I Cor. XI, 29); cum ipsam carnem manducent, et ipsum sanguinem bibant? Numquid et Judas magistri venditor et traditor impius, quamvis primum ipsum manibus ejus confectum Sacramentum carnis et sanguinis ejus cum caeteris discipulis, sicut apertius Lucas evangelista declarat, manducaret et biberet (Luc. XXII, 21), mansit in Christo, aut Christus in eo? Tam multi denique, qui vel corde ficto carnem illam manducant et sanguinem bibunt, vel cum manducaverint et biberint, apostatae fiunt, numquid manent in Christo; aut Christus in eis? Sed profecto est quidam modus manducandi illam carnem, et bibendi illum sanguinem, quo modo qui manducaverit et biberit, in Christo manet, et Christus in eo. Non ergo quocumque modo quisquam manducaverit carnem Christi, et biberit sanguinem Christi, manet in", | |
| "candidate_score": 0.629056, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_11", | |
| "bdc_text": "unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk .", | |
| "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_974", | |
| "psc_text": "fructuosum, et non onerosum, quam breviter fuerit complexus, audite: Remittite, inquit, et remittetur vobis; date, et dabitur vobis (Luc. VI, 37 et 38) . Remittite, et remittetur vobis, pertinet ad ignoscendum; date, et dabitur vobis, pertinet ad erogandum. Ex illa eleemosyna, qua ignoscis homini, nihil perdis. Ecce statim veniam petit, ignovisti, nihil amisisti. Charitate amplior domum redisti. Illud aliud genus eleemosynarum, ubi jubemur erogare indigentibus, grave videtur: quia quod quisque dederit, hoc ipsum quod dabit non habebit. CAPUT II. 2. Eleemosynarum mensura et merces. Fenus trajectitium facere quid. Equidem et hinc securos nos facit Apostolus, qui dixit: Prout quisque habet, non ut aliis sit refectio, vobis angustia (II Cor. VIII, 12, 13) . Metiatur ergo unusquisque vires suas, non thesaurizare attendat in terra: det, non perit quod dat. Non dico, Hoc non perit; sed dico, Hoc solum non perit. Alia vero quae non dederis, et abundant tibi, aut cum vivis", | |
| "candidate_score": 0.625166, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 3, | |
| "cf_id": "cf020", | |
| "work_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Titum", | |
| "max_score": 0.681594, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Titum_window_143", | |
| "psc_text": "arguebat in Corinthiis 733 est locutus: ita etiam in praesenti loco, se et apostolos nominans, omnes qui in Christo crediderant, quales fuerint ante regenerationem lavacri vitalis, ostenderit. Simul autem et humilitas ejus est admiranda, quod qui omnem humilitatem [ Al. utilitatem] justitiamque Legis quasi quisquilias et purgamenta contempsit, recte se sine Christo vitiis omnibus servisse memorarit. (Vers. 8.) Fidelis sermo, et de his volo te confirmare [Al. affirmare], ut curam habeant bonis operibus praeesse qui credunt in Domino. Haec bona sunt, et utilia hominibus. Hoc quod ait, fidelis sermo, ad superiora jungendum est, in quibus praemiserat, ut justificati ipsius gratia, haeredes efficiamur secundum spem vitae aeternae. Dignus enim fide super haereditate Dei sermo, et super spe vitae aeternae. Unde oportet de his non dubium, non timentem et ipsum credere, et ut credant caeteri, confirmare, non solum autem hoc, sed et hoc eum caeteris his, qui voluerint credere, confirmandum est: quapropter", | |
| "candidate_score": 0.681594, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_17", | |
| "bdc_text": "Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero.", | |
| "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Titum_window_143", | |
| "psc_text": "arguebat in Corinthiis 733 est locutus: ita etiam in praesenti loco, se et apostolos nominans, omnes qui in Christo crediderant, quales fuerint ante regenerationem lavacri vitalis, ostenderit. Simul autem et humilitas ejus est admiranda, quod qui omnem humilitatem [ Al. utilitatem] justitiamque Legis quasi quisquilias et purgamenta contempsit, recte se sine Christo vitiis omnibus servisse memorarit. (Vers. 8.) Fidelis sermo, et de his volo te confirmare [Al. affirmare], ut curam habeant bonis operibus praeesse qui credunt in Domino. Haec bona sunt, et utilia hominibus. Hoc quod ait, fidelis sermo, ad superiora jungendum est, in quibus praemiserat, ut justificati ipsius gratia, haeredes efficiamur secundum spem vitae aeternae. Dignus enim fide super haereditate Dei sermo, et super spe vitae aeternae. Unde oportet de his non dubium, non timentem et ipsum credere, et ut credant caeteri, confirmare, non solum autem hoc, sed et hoc eum caeteris his, qui voluerint credere, confirmandum est: quapropter", | |
| "candidate_score": 0.649135, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 4, | |
| "cf_id": "cf011", | |
| "work_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3", | |
| "max_score": 0.680646, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_85", | |
| "psc_text": "Athanasiana syriaca. Part IV = Corpus Scriptorum Christianorum Orientalium 167–168 (Louvain 1977). dass der Text ihrer Vorlage mit dem uns vorliegenden Pseudo-Athanasius nicht kongruent ist. Die Untersuchung dieses Pseudo-Athanasius auf eusebisches Gut hin, um es einmal in einer Testimoniensammlung mitzuteilen, muss besonders behutsam vorgenommen werden und kann erst in Angriff genommen werden, wenn das Werk erkannt und kritisch ediert ist. An der Universität Wien wurde unter Leitung von Uta Heil bereits die erste Phase einer Rekonstruktion der Expositiones in psalmos begonnen.Uta Heil / Sebastiano Panteghini, Determining the Text, Content and Provenance of the Expositiones in Psalmos attributed to Athanasius: Challenges and Opportunities, (erscheint 2023; eine vorläufige Version wurde mir freundlicherweise von den Herausgebern zur Verfügung gestellt). Doch selbst dann, wenn die Ergebnisse des gesamten Projektes vorliegen, können meiner Überzeugung nach nur Referate und keine sicheren neuen Fragmente des originalen Textes gewonnen werden. Zu den Bruchstücken aus der Niketas-Katene Konzeption und", | |
| "candidate_score": 0.680646, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_61", | |
| "psc_text": "der Niketas-Katene enthalten. Allerdings scheint der Schreiber der Meinung gewesen zu sein, er könne hie und da einen längeren Abschnitt übergehen. Die Auslassungen mögen auch der Vorlage geschuldet sein; um bloße Lesefehler kann es sich kaum handeln. Wo sie bemerkt wurden, haben mindestens zwei Hände am Rand den Text nachgetragen. Er scheint der ursprünglichen Katene anzugehören, auch im Fall des Kommentars zum Lemma Ps 148,7a–8b. Dort findet sich ein Auszug aus Theodorets Homilien De providentia, der im Coislinianus nicht enthalten ist, mit dem aber wohl doch die urspüngliche Niketas-Fassung hergestellt ist, da der Harleianus im Text drei weitere Einträge bringt, die im Coislinianus fehlen; auf die am Rand nachgetragene Passage folgte innerhalb des Textkörpers ein Auszug aus Gregors von Nazianz Oratio 28, danach wieder ein Stück aus Theodorets De providentia und nochmals ein Abschnitt aus der Oratio 28, jeweils mit der richtigen Verfasserangabe. Die Handschrift suggeriert mit der Rubrizierung von", | |
| "candidate_score": 0.678399, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_85", | |
| "psc_text": "Athanasiana syriaca. Part IV = Corpus Scriptorum Christianorum Orientalium 167–168 (Louvain 1977). dass der Text ihrer Vorlage mit dem uns vorliegenden Pseudo-Athanasius nicht kongruent ist. Die Untersuchung dieses Pseudo-Athanasius auf eusebisches Gut hin, um es einmal in einer Testimoniensammlung mitzuteilen, muss besonders behutsam vorgenommen werden und kann erst in Angriff genommen werden, wenn das Werk erkannt und kritisch ediert ist. An der Universität Wien wurde unter Leitung von Uta Heil bereits die erste Phase einer Rekonstruktion der Expositiones in psalmos begonnen.Uta Heil / Sebastiano Panteghini, Determining the Text, Content and Provenance of the Expositiones in Psalmos attributed to Athanasius: Challenges and Opportunities, (erscheint 2023; eine vorläufige Version wurde mir freundlicherweise von den Herausgebern zur Verfügung gestellt). Doch selbst dann, wenn die Ergebnisse des gesamten Projektes vorliegen, können meiner Überzeugung nach nur Referate und keine sicheren neuen Fragmente des originalen Textes gewonnen werden. Zu den Bruchstücken aus der Niketas-Katene Konzeption und", | |
| "candidate_score": 0.675581, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_61", | |
| "psc_text": "der Niketas-Katene enthalten. Allerdings scheint der Schreiber der Meinung gewesen zu sein, er könne hie und da einen längeren Abschnitt übergehen. Die Auslassungen mögen auch der Vorlage geschuldet sein; um bloße Lesefehler kann es sich kaum handeln. Wo sie bemerkt wurden, haben mindestens zwei Hände am Rand den Text nachgetragen. Er scheint der ursprünglichen Katene anzugehören, auch im Fall des Kommentars zum Lemma Ps 148,7a–8b. Dort findet sich ein Auszug aus Theodorets Homilien De providentia, der im Coislinianus nicht enthalten ist, mit dem aber wohl doch die urspüngliche Niketas-Fassung hergestellt ist, da der Harleianus im Text drei weitere Einträge bringt, die im Coislinianus fehlen; auf die am Rand nachgetragene Passage folgte innerhalb des Textkörpers ein Auszug aus Gregors von Nazianz Oratio 28, danach wieder ein Stück aus Theodorets De providentia und nochmals ein Abschnitt aus der Oratio 28, jeweils mit der richtigen Verfasserangabe. Die Handschrift suggeriert mit der Rubrizierung von", | |
| "candidate_score": 0.670375, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_48", | |
| "psc_text": "pseudo-athanasianischen Expositiones in psalmos, den Psalmen-Kommentar des Evagrius und in einer eigenen Gruppe hexaplarische Lesarten. Der große Wert des Vaticanus besteht nicht so sehr in der Qualität – alle vier Quellen werden meiner Einschätzung nach durchgehend in sekundärer Textgestalt geboten – sondern in ihrer genauen Trennung des Materials in einem konsequent durchgehaltenen vierfachen Verweissystem. Dadurch sind die „Athanasius-Serie“, deren Texteinheiten mit großen Zahlzeichen markiert wird, und der mit kleinen Zahlzeichen versehene Kommentar des Evagrius klar von den hexaplarischen Informationen getrennt, die mit den Anfangsbuchstaben der Übersetzer gekennzeichnet sind.Zur Komposition des Vaticanus 754 s. Marie-Josèphe Rondeau, Le commentaire sur les Psaumes d’Évagre le Pontique, in: OCP 26 (1960) 307–348. Die Eusebius belangende Paraphrase der Palästinischen Katene ist durch wechselnde Zeichen und häufig auch an der Anführung von Autorennamen fassbar. Die Euseb-Stücke sind zum Teil auch dort zugewiesen, wo sie in den Hauptzeugen anonym sind. Ab Ps 108 (fol. 276r) finden sich", | |
| "candidate_score": 0.668916, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_84", | |
| "psc_text": "zu sehr mit Fragen der Authentizität behaftet, als dass sie als Fragmente angesehen werden dürften. Zum anderen und vor allem ist das Werk der Expositiones in psalmos bis heute noch gar nicht identifiziert. Die von Migne nachgedruckte Mauriner EditionBernard de Montfaucon, Athanasii opera omnia I 2 (Paris 1698) 1009–1239. stellt eine Kompilation mit anderen Quellen dar. Auch was als sogenannte „Athanasius-Serie“ im Codex Vaticanus 754 zu lesen ist, dürfte nicht das ursprüngliche Werk sein. Im übrigen ergibt sich aus der syrischen Übersetzung aus dem Ende des siebten Jahrhunderts,Die syrische Version ist ediert und ins Englische übersetzt von Robert W. Thomson, Athanasiana syriaca. Part IV = Corpus Scriptorum Christianorum Orientalium 167–168 (Louvain 1977). dass der Text ihrer Vorlage mit dem uns vorliegenden Pseudo-Athanasius nicht kongruent ist. Die Untersuchung dieses Pseudo-Athanasius auf eusebisches Gut hin, um es einmal in einer Testimoniensammlung mitzuteilen, muss besonders behutsam vorgenommen werden und kann erst in Angriff", | |
| "candidate_score": 0.666324, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_24", | |
| "psc_text": "als Vermengung der ersten Palästinischen Katene mit einer zweiten Palästinischen Katene ansah. Die Tradition dieser Komposition teilt er in wiederum zwei Katenen, zu deren erster die von mir benutzten Handschriften gehören.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) I 232–248. Für Chrysostomus und Hesychius ist die ehemals so genannte Monophysitische Katene von enormer Bedeutung. Die Reste der anderweitig nicht bekannten Ausführungen zu Ps 101 bis 106 von Chrysostomus hat Anne-Marie Malingrey aus ihr ediert,Anne-Marie Malingrey, Fragments du commentaire de Jean Chrysostome sur les psaumes 103 à 106, in: Jürgen Dummer u. a. (Hrsg.), Texte und Textkritik = Texte und Untersuchungen 133 (Berlin 1987) 351–378. und die lückenhafte Direktüberlieferung des sogenannten Commentarius magnus (CPG 6554) von Hesychius kann mit ihr weitgehend ersetzt werden. Von Eusebius enthält sie keine neuen Bruchstücke. Die Eklogen bewahren den Text der Palästinischen Katene, soweit sie ihn übernommen haben, stehen aber nicht in der Tradition des Hyparchetyps der Hauptzeugen.", | |
| "candidate_score": 0.665838, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_48", | |
| "psc_text": "pseudo-athanasianischen Expositiones in psalmos, den Psalmen-Kommentar des Evagrius und in einer eigenen Gruppe hexaplarische Lesarten. Der große Wert des Vaticanus besteht nicht so sehr in der Qualität – alle vier Quellen werden meiner Einschätzung nach durchgehend in sekundärer Textgestalt geboten – sondern in ihrer genauen Trennung des Materials in einem konsequent durchgehaltenen vierfachen Verweissystem. Dadurch sind die „Athanasius-Serie“, deren Texteinheiten mit großen Zahlzeichen markiert wird, und der mit kleinen Zahlzeichen versehene Kommentar des Evagrius klar von den hexaplarischen Informationen getrennt, die mit den Anfangsbuchstaben der Übersetzer gekennzeichnet sind.Zur Komposition des Vaticanus 754 s. Marie-Josèphe Rondeau, Le commentaire sur les Psaumes d’Évagre le Pontique, in: OCP 26 (1960) 307–348. Die Eusebius belangende Paraphrase der Palästinischen Katene ist durch wechselnde Zeichen und häufig auch an der Anführung von Autorennamen fassbar. Die Euseb-Stücke sind zum Teil auch dort zugewiesen, wo sie in den Hauptzeugen anonym sind. Ab Ps 108 (fol. 276r) finden sich", | |
| "candidate_score": 0.665089, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_43", | |
| "psc_text": "Codices Ca und Cb sind in eine komplexe Überlieferung eingebunden, deren Stemmatisierung im Rahmen einer Edition von Auszügen aus einem einzelnen Autor nicht erbracht werden kann. Das gilt erst recht für die weitaus üppigere Paraphrasentradition, die sich auf mehrere Katenentypen verteilt. Die paraphrastisch bedingten Abweichungen systematisch anzugeben, wäre verwirrend; eine umfassende Analyse der Umschreibungen dient der intendierten Herstellung des Originaltextes einer einzelnen Quelle nur wenig. Überdies kann schon im Rahmen der staatlicher Wissenschaftskontrolle verpflichteten Zeitplanung eine aufwendige Gesamterfassung für eine wie hier vorliegende Edition nicht geleistet werden. So habe ich die Zeugen der von Dorival so genannten Konstantinopolitanischen Katenen und ihrer Gruppierungen, für die jeweils erst die Abhängigkeitsverhältnisse zu durchleuchten und ein kritischer Text zu erstellen wäre, nicht berücksichtigt und mich mit den Versionen Wa und V begnügt, da deren Entstehungszeit vor der rezenten Hauptüberlieferung liegt und zwischen ihnen kein unmittelbarer Zusammenhang besteht. Immerhin zeigt sich, dass die Paraphrasentradition in", | |
| "candidate_score": 0.663481, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_58", | |
| "psc_text": "Sinnentstellende Wortauffassungen wie σταυροῦ statt σωτῆρος im Fragment zu Ps 101,23a–25a oder λόγοις (durch Assoziierung mit dem vorausgehenden λόγος) statt ἔργοις im Fragment zu Ps 102,22a–c verraten ein geringes Interesse des Schreibers am Inhalt, doch kann eine Abweichung vom originalen Niketas-Text, besonders wenn sie keinen inhaltlichen Fehler darstellt, bereits traditionell sein. Das zeigen Übereinstimmungen mit dem Laurentianus, zum Beispiel im zweiten Fragment zu Ps 103,13a–15c, wo Nd und Ne ὁ προφήτης einfügen und τούτων mit τῶν ζῴων verdeutlichen. (Ne) Laurentianus Plut. V 14 (12. Jh.) Der Florentiner Codex enthält auf 431 Folia die Niketas-Katene von Ps 77,1a bis Ps 112,9. Der Grund für diesen Abschluß ist nicht erkennbar; es gab wahrscheinlich keine entsprechende Einteilung des zweiten Bandes der Katene.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 499–500. Ne bietet weniger Zuschreibungen am Rand, manchmal aber auch einige singuläre. Die Textqualität ist insgesamt besser als im Coislinianus. Der Autor zeigt keine Absicht", | |
| "candidate_score": 0.663052, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_54", | |
| "psc_text": "von Eusebius als uns heute vergönnt ist. Die griechischen Fragmente zur Theophanie (CPG 3488) sind aus seiner Lukas-Katene gewonnen, ebenso die Schrift De solemnitate paschali (CPG 3479). Sein literarisches Engagement lässt daher von selbst die Frage aufkommen, ob er über die Fragmente in der Katene hinaus nicht auch den Psalmen-Kommentar des Eusebius oder größere Teile davon unabhängig von der Fragmentierung in der Palästinischen Katene kannte. Und tatsächlich gelang Gilles Dorival der Nachweis, dass unbekannte Texteinheiten aus Eusebius enthalten sind, und er nahm an, dass Niketas noch dessen ganzen Kommentar vor sich gehabt habe.Vgl. Gilles Dorival, La reconstitution du Commentaire sur les Psaumes d’Eusèbe de Césarée grâce aux chaînes exégétiques grecques, en particulier la chaîne de Nicétas, in: Texte und Untersuchungen 128 = Studia Patristica XV 1 (Berlin 1984) 170–176; Les Chaînes (wie Anm. 3) III 545–546. Ob freilich Niketas tatsächlich eine Gesamtausgabe von Eusebs Psalmen-Kommentar benutzen konnte oder nur über", | |
| "candidate_score": 0.662866, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_43", | |
| "psc_text": "Codices Ca und Cb sind in eine komplexe Überlieferung eingebunden, deren Stemmatisierung im Rahmen einer Edition von Auszügen aus einem einzelnen Autor nicht erbracht werden kann. Das gilt erst recht für die weitaus üppigere Paraphrasentradition, die sich auf mehrere Katenentypen verteilt. Die paraphrastisch bedingten Abweichungen systematisch anzugeben, wäre verwirrend; eine umfassende Analyse der Umschreibungen dient der intendierten Herstellung des Originaltextes einer einzelnen Quelle nur wenig. Überdies kann schon im Rahmen der staatlicher Wissenschaftskontrolle verpflichteten Zeitplanung eine aufwendige Gesamterfassung für eine wie hier vorliegende Edition nicht geleistet werden. So habe ich die Zeugen der von Dorival so genannten Konstantinopolitanischen Katenen und ihrer Gruppierungen, für die jeweils erst die Abhängigkeitsverhältnisse zu durchleuchten und ein kritischer Text zu erstellen wäre, nicht berücksichtigt und mich mit den Versionen Wa und V begnügt, da deren Entstehungszeit vor der rezenten Hauptüberlieferung liegt und zwischen ihnen kein unmittelbarer Zusammenhang besteht. Immerhin zeigt sich, dass die Paraphrasentradition in", | |
| "candidate_score": 0.662683, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_130", | |
| "psc_text": "wiederholt indessen deutlich die Aussage aus dem Fragment zu Ps 103,14–15, und die Formulierung τεταγμένοις καιροῖς καὶ μέτρῳ τινὶ φέρεται ἐπὶ γῆς zu Beginn des zweiten Abschnittes erinnert an eine Stelle in De laudibus Constantini: μέτρῳ μὲν εἰσάγει (scil. τὴν ῥευστὴν φύσιν) τῇ γῇ, χρόνοις δὲ ὡρισμένοις (11,15 = 229,4–5 Heikel; vgl. Theophanie I 18 = 44,14–15 Gressmann). Ps 147,5a–7b Das Fragment zeigt deutlich jenen rhetorischen Gestus, den Eusebius bevorzugt in kosmologischen Fragen benutzt hat, beispielsweise in der Theophanie I 6–14. Auffällig ist auch hier die unvermeidliche Verwendung von ἀθρόως. Ps 148,7a–10b Die Fragmente 4 bis 7 zum Psalm 148 sind augenscheinlich derselben Quelle entnommen und werden in der Überlieferung konsequent dem Eusebius zugewiesen. Zwischen sie hat der Katenist jeweils mehrere andere Texteinheiten gesetzt, aber es ist offenkundig, dass in unseren Textstücken die Bibelverse auf eine einheitliche Art und Weise und in derselben Sprache erklärt werden. Auf Eusebius weisen im", | |
| "candidate_score": 0.660058, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_138", | |
| "psc_text": "1847) 67–107. Mai hatte die von Montfaucon angemahnte Ergänzung der EditionVgl. Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 65. aus Codices Vaticani vorgenommen und nach eigenen Angaben fünf Codices benutzt: Reginae gr. 40, Vaticanus gr. 754, Vaticanus gr. 1685 sowie Vaticanus gr. 2057 und Ottoboniensis gr. 398.Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 66; vgl. Karo / Lietzmann (wie Anm. 1) 20–21. Eine unkritische Sammlung aus vatikanischen Handschriften gibt Jean Baptiste Pitra, Analecta sacra et classica spicilegio solesmensi III (Paris 1883). Im besonderen hat die Forschungsgeschichte ein paar kleine Teil-Editionen gezeitigt: Die Hypothesen zu den Gradualpsalmen, von mir mit Ὑποθέσεις überschrieben, ließ Giovanni Mercati drucken: Alcune note di letteratura patristica, in: Opere minori II = Studi e testi 77 (1937) 61–66. Die Fragmente aus der Palästinischen Katene zu Ps 118 sind enthalten in Marguerite Harl (avec la collaboration de Gilles Dorival), La Chaîne Palestinienne sur le Psaume 118. Tome I. Introduction, texte grec critique", | |
| "candidate_score": 0.659197, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_85", | |
| "psc_text": "Athanasiana syriaca. Part IV = Corpus Scriptorum Christianorum Orientalium 167–168 (Louvain 1977). dass der Text ihrer Vorlage mit dem uns vorliegenden Pseudo-Athanasius nicht kongruent ist. Die Untersuchung dieses Pseudo-Athanasius auf eusebisches Gut hin, um es einmal in einer Testimoniensammlung mitzuteilen, muss besonders behutsam vorgenommen werden und kann erst in Angriff genommen werden, wenn das Werk erkannt und kritisch ediert ist. An der Universität Wien wurde unter Leitung von Uta Heil bereits die erste Phase einer Rekonstruktion der Expositiones in psalmos begonnen.Uta Heil / Sebastiano Panteghini, Determining the Text, Content and Provenance of the Expositiones in Psalmos attributed to Athanasius: Challenges and Opportunities, (erscheint 2023; eine vorläufige Version wurde mir freundlicherweise von den Herausgebern zur Verfügung gestellt). Doch selbst dann, wenn die Ergebnisse des gesamten Projektes vorliegen, können meiner Überzeugung nach nur Referate und keine sicheren neuen Fragmente des originalen Textes gewonnen werden. Zu den Bruchstücken aus der Niketas-Katene Konzeption und", | |
| "candidate_score": 0.658758, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_84", | |
| "psc_text": "zu sehr mit Fragen der Authentizität behaftet, als dass sie als Fragmente angesehen werden dürften. Zum anderen und vor allem ist das Werk der Expositiones in psalmos bis heute noch gar nicht identifiziert. Die von Migne nachgedruckte Mauriner EditionBernard de Montfaucon, Athanasii opera omnia I 2 (Paris 1698) 1009–1239. stellt eine Kompilation mit anderen Quellen dar. Auch was als sogenannte „Athanasius-Serie“ im Codex Vaticanus 754 zu lesen ist, dürfte nicht das ursprüngliche Werk sein. Im übrigen ergibt sich aus der syrischen Übersetzung aus dem Ende des siebten Jahrhunderts,Die syrische Version ist ediert und ins Englische übersetzt von Robert W. Thomson, Athanasiana syriaca. Part IV = Corpus Scriptorum Christianorum Orientalium 167–168 (Louvain 1977). dass der Text ihrer Vorlage mit dem uns vorliegenden Pseudo-Athanasius nicht kongruent ist. Die Untersuchung dieses Pseudo-Athanasius auf eusebisches Gut hin, um es einmal in einer Testimoniensammlung mitzuteilen, muss besonders behutsam vorgenommen werden und kann erst in Angriff", | |
| "candidate_score": 0.658687, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_66", | |
| "psc_text": "zu rechnen ist. Zuweisungen am Rand können für die Entdeckung von Eusebius-Fragmenten nur eingeschränkt als Leitfaden benutzt werden, aus mehreren Gründen: nicht selten sind sie verrutscht und der Text, dem man die Angabe am Rand zuzuordnen hat, beginnt zwei oder drei Zeilen weiter. Ebenfalls häufig besagt eine Autorenangabe am Rand, auch wenn sie am Beginn eines kompilierten Kommentars steht, nicht mehr als dass der genannte Autor irgendwie und an irgendeiner Stelle, vielleicht gar erst am Ende des Scholions, enthalten ist. Von etwa derselben Ungenauigkeit ist die Autorenangabe, wenn sie mit einem oder zwei anderen Namen durch ein καί verknüpft ist. Der Name des Eusebius wird neben echten Eusebius-Stellen vorzugsweise bei Exzerpten aus Pseudo-Athanasius, Theodoret und, weniger häufig, aus Chrysostomus angegeben. Dies geschieht mit einer gewissen Regelmäßigkeit, so dass sich die Vermutung aufdrängt, dass in solchen Fällen die Namensangabe nicht den Autor des exzerpierten Textes mitteilen soll, sondern dessen Abhängigkeit von", | |
| "candidate_score": 0.65756, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_143", | |
| "psc_text": "TU 183 (Berlin / Boston 2019) 122–141. gesetzt. In dem von mir verarbeiteten Quellenmaterial begegnen sie nicht, waren aber wohl im ursprünglichen Werk angegeben.Vgl. hierzu Bandt, Eusebius (wie Anm. 46) 122–123. Der Kommentar des Eusebius enthielt, wie aus dem direkt überlieferten zweiten Teil seines Werkes zu ersehen ist, eine der Auslegung voranstehende Zitation der Lemmata. Deren Aufteilung kann jedoch für den dritten Teil nicht sicher aus den Fragmenten erschlossen werden; sie folgt deshalb der Präsentation in den Hauptzeugen. Ihr Text dagegen wurde aus der Göttinger Septuaginta von RahlfsAlfred Rahlfs, Psalmi cum Odis = Septuaginta X (Göttingen 21967). übernommen, da nicht davon ausgegangen werden kann, in der Palästinischen Katene habe der Bibeltext gestanden, den Eusebius kommentiert hat. Und selbst wenn in ihr Eusebs Psalmentext reproduziert gewesen wäre, könnte man ihn aus den rezenten Hauptzeugen A und P nicht rekonstruieren, da sie, wie schon Marguerite Harl festgestellt hat, nicht denselben Psalter benutzt", | |
| "candidate_score": 0.647355, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_84", | |
