7/7015.json

{
  "letter_id": "7015",
  "bd_url": "https://www.bullinger-digital.ch/letter/7015",
  "dominant_topic": 15,
  "topic_dist": [
    0.045825,
    0.049564,
    0.042578,
    0.040601,
    0.043384,
    0.069392,
    0.044704,
    0.058478,
    0.054767,
    0.044493,
    0.043408,
    0.044448,
    0.066542,
    0.048641,
    0.068677,
    0.069723,
    0.041404,
    0.041738,
    0.042241,
    0.039392
  ],
  "citations": [
    {
      "rank": 1,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "040_Augustinus-Hipponensis_De-catechizandis-rudibus",
      "max_score": 0.684208,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12_14",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen .",
          "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_De-catechizandis-rudibus_window_38",
          "psc_text": "IX. 13. Grammatici et oratores quomodo tractandi. Vox ad aures Dei, animi affectus. Sunt item quidam de scholis usitatissimis grammaticorum oratorumque venientes, quos neque inter idiotas numerare audeas, neque inter illos doctissimos, quorum mens magnarum rerum est exercitata quaestionibus. His ergo qui loquendi arte caeteris hominibus excellere videntur, cum veniunt ut christiani fiant, hoc amplius quam illis illitteratis impertire debemus, quod sedulo monendi sunt ut humilitate induti christiana, discant non contemnere quos cognoverint morum vitia quam verborum amplius devitare; et cordi casto linguam exercitatam nec conferre audeant, quam etiam praeferre consueverant. Maxime autem isti docendi sunt Scripturas audire divinas, ne sordeat eis solidum eloquium, quia non est inflatum; neque arbitrentur carnalibus integumentis involuta atque operta dicta vel facta hominum, quae in illis libris leguntur, non evolvenda atque aperienda ut intelligantur, sed sic accipienda ut litterae sonant; deque ipsa utilitate secreti, unde etiam mysteria vocantur, quid valeant aenigmatum latebrae ad amorem",
          "candidate_score": 0.684208,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_De-catechizandis-rudibus_window_38",
          "psc_text": "IX. 13. Grammatici et oratores quomodo tractandi. Vox ad aures Dei, animi affectus. Sunt item quidam de scholis usitatissimis grammaticorum oratorumque venientes, quos neque inter idiotas numerare audeas, neque inter illos doctissimos, quorum mens magnarum rerum est exercitata quaestionibus. His ergo qui loquendi arte caeteris hominibus excellere videntur, cum veniunt ut christiani fiant, hoc amplius quam illis illitteratis impertire debemus, quod sedulo monendi sunt ut humilitate induti christiana, discant non contemnere quos cognoverint morum vitia quam verborum amplius devitare; et cordi casto linguam exercitatam nec conferre audeant, quam etiam praeferre consueverant. Maxime autem isti docendi sunt Scripturas audire divinas, ne sordeat eis solidum eloquium, quia non est inflatum; neque arbitrentur carnalibus integumentis involuta atque operta dicta vel facta hominum, quae in illis libris leguntur, non evolvenda atque aperienda ut intelligantur, sed sic accipienda ut litterae sonant; deque ipsa utilitate secreti, unde etiam mysteria vocantur, quid valeant aenigmatum latebrae ad amorem",
          "candidate_score": 0.66002,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 2,
      "cf_id": "cf006",
      "work_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem",
      "max_score": 0.683516,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_11_13",
          "bdc_text": "Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g .",
          "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_202",
          "psc_text": "Sed et in ipsis commerciis vitae et conversationis humanae domi ac foris, adusque curam vasculorum omnifariam distinxit, ut istis legalibus disciplinis occurrentibus ubique, ne ullo momento vacarent a Dei respectu. Quid enim faceret beatum hominem, quam in lege Domini voluntas ejus, et in lege Domini meditabitur die ac nocte (Ps. I, 2) ? Quam legem non duritia promulgavit auctoris, sed ratio summae benignitatis, populi potius duritiam edomantis, et rudem obsequio fidem operosis officiis dedolantis: ut nihil de arcanis attingam significantiis legis, spiritalis scilicet et propheticae, in omnibus pene argumentis figuratae. Sufficit enim in praesenti, si simpliciter hominem Deo obligabat, ut nemo eam reprobare debeat, nisi cui non placet Deo servire. Ad hoc beneficium, non onus legis adjuvandum, etiam Prophetas eadem bonitas Dei ordinavit, docentes Deo digna: Auferre nequitias de anima, discere benefacere, exquirere judicium, judicare pupillo, et justificare viduam, dirigere quaestiones, fugere improborum contactum, dimittere conflictam in integram, dissipare scripturam",
          "candidate_score": 0.683516,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_10_12",
          "bdc_text": "es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_202",
          "psc_text": "Sed et in ipsis commerciis vitae et conversationis humanae domi ac foris, adusque curam vasculorum omnifariam distinxit, ut istis legalibus disciplinis occurrentibus ubique, ne ullo momento vacarent a Dei respectu. Quid enim faceret beatum hominem, quam in lege Domini voluntas ejus, et in lege Domini meditabitur die ac nocte (Ps. I, 2) ? Quam legem non duritia promulgavit auctoris, sed ratio summae benignitatis, populi potius duritiam edomantis, et rudem obsequio fidem operosis officiis dedolantis: ut nihil de arcanis attingam significantiis legis, spiritalis scilicet et propheticae, in omnibus pene argumentis figuratae. Sufficit enim in praesenti, si simpliciter hominem Deo obligabat, ut nemo eam reprobare debeat, nisi cui non placet Deo servire. Ad hoc beneficium, non onus legis adjuvandum, etiam Prophetas eadem bonitas Dei ordinavit, docentes Deo digna: Auferre nequitias de anima, discere benefacere, exquirere judicium, judicare pupillo, et justificare viduam, dirigere quaestiones, fugere improborum contactum, dimittere conflictam in integram, dissipare scripturam",
          "candidate_score": 0.683442,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12_14",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen .",
          "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_202",
          "psc_text": "Sed et in ipsis commerciis vitae et conversationis humanae domi ac foris, adusque curam vasculorum omnifariam distinxit, ut istis legalibus disciplinis occurrentibus ubique, ne ullo momento vacarent a Dei respectu. Quid enim faceret beatum hominem, quam in lege Domini voluntas ejus, et in lege Domini meditabitur die ac nocte (Ps. I, 2) ? Quam legem non duritia promulgavit auctoris, sed ratio summae benignitatis, populi potius duritiam edomantis, et rudem obsequio fidem operosis officiis dedolantis: ut nihil de arcanis attingam significantiis legis, spiritalis scilicet et propheticae, in omnibus pene argumentis figuratae. Sufficit enim in praesenti, si simpliciter hominem Deo obligabat, ut nemo eam reprobare debeat, nisi cui non placet Deo servire. Ad hoc beneficium, non onus legis adjuvandum, etiam Prophetas eadem bonitas Dei ordinavit, docentes Deo digna: Auferre nequitias de anima, discere benefacere, exquirere judicium, judicare pupillo, et justificare viduam, dirigere quaestiones, fugere improborum contactum, dimittere conflictam in integram, dissipare scripturam",
          "candidate_score": 0.681212,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_7_9",
          "bdc_text": "Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen . So haben doch unsere herrn ain erbarer rath dass examen in ruhe gestellt , dann allerlej ubels daraus zu verhofen gewest , alls si dann in andern landen gnug same exempel haben . Gott wölle inen sein genadt durch Jhesum Christum weiter mit thaillen ;",
          "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_588",
          "psc_text": "Nisi enim credideritis, non intelligetis; neque alios admittebant, utique docentes praecepta potius et doctrinas hominum. Qui ergo nec ipsos introeuntes, nec aliis aditum praestantes, increpabat, obtrectator habendus est legis, an fautor? Si obtrectator, placere debebant et praeclusores legis: si fautor, jam non et aemulus legis. Sed haec omnia ad infuscandum Creatorem ingerebat ut saevum, erga quem delinquentes, vae habituri essent. Et quis saevum non potius timeret provocare, deficiendo ab eo? Tanto magis ergo demerendum docebat, quem timendum ingerebat. Sic oportebat Christum Creatoris. CAPUT XXVIII. Merito itaque non placebat illi hypocrisis Pharisaeorum, labiis scilicet amantium Deum, non corde: Cavete, inquit (Luc, XII) discipulis, a fermento Pharisaeo rum, quod est hypocrisis, non praedicatio Creatoris. Odit contumaces Patris Filius; non vult suos tales existere in illum: non in alium, in quem hypocrisis fuisset admissa, cujus exemplum a discipulis caveretur. Ita Pharisaeorum prohibet exemplum: in eum prohibebat illud admitti, in quem admittebant Pharisaei. Igitur",
          "candidate_score": 0.65917,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_14_16",
          "bdc_text": "etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen . Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen :",
          "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_605",
          "psc_text": "Si vero consequentur salutem retenti et fideles, hanc amittant necesse est ex diverso segregati et infideles. Hoc erit judicium, quod qui intendit, Creatoris est. Quem alium intelligam, caedentem servos paucis aut multis plagis, et prout commisit illis, ita et exigentem ab eis, quam retributorem Deum? Cui me decet obsequi, nisi remuneratori? Proclamat Christus tuus: Ignem veni mittere in terram; ille optimus, nullius gehennae Dominus; qui paulo ante discipulos, ne ignem postularent inhumanissimo viculo, coercuerat. Quando iste Sodomam et Gomorrham nimbo igneo exussit? Quando cantatum est: Ignis ante ipsum praecedet, et cremabit inimicos ejus (Ps. XCIII, 3) ? Quando et per Osee comminatus est: Ignem emittam in civitates Judae (Os. VIII, 14) ? vel per Esaiam: Ignis exarsit ex indignatione mea (Is. XXX, 27) ? Non mentiatur. Si non est ille qui de rubo quoque ardenti vocem suam emisit, viderit quem ignem intelligendum contendat. Etiamsi figura est, hoc ipso quod de",
          "candidate_score": 0.658237,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_202",
          "psc_text": "Sed et in ipsis commerciis vitae et conversationis humanae domi ac foris, adusque curam vasculorum omnifariam distinxit, ut istis legalibus disciplinis occurrentibus ubique, ne ullo momento vacarent a Dei respectu. Quid enim faceret beatum hominem, quam in lege Domini voluntas ejus, et in lege Domini meditabitur die ac nocte (Ps. I, 2) ? Quam legem non duritia promulgavit auctoris, sed ratio summae benignitatis, populi potius duritiam edomantis, et rudem obsequio fidem operosis officiis dedolantis: ut nihil de arcanis attingam significantiis legis, spiritalis scilicet et propheticae, in omnibus pene argumentis figuratae. Sufficit enim in praesenti, si simpliciter hominem Deo obligabat, ut nemo eam reprobare debeat, nisi cui non placet Deo servire. Ad hoc beneficium, non onus legis adjuvandum, etiam Prophetas eadem bonitas Dei ordinavit, docentes Deo digna: Auferre nequitias de anima, discere benefacere, exquirere judicium, judicare pupillo, et justificare viduam, dirigere quaestiones, fugere improborum contactum, dimittere conflictam in integram, dissipare scripturam",
          "candidate_score": 0.65654,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_9_11",
          "bdc_text": "Gott wölle inen sein genadt durch Jhesum Christum weiter mit thaillen ; es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt .",
          "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_649",
          "psc_text": "ex Lege; quia satis jam obtulerat, gloriam Deo reddens, hoc et Domino volente interpretari legem. Et tamen cui Deo gratiam reddidit Samarites, quando nec Israelites alium Deum usque adhuc didicisset? Cui alii, quam cui omnes remediati retro a Christo? Ideo, Fides tua te salvum fecit, audit; quia intellexerat veram se Deo omnipotenti oblationem, gratiarum scilicet actionem, apud verum templum et verum pontificem ejus Christum facere debere. Sed nec Pharisaei possunt videri de alterius Dei regno consuluisse Dominum, quando venturum sit, quamdiu alius a Christo editus Deus non erat, nec ille de alterius regno respondisse, quam de cujus consulebatur. Non venit, inquit, regnum Dei cum observatione; nec dicunt, Ecce hic, ecce illic; Ecce enim regnum Dei intra vos est (Luc. XVII, 20, 21) . Quis non ita interpretabitur, intra vos est, id est in manu, in potestate vestra, si audiatis si faciatis Dei praeceptum? Quod si in praecepto est Dei regnum,",
          "candidate_score": 0.654734,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_32_34",
          "bdc_text": "Amen . Bit auch gantz dienstlich , so ir was neues bej euch , mir solches nach gelegenhait der zeit antzaigen. Stat mir wider zu verdiennen . Man wil auch alhie in stillen sagen , dass k. m. ain friden mit dem Durrken und Weijda sol gemacht haben , zu was condition ist noch unbewust .",
          "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_49",
          "psc_text": "VIII. Primo, supercilio stuporem suum aedificant Marcionistae, quod novum deum proferant, quasi nos veteris Dei pudeat. Inflantur et pueri novis calceis; sed a vetere paedagogo calceati mox vanam gloriam vapulabunt. Novum igitur audiens deum in vetere mundo et in vetere aevo, et sub vetere Deo ignotum, inauditum, quem tantis retro saeculis neminem, et ipsa ignorantia antiquum, quidam Jesus Christus, et ille in veteribus nominibus novus revelaverit, nec alius antehac; gratias ago huic gloriae eorum, maximo adjutorio ejus hinc jam haeresim probaturus, novae scilicet divinitatis professionem. Haec erit novitas, quae etiam ethnicis deos peperit, novo semper ac novo titulo consecrationis cujusque. Quis deus novus, nisi falsus? Ne Saturnum quidem tanta hodie antiquitas deum probabit, quia et illum novitas aliquando produxerit, cum primum consecravit. At enim viva et germana divinitas, nec de novitate, nec de vetustate, sed de sua veritate censetur. Non habet tempus aeternitas; omne enim tempus ipsa est. Quod facit,",
          "candidate_score": 0.635426,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_7",
          "bdc_text": "Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen .",
          "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_588",
          "psc_text": "Nisi enim credideritis, non intelligetis; neque alios admittebant, utique docentes praecepta potius et doctrinas hominum. Qui ergo nec ipsos introeuntes, nec aliis aditum praestantes, increpabat, obtrectator habendus est legis, an fautor? Si obtrectator, placere debebant et praeclusores legis: si fautor, jam non et aemulus legis. Sed haec omnia ad infuscandum Creatorem ingerebat ut saevum, erga quem delinquentes, vae habituri essent. Et quis saevum non potius timeret provocare, deficiendo ab eo? Tanto magis ergo demerendum docebat, quem timendum ingerebat. Sic oportebat Christum Creatoris. CAPUT XXVIII. Merito itaque non placebat illi hypocrisis Pharisaeorum, labiis scilicet amantium Deum, non corde: Cavete, inquit (Luc, XII) discipulis, a fermento Pharisaeo rum, quod est hypocrisis, non praedicatio Creatoris. Odit contumaces Patris Filius; non vult suos tales existere in illum: non in alium, in quem hypocrisis fuisset admissa, cujus exemplum a discipulis caveretur. Ita Pharisaeorum prohibet exemplum: in eum prohibebat illud admitti, in quem admittebant Pharisaei. Igitur",
          "candidate_score": 0.634877,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_15_17",
          "bdc_text": "Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden .",
          "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_605",
          "psc_text": "Si vero consequentur salutem retenti et fideles, hanc amittant necesse est ex diverso segregati et infideles. Hoc erit judicium, quod qui intendit, Creatoris est. Quem alium intelligam, caedentem servos paucis aut multis plagis, et prout commisit illis, ita et exigentem ab eis, quam retributorem Deum? Cui me decet obsequi, nisi remuneratori? Proclamat Christus tuus: Ignem veni mittere in terram; ille optimus, nullius gehennae Dominus; qui paulo ante discipulos, ne ignem postularent inhumanissimo viculo, coercuerat. Quando iste Sodomam et Gomorrham nimbo igneo exussit? Quando cantatum est: Ignis ante ipsum praecedet, et cremabit inimicos ejus (Ps. XCIII, 3) ? Quando et per Osee comminatus est: Ignem emittam in civitates Judae (Os. VIII, 14) ? vel per Esaiam: Ignis exarsit ex indignatione mea (Is. XXX, 27) ? Non mentiatur. Si non est ille qui de rubo quoque ardenti vocem suam emisit, viderit quem ignem intelligendum contendat. Etiamsi figura est, hoc ipso quod de",
          "candidate_score": 0.627454,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_18",
          "bdc_text": "Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen .",
          "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_252",
          "psc_text": "credi habebat ut prodesset, in tantum paraturam desiderabat, ut credi posset, substructam fundamentis dispositionis et praedicationis; quo ordine fides informata, merito et homini indiceretur a Deo, et Deo exhiberetur ab homine; ex agnitione debens credere quia posset, quae scilicet credere didicisset ex praedicatione. CAPUT III. Non fuit, inquis, ordo ejusmodi necessarius, quia statim se et Filium, et missum, et Dei Christum rebus ipsis esset probaturus per documenta virtutum. At ego negabo, solam hanc illi speciem ad testimonium competisse, quam et ipse postmodum exauctoravit. Siquidem edicens (Matth. XXIV, 24) multos venturos, et signa facturos, et virtutes magnas edituros, aversionem etiam electorum, nec ideo tamen admittendos; temerariam signorum et virtutum fidem ostendit, ut etiam apud pseudochristos facillimarum. Aut quale est, si inde se voluit probari, et intelligi, et recipi (ex virtutibus dico) unde caeteros noluit, aeque et ipsos tam subito venturos, quam a nullo auctore praedicatos? Si quia prior eis venit, et",
          "candidate_score": 0.626724,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 3,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1",
      "max_score": 0.682932,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_31_33",
          "bdc_text": "got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen . Amen . Bit auch gantz dienstlich , so ir was neues bej euch , mir solches nach gelegenhait der zeit antzaigen. Stat mir wider zu verdiennen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_611",
          "psc_text": "C Iesus om. Eug. 23 transit P'S' Vbd Gratiam uero suam in eo ipso ualde commendat cum dicit: et uocabo nomine domini in conspectu tuo, tamquam in conspectu populi Israhel, cuius Moyses cum haec audiret typum gerebat. in conspectu enim gentis ipsius ubique dispersae uocatur dominus Christus in omnibus gentibus. uocabo autem dixit, non\" uocabor,\" actiuum uerbum pro passiuo ponens genere locutionis inusitato: in quo nimirum magnus sensus latet. sic enim fortasse significare uoluitnoluit se ipsum hoc facere, id est gratia sua fieri, ut uocetur dominus in omnibus gentibus. Quod uero addidit: et miserebor cui misertus ero et misericordiam praestabo cui misericordiam praestitero, ibi plane expressius ostendit uocationem, qua nos uocauit in suum regnum et gloriam, non pro meritis nostris, sed pro misericordia sua. quoniam enim se gentes introducturum pollicebatur dicens: uocabo nomine domini in conspectu tuo, commendauit hoc Se misericorditer facere, sicut apostolus dicit: dico enim Christum ministrum fuisse",
          "candidate_score": 0.682932,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_31",
          "bdc_text": "got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_611",
          "psc_text": "C Iesus om. Eug. 23 transit P'S' Vbd Gratiam uero suam in eo ipso ualde commendat cum dicit: et uocabo nomine domini in conspectu tuo, tamquam in conspectu populi Israhel, cuius Moyses cum haec audiret typum gerebat. in conspectu enim gentis ipsius ubique dispersae uocatur dominus Christus in omnibus gentibus. uocabo autem dixit, non\" uocabor,\" actiuum uerbum pro passiuo ponens genere locutionis inusitato: in quo nimirum magnus sensus latet. sic enim fortasse significare uoluitnoluit se ipsum hoc facere, id est gratia sua fieri, ut uocetur dominus in omnibus gentibus. Quod uero addidit: et miserebor cui misertus ero et misericordiam praestabo cui misericordiam praestitero, ibi plane expressius ostendit uocationem, qua nos uocauit in suum regnum et gloriam, non pro meritis nostris, sed pro misericordia sua. quoniam enim se gentes introducturum pollicebatur dicens: uocabo nomine domini in conspectu tuo, commendauit hoc Se misericorditer facere, sicut apostolus dicit: dico enim Christum ministrum fuisse",
          "candidate_score": 0.668145,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_9_11",
          "bdc_text": "Gott wölle inen sein genadt durch Jhesum Christum weiter mit thaillen ; es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_523",
          "psc_text": "ita ut uultus eorum in propitiatorium essent et pinnis suis obumbrarent propitiatorium: quod magnum est sacramentum. aurumauram quippe significat sapientiam, arca significat secretum dei. in areaarca iussa sunt poni lex et manna et uirga Aaron: in lege praecepta sunt, uirga potestas significatur, manna gratia, quia nisi cum gratia non est potestas praecepta faciendi. uerum tamen quia lex a quouis proficiente non ei omni parte completur, propitiatorium est desuper: ad hoc enim opus est, ut propitius sit deus, et ideo desuper ponitur, quia superexultat misericordia iudicio. duo uero cherubin pinnis suis obumbrant propitiatorium, id est bonoranthonorant uelando, quoniam mysteria ista ibi sunt; et inuicem se adtendunt, quia consonant — duo quippe ibi testamenta figurantur — et uultus eorum sunt in propitiatorium, quia misericordiam dei, in qua una spes est, ualde commendant. denique hinc se promisit locuturum deus ad Moysen de medio cherubin desursum propitiatorii. porro si creatura rationalis in multitudine scientiae",
          "candidate_score": 0.65283,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_31_33",
          "bdc_text": "got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen . Amen . Bit auch gantz dienstlich , so ir was neues bej euch , mir solches nach gelegenhait der zeit antzaigen. Stat mir wider zu verdiennen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_613",
          "psc_text": "talibus uel talibus, sed \"cui misericors fuero, ut neminem\" praecedentibus bonis operibus suis misericordiam tantae uocationis meruisse demonstret. etenim Christus pro inpiinpiis is mortuus est. Sed utrum hoc idem repetere uoluerit, cum addidit: misericordiam praestabo cui misericordiam 18 Rom. 15. 8. 9 24 II Cor. 10, 17 28 Rom. 5, 6 2 nomen V 6 uerbum om. T 12 parabo N 13 ibi om. Eug 20 misericordiam NEug 21 glorificarel gloria C et addidi: ęţ N om. CPSVTbdEug 26 uel talibus om. V 28 meruisse §e P 31 praestabo (tabo in ras. m. 2) C cui-praestitero in mg. m. 2 add. C praestitero — uel, sicut alii interpretati sunt, cui misericors fuero — an aliquid intersit nescio. quod enim in graeca lingua duobus uerbis dictum est, ἐλεήσω et οἰκτειρήσω — quod unum atque idem uidetur significare — non potuit latinus diuersis uerbis dicere et diuersis modis eandem misericordiam repetiuit. si",
          "candidate_score": 0.648545,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_31_33",
          "bdc_text": "got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen . Amen . Bit auch gantz dienstlich , so ir was neues bej euch , mir solches nach gelegenhait der zeit antzaigen. Stat mir wider zu verdiennen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_608",
          "psc_text": "dominus: ego transibo ante te gloria mea et uocabo nomine domini in conspectu tuo: et miserebor cui misertus ero et misericordiam praestabo cui misericordiam praestitero, cum paulo ante dixisset: ipse antecedam et requiem tibi dabo. quod Moyses sic uidetur acce- 10 pisse \"antecedam te,\" tamquam non ei populoque praesens in itinere futurus esset, et ideo ait: si non tu ipse simul ueneris nobiscum, ne me educas hinc et cetera. deus autem neque hoc ei negauit dicens: et hoc tibi uerbum quod dixisti faciam. quomodo ergo, cumdixisseteiMoyses: ostende mihi gloriam tuam, rursus tamquam praecessurus et non cum eis simul futurus uidetur dicere: ego transibo ante te, nisi quia hoc aliud est? ille quippe intellegitur loqui et dicere: transibo ante te, de quo dicit euangelium: cum uenisset hora, ut transiret Iesus de hoc mundo ad patrem: qui transitus etiam pascha interpretari perhibetur. haec itaque magna omnino prophetia est. ipse enim ante omnes",
          "candidate_score": 0.642567,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_31_33",
          "bdc_text": "got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen . Amen . Bit auch gantz dienstlich , so ir was neues bej euch , mir solches nach gelegenhait der zeit antzaigen. Stat mir wider zu verdiennen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_612",
          "psc_text": "cui misericordiam praestitero, ibi plane expressius ostendit uocationem, qua nos uocauit in suum regnum et gloriam, non pro meritis nostris, sed pro misericordia sua. quoniam enim se gentes introducturum pollicebatur dicens: uocabo nomine domini in conspectu tuo, commendauit hoc Se misericorditer facere, sicut apostolus dicit: dico enim Christum ministrum fuisse circumcisionis propter ueritatem dei ad confirmandas promissiones patrum, gentes autem super misericordia glorificare deum. hoc ergo praedictum est: (e t> miserebor cui misertus ero et misericordiam praestabo cui misericordiam praestitero. quibus uerbis prohibuit hominem uelut de propriarum uirtutum meritis gloriari, ut qui gloriatur, in domino glorietur. non enim ait: miserebor talibus uel talibus, sed \"cui misericors fuero, ut neminem\" praecedentibus bonis operibus suis misericordiam tantae uocationis meruisse demonstret. etenim Christus pro inpiinpiis is mortuus est. Sed utrum hoc idem repetere uoluerit, cum addidit: misericordiam praestabo cui misericordiam 18 Rom. 15. 8. 9 24 II Cor. 10, 17 28 Rom. 5,",
          "candidate_score": 0.639316,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_31",
          "bdc_text": "got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_349",
          "psc_text": "gloriae suae in uasa misericordiae. unde uasorum misericordiae uox est in Psalmis: deus meus, misericordiaeiuspraeuenietme; deus meus demonstrabit mihi <in> inimicis meis. nouit ergo deus bene uti malis, in quibus tamen humanam naturam non ad malitiam creat, sed perfert eos patienter, quonsque scit oportere: non inaniter, sed utens eis ad admonitionem uel exercitationem bonorum. ecce enim, ut adnuntiaretur nomen dei in uniuersa terra, 4 Ex. -1, 16 8 Ex. 9, 16 12 Rom. 9, 22. 23 18 Ps. 5 8 11. 12 1 terra N 3 extenderet C quo J co C dictum estj die N 4 post tibi add. in his Sb; ceterum pro: erit tibi haud dubie: et tu illi legendum est; cf. quaest. XVII. LXIIII, quae/It. de Leu. quaest. XXIII sub fin. quae om. V dominum T fabillam N 8 ipsfld P conuarsatus IJiSxV est N 9 meam (me add. m. recens) P 11 auer saretur V",
          "candidate_score": 0.630673,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_0",
          "bdc_text": "Eernwirdiger unnd insonders gonstiger herr und verthrauter freundt euch sindt ijdertzeit meine gefliessne dienst bevorr .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_608",
          "psc_text": "dominus: ego transibo ante te gloria mea et uocabo nomine domini in conspectu tuo: et miserebor cui misertus ero et misericordiam praestabo cui misericordiam praestitero, cum paulo ante dixisset: ipse antecedam et requiem tibi dabo. quod Moyses sic uidetur acce- 10 pisse \"antecedam te,\" tamquam non ei populoque praesens in itinere futurus esset, et ideo ait: si non tu ipse simul ueneris nobiscum, ne me educas hinc et cetera. deus autem neque hoc ei negauit dicens: et hoc tibi uerbum quod dixisti faciam. quomodo ergo, cumdixisseteiMoyses: ostende mihi gloriam tuam, rursus tamquam praecessurus et non cum eis simul futurus uidetur dicere: ego transibo ante te, nisi quia hoc aliud est? ille quippe intellegitur loqui et dicere: transibo ante te, de quo dicit euangelium: cum uenisset hora, ut transiret Iesus de hoc mundo ad patrem: qui transitus etiam pascha interpretari perhibetur. haec itaque magna omnino prophetia est. ipse enim ante omnes",
          "candidate_score": 0.626916,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_4_6",
          "bdc_text": "Ich habe in meiner negoten rais , so ich von Lion heraus gethan , gross verlangen gehabt , euch haim zu suchen , aber ungelegenhait des wetters und der geselschaft auf dissmal nit sein moegen . Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ; got woelle unns darbei erhalten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_1276",
          "psc_text": "adpositus est tibi a domino suo: non quod dominus eius eum adposuentadposuerit, id est commendauerit — potius enim depositum diceret — sed adpositum dixit a domino suo, id est huic adiunctum. cum ab illo abscessisset; non ergo suscipi, sed reddi potius prohibuit fugitiuos. hoc quidem putari potest, nisi intellegamus genti et populo ista dici, non uni homini. ex alia itaque gente refugientem ad istam gentem, cui loquebatur, hominem a domino suo, id est a rege suo reddi prohibuit: quod etiam alienigena seruauit Amman rex Geth, quando ad eum refugit Dauid a facie domini sui, hoc est regis Saul. apertissime autem hoc explanat, cum dicit de ipso refuga: in uobis habitabit in omni loco ubi placuerit ei. cap. 37 Non erit meretrix a filiabus Israhel et non erit fornicans a filiis Israhel. ecce ubi manifeste prohibnitprohibuit fornicari et uiros et feminas etiam cum non alienis coniugibus peccatum esse demonstrans misceri non",
          "candidate_score": 0.625663,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_22",
          "bdc_text": "was sich weiter verlauft , dz zaig ich euch hernach an. Auf 25 passato sol man angefangen haben vor Gotha zu schantzen , dergleichen si sich treflich zur gegen wehr stellen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_620",
          "psc_text": "Ex. 33, 22. 23 1 sicuti SVbd est eras. T 7 xa: arrjaet cod. Alex et Lag petram-statim om. N 9 id est eras. N 10 stabis NVTbd supra Tbd 12 petram] terram T 13 cauernam N 14 specula] spelunca VT open CPSNVT 15 autem] enim PV 16 manfl mea C 17 meam, quod hoc loco libri praebent, inclusi; cf. uers. 23 22 mantl mea C 23 manum meam ST 25 manus N transeat-transitum om. N est. qui ordo ita se habet: \"tegam manu mea super te, donec transeam; et tunc uidebis posteriora mea; nam facies mea non uidebitur tibi; et stabis super petram statim ut transiet gloria mea, et ponam te in cauerna petrae\". hoc enim factum est in eis, quos tunc significabat persona Moysi, id est Israhelitis, qui in dominum Iesum, sicut Actus apostolorum indicant, postea crediderunt, id est statim ut transiit eius gloria. nam posteaquam resurrexit a",
          "candidate_score": 0.622503,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_29",
          "bdc_text": "- Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_1601",
          "psc_text": "qui Regnorum uoluminibus continentur. Iam uero quod posteaquam eis idem Iephte dux constitutus est misit nuntios ad hostes prius pacis uerba portantes, illud ostenditur quod ait apostolus. in quo ChnstusChristus loquebatur: si fieri potest, quod ex uobis est, cum omnibus hominibus pacem habentes. uerba porro ipsa quae mandauit Iephte omnia pertractare nimis longum est festinantibus nobis; uidentur tamen mihi sic intellegenda, quantum adtinet ad significationem futurorum, ut in eis aduertatur 1 Ind. 8, 23 4 cf. I Reg. 10, 1 5 cf. Deut. 17, 14 9 cf. Iuh. 19, 19-22 11 Iud. 11, 9 lud. 11, 8 12 cf. I Cur. 11, 3 13 cf. Ephes. 5, 23 17 Iud. 12, 7 22 cf. Iud. 11, 11 sqq. 25 Rom. 12. 18 1 noluissent N illi N 4 successores eius alios bd 6 quale N 15 propetam N 18 annos N Iephte Galaadites om. T galadites N 19 est om.",
          "candidate_score": 0.62023,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_11",
          "bdc_text": "Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_37",
          "psc_text": "egressus est de Charran, quomodo possit esse hoc uerum; nisi forte quod ait StephauusStephanus: tunc Abram egressus est de terra Chaldaeorum et habitauit in Charran, non sic accipiatur: tunc egressus est, posteaquam ei locutus est dominus — iam enim erat in Mesopotamia. sicut supra dictum est, quando illud audiuit a domino — sed ipsa regula recapitulationis contexere uoluit Stephanus et simul dicere, unde egressus ubi habitauerit, cum ait: tunc Abram egressus est de terra Chaldaeorum et habitauit in Charran. in medio autem, id est inter egressum de terra Chaldaeorum et habitationem in Charran, ei locutus est deus. postea uero quod adiungit Stephanus: et inde postquam mortuus est patereius, conlocauit illum 3 Act. 7, 4 2 locutus 5 F1 3 egressus abraham PSVTb 4 caldeorum CP chaldeorum NSV 8 quo d 9 et om. V exp. T 10 patrisui X 15 esse possit PSVNTbd 16sthephanus V 17 est om. PVIT 18",
          "candidate_score": 0.618366,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_22",
          "bdc_text": "was sich weiter verlauft , dz zaig ich euch hernach an. Auf 25 passato sol man angefangen haben vor Gotha zu schantzen , dergleichen si sich treflich zur gegen wehr stellen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_609",
          "psc_text": "dicere: ego transibo ante te, nisi quia hoc aliud est? ille quippe intellegitur loqui et dicere: transibo ante te, de quo dicit euangelium: cum uenisset hora, ut transiret Iesus de hoc mundo ad patrem: qui transitus etiam pascha interpretari perhibetur. haec itaque magna omnino prophetia est. ipse enim ante omnes sanctos transiit ad patrem de hoc saeculo parare illis mansiones regni caelorum, quas dabit eis in resurrectione mortuorum, quoniam transiturus ante omnes primogenitus a mortuis factus est. 4 Ex. 33, 18 5 Ex. 33, 19 8 Ex. 33, 14 10 Ex. 33, 15 14 Ex. 33, 17 20 Ioh. 13, 1 26 cf. Col. 1, 18 4 Cum autem VT st4ov |xoi rf;v asaotou o av cod. Alex ed Lag 5 ei] et T 6 (JVr)p.lZtt *opto»j cod. A lex 8 praestabo] praesto pIS ra 9 antecedate (& sup. e.rp. en) V 10 sic uideturj sicut detur N 11 populoque]",
          "candidate_score": 0.617659,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_40",
          "bdc_text": "Dem eerwirdigen unnd hochgelerten Hainrich Bullinger , meinem insonders gonstigen herrn zu Zurich.",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_1142",
          "psc_text": "dederit mihi Balac plenam domum suam argento et auro, non potero praeuaricare uerbum domini <dei> facere illud pusillum uel magnum in mente mea, nullum habet omnino peccatum: sed quod sequitur non est sine graui peccato. iam enim constans esse debuit semel auditoaudite, quod ei dixerat dominus: non ibis cum eis neque maledices populum; est enim benedictus, nec eis ullam spem dare, quod posset dominus tamquam ipse Balaam muneribus et honoribus flexus aduersus populum suum, quem benedictum esse dixerat, suam mutare sententiam. sed ibi se uictum cupiditate monstrauit, ubi loqui sibi dominum de hac re iterum uoluit, de qua eius iam cognouerat uoluntatem. quid enim opus erat quae sequuntur adiungere: et nunc sustinete ibi et uos nocte hac, et sciam quid adiciet dominus loqui ad me? proinde dominus uidens eius cupiditatem captam deuictamque muneribus permisit eum ire, ut per iumentum quo uehebatur eius auaritiam coherceret, hoc ipso confundens illam dementiam, quod",
          "candidate_score": 0.615316,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_5",
          "bdc_text": "Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_1276",
          "psc_text": "adpositus est tibi a domino suo: non quod dominus eius eum adposuentadposuerit, id est commendauerit — potius enim depositum diceret — sed adpositum dixit a domino suo, id est huic adiunctum. cum ab illo abscessisset; non ergo suscipi, sed reddi potius prohibuit fugitiuos. hoc quidem putari potest, nisi intellegamus genti et populo ista dici, non uni homini. ex alia itaque gente refugientem ad istam gentem, cui loquebatur, hominem a domino suo, id est a rege suo reddi prohibuit: quod etiam alienigena seruauit Amman rex Geth, quando ad eum refugit Dauid a facie domini sui, hoc est regis Saul. apertissime autem hoc explanat, cum dicit de ipso refuga: in uobis habitabit in omni loco ubi placuerit ei. cap. 37 Non erit meretrix a filiabus Israhel et non erit fornicans a filiis Israhel. ecce ubi manifeste prohibnitprohibuit fornicari et uiros et feminas etiam cum non alienis coniugibus peccatum esse demonstrans misceri non",
          "candidate_score": 0.614983,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_11",
          "bdc_text": "Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_36",
          "psc_text": "Stephanus postea sic narrat: tunc AhramAbram egressus de terra Chaldaeorum habitauit in Charran. et inde postquam mortuus est pater eius conlocauit eum in terra hac. non paruas adfert angustias huic expositioni, quae fit per recapitulationem. uidetur enim habuisse imperium domini, quod ei fuerat locutus in itinere Mesopotamiae egresso de terra Chaldaeorum et eunti in Charran, et hoc imperium post mortem patris sui oboedienter inplesse, cum dicitur: et habitauit in Charran. et inde postquam mortuus est pater eius conlocauit illum in terra hac. ac per hoc manet quaestio, si septuaginta quinque annorum — sicut euidenter scriptura Geneseos loquitur — fuit, quando egressus est de Charran, quomodo possit esse hoc uerum; nisi forte quod ait StephauusStephanus: tunc Abram egressus est de terra Chaldaeorum et habitauit in Charran, non sic accipiatur: tunc egressus est, posteaquam ei locutus est dominus — iam enim erat in Mesopotamia. sicut supra dictum est, quando illud audiuit a",
          "candidate_score": 0.611954,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_19",
          "bdc_text": "Ich hab mit grosser muhe solche exemplar be khomen moegen , dan man sij verbotten , fail zu haben ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_361",
          "psc_text": "conimodarentcommodarent; nec tamen deus iudicauit ita illos alienos fuisse ab iniuriis et contritionibus, quas dei populus pertulit, ut nec isto damno ferirentur, qui plagis illis propter quod terrae illi parcebatur percussi non erant. cap. 40 DixitautemdominusadMoysen: nonexaudiet uos Pharao, ut multiplicem signa mea et portenta mea in terra Aegypti. tamquam opus fuerit eius inoboedientia, ut signa illa multiplicarentur, quae utiliter fiebant ad terrendum populum dei atque ipsa discretione ad pietatem informandum. sed hoc dei fuit malitia cordis illius bene utentis, non Pharaonis dei patientia male abutentis. cap. 41 Quae autem superauerint ab eo in mane, igne concremabitis. quaeri potest, quomodo aliquid superabit, cum hoc praemoniti fuerint. ut si domus non habuerit consumendo pecori idoneam multitudinem, uicini adsumantur. sed intellegitur quoniam dictum est: os non conteretis ab eo, remansura utique fuisse ossa, quae igne cremarentur. cap. 42 Agnus perfectus, masculus, anniculus erit uobis. mouere potest ista locutio, quasi agnus possit esse",
          "candidate_score": 0.611944,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_19",
          "bdc_text": "Ich hab mit grosser muhe solche exemplar be khomen moegen , dan man sij verbotten , fail zu haben ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_353",
          "psc_text": "pecorum minatus est deus, quamuis id scriptura tacuerit. cap. 34 Et dixit dominus ad Moysen: extende manum tuam in caelum, et erit grando in omni terra Aegypti. ecce iterum Moyses non in ten-am; sed in caelum manum iubetur extendere sicut superius de fauilla. 4 cf. Ex. 9, 19 10 cf. Ex. 9, 6 15 cf. Ex. 9, 3 21 Ex. 9, 20. 21 26 Ex. 9, 22. 1 prodest PSNVTbd itaque] utique NV2Eug (ed. Knoell p. 357) 2 et pr. om. T 4 mandat PSVT qUll C 5 miraretur (prim. r m. rec. in n IImt.) P 8 quando] quod b 10 nunc in mg. add. m. rec. P 15 utj sicut N 25 quamquam b cap. 35 Cura fragore caeli, qui uehemens erat in grandine, Pharao territus rogaret Moysen, ut oraret pro illo, confitens iniquitatem suam et populi sui, Moyses ei dixit: et tu et serui tui scio quod",
          "candidate_score": 0.606006,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_19",
          "bdc_text": "Ich hab mit grosser muhe solche exemplar be khomen moegen , dan man sij verbotten , fail zu haben ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_1444",
          "psc_text": "non exterminauerunt. nam primo eos id non potuisse scriptura testata est; sed nunc posteaquam praeualuerunt, ita ut facerent obaudientes, quod non etiam exterminauerunt, utique contra praeceptum domini factum est: quod non est cuiquam factum, cum Iesus exercitum duceret. cur ergo non eos ohiurgauitobiurgauit ndlocutioneadlocutione nouissima, quod in hoc domini praecepta neglexerint? an forte quia prius dixit eos scriptura non potuisse, utique antequam praeualerent, etiam cum praeualuissent timuisse credendi sunt, ne forte paratis oboedire si parcere noluissent, acrius eos aduersum se ex ipsa desperatione 3 cf. Ex. 34, 1. 4 17 Ios. 17. 13 20 cf. Ios. 7, 12 4 suliter scripsi: sub libri; cf. uas. 7 terebuntho T therebentho F1 6 flueret N 10 exudat PSNYT 13 saltim S 14 Icsus] moyses PNS 15 eo] quo PT 16 usque om. S internicionem PlSN anatht>ma F1 praecedit 81 17 sed. cod. Alex. 20 id eos bd 24 fIIII) N 25 neglexerunt",
          "candidate_score": 0.603035,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_19",
          "bdc_text": "Ich hab mit grosser muhe solche exemplar be khomen moegen , dan man sij verbotten , fail zu haben ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_341",
          "psc_text": "N 21 qujii 1' 22 scynifes PS cyniphes b scyniphes cl fuerunt C tcrram P 23 gensem C gessen Sbd 27 latini codices habent b latini habent d iiumolare P V1 28 terra hac b έλόντες Ti άπελίντες Lag immolate domino deo uestro in terra. nolebat enim eos ire quo dicebant, sed ut illic in Aegypto immolarent uolebat. hoc ostendunt uerba Moysi quae secuntur, ubi dicit non posse fieri propter abominationes Aegyptiorum. cap. 28 Quod ait Moyses: non potest fieri sic; abominationes enim Aegyptiorum immolabimus dorninodomino deo nostro. id est: haec immolaturi sunius quae abominantur Aegyptii et propterea in Aegypto non possumus. hoc manifestant uerba quae adiungit et dicit: si enim imm olauerimus abominationes Aegyptiorum palam ipsis, lapidabimur. hoc non intellegentes quidam interpretes nostri sic interpretati sunt, ut dicerent: non potest fieri sic; numquid abominationes Aegyptiorum immolabimus domino deo nostro? cum magis hoc scriptura dixerit, quia Aegyptiorum abominationes immolaturi sunt.",
          "candidate_score": 0.601886,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_16",
          "bdc_text": "Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen :",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_494",
          "psc_text": "uerbis: non coques agnum in lacte matris suae, \"non occides Christum;\" prophetia enim uidetur praemonens, ne se boni Israhelitae sociarent malis Iudaeis, a quibus Christus passus est. tribulatio quippe passionis tamquam ignis est. unde scriptum est: tamquam aurum in fornace probauit illos et sicut holocaustum hostiam suscepit illos. cui sententiae dominus quoque adtestatur dicens: baptismo habeo baptizari quem uos nescitis. hoc enim ait, cum dixisset: ignem ueni mittere in mundo. dicit enim IohannedIohannes: ipse uos baptizabit in spiritu sancto et igni, quod intellegitur et purgatione sanctificationis et probatione tribulationis. eundem ignem significauit etiam ipse, cum ad passionem duceretur: ubi dixit illis qui eum plangebant, quod super se potius plangere deberent. ita enim terminauit. ut diceret: si in uiridi ligno hoc faciunt in arido quid facient? monentur ergo boni. ne ad Christum crucifigendum malis consentiant. dictus est enim agnus dei, qui tollit peccata mundi. non ergo coques agnum in lacte matris",
          "candidate_score": 0.59724,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_28",
          "bdc_text": "Dass sich die herrn von Bern zum krieg rusten , daran thon sij weisslich , khan wol gedencken , es werde ain allgmainer aidtgnossischer zug werden .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa074.opp-lat1_window_1419",
          "psc_text": "d isr.t PSV 22 eara om. T 25 ibi erant] abierant PNS1 considerant PN _26 illis om. V dominus illis 1JSNT 27 sicuti N iurauerat dns PVT 28 Iesu om. P1 sed nulla earum eos in terasterris ubi consederant bello lacessere audebat. ideo dictum est et quod deinde adiungitur: non restitit quisquam ante faciem illorum ab omnibus inimicis eorum. quod uero sequitur: sed omnes inimicos eorum tradidit dominus illis in manus eorum, hos intellegi uoluit inimicos, qui obuiam ire in bellum ausi sunt. deinde quod dicit: non decidit ex omnibus uerbis bonis quae locutus est dominus filiis Israhel; omnia aduenerunt, ita uult intellegi, quia, cum iam illi contra praeceptum domini fecissent quibusdam parcendo ex illis septem gentibus et eos oboedientes faciendo, adhuc tamen inter eos salui erant. ideo cum dixisset: ex omnibus uerbis, addidit \"bonis\", quia nondum aduenerant maledicta contemptoribus et transgressoribus constituta. restat ergo, ut quod ait: dedit dominus",
          "candidate_score": 0.596916,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 4,
      "cf_id": "cf025",
      "work_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II",
      "max_score": 0.68219,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12_14",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1951",
          "psc_text": "Ut recte suo munere defungantur praedicatores et doctores, habent a Deo.---Sed unde tanta haec doctori intelligentia, ut et sibi perfecte vigilet, et dormientes ad vigilias sub quibusdam clamoris provectibus vocet, ut et peccatorum tenebras prius caute discutiat, et discrete postmodum lucem praedicationis ostendat, ut singulis juxta modum et tempora congruat, et simul omnibus quae illos sequantur ostendat? Unde ad tanta et tam subtiliter tenditur, nisi intrinsecus ab eo a quo est conditus doceatur? Quia ergo laus tantae intelligentiae non praedicatoris virtus est, sed auctoris, recte per eumdem auctorem dicitur: Vel quis dedit gallo intelligentiam? Ac si diceret: Nisi ego, qui doctorum mentes quas mire ex nihilo condidi ad intelligenda quae occulta sunt mirabilius instruxi. Unde bene ut in dictis praedicantium non solum inspiratorem se intelligentiae, sed etiam auctorem locutionis ostendat, adjungit: VERS. 37.---Quis enarrabit coelorum rationem? [Rec. V.] Quorum tamen verba quia cum sese nobis per speciem ostenderit subtrahit, protinus",
          "candidate_score": 0.68219,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_1_3",
          "bdc_text": "Eur gut willig schreiben , dessen datum 21 ianuarij , hab ich sambt bei ligenden buchlein empfangen und thue mich dern ganntz freuntlich bedancken ; wil es in ander weg mit der zeit vergleichen . Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an.",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2024",
          "psc_text": "Tollite jugum meum super vos, et discite a me quia mitissum, et humilis corde, et invenietis requiem animabus vestris. Jugum enim meum suave est, et onus meum leve (Matth. XI, 28) . Asperum quippe jugum, et durae, sicut diximus, servitutis pondus est, subesse temporalibus, ambire terrena, retinere labentia, velle stare in non stantibus, appetere quidem transeuntia, sed cum transeuntibus nolle transire. Dum enim contra votum cuncta fugiunt, quae prius mentem ex desiderio adeptionis afflixerant, post ex pavore amissionis premunt. Liber ergo dimittitur qui, calcatis terrenis desideriis, ab appetitione rerum temporalium securitate mentis exoneratur. Et vincula ejus, quis solvit? Subaudis nisi ego. 51. Divino adjutorio desideriorum carnalium retinacula rumpuntur.---Solvuntur vero uniuscujusque vincula, dum divino adjutorio interna desideriorum carnalium retinacula dirumpuntur. Cum enim pia intentio ad conversionem vocat, sed adhuc ab hac intentione carnis infirmitas revocat, quasi quibusdam vinculis anima ligata praepeditur. Multos enim saepe videmus vitam quidem sanctae conversationis appetere; sed",
          "candidate_score": 0.65263,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_24_26",
          "bdc_text": "Wird warlich den Jenffern , und herrn von Bern nahe sein , derhalben sij sich wol fur zu sehen haben ; dan ich glaube , dass diser zug aufs mainste auf Jenf angesehen seie , der monong wan Jenf hindurch were , wurde der Calvinisch glauben ( wie sy es nennendt ) gar fallenn und also Jenf den ersten anstos werde leidenn .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_593",
          "psc_text": "carnem ostenderet praedicatores sui mysterii prophetas misit. Recte quippe antemuralis nomine vocantur, quia dum subsequentem praedicaverunt Dominum, quasi ante murum steterunt. Sed quasi murus rumpitur cum pravorum persuasionibus fides quae in Redemptore nostro est in quorumdam corde dissipatur. Cumque perversis in hac vita potestas tribuitur, quid aliud quam janua erroris aperitur? Quasi rupto ergo muro, et aperta janua, super bonos irruunt mali, cum, accepta temporaliter potestate, perversi ipsa quoque in quorumdam corde destruere munimina fidei conantur. De quibus apte dicitur: Et ad meas miserias devoluti sunt, quia videlicet prius, ad suas. Nisi enim perverse vivendo, ad suas ante miserias caderent, nequaquam ad eas postmodum et alios suaderent. Sed post suas reprobi et ad nostras miserias devolvuntur, quando ad ea mala in quibus jam ipsi implicati sunt etiam quosdam nobis unitos trahunt. 54. Potest quoque intelligi muri nomine munitio disciplinae; Salomone attestante, qui ait: Per agrum hominis pigri transivi, et per",
          "candidate_score": 0.646744,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_34_36",
          "bdc_text": "Man wil auch alhie in stillen sagen , dass k. m. ain friden mit dem Durrken und Weijda sol gemacht haben , zu was condition ist noch unbewust . Aber kaiserlich m. schreibt wider ain reichstag aus , der soll auf 25 martij zu Regenspurg gehalten werden , und ist die gemaine sag , nach dem ime dass Reich ain gewaltigen Durcken tzug auf verschinen reichtag zu Augsburg verwilligt , in dreien jharen zu erlegen , begere er solche bewilligung in ain jhar zu ziehen , wol zu erachten , wan ers gellt hat , so ist darnach friedt . Sonst nichs auf dissmal. Wollet von mir gegrust und mich euch lassen befollen sein ;",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_616",
          "psc_text": "volumina saeculorum transeuntia manent, currentia stant. [Vet. XXV.] 64. Deus crudelis videtur, quando, etsi juste feriendo, non parcit.---Sicut ergo accipimus sine zelo zelantem, sine ira irascentem, ita a sancto viro etiam sine crudelitate dici potuit crudelis. Crudelis quippe dicitur qui districte feriendo non parcit, ut videlicet hoc loco crudelis districte feriens possit intelligi, et ulciscendae culpae non parcens. Unde Isaias quoque cum videret ultimi judicii diem non jam cum venia, sed cum districtione esse venturum, ait: Ecce dies Domini veniet crudelis, et indignationis plenus, et irae furorisque ejus, ad ponendam terram in solitudine, et peccatores ejus conterendos de ea (Isai. XIII, 9) . Sanctus igitur vir ut hanc eamdem crudelitatem sibi potius assereret congruere posse, quam Deo, ait: Mutatus es mihi in crudelem. Ac si aperte dicat: Qui in teipso crudelitatis nihil habes, mihi quem respirare a percussione non sinis, crudelis videris. Ita enim Deus crudelis esse non potest, sicut",
          "candidate_score": 0.641403,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_17_19",
          "bdc_text": "man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden . Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen . Ich hab mit grosser muhe solche exemplar be khomen moegen , dan man sij verbotten , fail zu haben ;",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_578",