| "psc_text": "zu sehr mit Fragen der Authentizität behaftet, als dass sie als Fragmente angesehen werden dürften. Zum anderen und vor allem ist das Werk der Expositiones in psalmos bis heute noch gar nicht identifiziert. Die von Migne nachgedruckte Mauriner EditionBernard de Montfaucon, Athanasii opera omnia I 2 (Paris 1698) 1009–1239. stellt eine Kompilation mit anderen Quellen dar. Auch was als sogenannte „Athanasius-Serie“ im Codex Vaticanus 754 zu lesen ist, dürfte nicht das ursprüngliche Werk sein. Im übrigen ergibt sich aus der syrischen Übersetzung aus dem Ende des siebten Jahrhunderts,Die syrische Version ist ediert und ins Englische übersetzt von Robert W. Thomson, Athanasiana syriaca. Part IV = Corpus Scriptorum Christianorum Orientalium 167–168 (Louvain 1977). dass der Text ihrer Vorlage mit dem uns vorliegenden Pseudo-Athanasius nicht kongruent ist. Die Untersuchung dieses Pseudo-Athanasius auf eusebisches Gut hin, um es einmal in einer Testimoniensammlung mitzuteilen, muss besonders behutsam vorgenommen werden und kann erst in Angriff", | |
| "candidate_score": 0.646645, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_58", | |
| "psc_text": "Sinnentstellende Wortauffassungen wie σταυροῦ statt σωτῆρος im Fragment zu Ps 101,23a–25a oder λόγοις (durch Assoziierung mit dem vorausgehenden λόγος) statt ἔργοις im Fragment zu Ps 102,22a–c verraten ein geringes Interesse des Schreibers am Inhalt, doch kann eine Abweichung vom originalen Niketas-Text, besonders wenn sie keinen inhaltlichen Fehler darstellt, bereits traditionell sein. Das zeigen Übereinstimmungen mit dem Laurentianus, zum Beispiel im zweiten Fragment zu Ps 103,13a–15c, wo Nd und Ne ὁ προφήτης einfügen und τούτων mit τῶν ζῴων verdeutlichen. (Ne) Laurentianus Plut. V 14 (12. Jh.) Der Florentiner Codex enthält auf 431 Folia die Niketas-Katene von Ps 77,1a bis Ps 112,9. Der Grund für diesen Abschluß ist nicht erkennbar; es gab wahrscheinlich keine entsprechende Einteilung des zweiten Bandes der Katene.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 499–500. Ne bietet weniger Zuschreibungen am Rand, manchmal aber auch einige singuläre. Die Textqualität ist insgesamt besser als im Coislinianus. Der Autor zeigt keine Absicht", | |
| "candidate_score": 0.64556, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_7_9", | |
| "bdc_text": "Opera Q. Septimii Florentis Tertulliani . . . per Beatum Rhenanum Seletstadiensem e tenebris eruta . . . , Basel 1521 . Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_135", | |
| "psc_text": "Den letzten in P überlieferten Satz, der mit ἐπιτελῶν endet, teilend fügt Niketas noch zwei weitere Sätze an, in denen Eusebius ein Hauptmotiv seiner Auslegung wie in einem hymnischen Abschluß zusammenfasst. Die zentralen Wörter ἀναπέμπειν und ἀθρόως begegnen immer wieder durch den gesamten Kommentar hindurch. Ausgaben und Vorarbeiten Im allgemeinen stand bislang der Forschung zur Verfügung der Text des Psalmen-Kommentars von Eusebius in den 1857 gedruckten Bänden 23 und 24 der Patrologia Graeca von Jacques-Paul Migne. Der Band 23 enthält in den Kolumnen 76 bis 1396 eine Kommentierung zu Ps 1–118. Sie ist der Edition von Bernard de Montfaucon entnommen.Bernard de Montfaucon, Collectio Nova Patrum et Scriptorum Graecorum. Tomus Primus (Paris 1706). In seinem, ebenfalls von Migne nachgedruckten, Vorwort gibt unser Archeget an, er habe einen lückenhaften Taurinensis aus der Bibliothek von Kardinal Perronius verwendet sowie einen Coislinianus, womit er den Coislinianus 44 meint, und für das, was darin fehlt,", | |
| "candidate_score": 0.644821, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9_11", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians . Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s. unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_28", | |
| "psc_text": "Missgeschick. Ebenso kann die Zuordnung der Textstücke zu den Lemmata in C von den Hauptzeugen abweichen, zum Beispiel die Nr. 4 und 5 zu Ps 117. Neben der Epitomierung wird in C keine systematische Bearbeitung vorgenommen. Paraphrastische Verdrängungen des ursprünglichen Wortlauts wie gegen Ende des Fragmentes zu Ps 103,25a–26b sind selten. (Ca) Parisinus gr. 139 (10. Jh.) Der seit dem Jahr 1622 in Paris befindliche und wegen seiner prachtvollen Miniaturen als Psautier de Paris berühmt gewordene Codex aus dem zehnten JahrhundertZum Codex vgl. Vanderschelden (wie Anm. 9) 40–44. teilt mit der übrigen Katenenüberlieferung die unangenehme Eigenschaft der Unzuverlässigkeit in den Namensangaben. Zum Beispiel ist die Theodoret-Passage zu Ps 103,2b (PG 80, 1696A) τὴν τῆς δημιουργίας εὐκολίαν – μόνῳ χρησάμενος, die Pitra in seinen Analecta als einen Origenes zu Ps 103,2 bringt und Migne als Chrysostomus spurius zu Ps 103 (PG 55, 647) druckt, in Ca als ein Text von Apolinarius", | |
| "candidate_score": 0.642944, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_135", | |
| "psc_text": "Den letzten in P überlieferten Satz, der mit ἐπιτελῶν endet, teilend fügt Niketas noch zwei weitere Sätze an, in denen Eusebius ein Hauptmotiv seiner Auslegung wie in einem hymnischen Abschluß zusammenfasst. Die zentralen Wörter ἀναπέμπειν und ἀθρόως begegnen immer wieder durch den gesamten Kommentar hindurch. Ausgaben und Vorarbeiten Im allgemeinen stand bislang der Forschung zur Verfügung der Text des Psalmen-Kommentars von Eusebius in den 1857 gedruckten Bänden 23 und 24 der Patrologia Graeca von Jacques-Paul Migne. Der Band 23 enthält in den Kolumnen 76 bis 1396 eine Kommentierung zu Ps 1–118. Sie ist der Edition von Bernard de Montfaucon entnommen.Bernard de Montfaucon, Collectio Nova Patrum et Scriptorum Graecorum. Tomus Primus (Paris 1706). In seinem, ebenfalls von Migne nachgedruckten, Vorwort gibt unser Archeget an, er habe einen lückenhaften Taurinensis aus der Bibliothek von Kardinal Perronius verwendet sowie einen Coislinianus, womit er den Coislinianus 44 meint, und für das, was darin fehlt,", | |
| "candidate_score": 0.642855, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_11_13", | |
| "bdc_text": "unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in : Zwa III 486-494 .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_28", | |
| "psc_text": "Missgeschick. Ebenso kann die Zuordnung der Textstücke zu den Lemmata in C von den Hauptzeugen abweichen, zum Beispiel die Nr. 4 und 5 zu Ps 117. Neben der Epitomierung wird in C keine systematische Bearbeitung vorgenommen. Paraphrastische Verdrängungen des ursprünglichen Wortlauts wie gegen Ende des Fragmentes zu Ps 103,25a–26b sind selten. (Ca) Parisinus gr. 139 (10. Jh.) Der seit dem Jahr 1622 in Paris befindliche und wegen seiner prachtvollen Miniaturen als Psautier de Paris berühmt gewordene Codex aus dem zehnten JahrhundertZum Codex vgl. Vanderschelden (wie Anm. 9) 40–44. teilt mit der übrigen Katenenüberlieferung die unangenehme Eigenschaft der Unzuverlässigkeit in den Namensangaben. Zum Beispiel ist die Theodoret-Passage zu Ps 103,2b (PG 80, 1696A) τὴν τῆς δημιουργίας εὐκολίαν – μόνῳ χρησάμενος, die Pitra in seinen Analecta als einen Origenes zu Ps 103,2 bringt und Migne als Chrysostomus spurius zu Ps 103 (PG 55, 647) druckt, in Ca als ein Text von Apolinarius", | |
| "candidate_score": 0.639895, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_10_12", | |
| "bdc_text": "Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s. unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_28", | |
| "psc_text": "Missgeschick. Ebenso kann die Zuordnung der Textstücke zu den Lemmata in C von den Hauptzeugen abweichen, zum Beispiel die Nr. 4 und 5 zu Ps 117. Neben der Epitomierung wird in C keine systematische Bearbeitung vorgenommen. Paraphrastische Verdrängungen des ursprünglichen Wortlauts wie gegen Ende des Fragmentes zu Ps 103,25a–26b sind selten. (Ca) Parisinus gr. 139 (10. Jh.) Der seit dem Jahr 1622 in Paris befindliche und wegen seiner prachtvollen Miniaturen als Psautier de Paris berühmt gewordene Codex aus dem zehnten JahrhundertZum Codex vgl. Vanderschelden (wie Anm. 9) 40–44. teilt mit der übrigen Katenenüberlieferung die unangenehme Eigenschaft der Unzuverlässigkeit in den Namensangaben. Zum Beispiel ist die Theodoret-Passage zu Ps 103,2b (PG 80, 1696A) τὴν τῆς δημιουργίας εὐκολίαν – μόνῳ χρησάμενος, die Pitra in seinen Analecta als einen Origenes zu Ps 103,2 bringt und Migne als Chrysostomus spurius zu Ps 103 (PG 55, 647) druckt, in Ca als ein Text von Apolinarius", | |
| "candidate_score": 0.639055, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_136", | |
| "psc_text": "de Montfaucon, Collectio Nova Patrum et Scriptorum Graecorum. Tomus Primus (Paris 1706). In seinem, ebenfalls von Migne nachgedruckten, Vorwort gibt unser Archeget an, er habe einen lückenhaften Taurinensis aus der Bibliothek von Kardinal Perronius verwendet sowie einen Coislinianus, womit er den Coislinianus 44 meint, und für das, was darin fehlt, die Codices Colbertinus 646 benutzt, nach der aktuellen Katalogisierung von Omont Parisinus gr. 463 aus dem 17. Jh., den Regius 1807, heute Parisinus gr. 146, und den Regius 1878, heute Parisinus gr. 139, aus dem schon der Colbertinus hervorgegangen war.Montfaucon, Collectio Nova Patrum et Scriptorum Graecorum. Tomus Primus II–IV. Zur handschriftlichen Grundlage bei Montfaucon vgl. Karo / Lietzmann (wie Anm. 1) 20–21. Für den Eusebius-Kommentar zu Ps 101 bis Ps 104 einschließlich, ebenso zu Ps 112, 5 bis zum Ende dieses Psalmes, hat er die Niketas-Katene verwendet. Da diese in den genannten Parisini nicht enthalten ist, müsste er sie, falls", | |
| "candidate_score": 0.636084, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_61", | |
| "psc_text": "der Niketas-Katene enthalten. Allerdings scheint der Schreiber der Meinung gewesen zu sein, er könne hie und da einen längeren Abschnitt übergehen. Die Auslassungen mögen auch der Vorlage geschuldet sein; um bloße Lesefehler kann es sich kaum handeln. Wo sie bemerkt wurden, haben mindestens zwei Hände am Rand den Text nachgetragen. Er scheint der ursprünglichen Katene anzugehören, auch im Fall des Kommentars zum Lemma Ps 148,7a–8b. Dort findet sich ein Auszug aus Theodorets Homilien De providentia, der im Coislinianus nicht enthalten ist, mit dem aber wohl doch die urspüngliche Niketas-Fassung hergestellt ist, da der Harleianus im Text drei weitere Einträge bringt, die im Coislinianus fehlen; auf die am Rand nachgetragene Passage folgte innerhalb des Textkörpers ein Auszug aus Gregors von Nazianz Oratio 28, danach wieder ein Stück aus Theodorets De providentia und nochmals ein Abschnitt aus der Oratio 28, jeweils mit der richtigen Verfasserangabe. Die Handschrift suggeriert mit der Rubrizierung von", | |
| "candidate_score": 0.635513, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_7_9", | |
| "bdc_text": "Opera Q. Septimii Florentis Tertulliani . . . per Beatum Rhenanum Seletstadiensem e tenebris eruta . . . , Basel 1521 . Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_84", | |
| "psc_text": "zu sehr mit Fragen der Authentizität behaftet, als dass sie als Fragmente angesehen werden dürften. Zum anderen und vor allem ist das Werk der Expositiones in psalmos bis heute noch gar nicht identifiziert. Die von Migne nachgedruckte Mauriner EditionBernard de Montfaucon, Athanasii opera omnia I 2 (Paris 1698) 1009–1239. stellt eine Kompilation mit anderen Quellen dar. Auch was als sogenannte „Athanasius-Serie“ im Codex Vaticanus 754 zu lesen ist, dürfte nicht das ursprüngliche Werk sein. Im übrigen ergibt sich aus der syrischen Übersetzung aus dem Ende des siebten Jahrhunderts,Die syrische Version ist ediert und ins Englische übersetzt von Robert W. Thomson, Athanasiana syriaca. Part IV = Corpus Scriptorum Christianorum Orientalium 167–168 (Louvain 1977). dass der Text ihrer Vorlage mit dem uns vorliegenden Pseudo-Athanasius nicht kongruent ist. Die Untersuchung dieses Pseudo-Athanasius auf eusebisches Gut hin, um es einmal in einer Testimoniensammlung mitzuteilen, muss besonders behutsam vorgenommen werden und kann erst in Angriff", | |
| "candidate_score": 0.635143, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_138", | |
| "psc_text": "1847) 67–107. Mai hatte die von Montfaucon angemahnte Ergänzung der EditionVgl. Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 65. aus Codices Vaticani vorgenommen und nach eigenen Angaben fünf Codices benutzt: Reginae gr. 40, Vaticanus gr. 754, Vaticanus gr. 1685 sowie Vaticanus gr. 2057 und Ottoboniensis gr. 398.Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 66; vgl. Karo / Lietzmann (wie Anm. 1) 20–21. Eine unkritische Sammlung aus vatikanischen Handschriften gibt Jean Baptiste Pitra, Analecta sacra et classica spicilegio solesmensi III (Paris 1883). Im besonderen hat die Forschungsgeschichte ein paar kleine Teil-Editionen gezeitigt: Die Hypothesen zu den Gradualpsalmen, von mir mit Ὑποθέσεις überschrieben, ließ Giovanni Mercati drucken: Alcune note di letteratura patristica, in: Opere minori II = Studi e testi 77 (1937) 61–66. Die Fragmente aus der Palästinischen Katene zu Ps 118 sind enthalten in Marguerite Harl (avec la collaboration de Gilles Dorival), La Chaîne Palestinienne sur le Psaume 118. Tome I. Introduction, texte grec critique", | |
| "candidate_score": 0.635078, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_84", | |
| "psc_text": "zu sehr mit Fragen der Authentizität behaftet, als dass sie als Fragmente angesehen werden dürften. Zum anderen und vor allem ist das Werk der Expositiones in psalmos bis heute noch gar nicht identifiziert. Die von Migne nachgedruckte Mauriner EditionBernard de Montfaucon, Athanasii opera omnia I 2 (Paris 1698) 1009–1239. stellt eine Kompilation mit anderen Quellen dar. Auch was als sogenannte „Athanasius-Serie“ im Codex Vaticanus 754 zu lesen ist, dürfte nicht das ursprüngliche Werk sein. Im übrigen ergibt sich aus der syrischen Übersetzung aus dem Ende des siebten Jahrhunderts,Die syrische Version ist ediert und ins Englische übersetzt von Robert W. Thomson, Athanasiana syriaca. Part IV = Corpus Scriptorum Christianorum Orientalium 167–168 (Louvain 1977). dass der Text ihrer Vorlage mit dem uns vorliegenden Pseudo-Athanasius nicht kongruent ist. Die Untersuchung dieses Pseudo-Athanasius auf eusebisches Gut hin, um es einmal in einer Testimoniensammlung mitzuteilen, muss besonders behutsam vorgenommen werden und kann erst in Angriff", | |
| "candidate_score": 0.632388, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_83", | |
| "psc_text": "Edition der Fragmente zu nutzen, habe ich jedoch Abstand genommen. Zum einen zeigt sich in den Abschnitten, die mit den Fragmenten in der Palästinischen Katene verglichen werden können, dass der Stil in hohem Maße vereinfacht wird. Der Autor hatte nicht die Absicht, die eusebische Argumentation ausführlich zu referieren. Er war nur an der Quintessenz der in ihr verfochtenen These interessiert. In sein Konzentrat übernahm er zwar auch unverkennbar eusebische Lexik, aber der originale Wortlaut ist in seinem Zusammenhang doch weitgehend verdrängt, der Diskurs unterschlagen, die Ausführung nicht referiert. Abschnitte, für die eine Vergleichsmöglichkeit nicht gegeben ist, bleiben überdies immer noch zu sehr mit Fragen der Authentizität behaftet, als dass sie als Fragmente angesehen werden dürften. Zum anderen und vor allem ist das Werk der Expositiones in psalmos bis heute noch gar nicht identifiziert. Die von Migne nachgedruckte Mauriner EditionBernard de Montfaucon, Athanasii opera omnia I 2 (Paris 1698) 1009–1239. stellt", | |
| "candidate_score": 0.631783, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_10_12", | |
| "bdc_text": "Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s. unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_60", | |
| "psc_text": "Papierhandschrift wurde im (heute nicht mehr existierenden) Kloster zum heiligen Sabbas in Bukarest von einem Nikolaos angefertigt und am 26. Januar 1682 abgeschlossen. So möchte man jedenfalls die Schlußnotiz auf fol. 665r verstehen. Dorival nimmt eine Entstehung im 15. bis 16. Jahrhundert an.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 502. Auftraggeber oder späterer Besitzer war der auf fol. 13r genannte rumänische Gelehrte und Politiker Constantin Cantacuzenus, der 1716 verstarb, doch gelangte das Buch, dem Katalog der British Library zufolge, schon vor dessen Tod über Edmund Chishull in englischen Besitz. Der Harleianus gehört zu den wenigen Codices, die den gesamten Text der Niketas-Katene enthalten. Allerdings scheint der Schreiber der Meinung gewesen zu sein, er könne hie und da einen längeren Abschnitt übergehen. Die Auslassungen mögen auch der Vorlage geschuldet sein; um bloße Lesefehler kann es sich kaum handeln. Wo sie bemerkt wurden, haben mindestens zwei Hände am Rand den Text nachgetragen.", | |
| "candidate_score": 0.63106, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_11_13", | |
| "bdc_text": "unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in : Zwa III 486-494 .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_32", | |
| "psc_text": "ὀλίγα nicht notwendig, dass der ausgezogene Autor tatsächlich derselbe wie der zuvor genannte ist. So wird auf fol. 377r, innerhalb der Kommentierung von Ps 117,23, als vorletzter Eintrag ein Auszug aus Theodoret (PG 80, 1816 C: τοῦτον – τόκον) unter καὶ μετ’ ὀλίγα geboten, obwohl zwei Einträge angeblich aus Didymus vorausgehen, der eine vorgestellt als διδύμου, der andere wieder mit καὶ μετ’ ὀλίγα. Diese beiden stammen in Wirklichkeit aus Eusebius. (Cb) Venetus Marcianus gr. Z 17 (10. Jh.) Der Codex, der zur Schenkung von Kardinal Bessarion an die Marciana gehört,Zum Codex vgl. Vanderschelden (wie Anm. 9) 45–48. stimmt mit Ca in der Komposition und Darbietungsweise völlig überein. Dorival hielt es deshalb für möglich, dass beide Handschriften in demselben atelier entstanden sein könnten.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) I 248. Der enge Kontakt, der zwischen beiden offensichtlich besteht, mag diesen Schluß für das Layout nahelegen. Aber Cb ist nicht einfach eine", | |
| "candidate_score": 0.629817, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_85", | |
| "psc_text": "Athanasiana syriaca. Part IV = Corpus Scriptorum Christianorum Orientalium 167–168 (Louvain 1977). dass der Text ihrer Vorlage mit dem uns vorliegenden Pseudo-Athanasius nicht kongruent ist. Die Untersuchung dieses Pseudo-Athanasius auf eusebisches Gut hin, um es einmal in einer Testimoniensammlung mitzuteilen, muss besonders behutsam vorgenommen werden und kann erst in Angriff genommen werden, wenn das Werk erkannt und kritisch ediert ist. An der Universität Wien wurde unter Leitung von Uta Heil bereits die erste Phase einer Rekonstruktion der Expositiones in psalmos begonnen.Uta Heil / Sebastiano Panteghini, Determining the Text, Content and Provenance of the Expositiones in Psalmos attributed to Athanasius: Challenges and Opportunities, (erscheint 2023; eine vorläufige Version wurde mir freundlicherweise von den Herausgebern zur Verfügung gestellt). Doch selbst dann, wenn die Ergebnisse des gesamten Projektes vorliegen, können meiner Überzeugung nach nur Referate und keine sicheren neuen Fragmente des originalen Textes gewonnen werden. Zu den Bruchstücken aus der Niketas-Katene Konzeption und", | |
| "candidate_score": 0.627897, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_5", | |
| "psc_text": "(12. / 13. Jh.) Die Handschrift,Zur Handschrift vgl. Harl, La Chaîne (wie Anm. 2) 23–24. die neben einer handschriftlichen Zählung am oberen Rand eine gestempelte am unteren Rand aufweist, beginnt mit der Katene zu Ps 83,4 und endet, in der modernen Zählung, auf 422v mitten in einem Auszug aus Didymus zu Ps 150,3ab. Eine jüngere Hand trug auf einem weiteren Blatt den Katenentext nach, aber auch sie bietet ihn nicht mehr vollständig und bricht im drittletzten Exzerpt nach vier Zeilen ab. Das Wenige, das noch fehlt, ist dem Patmiacus 215 zu entnehmen. Die im großen und ganzen zuverlässige Handschrift zeigt neben den üblichen Itazismen eine gewisse Unsicherheit in der Verwendung von ο und ω. Wo es sich nicht einfach um einen Fehler handelt, muss Eusebs Ausdrucksweise zur Entscheidung berücksichtigt werden: Im Fragment zu Ps 143,3ab lesen wir in A τῆς τοῦ θεοῦ προνοίας τῆς περὶ τῶν ἀνθρώπων, in P und,", | |
| "candidate_score": 0.627085, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_11", | |
| "bdc_text": "unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_94", | |
| "psc_text": "ἐθνῶν ἁπάντων κλῆσις θεσπίζεται). Inhaltlich identisch heißt es in seiner περιοχή zu Ps 106: προφητεία κλήσεως ἐθνῶν (Periochae 136,118 Bandt). Ps 106,10a–12b Der als Fragment 7b gezählte Text steht allein bei Niketas (Nd fol. 97v; Ne fol. 355rv; Nh fol. 492r), und zwar zu Vers 10a nach einem Exzerpt aus Theodoret und vor dem nächsten Lemma Vers 11. Für den Überschuß gegenüber dem Fragment 7a in A P C ist eine Quelle anzunehmen, da es nicht der Arbeitsweise von Niketas enstpricht, mehr als den einen oder anderen Ausdruck hinzuzufügen. Der μείζων-Satz ist eusebisch, denn der Gedanke, dass die Dankbarkeit infolge der Erinnerung an Übel größer wird, findet sich sehr ähnlich im Kommentar zu Ps 85,11: ἐπιστρέφει τοίνυν αὐτὸς ἑαυτὸν καὶ μνήμην ποιεῖται τῆς αὐτοῦ ἁμαρτίας, ἵνα μείζων γένηται ἡ πρὸς τὸν θεὸν εὐχαριστία (PG 23, 1036 D5–7). Die folgende Wortverbindung τὴν αἰτίαν παρατίθησι δι’ ἥν haben laut der Datenbank TLG", | |
| "candidate_score": 0.620259, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_12", | |
| "bdc_text": "Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_28", | |
| "psc_text": "Missgeschick. Ebenso kann die Zuordnung der Textstücke zu den Lemmata in C von den Hauptzeugen abweichen, zum Beispiel die Nr. 4 und 5 zu Ps 117. Neben der Epitomierung wird in C keine systematische Bearbeitung vorgenommen. Paraphrastische Verdrängungen des ursprünglichen Wortlauts wie gegen Ende des Fragmentes zu Ps 103,25a–26b sind selten. (Ca) Parisinus gr. 139 (10. Jh.) Der seit dem Jahr 1622 in Paris befindliche und wegen seiner prachtvollen Miniaturen als Psautier de Paris berühmt gewordene Codex aus dem zehnten JahrhundertZum Codex vgl. Vanderschelden (wie Anm. 9) 40–44. teilt mit der übrigen Katenenüberlieferung die unangenehme Eigenschaft der Unzuverlässigkeit in den Namensangaben. Zum Beispiel ist die Theodoret-Passage zu Ps 103,2b (PG 80, 1696A) τὴν τῆς δημιουργίας εὐκολίαν – μόνῳ χρησάμενος, die Pitra in seinen Analecta als einen Origenes zu Ps 103,2 bringt und Migne als Chrysostomus spurius zu Ps 103 (PG 55, 647) druckt, in Ca als ein Text von Apolinarius", | |
| "candidate_score": 0.602823, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 5, | |
| "cf_id": "cf020", | |
| "work_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Galatas", | |
| "max_score": 0.679735, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Galatas_window_321", | |
| "psc_text": "carne circumcidamini. Quam in alio loco non circumcisionem, sed concisionem vocat, dicens: Videte concisionem. Nos enim sumus circumcisio, qui spiritu Dei servimus, et gloriamur in Christo, et non in carne confidimus (Philipp. III, 2, 3) . Non confidit in carne, qui omnem utilitatem exspectat a Christo, et non seminat in carne, ut de carne metat corruptionem; sed in spiritu, de quo vita aeterna generatur. Subtilius intuenda sententia: Si circumcidamini, Christus vobis nihil prodest. Quod non solum in eo si cirumcidantur, non eis prosit ipsa circumcisio; sed etiamsi caeteras videantur extra circumcisionem in Christo habere virtutes, universae pereant, cum post fidem Christi fuerint circumcisi. Quid igitur? nihil profuit Timotheo circumcisio? Multum per omnem modum. Non enim tam ideo circumcisus est, ut ex ipsa circumcisione aliquid emolumenti aestimaret posse se consequi, quam ut caeteros lucrifaceret (I Cor. IX). Factus Judaeis Judaeus, ut Judaeos ad fidem Christi sua circumcisione transduceret. Tunc siquidem non", | |
| "candidate_score": 0.679735, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 6, | |
| "cf_id": "cf020", | |
| "work_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Epistola-Pauli-ad-Romanos", | |
| "max_score": 0.678365, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Epistola-Pauli-ad-Romanos_window_1", | |
| "psc_text": "gratias ago Deo meo per Jesum Christum pro omnibus vobis; quia fides vestra annuntiatur in universo mundo. Testis enim mihi est Deus, cui servio in spiritu meo in Evangelio Filii ejus, quod sine intermissione memoriam vestri facio semper in orationibus meis: obsecrans, si quomodo tandem aliquando prosperum iter habeam in voluntate Dei veniendi ad vos. Desidero enim videre vos, ut aliquid impertiar vobis gratiae spiritualis ad confirmandos vos: id est, simul consolari in vobis, per eam quae invicem est, fidem vestram atque meam. Nolo autem vos ignorare, fratres: quia saepe proposui venire ad vos (et prohibitus sum usque adhuc), ut aliquem fructum habeam et in vobis, sicut et in caeteris gentibus. Graecis ac Barbaris, sapientibus et insipientibus debitor sum: ita (quod in me) promptum est et vobis, qui Romae estis, evangelizare. Non enim erubesco Evangelium. Virtus enim Dei est in salutem omni credenti, Judaeo primum et Graeco. Justitia enim Dei", | |
| "candidate_score": 0.678365, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_17", | |
| "bdc_text": "Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero.", | |
| "psc_chunk_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Epistola-Pauli-ad-Romanos_window_1", | |
| "psc_text": "gratias ago Deo meo per Jesum Christum pro omnibus vobis; quia fides vestra annuntiatur in universo mundo. Testis enim mihi est Deus, cui servio in spiritu meo in Evangelio Filii ejus, quod sine intermissione memoriam vestri facio semper in orationibus meis: obsecrans, si quomodo tandem aliquando prosperum iter habeam in voluntate Dei veniendi ad vos. Desidero enim videre vos, ut aliquid impertiar vobis gratiae spiritualis ad confirmandos vos: id est, simul consolari in vobis, per eam quae invicem est, fidem vestram atque meam. Nolo autem vos ignorare, fratres: quia saepe proposui venire ad vos (et prohibitus sum usque adhuc), ut aliquem fructum habeam et in vobis, sicut et in caeteris gentibus. Graecis ac Barbaris, sapientibus et insipientibus debitor sum: ita (quod in me) promptum est et vobis, qui Romae estis, evangelizare. Non enim erubesco Evangelium. Virtus enim Dei est in salutem omni credenti, Judaeo primum et Graeco. Justitia enim Dei", | |
| "candidate_score": 0.651052, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 7, | |
| "cf_id": "cf036", | |