          "psc_text": "superimpositum sancti viri apud dura reproborum corda conspiciunt, qui per Prophetam dicunt: Quomodo cantabimus canticum Domini in terra aliena (Psal. CXXXVI, 4) ? Frenum poni etiam Paulus admonuit, qui discipulo praecepit, dicens: Haereticum post primam et secundam correptionem devita, sciens quia subversus est qui ejusmodi est, et delinquit proprio judicio condemnatus (Tit. III, 10) . Sancti quippe doctores 659 plerumque alta consideratione resistentium corda conspiciunt, et dum ea derelicta divinitus vident, afflicti gementesque conticescunt. An non aliquando frenum Salomon doctoribus imponit, qui dicit: Noli arguere derisorem, ne oderit te (Prov. IX, 8) . Sed si ab increpatione idcirco reticemus, quia contra nos insurgere derisoris odia formidamus, non jam lucra Dei, sed nostra quaerimus. Qua in re sciendum est quod nonnunquam cum redarguuntur pravi, deteriores existunt. Ipsis ergo et non nobis parcimus, si ab eorum redargutione pro eorum amore cessamus. Unde necesse est ut aliquando toleremus tacendo quod sunt, quatenus in",
          "candidate_score": 0.638072,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_33_35",
          "bdc_text": "Bit auch gantz dienstlich , so ir was neues bej euch , mir solches nach gelegenhait der zeit antzaigen. Stat mir wider zu verdiennen . Man wil auch alhie in stillen sagen , dass k. m. ain friden mit dem Durrken und Weijda sol gemacht haben , zu was condition ist noch unbewust . Aber kaiserlich m. schreibt wider ain reichstag aus , der soll auf 25 martij zu Regenspurg gehalten werden , und ist die gemaine sag , nach dem ime dass Reich ain gewaltigen Durcken tzug auf verschinen reichtag zu Augsburg verwilligt , in dreien jharen zu erlegen , begere er solche bewilligung in ain jhar zu ziehen , wol zu erachten , wan ers gellt hat , so ist darnach friedt .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_616",
          "psc_text": "volumina saeculorum transeuntia manent, currentia stant. [Vet. XXV.] 64. Deus crudelis videtur, quando, etsi juste feriendo, non parcit.---Sicut ergo accipimus sine zelo zelantem, sine ira irascentem, ita a sancto viro etiam sine crudelitate dici potuit crudelis. Crudelis quippe dicitur qui districte feriendo non parcit, ut videlicet hoc loco crudelis districte feriens possit intelligi, et ulciscendae culpae non parcens. Unde Isaias quoque cum videret ultimi judicii diem non jam cum venia, sed cum districtione esse venturum, ait: Ecce dies Domini veniet crudelis, et indignationis plenus, et irae furorisque ejus, ad ponendam terram in solitudine, et peccatores ejus conterendos de ea (Isai. XIII, 9) . Sanctus igitur vir ut hanc eamdem crudelitatem sibi potius assereret congruere posse, quam Deo, ait: Mutatus es mihi in crudelem. Ac si aperte dicat: Qui in teipso crudelitatis nihil habes, mihi quem respirare a percussione non sinis, crudelis videris. Ita enim Deus crudelis esse non potest, sicut",
          "candidate_score": 0.637132,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_17_19",
          "bdc_text": "man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden . Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen . Ich hab mit grosser muhe solche exemplar be khomen moegen , dan man sij verbotten , fail zu haben ;",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_577",
          "psc_text": "adversariorum voces insolentes sustinens, dum cernit quod ejus praedicatio non admittitur, quorumdam duritiam deserens, praedicationis suae verba moderatur. Perpendens etenim persecutores suos ad exhortationis suae vocem deteriores existere, magis eligit tacere. Cumque indignos qui audiant conspicit, praedicationem suam obducto silentio astringit. Unde apte subjungit: CAPUT XXI. IBID.---Et frenum posuit in os meum. 47. A praedicatione feriendum est, cum ii qui verbum Dei excipiunt, inde pejores fiunt.---Frenum sibi apud quosdam positum cognoverant, qui dicebant: Vobis oportebat primum loqui verbum Dei, sed quoniam repellitis illud, et indignos vos judicatis aeternae vitae, ecce convertimur ad gentes (Act. XIII, 46) . Frenum silentii sibi superimpositum sancti viri apud dura reproborum corda conspiciunt, qui per Prophetam dicunt: Quomodo cantabimus canticum Domini in terra aliena (Psal. CXXXVI, 4) ? Frenum poni etiam Paulus admonuit, qui discipulo praecepit, dicens: Haereticum post primam et secundam correptionem devita, sciens quia subversus est qui ejusmodi est, et delinquit proprio judicio",
          "candidate_score": 0.63712,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_29",
          "bdc_text": "- Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_34",
          "psc_text": "Qui angeli summe concordes inter se confligere dicantur.---Sed inter haec libet inquirere si pax in sublimibus summa retinetur, quid est quod per angelum Danieli dicitur: Ego veni propter sermones tuos: princeps autem regni Persarum restitit mihi viginti et uno diebus; et ecce Michael, unus de principibus primis, venit in adjutorium mihi (Dan. X, 13) . Et paulo post: Nunc revertar ut praelier adversum principem Persarum. Cum enim egrederer, apparuit princeps Graecorum adveniens (Ibid., 20) . Quos itaque alios principes gentium, nisi angelos appellat, qui sibi resistere exeunti potuissent? Quae ergo esse pax in sublimibus potest, si inter ipsos quoque angelicos spiritus praeliandi certamen agitur, qui semper conspectui veritatis assistunt? Sed quia certa angelorum ministeria dispensandis singulis quibusque gentibus sunt praelata, cum subjectorum mores adversum se vicissim praepositorum spirituum opem merentur, ipsi qui praesunt spiritus contra se venire referuntur. Is namque angelus qui Danieli loquebatur captivis Israelitici populi in Perside constitutis",
          "candidate_score": 0.63417,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_15_17",
          "bdc_text": "Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_684",
          "psc_text": "etenim culpae crevit ordo sententiae, quia in judicio adhuc causa discutitur, in concilio autem jam causae sententia definitur, in gehenna vero ignis ea quae de concilio egreditur sententia expletur. Quia igitur humanorum actuum Dominus subtili examine gressus enumerat, ira sine voce, judicio; ira in voce, concilio; ira vero in voce atque sermone, gehennae ignibus mancipatur. Hanc subtilitatem considerationis ejus propheta aspexerat, cum dicebat: Fortissime, magne, potens Dominus exercituum; nomen tibi, magnus consilio, incomprehensibilis cogitatu, cujus oculi aperti 683 sunt, super omnes vias filiorum Adam, ut reddas unicuique secundum vias suas, et secundum fructum adinventionum ejus (Jerem. XXXII, 18) . 10. Nulla sine mercede bona, nulla mala sine poena. ---Sic easdem vias Dominus subtili examinatione considerat, ut in unoquoque nostrum nec ea quae remuneret bona praetereat, nec mala, quae videlicet displicent, sine increpatione derelinquat. Hinc est enim quod angelum Ecclesiae Pergami et in quibusdam laudat, et in quibusdam redarguit dicens: Scio",
          "candidate_score": 0.632367,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_17",
          "bdc_text": "man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2355",
          "psc_text": "corda doceantur. Nam cum duo ad judicium pergunt, alius innocentiae sibi conscius, alius culpae, ante prolatam sententiam adhuc tacentem judicem utrique conspiciunt, et tamen culpae debitor gravem contra se iram hoc ipsum judicis silentium suspicatur. Quam iram sibi non denuntiat perturbatio judicis, sed recordatio pravitatis, quia etsi adhuc foris reum sententia non clamat, intus tamen graviter conscientia accusat. At contra justitiae amicus decernentis vultum conspicit, sed intus de testimonio bonae recordationis hilarescit, et quo apud se quod metuat non habet, eo omne quod erga semetipsum est blandum videt. Hoc itaque loco furor Domini dicitur non perturbatio divinae substantiae, sed super peccatores male sibi conscios examinatio justae vindictae. Quamvis enim eum tranquillum in judicio videant, tamen quia feriendos se ab illo non dubitant, eum in suis motibus perturbatum putant. Sequitur: CAPUT VIII. IBID.---Et respiciens omnem arrogantem humilia. 10. Omnis arrogans aut poenitendo cognoscit culpam, aut pereundo percipit poenam.---Ac si dicat ut",
          "candidate_score": 0.632267,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_27_29",
          "bdc_text": "Aber es stat alles in gottes handt . Dass sich die herrn von Bern zum krieg rusten , daran thon sij weisslich , khan wol gedencken , es werde ain allgmainer aidtgnossischer zug werden . - Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1490",
          "psc_text": "cum a Jerusalem per circuitum usque ad Illyricum ad corda mortalium veniens, in ejus mente Dominus quiescebat (Rom. XV, 19) ? Nubes quippe erat hominibus, tentorium Deo, quia quem praedicando, infundebat audientibus, hunc invisibiliter in mente retinebat. Idem rursus dum catenis vinctus Romam peteret Paulus occupaturus mundum, latens in ejus pectore quasi sub tentorio ibat Deus (Act. XXVIII, 15) , quia et occultus videri non poterat, et per verba praedicationis proditus iter inchoatae gratiae sine cessatione peragebat. Nubes ejus Moyses exstitit, cum priusquam plebi Israeliticae ducatum praeberet, quadraginta annis in deserto 862 permanens, et sublimia appetens, a conversatione populi segregatus vixit. Sed tentorium Dei factus est, cum ad revocandum populum in Aegyptum missus ibat (Exod. III, 10) , portans invisibilem in corde veritatem, cum omnipotens Deus, qui patescebat in opere, latebat in corde. Et ubique praesens omnia continens, iter in suo famulo in Aegyptum veniens faciebat. Unde scriptum est: Ivit",
          "candidate_score": 0.631162,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_15_17",
          "bdc_text": "Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_175",
          "psc_text": "Omnis ergo divina percussio, aut purgatio in nobis vitae praesentis est, aut initium poenae sequentis. Propter eos enim qui ex flagello proficiunt dictum est: Qui fingis dolorem in praecepto (Psalm. XCIII, 26) . Quia dum flagellatur iniquus, et corrigitur; audire praeceptum noluit, audit dolorem. Dolor ergo in praecepto fingitur, ei qui a malis operibus quasi praecepti vice, dolore cohibetur. De his vero quos damnant flagella et non liberant, dicitur: Percussisti eos, nec doluerunt; attrivisti eos, et renuerunt accipere disciplinam (Jerem. V, 3) . His flagella ab hac vita inchoant, et in aeterna percussione perdurant. Unde per Moysen Dominus dicit: Ignis exarsit ab ira mea, et ardebit usque ad inferos deorsum (Deut. XXXII, 22) . Quantum ad praesentem etenim percussionem spectat, recte 572 dicitur: Ignis exarsit ab ira mea (De Poenit., d. 3, c. 43) . Quantum vero ad aeternam damnationem, apte mox subditur: Et ardebit usque ad inferos deorsum. Licet",
          "candidate_score": 0.624059,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_17",
          "bdc_text": "man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1458",
          "psc_text": "ab Eliu subditur: CAPUT III. VERS. 23.---Quis poterit scrutari vias ejus? aut quis audet ei dicere: Operatus es iniquitatem? 5. Judicia ejus scrutam, multo minus reprehendere non debemus.---Ac si dicat: Cujus perscrutari actio non potest, quo pacto reprehendi potest? Nemo enim bene judicat quod ignorat. Tanto ergo debemus sub ejus judiciis silendo quiescere, quanto et rationem judiciorum illius nos cernimus non videre. Unde et bene subditur: CAPUT IV [Vet. et Rec. II]. VERS. 24.---Memento quod ignores opus ejus, de quo cecinerunt viri. 6. Angeli et doctores ea, etsi laudent, minime tamen cognoscunt. In Scriptura sacra viri aliquando angeli, aliquando autem perfectae vitae homines memorantur. Nam quia aliquando vir angelus dicitur, Daniel propheta testatur, dicens: Ecce vir Gabriel (Dan. IX, 21) . Rursum, quia virorum nomine perfectae vitae homines exprimuntur, in Proverbiis sapientia loquitur, dicens: O viri, ad vos clamito (Prov. VIII, 4) . De Domino igitur viri canunt, cum ejus",
          "candidate_score": 0.619721,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_19_21",
          "bdc_text": "Ich hab mit grosser muhe solche exemplar be khomen moegen , dan man sij verbotten , fail zu haben ; darin werdt ir den gantzen handel vernemen . Die vom adel wollen nit recht daran und wider Grumbach und seine consorten thon ;",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1111",
          "psc_text": "arrogantes solent? Cum quodam enim fastu proferunt hoc quod singulariter intellexisse se credunt; et fortasse tunc humilitatem praedicant, cum per elationis typhum exempla superbiae ostentant. Unde fit ut eorum praedicatio concors sibi manere non possit, quia id quod rectum loquentes seminant, perverse tumentes impugnant. Humilibus namque auditoribus verba sua non compatiendo, sed vix dedignando largiuntur. Longe quippe se in altum positos aestimant, et super eosdem auditores suos quasi praecedentes doctrinae respectum vix de summo dignanter inclinant. At contra verba justorum ex radice veniunt humilitatis, ut fructum valeant ferre pietatis: et quidquid salubre potuerint, non tumendo, sed compatiendo subministrant. Per verba quippe charitatis vel se in auditoribus suis, vel auditores suos in se ita transformant, ac si et illi per istos hoc quod audiunt doceant, et isti per illos hoc quod docendo proferunt discant. Eliu ergo typum arrogantium tenens, et cum pronuntiationis ostentatione inchoans, quid dicat audiamus. Sequitur: CAPUT XV. VERS.",
          "candidate_score": 0.611758,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_19_21",
          "bdc_text": "Ich hab mit grosser muhe solche exemplar be khomen moegen , dan man sij verbotten , fail zu haben ; darin werdt ir den gantzen handel vernemen . Die vom adel wollen nit recht daran und wider Grumbach und seine consorten thon ;",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_887",
          "psc_text": "inter multa mala considerant, non laudes, sed gemitus reddant; atque infirmantes murmurent, dum perpendunt puri operis non esse quod vident. Ait ergo: Si adversum me terra mea clamat, et cum ipsa sulci ejus deflent; si fructus ejus comedi absque pecunia, et animam agricolarum ejus afflixi; pro frumento oriatur mihi tribulus, et pro hordeo spina. Ac si aperte dicat: Si magna quae debui sollicite non feci, 728 punctiones murmuris a subjectis recipiam, etiam de bono quod feci. Si neglexi exhibere quod foveat, juste in querelam prosiliens eorum lingua me pungat. 56. Praelati a malis exemplis praebendis, subditi a temerariis judiciis caveant.---Qua in re semper sollicita consideratione pensandum est, ne aut hi qui praesunt exempla mali operis subjectis praebeant, eorumque vitam suae gladio pravitatis exstinguant; aut hi qui alieno regimini subjacent, facile judicare audeant facta rectorum, atque per hoc quod de his qui sibi praelati sunt murmurant, non humano, sed ei qui",
          "candidate_score": 0.609403,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_34",
          "bdc_text": "Man wil auch alhie in stillen sagen , dass k. m. ain friden mit dem Durrken und Weijda sol gemacht haben , zu was condition ist noch unbewust .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2031",
          "psc_text": "oppressione liberemur.---Sciendum vero est quia nequaquam culmen contemplationis attingimus, si non ab exterioris curae oppressione cessemus. Nequaquam nosmetipsos intuemur, ut sciamus aliud in nobis esse rationale quod regit, aliud animale quod regitur, nisi ad secretum hujus silentii recurrentes, ab omni exterius perturbatione sopiamur. Quod silentium nostrum bene etiam Adam dormiens figuravit (Ibid.) , de cujus mox latere mulier processit, quia quisquis ad interiora intelligenda rapitur, a rebus visibilibus oculos claudit; et tunc in semetipso vel quae praeesse viriliter debeant, vel quae subesse possint infirma distinguit, ut aliud in illo sit quod regere valeat tanquam vir, aliud tanquam femina quod regatur. In hoc itaque silentio cordis, dum per contemplationem interius vigilamus, exterius quasi obdormiscimus. Quia ergo remoti viri, id est a desideriis carnalibus alieni, hoc silentium mentis inhabitant, huic onagro Dominus in solitudine domum dedit, ut turba desideriorum temporalium non prematur. [Vet. XXV.] 55. Sancti quandiu vivunt, desiderio supernae patriae aestuant.---Sequitur:",
          "candidate_score": 0.60447,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_34",
          "bdc_text": "Man wil auch alhie in stillen sagen , dass k. m. ain friden mit dem Durrken und Weijda sol gemacht haben , zu was condition ist noch unbewust .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2027",
          "psc_text": "cordis et corporis. Haec sine alia non prodest.---Hoc loco solitudinem debemus intelligere corporis, an solitudinem cordis? Sed quid prodest solitudo corporis, si solitudo defuerit cordis? Qui enim corpore remotus vivit, sed tumultibus conversationis humanae terrenorum desideriorum cogitationibus se inserit, non est in solitudine. Si vero prematur aliquis corporaliter popularibus turbis, et tamen nullos curarum saecularium tumultus in corde patiatur, non est in urbe. Itaque bene conversantibus primum solitudo mentis tribuitur, ut exsurgentem intrinsecus strepitum terrenorum desideriorum premant, ut ebullientes ab infimis curas cordis per superni gratiam restringant amoris, omnesque motus importune se offerentium levium cogitationum, quasi quasdam circumvolantes muscas ab oculis mentis abigant manu gravitatis, et quoddam sibi cum Domino intra se secretum quaerant, ubi cum illo exteriori cessante strepitu per interna desideria silenter loquantur. [Vet. XXIV.] 53. Silentium contemplationis, hac in vita non potest esse perfectum.---De hoc secreto cordis alias dictum est: Factum est silentium in coelo, quasi dimidia",
          "candidate_score": 0.603438,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 5,
      "cf_id": "cf012",
      "work_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1",
      "max_score": 0.680885,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_10_12",
          "bdc_text": "es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_277",
          "psc_text": "V etiam inde docet r 91 eloquia ex eloquiia m. 2 V 26 interpraetans V in aurem rb. popali dedaeens curat diligenter et caute per officii reuerentiam regis satisfacere dignitati, ut cum honore ac religione omnia et relegantur et audiantur: quanto magis conuenit dei eloquia ad cognitionem humanam retractantes dignos nos hoc officio praestare ? sumus enim quoddam sancti spiritus organum, per quod uocis uarietas et doctrinae diuersitas audienda est. uigilandum ergo et curandum est, ut nihil humile dicamus metuentes huius sententiae legem: maledictus omnis faciens opera dei neglegenter; proposito contra praemio currecurae et diligentiae eorum, qui cum reuerentia ac metu sanctas scripturas sibi tamquam dei uerba conmendent et cum debita dignitate ea insinuent mentibus audientium, domino dicente: et super quem aspiciam, nisi super humilem et mitem et trementem uerba mea? oportet igitur et prsedicantespraedicantes eiistimareexistimare non hominibus se loqui, et audientes scire non hominum sibi uerba proferri, sed esse",
          "candidate_score": 0.680885,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_8_10",
          "bdc_text": "So haben doch unsere herrn ain erbarer rath dass examen in ruhe gestellt , dann allerlej ubels daraus zu verhofen gewest , alls si dann in andern landen gnug same exempel haben . Gott wölle inen sein genadt durch Jhesum Christum weiter mit thaillen ; es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_289",
          "psc_text": "enimEsaias: et reuelauit dominus brachium suum sanctum in conspectu omnium gentium, et cognoscent omnes fines terrre salutare dei nostri. omnibus igitur gentibus reuelatum est et ab omnibus cognitum est. et rursum in psalmis spiritus sanctus exclamat: cantate domino canticum nouum, quia mirabilia fecit. ostendit dominus salutare suum, in conspectu gentium reuelauit iustitiam suam. et rursum: adnuntiate in gentibus gloriam eius et in omnibus populis salutare eius. et rursum: ostende nobis, domine, misericordiam tuam et salutare tuum d-a nobis. cuius spei desiderium dominus in euangelio ostendit, dicens: multi prophetaeprophetas et iusti concupierunt uidere, quae uos uidetis, et audire, qusequas auditis. hoc salutare Simeon et exspectauit diu et, cum in manibus accepisset, agnouit et inter uagitus infantiseinfantiae, inter cunarum sordes per fidem deum uidit. in talibus et agnoscens adorauit, dicens: nunc dimitte seruum 1 Philipp. ITI, 8. 10 Esai. LII, 10. 14 Ps. XCVll, 1. 17 Ps. XCV, 3. 19 PB. LXXXIV,",
          "candidate_score": 0.676776,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_11_13",
          "bdc_text": "Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_277",
          "psc_text": "V etiam inde docet r 91 eloquia ex eloquiia m. 2 V 26 interpraetans V in aurem rb. popali dedaeens curat diligenter et caute per officii reuerentiam regis satisfacere dignitati, ut cum honore ac religione omnia et relegantur et audiantur: quanto magis conuenit dei eloquia ad cognitionem humanam retractantes dignos nos hoc officio praestare ? sumus enim quoddam sancti spiritus organum, per quod uocis uarietas et doctrinae diuersitas audienda est. uigilandum ergo et curandum est, ut nihil humile dicamus metuentes huius sententiae legem: maledictus omnis faciens opera dei neglegenter; proposito contra praemio currecurae et diligentiae eorum, qui cum reuerentia ac metu sanctas scripturas sibi tamquam dei uerba conmendent et cum debita dignitate ea insinuent mentibus audientium, domino dicente: et super quem aspiciam, nisi super humilem et mitem et trementem uerba mea? oportet igitur et prsedicantespraedicantes eiistimareexistimare non hominibus se loqui, et audientes scire non hominum sibi uerba proferri, sed esse",
          "candidate_score": 0.672815,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_10_12",
          "bdc_text": "es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1852",
          "psc_text": "per obseruantiam legis humanam infirmitatem ad cognitionem et famulatum dei inbuant, quippe ubi castitas, pietas, pudicitia, caritas, ueritas, innocentia, frugalitas et religio mandatur et per quasdam religionum consuetudines hostiarumque diuersitates diuini honoris officium praecipitur, in quibus cum admiratio magna sit pro peccatis oblata hostia et datum pro redemptione animse munus et agnus in sacramento paschae occisus: tamen in his piusplus ex futurorum spe atque doctrina admirationis continetur. haec itaque prophetae huic admirabilia sunt. sed quia per praesentem admirationem futurorum atque aeternorum bonorum exemplaribus admirabilia sunt, perscrutatur ea. non inquirit tantummodo, in quo est rerum absconditarum diligens exquisitio; sed perscrutatur etiam, per adiectionem scilicet diligentioris exquisitionis laborem suum in perscrutatione demonstrans. neque tantummodo perscrutatur, sed perscrutatur ex anima, ad uoluntatis officium animae intentione sociata. 2 ante C profetici ex profeti m. 2 V 4 haec om. V testimonia tua domine pE (sed domine ut in cod. VRC ita in text. sacr.",
          "candidate_score": 0.669805,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_7_9",
          "bdc_text": "Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen . So haben doch unsere herrn ain erbarer rath dass examen in ruhe gestellt , dann allerlej ubels daraus zu verhofen gewest , alls si dann in andern landen gnug same exempel haben . Gott wölle inen sein genadt durch Jhesum Christum weiter mit thaillen ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1423",
          "psc_text": "auferri a se obprobrium contemptumque precatur, ut uerecundiam non derelinquat: esse quidem in natura sua confessus arguitionis et obprobrii causam, quam a se deprecatur auferri, sed per deuotionem exquisitorum testimoniorum eam sperat auferri. § 20 Exquirit autem testimonia dei propheta non in otio, neque in insolentia rerum secundarum, sed exquirit multis aduersum se residentibus, multis aduersum se conloquentibus dicens: etenim sederunt principes et aduersum me detrahebant. scit omnem prophetiae fidem mundi huius perosam esse principibus; scit et apostolos cunctis futuros propter Christianum nomen odiosos. sedent aduersus prophetam principes et detrahunt tunc, cum audiunt Esaiam dicentem: audite uerbum domini principes Sodomum, et intendite legem dei populus GomorrseGomorrae. ex consilio enim talium Esaias sectus est, Hieremias quoque carcere clauditur, Daniel leonibus fame ad sseuitiamsaeuitiam incitatis obicitur, ZaehariasZacharias inter templum et altare occiditur, apostoli caeduntur, desecantur, crucifiguntur, ut prsedicatiopraedicatio dei auferatur, ut doctrina prophetiseprophetiae inhibeatur, ut uitseuitae aeternae uia obssepiaturobsaepiatur. sed hos principum",
          "candidate_score": 0.669509,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12_14",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_545",
          "psc_text": "scr. R. oratio deprecantis. at uero tum in eum, qui sperat, intenditur, cum tacitae spei fides piae conscientise religione cohibetur. et est nobis hoc absolutissimum uniuscuiusque proprietatis exemplum. inauriuit dominus uerba Chananaeae saepe clamantis; despexit orationem adulescentis illius, qui ab seternit-atis largitore diuisionem patrimonii postulabat; intendit autem in eam feminam, quae fidei silentio salutem sibi etiam a uestis fimbria expetebat. § 5 His ergo totius precationis susesuae generibus distinctis nunc causam ipsam exposuit deprecandi: quia in exercitatione sua conturbaretur a uoce inimici et a tribulalionetribulatione peccatoris. et quidem exercitatio numquam nisi ad res utiles salutaresque suscipitur; quas quia in sancto quoque impii ferre non possunt, omnibus eum iniuriis adficere et usque ad formidinem mortis defatigare contendunt. sed haec in domino Iesu Christo exercitatio nostrae salutis operatio est, quam diuersarum sanationuni, dehinc passionis ipsius exercitatio prouehebat. in hcc quoque se mundo consortio nostrae infirmitatis exercens — quam exercitationem egressu suo Isaac",
          "candidate_score": 0.669197,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_10_12",
          "bdc_text": "es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1855",