| "work_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Libri-ad-Monimum", | |
| "max_score": 0.677113, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Libri-ad-Monimum_window_54", | |
| "psc_text": "ergo facit ut faciamus, quo in nobis operante, fit omne bonum quod facimus. De quo dicitur ad Hebraeos: Aptet vos in omni bono, faciens in vobis quod placeat coram se (Hebr. XIII, 21) . Demonstrata itaque Dei gratia in bona voluntate et operatione hominis, futurae quoque retributionis gloriam, quae donabitur sanctis, quis divinae gratiae non esse contendat? cum sive credentes, sive operantes, licet nostra sit fides, et nostra sint opera, sicut ipse Dominus dicit: Secundum fidem tuam fiat tibi. Et beatus Joannes praedicat: Haec est victoria quae vincit mundum, fides nostra (I Joan. V, 4) . Paulus quoque ita scribit: Gratias ago Deo meo per Jesum Christum pro omnibus vobis, quia fides vestra annuntiatur in universo mundo (Ephes. I, 4) . Opera quoque nostra Dominus ipse testatur dicens: Sic luceat lux vestra coram hominibus, ut videntes vestra bona opera, glorificent Patrem vestrum qui in coelis est (Matth. V, 16) .", | |
| "candidate_score": 0.677113, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Libri-ad-Monimum_window_55", | |
| "psc_text": "Gratias ago Deo meo per Jesum Christum pro omnibus vobis, quia fides vestra annuntiatur in universo mundo (Ephes. I, 4) . Opera quoque nostra Dominus ipse testatur dicens: Sic luceat lux vestra coram hominibus, ut videntes vestra bona opera, glorificent Patrem vestrum qui in coelis est (Matth. V, 16) . Tamen quia ista cum habemus non habemus ex nobis nata, sed a Deo donata, sicut Apostolus dicit: Nos autem non spiritum mundi accepimus, sed spiritum qui ex Deo est, ut sciamus 13 quae a Deo donata sunt nobis (I Cor. II, 12) ; et quia quaecunque nobis facienda donat, sicut habere non possumus, nisi ipse nobis largiatur, sic facere non possumus, nisi ipse nobis quae largitus est operetur, CAPUT XV. Non debemus nobis aliquid boni operis tanquam nostrum ascribere. In hac vita nemo perfectus nisi spe futurae gloriae. Paulus perfectus et imperfectus. Propterea nullatenus sinimur, imo salubriter prohibemur, tam in", | |
| "candidate_score": 0.670548, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 8, | |
| "cf_id": "cf036", | |
| "work_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_De-veritate-praedestinationis", | |
| "max_score": 0.6755, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_De-veritate-praedestinationis_window_112", | |
| "psc_text": "conversionem provocans, salubri praedicatione terret, dicens: Nisi convertamini, gladium suum vibravit, arcum suum tetendit, et paravit illum (Psal. VII, 13) . Sed ut ostenderet quod operari praecipimur, conversionem quam nobis praedicat, dono supernae operationis assignat, dicens: Deus, tu convertens vivificabis nos, et plebs tua laetabitur in te (Psal. LXXXIV, 7) . Ut etiam suae animae unusquisque misereatur, et Deo placeat, humanum divino sermone sic admonetur arbitrium: Miserere animae tuae, placens Deo (Eccli. XXX, 24) . Quia vero nemo potest animae suae misereri, nisi qui Dei misericordia praeventus acceperit ut misericors sit, ipse misericordiae largitor edocens dicit: Miserebor cui misereor, et misericordiam praestabo cujus miserebor (Exod. XXXIII, 19) . Ideo et beatus David dicit: Deus meus, misericordia ejus praeveniet me (Psal. LVIII, 11) . Et quia Deo nemo potest placere, nisi in eo Deus operetur quod placeat coram se, in Epistola quae ad Hebraeos est scripta, manifeste positum est. Ibi quippe", | |
| "candidate_score": 0.6755, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_De-veritate-praedestinationis_window_153", | |
| "psc_text": "Tim. I, 13) . Opus autem ejusdem misericordiae sic ostendit, dicens: Consilium autem do, tanquam misericor diem consecutus a Domino ut fidelis essem (I Cor. VII 25) . Ideo cum dixisset dignum se non esse vocar apostolum, quia persecutus esset Ecclesiam Dei, opus in se misericordiae praevenientis ostendens, ait Gratia autem Dei sum id quod sum (I Cor. XV, 10) . Et ut ostenderet laborandi quoque ( al. quidem) donum gratiae sibi largitate collatum, sequitur, et dicit. Et gratia ejus in me vacua non fuit. Quid est autem vacua, nisi otiosa? Ideo adjungit: Sed abundantius illis omnibus laboravi. Non autem ego, sed aratia De mecum (Ibid.) . CAP. XVI.--26. Ut esset igitur Paulus ex infideli fidelis, sola gratia operata est, quae aversum convertit, et infideli fidem, cum infidelitatis suae merito fidem accipere non mereretur, attribuit. Atque ita voluntarie quidem Paulus credidit, voluntarie abundantius illis omnibus laboravit; sed et credere, et", | |
| "candidate_score": 0.671354, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_17", | |
| "bdc_text": "Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero.", | |
| "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_De-veritate-praedestinationis_window_239", | |
| "psc_text": "est, utraque sancta, utraque divinitus inspirata, et ob hoc utraque venerabiliter est servanda, et indubitanter audienda et accipienda, removeantur ab omnibus illis omnes isti quibus Christus non dedit nosse mysterium regni coelorum; et digne intelligantur illi omnes homines quos vult Deus salvos fieri et ad agnitionem veritatis venire: quia revera in illis voluntas salvantis agnoscitur, quibus agnoscendae veritatis gratia non negatur. Sic Deus, quia omnia quaecunque voluit fecit, suam implet in omnibus voluntatem: quia omnibus quos vult salvos fieri, et ad agnitionem veritatis venire, donat salutaris mysterii rectam cum caritate notitiam. Hos omnes beatus Petrus sic intelligendos ostendit, ut illos Omnes diceret, quos Deus vocare dignatur. Ipsius enim verba sunt, ad Judaeos ita loquentis: Vobis enim est repromissio, et filiis vestris, et omnibus qui longe sunt, quoscunque advocaverit Dominus Deus noster (Act. II, 39) . 20. Nam et beatus Paulus quodam loco dicit Omnes, cum tamen nolit universaliter omnes intelligi.", | |
| "candidate_score": 0.646625, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_17", | |
| "bdc_text": "Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero.", | |
| "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_De-veritate-praedestinationis_window_238", | |
| "psc_text": "quia omnes homines vult salvos fieri, et ad agnitionem veritatis venire (I Tim. II, 4) . Sed nec evangelistae mentiti sunt, qui dixerunt ipsum Dominum discipulis dedisse, aliis non dedisse nosse mysterium regni coelorum. Et utique illis quia dare voluit, dedit; illis autem quia dare noluit, non dedit: et quia istis propterea dedit ut salvi fierent, agnoscitur illis ideo non dedisse ne fierent. Istos ergo salvos fieri voluit quibus nosse mysterium salutis dedit; illos autem noluit quibus salutaris mysterii notitiam 490 denegavit. Nam si utrosque salvos fieri voluisset, utrisque agnitionem salutaris mysterii contulisset. CAP. XII.--19. Quoniam ergo utraque Scriptura vera est, utraque sancta, utraque divinitus inspirata, et ob hoc utraque venerabiliter est servanda, et indubitanter audienda et accipienda, removeantur ab omnibus illis omnes isti quibus Christus non dedit nosse mysterium regni coelorum; et digne intelligantur illi omnes homines quos vult Deus salvos fieri et ad agnitionem veritatis venire: quia revera", | |
| "candidate_score": 0.643754, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 9, | |
| "cf_id": "cf020", | |
| "work_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae", | |
| "max_score": 0.674975, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5_7", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben : Opera Q. Septimii Florentis Tertulliani . . .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_835", | |
| "psc_text": "eorum libris qui Graece Scripturas nostras quam optime tractaverunt, curam atque operam impendere non graveris. Potes enim efficere, ut nos quoque habeamus illos tales viros, et unum potissimum quem tu libentius in tuis litteris sonas [ Origenem ]. De vertendis autem in linguam Latinam sanctis litteris Canonicis, laborare te nollem nisi eo modo quo Job interpretatus est: ut signis adhibitis, quid inter hanc tuam, et Septuaginta, quorum est gravis sima auctoritas, interpretationem distet, appareat. Satis autem nequeo mirari, si aliquid adhuc in Hebraicis litteris et 302 exemplaribus invenitur, quod tot Interpretes illius linguae peritissimos fugerit. Omitto enim Septuaginta, de quorum vel consilii, vel majore spiritus concordia, quam si [al. quasi ] unus homo esset, non audeo in aliquam partem certam ferre sententiam; nisi quod eis praeeminentem auctoritatem in hoc munere sine controversia tribuendam existimo. Illi me plus movent, qui cum posteriores interpretarentur, et verborum locutionumque Hebraearum viam atque regulas mordicus", | |
| "candidate_score": 0.674975, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_835", | |
| "psc_text": "eorum libris qui Graece Scripturas nostras quam optime tractaverunt, curam atque operam impendere non graveris. Potes enim efficere, ut nos quoque habeamus illos tales viros, et unum potissimum quem tu libentius in tuis litteris sonas [ Origenem ]. De vertendis autem in linguam Latinam sanctis litteris Canonicis, laborare te nollem nisi eo modo quo Job interpretatus est: ut signis adhibitis, quid inter hanc tuam, et Septuaginta, quorum est gravis sima auctoritas, interpretationem distet, appareat. Satis autem nequeo mirari, si aliquid adhuc in Hebraicis litteris et 302 exemplaribus invenitur, quod tot Interpretes illius linguae peritissimos fugerit. Omitto enim Septuaginta, de quorum vel consilii, vel majore spiritus concordia, quam si [al. quasi ] unus homo esset, non audeo in aliquam partem certam ferre sententiam; nisi quod eis praeeminentem auctoritatem in hoc munere sine controversia tribuendam existimo. Illi me plus movent, qui cum posteriores interpretarentur, et verborum locutionumque Hebraearum viam atque regulas mordicus", | |
| "candidate_score": 0.664456, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_1", | |
| "bdc_text": "Quod me tam amice hortaris , imo urgesBullingers Brief ist nicht erhalten. , frater in Christo charissime , ut libellos quosdam Tertuliani [ !]Quintus Septimius Florens Tertullianus , etwa 160 bis etwa 230 .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_33", | |
| "psc_text": "si corpore absens, amore tamen et spiritu 15 venio: impedio exposcens, ne nascentes amicitias, quae Christi glutino cohaeserunt, aut temporis, aut locorum magnitudo divellat; quin potius foederemus eas reciprocis epistolis. Illae inter nos currant, illae sibi obvient, illae nobiscum loquantur. Non multum perditura erit caritas, si tali secum sermone fabuletur. 2. Ruffinus autem frater, ut scribis, necdum venit; et si venerit, non multum proderit desiderio meo, cum eum jam visurus non sim. Ita enim et ille longo intervallo a me separatus est, ut huc non possit excurrere: et ego arreptae solitudinis terminis arceor, ut coeperit jam mihi non licere quod volui. Ob hoc et ego obsecro, et tu, ut petas, plurimum quaeso, ut tibi beati Rhetitii Augustodunensis Episcopi Commentarios ad describendum largiatur, in quibus Canticum Canticorum sublimi ore disseruit. Scripsit et mihi quidam de patria supradicti fratris Ruffini, Paulus senex, Tertulliani suum codicem apud eum esse, quem vehementer reposcit. Et", | |
| "candidate_score": 0.664433, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2062", | |
| "psc_text": "asteriscos habeat et virgulas praenotatas; et postea aliam translationem absque his signis ediderim: pace tua dixerim, videris mihi non intelligere, quod quaesisti. Illa enim interpretatio Septuaginta Interpretum est: et ubicumque virgulae, id est obeli sunt, significatur quod Septuaginta plus dixerint, quam habetur in Hebraeo. Ubi autem asterisci, id est, stellulae praelucentes, ex Theodotionis editione ab Origene additum est: Et ibi Graeca transtulimus: hic de ipso Hebraico, quod intelligebamus, expressimus: sensuum potius veritatem, quam verborum ordinem interdum conservantes. Et miror quomodo Septuaginta Interpretum libros legas, non puros ut ab eis editi sunt, sed ab Origene emendatos, sive corruptos per obelos et asteriscos; et Christiani hominis interpretatiunculam non sequaris, praesertim cum ea quae addita sunt, ex hominis Judaei atque blasphemi post passionem Christi, editione transtulerit. Vis amator esse verus Septuaginta Interpretum? Non legas ea quae sub asteriscis sunt, imo rade de voluminibus, ut veterum te fautorem probes. Quod si feceris, omnes Ecclesiarum", | |
| "candidate_score": 0.661272, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5_7", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben : Opera Q. Septimii Florentis Tertulliani . . .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2062", | |
| "psc_text": "asteriscos habeat et virgulas praenotatas; et postea aliam translationem absque his signis ediderim: pace tua dixerim, videris mihi non intelligere, quod quaesisti. Illa enim interpretatio Septuaginta Interpretum est: et ubicumque virgulae, id est obeli sunt, significatur quod Septuaginta plus dixerint, quam habetur in Hebraeo. Ubi autem asterisci, id est, stellulae praelucentes, ex Theodotionis editione ab Origene additum est: Et ibi Graeca transtulimus: hic de ipso Hebraico, quod intelligebamus, expressimus: sensuum potius veritatem, quam verborum ordinem interdum conservantes. Et miror quomodo Septuaginta Interpretum libros legas, non puros ut ab eis editi sunt, sed ab Origene emendatos, sive corruptos per obelos et asteriscos; et Christiani hominis interpretatiunculam non sequaris, praesertim cum ea quae addita sunt, ex hominis Judaei atque blasphemi post passionem Christi, editione transtulerit. Vis amator esse verus Septuaginta Interpretum? Non legas ea quae sub asteriscis sunt, imo rade de voluminibus, ut veterum te fautorem probes. Quod si feceris, omnes Ecclesiarum", | |
| "candidate_score": 0.657353, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5_7", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben : Opera Q. Septimii Florentis Tertulliani . . .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_34", | |
| "psc_text": "volui. Ob hoc et ego obsecro, et tu, ut petas, plurimum quaeso, ut tibi beati Rhetitii Augustodunensis Episcopi Commentarios ad describendum largiatur, in quibus Canticum Canticorum sublimi ore disseruit. Scripsit et mihi quidam de patria supradicti fratris Ruffini, Paulus senex, Tertulliani suum codicem apud eum esse, quem vehementer reposcit. Et ex hoc quaeso, ut eos libros, quos me non habere Brevis subditus edocebit, librarii manu in charta scribi jubeas. Interpretationem quoque Psalmorum Davidicorum, et prolixum valde de Synodis librum sancti Hilarii, quem ei apud Treviros manu mea ipse descripseram, ut mihi transferas peto. Nosti hoc esse animae Christianae pabulum, si in lege Domini meditetur die ac nocte (Psal. 1). Caeteros hospitio recipis, solatio foves, sumptibus juvas. Mihi si rogata praestiteris, cuncta largitus es. Et quoniam, largiente Domino, multis sacrae Bibliothecae codicibus abundamus, impera vicissim, quodcumque vis mittam. Nec putes mihi grave esse, si jubeas. Habeo alumnos, qui Antiquariae arti serviant.", | |
| "candidate_score": 0.654839, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_1_3", | |
| "bdc_text": "Quod me tam amice hortaris , imo urgesBullingers Brief ist nicht erhalten. , frater in Christo charissime , ut libellos quosdam Tertuliani [ !]Quintus Septimius Florens Tertullianus , etwa 160 bis etwa 230 . - Auf Bullingers theologisches Denken übte er einen bedeutenden Einfluß aus ( s. Staedtke 42f. 280 ;", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2147", | |
| "psc_text": "quantum me adjuvat Dominus, ut litterae, quas ad te scribo, prius ad te perveniant, quam ad quemquam, a quo latius dispergantur. Fateor enim, nec mihi hoc fieri velle de tuis ad me, quod de meis ad te factum justissime expostulas. Tamen placeat nobis invicem non tantum caritas, verum etiam libertas amicitiae; nec apud me taceas, vel ego apud te, quod in nostris litteris vicissim nos movet; eo scilicet animo qui oculis Dei, in fraterna dilectione, non 782 displicet. Quod si inter nos fieri posse sine ipsius dilectionis perniciosa offensione non putas; non fiat. Illa enim caritas, quam tecum habere velim, profecto major est: sed melius haec minor, quam nulla est. » EPISTOLA CXVII. AD MATREM ET FILIAM IN GALLIA COMMORANTES. Docet viduis et virginibus vitandam esse domesticam consuetudinem eorum, unde sit periculum vel pudicitiae, vel famae. Argumentum epistolae ipse copiosius exponit in Praefatione. PRAEFATIO. 1. Retulit mihi quidam frater e", | |
| "candidate_score": 0.651964, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5_7", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben : Opera Q. Septimii Florentis Tertulliani . . .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_153", | |
| "psc_text": "pertinet tempus, quo ipse est dignatus descendere ad terras, et signa Judaeis non intelligentibus perpetravit. Et quoniam usque ad finem Capituli explanatio multiplex sequitur; et excipientis jam explicuimus [Mss. implevimus ] ceras, hucusque dictasse sufficiat: quia et oratio, quae non propriae manus stilo expolitur, cum per se inculta est, tum multo molestior fit; si taedium sui prolixitate congeminet; ut oculorum dolore cruciati, auribus tantum studeamus et lingua. 17. Septuaginta: Et missum est ad me unum de Seraphim; Aquila, et Theodotion, Et volavit ad me unum de Seraphim; Symmachus, Et volavit ad me unus de Seraphim. Quotidie ad nos mittitur Seraphim, quotidie ingemiscentium atque dicentium: O miser ego, quoniam compunctus sum, ora purgantur, et cum a peccatis fuerint liberati, praeparant se ministerio Dei. Quod autem caeteri Interpretes, pro missum esse, volasse dixerint, intellige velocem divini sermonis adventum super eos, qui digni societate illius judicantur. In genere quoque diversitas est. Septuaginta, Aquila,", | |
| "candidate_score": 0.650836, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_835", | |
| "psc_text": "eorum libris qui Graece Scripturas nostras quam optime tractaverunt, curam atque operam impendere non graveris. Potes enim efficere, ut nos quoque habeamus illos tales viros, et unum potissimum quem tu libentius in tuis litteris sonas [ Origenem ]. De vertendis autem in linguam Latinam sanctis litteris Canonicis, laborare te nollem nisi eo modo quo Job interpretatus est: ut signis adhibitis, quid inter hanc tuam, et Septuaginta, quorum est gravis sima auctoritas, interpretationem distet, appareat. Satis autem nequeo mirari, si aliquid adhuc in Hebraicis litteris et 302 exemplaribus invenitur, quod tot Interpretes illius linguae peritissimos fugerit. Omitto enim Septuaginta, de quorum vel consilii, vel majore spiritus concordia, quam si [al. quasi ] unus homo esset, non audeo in aliquam partem certam ferre sententiam; nisi quod eis praeeminentem auctoritatem in hoc munere sine controversia tribuendam existimo. Illi me plus movent, qui cum posteriores interpretarentur, et verborum locutionumque Hebraearum viam atque regulas mordicus", | |
| "candidate_score": 0.650772, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_17", | |
| "bdc_text": "Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero.", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3090", | |
| "psc_text": "ut id unoquoque praestante alteri, quod sibi ab omnibus praestari velit: tota justitia, et praeceptum hoc Dei, communis sit utilitas hominum. Et, o miram clementiam Domini! o ineffabilem Dei benignitatem! Praemium nobis pollicetur, si nos invicem diligamus, id est, si nobis ea praestemus invicem, quorum vicissim indigemus. Et nos superbo simul et ingrato animo, ejus renitimur voluntati: cujus etiam imperium beneficium est. 16. Nulli unquam omnino detrahas, nec aliorum vituperatione te laudabilem videri velis: magisque vitam tuam ornare disce, quam alienam carpere. Ac semper Scripturae memor esto dicentis: Noli diligere detrahere, ne eradiceris (Prov. 20. 13. juxta LXX) . Pauci admodum sunt, qui huic vitio renuntient, raroque invenies, qui ita vitam suam irreprehensibilem exhibere velint, ut non libenter reprehendant alienam. Tantaque hujus mali libido mentes hominum invasit, ut etiam qui procul ab aliis vitiis recesserunt, in istud tamen quasi in extremum diaboli laqueum incidant. Tu vero hoc malum ita effuge,", | |
| "candidate_score": 0.648619, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_34", | |
| "psc_text": "volui. Ob hoc et ego obsecro, et tu, ut petas, plurimum quaeso, ut tibi beati Rhetitii Augustodunensis Episcopi Commentarios ad describendum largiatur, in quibus Canticum Canticorum sublimi ore disseruit. Scripsit et mihi quidam de patria supradicti fratris Ruffini, Paulus senex, Tertulliani suum codicem apud eum esse, quem vehementer reposcit. Et ex hoc quaeso, ut eos libros, quos me non habere Brevis subditus edocebit, librarii manu in charta scribi jubeas. Interpretationem quoque Psalmorum Davidicorum, et prolixum valde de Synodis librum sancti Hilarii, quem ei apud Treviros manu mea ipse descripseram, ut mihi transferas peto. Nosti hoc esse animae Christianae pabulum, si in lege Domini meditetur die ac nocte (Psal. 1). Caeteros hospitio recipis, solatio foves, sumptibus juvas. Mihi si rogata praestiteris, cuncta largitus es. Et quoniam, largiente Domino, multis sacrae Bibliothecae codicibus abundamus, impera vicissim, quodcumque vis mittam. Nec putes mihi grave esse, si jubeas. Habeo alumnos, qui Antiquariae arti serviant.", | |
| "candidate_score": 0.648592, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_0_2", | |
| "bdc_text": "Gratia et pax a deo patre per Christum . Quod me tam amice hortaris , imo urgesBullingers Brief ist nicht erhalten. , frater in Christo charissime , ut libellos quosdam Tertuliani [ !]Quintus Septimius Florens Tertullianus , etwa 160 bis etwa 230 . - Auf Bullingers theologisches Denken übte er einen bedeutenden Einfluß aus ( s.", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2079", | |
| "psc_text": "vere sancte et beatissime papa. Si legisti librum explanationum in Jonam, puto quod ridiculam cucurbitae non recipias quaestionem. Sin autem amicus qui me primus gladio petiit, stylo repulsus est; sit humanitatis tuae atque justitiae accusantem reprehendere, non respondentem. In Scripturarum si placet campo sine nostro invicem dolore ludamus. EPISTOLA CXVI. AUGUSTINI AD HIERONYMUM. Respondet accuratius epistolis Hieronymi, 105. 112. et 115. de interpretatione loci Epistolae ad Galatos, confirmans quod Petrus merito veraciterque reprehensus fuerit a Paulo. Caeterum deprecatur veniam, si dictis forte incautioribus Hieronymi animum offenderit, excusans, quod nulla sua culpa per multorum manus obambularit epistola, priusquam ad eum, cui scripta erat, perveniret. Domino dilectissimo et in Christi visceribus honorando, sancto fratri et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Jampridem caritati tuae prolixam epistolam misi, respondens illi tuae, quam per sanctum filium tuum Asterium, nunc jam non solum fratrem, verum etiam collegam meum, misisse te recolis. Quae utrum", | |
| "candidate_score": 0.647472, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_1", | |
| "bdc_text": "Quod me tam amice hortaris , imo urgesBullingers Brief ist nicht erhalten. , frater in Christo charissime , ut libellos quosdam Tertuliani [ !]Quintus Septimius Florens Tertullianus , etwa 160 bis etwa 230 .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2147", | |
| "psc_text": "quantum me adjuvat Dominus, ut litterae, quas ad te scribo, prius ad te perveniant, quam ad quemquam, a quo latius dispergantur. Fateor enim, nec mihi hoc fieri velle de tuis ad me, quod de meis ad te factum justissime expostulas. Tamen placeat nobis invicem non tantum caritas, verum etiam libertas amicitiae; nec apud me taceas, vel ego apud te, quod in nostris litteris vicissim nos movet; eo scilicet animo qui oculis Dei, in fraterna dilectione, non 782 displicet. Quod si inter nos fieri posse sine ipsius dilectionis perniciosa offensione non putas; non fiat. Illa enim caritas, quam tecum habere velim, profecto major est: sed melius haec minor, quam nulla est. » EPISTOLA CXVII. AD MATREM ET FILIAM IN GALLIA COMMORANTES. Docet viduis et virginibus vitandam esse domesticam consuetudinem eorum, unde sit periculum vel pudicitiae, vel famae. Argumentum epistolae ipse copiosius exponit in Praefatione. PRAEFATIO. 1. Retulit mihi quidam frater e", | |
| "candidate_score": 0.645743, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_8_10", | |
| "bdc_text": "per Beatum Rhenanum Seletstadiensem e tenebris eruta . . . , Basel 1521 . Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians . Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s.", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_880", | |
| "psc_text": "addiderint, quanta dimiserint, quae in exemplaribus Ecclesiae, obelis, asteriscisque distincta sunt. Illud enim quod legimus in Isaia: « Beatus qui habet semen in Sion, et domesticos in Jerusalem » (Isai. 31. sec. LXX), solent Hebraei deridere, cum audierint. Nec non et in Amos post descriptionem luxuriae: « Stantia putaverunt haec, et non fugientia » (Amos 6. sec. LXX). Revera sensus rhetoricus et declamatio Tulliana. Sed quid faciemus ad authenticos libros, in quibus haec non feruntur adscripta, et caetera his similia, quae si proferre nitamur, infinitis libris opus est. Porro quanta dimiserint, vel asterisci testes, ut dixi, sunt, vel nostra interpretatio, si a diligenti lectore Translationi veteri conferatur: et tamen jure Septuaginta Editio obtinuit in Ecclesiis, vel quia prima est, et ante Christi facta adventum, vel quia ab Apostolis (in quibus tamen ab Hebraico non discrepat) usurpata. Aquila autem proselytus et contentiosus interpres, qui non solum verba, sed etymologias quoque verborum", | |
| "candidate_score": 0.643381, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_1", | |
| "bdc_text": "Quod me tam amice hortaris , imo urgesBullingers Brief ist nicht erhalten. , frater in Christo charissime , ut libellos quosdam Tertuliani [ !]Quintus Septimius Florens Tertullianus , etwa 160 bis etwa 230 .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2014", | |
| "psc_text": "EPISTOLA CXI AUGUSTINI AD PRAESIDIUM. Praesidium rogat Augustinus, ut superiorem epistolam curet Hieronymo reddendam, utque sibi eumdem suis etiam litteris placet. Domino beatissimo, et merito venerando fratri, et consacerdoti PRAESIDIO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Sicut praesens rogavi sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et compresbytero nostro Hieronymo mittere non graveris. Ut autem noverit caritas tua, quemadmodum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum et mearum ad ipsum, et ad me ipsius. Quibus lectis pro tua sancta prudentia facile videas [al. videbis ] et modum meum, quem servandum putavi, et motum ejus, quem non frustra timui. Aut si ego quod non debui, aut quomodo non debui, aliquid scripsi, non ad illum de me, sed ad meipsum potius fraterna dilectione mitte sermonem; quo correctus petam, ut ignoscat, si meam culpam ipse cognovero. » EPISTOLA CXII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Respondet tandem Hieronymus ad", | |
| "candidate_score": 0.643288, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_1_3", | |
| "bdc_text": "Quod me tam amice hortaris , imo urgesBullingers Brief ist nicht erhalten. , frater in Christo charissime , ut libellos quosdam Tertuliani [ !]Quintus Septimius Florens Tertullianus , etwa 160 bis etwa 230 . - Auf Bullingers theologisches Denken übte er einen bedeutenden Einfluß aus ( s. Staedtke 42f. 280 ;", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2079", | |
| "psc_text": "vere sancte et beatissime papa. Si legisti librum explanationum in Jonam, puto quod ridiculam cucurbitae non recipias quaestionem. Sin autem amicus qui me primus gladio petiit, stylo repulsus est; sit humanitatis tuae atque justitiae accusantem reprehendere, non respondentem. In Scripturarum si placet campo sine nostro invicem dolore ludamus. EPISTOLA CXVI. AUGUSTINI AD HIERONYMUM. Respondet accuratius epistolis Hieronymi, 105. 112. et 115. de interpretatione loci Epistolae ad Galatos, confirmans quod Petrus merito veraciterque reprehensus fuerit a Paulo. Caeterum deprecatur veniam, si dictis forte incautioribus Hieronymi animum offenderit, excusans, quod nulla sua culpa per multorum manus obambularit epistola, priusquam ad eum, cui scripta erat, perveniret. Domino dilectissimo et in Christi visceribus honorando, sancto fratri et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Jampridem caritati tuae prolixam epistolam misi, respondens illi tuae, quam per sanctum filium tuum Asterium, nunc jam non solum fratrem, verum etiam collegam meum, misisse te recolis. Quae utrum", | |
| "candidate_score": 0.642972, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_1", | |
| "bdc_text": "Quod me tam amice hortaris , imo urgesBullingers Brief ist nicht erhalten. , frater in Christo charissime , ut libellos quosdam Tertuliani [ !]Quintus Septimius Florens Tertullianus , etwa 160 bis etwa 230 .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_32", | |
| "psc_text": "sepulcro scelerum jacenti, dicat; Hieronyme, veni foras. Sanctus Presbyter Evagrius plurimum te salutat: et Martinianum fratrem juncto salutamus obsequio, quem ego videre desiderans, catena languoris innector. Vale in Christo. EPISTOLA V AD FLORENTIUM. Respondet Florentio, eumque certiorem facit se jam solitudinem quae juxta Syriam Saracenis jungitur, arripuisse. Tum petit ab eo libros quosdam, aliosque illi offert, quibus abundabat. 1. In ea mihi parte eremi commoranti, quae juxta Syriam Saracenis jungitur, dilectionis tuae scripta perlata sunt. Quibus lectis, ita reaccensus est animus Jerosolymam proficiscendi, ut pene nocuerit proposito, quod profuerit caritati. Nunc igitur quomodo valeo, pro me tibi litteras repraesento: et si corpore absens, amore tamen et spiritu 15 venio: impedio exposcens, ne nascentes amicitias, quae Christi glutino cohaeserunt, aut temporis, aut locorum magnitudo divellat; quin potius foederemus eas reciprocis epistolis. Illae inter nos currant, illae sibi obvient, illae nobiscum loquantur. Non multum perditura erit caritas, si tali secum sermone fabuletur.", | |
| "candidate_score": 0.64257, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_0_2", | |
| "bdc_text": "Gratia et pax a deo patre per Christum . Quod me tam amice hortaris , imo urgesBullingers Brief ist nicht erhalten. , frater in Christo charissime , ut libellos quosdam Tertuliani [ !]Quintus Septimius Florens Tertullianus , etwa 160 bis etwa 230 . - Auf Bullingers theologisches Denken übte er einen bedeutenden Einfluß aus ( s.", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2014", | |
| "psc_text": "EPISTOLA CXI AUGUSTINI AD PRAESIDIUM. Praesidium rogat Augustinus, ut superiorem epistolam curet Hieronymo reddendam, utque sibi eumdem suis etiam litteris placet. Domino beatissimo, et merito venerando fratri, et consacerdoti PRAESIDIO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Sicut praesens rogavi sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et compresbytero nostro Hieronymo mittere non graveris. Ut autem noverit caritas tua, quemadmodum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum et mearum ad ipsum, et ad me ipsius. Quibus lectis pro tua sancta prudentia facile videas [al. videbis ] et modum meum, quem servandum putavi, et motum ejus, quem non frustra timui. Aut si ego quod non debui, aut quomodo non debui, aliquid scripsi, non ad illum de me, sed ad meipsum potius fraterna dilectione mitte sermonem; quo correctus petam, ut ignoscat, si meam culpam ipse cognovero. » EPISTOLA CXII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Respondet tandem Hieronymus ad", | |
| "candidate_score": 0.641701, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_0_2", | |
| "bdc_text": "Gratia et pax a deo patre per Christum . Quod me tam amice hortaris , imo urgesBullingers Brief ist nicht erhalten. , frater in Christo charissime , ut libellos quosdam Tertuliani [ !]Quintus Septimius Florens Tertullianus , etwa 160 bis etwa 230 . - Auf Bullingers theologisches Denken übte er einen bedeutenden Einfluß aus ( s.", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2147", | |
| "psc_text": "quantum me adjuvat Dominus, ut litterae, quas ad te scribo, prius ad te perveniant, quam ad quemquam, a quo latius dispergantur. Fateor enim, nec mihi hoc fieri velle de tuis ad me, quod de meis ad te factum justissime expostulas. Tamen placeat nobis invicem non tantum caritas, verum etiam libertas amicitiae; nec apud me taceas, vel ego apud te, quod in nostris litteris vicissim nos movet; eo scilicet animo qui oculis Dei, in fraterna dilectione, non 782 displicet. Quod si inter nos fieri posse sine ipsius dilectionis perniciosa offensione non putas; non fiat. Illa enim caritas, quam tecum habere velim, profecto major est: sed melius haec minor, quam nulla est. » EPISTOLA CXVII. AD MATREM ET FILIAM IN GALLIA COMMORANTES. Docet viduis et virginibus vitandam esse domesticam consuetudinem eorum, unde sit periculum vel pudicitiae, vel famae. Argumentum epistolae ipse copiosius exponit in Praefatione. PRAEFATIO. 1. Retulit mihi quidam frater e", | |
| "candidate_score": 0.640274, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_1_3", | |
| "bdc_text": "Quod me tam amice hortaris , imo urgesBullingers Brief ist nicht erhalten. , frater in Christo charissime , ut libellos quosdam Tertuliani [ !]Quintus Septimius Florens Tertullianus , etwa 160 bis etwa 230 . - Auf Bullingers theologisches Denken übte er einen bedeutenden Einfluß aus ( s. Staedtke 42f. 280 ;", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2014", | |
| "psc_text": "EPISTOLA CXI AUGUSTINI AD PRAESIDIUM. Praesidium rogat Augustinus, ut superiorem epistolam curet Hieronymo reddendam, utque sibi eumdem suis etiam litteris placet. Domino beatissimo, et merito venerando fratri, et consacerdoti PRAESIDIO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Sicut praesens rogavi sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et compresbytero nostro Hieronymo mittere non graveris. Ut autem noverit caritas tua, quemadmodum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum et mearum ad ipsum, et ad me ipsius. Quibus lectis pro tua sancta prudentia facile videas [al. videbis ] et modum meum, quem servandum putavi, et motum ejus, quem non frustra timui. Aut si ego quod non debui, aut quomodo non debui, aliquid scripsi, non ad illum de me, sed ad meipsum potius fraterna dilectione mitte sermonem; quo correctus petam, ut ignoscat, si meam culpam ipse cognovero. » EPISTOLA CXII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Respondet tandem Hieronymus ad", | |
| "candidate_score": 0.63953, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9_11", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians . Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s. unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_34", | |
| "psc_text": "volui. Ob hoc et ego obsecro, et tu, ut petas, plurimum quaeso, ut tibi beati Rhetitii Augustodunensis Episcopi Commentarios ad describendum largiatur, in quibus Canticum Canticorum sublimi ore disseruit. Scripsit et mihi quidam de patria supradicti fratris Ruffini, Paulus senex, Tertulliani suum codicem apud eum esse, quem vehementer reposcit. Et ex hoc quaeso, ut eos libros, quos me non habere Brevis subditus edocebit, librarii manu in charta scribi jubeas. Interpretationem quoque Psalmorum Davidicorum, et prolixum valde de Synodis librum sancti Hilarii, quem ei apud Treviros manu mea ipse descripseram, ut mihi transferas peto. Nosti hoc esse animae Christianae pabulum, si in lege Domini meditetur die ac nocte (Psal. 1). Caeteros hospitio recipis, solatio foves, sumptibus juvas. Mihi si rogata praestiteris, cuncta largitus es. Et quoniam, largiente Domino, multis sacrae Bibliothecae codicibus abundamus, impera vicissim, quodcumque vis mittam. Nec putes mihi grave esse, si jubeas. Habeo alumnos, qui Antiquariae arti serviant.", | |
| "candidate_score": 0.637964, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1197", | |
| "psc_text": "429 quid non de media Philosophia est? Hunc imitatus Origenes, decem scripsit Stromateas, Christianorum et Philosophorum inter se sententias comparans: et omnia nostrae religionis dogmata de Platone et Aristotele, Numenio, Cornutoque confirmans. Scripsit et Miltiades contra Gentes volumen egregium. Hippolytus quoque, et Apollonius, Romanae urbis Senator, propria opuscula condiderunt. Exstant et Julii Africani libri, qui temporum scripsit historias; et Theodori, qui postea Gregorius appelatus est (S. Gregorius Thaumaturgus), viri Apostolicorum signorum. atque virtutum; et Dionysii Alexandrini Episcopi: Anatolii quoque Laodicenae Ecclesiae Sacerdotis; nec non Presbyterorum Pamphili, Pierii, Luciani, Malchionis, Eusebii Caesariensis Episcopi, et Eustathii Antiocheni, et Athanasii Alexandrini: Eusebii quoque Emiseni, et Triphilii Cyprii, et Asterii Scythopolitae, et Serapionis Confessoris: Titi quoque Bostrensis Episcopi: Cappadocumque Basilii, Gregorii, Amphilochii: qui omnes in tantum Philosophorum doctrinis atque sententiis suos resarciunt libros, ut nescias quid in illis primum admirari debeas, eruditionem saeculi, an scientiam Scripturarum. 5. Veniam ad Latinos. Quid Tertulliano eruditius, quid", | |
| "candidate_score": 0.637229, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_7_9", | |
| "bdc_text": "Opera Q. Septimii Florentis Tertulliani . . . per Beatum Rhenanum Seletstadiensem e tenebris eruta . . . , Basel 1521 . Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1197", | |
| "psc_text": "429 quid non de media Philosophia est? Hunc imitatus Origenes, decem scripsit Stromateas, Christianorum et Philosophorum inter se sententias comparans: et omnia nostrae religionis dogmata de Platone et Aristotele, Numenio, Cornutoque confirmans. Scripsit et Miltiades contra Gentes volumen egregium. Hippolytus quoque, et Apollonius, Romanae urbis Senator, propria opuscula condiderunt. Exstant et Julii Africani libri, qui temporum scripsit historias; et Theodori, qui postea Gregorius appelatus est (S. Gregorius Thaumaturgus), viri Apostolicorum signorum. atque virtutum; et Dionysii Alexandrini Episcopi: Anatolii quoque Laodicenae Ecclesiae Sacerdotis; nec non Presbyterorum Pamphili, Pierii, Luciani, Malchionis, Eusebii Caesariensis Episcopi, et Eustathii Antiocheni, et Athanasii Alexandrini: Eusebii quoque Emiseni, et Triphilii Cyprii, et Asterii Scythopolitae, et Serapionis Confessoris: Titi quoque Bostrensis Episcopi: Cappadocumque Basilii, Gregorii, Amphilochii: qui omnes in tantum Philosophorum doctrinis atque sententiis suos resarciunt libros, ut nescias quid in illis primum admirari debeas, eruditionem saeculi, an scientiam Scripturarum. 5. Veniam ad Latinos. Quid Tertulliano eruditius, quid", | |
| "candidate_score": 0.636756, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_6", | |
| "bdc_text": "Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_34", | |
| "psc_text": "volui. Ob hoc et ego obsecro, et tu, ut petas, plurimum quaeso, ut tibi beati Rhetitii Augustodunensis Episcopi Commentarios ad describendum largiatur, in quibus Canticum Canticorum sublimi ore disseruit. Scripsit et mihi quidam de patria supradicti fratris Ruffini, Paulus senex, Tertulliani suum codicem apud eum esse, quem vehementer reposcit. Et ex hoc quaeso, ut eos libros, quos me non habere Brevis subditus edocebit, librarii manu in charta scribi jubeas. Interpretationem quoque Psalmorum Davidicorum, et prolixum valde de Synodis librum sancti Hilarii, quem ei apud Treviros manu mea ipse descripseram, ut mihi transferas peto. Nosti hoc esse animae Christianae pabulum, si in lege Domini meditetur die ac nocte (Psal. 1). Caeteros hospitio recipis, solatio foves, sumptibus juvas. Mihi si rogata praestiteris, cuncta largitus es. Et quoniam, largiente Domino, multis sacrae Bibliothecae codicibus abundamus, impera vicissim, quodcumque vis mittam. Nec putes mihi grave esse, si jubeas. Habeo alumnos, qui Antiquariae arti serviant.", | |
| "candidate_score": 0.636233, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9_11", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians . Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s. unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_291", | |
| "psc_text": "nihil omnino, aut pauca dicturum: et nunc eadem admoneo, ut si tibi placet scire quot molestiis virgo libera, quot uxor astricta sit, legas Tertullianum ad amicum Philosophum, et de Virginitate alios libellos, et beati Cypriani volumen egregium, et Papae Damasi super hac re, versu, prosaque composita; et Ambrosii nostri quae nuper scripsit ad Sororem opuscula. In quibus tanto se effudit eloquio, ut quidquid ad laudes virginum pertinet, exquisierit, expresserit, ordinarit. 23. Nobis diverso tramite incedendum. Virginitatem non tantum efferimus, sed servamus. Nec sufficit scire, quod bonum est, nisi custodiatur attentius quod electum est: quia illud judicii est, hoc laboris: et illud commune cum pluribus, hoc cum paucis. « Qui perseveraverit, inquit usque in finem, hic salvus erit » (Matth. 24. 13). Et, « multi vocati, pauci vero electi » (Ibid. 20. 16. et 22. 14). Itaque obtestor te coram Deo, et Christo Jesu, et electis Angelis ejus ut custodias quae", | |
| "candidate_score": 0.636054, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1198", | |
| "psc_text": "Emiseni, et Triphilii Cyprii, et Asterii Scythopolitae, et Serapionis Confessoris: Titi quoque Bostrensis Episcopi: Cappadocumque Basilii, Gregorii, Amphilochii: qui omnes in tantum Philosophorum doctrinis atque sententiis suos resarciunt libros, ut nescias quid in illis primum admirari debeas, eruditionem saeculi, an scientiam Scripturarum. 5. Veniam ad Latinos. Quid Tertulliano eruditius, quid acutius? Apologeticus ejus, et contra Gentes libri, cunctam saeculi obtinent (al. continent ) disciplinam. Minutius Felix causidicus Romani fori, in libro, cui titulus Octavius est; et in altero contra Mathematicos (si tamen inscriptio non mentitur auctorem) quid Gentilium scripturarum dimisit intactum? Septem libros adversus Gentes Arnobius edidit, totidemque discipulus ejus Lactantius, qui de Ira quoque, et Opificio Dei duo volumina condidit: quos si legere volueris, dialogorum Ciceronis in eis ἐπιτομὴν reperies. Victorino Martyri in libris suis, licet desit eruditio, tamen non deest eruditionis voluntas. Cyprianus, 430 Quod idola dii non sint, qua brevitate, qua historiarum omnium scientia, quorum verborum et", | |
| "candidate_score": 0.63399, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_1", | |
| "bdc_text": "Quod me tam amice hortaris , imo urgesBullingers Brief ist nicht erhalten. , frater in Christo charissime , ut libellos quosdam Tertuliani [ !]Quintus Septimius Florens Tertullianus , etwa 160 bis etwa 230 .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1730", | |
| "psc_text": "saltem vicino te in Domino perfrui ad crebrum et dulce colloquium! Sed quia id non est datum, peto ut hoc ipsum, quod in Domino quam possumus simul sumus, conservari studeas, et augeri ac perfici; et rescripta quamvis rara non spernere. Saluta obsequio meo sanctum fratrem Paulinianum, 632 et omnes fratres qui tecum ac de te in Domino gloriantur. Memor nostri exaudiaris a Domino in omni sancto desiderio tuo, domine carissime, et desideratissime, et honorande in Christo frater. » EPISTOLA CII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Acceptis Augustini epistolis quae continent quaestionem de mendacio officioso, dubitans etiamnum an ejus sit, negat se responsurum, nisi sit certius de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere Sancto, ac beatissimo Papae AUGUSTINO HIERONYMUS in Domino salutem. 1. In ipso profectionis articulo sancti filii nostri Asterii Hypodiaconi, necessarii mei, beatitudinis tuae litterae ad me pervenerunt, quibus satisfacis, te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc", | |
| "candidate_score": 0.633711, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_1", | |
| "bdc_text": "Quod me tam amice hortaris , imo urgesBullingers Brief ist nicht erhalten. , frater in Christo charissime , ut libellos quosdam Tertuliani [ !]Quintus Septimius Florens Tertullianus , etwa 160 bis etwa 230 .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2079", | |
| "psc_text": "vere sancte et beatissime papa. Si legisti librum explanationum in Jonam, puto quod ridiculam cucurbitae non recipias quaestionem. Sin autem amicus qui me primus gladio petiit, stylo repulsus est; sit humanitatis tuae atque justitiae accusantem reprehendere, non respondentem. In Scripturarum si placet campo sine nostro invicem dolore ludamus. EPISTOLA CXVI. AUGUSTINI AD HIERONYMUM. Respondet accuratius epistolis Hieronymi, 105. 112. et 115. de interpretatione loci Epistolae ad Galatos, confirmans quod Petrus merito veraciterque reprehensus fuerit a Paulo. Caeterum deprecatur veniam, si dictis forte incautioribus Hieronymi animum offenderit, excusans, quod nulla sua culpa per multorum manus obambularit epistola, priusquam ad eum, cui scripta erat, perveniret. Domino dilectissimo et in Christi visceribus honorando, sancto fratri et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Jampridem caritati tuae prolixam epistolam misi, respondens illi tuae, quam per sanctum filium tuum Asterium, nunc jam non solum fratrem, verum etiam collegam meum, misisse te recolis. Quae utrum", | |
| "candidate_score": 0.633286, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_10_12", | |
| "bdc_text": "Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s. unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in :", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_34", | |
| "psc_text": "volui. Ob hoc et ego obsecro, et tu, ut petas, plurimum quaeso, ut tibi beati Rhetitii Augustodunensis Episcopi Commentarios ad describendum largiatur, in quibus Canticum Canticorum sublimi ore disseruit. Scripsit et mihi quidam de patria supradicti fratris Ruffini, Paulus senex, Tertulliani suum codicem apud eum esse, quem vehementer reposcit. Et ex hoc quaeso, ut eos libros, quos me non habere Brevis subditus edocebit, librarii manu in charta scribi jubeas. Interpretationem quoque Psalmorum Davidicorum, et prolixum valde de Synodis librum sancti Hilarii, quem ei apud Treviros manu mea ipse descripseram, ut mihi transferas peto. Nosti hoc esse animae Christianae pabulum, si in lege Domini meditetur die ac nocte (Psal. 1). Caeteros hospitio recipis, solatio foves, sumptibus juvas. Mihi si rogata praestiteris, cuncta largitus es. Et quoniam, largiente Domino, multis sacrae Bibliothecae codicibus abundamus, impera vicissim, quodcumque vis mittam. Nec putes mihi grave esse, si jubeas. Habeo alumnos, qui Antiquariae arti serviant.", | |
| "candidate_score": 0.624241, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_11", | |
| "bdc_text": "unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1010", | |
| "psc_text": "Sancta Sanctorum, nomina populi pro quo rogaturus est Dominum, portet in humeris. 16. Septimum vestimentum est mensura parvulum, sed cunctis supra dictis sacratius. Intende, quaeso, animum, ut quae dicuntur, intelligas. Hebraice vocatur HOSEN, Graece autem λόγιον, nos Rationale possumus appellare, ut ex ipso statim nomine scias mysticum esse quod dicitur. Pannus est brevis ex auro et quatuor textus coloribus, hoc est, iisdem quibus et Superhumerale, habens magnitudinem palmi per quadrum; et duplex, ne facile rumpatur. Intexti sunt enim ei duodecim lapides mirae magnitudinis atque pretii per quatuor ordines: ita ut in singulis versiculis 365 terni lapides collocentur. In primo ordine sardius, topazius, smaragdus ponitur. Symmachus dissentit in smaragdo, ceraunium pro eo transferens. In secundo carbunculus, sapphirus, jaspis. In tertio ligurius, achates, amethystus. In quarto chrysolithus, onychinus, berillus. Satisque miror cur hiacynthus pretiosissimus lapis in horum numero non ponatur: nisi forte ipse est alio nomine ligurius. Scrutans eos qui de lapidum", | |
| "candidate_score": 0.6196, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_14", | |
| "bdc_text": "pellegam , non gravabor tibi morem gerere , siquidem cum tempore id fieri patiaris , nam illico non licet .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3033", | |
| "psc_text": "(Exod. 4 et seqq.) cor tuum, quia non statim percuteris, et differeris ad poenam 1085 diu? Et ille dilatus est, et decem plagas non quasi ab irato Deo, sed quasi a patre commonente sustinuit, donec in perversum acta poenitentia, populum quem dimiserat, per deserta sequeretur, et ingredi auderet maria; per quae vel sola doceri potuit, timori habendum eum, cui etiam elementa servirent. Dixerat et ille, Non novi Dominum, neque dimitto Israel. Quem tu imitans loqueris: Visio quam hic videt, in dies longos est, et in tempora longa iste prophetat (Ezech. 12. 27) . Propter quod dicit idem Propheta: Haec dicit Adonai Dominus: Non prolongabuntur amplius omnes sermones mei, quoscumque loquar; quia loquar verbum, et faciam (Ibid. v. 28) . Sanctus David de impiis et de scelestis dicit (quorum tu pars non modica, sed princeps es) quod saeculi felicitate fruerentur et dicerent: Quomodo cognovi Deus, et si est scientia in excelso?", | |
| "candidate_score": 0.615393, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_14", | |
| "bdc_text": "pellegam , non gravabor tibi morem gerere , siquidem cum tempore id fieri patiaris , nam illico non licet .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1937", | |
| "psc_text": "tribulationis nostrae, aeternae [al. aeternum] gloriae pondus operatur in nobis, non aspicientibus quae videntur, sed quae non videntur. Quae enim videntur, temporalia sunt, quae autem non videntur, aeterna (2. Cor. 4. 16. et seqq.) . Nec longum fore tempus, etiam si humanae impatientiae tardum videatur, quin Dei statim sequatur auxilium dicentis: Tempore opportuno exaudivi te, et in die salutis auxiliatus sum tibi (Isai. 49. 8) . Nec dolosa labia, et linguas 710 iniquorum esse metuendas, cum Domino adjutore laetemur, et ipsum debeamus audire per Prophetam monentem: Nolite timere opprobria hominum, et blasphemias eorum ne metueritis, sicut enim vestimentum, sic comedit eos vermis; et sicut lanam, sic devoravit eos tinea (Isai. 51. 7. 8) . Et: Per patientiam vestram possidebitis animas vestras (Luc. 21. 19) . Et: Non sunt condignae passiones hujus temporis ad futuram gloriam, quae revelabitur in nobis (Rom. 8. 18) : Et alibi: Tribulationem super tribulationem sustinere (Ephes.", | |
| "candidate_score": 0.611873, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_8", | |
| "bdc_text": "per Beatum Rhenanum Seletstadiensem e tenebris eruta . . . , Basel 1521 .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1913", | |
| "psc_text": "6. Gen. 43. 16) Revertar Jerosolymam, et per Thecuam atque Amos, rutilantem montis Oliveti Crucem aspiciam, de quo Salvator ascendit ad Patrem. In quo per annos singulos Vacca rufa in holocaustum Domino cremabatur, et cujus cinis expiabat populum Israel (Num. 19): in quo, juxta Ezechielem, Cherubim de Templo transmigrantes, Ecclesiam Domini fundaverunt. Post ingressa sepulcrum Lazari, Mariae et Marthae vidit hospitium; et Bethphage, villam sacerdotalium maxillarum; et locum in quo pullus lasciviens gentium, Dei frena suscepit, Apostolorumque stratus vestibus, mollia terga praebuit ad sedendum. Rectoque itinere descendebat Jericho, recogitans illum de Evangelio vulneratum, ac Sacerdotibus et Levitis, mentis feritate praetereuntibus, clementiam Samaritae, id est, custodis; qui seminecem [al. semivivum ] suo jumento impositum, ad stabulum Ecclesiae deportavit (Luc. 10). Et locum Adomim quod interpretur sanguinum, quia multus in eo sanguis crebris latronum fundebatur incursibus. Et arborem sycomorum Zachaei, id est, bona poenitentiae opera, quibus cruenta dudum et noxia rapinis, peccata", | |
| "candidate_score": 0.611504, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_8", | |
| "bdc_text": "per Beatum Rhenanum Seletstadiensem e tenebris eruta . . . , Basel 1521 .", | |
| "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1914", | |