          "psc_text": "V ex animo V. § 2 Sequitur deinde: declaratio sermonum tuorum inluminat et intellectum dat paruulis. et hic quoque sermo forte uidetur a naturae nostrae consuetudine esse diaersusdiuersus. cum enim ante intellegendum sit et sic lumine intellegentiseintellegentiae utendum, quia noctem ignorantiae intellegentiae adeptae lumen apellat, propheta tamen dicit declarationem uerborum dei prius inluminare et post inluminationem intellegentiam praestare. sed qusequae sint dei uerba, ante discendum est; et tunc inluminationis ac postea intellegentiae ratio praestanda est. uerba dei sunt, quaecumque prophetae locuti sunt. curocum enim Moyses uerbis suis populo HebrseoHebraeo legis obseruantiam nuntiauerit, tamen in libro eiusdem legis ita scriptum est: et dixit deus ad Moysen: dic filiis Israhel. usus igitur est his legislator uerbis, quibus ei ut uteretur praeceptum est. ergo uerba dei sunt, quae per officium licet humani oris audita sunt. sed et magnus ille propheta ipso iudicio domini nostri Iesu Christi bene locutus, cum dixisset: audi caelum, et",
          "candidate_score": 0.668793,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12_14",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_277",
          "psc_text": "V etiam inde docet r 91 eloquia ex eloquiia m. 2 V 26 interpraetans V in aurem rb. popali dedaeens curat diligenter et caute per officii reuerentiam regis satisfacere dignitati, ut cum honore ac religione omnia et relegantur et audiantur: quanto magis conuenit dei eloquia ad cognitionem humanam retractantes dignos nos hoc officio praestare ? sumus enim quoddam sancti spiritus organum, per quod uocis uarietas et doctrinae diuersitas audienda est. uigilandum ergo et curandum est, ut nihil humile dicamus metuentes huius sententiae legem: maledictus omnis faciens opera dei neglegenter; proposito contra praemio currecurae et diligentiae eorum, qui cum reuerentia ac metu sanctas scripturas sibi tamquam dei uerba conmendent et cum debita dignitate ea insinuent mentibus audientium, domino dicente: et super quem aspiciam, nisi super humilem et mitem et trementem uerba mea? oportet igitur et prsedicantespraedicantes eiistimareexistimare non hominibus se loqui, et audientes scire non hominum sibi uerba proferri, sed esse",
          "candidate_score": 0.666778,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_6_8",
          "bdc_text": "got woelle unns darbei erhalten . Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen . So haben doch unsere herrn ain erbarer rath dass examen in ruhe gestellt , dann allerlej ubels daraus zu verhofen gewest , alls si dann in andern landen gnug same exempel haben .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1423",
          "psc_text": "auferri a se obprobrium contemptumque precatur, ut uerecundiam non derelinquat: esse quidem in natura sua confessus arguitionis et obprobrii causam, quam a se deprecatur auferri, sed per deuotionem exquisitorum testimoniorum eam sperat auferri. § 20 Exquirit autem testimonia dei propheta non in otio, neque in insolentia rerum secundarum, sed exquirit multis aduersum se residentibus, multis aduersum se conloquentibus dicens: etenim sederunt principes et aduersum me detrahebant. scit omnem prophetiae fidem mundi huius perosam esse principibus; scit et apostolos cunctis futuros propter Christianum nomen odiosos. sedent aduersus prophetam principes et detrahunt tunc, cum audiunt Esaiam dicentem: audite uerbum domini principes Sodomum, et intendite legem dei populus GomorrseGomorrae. ex consilio enim talium Esaias sectus est, Hieremias quoque carcere clauditur, Daniel leonibus fame ad sseuitiamsaeuitiam incitatis obicitur, ZaehariasZacharias inter templum et altare occiditur, apostoli caeduntur, desecantur, crucifiguntur, ut prsedicatiopraedicatio dei auferatur, ut doctrina prophetiseprophetiae inhibeatur, ut uitseuitae aeternae uia obssepiaturobsaepiatur. sed hos principum",
          "candidate_score": 0.666612,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_10_12",
          "bdc_text": "es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1047",
          "psc_text": "diffundens, secundum illud: non enim uos estis, qui loquimini, sed spiritus patris uestri, qui loquitur in uobis. sed uirtutes multae euangelizantes sunt, quibus dabit uerbum, ut sit in Paulo uirtus, in Petro uirtus et in lohanneIohanne uirtus et in ceteris uirtus, multasque ob id euangelii praedicandi significet esse uirtutes; quibus quamuis deus et dominus et rex dabit uerbum, uirtutes tamen istae dilecti sunt, id est eius, qui regi et domino et deo sit dilectus. laboriosius autem id et obscurius, dum conlocationes uerborum non demutat, translatio latina declarat. ceterum absolutius totum hoc sermo e grsecograeco enuntiatus eloquitur, hunc scilicet deum et dominum nostrum regem earum, quae dilecti sint, esse uirtutum: ut uirtutes ad apostolos, dilectus uero referatur ad Christum, cuius uel in his, uel hi omnes intelieganturintellegantur esse uirtutes. oportuit autem propter ea, quae secuntur, 8 Matth. X, 20. 1 adque VR dulcidinem V1 2 cograegatio V dei e 3 praedicatiooes",
          "candidate_score": 0.666588,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_10_12",
          "bdc_text": "es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1525",
          "psc_text": "dei in se loquentis habitatio est. causam uero amplitudinis suae docet dicens: quia mandata tua perquisiui. naturae nostrae consuetudinem recordemur, quotiensque lectioni uacantes mandata dei et praecepta scrutamur, in quantam amplitudinem intellegentiseintellegentiae mentium nostrarum dilatantur angustiae, et quam patulus nostrae humilitatis in desideria diuina fit sensus. per peccatorum autem nostrorum conscientiam coartatur nobis omnis animi amplitudo, ac difficilia omnia et angusta sunt, cum diuini uerbi habitatione sumus indigni. § 10 Sed ambulans in latitudine propheta uersari in officio digno adeptae amplitudinis debet: et uersatur plane. sequitur enim: et loquebar in testimoniis tuis in conspectu regum et non confundebar. hoc officium dilatati cordis est, ut ex eo in abundantia diuinsediuinae doctrinae uerba procedant loquitur enim propheta constanter aduersus principes terrae deum praedicans. et quidem duplex significatio sensus huius est, quia secundum dominica praecepta oporteat a nobis OhristumChristum 1 II Cor. 4, 8. 4 II Cor. 6, 12. o Ibid 16; cf.",
          "candidate_score": 0.665238,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_277",
          "psc_text": "V etiam inde docet r 91 eloquia ex eloquiia m. 2 V 26 interpraetans V in aurem rb. popali dedaeens curat diligenter et caute per officii reuerentiam regis satisfacere dignitati, ut cum honore ac religione omnia et relegantur et audiantur: quanto magis conuenit dei eloquia ad cognitionem humanam retractantes dignos nos hoc officio praestare ? sumus enim quoddam sancti spiritus organum, per quod uocis uarietas et doctrinae diuersitas audienda est. uigilandum ergo et curandum est, ut nihil humile dicamus metuentes huius sententiae legem: maledictus omnis faciens opera dei neglegenter; proposito contra praemio currecurae et diligentiae eorum, qui cum reuerentia ac metu sanctas scripturas sibi tamquam dei uerba conmendent et cum debita dignitate ea insinuent mentibus audientium, domino dicente: et super quem aspiciam, nisi super humilem et mitem et trementem uerba mea? oportet igitur et prsedicantespraedicantes eiistimareexistimare non hominibus se loqui, et audientes scire non hominum sibi uerba proferri, sed esse",
          "candidate_score": 0.663731,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_11_13",
          "bdc_text": "Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1855",
          "psc_text": "V ex animo V. § 2 Sequitur deinde: declaratio sermonum tuorum inluminat et intellectum dat paruulis. et hic quoque sermo forte uidetur a naturae nostrae consuetudine esse diaersusdiuersus. cum enim ante intellegendum sit et sic lumine intellegentiseintellegentiae utendum, quia noctem ignorantiae intellegentiae adeptae lumen apellat, propheta tamen dicit declarationem uerborum dei prius inluminare et post inluminationem intellegentiam praestare. sed qusequae sint dei uerba, ante discendum est; et tunc inluminationis ac postea intellegentiae ratio praestanda est. uerba dei sunt, quaecumque prophetae locuti sunt. curocum enim Moyses uerbis suis populo HebrseoHebraeo legis obseruantiam nuntiauerit, tamen in libro eiusdem legis ita scriptum est: et dixit deus ad Moysen: dic filiis Israhel. usus igitur est his legislator uerbis, quibus ei ut uteretur praeceptum est. ergo uerba dei sunt, quae per officium licet humani oris audita sunt. sed et magnus ille propheta ipso iudicio domini nostri Iesu Christi bene locutus, cum dixisset: audi caelum, et",
          "candidate_score": 0.662773,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_11_13",
          "bdc_text": "Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2454",
          "psc_text": "lectum strati mei, si dedero somnum oculis meis et palpebris meis dormitationem et requiem temporibus meis, donec inueniam locum domino, tabernaculum deo Iacob. nunc uero ut se uoti eius non ignarum neque inperitum esse propheta ostenderet, ex persona sua loquitur dicens: ecce audiuimus eam in Ephrata, inuenimus eam in campis siluse. superius, ubi sacramenti religio commemoratur, unus iurauit ac uouit. unus enim in forma dei manens formam serniserui accepit; et unus dominus Iesus Christus est, per quem omnia, uno deo patre, ex quo omnia. nunc autem ubi scientiae propheticae cognitio ostenditur, ex persona plurium dicitur: audiuimus eam in Ephrata, inuenimus 28 I Cor. 8, 6. 1 illut V 2 ergo dei GR dl ergo PT propheta (profeta G) eet GPT est <-pfeta R 8 dl etenim G 6 quia GRE om. P supr. add. T 7 ficmenta G ex istia nunc G ex ipsis nunc R ex ipais VPT scribturarum",
          "candidate_score": 0.660355,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_9_11",
          "bdc_text": "Gott wölle inen sein genadt durch Jhesum Christum weiter mit thaillen ; es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2062",
          "psc_text": "aut requies est, cuius angeli et nomine et natura uigilantes sunt; haechac enim terrenis sunt corporibus necessaria: sed quia secundum fidem nostram aut uigilantem aut dormientem dei auxilium nobiscum aut uigilabit aut dormiet, idcirco dominus frequenter et uigilans significatur et dormiens. quo exemplo illud in hoc eodem propheta dictum est: cum sancto sanctus eris et cum peruerso subuerteris. numquid deus non semper sanctus est, ut etiam 19 Ps. XVII, 26. 1 inuehimur GRT inuehamur ex inuehemur P tradet G tradit RPTE locum, qui sequitur, in mss. inde a PT et in editionibus ualde deprauatum, codd. G R aurilio restitui; vt totius rei planam imaginem depinifarn idemque breuitati consulam, h. 1. tota sententia ex nostris fontibvs exscribenda uidetur: eed cum ab eo per peccata discessimus et cum peccatoribus ipse non h∗∗∗∗∗ discessionem nostram ab eo consequitur abscessio eius a nobis G sed cum ab eo per peccata desciscimus et cum in",
          "candidate_score": 0.657884,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_87",
          "psc_text": "quasi uero non occupanda in res suas naturae nostrae necessitas possit sine interpellatione temporis semper orare. meditatio itaque legis non solum in uerbis legendi est, sed in operis religione; neque ut libros tantum et scripturas recenseamus, sed ut ea, quae scripturis ac libris continentur, gestis rebusque meditemur, et diurna nocturnaque opera legem semper exerceant, ut illud apostoli est: omnia quaecumque facietis in gloriam dei, siue cum manducatis, siue cum bibitis, siue cum aliud agitis. per hoc enim efficitur, ut sine intermissione oremus, cum per opera deo placita et in gloriam eius semper exercitaLa sancti euiusquecuiusque uiri uita omnis oratio sit; ac sic secundum legem noctu dieque uiuendo uita ipsa nocturna legis erit et diurna meditatio. § 13 Sed consummata uiri huius beatitudine, qui impiorum consiliis et peccatorum uiis et pestilentiae cathedra se abstinens 8 I Thess. 5, 17. 15 I Cor. 10, 31. 3 infirmita = \"= tis R 6",
          "candidate_score": 0.656035,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_545",
          "psc_text": "scr. R. oratio deprecantis. at uero tum in eum, qui sperat, intenditur, cum tacitae spei fides piae conscientise religione cohibetur. et est nobis hoc absolutissimum uniuscuiusque proprietatis exemplum. inauriuit dominus uerba Chananaeae saepe clamantis; despexit orationem adulescentis illius, qui ab seternit-atis largitore diuisionem patrimonii postulabat; intendit autem in eam feminam, quae fidei silentio salutem sibi etiam a uestis fimbria expetebat. § 5 His ergo totius precationis susesuae generibus distinctis nunc causam ipsam exposuit deprecandi: quia in exercitatione sua conturbaretur a uoce inimici et a tribulalionetribulatione peccatoris. et quidem exercitatio numquam nisi ad res utiles salutaresque suscipitur; quas quia in sancto quoque impii ferre non possunt, omnibus eum iniuriis adficere et usque ad formidinem mortis defatigare contendunt. sed haec in domino Iesu Christo exercitatio nostrae salutis operatio est, quam diuersarum sanationuni, dehinc passionis ipsius exercitatio prouehebat. in hcc quoque se mundo consortio nostrae infirmitatis exercens — quam exercitationem egressu suo Isaac",
          "candidate_score": 0.6549,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_13_15",
          "bdc_text": "Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen . Amen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3073",
          "psc_text": "G dispersionea RE cf. Georges Worif. 221 21 humiliat autem G humiliat quoque RE 24 usque RE quoque G. § 7 Ob quse nos, tamquam cunctantes et hsesitanteshaesitantes, propheta cohortatur ad laudem dicens: inchoate domino in confessione, psallite deo nostro in eitharacithara, qui operit caelum nubibus et parat terrseterrae pluuiam, qui producitin montibusfsenum, datiumentisescamipsorum et pullis coruorum inuocantibus eum. frequenter admonet propheticus sermo, ut eum uniuersitatis huius esse dominum credamus, quem omnis lex deum locuta est, qui se nuocuparinuncupari deum Israhel uoluerit: ut nunc in eodem psalmo, cum dixisset: aedificans Hierusalem et congregans dispersiones Israhel, et ad laudem eius cohortatus adiecit: qui operitcselum nubibus, qui parat terrae pluuiam, ut non alius atque alius legis latae et creationis istius deus posset intellegi. ita autem temperata doctrinae istius ratio est, ut ea creationis enumeratse et nomina commemorarentur et genera, quae, cum creatorem deum esse latae legis ostenderent, significationem tamen in se institutionis",
          "candidate_score": 0.652327,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_9_11",
          "bdc_text": "Gott wölle inen sein genadt durch Jhesum Christum weiter mit thaillen ; es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2728",
          "psc_text": "PTE 19 in gloria di G in gloria est dei RPTE hoc ? C 21 et in nomine RPTE in homine G adque (atque TE) honore inmdrtalitatis GTEadque honorem mortalitatis P atque naturae honorem inmortalitatis R 24 non alius est R 25 gloriae est paternae R ut orn. P 27 suscepta G. cnias antea manebat in forma. sed hsec apostolus iam de perfectis locutus est: demonstrandum autem in euangeliis est, ubi et probatus et cognitus est. § 6 Humilitas itaque eius probatio est. unigenitus namque deus, peccatorum remissor, aeterni regni dominus baptizari se tamquam peccatorem exposcit. officium istud baptista renuit agnoscens eum, qui sibi potius peccata- donaret. ille autem suscepti in se hominis iustitiam etiam sacramento baptismi expleuit: peccati nostri, peccati ipse nescius, particeps fieri non recusat et omnem in se humilitatem caducae carnis adsumens {ordanem turbis peccatorum mixtus ingreditur. probatur in istis omnibus, dum geruntur; sed uideamus, an probatus",
          "candidate_score": 0.651147,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_29_31",
          "bdc_text": "- Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen . Werden die im Niderlandt uberwunden , so moecht es an uns auch geratten ; got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2201",
          "psc_text": "peccatorum super sortem iustorum, ut nou extendant iusti in iniquitatem manus suas.* in uirga potestatem intellegi conuenit; insigne enim potestatis est. uirgam accepit Moyses, qua posset omnia; fuit et uirga Aaron. sed fuit et uirga Pharao, fuit et uirga Nabuchodonosor. ergo in circuitu nos dominus custodit, ne super sortem nostraninostram peccatorum uirga derelinquatur. ueniunt quidem tribulationes. sed non permanent; ueniunt persecutiones, sed non persistunt. multi redigere libertatem fidei nostrae in captiuitatem uolunt, sed confessionis nostrae, quam in Christo habemus, nemo dominatordominatur. 2 Matth. XXVIII, 20. 10 cf. Matth. XVIII, 20. 1 sed aduersum URI) sed (ad/I. m. 2) aduersus V potentes GRP potestatem V et nequitias spiritales GRP om. V 2 ait GRP ait enim V euangelia GJIP euangelista V 7 ut cum GR cu P aliunde sed GR aHud -esset P uirtute GP uirtutute R 8 porrigenti ex porrigendi P porrigen** G porrigendi R 11 omnis R om. P",
          "candidate_score": 0.647666,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_5_7",
          "bdc_text": "Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ; got woelle unns darbei erhalten . Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2416",
          "psc_text": "fidens; item in Esaia: et excitabo super eos pastorem unum altum, pascet eos seruus meus Dauid: et erit his pastor, et ego ero iliis in deum, et Dauid princeps in medio eorum; ego dominus locutus sum et disponam ad Dauid testamentum pacis, nolunt credere, quod docentur, neque liishis fidem habent, quibus deberi uenerationem confitentur. et religiosi quomodo erunt auctoritatem abnegantes religioni? § 2 Dauid cum patribus quiescebat, ipse testamentum datae per Moysen legis cognoaeratcognouerat; tanto postea deus per prophetas locutus est Dauid excitandum, pastorem, regem, orientem, iustum, in cuius diebus salus Israhel sit, ad quem deus testamentum pacis disponet. ergo est Dauid non hic Iessae filius, psalmorum ex parte conscriptor, sed Dauid ob custodiam gregis sui pastor: pastor enim bonus pro ouibus suis animam ponit, ob aeterni regni gloriam rex, cui dictum est: Babbi, tu es rex Israhel, obiudiciumiustus: pater enim non iudicat quemquam, sed omne iudicium dedit filio, ob",
          "candidate_score": 0.643353,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_5_7",
          "bdc_text": "Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ; got woelle unns darbei erhalten . Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_820",
          "psc_text": "iurans in eum iurabit in deum uerum. obstructum enim est osloquentiuminiqua, quia praedicetorpraedicetur ex lege et ex prophetis atque ab apostolo in eo nos ante constitutionem mundi et elegisse pater et benediiisse doceatur et ipse nos coexcitauerit et conlocauerit a dextris dei in eselestibuscaelestibus, cum uidebunt eum in maiestate sua iudicare de uinis et mortuis. per haec itaque obstruetur os loquentium iniqua. ipse enim est rex in seternumaeternum et in nomine domini Iesu omne genu flectet cae elestium et terrestrium et inferorum, et omnis lingua confitebitur, quia dominus Ie su sin gloria deipatris, qui est benedietusbenedictus in saecula saeculorum. amen. PSALMUS LXIII. In finem psalmus Dauid. Exaudideus, orationem meam, dum deprecor ad te: a timore inimici eripe animam meam et reliqua. § 1 Psalmi superscriptio historiam non continet. simplex est et prophetali spiritu editus: tantum per id, quod in finem 3 Esai. LXV, 16. 10 Phil. II, 10 sq. 1",
          "candidate_score": 0.639602,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_18",
          "bdc_text": "Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1870",
          "psc_text": "aspiciat et misereatur: ut, si ieiunantem uidet, si miserantem contuetur, si pium ac religiosum in omni opere conspiciet, tunc secundum iudicium eorum, qui diligunt nomen suum, ipse quoque dei miseratione sit dignus. § 8 Dehinc sequitur: gressus meos dirige secundum eloquiumtuum, etnedominetur mei omnis iniustitia. incedit quidem propheta ex uoluntate sua iustitiae gressibus, sed scit undique sibi iniustitiseiniustitiae dominationes inminere. superius orauerat, ut in se deus respiceret ac misereretur secundum eos, qui diligunt nomen suum. misericordisemisericordiae autem, quam orat, hunc fructum esse sentit, ut gressus sui dirigantur, non secundum saeculi uias, non secundum humanam gloriam, non secundum corporis uoluptates, sed secundum eloquia dei. si nihil inpedimenti usquam occurreret, si aduersantes sibi non undique adessent, suis ipse uiribus in ea, qusequae agere uellet, confirmabatur. sed ubi insidiseinsidiae sunt, ubi bellum est, opus est potioris auxilio, ne in se dominetur omnis iniustitia. § 9 Non ut a se absit, sed ne dominetur",
          "candidate_score": 0.639264,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_31",
          "bdc_text": "got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1755",
          "psc_text": "disci ex dici p dici C 22 etiam om. V 28 hoc eni ex hoc ipsum eni m. 1 V. mortem, mortem autem crucis. habemus exemplum ab unigenito deo humilitatis; sed uideamus et praemium. propter hoc enim eum deus exaltauit et donauit ei nomen, quod est super omne nomen, ut in nomine Iesu omne genu flectat caelestium et terrestrium et infernorum, et omnis lingua confiteatur, quia dominus Iesus in gloria est dei patris. hoc humilitatis fuit praemium, ut corpus adsumptum in gloria dei patris maneret, ut in nomine eius genu caelestis et terrestria et inferna curuarent. manens enim in dei forma non ui aliqua sibi ac rapina, id quod erat, prsesumendum existimauit, scilicet ut deo esset aequalis. erat enim in dei forma, nihilque ei ex eius gloria deerat, in cuius forma manebat; sed formam serui per humilitatem accepit et habitu ut homo repertus est, humilians se per obcedientiamoboedientiam usque ad",
          "candidate_score": 0.638725,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_31_33",
          "bdc_text": "got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen . Amen . Bit auch gantz dienstlich , so ir was neues bej euch , mir solches nach gelegenhait der zeit antzaigen. Stat mir wider zu verdiennen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2231",
          "psc_text": "quod G quod P aut quod G (ila etiam in seqq.) 16 in ieiuniis RV(Gf) ieiuniis PT 17 post aut quo uerba repetita pecuniae seruiebamus aut quo del. m. 2 V noatrae VR nostra PT 18 benignitatia GRPT benignitatis ex benignitas corr. m. 2 V 19 imperabamus B 20 uincimus TE uicimus GVRP quo dft VRT quod dflm G qd deum P 28 dfis GPT ds VR cf. p. 609, 14. uirtntes uitiorum demutationem contuentes dei in nos magnificentiam admirantur. idipsum etiam ex sensu adepta huius beatitudinis nos quoque confitemur in oris gaudio et exultatione lingucelingua: magnificauit dominus facere nobiscum: facti sumus lsetanteslaetantes. lsetamurlaetamur enim de profundo ac miserabili csenocaeno ablutos nos fuisse et nouos ex omnibus uitseuitae anterioris uitiis constitisse. § 10 Et quia propheta futurae spei gaudia loquebatur, licet secundum scripturae consuetudinem tamquam de praeteritis gratularetur, tamen per consequentem precem non sui temporis res has esse declarat dicens",
          "candidate_score": 0.637786,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_29_31",
          "bdc_text": "- Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen . Werden die im Niderlandt uberwunden , so moecht es an uns auch geratten ; got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_223",
          "psc_text": "reges ex regia R. adfectu pastoris habiturus: ipse est enim pastor bonus, cuius nos sumus oues, pro quibus animam suam posuit. ne autem ius tyrannicum significari arbitremur in uirga, quae in uirgseuirgae nuncupatione proprietas sit, ex nononouo et ueteri Testamento noscendum est. § 36 Beatus Paulus ad Corinthios scribens, quos ex multis peccatis ad psenitentiampaenitentiam moderata atque utili adhortatione reuocabat, ait: quid uultis? inuirga ueniam ad uos an in caritate et spiritu mansuetudinis? numquid Paulo ius pnetoriumpraetorium erat, ut uirgam comminaretur et cum officio lictoris ad ecclesiam Christi adesset? non utique ita opinandum est. sed quia omnis dei sermo, quo ex errore in neritatemueritatem retrahimur, quo per comminationem terroremque iudicii ad innocentis et sanctae uitae uiam regimur, uirga est nuncnpatus, per quam, intra disciplinam diuini metus cohibiti, moderati ac prouidentis rectoris monitu cohereemur, beatus apostolus condicionem eligendi aduentus sui his, quos monebat, adiecit, utrum mallent eum in seueritate doctrinae atque",
          "candidate_score": 0.634318,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_29_31",
          "bdc_text": "- Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen . Werden die im Niderlandt uberwunden , so moecht es an uns auch geratten ; got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2731",
          "psc_text": "in euangeliis GPT in euangelio R 7 donaret Re donasset PTb 9 expleuit ex explebit P peccati RT et peccati P 16 uox de caelo dicens ad eum G uox dicens ad eum R uox de caelo dicens PT 20 probauit ex probabit P 24 dedidit R1 dedit Rł PТ E 26 temptationum ex temptationem corr. m. 1 R temptionum P agnoscentes P 27 tunc R tu PT reliquid RP1 28 ministrabant PTE ministrant R 29 ministrant RTE ministrabant P per prohatione ex per prohationem (sic) R. cognoscitur, per cognitionem dignus est ministerio angelorum. in ceteris autem quotiens probatus est. totiens et cognitus est. Petrus passionem eius detestatus est, crucis in eo scandalum prsBpro amore et confessse iam a se diuinitatis cognitione non sustinens; sed quia eum ob infidelitatem crucis satanam nuncupasset, non multo post, cum in monte gloriae suae habitohabitu constitisset, tali a patre uoce cognoscitur: hic est filinsfilias",
          "candidate_score": 0.634032,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_5_7",
          "bdc_text": "Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ; got woelle unns darbei erhalten . Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2996",
          "psc_text": "testis in cjelo fideiis. et rursum in psalmo eodem ex persona eius adpatrem: sicut iurastiDauidinueritate tua, memor esto, domine, obprobrii serui tui, quod continui in sinu meo multarum gentium: quod exprobrauerulltexprobrauerunt inimici tui, domine, quod exprobrauerunt commatationem Christi tui. obprobria multarum gentium in sinum suum Dauid hic unus excepit. ipse enim peccata nostra suscepit et infirmitates nostras portauit: liuore eius nos sanati sumus. itaque dum hic Dauid liberatur et legi mortis eximitur, salus quoque regibus datur. ipse est enim primogenitus ex mortuis. et ut in Adam omnes morimur, ita et in Christo omnes resurgemus. liberatio ergo eius salus regum est. regnabunt enim conformes gloriae susesuae, per adsumptam ab eo natunv nostrae coninnctionemconiunctionem rursum omnes in naturae eius communione mansuri. § 22 Eripitur ergo hic Dauid de gladio malignorum. spiritum enim Iesus posuit, cum uoluit; nec expectauit, ut animam inpressum uulnus emitteret. ius animae eius manus inreligiosa non habuit. ait enim:",
          "candidate_score": 0.633954,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_16_18",
          "bdc_text": "Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden . Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1576",
          "psc_text": "ergo in nobis fidueiafiducia haec et uox, ut, cum subrepant cupiditates, cum passiones ingruant, cum pericula fatigent, cum supplicia crucient, dicere audeamus: paratus sum et non sum turbatus, ut custodiam mandata tua. dominus noster unigenitus dei filius inter cetera praecepta discipulis suis mandat dicens: non turbetur cor uestrum neque trepidet. aduersum turbationem, quaecumque ex accidentibus erit, longae praeparationis opus est firmitate. ut robusta fide atque firmata dei mandata custodiat. § 14 In quem autem se profectum quamue in causam propheta prseparauerit, neque turbatus sit, quousque custodiret mandata dei, continuo subiecit dicens: funes peccatorum circumplexi sunt mihi; et legem tuam non sum oblitus. esse peccatorum funes per Esaiam docemur dicentem: nae, qui ligant peccata tamquam funem longum, modo funis ex plurimis minimis crescentis in multum peccata semper tamquam longo fune tendentibus. sunt etiam 9 Rom. VIII, 38 sq. 15 Ioh. XIV, 1. 24 Esai. V, 18. 1 dilexit nos RE tollerantiam",
          "candidate_score": 0.633345,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_0",
          "bdc_text": "Eernwirdiger unnd insonders gonstiger herr und verthrauter freundt euch sindt ijdertzeit meine gefliessne dienst bevorr .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_604",
          "psc_text": "uitam meam nnntiaui tibi, posuisti lacrimas meas in conspectu tuo, sicut in promissione tua. dignus promissione dei est ob constantiam praedicandi et ob meritum non tacendi: lacrimsB enim suae, quas uel pro se propheta uel pro nobis dominus profudit, in dei sunt conspectu, legatione earum ad obtinenda, quae deus promisit, usurus. § 9 Sed se gratiam aeternae promissionis inituro inimici eius conuertentur retrorsum, ut, quo in ira deducerentur, ostenderet. id enim sequitur: conuertentur inimici mei retrorsum, in quacumque die inuocauero te. illo deum inuocante illi eo, unde processerint, conuertentur: deducente eos dei ira et resumpto ad poenas corpore puniendo. § 10 Sed illis ad seternitatemaeternitatem poeneepoenae in infernum post resurrectionem reuersis hic officio gratuiationisgratulationis suae fungitur, dum ait: ecce cognoui, quia deus meus es tu, et in deo 7 Rom. Y, 8.. 2 neces sit R 8 honore P 4 hii RT 5 iram T hii RT 9 iusti FTe",
          "candidate_score": 0.632161,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_31",
          "bdc_text": "got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1641",
          "psc_text": "ait: et conplacebodeo in regione uiuorum. atque ideo u in a m dixit, quia non in usu uitae istius uiuit, sed in dei sit miseratione uieturusuicturus. sed sperat istud, quia lex dei meditatio eius est. uacemus igitur diuinae lectioni, uacemus praeceptis dei et opera legis uitSB nostrae officiis exequamur: quia propter meditationem legis ueniente in se domini miseratione sperat se propheta uicturum. § 16 Non est uero sufficiens huic 'prophetee, ut sibi tantum sollicitus sit ac solum sui memor sit. oportet eum curam humani generis sumere et publicae sollicitudinis adfectum subire et orare pro his, qui in peccatis et in inreligiositate uersantur. huius itaque adfectus sui sollicitudinem consequenti uersu docet dicens: confundantur superbi, qui iniquitatem fecerunt super me. non est hic maledicti oratio. neque retributionem iniuriae sibi inlatse deprecatur. et absit, ut propheta euangelii prsedicatorpraedicator rationem euangelicse caritatis excesserit domino enim dicente: diligite inimicos uestros et orate pro calumniantibus uobis",
          "candidate_score": 0.631755,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_37",
          "bdc_text": "damit thue ich euch in schutz und schirm des hochsten befellen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2069",
          "psc_text": "eustodisecustodiae ipsius ratio distincta est: dominus protectio tua super manum dexterae tuse. iam et superius diximus, per ea, qusequae corporalia sunt, significari incorporalia. infirmitas enim intellegentia1 nostrae consequi inuisibilia non potest, nisi per uisibilium conparationem: ut nunc id, quod dicitur, sensum nostrum nisi per nomen manus et dexterae non adit, quamquam hic contra naturae intellegentiam manus et dextera posita sit. sic enim dicitur: dominus protectio tua super manum dexterae tuse. absoluta res esset, si dictum ita esset: super manum dt-xteram tuam. at uero cum ita dicatur: super manum dextersedexterae tuse, significari uidetur dextera, habens manus et dexteram et sinistram. hoc non recipit nec natura hominis nec sensus. uerum semper scriptura dexteram partem optimam atque utilissimam demonstrat. et quidem euangelia per eos, qui ad dexteram et sinistram sunt, significantiam intellegentiaintellegentiae utriusque monstrabunt. manum uero effectum omnis operis accipimus. unde illud etiam ab hoc eodem propheta siesic dictum est: libera me de",
          "candidate_score": 0.631726,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_29_31",
          "bdc_text": "- Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen . Werden die im Niderlandt uberwunden , so moecht es an uns auch geratten ; got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_242",
          "psc_text": "illum diabolus in montem altissimum et ostendit illi omnia regna orbis terraterrae? in momento temporis; ait ad illum diabolus: tibi dabo potestatem hanc et gloriam eorum, quia mihi tradita sunt. alios autem nobis reges euangelia demonstrant, scilicet in quos adpropinquauit dei regnum et eos, qui regnans in se peccatum deuicerint, qui sui ipsius corporis reges sunt, dominatui suo uniuersa uitiorum incentiua subdentes: hoc enim in nobis est dei regnum. sic iterum Christus regnat in nobis, cam per eum ipsi dominorum in nos iure regnamus secundum quod dictum est: non uenit regnum dei cum obseruatione, neque dicent: eccehic, ecce illic. ecce enim regnum dei intra uos est. huius regni beatus apostolus meminit Corinthiis scribens: iam sine nobis regnatis; 15 Luc. IV, 5 sq. 35 Luc. XVII, 20 sq. 28 I Cor. 4, 8. 3 in qua R adhortatur ex adhortetur m. 3 R 4 ac spe ex a spe R Gintellegentia",
          "candidate_score": 0.631356,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_31",
          "bdc_text": "got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_495",
          "psc_text": "est, idem omnia secundum hominem et loquatur; et quorum infirmitates portauit et peccata suscepit, eorum ad deum deprecetur obsequio. proprietates autem uirtutesque uerboromuerborum, etiam inuitis licet et cunctantibus nobis, inteilegentiseintellegentiae huius exigunt sensum, ut omnia ex persona eius dici non ambigamos in psalmo. ait enim: deus, in nomine tuo salnifieasaluifica me. in humilitate corporis unigenitus dei filius sub prophetae sui dictis haec precatur, qui et gloriam, quam ante saecula habuerat, reposcebat. saluificari se in dei nomine rogat, in quo est et nuncupatus et natus, ut se in eo corpore, in quo erat natus, idipsum, quod natursenaturae anteriori sumsuae et generi erat proprium, saluum faceret dei nomen. § 5 Et quia omnis hsechaec ex persona formae seruilis oratio est, cui formae seruili usque ad crucem mortis adsumptseadsumptae salutem eius nominis, quod dei est, deprecatur, et saluandus ex dei nomine id continuo subiecit: et in uirtute tua iudica me. namque ob meritum",
          "candidate_score": 0.629667,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_29_31",
          "bdc_text": "- Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen . Werden die im Niderlandt uberwunden , so moecht es an uns auch geratten ; got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2142",
          "psc_text": "GRe, om. Pb qae G 24 defetigetur G cf. Georges Jrorif. 197 defatigetur RPE usque GRP usque ad E. § 9 Et idcirco propheta pertinaciam spei suae usque ad finem accipiendae misericordiae demonstrat dicens: ita oculi nostri ad dominum deum nostrum, donec misereatur nobis. non decidit, non absistit. tardet licet ad temptationem fidei misericordiam suam dominus, quia fides constantem debet praestare fiducisefiduciae suae expectationem et desperatio omnis diffidentiae confessio est. sed propheta non incertus est misericordiae dei; nam oculi eius in eum, quoad usque misereatur. intenti sunt, intenti autem adeo, ut intentioni eorum oranloratio) geminata subiecta sit. ait enim posthaec: miserere nobis. domine, miserere nobis. et intentus est et intentus orat: ea scilicet perseuerantia, qua uitioramuitiorum seroiserui in dominantibus sibi uitiis demorantur, ille certissima bonorum seternorumaeternorum spe et perfectae in se misericordieBmisericordiae fiducia perseuerat. § 10 Sequitur uero, ut saepenumero cognouimus, hanc fidelium spem grauis iniquorum obtrectatio et molesta malignorum",
          "candidate_score": 0.629487,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_29_31",
          "bdc_text": "- Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen . Werden die im Niderlandt uberwunden , so moecht es an uns auch geratten ; got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_221",
          "psc_text": "uirga ferrea confringat, quos dari sibi in hereditatem poposcit. § 35 Et primum, ne quis temerarisetemerariae huic et impiae prsesumptionipraesumptioni locus pateat, proprietates ipsae uerborum in romanam linguam translatorum cognoscendae sunt. namque id, quod nobiscomnobiscum est: reges eos in uirga ferrea, quamquam ipsum regesnon tyrannicum neque iniustum sit, sed ex aequitatis ac moderationis arbitrio regimen rationale demonstret, tamen molliorem adhuc regentis adfectum proprietas graeca significat. quod enim nobiscum est: reges eos, cum illis est ποιμαvεις αὐ̛̛̛̛τοὐς, id est pastoraliter reges, regendi scilicet eos curam 1 flectat V flectat' R flectetur E 2 terrestrium (om. et) E 3 in gloria e R e 4 non terra solu VR non terrena sola E 6 genitus ex genuitas m. 1 V 8 inusitata ex inusitatam m. 1 V 9 serui erat per primogenitum ex V 11 et tamquam Rb 14 bonitatis V 16 terrorae VR et in modo Rs canfringat (can ex parte",
          "candidate_score": 0.629401,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_18",
          "bdc_text": "Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1529",
          "psc_text": "in testimoniis dei conuenit, sed legis mandata omnia diurna meditatione retinere. neque tantum meditatio utilis est, nisi lex ipsa, quae in meditatione est, diligatur, neque diligere communi dilectione sufficiet, nisi etiam uehementer id, quod diligitur, diligatur. atque ideo hunc omnem perfectae rationis ordinem sermo propheticus percurrit dicens: et raeditabarmeditabar in mandatis tuis, quae dilexi uehementer. § 12 Sed neque meditatio legis neque ipsa dilectio inpensa sufficiet, nisi fructum operum et uoluntatis efficientia consequatur. neque in hoc propheta cessauit; ait enim: et tuli manus meas ad mandata tua, qusequae dilexi ualde. 5 I Cor. 4, 8. 1 terrenorum V 9 cominus C 3 negantes se b 4 negamus C 5 et apostolus VCp fort. regnastis et om. Cp regnaretis VC fort. recte cf. Abh. IV, 85 8 suae R 9 gemina autem intellegentia = (eras. e) lectionS intellegentiae R geminautem intellegentia eleotionem intellegentie C geminam autem intellegentiae lectionem V geminam L.",
          "candidate_score": 0.627574,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_17",
          "bdc_text": "man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_641",
          "psc_text": "est Vest a uentre V in ipso V 91 ab neoessitatem P. sicut aspidis surdoosurdae et obturantis aures suas: quae non exaudit uocem incantantium, medicamenti medicati asapiente. non excusatur qusedamquaedam necessitas naturalis in crimine. nam serpens innocens esse potuisset, cui aures per se ut surdae sint obstruuntur; uocemque incantantis non audit, eam medicata medicamina a sapiente non percipit. neque hic Marsorum cantus et consopita niperarumuiperarum sibila memorat, quia haec eadem maiore cum inertia per fidem nominis dei uirtutemque torpescunt; sed illam contumacem atque insolentem antiqui serpentis inobcedientiaminoboedientiam docet aduersus sanctorum cantus et medicata a sapiente medicamina obsurdescentis; cui etsi eotidiecotidie, ne fallat, ne subrepat, ne mordeat, etiam sub diuini nominis denuntiatione mandetur, tamen obstructo desseuitdesaeuit auditu; ex quo non obcedientesoboedientes euangelio natio uiperarum sunt. § 4 Sed quia potestas eius suorumque conteritur et omnia in his saeuitiae arma franguntur, hsechaec subdita sunt: deus eonteruitconteruit dentes eorum in ore ipsorum, molas",
          "candidate_score": 0.62529,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_15_17",
          "bdc_text": "Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2979",
          "psc_text": "autem, quod tacti montes fumigant potius quam uruntur, cum tamen id indicet quod fumetur, deinde cum coruscantibus coruscationibus dissipantur potius quam inlucescunt, tum quod emissis sagittis conturbantur magis quam configuntur, non sine maxima ratione spiritalis intellegentieeintellegentiae ita dicitur. et quidem iam et alius psalmus his paria significat, cum ait: prseparanspraeparans montes in uirtute tua, accinctus potentia. aduentu enirnenim domini confracta et obtrita diaboli potestas est, cum fidei sanctorum hominum subiectus est: non quod non adhuc potentiae SUSB habeat maximas uires, sed per id, quod utcumque subiectus est. praesentis subiectionis condicione ultioni et pcenze legitimae prreparaturpraeparatur, ut nunc per hanc eandem subiectionem uirtute dei tactus fumet, licet nondum totus uratur: sed per id, quod interim fumare potuit, et uri posse noscendus est. uritur non ille tantum, sed et omnes eius. non enim uni tantum prseparatus hic ignis est domino dicente: abite in ignem aiternum, quem praeparauit pater meus diabolo et angelis",
          "candidate_score": 0.62515,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_18",
          "bdc_text": "Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1576",
          "psc_text": "ergo in nobis fidueiafiducia haec et uox, ut, cum subrepant cupiditates, cum passiones ingruant, cum pericula fatigent, cum supplicia crucient, dicere audeamus: paratus sum et non sum turbatus, ut custodiam mandata tua. dominus noster unigenitus dei filius inter cetera praecepta discipulis suis mandat dicens: non turbetur cor uestrum neque trepidet. aduersum turbationem, quaecumque ex accidentibus erit, longae praeparationis opus est firmitate. ut robusta fide atque firmata dei mandata custodiat. § 14 In quem autem se profectum quamue in causam propheta prseparauerit, neque turbatus sit, quousque custodiret mandata dei, continuo subiecit dicens: funes peccatorum circumplexi sunt mihi; et legem tuam non sum oblitus. esse peccatorum funes per Esaiam docemur dicentem: nae, qui ligant peccata tamquam funem longum, modo funis ex plurimis minimis crescentis in multum peccata semper tamquam longo fune tendentibus. sunt etiam 9 Rom. VIII, 38 sq. 15 Ioh. XIV, 1. 24 Esai. V, 18. 1 dilexit nos RE tollerantiam",
          "candidate_score": 0.624277,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_29",
          "bdc_text": "- Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_241",
          "psc_text": "quia difficile sit animum ac spem ad ignorata protendere. uolens igitur propheta ad eorum nos, quae superius commemorauerat, intellegentiam cohortari intellegentiae ipsius honorem ante memorauit, dicens: et nunc reges intellegite, eos scilicet, qui intellecturi essent, reges esse demonstrans. sed qujerendumquaerendum est, quos reges ad intellegentiam propheticae huius adhortationis admoneat, ne forte quisquam eos significari intellegat, quorum nunc in humana corpora et in bellorum ministeria et in metum gentium regnum est. non sunt autem hi aeterni et beati apud deum reges, quippe cum ipsi iam mandatis dei excidant et. diabolo in regnum sint deputati, dicente eodem, cum dominum temptaret: et duxit illum diabolus in montem altissimum et ostendit illi omnia regna orbis terraterrae? in momento temporis; ait ad illum diabolus: tibi dabo potestatem hanc et gloriam eorum, quia mihi tradita sunt. alios autem nobis reges euangelia demonstrant, scilicet in quos adpropinquauit dei regnum et eos, qui regnans in se peccatum deuicerint,",
          "candidate_score": 0.618837,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_5",
          "bdc_text": "Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2707",
          "psc_text": "nostrum G unicuique enim nostrum RPT 15 alta a longe scripsi alta longe R a longe alta PT quia et R qui et PT 19 abnuit ex abuit P iatae R 91 inprobabile aurum R improbabilem uirum PTE 23 languAere R 24 sine Re nisi PT 26 per eandem R per easdem PT confidit supr. scr. P 97 meorum om. PT. retribuet pro me. irascentibus inimicis nos extensa manus dei protegit. tribulationes enim inimici adferunt irascentes fidei et spei nostrae: quia aduersarius noster secundum apostolum diabolus tamquam leo rugiens ambulat, quaerens nos deuorare. sed super iram inimicorum, per quos diabolus semper operatur, manus domini extenditur, et sperantes in se saluos facit dextera eius. uirtus significatur in dextera; et ideo dominus, qui dei uirtus et dei sapientia est, nonnunquam dei dextera nuncupatur et cognominatur, per quem aduersus omnes inimicos in omni tribulationum bello protegemur. § 16 Seruauit autem euangelicae mansuetudinis propheta",
          "candidate_score": 0.617414,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_29",
          "bdc_text": "- Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_221",
          "psc_text": "uirga ferrea confringat, quos dari sibi in hereditatem poposcit. § 35 Et primum, ne quis temerarisetemerariae huic et impiae prsesumptionipraesumptioni locus pateat, proprietates ipsae uerborum in romanam linguam translatorum cognoscendae sunt. namque id, quod nobiscomnobiscum est: reges eos in uirga ferrea, quamquam ipsum regesnon tyrannicum neque iniustum sit, sed ex aequitatis ac moderationis arbitrio regimen rationale demonstret, tamen molliorem adhuc regentis adfectum proprietas graeca significat. quod enim nobiscum est: reges eos, cum illis est ποιμαvεις αὐ̛̛̛̛τοὐς, id est pastoraliter reges, regendi scilicet eos curam 1 flectat V flectat' R flectetur E 2 terrestrium (om. et) E 3 in gloria e R e 4 non terra solu VR non terrena sola E 6 genitus ex genuitas m. 1 V 8 inusitata ex inusitatam m. 1 V 9 serui erat per primogenitum ex V 11 et tamquam Rb 14 bonitatis V 16 terrorae VR et in modo Rs canfringat (can ex parte",
          "candidate_score": 0.614457,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_29",
          "bdc_text": "- Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_245",
          "psc_text": "nostrorum aculeis contusis labes erit corporeae infirmitatis absorpta. § 43 Hos itaque reges propheta ad intellegendum cohortatur, ut sciant, aduersus dominum et Christum eius fremuisse reges et populos uana meditatos; intellegant quoque ridentem e esalisMelis . et in ira loquentem et super Sion montem sanctum regem constitutum, praecepta. dei patris adnuntiantem; cognoscantque eum, qui sit genitus in filium, tempus quoque illud, quo, qui tempora fecit, sit in tempore genitus; intellegant, in quo et hereditatem gentium et possessionem terrae finium postulauit; non ignorent etiam, quae hsec uirga sit ferrea, qua regens eos modo uasis figuli confringat. haec enim intellegentes sacramentum omne diuinse uoluntatis agnoscent: et cum per oboedientiam praeceptorum heredes dei patris, coheredes autem domini nostri Iesu Christi erunt, per id, quod aeterno regi coheredes sunt, id necesse est consequantur, ut reges sint. § 44 Testantibus itaque euangeliis atque apostolo de regibus sequens est, ut cognoscamus, qui sint iudices terrae, quos",
          "candidate_score": 0.613773,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_5",
          "bdc_text": "Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_289",
          "psc_text": "enimEsaias: et reuelauit dominus brachium suum sanctum in conspectu omnium gentium, et cognoscent omnes fines terrre salutare dei nostri. omnibus igitur gentibus reuelatum est et ab omnibus cognitum est. et rursum in psalmis spiritus sanctus exclamat: cantate domino canticum nouum, quia mirabilia fecit. ostendit dominus salutare suum, in conspectu gentium reuelauit iustitiam suam. et rursum: adnuntiate in gentibus gloriam eius et in omnibus populis salutare eius. et rursum: ostende nobis, domine, misericordiam tuam et salutare tuum d-a nobis. cuius spei desiderium dominus in euangelio ostendit, dicens: multi prophetaeprophetas et iusti concupierunt uidere, quae uos uidetis, et audire, qusequas auditis. hoc salutare Simeon et exspectauit diu et, cum in manibus accepisset, agnouit et inter uagitus infantiseinfantiae, inter cunarum sordes per fidem deum uidit. in talibus et agnoscens adorauit, dicens: nunc dimitte seruum 1 Philipp. ITI, 8. 10 Esai. LII, 10. 14 Ps. XCVll, 1. 17 Ps. XCV, 3. 19 PB. LXXXIV,",
          "candidate_score": 0.613757,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_11",
          "bdc_text": "Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2456",
          "psc_text": "664, 17 18 eius RPT huius V m 20 errata G efratha R eam in campis RT ea in campis G ea in campis P 28 dominus Iesus Chriatua RE dfis ihs VPT 94 uno deo patre VflPT unus deus pater e 26 plurium Re plurum V plurimorum, h PTb eam in ex ea m. 2 V efrata R ephratha P efratham V. eam in campis siluresiluae, quia a pluribus requies domini prophetabatur. § 13 Auditur itaque in Ephrata. Ephrata eadem est, quae HethlemBethlem, in qua dominus natus ex Maria est. testis nobis est propheta dicens: et tu Bethlem, domus Ephrata, non minima es ut sis in milibus Iuda; ex te enim eiietexiet, qui erit rex in Israhel; et rursum: et' tu Bethlem IudseIudae non es minima inter principes Iuda; ex te enim exiet, qui regat populum meum Israhel. illic enim primum dei requies auditur, ubi primum unigenitus deus corpus",
          "candidate_score": 0.613095,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_13",
          "bdc_text": "Wie die gmaine sag sol sein chur f. g .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2479",
          "psc_text": "sol in conspectu di est cet. 21 sedis G 28 fructu GPTR* fructus VRX di aedem G sedem (aede V) dei VRPT. Hieremiam prophetam docentem: si, inquit, audistis huiusmodi, si peperit masculus. partum sexus iste non recipit; sed generatio, quae a deo est, partus instar obtinuit. audiamus et PaulamPaulum parturieutemparturientem in filiis procreandis, cum dicit: fjliifilii mei, quos iterum parturio. esse autem omnes nos sibi filios ipse dominus in euangelio testatur dicens: fili, remissa sunt tibi peccata, et iterum: filioli, adhuc uobiscum sum. filii itaque ipsius sunt in sede domini conlocandi. § 21 Et spei condicio praeponitur: ai, inquit, custodierint fili tui testamentum meum et testimonia mea, q u ae docebo eos. Moyses legem scripsit, in qua testimonia dei continentur, propheta hic idem totus deuersatur in tegelege: et quomodo adhuc filii illius Dauid in testimoniis sunt docendi? non praesentis aetatis est sermo, sed his proprius, de quibus dictum est: confitebor",
          "candidate_score": 0.608537,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_19",
          "bdc_text": "Ich hab mit grosser muhe solche exemplar be khomen moegen , dan man sij verbotten , fail zu haben ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1720",
          "psc_text": "ignorat. § 7 Consequens autem est, ut, qui super seniores et doctores intellegit, fructum intellegentiseintellegentiae susesuae reddat, scilicet, ut ea, quae cognita et perfecta habere ccepitcoepit, exerceat. et uideamus, an hoc ipsum in consequentibus sit. ait enim: ab omni uia mala prohibui pedes meos, ut custodiam uerbum tuum. perfecta haec et euangelici uiri uox est, ab omni se malitisemalitiae uia abstinere et, tot ubique occurrentibus erroris semitis, nulla earum, per quam nequitia adeatur, incedere. § 8 Sed altius nescio quid in eo propheta significat, cum dicit: prohibui pedes meos. natura corporis nostri 1 quia Cpb testimonio V 8 mirabilis Rb 4 profeta V om. R 8 esse eum pb se om. R 10 et quia et interdum V accedere C 12 suae istud esse ex suae essestud esse m. 2 V 18 quia ex qua 1n. 2 V 14 intellexit V et super seniores intellegit om. V intollegensuiae officium V",
          "candidate_score": 0.605226,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 6,
      "cf_id": "cf020",
      "work_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae",
      "max_score": 0.676088,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_14_16",
          "bdc_text": "etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen . Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen :",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1571",