| "psc_text": "clementiam Samaritae, id est, custodis; qui seminecem [al. semivivum ] suo jumento impositum, ad stabulum Ecclesiae deportavit (Luc. 10). Et locum Adomim quod interpretur sanguinum, quia multus in eo sanguis crebris latronum fundebatur incursibus. Et arborem sycomorum Zachaei, id est, bona poenitentiae opera, quibus cruenta dudum et noxia rapinis, peccata calcabat: 702 excelsumque Dominum de excelso virtutum intuebatur; et juxta viam caecorum (Matth. 20. 30) loca, qui receptis luminibus, utriusque populi credentis in Dominum, sacramenta praemiserant. Ingressa Jericho, vidit urbem quam fundavit Hiel in Abiram primogenito suo, et cujus portas posuit in Segub novissimo filiorum (Jos. 5. 5. et 4. 8). Intuita est castra Galgalae, et acervum praeputiorum, et secundae circumcisionis mysterium; et duodecim lapides, qui de Jordanis illuc translati alveo, duodecim Apostolorum fundamenta firmaverant; et fontem quondam Legis amarissimum et sterilem, quem verus Elisaeus sua condivit sapientia, et in dulcorem ubertatemque convertit (4. Reg. 2. 22). Vix nox transierat,", | |
| "candidate_score": 0.607074, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 10, | |
| "cf_id": "cf011", | |
| "work_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex", | |
| "max_score": 0.674538, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_28", | |
| "psc_text": "Ὠριγένους sich dieser Zusammenhänge bewusst war. 3 Die Rezeption durch Hilarius Ein entscheidendes Argument für die Zuschreibung des Hypomnema an Origenes könnte allerdings die Rezeption des Textes durch Hilarius von Poitiers sein, Zur Rezeption des Hypomnema bei Hilarius vgl. Rietz, Quaestiones, 33; Nautin, Origène, 277. Einschränkend vermerkt allerdings Nautin, ebd. Anm. 36, dass dies nur für den zweiten und vierten Themenkomplex des Hypomnema zutrifft. da dieser Origenes ausgiebig benutzt hat. Vgl. dazu Goffinet, Utilisation. Daher sollen die fraglichen vier Stellen, an denen Jean Doignon in seiner Ausgabe von Hilarius’ Tractatus super Psalmos auf Beziehungen zwischen dem Hypomnema und dem Instructio Psalmorum überschriebenen Prolog des Hilarius hinweist, hier eingehender untersucht werden. Doignon sieht bereits eine Anlehnung des Titels Instructio an die Bezeichnung ὑπόμνημα. Siehe Hilarius, Instr. Ps. app. crit. zur Überschrift (zitiert wird Hilarius im Folgenden nach der Edition Doignon 1997, CChSL LXI). Eine solche Verbindung erscheint allerdings recht vage, da", | |
| "candidate_score": 0.674538, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_10", | |
| "psc_text": "thematische Abschnitte: „Les titres des psaumes – Le Diapsalma – Le nom des psaumes – L’ordre des psaumes.“ Vgl. Nautin, Origène, 276f. Vor allem aber bestreitet Nautin die Integrität des Textes und sieht in der überlieferten Form des Hypomnema nur Bruchstücke („morceaux“), zwischen denen der Katenenautor Text ausgelassen habe. Dies ist jedoch nichts anderes als eine Vermutung, denn es gibt keinen sicheren Hinweis darauf, dass ein Katenist in den Text eingegriffen hätte. Nach Nautin wäre also das Hypomnema eine Epitome, was zwar in gewissem Maße die oben angedeutete selektive Behandlung der Überschriften erklären würde, jedoch als reine Spekulation angesehen werden muss. 2 Die Überlieferungslage Als entscheidendes Kriterium für die Zuschreibung des Hypomnema an Origenes galt bislang vor allem die eindeutige Autorenangabe in den Psalmenkatenen. Vgl. Rietz, Quaestiones, 18; Nautin, Origène, 276f. Daher soll zuerst die Überlieferungssituation des Textes besprochen werden. Der Text erscheint in folgenden Katenenhandschriften: – Vat. gr. 754", | |
| "candidate_score": 0.669567, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_9", | |
| "psc_text": "15 in zwei unterteilt haben. Abschnitt 1–11: über einzelne gleichlautende Psalmenüberschriften 12: über Psalmen ohne Musiktitel 13: über das Ende von Psalm 71 14: über das Diapsalma 15f.: über zum Psalterium gesprochene oder gesungene Psalmen 17: über die Divergenz zwischen ordo psalmorum und ordo rerum gestarum. Bis auf den letzten haben alle genannten Abschnitte in einer der Handschriften, dem bereits erwähnten Vat. gr. 342, eigene Überschriften. Auch wenn diese vielleicht nicht vom Autor gesetzt wurden, verdeutlichen sie sehr gut die Struktur der Abhandlung und wurden deshalb in den kritischen Text aufgenommen. Pierre Nautin gliedert das Werk dagegen vereinfachend in vier thematische Abschnitte: „Les titres des psaumes – Le Diapsalma – Le nom des psaumes – L’ordre des psaumes.“ Vgl. Nautin, Origène, 276f. Vor allem aber bestreitet Nautin die Integrität des Textes und sieht in der überlieferten Form des Hypomnema nur Bruchstücke („morceaux“), zwischen denen der Katenenautor Text ausgelassen habe. Dies", | |
| "candidate_score": 0.665401, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_28", | |
| "psc_text": "Ὠριγένους sich dieser Zusammenhänge bewusst war. 3 Die Rezeption durch Hilarius Ein entscheidendes Argument für die Zuschreibung des Hypomnema an Origenes könnte allerdings die Rezeption des Textes durch Hilarius von Poitiers sein, Zur Rezeption des Hypomnema bei Hilarius vgl. Rietz, Quaestiones, 33; Nautin, Origène, 277. Einschränkend vermerkt allerdings Nautin, ebd. Anm. 36, dass dies nur für den zweiten und vierten Themenkomplex des Hypomnema zutrifft. da dieser Origenes ausgiebig benutzt hat. Vgl. dazu Goffinet, Utilisation. Daher sollen die fraglichen vier Stellen, an denen Jean Doignon in seiner Ausgabe von Hilarius’ Tractatus super Psalmos auf Beziehungen zwischen dem Hypomnema und dem Instructio Psalmorum überschriebenen Prolog des Hilarius hinweist, hier eingehender untersucht werden. Doignon sieht bereits eine Anlehnung des Titels Instructio an die Bezeichnung ὑπόμνημα. Siehe Hilarius, Instr. Ps. app. crit. zur Überschrift (zitiert wird Hilarius im Folgenden nach der Edition Doignon 1997, CChSL LXI). Eine solche Verbindung erscheint allerdings recht vage, da", | |
| "candidate_score": 0.664763, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_3", | |
| "psc_text": "und gegeneinander abgewogen werden; zum anderen soll gezeigt werden, dass mit einem unverstellten Blick auf den Text tatsächlich nichts näher liegt, als ihn Eusebius zuzuweisen. 1 Inhalt und Besonderheiten des Werks Das hauptsächliche Thema des Hypomnema sind die Überschriften der Psalmen. Die Wichtigkeit dieses Gegenstands für die spätantike christliche Exegese belegen die umfangreichen Arbeiten des Hesych von Jerusalem De titulis psalmorum (CPG 6552) und des Gregor von Nyssa In inscriptiones psalmorum (CPG 3155) wie auch kleinere Schriften des Eusebius, auf die unten genauer eingegangen wird. Auffälligerweise behandelt das Hypomnema besonders ausführlich Überschriften aus dem ersten und zweiten Drittel des Psalters (Ps 1–100), allerdings nur eine Auswahl; beispielsweise wird der Ausdruck συνέσεως (Ps 51,1 u.ö.) nicht berührt. Das letzte Drittel des Psalters (Ps 101–150) bleibt zur Gänze unberücksichtigt; so werden weder die Ausdrücke ᾠδὴ τῶν ἀναβαθμῶν (Ps 119–133) oder ἀλληλούϊα (Ps 110–118. 134f. 145–150) noch die auf historische Situationen verweisenden Überschriften", | |
| "candidate_score": 0.662229, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_3", | |
| "psc_text": "und gegeneinander abgewogen werden; zum anderen soll gezeigt werden, dass mit einem unverstellten Blick auf den Text tatsächlich nichts näher liegt, als ihn Eusebius zuzuweisen. 1 Inhalt und Besonderheiten des Werks Das hauptsächliche Thema des Hypomnema sind die Überschriften der Psalmen. Die Wichtigkeit dieses Gegenstands für die spätantike christliche Exegese belegen die umfangreichen Arbeiten des Hesych von Jerusalem De titulis psalmorum (CPG 6552) und des Gregor von Nyssa In inscriptiones psalmorum (CPG 3155) wie auch kleinere Schriften des Eusebius, auf die unten genauer eingegangen wird. Auffälligerweise behandelt das Hypomnema besonders ausführlich Überschriften aus dem ersten und zweiten Drittel des Psalters (Ps 1–100), allerdings nur eine Auswahl; beispielsweise wird der Ausdruck συνέσεως (Ps 51,1 u.ö.) nicht berührt. Das letzte Drittel des Psalters (Ps 101–150) bleibt zur Gänze unberücksichtigt; so werden weder die Ausdrücke ᾠδὴ τῶν ἀναβαθμῶν (Ps 119–133) oder ἀλληλούϊα (Ps 110–118. 134f. 145–150) noch die auf historische Situationen verweisenden Überschriften", | |
| "candidate_score": 0.660726, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_28", | |
| "psc_text": "Ὠριγένους sich dieser Zusammenhänge bewusst war. 3 Die Rezeption durch Hilarius Ein entscheidendes Argument für die Zuschreibung des Hypomnema an Origenes könnte allerdings die Rezeption des Textes durch Hilarius von Poitiers sein, Zur Rezeption des Hypomnema bei Hilarius vgl. Rietz, Quaestiones, 33; Nautin, Origène, 277. Einschränkend vermerkt allerdings Nautin, ebd. Anm. 36, dass dies nur für den zweiten und vierten Themenkomplex des Hypomnema zutrifft. da dieser Origenes ausgiebig benutzt hat. Vgl. dazu Goffinet, Utilisation. Daher sollen die fraglichen vier Stellen, an denen Jean Doignon in seiner Ausgabe von Hilarius’ Tractatus super Psalmos auf Beziehungen zwischen dem Hypomnema und dem Instructio Psalmorum überschriebenen Prolog des Hilarius hinweist, hier eingehender untersucht werden. Doignon sieht bereits eine Anlehnung des Titels Instructio an die Bezeichnung ὑπόμνημα. Siehe Hilarius, Instr. Ps. app. crit. zur Überschrift (zitiert wird Hilarius im Folgenden nach der Edition Doignon 1997, CChSL LXI). Eine solche Verbindung erscheint allerdings recht vage, da", | |
| "candidate_score": 0.660111, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_4", | |
| "psc_text": "(Ps 1–100), allerdings nur eine Auswahl; beispielsweise wird der Ausdruck συνέσεως (Ps 51,1 u.ö.) nicht berührt. Das letzte Drittel des Psalters (Ps 101–150) bleibt zur Gänze unberücksichtigt; so werden weder die Ausdrücke ᾠδὴ τῶν ἀναβαθμῶν (Ps 119–133) oder ἀλληλούϊα (Ps 110–118. 134f. 145–150) noch die auf historische Situationen verweisenden Überschriften zu Ps 141–143 erörtert, obwohl der David-Geschichte sonst besondere Aufmerksamkeit entgegengebracht wird. Dieser Mangel ist offenbar auch einem Katenisten aufgefallen. So findet sich im Vat. gr. 342 im unmittelbaren Anschluss an das Hypomnema zunächst ein Abschnitt über die ᾠδαὶ τῶν ἀναβαθμῶν, gefolgt von kurzen Erklärungen der Begriffe ἀλληλούϊα, ψαλμός, ᾠδή, ψαλμὸς ᾠδῆς und einer Liste von Davidpsalmen. Die Texte sind im Anhang nach Edition und Übersetzung des Hypomnema in diplomatischer Abschrift abgedruckt. Vor allem aufgrund des völlig abweichenden Duktus des ersten dieser Texte ist jedoch davon auszugehen, dass sie keine Fortsetzung des Hypomnema darstellen, auch wenn sie genau die Themen", | |
| "candidate_score": 0.659608, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_6", | |
| "psc_text": "Vgl. Origenes, Catholica 7. Der Autor des Hypomnema beabsichtigt also offenbar keine erschöpfende bzw. durchgängige Behandlung aller Psalmen; vielmehr konzentriert er sich auf schwierige Überschriften, die er zum einen als prophetisch-allegorische Andeutungen auslegt (Abschnitte 1–5; vgl. 13), zum anderen historisch aus der Biographie Davids erklärt (Abschnitte 6. 8. 11. 15f.), bisweilen auch als spirituelle Anweisungen deutet (Abschnitte 7. 9f. 12). Daneben gilt sein besonderes Interesse den Gattungsbezeichnungen ψαλμός, ᾠδή und ὕμνος (Abschnitte 7. 12. 14–16). Allein die Frage nach dem Verhältnis zwischen der Anordnung der Psalmen und deren historischem Hintergrund, die im letzten Abschnitt des Hypomnema behandelt wird, betrifft den gesamten Psalter. Das Hypomnema hat keinen literarischen Rahmen. Es setzt unvermittelt ein und endet auch ohne besonderen Ausklang. Die Ausführungen sind meist resümierend und bieten wenig Diskursivität; nur in den Abschnitten 13, 15 und 17 geht der Autor auf abweichende Positionen ein. Ungeachtet dieser Auffälligkeiten ist das Hypo-mnema wahrscheinlich kein", | |
| "candidate_score": 0.652157, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_67", | |
| "psc_text": "auch das Hypomnema angibt, während Origenes an dieser Stelle den textus receptus der Septuaginta verwendete. Nach allem Gesagten dürfte klar sein, dass die zahlreichen Entsprechungen zwischen Hypomnema und eusebianischem Psalmenkommentar nicht als Argumente für die Autorschaft des Origenes in Anspruch genommen werden können, sondern unmissverständlich für eine Zuschreibung an Eusebius sprechen. 6 Bezugnahmen des Hypomnema auf Origenes Origenes lässt sich nach allem bis hierhin Ausgeführten als Autor des Hypomnema nicht halten; dagegen scheint das Werk an zwei Stellen, an denen die Aussagen eines anonymen τις referiert werden, auf seine Schriften Bezug zu nehmen. In beiden Fällen nämlich lässt sich die vorgetragene Position aus echten Prologtexten von Origenes belegen, was zwar eine unmittelbare Beziehung nicht zweifelsfrei beweisen kann, aber doch als starkes Indiz für einen inhaltlichen Zusammenhang gewertet werden muss. Abschnitt 15 setzt sich mit einer eigenwilligen Erklärung des Terminus ψαλμός auseinander, die zuerst Origenes bei der Besprechung der verschiedenen Gattungen", | |
| "candidate_score": 0.646109, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_9", | |
| "psc_text": "15 in zwei unterteilt haben. Abschnitt 1–11: über einzelne gleichlautende Psalmenüberschriften 12: über Psalmen ohne Musiktitel 13: über das Ende von Psalm 71 14: über das Diapsalma 15f.: über zum Psalterium gesprochene oder gesungene Psalmen 17: über die Divergenz zwischen ordo psalmorum und ordo rerum gestarum. Bis auf den letzten haben alle genannten Abschnitte in einer der Handschriften, dem bereits erwähnten Vat. gr. 342, eigene Überschriften. Auch wenn diese vielleicht nicht vom Autor gesetzt wurden, verdeutlichen sie sehr gut die Struktur der Abhandlung und wurden deshalb in den kritischen Text aufgenommen. Pierre Nautin gliedert das Werk dagegen vereinfachend in vier thematische Abschnitte: „Les titres des psaumes – Le Diapsalma – Le nom des psaumes – L’ordre des psaumes.“ Vgl. Nautin, Origène, 276f. Vor allem aber bestreitet Nautin die Integrität des Textes und sieht in der überlieferten Form des Hypomnema nur Bruchstücke („morceaux“), zwischen denen der Katenenautor Text ausgelassen habe. Dies", | |
| "candidate_score": 0.646035, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_0", | |
| "psc_text": "Unter den Prologtexten zum Psalter, die aus äußeren oder inneren Gründen Origenes zugeschrieben wurden, Siehe dazu Rietz, Quaestiones; Nautin, Origène, 275–292; Neuschäfer, Origenes, 67–77; Whealey, Prologues, 234–245; Risch, Prologe, 475–489, und zuletzt Auwers, Origène, 28–35. nimmt das sogenannte Hypomnema Das Hypomnema liegt als vermeintliches Werk des Origenes in folgenden Editionen vor: PG 12,1060C–1076B; Lommatzsch XI 356–371 und Rietz, Quaestiones, 1–10 (= Prologus I). Im Folgenden wird der Text nach unserer neuen kritischen Edition zitiert (= Hypomnema Kapitel, Zeile). sowohl inhaltlich als auch in seiner Überlieferung eine Sonderstellung ein, Vgl. Risch, Prologe, 477. 484–486. was bereits Anlass dazu gab, für diesen Text eine andere Quellschrift zu vermuten als für die restlichen Texte. Vgl. Risch, Prologe, 486f., wo vermutet wurde, das Hypomnema könnte ein eigenständiger Vortrag gewesen sein. Gegen eine Einordnung als Homilie bemerkt allerdings bereits Nautin, dass Origenes in seinen Homilien die Namen der Übersetzer Aquila, Symmachus und Theodotion ansonsten nie", | |
| "candidate_score": 0.641354, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_17", | |
| "psc_text": "Maße für eine Zuschreibung an Eusebius. Weiterhin findet sich in einer noch nicht genannten Moskauer Handschrift wie auch in einigen der bereits oben aufgeführten Handschriften innerhalb einer anderen Makroform ein kurzer Auszug aus dem Hypomnema, der das Wort διάψαλμα erklärt. In der Edition des Textes Abschnitt 14. Bereits Rietz vermerkt, dass dieser Auszug im Ottob. 398 ein zweites Mal separat und zwar mit Zuweisung an Eusebius erscheint, jedoch messen weder er noch Nautin dieser Tatsache eine Bedeutung bei. Vgl. Rietz, Quaestiones, 17. 33, Anm. 16; Nautin, Origène, 277, Anm. 35. Es handelt sich um folgende Handschriften: – Mosq. GIM Sinod. gr. 194 (11. Jh., Typ XIIIa Die Klassifizierung durch Karo/Lietzmann ist insofern irreführend, als die Katene dieser Handschrift dieselbe ist wie die im Ottob. gr. 398 (Typ IV), vgl. Dorival, Chaînes IV, 262–297.), fol. 6r (Sigle: U) – Vat. Ottob. gr. 398, fol. 36v – Hieros. S. Crucis 1, fol.", | |
| "candidate_score": 0.639121, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9_11", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians . Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s. unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_5", | |
| "psc_text": "ψαλμὸς ᾠδῆς und einer Liste von Davidpsalmen. Die Texte sind im Anhang nach Edition und Übersetzung des Hypomnema in diplomatischer Abschrift abgedruckt. Vor allem aufgrund des völlig abweichenden Duktus des ersten dieser Texte ist jedoch davon auszugehen, dass sie keine Fortsetzung des Hypomnema darstellen, auch wenn sie genau die Themen behandeln, die das Hypomnema ausspart. Auch ist der mittlere Teil, also die Erklärung der Begriffe ψαλμός, ᾠδή, ψαλμὸς ᾠδῆς (und ᾠδὴ ψαλμοῦ), aus anderen Katenen mit Zuschreibung an Eusebius bekannt. Es handelt sich dabei allerdings eben nicht um Texte von Eusebius, sondern um redigierte Auszüge aus den Catholica des Origenes. Vgl. Origenes, Catholica 7. Der Autor des Hypomnema beabsichtigt also offenbar keine erschöpfende bzw. durchgängige Behandlung aller Psalmen; vielmehr konzentriert er sich auf schwierige Überschriften, die er zum einen als prophetisch-allegorische Andeutungen auslegt (Abschnitte 1–5; vgl. 13), zum anderen historisch aus der Biographie Davids erklärt (Abschnitte 6. 8. 11. 15f.),", | |
| "candidate_score": 0.6378, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9_11", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians . Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s. unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_0", | |
| "psc_text": "Unter den Prologtexten zum Psalter, die aus äußeren oder inneren Gründen Origenes zugeschrieben wurden, Siehe dazu Rietz, Quaestiones; Nautin, Origène, 275–292; Neuschäfer, Origenes, 67–77; Whealey, Prologues, 234–245; Risch, Prologe, 475–489, und zuletzt Auwers, Origène, 28–35. nimmt das sogenannte Hypomnema Das Hypomnema liegt als vermeintliches Werk des Origenes in folgenden Editionen vor: PG 12,1060C–1076B; Lommatzsch XI 356–371 und Rietz, Quaestiones, 1–10 (= Prologus I). Im Folgenden wird der Text nach unserer neuen kritischen Edition zitiert (= Hypomnema Kapitel, Zeile). sowohl inhaltlich als auch in seiner Überlieferung eine Sonderstellung ein, Vgl. Risch, Prologe, 477. 484–486. was bereits Anlass dazu gab, für diesen Text eine andere Quellschrift zu vermuten als für die restlichen Texte. Vgl. Risch, Prologe, 486f., wo vermutet wurde, das Hypomnema könnte ein eigenständiger Vortrag gewesen sein. Gegen eine Einordnung als Homilie bemerkt allerdings bereits Nautin, dass Origenes in seinen Homilien die Namen der Übersetzer Aquila, Symmachus und Theodotion ansonsten nie", | |
| "candidate_score": 0.637743, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_18", | |
| "psc_text": "gr. 194 (11. Jh., Typ XIIIa Die Klassifizierung durch Karo/Lietzmann ist insofern irreführend, als die Katene dieser Handschrift dieselbe ist wie die im Ottob. gr. 398 (Typ IV), vgl. Dorival, Chaînes IV, 262–297.), fol. 6r (Sigle: U) – Vat. Ottob. gr. 398, fol. 36v – Hieros. S. Crucis 1, fol. 18r – Bodl. Barocc. gr. 223, fol. 23v–24r – Vat. Borg. gr. 2, fol. 32v Die entsprechende Makroform, in die dieser Auszug eingebunden ist, erscheint in allen genannten Handschriften in der gleichen Formation und umfasst folgende Exzerpte: – Eusebius, Didascalia, die in den Handschriften (bis auf Borg. 2, wo für diese Makroform alle Überschriften fehlen) übereinstimmend überschrieben ist: Ἱππολύτου ἐπισκόπου Ῥώμης ὑπόθεσις διηγήσεως εἰς τοὺς ψαλμούς. Aufgrund dieser Zuschreibung erscheint der Text als Fragment VI in der Hippolyt-Edition von Achelis, der ihn jedoch an Eusebius zurückgibt. Devreesse bestätigt die Zuschreibung an Eusebius, vgl. Devreesse, Commentateurs, 145. – einen Auszug aus", | |
| "candidate_score": 0.635302, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_11_13", | |
| "bdc_text": "unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in : Zwa III 486-494 .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_17", | |
| "psc_text": "Maße für eine Zuschreibung an Eusebius. Weiterhin findet sich in einer noch nicht genannten Moskauer Handschrift wie auch in einigen der bereits oben aufgeführten Handschriften innerhalb einer anderen Makroform ein kurzer Auszug aus dem Hypomnema, der das Wort διάψαλμα erklärt. In der Edition des Textes Abschnitt 14. Bereits Rietz vermerkt, dass dieser Auszug im Ottob. 398 ein zweites Mal separat und zwar mit Zuweisung an Eusebius erscheint, jedoch messen weder er noch Nautin dieser Tatsache eine Bedeutung bei. Vgl. Rietz, Quaestiones, 17. 33, Anm. 16; Nautin, Origène, 277, Anm. 35. Es handelt sich um folgende Handschriften: – Mosq. GIM Sinod. gr. 194 (11. Jh., Typ XIIIa Die Klassifizierung durch Karo/Lietzmann ist insofern irreführend, als die Katene dieser Handschrift dieselbe ist wie die im Ottob. gr. 398 (Typ IV), vgl. Dorival, Chaînes IV, 262–297.), fol. 6r (Sigle: U) – Vat. Ottob. gr. 398, fol. 36v – Hieros. S. Crucis 1, fol.", | |
| "candidate_score": 0.629992, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_13", | |
| "psc_text": "327–440 zum selben Katenentyp wie Bodl. Barocc. gr. 223. Eine Beschreibung der Handschrift findet sich ebd. 327. fol. 14v–17v (Ja) – Bodl. Barocc. gr. 223 (16. Jh., Zur Datierung des Codex siehe Dorival, Chaînes III, 328. Typ X), fol. 19r–22v (Jb) – Vat. Borg. gr. 2 (16. Jh., Typ X), Für diese Handschrift gilt dasselbe wie für Hieros. S. Crucis 1. Sie wird von Karo/Lietzmann nicht aufgeführt, gehört jedoch nach Dorival, Chaînes III, 327–440 zum selben Katenentyp wie Bodl. Barocc. gr. 223. Eine Beschreibung der Handschrift findet sich ebd., 328f. fol. 26v–31v (Jc) – Vat. gr. 342 (11. Jh., keine Typenklassifizierung), fol. 10v–15v (Xm) In den sechs erstgenannten Handschriften trägt der Text die Überschrift Ὠριγένους ὑπόμνημα εἰς τοὺς ψαλμούς bzw. ὑπόμνημα Ὠριγένους εἰς τοὺς ψαλμούς. Er erscheint hier immer innerhalb einer Art Makroform aus Prologtexten, und zwar in Kombination mit drei kürzeren Texten, die Gregor von Nyssa zugeschrieben werden, und", | |
| "candidate_score": 0.624874, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_11", | |
| "bdc_text": "unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_64", | |
| "psc_text": "Abweichungen unterstreichen jedoch eher das allgemeine Bild zahlreicher Bezüge zwischen Hypomnema und Psalmenkommentar des Eusebius, die bereits Rietz aufgezeigt hat, und die – ohne Vollständigkeit zu beanspruchen – auch in der folgenden Edition des Textes an den entsprechenden Stellen vermerkt sind. An dieser Stelle ist auch kurz auf die Überschrift des Ps 4 einzugehen. Diese führt das Hypomnema als Beispiel für die Formel ἐν ὕμνοις an und deutet sie als Hinweis auf den musikalischen Vortrag. Vgl. Hypomnema 16,5–10. Auffälligerweise weicht das Hypomnema hier vom textus receptus der Septuaginta ab, wo sich stattdessen ἐν ψαλμοῖς (ᾠδή) findet, wenngleich auch die Variante ἐν ὕμνοις (ψαλμός) überliefert ist. Auf letztere Variante bezieht sich nun Eusebius in seinem in direkter Tradition erhaltenen Kommentar zu Ps 60 (einem anderen Psalm, der ἐν ὕμνοις überschrieben ist), sodass dies für ihn zweifellos die korrekte Überschrift des Ps 4 ist. Vgl. Eusebius, In Ps. (Ps 60) PG 23,573D–574A.", | |
| "candidate_score": 0.622768, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_11", | |
| "bdc_text": "unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta018.pta-grcBibex_window_62", | |
| "psc_text": "des göttlichen Logos. Vgl. Eusebius, In Ps. (Ps 80) PG 23, 969A–975A, insbesondere 972B: Ληνοὺς γὰρ μηδὲ ἄλλο τι νόμιζε λέγεσθαι ἢ τὰς ἐκκλησίας τοῦ θεοῦ, ἐν αἷς συγκροτούμενοι καὶ τοὺς ἑαυτῶν καρποὺς κατὰ τὸ αὐτὸ συμβαλλόμενοι μίαν κρᾶσιν ποιούμεθα εἰς δόξαν καὶ εὐφροσύνην τοῦ λόγου τοῦ θεοῦ. Auch die Ausführungen des Hypomnema zu den anderen Psalmenüberschriften finden sich großenteils in den Kommentaren des Eusebius zum jeweiligen Psalm wieder, wenn auch eine hexaplarische Variante Es handelt sich um die Aquila-Version zu Ps 9,1, welche in Hypomnema 4,10 angegeben ist mit: ὑπὲρ τῆς νεότητος. Die Kommentarfragmente zu Ps 9,1 enthalten zwar keine Aquila-Übersetzung, doch in Ecl. proph. II 5 (zu Ps 9) vermerkt Eusebius: ὁ μέντοι Ἀκύλας […] ἐξέδωκεν εἰπών· τῷ νικοποιῷ νεανιότητος τοῦ υἱοῦ… (PG 22,1100A). Vermutlich handelt es sich bei der Angabe des Hypomnema um ein Versehen, denn Field bestätigt die der Eclogae propheticae, wobei er die Hypomnema-Stelle als", | |
| "candidate_score": 0.618047, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 11, | |
| "cf_id": "cf009", | |
| "work_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem", | |
| "max_score": 0.674337, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_20_22", | |
| "bdc_text": "novembris 1524 . Tuus Leo Jud. [ Adresse auf der Rückseite : ] Optimae spei adulescenti Henrico Bullingero , fratri suo in Christo charissimo .", | |
| "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_160", | |
| "psc_text": "Scripturas probavero ad Christum referri, viri 803 Juda non erunt increduli Christo Judaei, sed nos qui in Christo credimus. Juda, te collaudant fratres tui: manus tuae super dorsum inimicorum tuorum (Gen. XLVIII, 8) . Te laudant. Non illum Judam filium Jacob fratres sui laudaverunt, sed nunc Judam laudant fratres sui. Ait quippe iste Judas: Narrabo nomen tuum fratribus meis, in medio Ecclesiae cantabo tibi (Ps. XXI, 23) . Dicitur ad illum Judam: Manus tuae super dorsum inimicorum tuorum. Ubi reperitur ille Judas super dorsum inimicorum suorum manus suas posuisse? Historia nihil de eo tale conscripsit. Si autem consideres adventum Domini mei [ Al. nostri] Jesu Christi, destruenti Zabulum, exspoliantis principatus et potestates (I Cor. XV, 24), ostentui eos facientis, et triumphantis in ligno, videbis quomodo super istum Judam completa sit prophetia dicens: Manus tuae super dorsum inimicorum tuorum. Et nunc cum ad viros Juda sermo fit, nulli dubium est quin", | |
| "candidate_score": 0.674337, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_6", | |
| "bdc_text": "Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_356", | |