          "psc_text": "Abiron, qui minora peccarunt, non veniant ante tribunal Christi, et sui eum comparatione condemnent, qui extra Ecclesiam Salvatoris variarum doctrinarum thuribula diabolico igne complevit? Neque enim Dominus qui loquitur per Prophetam: Ego visiones multiplicavi, et in manibus Prophetarum assimilatus sum (Osee 12. 10. juxta LXX) , adulterinas eum docuit proferre doctrinas, nec qui a principio ipsi viderunt, et ministri fuerunt verbi Dei, nec Prophetarum chorus, qui olim vocabantur Videntes, haec eum instituit: sed ipse suae mentis arbitrio, furori daemonum serviens, et blando cogitationum errore deceptus, gregem, et ut ita dicam, 572 examen dogmatum perversorum, per totum orbem immisit mentibus indoctorum. Iste est qui Assyriis Babyloniisque fluminibus aperuit os suum, qui navem Ecclesiae bonarum mercium salutaris doctrinae plenam, fluctibus operire conatus est: dum imperitorum laude sustollitur, et Scripturarum sensum, aliter quam se habet veritas edisserens, gloriatur in confusione sua. Quis enim innumerabiles adeo et garrulos, et verbositatis atque imperitiae plenos conscripsit",
          "candidate_score": 0.676088,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12_14",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3085",
          "psc_text": "Nihil omnino agimus, qui nos per multitudinis exempla defendimus, et ad consolationem nostram, aliena saepe numerantes vitia, deesse nobis dicimus, quos debeamus sequi. Ad illius exemplum mittimur, quem omnes fatemur imitandum. Atque ideo praecipua tibi cura sit, legem nosse divinam: per quam possis, quasi praesentia cernere exempla sanctorum: quid faciendum sit, quidve vitandum, illius consilio disce [al. discere ]. Maximum enim ad justitiam auxilium, est implere divinis eloquiis animum, et quod opere exequi cupias, semper corde meditari. Rudi adhuc populo, et hominibus ad obedientiam insuetis, per Moysen imperatur a Domino, ut in signum memoriae, qua praecepta Domini recordentur: per singulas vestimentorum fimbrias, habeant cum cocco hiacynthini coloris insignia, ut etiam casu huc illucque respicientibus oculis, mandatorum coelestium memoria nascatur. De quibus fimbriis Pharisaei redarguuntur a Domino (Matth. 23. 5), 1103 quod eas perverso usu, non ad commonitionem praeceptorum dei, sed ad ostentationem sui habere coeperint, ut scilicet quasi de majoris",
          "candidate_score": 0.6704,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_14_16",
          "bdc_text": "etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen . Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen :",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2375",
          "psc_text": "857 pertundetur manus ejus. Qui enim post adventum Domini Salvatoris Evangelicae interpretationis spiritum derelinquens, in Judaicae litterae morte requiescit, istius cuncta opera vulnerantur. Linum quoque fumigans non extinguet, populum de gentibus congregatum, qui extincto legis naturalis ardore, fumi amarissimi, et qui noxius oculis est, tenebrosaeque caliginis involvebatur erroribus. Quem non solum non restinxit et redegit in cinerem, sed e contrario de parva scintilla, et pene moriente, maxima suscitavit incendia; ita ut totus orbis arderet igne Domini Salvatoris, quem venit mittere super terram, et in omnibus ardere desiderat (Luc. 12. 49). Secundum tropologiam quid nobis videretur de hoc loco, in Commentariolis Matthaei breviter annotavimus. Iste autem qui arundinem quassatam non confregit, et linum fumigans non extinxit, judicium quoque perduxit ad victoriam (Isai. 42. 3), cujus judicia vera sunt, justificata in semetipsis (Psal. 18), ut justificetur in sermonibus suis, et vincat cum judicatur (Psal. 50), et tamdiu lumen praedicationis ejus in mundo",
          "candidate_score": 0.666405,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12_14",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3104",
          "psc_text": "Neque magna aut tota Apostoli gloria est, non fornicari: sed hoc agit, ut castigatione corporis, erudiatur animus; quantoque nihil ex voluptatibus concupiscit, tanto magis possit de virtutibus cogitare: ne perfectionis magister, imperfectum aliquid in se ostendat: ne Christi imitator, extra praeceptum quicquam aut voluntatem Christi faciat: neve minus exemplo, quam verbo doceat, cumque aliis praedicaverit, ipse reprobetur: audiatque cum Pharisaeis: Dicunt enim et non faciunt (Matth. 23. 3) . 23. Apostolici vero et praecepti est, et exempli, ut habeamus rationem, non conscientiae tantum, sed etiam famae (Rom. 12. 17). Non superfluum et a fructu vacuum, gentium magister hoc docet: vult enim etiam extraneos ad fidem homines, per fidelium opera proficere, ut religionem ipsam religionis disciplina commendet. Et ideo sicut luminaria in mundo lucere 1109 nos jubet, in medio nationis pravae et perversae, ut incredulae mentes errantium, ex nostrorum actuum lumine, ignorantiae suae tenebras deprehendant. Unde et ipse ad Romanos ait:",
          "candidate_score": 0.664753,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_22_24",
          "bdc_text": "was sich weiter verlauft , dz zaig ich euch hernach an. Auf 25 passato sol man angefangen haben vor Gotha zu schantzen , dergleichen si sich treflich zur gegen wehr stellen . So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen . Wird warlich den Jenffern , und herrn von Bern nahe sein , derhalben sij sich wol fur zu sehen haben ;",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1292",
          "psc_text": "ultima Moeotide inter glacialem Tanain, et Massagetarum immanes populos, ubi Caucasi rupibus feras gentes Alexandri claustra cohibent, erupisse Hunnorum examina, quae pernicibus equis huc illucque volitantia, caedis pariter, ac terroris cuncta complerent. Aberat tunc Romanus exercitus, et bellis civilibus in Italia tenebatur. Hanc gentem Herodotus refert, sub Dario, rege Medorum, viginti annis Orientem tenuisse captivum, et ab Aegyptiis atque Aethiopibus annum exegisse vectigal. Avertat Jesus ab orbe Romano tales ultra bestias. Insperati ubique aderant, et famam celeritate vincentes, non religioni, non dignitatibus, non aetati parcebant, non vagientis miserabantur infantiae. Cogebantur mori, qui nondum vivere coeperant; et nescientes malum suum, inter hostium manus ac tela ridebant. Consonus inter omnes rumor, petere eos Jerosolymam, et ob nimiam auri cupiditatem ad hanc urbem percurrere Muri neglecti pacis incuria, sarciebantur. Antiochia obsidebatur. Tyrus se volens a terra abrumpere, insulam quaerebat antiquam. Tunc et nos compulsi sumus parare naves, es se in littore, adventum hostium",
          "candidate_score": 0.664281,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_14_16",
          "bdc_text": "etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen . Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen :",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_124",
          "psc_text": "Sancti nomen ingeminent: quomodo superius domus plena gloria, et nunc terra esse dicatur. Orandum in interpretationes Scripturarum. --Quae cum non minimum pulverem moveant, et prima statim fronte difficultatem interpretationis objiciant, in commune Dominum deprecemur, ut mihi 50 quoque de altari carbo mittatur, ut omni peccatorum sorde detersa, primum possim Dei sacramenta conspicere, dehinc enarrare quae videro. Seraphim sicut in interpretatione Nominum Hebraeorum invenimus, ardor, aut incendium, aut principium oris eorum, interpretantur. Quaerimus quid sit hoc incendium? Salvator ait: Ignem veni mittere in terram, et quam [al. quem] volo, ut ardeat (Luc. 12. 49) . Duo discipuli, quibus in itinere Dominus Scripturas aperuerat, a Moyse et omnibus Prophetis incipiens, postquam reserati sunt oculi eorum, cognoscentes eum, dixerunt ad alterutrum: Nonne cor nostrum ardens erat in nobis, dum loqueretur in via, et aperiret nobis Scripturas (Luc. 24. 32) ? Et in Deuteronomio (cap. 4) Deus ipse ignis scribitur esse consumens; et in",
          "candidate_score": 0.661804,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_7_9",
          "bdc_text": "Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen . So haben doch unsere herrn ain erbarer rath dass examen in ruhe gestellt , dann allerlej ubels daraus zu verhofen gewest , alls si dann in andern landen gnug same exempel haben . Gott wölle inen sein genadt durch Jhesum Christum weiter mit thaillen ;",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1533",
          "psc_text": "cuncta laudabiliter peragi et ante nostras litteras, quod omnis propemodum Palaestina gratia Christi ab haereticorum aliena sit scandalo, praeter paucos, qui Apollinaris erroribus acquiescentes, noxia praeceptoris sui scripta meditantur. Atque utinam Sanctorum orationibus, non nos inquietarent Judaici serpentes, et Samaritanorum incredibilis stultitia, atque Gentilium apertissimae impietates, quorum turba quamplurima et ad veritatem praedicationis omnino auribus obturantes in similitudinem luporum gregem Christi circuientes, non parvas nobis [Ms. vobis ] excubias, et laborem incutiunt, dum volumus oves Domini custodire, ne ab his dilacerentur. Et quia scripsit nobis Sanctitas tua, repertos quosdam in Aegypto, qui ex Origenis dogmatibus pestifera quaedam velint introducere in Ecclesiis, et simplicium corda decipere: ideo necessarium duximus significare Sanctitudini tuae, quod istiusmodi praedicatio a nostris auribus aliena sit. Neque enim audivimus unquam docentes, quod Christi regnum aliquando sit terminandum. 555 Absit hoc a Fidelium auribus, Gabriel Angelo loquente ad Mariam de eo qui nasciturus est Christus, atque dicente, Regnabit",
          "candidate_score": 0.659307,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_1_3",
          "bdc_text": "Eur gut willig schreiben , dessen datum 21 ianuarij , hab ich sambt bei ligenden buchlein empfangen und thue mich dern ganntz freuntlich bedancken ; wil es in ander weg mit der zeit vergleichen . Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an.",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1126",
          "psc_text": "« Habeo gratiam, quod pro subscripta salutatione, plenam mihi Epistolam reddidisti, sed breviorem multo quam ex te vellem suscipere, tali viro, a quo, tempora quantalibet occupet, nullus sermo prolixus est. Quanquam itaque nos negotiorum alienorum, eorumque saecularium, curis circumstemur ingentibus: tamen Epistolae tuae brevitati facile non ignoscerem, nisi cogitarem quam paucioribus verbis meis redderetur. Quare aggredere, quaeso, istam nobiscum litterariam collocutionem, ne multum ad nos disjungendos liceat absentiae corporali; quanquam simus in Domino spiritus unitate conjuncti, etiamsi ab stilo quiescamus, atque taceamus. Et libri quidem quos de horreo Dominico elaborasti, pene totum nobis te exhibent. Si enim propterea te non novimus, quia faciem corporis tui non vidimus, hoc modo nec ipse te nosti: nam tu quoque non vides eam. Si autem tibi non ob aliud notus es, nisi quia nosti animum tuum: et nos eum non mediocriter novimus in litteris tuis, in quibus benedicimus Domino, quod tibi, et nobis, omnibusque",
          "candidate_score": 0.653756,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_22_24",
          "bdc_text": "was sich weiter verlauft , dz zaig ich euch hernach an. Auf 25 passato sol man angefangen haben vor Gotha zu schantzen , dergleichen si sich treflich zur gegen wehr stellen . So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen . Wird warlich den Jenffern , und herrn von Bern nahe sein , derhalben sij sich wol fur zu sehen haben ;",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1202",
          "psc_text": "quiescam (Ps. 54. 7) , ut inveniat quem diligit amima mea. Vere nunc in te sermo Dominicus completus est: Multi de Oriente et Occidente venient, et recumbent in sinu Abrahae. Cornelius centurio cohortis Italicae, jam tunc Lucinii mei praefigurabat fidem. Apostolus Paulus scribens ad Romanos: Cum in Hispaniam proficisci coepero, spero quod praeteriens videam vos, et a vobis deducar illuc (Rom. 15. 24) , tantis fructibus (al. fluctibus ) approbavit, quid de illa provincia quaereret. In brevi tempore ab Jerosolymis usque ad Illyricum Evangelii jaciens fundamenta, Romam vinctus ingreditur, ut vinctos superstitionis erroribus liberos faciat. Manet in hospitio conducto per biennium; ut nobis utriusque Instrumenti aeternam reddat domum. Piscator hominum, misso rete Apostolico, te quoque quasi pulcherrimum Auratam inter innumera piscium genera traxit ad littus. Reliquisti amaros fluctus, salsos gurgites, scissuras monitum, et Leviathan regnantem in aquis, cum Jesu deserta expetens, contempsisti, ut possis Propheticum illud canere: In terra deserta,",
          "candidate_score": 0.648963,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_17_19",
          "bdc_text": "man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden . Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen . Ich hab mit grosser muhe solche exemplar be khomen moegen , dan man sij verbotten , fail zu haben ;",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1429",
          "psc_text": "est fletus et stridor dentium (Matth. 8. 12) ; et ubi ignis eorum non extinguetur, et vermis eorum non morietur (Marc. 9. 43) , ne quis addat aliquid huic scripturae, ne auferat, ne inferat, ne immutet; sed conferat cum exemplaribus, unde scripserit, et emendet ad litteram, et distinguat, 511 et inemendatum vel non distinctum codicem non habeat; ne sensuum difficultas, si distinctus codex non sit, majores obscuritates legentibus generet. » EPISTOLA LXXXI. AD RUFFINUM. Cum obliquis Ruffini laudibus in suspicionem traheretur haeresis Origenianae, incitantibus etiam amicis, respondet superiori epistolae, qua eum monet, ne se posthac simili modo laudet. 1. Diu te Romae moratum sermo proprius indicavit. Nec dubito spiritalium parentum ad patriam revocatum desiderio, quem matris luctus ire prohibebat, ne magis coram doleres, quod absens vix ferre poteras. Quod quereris, stomacho suo unumquemque servire, et nostro non acquiescere judicio, conscientiae nostrae testis est Dominus, post reconciliatas amicitias nullum intercessisse rancorem,",
          "candidate_score": 0.646269,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_16_18",
          "bdc_text": "Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden . Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2375",
          "psc_text": "857 pertundetur manus ejus. Qui enim post adventum Domini Salvatoris Evangelicae interpretationis spiritum derelinquens, in Judaicae litterae morte requiescit, istius cuncta opera vulnerantur. Linum quoque fumigans non extinguet, populum de gentibus congregatum, qui extincto legis naturalis ardore, fumi amarissimi, et qui noxius oculis est, tenebrosaeque caliginis involvebatur erroribus. Quem non solum non restinxit et redegit in cinerem, sed e contrario de parva scintilla, et pene moriente, maxima suscitavit incendia; ita ut totus orbis arderet igne Domini Salvatoris, quem venit mittere super terram, et in omnibus ardere desiderat (Luc. 12. 49). Secundum tropologiam quid nobis videretur de hoc loco, in Commentariolis Matthaei breviter annotavimus. Iste autem qui arundinem quassatam non confregit, et linum fumigans non extinxit, judicium quoque perduxit ad victoriam (Isai. 42. 3), cujus judicia vera sunt, justificata in semetipsis (Psal. 18), ut justificetur in sermonibus suis, et vincat cum judicatur (Psal. 50), et tamdiu lumen praedicationis ejus in mundo",
          "candidate_score": 0.646242,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_3_5",
          "bdc_text": "Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an. Ich habe in meiner negoten rais , so ich von Lion heraus gethan , gross verlangen gehabt , euch haim zu suchen , aber ungelegenhait des wetters und der geselschaft auf dissmal nit sein moegen . Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ;",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2830",
          "psc_text": "est, tanquam in carcerem trudi. Illam vero opinionem, quod ex una fiant omnes animae, nec discutere volo, nisi necesse sit. Atque utinam ista de qua nunc agimus, si vera est, sic abs te defendatur, ut hoc jam necesse non sit. » 28. « Quamvis autem desiderem, rogem, votis ardentibus exoptem et expetam, ut per te mihi Dominus hujus rei auferat ignorantiam: tamen si, quod absit, minime meruero, patientiam mihi petam a Domino Deo nostro: in quem si credimus, ut si aliqua nobis non aperiat etiam pulsantibus, nullo modo adversus eum murmurare debeamus. Memini prius ipsis Apostolis dictum: Multa habeo vobis dicere, sed non potestis illa portare modo (Jean. 16. 12) . In his, quantum ad me attinet, etiam hoc deputem. Nec qui hoc sciam me indigner indignum, ne hoc ipso etiam convincar indignior. Multa enim alia similiter nescio, quae commemorare vel enumerare non possum. Et hoc tolerabiliter ignorarem, nisi metuerem,",
          "candidate_score": 0.645383,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_17_19",
          "bdc_text": "man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden . Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen . Ich hab mit grosser muhe solche exemplar be khomen moegen , dan man sij verbotten , fail zu haben ;",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2631",
          "psc_text": "respexeris, aut ciconiarum deprehendes post te colla curvari, aut manu auriculas agitari asini, aut aestuantem canis protendi linguam. Nulli detrahas nec in eo te sanctum putes, si caeteros laceres. Accusamus saepe quod facimus, et contra nosmetipsos diserti, in nostra vitia invehimur, muti de eloquentibus judicantes. Testudineo Grunnius incedebat ad loquendum gradu, et per intervalla quaedam, vix pauca verba carpebat, ut eum putares singultire, non proloqui. Et tamen cum mensa posita, librorum exposuisset struem, adducto supercilio, contractisque naribus, ac fronte rugata, duobus digitulis concrepabat, hoc signo ad audiendum discipulos provocans. Tum nugas meras fundere, et adversum singulos declamare: criticum diceres esse Longinum, Censoremque Romanae facundiae, notare quem vellet, et de Senatu doctorum excludere. Hic bene nummatus, plus placebat in prandiis. Nec mirum, si qui multos inescare solitus erat, facto cuneo circumstrepentium garrulorum, procedebat in publicum: intus Nero, foris Cato. Totus ambiguus, ut ex contrariis diversisque naturis, unum monstrum novamque bestiam diceres",
          "candidate_score": 0.644148,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_18_20",
          "bdc_text": "Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen . Ich hab mit grosser muhe solche exemplar be khomen moegen , dan man sij verbotten , fail zu haben ; darin werdt ir den gantzen handel vernemen .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2555",
          "psc_text": "Pammachius ad me cujusdam schedulas misit, quae Origenis περὶ ἀρχῶν interpretata volumina continerent, imo vitiata; hoc magnopere postulans, ut Graecam veritatem Latina servaret translatio, et in utramque partem seu bene, seu male dixisset ille, qui scripsit, absque interpretis patrocinio, Romana lingua cognosceret. Feci ut voluit, misique ei libros, quos cum legisset, exhorruit, et reclusit scrinio, ne prolati in vulgus, multorum animos vulnerarent. A quodam fratre qui habebat zelum Dei, sed non secundum scientiam, rogatus ut traderet ad legendum, quasi statim reddituro, propter angustiam temporis, fraudem non potuit suspicari. Qui acceperat legendos, adhibitis notariis opus omne descripsit, et multo celerius quam promiserat, codicem reddidit. Eademque temeritate, et (ut levius dicam) ineptia, quod male surripuerat, pejus aliis credidit. Et quia difficile grandes libri de 917 rebus mysticis disputantes, notarum possunt servare compendia, praesertim qui furtim celeriterque dictantur; ita in illis confusa sunt omnia, ut et ordine in plerisque, et sensu careant. Quamobrem",
          "candidate_score": 0.643925,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_3_5",
          "bdc_text": "Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an. Ich habe in meiner negoten rais , so ich von Lion heraus gethan , gross verlangen gehabt , euch haim zu suchen , aber ungelegenhait des wetters und der geselschaft auf dissmal nit sein moegen . Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ;",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_470",
          "psc_text": "67. 28) caecatur ut videat, et repentino tenebrarum horrore circumdatus, Dominum vocat, quem dudum ut hominem persequebatur. 2. Ita et nunc, mi Marcella, Blaesillam nostram vidimus ardore febrium per triginta ferme dies jugiter aestuasse: ut sciret rejiciendas delicias corporis, quod paulo post vermibus exarandum sit. Venit et ad hanc Dominus Jesus, tetigitque manum ejus, et ecce surgens ministrat ei. Redolebat aliquid negligentiae, et divitiarum fasciis colligata, in saeculi jacebat sepulcro. Sed infremuit Jesus, et conturbatus in spiritu, clamavit dicens: Blaesilla, veni foras (Joan. 11. 43 de Lazaro). Quae vocata surrexit, et egressa cum Domino vescitur. Judaei minentur [al. mirentur ], et tumeant, quaerant occidere suscitatam: soli Apostoli glorientur. Scit se vitam suam ei debere, qui reddidit. Scit se ejus amplexari pedes, cujus paulo ante judicium pertimescebat. Corpus pene jacebat exanime, et anhelos artus mors vicina quatiebat. Ubi tunc erant auxilia propinquorum? ubi verba omni inaniora fumo? Nihil tibi debet, o",
          "candidate_score": 0.643296,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_3_5",
          "bdc_text": "Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an. Ich habe in meiner negoten rais , so ich von Lion heraus gethan , gross verlangen gehabt , euch haim zu suchen , aber ungelegenhait des wetters und der geselschaft auf dissmal nit sein moegen . Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ;",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_935",
          "psc_text": "audivimus, sic et vidimus, in civitate Domini virtutum, in civitate Dei nostri » (Ps. 47. 9): sed desiderium absentiae ejus ferre non possumus, non illius, sed nostram vicem dolentes. Quanto ille felicior, tanto amplius nos in dolore, quod tali caremus bono. Flebant et sorores Lazarum (Joan. 11), quem resurrecturum noverant. Et ut veros hominis exprimeret affectus, ipse Salvator ploravit quem resuscitaturus erat (Ibidem). Apostolus quoque ejus qui dixit: « Cupio dissolvi et esse cum 336 Christo » (Philip. 1. 23): et alibi: « Mihi vivere Christus est, et morilucrum » (Ibid. v. 21), gratias agit, quod Epaphras [al. Epaphroditus ] de mortis sibi vicinia redditus sit, ne haberet tristitiam super tristitiam (Philipp. 2), non incredulitatis metu, sed desiderio caritatis. Quanto magis tu et avunculus et Episcopus, hoc est, et in carne et in spiritu pater, doles abesse viscera tua, et quasi a te divulsa suspiras? Sed obsecro, ut modum adhibeas",
          "candidate_score": 0.640394,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_7",
          "bdc_text": "Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1529",
          "psc_text": "erecti in superbiam, Ecclesiasticae praedicationi [Ms. praedicationis ] Origenis doctrinam, quae Idololatriae mixta est, praeferunt. Sicubi ergo fratres, et plebem quae vobis credita est, turbare tentaverint, custodite gregem Domini, et insanos impetus eorum reprimite. Nihil eis nocuimus, nihil tulimus: una causa in nos odiorum est, quod usque ad mortem parati sumus fidem defendere. 6. Caetera praetermitto, quomodo nobis necem inferre tentaverint, et quibus insidiis id machinati sunt, quando et Ecclesiam, quae est in Monasterio Nitriae, postquam damnati sunt, occupaverunt; ut et nos, et plurimi nobiscum Episcopi [Ms. plurimis et Episcopis ]. ac Monachorum patres, et vita, et aetate venerabiles ingressu ejus prohiberentur [Ms. prohibentur ], conductis libertinis et servis, qui propter gulam, et ventrem ad omne facinus armati sunt. Cumque opportuniora Ecclesiae quasi in obsidione urbis, tenerent loca, palmarum ramis fustes, et bacillos protegebant, ut sub pacis insignibus paratos ad caedem animos dissimularent. Et ut firmior esset factio, et promptior",
          "candidate_score": 0.63754,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_25_27",
          "bdc_text": "dan ich glaube , dass diser zug aufs mainste auf Jenf angesehen seie , der monong wan Jenf hindurch were , wurde der Calvinisch glauben ( wie sy es nennendt ) gar fallenn und also Jenf den ersten anstos werde leidenn . Aber es stat alles in gottes handt .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1903",
          "psc_text": "omnia tabernacula Jacob (Ps. 86. 1) . Non eas portas, quas hodie cernimus in favillam et cinerem dissolutas: sed portas, quibus non praevalet infernus, et per quas credentium ad Christum ingreditur multitudo. Ostendebatur illi columna Ecclesiae porticum sustinens, infecta cruore Domini, ad quam vinctus, dicitur flagellatus. Monstrabatur locus, ubi super centum viginti credentium animas Spiritus Sanctus descendisset: 698 ut Joelis vaticinium compleretur. 10. Deinde pro facultatula sua, pauperibus atque conservis pecunia distributa, perrexit Bethleem, et in dextera parte itineris stetit ad sepulcrum Rachel, in quo Benjamin, non ut mater vocaverat moriens, Benoni, hoc est, filius doloris mei (Gen. 35. 18) : sed ut pater prophetavit [al. prophetizavit ] in spiritu, filium dextrae procreavit, atque inde [al. in ] Bethleem ingressa, et in specum Salvatoris introiens, postquam vidit sacrum virginis diversorium, et stabulum in quo agnovit bos possessorem suum, et asinus praesepe Domini sui (Isai. 1. 3) ; ut illud impleretur,",
          "candidate_score": 0.637137,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_21_23",
          "bdc_text": "Die vom adel wollen nit recht daran und wider Grumbach und seine consorten thon ; was sich weiter verlauft , dz zaig ich euch hernach an. Auf 25 passato sol man angefangen haben vor Gotha zu schantzen , dergleichen si sich treflich zur gegen wehr stellen . So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1292",
          "psc_text": "ultima Moeotide inter glacialem Tanain, et Massagetarum immanes populos, ubi Caucasi rupibus feras gentes Alexandri claustra cohibent, erupisse Hunnorum examina, quae pernicibus equis huc illucque volitantia, caedis pariter, ac terroris cuncta complerent. Aberat tunc Romanus exercitus, et bellis civilibus in Italia tenebatur. Hanc gentem Herodotus refert, sub Dario, rege Medorum, viginti annis Orientem tenuisse captivum, et ab Aegyptiis atque Aethiopibus annum exegisse vectigal. Avertat Jesus ab orbe Romano tales ultra bestias. Insperati ubique aderant, et famam celeritate vincentes, non religioni, non dignitatibus, non aetati parcebant, non vagientis miserabantur infantiae. Cogebantur mori, qui nondum vivere coeperant; et nescientes malum suum, inter hostium manus ac tela ridebant. Consonus inter omnes rumor, petere eos Jerosolymam, et ob nimiam auri cupiditatem ad hanc urbem percurrere Muri neglecti pacis incuria, sarciebantur. Antiochia obsidebatur. Tyrus se volens a terra abrumpere, insulam quaerebat antiquam. Tunc et nos compulsi sumus parare naves, es se in littore, adventum hostium",
          "candidate_score": 0.636196,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_24_26",
          "bdc_text": "Wird warlich den Jenffern , und herrn von Bern nahe sein , derhalben sij sich wol fur zu sehen haben ; dan ich glaube , dass diser zug aufs mainste auf Jenf angesehen seie , der monong wan Jenf hindurch were , wurde der Calvinisch glauben ( wie sy es nennendt ) gar fallenn und also Jenf den ersten anstos werde leidenn .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1388",
          "psc_text": "31. 4) : et tunc praeparatus, deficiente Manna, sub duce Jesu Jordanem transeat (Jos. 5): et circumcisus cultro Evangelii, primum comedat de coelesti pane: et occurrat ei princeps exercituum Dei, ut verum Pascha nequaquam in Aegypto, sed in finibus Terrae sanctae comedat. O profundum divitiarum sapientiae, et scientiae Dei, quam inscrutabilia sunt judicia ejus, et investigabiles viae illius. Quis sapiens et intelliget haec? intelligens et cognoscet ea? Quia rectae viae Domini: et justi ambulabunt in eis. Praevaricatores autem corruent in illis. EPISTOLA LXXIX. AD SALVINAM. Salvinam mulierem nobilissimam de Nebridii mariti morte consolatur, et post mortui viri laudes, quo modo superstites ex eo parvulos, educare, qualemque ipsa vitam traducere debeat, docet, et a secundis nuptiis dehortatur. 1. Vereor, ne officium putetur ambitio; et quod illius exemplo facimus, qui ait: Discite a me, quia mitis sum et humilis corde (Matth. 11. 29) , gloriae facere appetitione dicamur: et non viduam alloqui,",
          "candidate_score": 0.635679,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_26_28",
          "bdc_text": "gar fallenn und also Jenf den ersten anstos werde leidenn . Aber es stat alles in gottes handt . Dass sich die herrn von Bern zum krieg rusten , daran thon sij weisslich , khan wol gedencken , es werde ain allgmainer aidtgnossischer zug werden .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2242",
          "psc_text": "Joan. 1. 23) . Ob quod praemium quamve mercedem? Omnis vallis implebitur, et omnis mons et collis humiliabitur: et erunt prava in directa; et aspera in vias planas: et videbit omnis caro salutare Dei (Isai. 40. 3. 4) . Hoc autem ideo quia Verbum caro factum, et habitavit in nobis (Joan. 1. 14) . Nunc autem nequaquam vox Prophetae in deserto erit: sed vox Archangeli parantis vias, non in carnis humilitate venienti, sed ei, qui est apud Patrem Verbum Deus. Et tunc quidem egrediebantur in desertum, ut audirent assumpti hominis praecursorem, et viderent arundinem vento agitatam (Luc. 7), de qua factae sunt tibiae, et vocalis calamus, qui in ore puerorum dulci sonat modulamine, canentium in plateis atque dicentium: Cantavimus vobis, et non saltastis (Matth. 11. 17. et Luc. 7. 32) . Nunc autem in voce Archangeli praecedentis Dominum descendentem de coelis, et in clarissima tuba, unusquisque credentium, vel ad praelium,",
          "candidate_score": 0.635307,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_16_18",
          "bdc_text": "Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden . Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2664",
          "psc_text": "fraudulenter, attamen pro se prudenter fecerit (Luc. 16. 10). Cernentes haeretici de parva scintilla maxima incendia concitari; et suppositam dudum flammam jam ad 958 culmina pervenisse; nec posse latere, quod multos deceperat, petunt, et impetrant ecclesiasticas epistolas: ut communicantes Ecclesiae discessisse viderentur. Non multum tempus in medio, succedit in pontificatum vir insignis Anastasius, quem diu Roma habere non meruit, ne orbis caput sub tali episcopo truncaretur. Imo idcirco raptus atque translatus est, ne semel latam sententiam, precibus suis flectere conaretur: dicente Domino ad Jeremiam: Ne oraveris pro populo isto, neque depreceris in bonum. Quia si jejunaverint, non exaudiam preces eorum. Et si holocausta et victimas obtulerint, non suscipiam eas. In gladio enim et fame, et pestilentia ego consumam eos (Jerem. 14. 11. 12) . Dicas, quid haec ad laudem Marcellae? Damnationis haereticorum haec fuit principium: dum adducit testes, qui prius ab eis eruditi, et postea ab haeretico fuerant errore correpti:",
          "candidate_score": 0.633523,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_27_29",
          "bdc_text": "Aber es stat alles in gottes handt . Dass sich die herrn von Bern zum krieg rusten , daran thon sij weisslich , khan wol gedencken , es werde ain allgmainer aidtgnossischer zug werden . - Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1690",
          "psc_text": "Igitur quia secundum Psalmistam, Tempus faciendi Domino (Psal. 118. 126) : et Paulus scribit: Nox praecessit, dies autem appropinquavit. Abjiciamus ergo opera tenebrarum, et induamur arma lucis, sicut in die honeste ambulemus, non comessationibus et ebrietatibus, non cubilibus et impudicitiis, non contentione et aemulatione: sed induite Dominum Jesum 616 Christum, et carnis curam ne feceritis in desideriis (Rom. 13. 12) . Justum est cunctos Domini timore purgatos dignam peragere solemnitatem, continentiis quoque ac jejuniis redimere castitatem, et dormientem sensum vigili suscitare fide, imitarique sapientissimum Danielem, de quo scribitur: Est vir in regno tuo, in quo est spiritus Dei, et in diebus patris tui vigilantia et sapientia inventae [al. inventa.] sunt in eo (Dan. 5. 11) . Qui enim curam sui gerunt, ut ad meliora proficiant, habentes legem quasi fortissimum ducem, parent imperiis ejus, et venientia contra se peccata subvertunt, splendore operum illustrantes Paschae festivitatem: et securitate conscientiae, perturbationum jacula negligentes,",
          "candidate_score": 0.63309,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_26",
          "bdc_text": "gar fallenn und also Jenf den ersten anstos werde leidenn .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_494",
          "psc_text": "peccati Adam omnes tenebantur elogio [ damnatione ]; et ad inferos descendentes consequenter lacrymae prosequebantur, secundum Apostolum, qui ait: « Et regnavit mors ab Adam usque ad Moysen, etiam super eos qui non peccaverunt » (Rom. 5. 14). In Jesu vero, id est, in Evangelio, per quem Paradisus est apertus, mortem gaudia prosequuntur. Flent usque hodie Judaei, et nudatis pedibus in cinere volutati sacco incubant. Ac ne quid desit superstitioni, ex ritu vanissimo Pharisaeorum, primum cibum lentis accipiunt; videlicet ostendentes quali edulio primogenita perdiderint. Sed merito, quia in resurrectionem Domini non credentes, Antichristi praeparantur adventui. Nos vero qui Christum induimus, et facti sumus, juxta Apostolum, genus regium et sacerdotale (1. Petr. 2), non debemus super mortuos contristari. « Et dixit, inquit, Moyses ad Aaron et Eleazar et Ithamar filios ejus, qui relicti erant: Caput vestrum non denudabitis, et vestimenta vestra non scindetis, ne moriamini; et super omnem synagogam veniat ira",
          "candidate_score": 0.632888,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_15_17",
          "bdc_text": "Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2375",
          "psc_text": "857 pertundetur manus ejus. Qui enim post adventum Domini Salvatoris Evangelicae interpretationis spiritum derelinquens, in Judaicae litterae morte requiescit, istius cuncta opera vulnerantur. Linum quoque fumigans non extinguet, populum de gentibus congregatum, qui extincto legis naturalis ardore, fumi amarissimi, et qui noxius oculis est, tenebrosaeque caliginis involvebatur erroribus. Quem non solum non restinxit et redegit in cinerem, sed e contrario de parva scintilla, et pene moriente, maxima suscitavit incendia; ita ut totus orbis arderet igne Domini Salvatoris, quem venit mittere super terram, et in omnibus ardere desiderat (Luc. 12. 49). Secundum tropologiam quid nobis videretur de hoc loco, in Commentariolis Matthaei breviter annotavimus. Iste autem qui arundinem quassatam non confregit, et linum fumigans non extinxit, judicium quoque perduxit ad victoriam (Isai. 42. 3), cujus judicia vera sunt, justificata in semetipsis (Psal. 18), ut justificetur in sermonibus suis, et vincat cum judicatur (Psal. 50), et tamdiu lumen praedicationis ejus in mundo",
          "candidate_score": 0.632656,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_18",
          "bdc_text": "Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3085",
          "psc_text": "Nihil omnino agimus, qui nos per multitudinis exempla defendimus, et ad consolationem nostram, aliena saepe numerantes vitia, deesse nobis dicimus, quos debeamus sequi. Ad illius exemplum mittimur, quem omnes fatemur imitandum. Atque ideo praecipua tibi cura sit, legem nosse divinam: per quam possis, quasi praesentia cernere exempla sanctorum: quid faciendum sit, quidve vitandum, illius consilio disce [al. discere ]. Maximum enim ad justitiam auxilium, est implere divinis eloquiis animum, et quod opere exequi cupias, semper corde meditari. Rudi adhuc populo, et hominibus ad obedientiam insuetis, per Moysen imperatur a Domino, ut in signum memoriae, qua praecepta Domini recordentur: per singulas vestimentorum fimbrias, habeant cum cocco hiacynthini coloris insignia, ut etiam casu huc illucque respicientibus oculis, mandatorum coelestium memoria nascatur. De quibus fimbriis Pharisaei redarguuntur a Domino (Matth. 23. 5), 1103 quod eas perverso usu, non ad commonitionem praeceptorum dei, sed ad ostentationem sui habere coeperint, ut scilicet quasi de majoris",
          "candidate_score": 0.631326,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_21_23",
          "bdc_text": "Die vom adel wollen nit recht daran und wider Grumbach und seine consorten thon ; was sich weiter verlauft , dz zaig ich euch hernach an. Auf 25 passato sol man angefangen haben vor Gotha zu schantzen , dergleichen si sich treflich zur gegen wehr stellen . So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_958",
          "psc_text": "victorum, et (quod potentissimis quondam miserrimum est) prius ignominia servitutis, quam hostili mucrone confossi sunt. 16. Dicat aliquis: Regum talis conditio est, feriuntque summos Fulgura montes (Hor. l. 2. Od. X) . Ad privatas veniam dignitates, nec de his loquar qui biennium excedunt; atque, ut caeteros praetermittam, sufficit nobis trium nuper Consularium diversos exitus scribere. Abundantius egens Pityunte exulat. Ruffini caput pilo Constantinopolim gestatum est, et abscissa manus dextra ad dedecus insatiabilis avaritiae, ostiatim stipem mendicavit. Timasius praecipitatus repente de altissimo dignitatis gradu, evasisse se putat, quod Assae vivit inglorius. Non calamitates miserorum, sed fragilem humanae conditionis narro statum. Horret animus temporum nostrorum ruinas persequi. Viginti et eo amplius anni sunt, quod inter Constantinopolim, et alpes Julias, quotidie Romanus sanguis effunditur. Scythiam, Thraciam, Macedoniam, Dardaniam, Daciam, Thessaliam, Achaiam, Epiros, Dalmatiam, cunctasque Pannonias Gothus, Sarmata, Quadus, Alanus, Hunni, Wandali, Marcomanni vastant, trahunt, rapiunt. Quot matronae, quot virgines Dei, et ingenua nobiliaque",
          "candidate_score": 0.629682,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_15_17",
          "bdc_text": "Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_124",
          "psc_text": "Sancti nomen ingeminent: quomodo superius domus plena gloria, et nunc terra esse dicatur. Orandum in interpretationes Scripturarum. --Quae cum non minimum pulverem moveant, et prima statim fronte difficultatem interpretationis objiciant, in commune Dominum deprecemur, ut mihi 50 quoque de altari carbo mittatur, ut omni peccatorum sorde detersa, primum possim Dei sacramenta conspicere, dehinc enarrare quae videro. Seraphim sicut in interpretatione Nominum Hebraeorum invenimus, ardor, aut incendium, aut principium oris eorum, interpretantur. Quaerimus quid sit hoc incendium? Salvator ait: Ignem veni mittere in terram, et quam [al. quem] volo, ut ardeat (Luc. 12. 49) . Duo discipuli, quibus in itinere Dominus Scripturas aperuerat, a Moyse et omnibus Prophetis incipiens, postquam reserati sunt oculi eorum, cognoscentes eum, dixerunt ad alterutrum: Nonne cor nostrum ardens erat in nobis, dum loqueretur in via, et aperiret nobis Scripturas (Luc. 24. 32) ? Et in Deuteronomio (cap. 4) Deus ipse ignis scribitur esse consumens; et in",
          "candidate_score": 0.629266,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_21_23",
          "bdc_text": "Die vom adel wollen nit recht daran und wider Grumbach und seine consorten thon ; was sich weiter verlauft , dz zaig ich euch hernach an. Auf 25 passato sol man angefangen haben vor Gotha zu schantzen , dergleichen si sich treflich zur gegen wehr stellen . So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2550",
          "psc_text": "gremio suo, non pro gloria, sed pro salute pugnare? imo ne pugnare quidem, sed auro et cuncta supellectile vitam redimere? Quod non vitio Principum, qui vel religiosissimi sunt, sed scelere semibarbari accidit proditoris, qui nostris contra nos opibus armavit inimicos. Aeterno quondam dedecore Romanum laborabat imperium, quod Gallis cuncta vastantibus, fusoque apud Alliam exercitu, Romam Brennus intravit. Nec pristinam poterat abolere ignominiam, donec et Gallias, genitale Gallorum solum, et Gallograeciam, in qua consederant Orientis Occidentisque victores, suo imperio subjugasset. Hannibal, de Hispaniae finibus orta tempestas, cum vastasset 915 Italiam, vidit urbem, nec ausus est obsidere. Pyrrhum tanta tenuit Romani nominis reverentia, ut deletis omnibus, e propinquo recederet loco: nec audebat victor aspicere, quam regum didicerat civitatem. Et tamen pro hac injuria (non enim dicam superbia) quae bonos exitus habuit, alter toto orbe fugitivus, tandem Bithyniae mortem veneno reperit; alter reversus in patriam, in suo regno occubuit; et utriusque provinciae populi",
          "candidate_score": 0.628517,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_20_22",
          "bdc_text": "darin werdt ir den gantzen handel vernemen . Die vom adel wollen nit recht daran und wider Grumbach und seine consorten thon ; was sich weiter verlauft , dz zaig ich euch hernach an. Auf 25 passato sol man angefangen haben vor Gotha zu schantzen , dergleichen si sich treflich zur gegen wehr stellen .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1292",
          "psc_text": "ultima Moeotide inter glacialem Tanain, et Massagetarum immanes populos, ubi Caucasi rupibus feras gentes Alexandri claustra cohibent, erupisse Hunnorum examina, quae pernicibus equis huc illucque volitantia, caedis pariter, ac terroris cuncta complerent. Aberat tunc Romanus exercitus, et bellis civilibus in Italia tenebatur. Hanc gentem Herodotus refert, sub Dario, rege Medorum, viginti annis Orientem tenuisse captivum, et ab Aegyptiis atque Aethiopibus annum exegisse vectigal. Avertat Jesus ab orbe Romano tales ultra bestias. Insperati ubique aderant, et famam celeritate vincentes, non religioni, non dignitatibus, non aetati parcebant, non vagientis miserabantur infantiae. Cogebantur mori, qui nondum vivere coeperant; et nescientes malum suum, inter hostium manus ac tela ridebant. Consonus inter omnes rumor, petere eos Jerosolymam, et ob nimiam auri cupiditatem ad hanc urbem percurrere Muri neglecti pacis incuria, sarciebantur. Antiochia obsidebatur. Tyrus se volens a terra abrumpere, insulam quaerebat antiquam. Tunc et nos compulsi sumus parare naves, es se in littore, adventum hostium",
          "candidate_score": 0.626042,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_15_17",
          "bdc_text": "Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2664",
          "psc_text": "fraudulenter, attamen pro se prudenter fecerit (Luc. 16. 10). Cernentes haeretici de parva scintilla maxima incendia concitari; et suppositam dudum flammam jam ad 958 culmina pervenisse; nec posse latere, quod multos deceperat, petunt, et impetrant ecclesiasticas epistolas: ut communicantes Ecclesiae discessisse viderentur. Non multum tempus in medio, succedit in pontificatum vir insignis Anastasius, quem diu Roma habere non meruit, ne orbis caput sub tali episcopo truncaretur. Imo idcirco raptus atque translatus est, ne semel latam sententiam, precibus suis flectere conaretur: dicente Domino ad Jeremiam: Ne oraveris pro populo isto, neque depreceris in bonum. Quia si jejunaverint, non exaudiam preces eorum. Et si holocausta et victimas obtulerint, non suscipiam eas. In gladio enim et fame, et pestilentia ego consumam eos (Jerem. 14. 11. 12) . Dicas, quid haec ad laudem Marcellae? Damnationis haereticorum haec fuit principium: dum adducit testes, qui prius ab eis eruditi, et postea ab haeretico fuerant errore correpti:",
          "candidate_score": 0.625559,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_24",
          "bdc_text": "Wird warlich den Jenffern , und herrn von Bern nahe sein , derhalben sij sich wol fur zu sehen haben ;",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_568",
          "psc_text": "sua conspicere [al. prospicere ] rupe clangentem? Ad Abraham, Isaac, et Jacob, trium quoque illustrium feminarum, vel tabernacula properare, vel memorias? Videre fontem, in quo a Philippo eunuchus est tinctus? Samariam pergere, et Joannis Baptistae, Elisaei quoque et Abdiae pariter cineres adorare? Ingredi speluncas, in quibus persecutionis et famis tempore Prophetarum agmina sunt nutrita? Ibimus ad Nazareth, et juxta interpretationem nominis ejus, florem, videbimus Galilaeae. Haud procul inde cernetur [al. cernitur ] Cana, in qua aquae in vinum versae sunt. Pergemus ad Itabyrium (Thabor montem) et tabernacula Salvatoris, non ut Petrus quondam voluit cum Moyse et Elia, sed cum Patre cernemus et Spiritu Sancto. Inde ad mare veniemus Genezareth, et de quinque et septem panibus videbimus in deserto quinque et quatuor hominum millia saturata. Apparebit oppidum Naim, in cujus portis [al. porta ] viduae filius suscitatus est. Videbitur et Hermonim, et torrens Endor, in quo superatus est Sisara. Capharnaum quoque",
          "candidate_score": 0.613667,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_8",
          "bdc_text": "So haben doch unsere herrn ain erbarer rath dass examen in ruhe gestellt , dann allerlej ubels daraus zu verhofen gewest , alls si dann in andern landen gnug same exempel haben .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1806",
          "psc_text": "quo in Graeco scriptum est καταπαύσωμεν; et nos ita transtulimus: Quiescere faciamus omnes dies festos Dei a terra. Et miror quomodo e latere Adnotationem nostram nescio quis temerarius scribendam in corpore putaverit, quam nos pro eruditione legentis scripsimus hoc modo, Non habet, καταπαύσωμεν, ut quidam putant, 660 sed κατακαύσωμεν, id est, incendamus. Et quia retulit mihi sanctus Presbyter Firmus, qui hujus operis exactor fuit, inter plurimos hinc habitam quaestionem, plenius de hoc disputandum videtur. In Hebraeo scriptum est SARPHU CHOL MOEDAU EL BAARES, quod Aquila, et Symmachus verterunt, ἑνεπύρισαν πασάς τάς συναγωγὰς τοῦ Οεοῦ, id est, incenderunt omnes solemnitates Dei in terra. Quinta, κατεκαυσαν id est, combusserunt. Sexta κατακαύσωμεν, id est, comburamus; quod et Septuaginta juxta Hexaplorum veritatem transtulisse perspicuum est. Theodotion quoque, ἑμπυρίσωμεν vertit, id est, succendamus. Ex quo perspicuum est, sic psallendum, ut nos interpretati sumus; et tamen sciendum, quid Hebraica Veritas habeat. Hoc enim quod Septuaginta transtulerunt,",
          "candidate_score": 0.606543,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_4",
          "bdc_text": "Ich habe in meiner negoten rais , so ich von Lion heraus gethan , gross verlangen gehabt , euch haim zu suchen , aber ungelegenhait des wetters und der geselschaft auf dissmal nit sein moegen .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1203",
          "psc_text": "biennium; ut nobis utriusque Instrumenti aeternam reddat domum. Piscator hominum, misso rete Apostolico, te quoque quasi pulcherrimum Auratam inter innumera piscium genera traxit ad littus. Reliquisti amaros fluctus, salsos gurgites, scissuras monitum, et Leviathan regnantem in aquis, cum Jesu deserta expetens, contempsisti, ut possis Propheticum illud canere: In terra deserta, et invio, et in inaquoso, sic in sancto apparui tibi (Ps. 62. 3) . Et iterum: Ecce elongavi fugiens, et mansi in solitudine. Exspectabam eum qui salvum me fecit a pusillanimitate spiritus et tempestate (Ps. 54. 8. 9) . Obsecro te et moneo parentis affectu, ut qui Sodomam reliquisti, ad montana festinans, post tergum ne respicias: ne aratri stivam, ne fimbriam Salvatoris, ne cincinnos ejus, noctis rore madefactos, quos semel tenere coepisti, aliquando dimittas: ne de tecto virtutum pristina quaesiturus vestimenta descendas; ne de agro revertaris domum, ne campestria cum Lot et amoena hortorum diligas, quae non irrigantur de coelo,",
          "candidate_score": 0.602307,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_28",
          "bdc_text": "Dass sich die herrn von Bern zum krieg rusten , daran thon sij weisslich , khan wol gedencken , es werde ain allgmainer aidtgnossischer zug werden .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1292",
          "psc_text": "ultima Moeotide inter glacialem Tanain, et Massagetarum immanes populos, ubi Caucasi rupibus feras gentes Alexandri claustra cohibent, erupisse Hunnorum examina, quae pernicibus equis huc illucque volitantia, caedis pariter, ac terroris cuncta complerent. Aberat tunc Romanus exercitus, et bellis civilibus in Italia tenebatur. Hanc gentem Herodotus refert, sub Dario, rege Medorum, viginti annis Orientem tenuisse captivum, et ab Aegyptiis atque Aethiopibus annum exegisse vectigal. Avertat Jesus ab orbe Romano tales ultra bestias. Insperati ubique aderant, et famam celeritate vincentes, non religioni, non dignitatibus, non aetati parcebant, non vagientis miserabantur infantiae. Cogebantur mori, qui nondum vivere coeperant; et nescientes malum suum, inter hostium manus ac tela ridebant. Consonus inter omnes rumor, petere eos Jerosolymam, et ob nimiam auri cupiditatem ad hanc urbem percurrere Muri neglecti pacis incuria, sarciebantur. Antiochia obsidebatur. Tyrus se volens a terra abrumpere, insulam quaerebat antiquam. Tunc et nos compulsi sumus parare naves, es se in littore, adventum hostium",
          "candidate_score": 0.5996,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_16",
          "bdc_text": "Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen :",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2375",
          "psc_text": "857 pertundetur manus ejus. Qui enim post adventum Domini Salvatoris Evangelicae interpretationis spiritum derelinquens, in Judaicae litterae morte requiescit, istius cuncta opera vulnerantur. Linum quoque fumigans non extinguet, populum de gentibus congregatum, qui extincto legis naturalis ardore, fumi amarissimi, et qui noxius oculis est, tenebrosaeque caliginis involvebatur erroribus. Quem non solum non restinxit et redegit in cinerem, sed e contrario de parva scintilla, et pene moriente, maxima suscitavit incendia; ita ut totus orbis arderet igne Domini Salvatoris, quem venit mittere super terram, et in omnibus ardere desiderat (Luc. 12. 49). Secundum tropologiam quid nobis videretur de hoc loco, in Commentariolis Matthaei breviter annotavimus. Iste autem qui arundinem quassatam non confregit, et linum fumigans non extinxit, judicium quoque perduxit ad victoriam (Isai. 42. 3), cujus judicia vera sunt, justificata in semetipsis (Psal. 18), ut justificetur in sermonibus suis, et vincat cum judicatur (Psal. 50), et tamdiu lumen praedicationis ejus in mundo",
          "candidate_score": 0.599568,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_33",
          "bdc_text": "Bit auch gantz dienstlich , so ir was neues bej euch , mir solches nach gelegenhait der zeit antzaigen. Stat mir wider zu verdiennen .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3012",
          "psc_text": "(Matth. 23. 8) . Si tamen scit expedire nobis, ut etiam talia noverimus, qui novit non solum quid doceat, verum etiam quid nobis discere expediat; nam confiteor dilectioni tuae cupiditatem meam; cupio quidem et hoc scire, quod quaeris; sed multo magis cuperem scire, si fieri posset, quando praesentetur desideratus omnibus gentibus, et quando regnum futurum sit Sanctorum, quam unde in hanc terram venire ceperim. Et tamen illud, cum ab illo, qui scit omnia, discipuli sui, nostri Apostoli, quaererent, responsum acceperunt: Non est vestrum nosse tempus, aut tempora, quae Deus posuit in sua potestate (Act. 1. 7) . Quid si et hoc scit non esse nostrum scire, qui profecto scit, quid nobis sit utile scire? Et illud quidem per illum scio, non esse nostri scire tempora, quae Pater posuit in sua potestate; utrum autem originem Animarum, quam nondum scio, nostrum sit scire, id est pertineat ad nos id scire, ne hoc",
          "candidate_score": 0.59902,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_28",
          "bdc_text": "Dass sich die herrn von Bern zum krieg rusten , daran thon sij weisslich , khan wol gedencken , es werde ain allgmainer aidtgnossischer zug werden .",
          "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1336",
          "psc_text": "Ex quibus omnibus nos omnes docemur, qui sapientiam dimisimus saecularem, et Aegyptias ollas contempsimus, non debere murmurare contra coelestem Scripturarum panem, nec virulentias Aegyptiorum, qui sunt magnarum carnium, sed simplicem mannae cibum quaerere; alioquin si rursus eas voluerimus appetere, vorabimus usque ad nauscam; et statim Domini igne torquebimur, desideriumque nostrum vertetur in tumulos, ut simus sepulcra dealbata, quae foris parent hominibus speciosa, intus autem plena sunt ossibus mortuorum, et omni spurcitia. XIV. MANSIO. Et profecti de sepulcris concupiscentiae, castra metati sunt in Aseroth (Num. 33. 17) . Quarta decima Mansio est in solitudine Pharan, quae in atria vertitur. In hac Aaron et Maria, propter Aethyopissam contra Moysen murmurant, et in typum zeli, adversus Ecclesiam de gentibus congregatam, populus Judaeorum leprae sorde perfunditur: nec redit ad tabernaculum, et pristinam recipit sanitatem, donec statutum plenitudinis gentium tempus impleat [al. impleatur ]. Et hoc prudens lector attende, quod post consummatam in duodecimo numero",