| "psc_text": "juxta fidem libri, usque ad praesentem diem permanet. Neque enim in aliquibus voluminibus invenitur ubi Israel et Juda sub uno rursus imperio redigantur. Primus itaque peccavit Israel sub Jeroboam, et caeteris successoribus ejus; et tanta peccavit, ut a Deo traderetur captivitati, et serviret apud Assyrios usque ad praesentem diem. Et Juda peccavit, traditusque est Babyloniis, non usque ad hodiernam diem, sed (ut Scriptura testatur) septuaginta annis, de quibus Jeremias prophetavit, et Daniel. Si intellexisti historiam quae in Regnorum libris scripta est, considera verba prophetae, et videbis eumdem exprimi sensum. Accusatur Israel et dicitur: Audiens congregatio Juda, quod ob peccata sua Israel traditus sit captivitati, non egit poenitentiam, nec conversa est ad me: sed intantum peccata peccatis cumulavit, ut ad comparationem vitiorum ejus justior inveniatur Israel. Deinde propheta praedicare jubetur ad Israel, ut quia Juda pejor illo factus sit, convertatur ad Dominum, et Israel, et Juda sub uno imperio futuros esse,", | |
| "candidate_score": 0.632102, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_8", | |
| "bdc_text": "per Beatum Rhenanum Seletstadiensem e tenebris eruta . . . , Basel 1521 .", | |
| "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_250", | |
| "psc_text": "et angelis ejus montibus tenebrosis. Et sustinebitis in lumen. Potest quidem aptari huic quod dicitur: Date gloriam Domino Deo nostro (Jerem. XIII, 16) , hoc quod modo infert: Et sustinebitis in lumen. Si dederitis Domino Deo vestro gloriam, antequam contenebrescat, et antequam offendant pedes vestri super montes tenebrosos, haud dubium, quin etiamsi contenebrescat, et sustineatis lumen, vos suscipiat. Alius vero dicat, nescio utrum recte an perperam, quia et hi qui offendunt super montes tenebrosos, exspectant aliquando misericordiae lumen. Hoc enim videtur ostendere: Et sustinebitis in lumen. Si autem quis venerit ad montes tenebrosos, vide quid ibi inveniat. Est illic umbra mortis, ibi tenebrosi montes, ibi umbra mortis ex ipsis montibus procreata. Et ponentur in tenebras. Et nisi audieritis occulte, gloriabit anima vestra a facie contumeliae (Jer. XIII, 17) . De his qui audiunt, quidam occulte audiunt: quidam vero cum audiunt, non occulte audiunt. Quid est itaque occulte audire? nempe illud:", | |
| "candidate_score": 0.605302, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 12, | |
| "cf_id": "cf016", | |
| "work_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII", | |
| "max_score": 0.671538, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_1109", | |
| "psc_text": "et dedit illi nomen quod est super omne nomen; ut in nomine Jesu omne genu flectatur . . . . .quoniam Dominus Jesus in gloria est Dei Patris (Philip. II, 9-11) . 1227 18. Considera, o homo, quid legas. Non laboravit Apostolus potentiam Christi probare: sed obedientiam praedicare; sed demonstrare quanta sit humilitatis gratia, quantus ejus profectus. Si simplicibus accipias auribus, et Christum exaltavit. Sed Christus non quae sua, sed quae tua erant, illa humilitate quaerebat. Accipe ergo argutis auribus: moraliter, tibi profuit; mystice, tuam redemit salutem. Quomodo vis intellige: salus est tua. Si putas quod Christo profuit humilitas sua; cui ergo non proderit? Si illum exaltavit; quem non augebit? Factus est minister omnium Dominus, et auctor omnium vapulavit, pedes lavit, crucifixus est, mortuus est. Sed in his omnibus detrimentum nullum video divinitatis ejus, profectum operationis agnosco. Qui nihil habebat, quod ad potestatem suam adderet, habuit quod ad cultum suae", | |
| "candidate_score": 0.671538, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_22", | |
| "bdc_text": "] Optimae spei adulescenti Henrico Bullingero , fratri suo in Christo charissimo .", | |
| "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_935", | |
| "psc_text": "sit: utrum cor, an interioris hominis habitus. Habet os anima, quae habet membra. Hoc os aperi non solum Christo, sed etiam Christi discipulo, qui os suum Christo implendum praebuit; et ideo dicit: Os nostrum patet 1187 ad vos, o Corinthii: cor nostrum dilatatum est (II Cor. VI, 11). Ideo imitatores nos sui esse debere admonet (Philip. III, 17), sicut ipse Christi est. Qui sanctior est, Christo aperuit os suum: qui inferior, Apostolo. Prius propheta legitur, et apostolus, et sic Evangelium, in quo verba lucida, sed validiora praecepta. Lex dicit: Diliges proximum tuum (Levit. XIX, 18) ; et Evangelium dicit tibi: Diliges inimicum tuum (Matth. V, 44) . 11. David ergo quasi perfectus propheta os suum Christo aperuit; et ideo in parabolis aperuit os suum (Psal. LXXVII, 2). Aperuit os, duxit spiritum. Merito ergo ait: Quam dulcia faucibus meis eloquia tua; super mel et favum ori meo (Sup. v. 113) !", | |
| "candidate_score": 0.650027, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_2", | |
| "bdc_text": "- Auf Bullingers theologisches Denken übte er einen bedeutenden Einfluß aus ( s.", | |
| "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_694", | |
| "psc_text": "totus hic psalmus informat. Et quoniam maximum mandatum in Lege esse cognovit, ut diligamus Dominum Deum nostrum ex toto corde nostro, et ex tota anima nostra, sui imitatione nos quoque, quos erudire studet, vult esse perfectos, dicens: Quomodo dilexi mandatum tuum, Domine. Hoc ipso charitas crescit affectu, quod ipsum testem advocat, cui munus dilectionis impenditur: nec speciem, sed plenitudinem charitatis tali conventione testatur. Hac usus est Petrus: Tu scis, inquit, Domine, quia diligo te (Joan. XXI, 15) . Sed qui diligit Dominum, legem ejus diligit, sicut Maria diligens Filium, omnia verba ejus in corde suo, materno conferebat affectu (Luc. II, 51). Diligens te, feci voluntatem tuam, scriptum est (Esai. XLVIII, 14). Ideo commisit et Christus Petro, ut pasceret gregem suum (Joan. XXI, 18), et Domini faceret voluntatem; quia charitatem ejus agnovit. Qui enim diligit, ex voluntate facit quae sibi sunt imperata: qui timet, ex necessitate. Itaque Dominus operationes servulorum suorum", | |
| "candidate_score": 0.617932, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 13, | |
| "cf_id": "cf011", | |
| "work_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2", | |
| "max_score": 0.671445, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_44", | |
| "psc_text": "(Hrsg.), Research on Psalter Catenae (wie Anm. 38) 61–92. Es ist also davon auszugehen, dass Niketas für seine Kommentare zu Ps 51–71 nicht die eusebianischen Kommentare in direkter Tradition, sondern lediglich Katenenmaterial benutzt hat. Aus diesem Grund wurde die Niketaskatene nur an den Stellen aufgenommen, wo sie textkritisch relevant ist. Aus ihrer umfangreichen Überlieferung Vgl. dazu Dorival, Les Chaînes exégétiques grecques sur les Psaumes III (Leuven 1992) 492–565, eine Übersicht findet sich ebd. 513. wurden dafür folgende zwei sehr alte Handschriften ausgewertet: (Na) Al-Iskandariyya (Alexandria), Βιβλιοθήκη τοῦ Πατριαρχείου, cod. 11 Der Pergamentcodex von 544 Folia aus dem 12. Jh. enthält die Katene zu Ps 1–76. Zu dieser Handschrift vgl. Dorival, Chaînes III (wie Anm. 41) 496–497 und die online zugänglichen Aufzeichnungen von Marcel Richard, die im IRHT verwahrt werden: https://ideal.irht.cnrs.fr/document/818960. Bei meiner Arbeit habe ich das Digitalisat eines Mikrofilms dieser Handschrift benutzt, im dem jedoch einige Folia nicht enthalten sind.", | |
| "candidate_score": 0.671445, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_36", | |
| "psc_text": "noch Exzerpte, die Johannes Chrysostomus zugeschrieben sind. Vgl. Lauriotis / Eustratiades, Catalogue (wie Anm. 30). Für meine Arbeit konnte ich lediglich Digitalisate eines Mikrofilms und Mikrofiches von mäßiger Qualität auswerten. Da zudem einige Folia starke Gebrauchspuren und Flecken aufweisen, lässt sich der Text aus diesen Reproduktionen nicht immer zweifelsfrei entziffern. Soweit dies für textkritische Entscheidungen relevant ist, wurde es im Apparat vermerkt. Im Allgemeinen bestätigt Dd den Text von Fragmenten, die auch in G überliefert sind, mitunter ist jedoch auch weiteres Material enthalten. Dd bietet in der Regel wörtliche Auszüge, an einigen Stellen finden sich jedoch auch Paraphrasen und offensichtliche Zusätze. Z.B. app. crit. zu 258,19–20 (Kommentar zu Ps 68); siehe auch unten, S. XXII. (Ca) Paris, Bibliothèque nationale de France, gr. 139 (10. Jhdt.) Für eine detaillierte Beschreibung dieser Handschrift mit weiteren Literaturangaben siehe Leontien Vanderschelden, An Unconventional Catena on the Psalms. A Partial Edition of the Type III", | |
| "candidate_score": 0.666054, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_0", | |
| "psc_text": "Vorbemerkung der Online-Edition Bei dem hier dargebotenen Text des eusebianischen Psalmenkommentars handelt es sich um einen vorläufigen Lesetext der in Arbeit befindlichen kritischen Edition, der aus den mit dem Classical Text Editor erstellten Dateien konvertiert wurde. Soweit vorhanden, sind die Apparate (Bezeugung und Varianten) daher (vorerst) nicht für die Anzeige im PTA optimiert, da größtenteils die Bezeugung des Lemmas fehlt. Für Ps 51–71 greift die vorliegende Online-Fassung auf die als „Eusebius von Caesarea Werke Band X: Der Psalmenkommentar. Teil 2,1: Die Kommentare zu Psalm 51–71. Herausgegeben von Cordula Bandt, GCS.NF 30, Berlin/Boston 2024“ publizierte Druckfassung zurück. Die folgende Praefatio ist diesem Band entnommen. Die handschriftliche Überlieferung Die Kommentare des Eusebius zu Ps 51–71 werden in direkter Tradition im Codex Coislin 44 (Sigle E) überliefert, der Kommentar zu Ps 51 außerdem mit Zuschreibung an Johannes Chrysostomus im Codex Paris. gr. 655 (Sigle Xp). Neben der direkten Überlieferung wurde die Katenentradition ausgewertet.", | |
| "candidate_score": 0.665878, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_15", | |
| "psc_text": "auch für die im vorliegenden Band enthaltenen Kommentare vor allem die Exzerpte der Ersten Palästinischen Katene (Typ VI bzw. XI Karo / Lietzmann, CPG C 12, bzw. C 19 und C 24) für die Textkritik maßgeblich. Allerdings wurde diese Katene für unseren Teil des Psalters nur in einer einzigen Handschrift bis in die Neuzeit überliefert, dem Codex Tauriensis C II 6 (Sigle Bt), der bedauerlicherweise 1904 durch einen verheerenden Brand in der Biblioteca Nazionale Universitaria di Torino fast gänzlich zerstört wurde. Neben den wenigen erhaltenen Fragmenten dieser Handschrift wurden daher verschiedene Sekundärtraditionen der Ersten Palästinischen Katene ausgewertet, und zwar Katenen, die wörtliche Auszüge dieser Katene enthalten. Um den textkritischen Apparat nicht unnötig aufzublähen, wurden nach eingehender Prüfung einige zunächst aussichtsreiche Sekundärüberlieferungen nicht aufgenommen, denn diese Handschriften enthalten keine relevanten Varianten: Athos, Μονή Βατοπεδίου, 660 (10.–11. Jh., keine Klassifizierung bei Karo / Lietzmann, CPG C 40.1); Wien, ÖNB, Theol. gr. 59", | |
| "candidate_score": 0.66477, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_35", | |
| "psc_text": "Kommentierungen zu Ps 1–150 und zu den Oden. Auch Dd enthält eine Randkatene, die jedoch in diesem Fall die kommentierten Psalmen rahmt. Diese Katene (CPG C 40.25) wurde von Karo / Lietzmann nicht aufgenommen. Es handelt sich erneut um eine komplexe Katene, die unter anderem eine Auswahl von Exzerpten aus der Ersten Palästinischen Katene enthält. Vgl. die Analyse der Katene zu Ps 1–118 bei Dorival, Chaînes V (wie Anm. 23) 126–168. Der Name des Eusebius (Εὐσεβίου τοῦ Παμφίλου) wird als einziger in der stark verblassten Inhaltsangabe auf fol. 1r erwähnt. Die Katene selbst endet mit Ps 118, danach folgen nur noch Exzerpte, die Johannes Chrysostomus zugeschrieben sind. Vgl. Lauriotis / Eustratiades, Catalogue (wie Anm. 30). Für meine Arbeit konnte ich lediglich Digitalisate eines Mikrofilms und Mikrofiches von mäßiger Qualität auswerten. Da zudem einige Folia starke Gebrauchspuren und Flecken aufweisen, lässt sich der Text aus diesen Reproduktionen nicht immer zweifelsfrei entziffern.", | |
| "candidate_score": 0.663333, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_43", | |
| "psc_text": "Band nur eine untergeordnete Bedeutung zu. Das von Niketas aufgenommene eusebianische Material geht fast nie über das der beschrieben Nebentraditionen der Palästinischen Katene hinaus und ist diesen Traditionen gegenüber erkennbar sekundär. In der Regel handelt es sich um Satzfetzen eher als um ganze Sätze, die zudem noch umgestellt oder umformuliert wurden. Dieser Befund ist allerdings nicht verwunderlich, wenn man den gewissermaßen neuzeitlich-wissenschaftlichen Anspruch des Niketas bedenkt, aus den auf ihn gekommenen exegetischen Werken ein neues, eigenes Werk zu schaffen. Vgl. dazu Franz Xaver Risch (†), Zur Arbeitsweise des Niketas: Bemerkungen zu seiner Katene zu Ps 101–150, in: Bandt / Ceulemans (Hrsg.), Research on Psalter Catenae (wie Anm. 38) 61–92. Es ist also davon auszugehen, dass Niketas für seine Kommentare zu Ps 51–71 nicht die eusebianischen Kommentare in direkter Tradition, sondern lediglich Katenenmaterial benutzt hat. Aus diesem Grund wurde die Niketaskatene nur an den Stellen aufgenommen, wo sie textkritisch relevant ist.", | |
| "candidate_score": 0.663002, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_44", | |
| "psc_text": "(Hrsg.), Research on Psalter Catenae (wie Anm. 38) 61–92. Es ist also davon auszugehen, dass Niketas für seine Kommentare zu Ps 51–71 nicht die eusebianischen Kommentare in direkter Tradition, sondern lediglich Katenenmaterial benutzt hat. Aus diesem Grund wurde die Niketaskatene nur an den Stellen aufgenommen, wo sie textkritisch relevant ist. Aus ihrer umfangreichen Überlieferung Vgl. dazu Dorival, Les Chaînes exégétiques grecques sur les Psaumes III (Leuven 1992) 492–565, eine Übersicht findet sich ebd. 513. wurden dafür folgende zwei sehr alte Handschriften ausgewertet: (Na) Al-Iskandariyya (Alexandria), Βιβλιοθήκη τοῦ Πατριαρχείου, cod. 11 Der Pergamentcodex von 544 Folia aus dem 12. Jh. enthält die Katene zu Ps 1–76. Zu dieser Handschrift vgl. Dorival, Chaînes III (wie Anm. 41) 496–497 und die online zugänglichen Aufzeichnungen von Marcel Richard, die im IRHT verwahrt werden: https://ideal.irht.cnrs.fr/document/818960. Bei meiner Arbeit habe ich das Digitalisat eines Mikrofilms dieser Handschrift benutzt, im dem jedoch einige Folia nicht enthalten sind.", | |
| "candidate_score": 0.658604, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_30", | |
| "psc_text": "enthält, ist davon auszugehen, dass die Verweiszahlen sich auf einen anderen Codex beziehen, in dem die Psalmentexte enthalten und entsprechend nummeriert waren. Während ich die meiste Zeit meiner Editionsarbeit mit dem gut lesbaren Mikrofilm der Handschrift und einem Digitalisat davon arbeitete, ist die Handschrift nunmehr in hervorragenden Farbbildern online zugänglich. https://digi.vatlib.it/view/MSS_Reg.gr.40. Obgleich die jüngste, bietet G an vielen Stellen den besten Text aller in die Edition aufgenommenen Katenenhandschriften. In der Regel handelt es sich um wörtliche Auszüge, nur selten wird Text paraphrasiert. An einigen Stellen sind die Varianten von G sogar der direkten Überlieferung in E vorzuziehen. Zudem überliefert G große Teile des in E durch den oben beschriebenen Verlust eines Foliums im Kommentar zu Ps 51 ausgefallenen Textes, und oftmals lassen sich kleinere Textausfälle in E zumindest teilweise durch G heilen. Vgl. dazu den kritischen Apparat zu 228,20–24 (Kommentar zu Ps 67), siehe auch 258,18–19 und 260,25–27 (Kommentar zu", | |
| "candidate_score": 0.658372, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_17_19", | |
| "bdc_text": "Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale . Ex Tyguro , 15 .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_453", | |
| "psc_text": "πᾶσα συναγωγὴ λαῶν· ἐκχέατε ἐνώπιον αὐτοῦ τὰς καρδίας ὑμῶν· ὁ θεὸς βοηθὸς ἡμῶν. Διάψαλμα. Μνημονεύσας τοῦ σωτηρίου συνεῖδεν, ὅτι οὐ μόνον αὐτοῦ θεραπευτικὸν ἔσται, κοινὸν δὲ γενήσεται ἀγαθόν· διὸ ἐπ’ αὐτὸ συγκαλεῖ τοὺς πάντας, φιλαυτίαν μὲν ἐκτρεπόμενος, φιλανθρωπίαν δὲ καὶ τὴν πρὸς τοὺς πέλας ἀγάπην ἐνδεικνύμενος. προσκαλεῖται τοίνυν ὡς ἐπὶ σωτήριον λιμένα φάσκων· Ἐλπίσατε ἐπ’ αὐτόν, πᾶσα συναγωγὴ λαῶν. Ἢ κατὰ τὸν Ἀκύλαν· Ἀμεριμνεῖτε ἐν αὐτῷ ἐν παντὶ καιρῷ, λαός. Ἀμεριμνoῦντας δὲ ἐν αὐτῷ καὶ ἐλπίζοντας ἐξαπλοῦν προσήκει τοὺς λογισμοὺς καὶ τῆς ψυχῆς ἀπογυμνοῦν αὐτῷ ὥσπερ ἰατρῷ τὰ πάθη. διὸ ἐπιλέγει∙ Ἐκχέατε ἐνώπιον αὐτοῦ τὰς καρδίας ὑμῶν. ὁ θεὸς βοηθὸς ἡμῶν. Ἔχοντες γάρ, φησί, βοηθὸν μηδὲν ὑποστέλλεσθε μηδέ τι ἐν ταῖς διανοίαις ὑμῶν ὑποκρύπτετε, ἀναπετάσαντες δὲ τὰ ταμεῖα τῆς ψυχῆς τοὺς ἐν αὐτῇ κρυπτομένους λογισμοὺς ἀνακαλύπτετε ὡσὰν μόνῳ ἀγαθῷ σωτῆρι καὶ δυνατῷ τὰ πάντα ἰᾶσθαι ἑαυτοὺς ἐμπιστεύοντες. Πλὴν μάταιοι οἱ υἱοὶ τῶν ἀνθρώπων, ψευδεῖς οἱ υἱοὶ τῶν ἀνθρώπων ἐν ζυγῷ", | |
| "candidate_score": 0.651801, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_11_13", | |
| "bdc_text": "unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in : Zwa III 486-494 .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_37", | |
| "psc_text": "Zusätze. Z.B. app. crit. zu 258,19–20 (Kommentar zu Ps 68); siehe auch unten, S. XXII. (Ca) Paris, Bibliothèque nationale de France, gr. 139 (10. Jhdt.) Für eine detaillierte Beschreibung dieser Handschrift mit weiteren Literaturangaben siehe Leontien Vanderschelden, An Unconventional Catena on the Psalms. A Partial Edition of the Type III Catena and an Assessment of its Position in the Exegetical Tradition (Diss. Leuven 2020) 40–43. Der als „Pariser Psalter“ vor allem wegen seiner prachtvollen Illustrationen bekannte Pergamentcodex umfasst 449 Folia und enthält Kommentierungen zu Ps 1–150 und den Oden in einer Randkatene, die den Psalmentext rahmt. Die Autorennamen erscheinen in roter Tinte am Rand oder zum Beginn der Exzerpte; der Bezug auf die jeweils kommentierten Halbverse erfolgt durch vielfältige Verweiszeichen im Lemmatext und am Rand der Katene. Bei meiner Arbeit konnte ich zunächst auf einen qualitativ hochwertigen Mikrofilm, später auf die ebenfalls hervorragenden online verfügbaren farbigen Digitalaufnahmen der Handschrift https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10515446x.", | |
| "candidate_score": 0.65043, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_43", | |
| "psc_text": "Band nur eine untergeordnete Bedeutung zu. Das von Niketas aufgenommene eusebianische Material geht fast nie über das der beschrieben Nebentraditionen der Palästinischen Katene hinaus und ist diesen Traditionen gegenüber erkennbar sekundär. In der Regel handelt es sich um Satzfetzen eher als um ganze Sätze, die zudem noch umgestellt oder umformuliert wurden. Dieser Befund ist allerdings nicht verwunderlich, wenn man den gewissermaßen neuzeitlich-wissenschaftlichen Anspruch des Niketas bedenkt, aus den auf ihn gekommenen exegetischen Werken ein neues, eigenes Werk zu schaffen. Vgl. dazu Franz Xaver Risch (†), Zur Arbeitsweise des Niketas: Bemerkungen zu seiner Katene zu Ps 101–150, in: Bandt / Ceulemans (Hrsg.), Research on Psalter Catenae (wie Anm. 38) 61–92. Es ist also davon auszugehen, dass Niketas für seine Kommentare zu Ps 51–71 nicht die eusebianischen Kommentare in direkter Tradition, sondern lediglich Katenenmaterial benutzt hat. Aus diesem Grund wurde die Niketaskatene nur an den Stellen aufgenommen, wo sie textkritisch relevant ist.", | |
| "candidate_score": 0.648905, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_17_19", | |
| "bdc_text": "Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale . Ex Tyguro , 15 .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_943", | |
| "psc_text": "ῥύσεται ἀπὸ παντὸς δυνάστου. πολλῶν γὰρ δυναστῶν ὁρατῶν τε καὶ ἀφανῶν ἀντικειμένων καὶ ἐπανισταμένων τούτοις αὐτοῖς τοῖς πτωχοῖς καὶ τοῖς πένησιν, αὐτὸς, ἀφανεῖ δυνάμει προασπίζων αὐτῶν, ἐκ πάντων αὐτοὺς ῥύσεται, πρὸς τὸ μὴ κωλυθῆναι τὴν δι’ αὐτῶν ἐπιτελουμένην τοῦ εὐαγγελικοῦ κηρύγματος ὑπηρεσίαν. Καὶ τοῦτο πράξει συνὼν αὐτοῖς, καθ’ ἣν ποιήσεται πρὸς αὐτοὺς ἐπαγγελίαν φήσας· «ἰδοὺ ἐγὼ μεθ’ ὑμῶν εἰμι πάσας τὰς ἡμέρας ἕως τῆς συντελείας τοῦ αἰῶνος.» οὕτως οὖν καὶ ἐφείσατο πτωχοῦ καὶ πένητος, καὶ ψυχὰς πενήτων ἔσωσε· καὶ ταῦτα πάντα τοῖς αὐτοῦ μαθηταῖς καὶ ἀποστόλοις παρεῖχεν, ἵν’ εἰς πᾶσαν τὴν γῆν ἐξέλθοι ὁ φθόγγος αὐτῶν, καὶ εἰς τὰ πέρατα τῆς οἰκουμένης τὰ ῥήματα αὐτῶν. τούτων δὲ τῶν πτωχῶν καὶ τῶν πενήτων ἐκ τόκου καὶ ἐξ ἀδικίας ἐλυτρώσατο τὰς ψυχὰς, ὅπως μηδενὶ μηδὲν ὀφείλοιεν. εἰ δὲ καί ποτε δεδανεισμένοι ὤφλησαν, ὥστε ἐνόχους αὐτοὺς γενέσθαι παλαιῶν ἁμαρτημάτων, ἀλλ’ αὐτὸς, τὸ αἷμα τὸ τίμιον λύτρον ὑπὲρ αὐτῶν δοὺς, ἐλυτρώσατο τὰς ψυχὰς αὐτῶν·", | |
| "candidate_score": 0.646628, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_17_19", | |
| "bdc_text": "Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale . Ex Tyguro , 15 .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_940", | |
| "psc_text": "σωτῆρος ἡμῶν θεοφάνειαν. τότε γοῦν πάντες οἱ βασιλεῖς προσκυνήσουσιν αὐτῷ, καὶ πάντα τὰ ἔθνη δουλεύσουσιν αὐτῷ. «καὶ τοῦτο ἔσται τὸ πάντων τέλος, ὅτ’ ἂν παραδιδῷ τὴν βασιλείαν τῷ θεῷ καὶ πατρὶ, ὅτ’ ἂν καταργήσῃ πᾶσαν ἀρχὴν καὶ πᾶσαν ἐξουσίαν καὶ δύναμιν. δεῖ γὰρ αὐτὸν βασιλεύειν, ἄχρι οὗ θῇ πάντας τοὺς ἐχθροὺς ὑπὸ πόδας αὐτοῦ, ἔσχατος ἐχθρὸς καταργεῖται ὁ θάνατος.» Ὅτι ἐρρύσατο πτωχὸν ἐκ δυνάστου καὶ πένητα, ᾧ οὐχ ὑπῆρχε βοηθός. φείσεται πτωχοῦ καὶ πένητος καὶ ψυχὰς πενήτων σώσει· ἐκ τόκου καὶ ἐξ ἀδικίας λυτρώσεται τὰς ψυχὰς αὐτῶν, καὶ ἔντιμον τὸ ὄνομα αὐτῶν ἐνώπιον αὐτοῦ. Ἀντὶ τοῦ· «ὅτι ἐρρύσατο πτωχὸν ἐκ δυνάστου,» ὁ Σύμμαχος· «ὅτι ἐξελεῖται πένητα οἰμώζοντα.» οὐ γὰρ ὡς ἤδη γεγενημένα, ἀλλ’ ὡς μέλλοντα ἔσεσθαι ταῦτα θεσπίζει. ὅρα δὲ ὁσάκις τοῦ πτωχοῦ μνημονεύει, πρῶτον εἰπών· «κρίνειν τὸν λαόν σου ἐν δικαιοσύνῃ, καὶ τοὺς πτωχούς σου ἐν κρίσει·» δεύτερον, «κρίνει τοὺς πτωχοὺς τοῦ λαοῦ, καὶ σώσει τοὺς υἱοὺς τῶν πενήτων·»", | |
| "candidate_score": 0.646032, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9_11", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians . Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s. unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_11", | |
| "psc_text": "pars prior (Paris 2011) 119–120. Für die vorliegende Edition habe ich das online zugängliche Digitalisat des Mikrofilms der BnF benutzt. https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10723869s. Der Text trägt auf fol. 133v die mit Sicherheit sekundäre Überschrift τοῦ αὐτοῦ εἰς τὸν ναʹ ψαλμόν:~ Die Parallelüberlieferung durch Xp ist ein besonderer editorischer Glücksfall, da mit ihr der oben erwähnte Textausfall in E geheilt werden kann. Ansonsten sind die Abweichungen zwischen E und Xp nicht groß, bei Varianten ist allerdings meist E der Vorzug zu geben. Gegenüber der Katenenüberlieferung stimmen beide Handschriften in der Regel überein. Eine direkte Abhängigkeit von E schließt sich für Xp schon aufgrund der Zuschreibung an Chrysostomus aus; sie kommt auch nicht infrage aufgrund besserer Varianten in Xp. Siehe den app. crit. zu 1,4; 2,10–11; 8,23 u.ö. Umgekehrt kann natürlich E keinesfalls von Xp abhängig sein, aufgrund der Überlieferung, der Datierung und des in der Regel besseren Textes in E. Henry Savile hat", | |
| "candidate_score": 0.638892, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9_11", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians . Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s. unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_37", | |
| "psc_text": "Zusätze. Z.B. app. crit. zu 258,19–20 (Kommentar zu Ps 68); siehe auch unten, S. XXII. (Ca) Paris, Bibliothèque nationale de France, gr. 139 (10. Jhdt.) Für eine detaillierte Beschreibung dieser Handschrift mit weiteren Literaturangaben siehe Leontien Vanderschelden, An Unconventional Catena on the Psalms. A Partial Edition of the Type III Catena and an Assessment of its Position in the Exegetical Tradition (Diss. Leuven 2020) 40–43. Der als „Pariser Psalter“ vor allem wegen seiner prachtvollen Illustrationen bekannte Pergamentcodex umfasst 449 Folia und enthält Kommentierungen zu Ps 1–150 und den Oden in einer Randkatene, die den Psalmentext rahmt. Die Autorennamen erscheinen in roter Tinte am Rand oder zum Beginn der Exzerpte; der Bezug auf die jeweils kommentierten Halbverse erfolgt durch vielfältige Verweiszeichen im Lemmatext und am Rand der Katene. Bei meiner Arbeit konnte ich zunächst auf einen qualitativ hochwertigen Mikrofilm, später auf die ebenfalls hervorragenden online verfügbaren farbigen Digitalaufnahmen der Handschrift https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10515446x.", | |
| "candidate_score": 0.638713, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_10_12", | |
| "bdc_text": "Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s. unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_11", | |
| "psc_text": "pars prior (Paris 2011) 119–120. Für die vorliegende Edition habe ich das online zugängliche Digitalisat des Mikrofilms der BnF benutzt. https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10723869s. Der Text trägt auf fol. 133v die mit Sicherheit sekundäre Überschrift τοῦ αὐτοῦ εἰς τὸν ναʹ ψαλμόν:~ Die Parallelüberlieferung durch Xp ist ein besonderer editorischer Glücksfall, da mit ihr der oben erwähnte Textausfall in E geheilt werden kann. Ansonsten sind die Abweichungen zwischen E und Xp nicht groß, bei Varianten ist allerdings meist E der Vorzug zu geben. Gegenüber der Katenenüberlieferung stimmen beide Handschriften in der Regel überein. Eine direkte Abhängigkeit von E schließt sich für Xp schon aufgrund der Zuschreibung an Chrysostomus aus; sie kommt auch nicht infrage aufgrund besserer Varianten in Xp. Siehe den app. crit. zu 1,4; 2,10–11; 8,23 u.ö. Umgekehrt kann natürlich E keinesfalls von Xp abhängig sein, aufgrund der Überlieferung, der Datierung und des in der Regel besseren Textes in E. Henry Savile hat", | |
| "candidate_score": 0.63623, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_11_13", | |
| "bdc_text": "unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in : Zwa III 486-494 .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_11", | |
| "psc_text": "pars prior (Paris 2011) 119–120. Für die vorliegende Edition habe ich das online zugängliche Digitalisat des Mikrofilms der BnF benutzt. https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10723869s. Der Text trägt auf fol. 133v die mit Sicherheit sekundäre Überschrift τοῦ αὐτοῦ εἰς τὸν ναʹ ψαλμόν:~ Die Parallelüberlieferung durch Xp ist ein besonderer editorischer Glücksfall, da mit ihr der oben erwähnte Textausfall in E geheilt werden kann. Ansonsten sind die Abweichungen zwischen E und Xp nicht groß, bei Varianten ist allerdings meist E der Vorzug zu geben. Gegenüber der Katenenüberlieferung stimmen beide Handschriften in der Regel überein. Eine direkte Abhängigkeit von E schließt sich für Xp schon aufgrund der Zuschreibung an Chrysostomus aus; sie kommt auch nicht infrage aufgrund besserer Varianten in Xp. Siehe den app. crit. zu 1,4; 2,10–11; 8,23 u.ö. Umgekehrt kann natürlich E keinesfalls von Xp abhängig sein, aufgrund der Überlieferung, der Datierung und des in der Regel besseren Textes in E. Henry Savile hat", | |
| "candidate_score": 0.636114, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_7_9", | |
| "bdc_text": "Opera Q. Septimii Florentis Tertulliani . . . per Beatum Rhenanum Seletstadiensem e tenebris eruta . . . , Basel 1521 . Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_0", | |
| "psc_text": "Vorbemerkung der Online-Edition Bei dem hier dargebotenen Text des eusebianischen Psalmenkommentars handelt es sich um einen vorläufigen Lesetext der in Arbeit befindlichen kritischen Edition, der aus den mit dem Classical Text Editor erstellten Dateien konvertiert wurde. Soweit vorhanden, sind die Apparate (Bezeugung und Varianten) daher (vorerst) nicht für die Anzeige im PTA optimiert, da größtenteils die Bezeugung des Lemmas fehlt. Für Ps 51–71 greift die vorliegende Online-Fassung auf die als „Eusebius von Caesarea Werke Band X: Der Psalmenkommentar. Teil 2,1: Die Kommentare zu Psalm 51–71. Herausgegeben von Cordula Bandt, GCS.NF 30, Berlin/Boston 2024“ publizierte Druckfassung zurück. Die folgende Praefatio ist diesem Band entnommen. Die handschriftliche Überlieferung Die Kommentare des Eusebius zu Ps 51–71 werden in direkter Tradition im Codex Coislin 44 (Sigle E) überliefert, der Kommentar zu Ps 51 außerdem mit Zuschreibung an Johannes Chrysostomus im Codex Paris. gr. 655 (Sigle Xp). Neben der direkten Überlieferung wurde die Katenentradition ausgewertet.", | |
| "candidate_score": 0.635234, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_2_4", | |
| "bdc_text": "- Auf Bullingers theologisches Denken übte er einen bedeutenden Einfluß aus ( s. Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_562", | |
| "psc_text": "διάφορα τάγματα τῶν ἐν Χριστῷ προκοπτόντων τὴν παγκαρπίαν εἴσεται τῶν διὰ τῆς προκειμένης προφητείας θεσπιζομένων. Εὐλογήσεις τὸν στέφανον τοῦ ἐνιαυτοῦ τῆς χρηστότητός σου, καὶ τὰ πεδία σου πλησθήσεται πιότητος. πιανθήσεται τὰ ὡραῖα τῆς ἐρήμου, καὶ ἀγγαλίασιν οἱ βουνοὶ περιζώσονται. ἐνεδύσαντο οἱ κριοὶ τῶν προβάτῶν, καὶ αἱ κοιλάδες πληθυνοῦσι σῖτον· κεκράξονται, καὶ γὰρ ὑμνήσουσιν. Ἐπειδὴ κηρῦξαι ἐνιαυτὸν κυρίου δεκτὸν καὶ ἡμέραν ἀνταποδόσεως ἐληλυθέναι λέγεται ὁ σωτὴρ κατὰ τὴν φάσκουσαν ἐξ αὐτοῦ προσώπου γραφήν· πνεῦμα κυρίου ἐπ’ ἐμέ, οὗ εἵνεκεν ἔχρισέ με· εὐαγγελίσασθαι πτωχοῖς ἀπέσταλκέ με, κηρῦξαι αἰχμαλώτοις ἄφεσιν καὶ τυφλοῖς ἀνάβλεψιν, καλέσαι ἐνιαυτὸν κυρίου δεκτὸν καὶ ἡμέραν ἀνταποδόσεως, εἰκότως καὶ ἐνταῦθα τὴν ἡμέραν σημαίνει τῆς ἀνταποδόσεως. ἔστι δὲ αὕτη ὁ μέλλων ἐπιστήσεσθαι αἰὼν μετὰ τὴν τοῦ ἐνεστῶτος συντέλειαν. ἐκεῖνον τοίνυν τὸν ἐνιαυτὸν ὥσπερ στεφάνῳ κοσμηθήσεσθαι διὰ τῶν νεαρῶν καὶ ὡραίων ἀνθῶν τῶν μελλόντων ἐν αὐτῷ πολιτεύεσθαι τὸ παρὸν θεσπίζει λόγιον φάσκον· εὐλογήσεις τὸν στέφανον τοῦ ἐνιαυτοῦ τῆς χρηστότητός σου. Ὁ γὰρ", | |
| "candidate_score": 0.63325, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_11", | |
| "psc_text": "pars prior (Paris 2011) 119–120. Für die vorliegende Edition habe ich das online zugängliche Digitalisat des Mikrofilms der BnF benutzt. https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10723869s. Der Text trägt auf fol. 133v die mit Sicherheit sekundäre Überschrift τοῦ αὐτοῦ εἰς τὸν ναʹ ψαλμόν:~ Die Parallelüberlieferung durch Xp ist ein besonderer editorischer Glücksfall, da mit ihr der oben erwähnte Textausfall in E geheilt werden kann. Ansonsten sind die Abweichungen zwischen E und Xp nicht groß, bei Varianten ist allerdings meist E der Vorzug zu geben. Gegenüber der Katenenüberlieferung stimmen beide Handschriften in der Regel überein. Eine direkte Abhängigkeit von E schließt sich für Xp schon aufgrund der Zuschreibung an Chrysostomus aus; sie kommt auch nicht infrage aufgrund besserer Varianten in Xp. Siehe den app. crit. zu 1,4; 2,10–11; 8,23 u.ö. Umgekehrt kann natürlich E keinesfalls von Xp abhängig sein, aufgrund der Überlieferung, der Datierung und des in der Regel besseren Textes in E. Henry Savile hat", | |
| "candidate_score": 0.630701, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_11", | |
| "bdc_text": "unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_37", | |
| "psc_text": "Zusätze. Z.B. app. crit. zu 258,19–20 (Kommentar zu Ps 68); siehe auch unten, S. XXII. (Ca) Paris, Bibliothèque nationale de France, gr. 139 (10. Jhdt.) Für eine detaillierte Beschreibung dieser Handschrift mit weiteren Literaturangaben siehe Leontien Vanderschelden, An Unconventional Catena on the Psalms. A Partial Edition of the Type III Catena and an Assessment of its Position in the Exegetical Tradition (Diss. Leuven 2020) 40–43. Der als „Pariser Psalter“ vor allem wegen seiner prachtvollen Illustrationen bekannte Pergamentcodex umfasst 449 Folia und enthält Kommentierungen zu Ps 1–150 und den Oden in einer Randkatene, die den Psalmentext rahmt. Die Autorennamen erscheinen in roter Tinte am Rand oder zum Beginn der Exzerpte; der Bezug auf die jeweils kommentierten Halbverse erfolgt durch vielfältige Verweiszeichen im Lemmatext und am Rand der Katene. Bei meiner Arbeit konnte ich zunächst auf einen qualitativ hochwertigen Mikrofilm, später auf die ebenfalls hervorragenden online verfügbaren farbigen Digitalaufnahmen der Handschrift https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10515446x.", | |
| "candidate_score": 0.630298, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_15", | |
| "psc_text": "auch für die im vorliegenden Band enthaltenen Kommentare vor allem die Exzerpte der Ersten Palästinischen Katene (Typ VI bzw. XI Karo / Lietzmann, CPG C 12, bzw. C 19 und C 24) für die Textkritik maßgeblich. Allerdings wurde diese Katene für unseren Teil des Psalters nur in einer einzigen Handschrift bis in die Neuzeit überliefert, dem Codex Tauriensis C II 6 (Sigle Bt), der bedauerlicherweise 1904 durch einen verheerenden Brand in der Biblioteca Nazionale Universitaria di Torino fast gänzlich zerstört wurde. Neben den wenigen erhaltenen Fragmenten dieser Handschrift wurden daher verschiedene Sekundärtraditionen der Ersten Palästinischen Katene ausgewertet, und zwar Katenen, die wörtliche Auszüge dieser Katene enthalten. Um den textkritischen Apparat nicht unnötig aufzublähen, wurden nach eingehender Prüfung einige zunächst aussichtsreiche Sekundärüberlieferungen nicht aufgenommen, denn diese Handschriften enthalten keine relevanten Varianten: Athos, Μονή Βατοπεδίου, 660 (10.–11. Jh., keine Klassifizierung bei Karo / Lietzmann, CPG C 40.1); Wien, ÖNB, Theol. gr. 59", | |
| "candidate_score": 0.628968, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_10_12", | |
| "bdc_text": "Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s. unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_37", | |
| "psc_text": "Zusätze. Z.B. app. crit. zu 258,19–20 (Kommentar zu Ps 68); siehe auch unten, S. XXII. (Ca) Paris, Bibliothèque nationale de France, gr. 139 (10. Jhdt.) Für eine detaillierte Beschreibung dieser Handschrift mit weiteren Literaturangaben siehe Leontien Vanderschelden, An Unconventional Catena on the Psalms. A Partial Edition of the Type III Catena and an Assessment of its Position in the Exegetical Tradition (Diss. Leuven 2020) 40–43. Der als „Pariser Psalter“ vor allem wegen seiner prachtvollen Illustrationen bekannte Pergamentcodex umfasst 449 Folia und enthält Kommentierungen zu Ps 1–150 und den Oden in einer Randkatene, die den Psalmentext rahmt. Die Autorennamen erscheinen in roter Tinte am Rand oder zum Beginn der Exzerpte; der Bezug auf die jeweils kommentierten Halbverse erfolgt durch vielfältige Verweiszeichen im Lemmatext und am Rand der Katene. Bei meiner Arbeit konnte ich zunächst auf einen qualitativ hochwertigen Mikrofilm, später auf die ebenfalls hervorragenden online verfügbaren farbigen Digitalaufnahmen der Handschrift https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10515446x.", | |
| "candidate_score": 0.628346, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_11_13", | |
| "bdc_text": "unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in : Zwa III 486-494 .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_45", | |
| "psc_text": "die Katene zu Ps 1–76. Zu dieser Handschrift vgl. Dorival, Chaînes III (wie Anm. 41) 496–497 und die online zugänglichen Aufzeichnungen von Marcel Richard, die im IRHT verwahrt werden: https://ideal.irht.cnrs.fr/document/818960. Bei meiner Arbeit habe ich das Digitalisat eines Mikrofilms dieser Handschrift benutzt, im dem jedoch einige Folia nicht enthalten sind. (Nb) Vatikan, Biblioteca Apostolica Vaticana, Palat. gr. 247 Dieser Pergamentcodex aus dem 12. Jhdt. enthält auf 387 Folia ebenfalls die Niketaskatene zu Ps 1–76. Der Codex ist sehr detailiert beschrieben im Rahmen des Projektes „Biblioteca Palatina – digital“, vgl. https://digi.ub.uni-heidelberg.de/de/bpd/virtuelle_bibliothek/codpalgraec/beschreibungen/bav_pal_gr_247.html. Für eine weitere ausführliche Beschreibung siehe Dorival, Chaînes III (wie Anm. 41) 511–512. Hier konnte ich einen vollständigen Mikrofilm der Handschrift auswerten. Nb enthält mehr Zuschreibungen am Seitenrand, mitunter sind jedoch die enthaltenen Texte gegenüber Na gekürzt. Für meine Arbeit benutzte ich zunächst einen guten und vollständigen Mikrofilm der Handschrift, inzwischen ist aber auch ein sehr gutes Digitalisat online verfügbar.", | |
| "candidate_score": 0.627726, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_11_13", | |
| "bdc_text": "unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in : Zwa III 486-494 .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_10", | |
| "psc_text": "Eusebius zu Ps 51. Bei Xp handelt es sich um eine Sammlung von Psalmenauslegungen, die Johannes Chrysostomus zugeschrieben werden. Neben dem Kommentar zu Ps 51 sind weitere Pseudo-Chrysostomica enthalten, beispielsweise zu Ps 101–107 eine Katene. Die Analyse dieser Katene durch Marcel Richard ist aufgenommen in: José Antonio de Aldama, Repertorium Pseudochrysostomicum (Paris 1965), unter den Nummern 73, 109, 165, 207, 424, 438, 522. Es ist unbekannt, wie die Zuschreibung des gesamten Codex an Johannes Chrysostomus zustande kam. Die Handschrift wurde zuletzt umfassend beschrieben durch Pierre Augustin und Jacques-Hubert Sautel. Pierre Augustin / Jacques-Hubert Sautel, Codices Chrysostomici Graeci VII: Codicum Parisinorum pars prior (Paris 2011) 119–120. Für die vorliegende Edition habe ich das online zugängliche Digitalisat des Mikrofilms der BnF benutzt. https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10723869s. Der Text trägt auf fol. 133v die mit Sicherheit sekundäre Überschrift τοῦ αὐτοῦ εἰς τὸν ναʹ ψαλμόν:~ Die Parallelüberlieferung durch Xp ist ein besonderer editorischer Glücksfall, da mit ihr", | |
| "candidate_score": 0.624601, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_11_13", | |
| "bdc_text": "unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in : Zwa III 486-494 .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_36", | |
| "psc_text": "noch Exzerpte, die Johannes Chrysostomus zugeschrieben sind. Vgl. Lauriotis / Eustratiades, Catalogue (wie Anm. 30). Für meine Arbeit konnte ich lediglich Digitalisate eines Mikrofilms und Mikrofiches von mäßiger Qualität auswerten. Da zudem einige Folia starke Gebrauchspuren und Flecken aufweisen, lässt sich der Text aus diesen Reproduktionen nicht immer zweifelsfrei entziffern. Soweit dies für textkritische Entscheidungen relevant ist, wurde es im Apparat vermerkt. Im Allgemeinen bestätigt Dd den Text von Fragmenten, die auch in G überliefert sind, mitunter ist jedoch auch weiteres Material enthalten. Dd bietet in der Regel wörtliche Auszüge, an einigen Stellen finden sich jedoch auch Paraphrasen und offensichtliche Zusätze. Z.B. app. crit. zu 258,19–20 (Kommentar zu Ps 68); siehe auch unten, S. XXII. (Ca) Paris, Bibliothèque nationale de France, gr. 139 (10. Jhdt.) Für eine detaillierte Beschreibung dieser Handschrift mit weiteren Literaturangaben siehe Leontien Vanderschelden, An Unconventional Catena on the Psalms. A Partial Edition of the Type III", | |
| "candidate_score": 0.62373, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_11_13", | |
| "bdc_text": "unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in : Zwa III 486-494 .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_34", | |
| "psc_text": "Abkürzungen. Bei meiner Arbeit konnte ich auf sehr gute farbige Digitalisate der Handschrift zurückgreifen. In Wa sind deutlich weniger Exzerpte aus den Psalmenkommentaren des Eusebius enthalten als in den anderen Katenenhandschriften. Dessenungeachtet ist die Textqualität dieser Exzerpte sehr gut, so dass oftmals wichtige Varianten überliefert werden. (Dd) Athos, Μονή Μεγίστης Λαύρας, B 83 (11.–12. Jh.) Eine sehr kurze Beschreibung der Handschrift geben Spyridon Lauriotis / Sophronius Eustratiades, Catalogue of the Greek Manuscripts in the Library of the Laura on Mount Athos, with Notices from other Libraries (Harvard Theological Studies 12, Cambridge 1925) 23. Der Pergamentcodex umfasst 362 Folia und enthält Kommentierungen zu Ps 1–150 und zu den Oden. Auch Dd enthält eine Randkatene, die jedoch in diesem Fall die kommentierten Psalmen rahmt. Diese Katene (CPG C 40.25) wurde von Karo / Lietzmann nicht aufgenommen. Es handelt sich erneut um eine komplexe Katene, die unter anderem eine Auswahl von Exzerpten aus", | |
| "candidate_score": 0.623599, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_36", | |
| "psc_text": "noch Exzerpte, die Johannes Chrysostomus zugeschrieben sind. Vgl. Lauriotis / Eustratiades, Catalogue (wie Anm. 30). Für meine Arbeit konnte ich lediglich Digitalisate eines Mikrofilms und Mikrofiches von mäßiger Qualität auswerten. Da zudem einige Folia starke Gebrauchspuren und Flecken aufweisen, lässt sich der Text aus diesen Reproduktionen nicht immer zweifelsfrei entziffern. Soweit dies für textkritische Entscheidungen relevant ist, wurde es im Apparat vermerkt. Im Allgemeinen bestätigt Dd den Text von Fragmenten, die auch in G überliefert sind, mitunter ist jedoch auch weiteres Material enthalten. Dd bietet in der Regel wörtliche Auszüge, an einigen Stellen finden sich jedoch auch Paraphrasen und offensichtliche Zusätze. Z.B. app. crit. zu 258,19–20 (Kommentar zu Ps 68); siehe auch unten, S. XXII. (Ca) Paris, Bibliothèque nationale de France, gr. 139 (10. Jhdt.) Für eine detaillierte Beschreibung dieser Handschrift mit weiteren Literaturangaben siehe Leontien Vanderschelden, An Unconventional Catena on the Psalms. A Partial Edition of the Type III", | |
| "candidate_score": 0.62312, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_10_12", | |
| "bdc_text": "Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s. unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_1", | |
| "psc_text": "diesem Band entnommen. Die handschriftliche Überlieferung Die Kommentare des Eusebius zu Ps 51–71 werden in direkter Tradition im Codex Coislin 44 (Sigle E) überliefert, der Kommentar zu Ps 51 außerdem mit Zuschreibung an Johannes Chrysostomus im Codex Paris. gr. 655 (Sigle Xp). Neben der direkten Überlieferung wurde die Katenentradition ausgewertet. Handschriften der direkten Überlieferung (E) Paris, Bibliothèque nationale de France, Coislin 44 (10. Jh.) Die technischen Angaben im Folgenden sind weitgehend übernommen aus: Robert Devreesse, Catalogue des manuscrits grecs II: Le fonds Coislin (Paris 1945) 39. Die Pergamenthandschrift umfasst 429 Folia, welche in der rechten oberen Ecke des Rectos mit arabischen Zahlen nummeriert sind. Fünf Seitenzahlen sind zweimal vergeben, im vorliegenden Band betrifft das fol. 122a (Kommentar zu Ps 65). Bis auf die erste und die letzte Lage (5 bzw. 6 Folia) sind die Quaternionen vollständig. Durch den Textverlust aus der ersten Lage sind offenbar 2 Folia vor dem eigentlichen", | |
| "candidate_score": 0.62301, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_12", | |
| "bdc_text": "Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_11", | |
| "psc_text": "pars prior (Paris 2011) 119–120. Für die vorliegende Edition habe ich das online zugängliche Digitalisat des Mikrofilms der BnF benutzt. https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10723869s. Der Text trägt auf fol. 133v die mit Sicherheit sekundäre Überschrift τοῦ αὐτοῦ εἰς τὸν ναʹ ψαλμόν:~ Die Parallelüberlieferung durch Xp ist ein besonderer editorischer Glücksfall, da mit ihr der oben erwähnte Textausfall in E geheilt werden kann. Ansonsten sind die Abweichungen zwischen E und Xp nicht groß, bei Varianten ist allerdings meist E der Vorzug zu geben. Gegenüber der Katenenüberlieferung stimmen beide Handschriften in der Regel überein. Eine direkte Abhängigkeit von E schließt sich für Xp schon aufgrund der Zuschreibung an Chrysostomus aus; sie kommt auch nicht infrage aufgrund besserer Varianten in Xp. Siehe den app. crit. zu 1,4; 2,10–11; 8,23 u.ö. Umgekehrt kann natürlich E keinesfalls von Xp abhängig sein, aufgrund der Überlieferung, der Datierung und des in der Regel besseren Textes in E. Henry Savile hat", | |
| "candidate_score": 0.604064, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 14, | |
| "cf_id": "cf051", | |
| "work_id": "054_Leo-I_Sermones", | |
| "max_score": 0.671269, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_931", | |
| "psc_text": "vel trium sancto pioque consensui omnia quae poposcerint Dominus praestanda promittit (Matth. XVIII, 20), quid negabitur multorum millium plebi unam observantiam pariter exsequenti, et 346 per unum spiritum concorditer supplicanti? CAP. IV. Magnum est in conspectu Domini, dilectissimi, valdeque pretiosum, cum totus Christi populus eisdem simul instat officiis, et in utroque sexu omnes gradus omnesque ordines eodem cooperantur affectu; cum in declinando malo ac faciendo bono par cunctorum et una sententia est; cum in operibus servorum suorum glorificatur Deus, et totius pietatis auctori in multa gratiarum actione benedicitur. Aluntur esurientes, vestiuntur nudi, visitantur infirmi, et nemo quod suum est quaerit, sed quod alterius (I Cor. X, 24), dum ad relevandam alienam miseriam unicuique mensura sua sufficit, et facile est invenire hilarem largitorem, ubi modum operis ratio temperat facultatis. Per hanc autem Dei gratiam, quae operatur omnia in omnibus (I Cor. XII, 6) , communis fidelium fructus et commune fit meritum.", | |
| "candidate_score": 0.671269, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_17", | |
| "bdc_text": "Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero.", | |
| "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_318", | |
| "psc_text": "non lateat, eamque secundum consuetudinem evangelicus vobis sermo reseraverit, tamen ut nihil vobis nostri desit officii, loqui de eadem quod Dominus donaverit audebo: ut in communi gaudio tanto religiosior sit omnium pietas, quanto magis omnibus fuerit intellecta solemnitas. Providentia namque misericordiae Dei dispositum habens pereunti mundo in novissimis temporibus subvenire, salvationem omnium gentium praefinivit in Christo; ut quia et cunctas nationes a veri Dei cultu impius dudum error averterat, et ipse peculiaris Dei populus Israel ab institutis legalibus pene totus exciderat, conclusis omnibus sub peccato (Rom. XI, 32), omnium misereretur. Deficiente enim ubique justitia, et toto mundo in vana et maligna prolapso, nisi judicium suum divina potestas differret, universitas hominum sententiam damnationis exciperet. Sed in indulgentiam ira translata est, et ut clarior fieret exerendae gratiae magnitudo, tunc placuit abolendis peccatis hominum sacramentum remissionis afferri, quando nemo poterat de suis meritis gloriari. CAP. II. Hujus autem, dilectissimi, ineffabilis misericordiae manifestatio facta", | |
| "candidate_score": 0.651904, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_10_12", | |
| "bdc_text": "Bullinger erhielt sie vom Kappeler Konventherrn Andreas Hoffmann ( s. unten [Nr. 10 ] S. 79 , Anm. 3 ) zum Geschenk . Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in :", | |
| "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_884", | |
| "psc_text": "ea exordii parte, ubi legimus: Beatum Petrum huic civitati dignatus est praerogare, habetur in ms. Cod.: Urbi Romae dignatus est, quae mutatio indicat eum Romae lectum non esse. » Ita ille. Nos ad haec aliquamdiu ancipites fuimus. Dein vero expendentes hunc sermonem Leoni constanter attribui non solum in omnibus mss. quatuor diversae originis collectionum 1, 2, 3 et 4, verum etiam in quampluribus optimae notae Lectionariis tum Vaticanis, tum externis, quotquot hoc cum sermone reperimus, ipsum cum Quesnello a Leone abjudicare ausi non sumus; ac proinde in eo loco quem in anterioribus editionibus obtinebat relinquendum putavimus. Id potissimum exigere visa est auctoritas praestantissimi Lectionarii Vat. 3835, quod certe Romanum, nihil non sincerum Leoni tribuit; et ante annos mille exaratum vetustiorem adhuc originem satis prodit ex peculiari annotatione in praefatione descripta num. 6, qua S. pontifex coaeva ferme eidem formula, non sanctus, nec beatus, sed domnus appellatur. Hoc testimonium prae omnibus", | |
| "candidate_score": 0.625453, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 15, | |
| "cf_id": "cf016", | |
| "work_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Exhortatio-virginitatis", | |
| "max_score": 0.671229, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Exhortatio-virginitatis_window_2", | |
| "psc_text": "Nihil illi decerpitur. Quomodo enim minui potest, quod Christus donavit? Egregie et ille quidem homini serviendo didicit quomodo Christo placeret: hic tamen geminam laudem acquisivit, in illo magisterii, in se martyrii. Certaverunt tamen inter se invicem beneficiis, postquam aequales esse meruerunt. Hic illum ad martyrium praemisit, ille istum accersivit. 3. Nullum ergo ad commendationem hominis conditio affert impedimentum: nec dignitas prosapiae meritum, sed fides affert. Sive servus, sive liber, omnes in Christo unum sumus: Et unusquisque quodcumque fecerit bonum, hoc recipiet a Domino (Ephes., VI, 8) . Nec servitus derogat, nec libertas adjuvat. Vide ad eam rem quam nihil in conditione momenti sit. Servus, inquit, vocatus es? Non sit tibi curae . . . . qui enim vocatus est in Domino servus, libertus est Domini. Similiter et qui liber vocatus est, servus est Christi (I Cor. VII, 21, 22) . Vide, inquam, vim Apostoli. Plus putatur dedisse ei qui servus,", | |
| "candidate_score": 0.671229, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 16, | |
| "cf_id": "cf021", | |
| "work_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1", | |
| "max_score": 0.670845, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_811", | |
| "psc_text": "sicut praecedens hunc psalmum lectio omnibus intimavit, a nostra tenuitate susceptus est cum Vestra Charitate tractandus. Unde primum infirmitatem meam orationibus vestris commendo, sicut dicit Apostolus, ut detur mihi sermo in apertione oris mei (Ephes. VI, 19) , sic loqui vobis, quemadmodum et mihi dicere periculosum non sit, et vobis audire salutare sit. Anceps enim animus humanus, et fluctuans inter confessionem infirmitatis et audaciam praesumptionis, plerumque hinc atque inde contunditur, et ita impellitur ut ei in quamlibet partem cadere praecipitium sit. Si enim se infirmitati propriae omni ex parte donaverit, et in hanc cogitationem se inclinaverit, ut dicat, quia misericordia Dei omnibus peccatoribus, in quibuslibet peccatis perseverantibus, tantum credentibus quia Deus liberat, Deus ignoscit, ita in fine parata est ut nemo pereat fidelium iniquorum; id est, nemo pereat eorum qui sibi dicunt, Quidvis faciam, quibuslibet facinoribus et flagitiis inquiner, quantumlibet peccem, liberat me Deus misericordia sua, quia credidi in eum.", | |
| "candidate_score": 0.670845, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_22", | |
| "bdc_text": "] Optimae spei adulescenti Henrico Bullingero , fratri suo in Christo charissimo .", | |
| "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2583", | |
| "psc_text": "debeamus invicem diligere, quantaque illa sit quae Deo placet charitatis perfecta mensura, ea enim perfecta est, qua major esse non potest, expressit ipse, docuit, et ait: Majorem hac charitatem nemo habet, quam ut animam suam quis ponat pro amicis suis (Id. XV, 12) . Fecit ipse quod docuit, fecerunt Apostoli quod ab illo didicerunt, et nobis faciendum praedicaverunt. Faciamus et nos; quia etsi non sumus quod ille secundum id quod creavit nos, quod ille tamen sumus secundum id quod factus est propter nos. Et si solus fecisset, forte nemo nostrum deberet audere imitari; ita enim ille homo erat, ut et Deus esset: sed in eo quod homo erat, imitati sunt servi Dominum, et discipuli Magistrum, et fecerunt qui nos praecesserunt in familia ipsius, patres quidem nostri, sed tamen conservi nostri; neque imperaret hoc Deus ut faceremus, si impossibile judicaret ut hoc ab homine fieret. Sed considerans infirmitatem tuam, deficis sub", | |
| "candidate_score": 0.642981, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_6", | |
| "bdc_text": "Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2607", | |
| "psc_text": "sunt Judaei? Codicem portat Judaeus, unde credat Christianus. Librarii nostri facti sunt, quomodo solent servi post dominos codices ferre, ut illi portando deficiant, illi legendo proficiant. In tale opprobrium dati sunt Judaei; et impletum est quod tanto ante praedictum est: Dedit in opprobrium conculcantes me. Quale autem opprobrium est, fratres, ut hunc versum legant, et ipsi caeci attendant ad speculum suum? Sic enim apparent Judaei de Scriptura sancta quam portant, quomodo apparet facies caeci de speculo: ab aliis videtur, ab ipso non videtur. Dedit in opprobrium conculcantes me. 10. Quaerebas forte cum diceret, Misit de coelo, et salvum me fecit: Quid misit de coelo? quem misit de coelo? Angelum misit, ut salvum faceret Christum, et per servum salvus fit Dominus? Omnes enim Angeli creatura serviens Christo est. Ad obsequium mitti potuerunt Angeli, ad servitium mitti potuerunt, non ad adjutorium: sicut scriptum est, quod Angeli ministrabant ei (Matth. IV, 11), non", | |
| "candidate_score": 0.636596, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_8", | |
| "bdc_text": "per Beatum Rhenanum Seletstadiensem e tenebris eruta . . . , Basel 1521 .", | |
| "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_3314", | |
| "psc_text": "pennis nunc volitat, et laudibus exaltatur Ecclesia, columba scilicet deargentata; ut hac eorum fama ad imitandum posteris invitatis, dum sic etiam caeteri dormiunt, addantur pennae quibus usque in finem saeculi sublimiter praedicetur. 21. [vers. 15.] Dum discernit supercoelestis reges super eam, nive dealbabuntur in Selmon: ille supercoelestis, ille qui ascendit super omnes coelos, ut adimpleret omnia, dum discernit reges super eam, id est super eamdem columbam deargentatam. Sequitur enim Apostolus, ac dicit: Et ipse dedit quosdam quidem apostolos, quosdam autem prophetas, quosdam vero evangelistas, quosdam autem pastores et doctores. Nam quid est aliud reges discernere super eam, nisi in opus ministerii, in aedificationem corporis Christi (Ephes. IV, 10-12) ; quandoquidem ipsa est corpus Christi? Dicuntur autem illi reges, utique a regendo: et quid magis quam carnis concupiscentias, ne regnet peccatum in eorum mortali corpore ad obediendum desideriis ejus, ne exhibeant membra sua arma iniquitatis peccato, sed exhibeant se Deo, tanquam", | |
| "candidate_score": 0.600492, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 17, | |
| "cf_id": "cf021", | |
| "work_id": "045_Augustinus-Hipponensis_Opus-imperfectum-contra-secundam-responsionem-Juliani", | |
| "max_score": 0.670838, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "045_Augustinus-Hipponensis_Opus-imperfectum-contra-secundam-responsionem-Juliani_window_1521", | |
| "psc_text": "cura est de omnibus? Sed cum sis justus, juste omnia disponis; ipsum quoque qui non debet puniri, condemnare, exterum aestimas a tua virtute: virtus enim tua justitiae initium est. Astipulatur certe communi prudentum rationi, quia maximum in Deo signum justitia sit, quam Manichaeus, et Traducianus omni conatu fabularum suarum pernegat. AUG. In conviciando cui te dicam similem, nisi tibi? Si autem saperetis Deum esse justum, nunquam congenita vitia, vel corporis humani, vel animi, quae negare non potestis, tribueretis opificio ejus, sed judicio; et hinc originale peccatum, sive peccata, intelligeretis, non negaretis. CXXXI. JUL. Denique post paululum sequitur: Illos enim castigando, bonae spei fecisti filios tuos, quoniam judicans, das in peccatis locum poenitentiae. Si enim inimicos servorum tuorum et morti debitos cum tanto cruciatu admonitionis liberasti, dans tempus et locum per quem possit mutari malitia; cum quanta diligentia judicas filios tuos, quorum parentibus et juramenta et pacta dedisti bonarum promissionum? Cum", | |
| "candidate_score": 0.670838, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto .", | |
| "psc_chunk_id": "045_Augustinus-Hipponensis_Opus-imperfectum-contra-secundam-responsionem-Juliani_window_979", | |
| "psc_text": "Video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae (Rom. VII, 15, 18, 23) . Hoc malum in Adam, quando rectus creatus est, non erat; quia natura humana depravata nondum erat. Rectorem habebat, quem libero reliquit arbitrio: non liberatorem quaerebat, per quem fieret liber a vitio. Nam et si verba illa, Non quod volo, ago, et caetera talia, hominis sunt, ut dicitis, nondum sub Christi gratia constituti; ergo etiam hinc convincimini, quod tam infirmae voluntatis ad agendum bonum homines Christus invenit, et quod arbitrii liberi infirmitatem ad agendum bonum nonnisi per Christi gratiam potest humana reparare natura. Ac per hoc verum est quod dixi, Neminem esse liberum ad agendum bonum sine adjutorio Dei. Et proptera tu subtraxisti, « sine adjutorio Dei, » ut tibi campus aperiretur, ubi te loquacius quam eloquentius per multa jactares, quibus non delectares legentem, sed intelligere volentem, quantum posses, potius impedires. Subdimini Deo, ut corrigamini.", | |
| "candidate_score": 0.660923, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto .", | |
| "psc_chunk_id": "045_Augustinus-Hipponensis_Opus-imperfectum-contra-secundam-responsionem-Juliani_window_149", | |
| "psc_text": "illud facio. Clamat, Jam non ego operor illud, sed id quod habitat in me peccatum. Scio enim quia non habitat in me, hoc est in carne mea, bonum: velle enim adjacet mihi; perficere autem bonum, non invenio. Non enim quod volo, facio bonum; sed quod nolo malum, hoc ago. Non ait, Feci; sed, facio: non ait, Operatus sum; sed, operor: non ait, Egi; sed, ago: et hoc non quod volo, sed quod nolo, Postremo, condelectatur legi Dei secundum interiorem hominem: videt autem aliam legem in membris suis, repugnantem legi mentis suae; qua lege utique compellitur, non quod vult, facere bonum, sed quod non vult malum, hoc agere. Propter hoc exclamat: Miser ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus (Rom. VII, 15-25) ? Et tu contra clarissimam veritatem oculos claudis, gemitumque ejus exponis, non ut omnibus patet, sed ut tibi placet, dicens, « Quis me liberabit de corpore mortis", | |
| "candidate_score": 0.656161, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_12_14", | |
| "bdc_text": "Das Buch befindet sich in der Zentralbibliothek Luzern , s. J. Pfister , Bullingers Handexemplar des Tertullian , in : Zwa III 486-494 . pellegam , non gravabor tibi morem gerere , siquidem cum tempore id fieri patiaris , nam illico non licet .", | |
| "psc_chunk_id": "045_Augustinus-Hipponensis_Opus-imperfectum-contra-secundam-responsionem-Juliani_window_1431", | |
| "psc_text": "Nam in libro quem ad Timasium contra liberum arbitrium texuisti, cum sanctus Pelagius venerabilium virorum tam Ambrosii quam Cypriani recordatus fuisset, qui liberum arbitrium in libris suis commendaverant, respondisti nulla te gravari auctoritate talium: ita ut diceres, eos processu vitae melioris, si quid male senserant, expiasse (De Natura et Gratia, n. 71, sqq.). Tua tibi ad hoc relata sint, ut excitare de solis nominibus erubescas invidiam. Caeterum vel Ambrosii dicta, vel aliorum, quorum famam vestrorum nitimini maculare consortio, clara benignaque possunt ratione defendi. AUG. Tantam caecitatem cordis tibi potuisse contingere, quis credit, nisi qui haec legit? Tu dicis quod si aliquid auctoratius offendere, id est, invenire potuissem, a disputatorum dictis, vel, sicut tu loqueris, dictiunculis, temperassem; et continuo tu ipse dicis, Pelagium, quem vocas sanctum, in defensione liberi arbitrii venerabiles viros Cyprianum et Ambrosium testes adhibuisse: nec attendis quemadmodum hoc dicendo redarguas magistrum tuum ipsamque haeresim vestram. Secundum tuam quippe", | |
| "candidate_score": 0.621447, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 18, | |
| "cf_id": "cf021", | |
| "work_id": "034_Augustinus-Hipponensis_Speculum-de-Scriptura-sacra", | |
| "max_score": 0.670275, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_Speculum-de-Scriptura-sacra_window_567", | |
| "psc_text": "operum in doctrina, in integritate, in gravitate. Verbum sanum, irreprehensibile: ut is qui ex adverso est, vereatur, nihil habens malum dicere de nobis. Servos dominis suis subditos esse, in omnibus placentes, non contradicentes, non fraudantes, sed in omnibus fidem bonam ostendentes, ut doctrinam salvatoris nostri Dei ornent in omnibus. Apparuit enim gratia Dei salvatoris omnibus hominibus, erudiens nos, ut abnegantes impietatem et saecularia desideria, sobrie et juste et pie vivamus in hoc saeculo, exspectantes beatam spem et adventum gloriae magni Dei et Salvatoris nostri Jesu Christi, qui dedit semetipsum pro nobis, ut nos redimeret ab omni iniquitate, et mundaret sibi populum acceptabilem, sectatorem bonorum operum. Haec loquere, et exhortare, et argue cum omni imperio. Nemo te contemnat. [III.] Admone illos, principibus et potestatibus subditos esse, dicto obedire, ad omne opus bonum paratos esse: neminem blasphemare, non litigiosos esse, sed modestos, omnem ostendentes mansuetudinem ad omnes homines. Et post paucos versus:", | |
| "candidate_score": 0.670275, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_22", | |
| "bdc_text": "] Optimae spei adulescenti Henrico Bullingero , fratri suo in Christo charissimo .", | |
| "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_Speculum-de-Scriptura-sacra_window_543", | |
| "psc_text": "querelam: sicut et Dominus donavit vobis, ita et vos facite. Super omnia autem haec charitatem habete, quod est vinculum perfectionis: et pax Christi exsultet in cordibus vestris, in qua et vocati estis in uno corpore; et grati estote. Verbum Christi habitet in vobis abundanter, in omni sapientia docentes et commonentes vosmetipsos psalmis, hymnis et canticis spiritualibus, in gratia cantantes in cordibus vestris Deo. Omne quodcumque facitis in verbo aut in opere, omnia in nomine Domini nostri Jesu Christi, gratias agentes Deo et Patri per ipsum. Mulieres, subditae estote viris, sicut oportet in Domino. Viri, diligite uxores vestras, et nolite amari esse ad illas. Filii, obedite parentibus per omnia; hoc enim placitum est in Domino. Patres, nolite ad indignationem provocare filios vestros, ut non pusillo animo fiant. Servi, obedite per omnia dominis carnalibus, non ad oculum servientes, quasi hominibus placentes; sed in simplicitate cordis, timentes Dominum. Quodcumque facitis, ex animo operamini,", | |
| "candidate_score": 0.643339, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 19, | |
| "cf_id": "cf021", | |
| "work_id": "035_Augustinus-Hipponensis_Expositio-Epistolae-ad-Galatas", | |
| "max_score": 0.669717, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_16_18", | |
| "bdc_text": "Tu videris , quid agas , nam officium christiani hominis ego haud detrecto . Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale .", | |
| "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_Expositio-Epistolae-ad-Galatas_window_7", | |
| "psc_text": "Quam voluntatem gloriamque Patris nunc commemoravit Apostolus, ut ipse quoque Domini exemplo, a quo missus est, non se quaerere gloriam suam significaret, nec facere voluntatem suam in praedicatione Evangelii, sicut paulo post dicit: Si hominibus placerem, Christi servus non essem. (Galat. I, 10). 4. [Ib. I, 6-9.] Miror quod sic tam cito transferimini ab eo, qui vos vocavit in gloriam Christi, in aliud Evangelium, quod non est aliud. Evangelium enim si aliud est, praeter id quod, sive per se, sive per aliquem Dominus dedit; jam nec Evangelium recte dici potest. Vigilanter autem, cum dixisset, transferimini ab eo qui vos vocavit; adjunxit, in gloriam Christi, quam volebant illi evacuare, quasi frustra venerit Christus, si jam circumcisio carnis atque hujusmodi opera Legis tantum valebant, ut per illa homines salvi fierent. Nisi aliqui sunt conturbantes vos, et volentes convertere Evangelium Christi. Non quemadmodum istos conturbant, ita etiam convertunt Evangelium Christi, quia manet firmissimum:", | |
| "candidate_score": 0.669717, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_6_8", | |
| "bdc_text": "Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben : Opera Q. Septimii Florentis Tertulliani . . . per Beatum Rhenanum Seletstadiensem e tenebris eruta . . . , Basel 1521 .", | |
| "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_Expositio-Epistolae-ad-Galatas_window_28", | |
| "psc_text": "Accipiet in hoc saeculo septies tantum [Matth. XIX, 29]; ac si diceret, Quasi nihil habentes, et omnia possidentes [II Cor. VI, 10]. Unde etiam Joannes ad septem scribit Ecclesias [Apoc. I, 4], quae utique universalis Ecclesiae personam gerunt); vel certe ad septenariam operationem Spiritus sancti magis refertur septenarius numerus columnarum, sapientiae et intellectus, consilii et fortitudinis, scientiae et pietatis, et timoris Dei (Isai. XI, 2, 3), quibus operationibus domus Filii Dei, hoc est, Ecclesia continetur. 14. [Ib. II, 10.] Quod autem ait, Tantum ut pauperum memores essemus, quod et studui hoc ipsum facere: communis cura erat omnibus Apostolis de pauperibus sanctorum, qui erant in Judaea, qui rerum suarum venditarum pretia ad pedes Apostolorum posuerant (Act. IV, 35). Sic ergo ad Gentes missi sunt Paulus et Barnabas, ut Ecclesiae Gentium quae hoc non fecerant, ministrarent, hortatione ipsorum, eis qui hoc fecerant: sicut ad Romanos dicit, « Nunc autem pergam Jerusalem ministrare", | |
| "candidate_score": 0.64266, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_7_9", | |
| "bdc_text": "Opera Q. Septimii Florentis Tertulliani . . . per Beatum Rhenanum Seletstadiensem e tenebris eruta . . . , Basel 1521 . Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians .", | |
| "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_Expositio-Epistolae-ad-Galatas_window_28", | |
| "psc_text": "Accipiet in hoc saeculo septies tantum [Matth. XIX, 29]; ac si diceret, Quasi nihil habentes, et omnia possidentes [II Cor. VI, 10]. Unde etiam Joannes ad septem scribit Ecclesias [Apoc. I, 4], quae utique universalis Ecclesiae personam gerunt); vel certe ad septenariam operationem Spiritus sancti magis refertur septenarius numerus columnarum, sapientiae et intellectus, consilii et fortitudinis, scientiae et pietatis, et timoris Dei (Isai. XI, 2, 3), quibus operationibus domus Filii Dei, hoc est, Ecclesia continetur. 14. [Ib. II, 10.] Quod autem ait, Tantum ut pauperum memores essemus, quod et studui hoc ipsum facere: communis cura erat omnibus Apostolis de pauperibus sanctorum, qui erant in Judaea, qui rerum suarum venditarum pretia ad pedes Apostolorum posuerant (Act. IV, 35). Sic ergo ad Gentes missi sunt Paulus et Barnabas, ut Ecclesiae Gentium quae hoc non fecerant, ministrarent, hortatione ipsorum, eis qui hoc fecerant: sicut ad Romanos dicit, « Nunc autem pergam Jerusalem ministrare", | |
| "candidate_score": 0.642096, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| }, | |
| { | |
| "rank": 20, | |
| "cf_id": "cf013", | |
| "work_id": "pta0022.pta001.pta-grc1", | |
| "max_score": 0.669497, | |
| "ce_confirmed": false, | |
| "evidence": [ | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0022.pta001.pta-grc1_window_1", | |
| "psc_text": "#K #A #Ycap #F #m #e #52 #I #g1 #b2 #51 #53 #54 #55 #75 #77 Die Bedeutung von C.gent für die Formulierung der christlichen Dogmatik wird durch eine umfangreiche Rezeption, das Nebeneinander von langer und kurzer Rezension und durch die Erwähnungen in der indirekten Überlieferung unterstrichen. Für die Beschreibung der meisten Handschriften ist Opitz, Untersuchungen, heranzuziehen, bes. 68-72. Die Beschreibungen der Hss. werden nach Richard, Répertoire bzw. Richard, Supplément und Olivier, Répertoire aufgeführt. Wichtig für die Auswertung der Athanasiana war: Wallis, , Manuscripts, 100-102 und A. Robertson, Additional Note: JThS 3, 1902, 109. Ebenso mittels der Verweise auf Pinakes Die griechische handschriftliche Überlieferung Die unten angeführte Auswahl von Bindefehlern der jeweiligen Tradition belegt deren stemmatische Zugehörigkeit: Die RS-Tradition überliefert ἱστορησάντων, die x-Tradition ἀνθρώπων. RS-Tradition: ὁμοιώσεως x-Tradition: ὁμοιότητος RS-Tradition: τοῦ παντὸς x-Tradition: Auslassung x-Tradition: ἐπιμιγνύμενοι RS-Tradition: ἐπιμισγόμενοι x-Tradition: καὶ θαυματοποιὸς RS-Tradition: Auslassung Die RS-Tradition In der Gruppe #S #57 #56", | |
| "candidate_score": 0.669497, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4_6", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt . Sein Handexemplar der Werke Tertullians , das er Jud möglicher weise bei dieser Gelegenheit zugeschickt hatte , ist erhalten geblieben :", | |
| "psc_chunk_id": "pta0022.pta001.pta-grc1_window_0", | |
| "psc_text": "Vorbemerkungen »Contra gentes« (C.gent) (CPG 2090) ist eine Schrift des Athanasius von Alexandrien und Teil des Doppelwerks »Contra gentes/De incarnatione« und liegt in der Edition von Johnson vor. Überlieferung Die Überlieferung von C.gent verläuft hier in den beiden Haupttraditionen, RS-Tradition und x-Tradition, sowie ihre kurze Rezension in der antiochenischen Tradition, die nur durch die Handschriften C De repräsentiert wird. Die RS-Tradition wird durch die Handschriften #S #56 #57 #b3 #fn #58 #70 #G und #H vertreten. Zur x-Tradition gehören die Handschriften #T #N #44 #zi #y #ti #L #74 #Q #45 #46 #47 #b1 #69 #W #Mcap #B #48 #50 #K #A #Ycap #F #m #e #52 #I #g1 #b2 #51 #53 #54 #55 #75 #77 Die Bedeutung von C.gent für die Formulierung der christlichen Dogmatik wird durch eine umfangreiche Rezeption, das Nebeneinander von langer und kurzer Rezension und durch die Erwähnungen in der indirekten Überlieferung unterstrichen. Für die Beschreibung", | |
| "candidate_score": 0.66753, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0022.pta001.pta-grc1_window_1", | |
| "psc_text": "#K #A #Ycap #F #m #e #52 #I #g1 #b2 #51 #53 #54 #55 #75 #77 Die Bedeutung von C.gent für die Formulierung der christlichen Dogmatik wird durch eine umfangreiche Rezeption, das Nebeneinander von langer und kurzer Rezension und durch die Erwähnungen in der indirekten Überlieferung unterstrichen. Für die Beschreibung der meisten Handschriften ist Opitz, Untersuchungen, heranzuziehen, bes. 68-72. Die Beschreibungen der Hss. werden nach Richard, Répertoire bzw. Richard, Supplément und Olivier, Répertoire aufgeführt. Wichtig für die Auswertung der Athanasiana war: Wallis, , Manuscripts, 100-102 und A. Robertson, Additional Note: JThS 3, 1902, 109. Ebenso mittels der Verweise auf Pinakes Die griechische handschriftliche Überlieferung Die unten angeführte Auswahl von Bindefehlern der jeweiligen Tradition belegt deren stemmatische Zugehörigkeit: Die RS-Tradition überliefert ἱστορησάντων, die x-Tradition ἀνθρώπων. RS-Tradition: ὁμοιώσεως x-Tradition: ὁμοιότητος RS-Tradition: τοῦ παντὸς x-Tradition: Auslassung x-Tradition: ἐπιμιγνύμενοι RS-Tradition: ἐπιμισγόμενοι x-Tradition: καὶ θαυματοποιὸς RS-Tradition: Auslassung Die RS-Tradition In der Gruppe #S #57 #56", | |
| "candidate_score": 0.666076, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_3_5", | |
| "bdc_text": "Staedtke 42f. 280 ; über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) . a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0022.pta001.pta-grc1_window_0", | |
| "psc_text": "Vorbemerkungen »Contra gentes« (C.gent) (CPG 2090) ist eine Schrift des Athanasius von Alexandrien und Teil des Doppelwerks »Contra gentes/De incarnatione« und liegt in der Edition von Johnson vor. Überlieferung Die Überlieferung von C.gent verläuft hier in den beiden Haupttraditionen, RS-Tradition und x-Tradition, sowie ihre kurze Rezension in der antiochenischen Tradition, die nur durch die Handschriften C De repräsentiert wird. Die RS-Tradition wird durch die Handschriften #S #56 #57 #b3 #fn #58 #70 #G und #H vertreten. Zur x-Tradition gehören die Handschriften #T #N #44 #zi #y #ti #L #74 #Q #45 #46 #47 #b1 #69 #W #Mcap #B #48 #50 #K #A #Ycap #F #m #e #52 #I #g1 #b2 #51 #53 #54 #55 #75 #77 Die Bedeutung von C.gent für die Formulierung der christlichen Dogmatik wird durch eine umfangreiche Rezeption, das Nebeneinander von langer und kurzer Rezension und durch die Erwähnungen in der indirekten Überlieferung unterstrichen. Für die Beschreibung", | |
| "candidate_score": 0.660339, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0022.pta001.pta-grc1_window_1", | |
| "psc_text": "#K #A #Ycap #F #m #e #52 #I #g1 #b2 #51 #53 #54 #55 #75 #77 Die Bedeutung von C.gent für die Formulierung der christlichen Dogmatik wird durch eine umfangreiche Rezeption, das Nebeneinander von langer und kurzer Rezension und durch die Erwähnungen in der indirekten Überlieferung unterstrichen. Für die Beschreibung der meisten Handschriften ist Opitz, Untersuchungen, heranzuziehen, bes. 68-72. Die Beschreibungen der Hss. werden nach Richard, Répertoire bzw. Richard, Supplément und Olivier, Répertoire aufgeführt. Wichtig für die Auswertung der Athanasiana war: Wallis, , Manuscripts, 100-102 und A. Robertson, Additional Note: JThS 3, 1902, 109. Ebenso mittels der Verweise auf Pinakes Die griechische handschriftliche Überlieferung Die unten angeführte Auswahl von Bindefehlern der jeweiligen Tradition belegt deren stemmatische Zugehörigkeit: Die RS-Tradition überliefert ἱστορησάντων, die x-Tradition ἀνθρώπων. RS-Tradition: ὁμοιώσεως x-Tradition: ὁμοιότητος RS-Tradition: τοῦ παντὸς x-Tradition: Auslassung x-Tradition: ἐπιμιγνύμενοι RS-Tradition: ἐπιμισγόμενοι x-Tradition: καὶ θαυματοποιὸς RS-Tradition: Auslassung Die RS-Tradition In der Gruppe #S #57 #56", | |
| "candidate_score": 0.647473, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_5", | |
| "bdc_text": "a te versosAm Rande eine Bemerkung von J. H. Hottinger zum Inhalt . Mit welchen Tertullianschriften sich Bullinger zu dieser Zeit so intensiv beschäftigte und was für Probleme er Jud in diesem Zusammenhang vorlegte , ist nicht bekannt .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0022.pta001.pta-grc1_window_0", | |
| "psc_text": "Vorbemerkungen »Contra gentes« (C.gent) (CPG 2090) ist eine Schrift des Athanasius von Alexandrien und Teil des Doppelwerks »Contra gentes/De incarnatione« und liegt in der Edition von Johnson vor. Überlieferung Die Überlieferung von C.gent verläuft hier in den beiden Haupttraditionen, RS-Tradition und x-Tradition, sowie ihre kurze Rezension in der antiochenischen Tradition, die nur durch die Handschriften C De repräsentiert wird. Die RS-Tradition wird durch die Handschriften #S #56 #57 #b3 #fn #58 #70 #G und #H vertreten. Zur x-Tradition gehören die Handschriften #T #N #44 #zi #y #ti #L #74 #Q #45 #46 #47 #b1 #69 #W #Mcap #B #48 #50 #K #A #Ycap #F #m #e #52 #I #g1 #b2 #51 #53 #54 #55 #75 #77 Die Bedeutung von C.gent für die Formulierung der christlichen Dogmatik wird durch eine umfangreiche Rezeption, das Nebeneinander von langer und kurzer Rezension und durch die Erwähnungen in der indirekten Überlieferung unterstrichen. Für die Beschreibung", | |
| "candidate_score": 0.64675, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_17_19", | |
| "bdc_text": "Quare tibi persuade me nihil tibi denegaturum , quod vel ad tuam vel publicam christianorum omnium utilitatem prodesse sensero. Vale . Ex Tyguro , 15 .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0022.pta001.pta-grc1_window_177", | |
| "psc_text": "ὅπεσημαίνων καὶ βεβαιῶν ἔλεγεν· εὑρεῖν τὴν εὑρ ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ ἐντὸς ὑμῶν ἡμῶν ἐστιν. ἔνδον γὰρ ἐν ἑαυτοῖς ἔνδοαυτοῖς ἔχοντες τὴν πίστιν καὶ τὴν βασιλείαν λείαν τοῦ θεοῦ, δυνάμεθα ταχέως ταχέως θεωρῆσαι καὶ νοῆσαι νοῆσαι καὶ θεωρῆσαι ταχέσαι καὶ νοῆσαι τὸν τοῦ παντὸς βασιλέα παντὸ τὸν , τοῦ πατρὸς τὸν σωτήριον σωτῆρα σωτῆρα σρα σωτήριον λόγον. καὶ μὴ προφασιζέσθωσαν ζέσθωσαν Ἕλληνες οἱ τοῖς εἰδώλοις θρησκεύοντες λατρεύοντες λατρεύοντες καὶ θρησκεύοντες εἰδσκεύοντες , μηδὲ ἄλλος τις ἁπλῶς ἑαυτὸν ἑαυτὸν αὐτὸν ἁπλῶς ἁτὸν ἀπατάτω, ὡς τὴν τοιαύτην ὁδὸν τοια οὐκ ἔχων οὐχ εὑρίσκων , καὶ διὰ τοῦτο τῆς ἀθεότητος ἀθ ἑαυτοῦ αὐτοῦ πρόφασιν εὑρίσκων προτεινόμος . πάντες γὰρ εἰς αὐτὴν ἑαυτὴν ἐπιβεβήκαμεν καὶ ἔχομεν , εἰ καὶ μὴ πάντες αὐτὴν ὁδεύειν, ἀλλὰ ὁδε παροδεύειν ἐκβαίνοντες θέλουσι διὰ τὰς ἔξωθεν θθεν αὐτοὺς ἑλκούσας ἡδονὰς τοῦ βίου. καὶ αὶ εἴ τις ἂν ἔροιτο, τίς ἂν εἴη αὕτη, φημὶ φημὶ αὕτη δὴ αὕτη, ὴ τὴν", | |
| "candidate_score": 0.645012, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_9", | |
| "bdc_text": "Diese Edition enthält mit Ausnahme von 11 weniger wichtigen Schriften sämtliche Werke Tertullians .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0022.pta001.pta-grc1_window_1", | |
| "psc_text": "#K #A #Ycap #F #m #e #52 #I #g1 #b2 #51 #53 #54 #55 #75 #77 Die Bedeutung von C.gent für die Formulierung der christlichen Dogmatik wird durch eine umfangreiche Rezeption, das Nebeneinander von langer und kurzer Rezension und durch die Erwähnungen in der indirekten Überlieferung unterstrichen. Für die Beschreibung der meisten Handschriften ist Opitz, Untersuchungen, heranzuziehen, bes. 68-72. Die Beschreibungen der Hss. werden nach Richard, Répertoire bzw. Richard, Supplément und Olivier, Répertoire aufgeführt. Wichtig für die Auswertung der Athanasiana war: Wallis, , Manuscripts, 100-102 und A. Robertson, Additional Note: JThS 3, 1902, 109. Ebenso mittels der Verweise auf Pinakes Die griechische handschriftliche Überlieferung Die unten angeführte Auswahl von Bindefehlern der jeweiligen Tradition belegt deren stemmatische Zugehörigkeit: Die RS-Tradition überliefert ἱστορησάντων, die x-Tradition ἀνθρώπων. RS-Tradition: ὁμοιώσεως x-Tradition: ὁμοιότητος RS-Tradition: τοῦ παντὸς x-Tradition: Auslassung x-Tradition: ἐπιμιγνύμενοι RS-Tradition: ἐπιμισγόμενοι x-Tradition: καὶ θαυματοποιὸς RS-Tradition: Auslassung Die RS-Tradition In der Gruppe #S #57 #56", | |
| "candidate_score": 0.639598, | |
| "ce_score": null | |
| }, | |
| { | |
| "bdc_chunk_id": "10022_sent_4", | |
| "bdc_text": "über Bullingers Handexemplar des Tertullian s. Anm. 4 ) .", | |
| "psc_chunk_id": "pta0022.pta001.pta-grc1_window_1", | |
| "psc_text": "#K #A #Ycap #F #m #e #52 #I #g1 #b2 #51 #53 #54 #55 #75 #77 Die Bedeutung von C.gent für die Formulierung der christlichen Dogmatik wird durch eine umfangreiche Rezeption, das Nebeneinander von langer und kurzer Rezension und durch die Erwähnungen in der indirekten Überlieferung unterstrichen. Für die Beschreibung der meisten Handschriften ist Opitz, Untersuchungen, heranzuziehen, bes. 68-72. Die Beschreibungen der Hss. werden nach Richard, Répertoire bzw. Richard, Supplément und Olivier, Répertoire aufgeführt. Wichtig für die Auswertung der Athanasiana war: Wallis, , Manuscripts, 100-102 und A. Robertson, Additional Note: JThS 3, 1902, 109. Ebenso mittels der Verweise auf Pinakes Die griechische handschriftliche Überlieferung Die unten angeführte Auswahl von Bindefehlern der jeweiligen Tradition belegt deren stemmatische Zugehörigkeit: Die RS-Tradition überliefert ἱστορησάντων, die x-Tradition ἀνθρώπων. RS-Tradition: ὁμοιώσεως x-Tradition: ὁμοιότητος RS-Tradition: τοῦ παντὸς x-Tradition: Auslassung x-Tradition: ἐπιμιγνύμενοι RS-Tradition: ἐπιμισγόμενοι x-Tradition: καὶ θαυματοποιὸς RS-Tradition: Auslassung Die RS-Tradition In der Gruppe #S #57 #56", | |
| "candidate_score": 0.626045, | |
| "ce_score": null | |
| } | |
| ] | |
| } | |
| ], | |
| "biblical_hits": [] | |
| } |