          "candidate_score": 0.597535,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 7,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "047_Augustinus-Hipponensis_De-oratione",
      "max_score": 0.675905,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12_14",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen .",
          "psc_chunk_id": "047_Augustinus-Hipponensis_De-oratione_window_0",
          "psc_text": "De oratione Evangelica praecepta, fratres dilectissimi, nihil aliud sunt quam magisteria divina, fundamenta aedificandae spei, firmamenta roborandae fidei, nutrimenta fovendi cordis, gubernacula dirigendi itineris, praesidia obtinendae salutis, quae dum dociles credentium mentes in terris instruunt, ad coelestia regna perducunt. Multa per prophetas suos dici Dominus voluit et audiri, sed quanto majora sunt quae Filius Dei loquitur, quae Dei sermo, qui in prophetis suis fuit, propria voce testatur, non jam mandans ut paretur venienti via, sed ipse veniens, et viam nobis aperiens ostendit, qualiter qui in tenebris mortis errantes improvidi et prius caeci fuimus, suae gratiae luce illuminati iter vitae ipso Domino rectore teneremus. Qui inter caetera salutaria sua monita et praecepta sua divina quibus populos suos consuluit ad salutem, etiam orandi ipse formam dedit; ipse quid precaremur monuit et instruxit; qui fecit vivere, docuit et orare, ea benignitate scilicet qua et caetera dare et conferre dignatus est ut, dum prece",
          "candidate_score": 0.675905,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_13_15",
          "bdc_text": "Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen . Amen .",
          "psc_chunk_id": "047_Augustinus-Hipponensis_De-oratione_window_9",
          "psc_text": "malo liberetur pro solo se roget; publica est enim nobis et communis oratio et quando oramus non pro uno, sed pro populo toto oramus, quia populus totus unus sumus. Deus pacis et concordiae magister qui docuit unitatem, sic orare etiam docuit, unde pro omnibus voluit, quomodo in uno omnes ipse portavit. Hanc orationis legem servaverunt tres pueri in camino ignis inclusi, consonantes in prece et spiritus consensione concordes. Hoc declarat divinae Scripturae fides; et, dum docet quomodo oraverint tales, dat exemplum quod imitari in precibus debeamus ut tales esse possimus. Tunc, inquit, illi tres quasi ex uno ore hymnum dicebant et benedicebant Dominum. Loquebantur quasi ex uno ore et nondum Christus illos docuerat orare, et idcirco orantibus fuit impetrabilis et efficax sermo, quia promerebatur Deum pacifica et simplex et spiritualis oratio. Sic et apostolos cum discipulis post ascensum Domini novimus orare: Erant, inquit, perseverantes unanimes in oratione, cum mulieribus et",
          "candidate_score": 0.647824,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 8,
      "cf_id": "cf006",
      "work_id": "stoa0275.stoa023.opp-lat2",
      "max_score": 0.675807,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_10_12",
          "bdc_text": "es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0275.stoa023.opp-lat2_window_40",
          "psc_text": "solus est benedictus. igitur dominum serui consequamur et maledicamur patienter, ut benedicti esse possimus. si parum aequanimiter audiam dictum aliquod in me proteraumproteruum aut nequam, reddam et ipse amaritudinis uicem necesse est, aut cruciabor impatientia muta. cum ergo (re)percussero maledictis, quomodo secutus inueniar doctrinam domini, qua traditum est non uasculorum inquinamentis, sed eorum, quae ex ore promuntur, hominem communicari, item: 8] Matth. 5, 89. 14] Matth. 5, 11. 15] cf. Deut. 21, 23. Gal. 3, 18. 22] cf. Marc. 7, 15. 18. 3 ipsum qui corpus Oehlerus Õ Bubimus. minorum uulgo delibatione JR*, deliberatione PMNFR1 6 in patientia N 8 pronocare R3, pronocari PMNFS1 10 qui ius P, cuius R,1 illi scripsi: ille PMNF 12 napulaturum acripsi; uapulaturus PMNF, uapulat RB, uapulabit Lat uerba grauius-Qapulatorum in libris tnU. post conatrictus tradita huc transtuli enim om. P (add. R ex Hvrsaugiensx) uapulabit B, uapulauit PMNF 15 benedictas F 20 repercussero seripsi:",
          "candidate_score": 0.675807,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 9,
      "cf_id": "cf016",
      "work_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1",
      "max_score": 0.674333,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_7_9",
          "bdc_text": "Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen . So haben doch unsere herrn ain erbarer rath dass examen in ruhe gestellt , dann allerlej ubels daraus zu verhofen gewest , alls si dann in andern landen gnug same exempel haben . Gott wölle inen sein genadt durch Jhesum Christum weiter mit thaillen ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1066",
          "psc_text": "etsi interrogauero, non respondebitis mihi, dixit Iesus, et ex illo respondere non possunt et ex illo supra illos intellego qui non intellegebant, quia testimonia didici quae ille non nouit. didieididici: qui sequitur me tollat crucem suam, didici: diligite inimicoinimicos uestros. et ideo optat anathema esse Paulus pro fratribus genere, inimicis fide. cap. 11 § 1 Uideretur inconueniens esse uerecundiae prophetali huiusmodi usurpatio, eo quod praesumpserit dicere quod super omnes docentes intellexerit, cum uel legem Moyses acceperit a domino et populo eius instituta tradiderit, Aaron sacrificiommsacrificiorum omnium decurso ritu sacerdotalem docuerit disciplinam, Iesus Naue significauerisignificauerit quemadmodum circumcisio possit iterari, Samuhel unctionis pro . § 2 pheticae pariter ac regiae sacramenta monstrauentmonstrauerit. uideretur, inquam, incongmaincongrua praesumptio, nisi praemisisset superiora, quibus non inmerito super docentes intellexisse se conprobaret. debuit hanc adsumere confidentiam qui docebatur a domino; et mandatum quod docebatur domini erat et ipse dominus qui docebat. merito super omnes intellexit quem docebat",
          "candidate_score": 0.674333,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12_14",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1064",
          "psc_text": "super omnes docentes ifte i ntelle x i, quia testimonia tua meditatio mea est. doctrinam profitentur scribae Iudaeorum, quia legem et prophetas ipsi priores habere meruerunt. sed illi profitentur docere, sed non docent. ei autem populo qui ex gentibus eonpetitconpetit dicere: super omnes docentes me inteilexi, quia illi non intellexerunt. respondet Iudaeus: 'unde habuisti intellegere, 7 cf. Ps. 1,2 17 cf. loll. 11,9-10 20.25 Ps. 118, 99 1 animis GmlllIml traducebatur MOav 2 coacerbandi PrnlRml 3 aestus] estu ab GM 4 studium ANPmlRTa interdum ARrrd 5 medi- fcatione NOT uendicabat Gm2M0a 8 meditationi A 9 quanta meditatio est ARm2 quantus meditator (meditatur 0 meditatus a)cet. vuideatur sigm- ficare Mav 11 alioqui A 12 neglegHitior est R 13 principiis propheta O W meditator GNOPmlRmlv 16 etiam saluator ne a 17 legernnns Rm1 ammonet NP 18 offendit AORm2av 19 enim] autem Ov 20 uersus on-GMNOPTv tertius Rm2 III N P, om.AGMORm1Tv 21quia",
          "candidate_score": 0.667286,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_10_12",
          "bdc_text": "es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_841",
          "psc_text": "erudiet PR 24 erudiuit] erudit a 26 nonj et BOII 0 aduocemus R semper ad legem simus adtenti. scriptum est enim: os iusti meditabitur sapientiam et lingua eius loquetur iudicium. hoc in ueteri testamento; audi dicentem et in nouo: prope est uerbum in ore tuo et in corde tuo. § 3 et maxime hanc meditationem sacerdotibus necessariam ostendit aa ntumTitum scnbensscribens, quia debet episcopus ampiectiamplecti eum qui secundum doctrinam est fidelem sermonem, ut potens sit exhortari in doctrina sana et eos qui contradicunt arguere. quod utique sollicitae atque intentae meditationis est, non perfunctoriae lectionis. et ad Timotheum scribens ait: adtende lectioni, exhortationi, doctrinae. lectio enim frequens nec intermissione aliqua destituta doctrinae munus operatur. cap. 40 § 1 Quod autem poscit ut uiuat, frequenter ostendimus huius corporis uitam uerae uitae gratiam non habere, sed illam ueram uitam fore, cuius bona unusquisque sanctorum credit se uidere in terra uiuentium. quod credimus nos",
          "candidate_score": 0.667135,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12_14",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1066",
          "psc_text": "etsi interrogauero, non respondebitis mihi, dixit Iesus, et ex illo respondere non possunt et ex illo supra illos intellego qui non intellegebant, quia testimonia didici quae ille non nouit. didieididici: qui sequitur me tollat crucem suam, didici: diligite inimicoinimicos uestros. et ideo optat anathema esse Paulus pro fratribus genere, inimicis fide. cap. 11 § 1 Uideretur inconueniens esse uerecundiae prophetali huiusmodi usurpatio, eo quod praesumpserit dicere quod super omnes docentes intellexerit, cum uel legem Moyses acceperit a domino et populo eius instituta tradiderit, Aaron sacrificiommsacrificiorum omnium decurso ritu sacerdotalem docuerit disciplinam, Iesus Naue significauerisignificauerit quemadmodum circumcisio possit iterari, Samuhel unctionis pro . § 2 pheticae pariter ac regiae sacramenta monstrauentmonstrauerit. uideretur, inquam, incongmaincongrua praesumptio, nisi praemisisset superiora, quibus non inmerito super docentes intellexisse se conprobaret. debuit hanc adsumere confidentiam qui docebatur a domino; et mandatum quod docebatur domini erat et ipse dominus qui docebat. merito super omnes intellexit quem docebat",
          "candidate_score": 0.666642,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_8_10",
          "bdc_text": "So haben doch unsere herrn ain erbarer rath dass examen in ruhe gestellt , dann allerlej ubels daraus zu verhofen gewest , alls si dann in andern landen gnug same exempel haben . Gott wölle inen sein genadt durch Jhesum Christum weiter mit thaillen ; es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_402",
          "psc_text": "m e dominus deus, quoniam loquetur pacem in plebem suam et super sanctos suos et in eos qui conuertunt ad ipsum cor suum. uerumtamen prope timentes eum salutare ipsius, ut inhabitet gloria in terra nostra. § 2 totus hic locus IesimiIesum dominum sonat, qui uiuificauitmortuos, Lazarum ante passionem, plurimos tempore propriae passionis. ipse est misericordia, utpote remissio peccatorum. ideo dicit 'ostende', quem uidere possit in corpore; nam deum in maiestate sua uidere non poterat, quia deum nemo uidit umquam. auidus propheta desiderat uidere quem sperat tenere, quem si uiderit desiderat propriis manibus conprehendere. § 3 ideoque ait: et sa1utare tuum da 4 cf. Ps. 84, 8 5 cf. Ps. 84,2 7*Gen. 3. 19 12*Ps. 81, 7—10 21 cf. loh. 11, 43—44 22 cf. Matth. 27, 52 25 Ioh. 1,18 27 Ps. 84, 8 2 quem] quin Mm2 hoc est om. GmlMNOPB 3 pr. et] est 0, om. MNT ueniae 0",
          "candidate_score": 0.665961,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_11_13",
          "bdc_text": "Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_542",
          "psc_text": "cantatemcaritatem deo praeeraspraeferas. § 2 alicuius dnutis uppressusoppressus potentia amisisti proprias facultates, indiges sumptu: memento domini dei tui, ne nox te egestatis abducat a deuotionis affectu. hoc est enim mandatum legis, ut in nocte magis quaeras, ut, quando magis exaudiaris a domino, et possis dicere: in tribulatione inuocaui dominum et exaudiuit me in latitudine. cap. 35 § 1 Sed nec quaerere perfunctorie abundat ad gratiam, sed ut insistas et intendas muneri. denique ista uel ecclesia uel anima quae requisiuit in cubili, quaesiuit in noctibus, primo non inuenit, quia fortasse in cubili quaesiuit, sed posteaquam surrexit et abiit in ciuitatem — uide ne in illam ciuitatem, in quam dominus celebraturus pascha discipulos destinauit: ite in ciuitatem ad quendam —, posteaquam in foro, ut dixi, quaesiuit, ubi oleum uenditur, quod expectantes sponsum emere consuerunt, ubi ius, ubi leges. § 2 si lex spiritalis, et forum est utique spiritale, ubi disputant periti legis",
          "candidate_score": 0.657323,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_3_5",
          "bdc_text": "Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an. Ich habe in meiner negoten rais , so ich von Lion heraus gethan , gross verlangen gehabt , euch haim zu suchen , aber ungelegenhait des wetters und der geselschaft auf dissmal nit sein moegen . Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1702",
          "psc_text": "ipse dicebat: ego ad patrem uado, et quodcumque ab eo petieritis in nomine meo hoc faciam? denique alibi ait, cum Lazarum suscitaret: sciebam quod semper me audis, nec quasi infirmus pernoctabat, qui sciebat quod semper auditur, et clamauit: Lazare, ueniforas. locuta est resurrectio, mors recessit. cap. 35 § 1 Suscepit etiam affectum rei et stetit ante iudicem reus nec dedignatus est dominus omnium praesidis uilitatem. interrogatus tacebat. ostendens non in clamore uocis nec in forensis adsertione patrocinii. sed in conscientiae integritate esse innocentiae defensionem nec salutem corporis ambiendam, sed animi puritatem. dentquedenique. qui Susannam absoluit tacentem, se obtulit morti; in illa causa. ut nemo desperaret, in hac, ut redimendae uniuersitatis sacrificium 4*Ioh. 10,11 6 cf- Luc. 15, 5 9 cf. I Ioh- 2, 1 10 cf. Luc. 6,12 17 Ioh. 14, 12—13 19*Ioh. 11, 42 21 Ioh. 11, 43 cf. Ioh. 11, 25 24 cf. Matth. 26, 63 1 etj",
          "candidate_score": 0.643909,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_15_17",
          "bdc_text": "Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1746",
          "psc_text": "resupino soluamur affectu. omnes oportet nos ante tribunal Christi adsistere, ut recipiat unusquisque quod gessit, siuebonum siue malum. § 2 uides quia et Paulus adsistet, ut ipse commemorat. calle ne ligna, caue ne stipulam ad iudicium dei tecum deferas, quae ignis exurat. caue ne, cum in unnuno aut duobus habeas quod probetur, in pluribus operibuoperibus? deferas quod offendat. si, cuius opus arserit, detrimentum patietur, potest tamen perignem et ipse saluari. § 3 unde colligitur, quia idem homo et saluatur ex parte et condemnatur ex parte. cognoscentes itaque multa esse iudicia opera 4 Deut. 6, 4 6 cf. I Ioh. 4, 2 8 cf. I Gor. 8, 6 19*II Cor. 6, 10 22 sqq.] cf. I Cor. 3, 12—15 25*1 Cor. 3,15 3 audistis Mm14 israhel R 5 domiausj deus AGm20av 7 carnem P 8 in] per Pm2 10 pr. utj et Pml nostros a informetur Νμ. informent a U conuersationes",
          "candidate_score": 0.636894,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_31",
          "bdc_text": "got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_402",
          "psc_text": "m e dominus deus, quoniam loquetur pacem in plebem suam et super sanctos suos et in eos qui conuertunt ad ipsum cor suum. uerumtamen prope timentes eum salutare ipsius, ut inhabitet gloria in terra nostra. § 2 totus hic locus IesimiIesum dominum sonat, qui uiuificauitmortuos, Lazarum ante passionem, plurimos tempore propriae passionis. ipse est misericordia, utpote remissio peccatorum. ideo dicit 'ostende', quem uidere possit in corpore; nam deum in maiestate sua uidere non poterat, quia deum nemo uidit umquam. auidus propheta desiderat uidere quem sperat tenere, quem si uiderit desiderat propriis manibus conprehendere. § 3 ideoque ait: et sa1utare tuum da 4 cf. Ps. 84, 8 5 cf. Ps. 84,2 7*Gen. 3. 19 12*Ps. 81, 7—10 21 cf. loh. 11, 43—44 22 cf. Matth. 27, 52 25 Ioh. 1,18 27 Ps. 84, 8 2 quem] quin Mm2 hoc est om. GmlMNOPB 3 pr. et] est 0, om. MNT ueniae 0",
          "candidate_score": 0.635228,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_16_18",
          "bdc_text": "Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden . Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_706",
          "psc_text": "maris fluctus, subit incerta nauigii, sed metum discriminis leuant desideria filiommfiliorum. quam pulchre etiam de martyribus dicitur, qui uere militant Christo, qui persecutiones ungnlasungulas gladios incendia non timentes infestis se regibus obtulerunt! timorem etenim quem poterant habere poenarum excluserunt amore martyrii. cap. 3 § 1 Hunc sensum autem esse interprptationisinterpretationis huius etiam de Threnis Hieremiae possumus adprobare. nam et ihi sub hac littera scriptum est: bonus est dominus sustinentibus eum, animacanimae quae quaerit eum; bonum est sustinere p t sperare in salutare dei. bonum est u i ro cum portauorit iugum graue a l*Ps. 118, 6ö 3 Ps. 118, 72 10*1 Ioh. 4, 18. 24*Thren. 3, 25—27 1 iocunditate MOPRa 4 potest NPR 5 quid] quod Mm1 intellegimus Am1MNOa interpretatio] add. et Ov 6 obscuri A obseuritati MNPRT sensui scripsi sensus codd. ar sui om. 0 sermonibus 0 sermo u 8 ut] add. per Mm2 9 in tempore GMOv interpretatio",
          "candidate_score": 0.634252,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_16_18",
          "bdc_text": "Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden . Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1760",
          "psc_text": "grauium catenarum, Iiinchinc carnifex cruentus adsistat: pone, inquam, circumspectantem omnia plena suppliciis. deinde cogitantem mandata diuina. ilhun ignem perpetuum, illud sine fine incendium perfidorum. 9 Ps. 119, 7 17∗Ps. 118, 161 19*Ps. 33,10 20 Ps. 111,1 21*Ps. 111.1 def. A 2 uires M iares Rtnl sibi iure v aendieant Ma iis Gv hiis R 4 qui iusteO 5 sustineant Ptnl 6 nullum iustorum 0 thorum Rm2a 7 supplicia sustinere cogatur O subplicia M 8 iuste MN Ra alt. qui om.0 12 beneficus PR quia] qui a 14 infidosj add. gratia a arcersitur 0 accersetur PmlRtnl areessitur v 16 uerumj add. is Mv his 0 debet esse Oav debit Gm1 20 dominuinj add. omnes a 23 incutientium GMP 24 flam- mas M 25 exaestuat Om1Pm1 26 assistat cruentus O 27 subpliciis M supplicii Ov illam poenae recrudescentis aerumnam, trepidare corde, ne, dum praesentibus cedit, perpetuis se dedat exitiis, perturbari animo, dum",
          "candidate_score": 0.632535,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_5_7",
          "bdc_text": "Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ; got woelle unns darbei erhalten . Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1251",
          "psc_text": "odio habui et legem tuam dilexi. quanto erga dominum propendat affectu, sanctus propheta Dauid hoc uersiculo declarauit, quia, cum suos inimicos nequaquam sit persecutus — utpote qui et regis Saul, a cuius insidiis periculum salutis cauere uix poterat, nec uitam putauerit adpetendam et mortem aestimauerit uindicandam et parricidae filii ingemuerit interitum et multorum persequentium se flagitiis adpetitus ignouerit, ut ipse § 2 ait, quia uicem iniuriae laedentibus non rependerit —, praeuaricatores tamen diuinae legis exosus horrescat. in quo utique et clementia morum eius mansuetudoque pietatis et uehemens deuotionis aperitur intentio euangelici praecepti conueniens disciplinae, quam prophetico spiritu praeuidebat. etenim dominus Iesus et nostrorum inimicorum dilectionem nobis expetendam esse praecepit et dei hostes, etiamsi nobis aut parentum aut filiorum aut coniugii germanitatisque necessitudine copulentur, odio persequendos. sic enim scriptum est: si quis uenerit ad me et non oderioderit t patrem et matrem et uxorem et filios et fratres et sorores, adhuc",
          "candidate_score": 0.632138,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_31",
          "bdc_text": "got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1434",
          "psc_text": "suauis iucunditate gratiae, remissione uitiorum, quam nulla uexat amaritudo peccati, et ipsa iam caritas, quae diligendo dominum ipsius et nomen acceperit. quia deusedeus caritas est. cap. 23 § 1 Recte ergo Dauid petit gressus suos dirigi secundum uerbum dei, ut fiant et ipsi speciosi et non dominetur ei iniquitas. quam iure praecauit. sciebat enim et Abraham gressus suos secundum praecepta domini dirigentem et adpetito speciosae uxoris pudore temptatum, sed non confusum et in unici immolatione filii postulata patriae mentis pietate luctatlUn, sed coronatum, se quoque in furore Saul, incestu Amnon, Abessalon parricidio iniquitatis inprobae feralibus temptationibus adpetitum hoc solo euasisse, quod dirigens gressus suos secundum pietatem domini a paterno non recessit affectu, intra se gemens crimen incesti, a se relegans odia parricidae. filius meus Abessalon, filius meus, inquit, Abessalon, quis dabit mihi mortem pro te? memor naturae pietas, offensae inmemor, de quo ante quaesiuit : puerne uiuit ? lcf. Cant.",
          "candidate_score": 0.627962,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_0",
          "bdc_text": "Eernwirdiger unnd insonders gonstiger herr und verthrauter freundt euch sindt ijdertzeit meine gefliessne dienst bevorr .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_473",
          "psc_text": "me in his? et memorata sunt minima in conspectu tuo, domine, et locutus es pro domo serui tui in longinquo, et infra ait: et nunc, domine meus domine, tu es deus et uerba tua sunt uera et locutus es pro seruo tuo bona haec. et nunc incipe benedicere domum serui tui, ut sim in aeternum in conspectu tuo, quoniam tu, domine meus domine, locutus es; a benedictione tua benedieeturbenedicetur domus serui tui in aeternum —, hoc igitur responso et aliis uocatus Dauid sperare non desinit et propheticae fidei auctoritate conuenit dominum, ut meminerit promissorum suorum quorimiquorum inmemor esse non soleat. § 2 sanctis enim quodcumque spoponderit implere consueuit, nostrarum inmeinorinmemor iniquitatum, suarum non inmemor sponsionum. denique seriptumscriptum est: egosum ego sum, qui deleo iniquitates tuas, et memor non ero; tu autem meDior esto. et iudicemur. uult obliuisci quaecumque minitatus fuerit peccatoribus, si uias aliquando conuertant, uult etiam conueniri, ut, si",
          "candidate_score": 0.622929,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_4_6",
          "bdc_text": "Ich habe in meiner negoten rais , so ich von Lion heraus gethan , gross verlangen gehabt , euch haim zu suchen , aber ungelegenhait des wetters und der geselschaft auf dissmal nit sein moegen . Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ; got woelle unns darbei erhalten .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1251",
          "psc_text": "odio habui et legem tuam dilexi. quanto erga dominum propendat affectu, sanctus propheta Dauid hoc uersiculo declarauit, quia, cum suos inimicos nequaquam sit persecutus — utpote qui et regis Saul, a cuius insidiis periculum salutis cauere uix poterat, nec uitam putauerit adpetendam et mortem aestimauerit uindicandam et parricidae filii ingemuerit interitum et multorum persequentium se flagitiis adpetitus ignouerit, ut ipse § 2 ait, quia uicem iniuriae laedentibus non rependerit —, praeuaricatores tamen diuinae legis exosus horrescat. in quo utique et clementia morum eius mansuetudoque pietatis et uehemens deuotionis aperitur intentio euangelici praecepti conueniens disciplinae, quam prophetico spiritu praeuidebat. etenim dominus Iesus et nostrorum inimicorum dilectionem nobis expetendam esse praecepit et dei hostes, etiamsi nobis aut parentum aut filiorum aut coniugii germanitatisque necessitudine copulentur, odio persequendos. sic enim scriptum est: si quis uenerit ad me et non oderioderit t patrem et matrem et uxorem et filios et fratres et sorores, adhuc",
          "candidate_score": 0.618793,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_4",
          "bdc_text": "Ich habe in meiner negoten rais , so ich von Lion heraus gethan , gross verlangen gehabt , euch haim zu suchen , aber ungelegenhait des wetters und der geselschaft auf dissmal nit sein moegen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1400",
          "psc_text": "25 aperuermt G 26 agnoscit Pm2 inimicis suis talia sustinerent et fremeret in eos dentibus intellegibilis ille peccator diabolus, sicut leo rugiens et requirens quem deuoret. isti igitur non dixerunt: benedictus dominus qui non dedit nos in capturam dentibus eorum, quia sperandum de domino non putarunt. ergo excidium eorum diabolus quod praesumebat inuenit. deglutiuit eos, quoniam deerat pastor offensus qui extraheret de ore leonis crura ouis aut cartillaginem. cap. 4 § 1 Sequi noluerunt, audire noluerunt. ideo decedente pastore uestigia eorum atque aures suis faucibus occupauit, quia faciem sanctorum non receperunt et nobilibus misericordiam non dederunt. ut tertio Hieremias sub hac littera dicit in Threnis. qui erant nobiles nisi qui non obscuram hanc uitam. sed in lumine sanctitatis egerunt ? et omnibus quidem misericordia inopibus iure debetur, sed maior quidam, cum ex diuitibus atque nobilibus in ultimum statum atque egestatis necessitatem aliquos aerumna deiecit, miserationis pulsat affectus. cap. 5 §",
          "candidate_score": 0.603469,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 10,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "stoa0040.stoa057.opp-lat1",
      "max_score": 0.673929,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_8_10",
          "bdc_text": "So haben doch unsere herrn ain erbarer rath dass examen in ruhe gestellt , dann allerlej ubels daraus zu verhofen gewest , alls si dann in andern landen gnug same exempel haben . Gott wölle inen sein genadt durch Jhesum Christum weiter mit thaillen ; es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa057.opp-lat1_window_180",
          "psc_text": "credentem in eum. item in eodem libro apostolus Paulus: notum ergo sit uobis, inquit, uiri fratres, quoniam per hunc uobis remissio peccatorum annuntiatur; ab omnibus quibus non potuistis in lege Moysi iustificari, in hoc omnis credens iustificatur. § 53 Hoc tanto aggere testimoniorum cuius aduersus ueritatem dei elatio non prematur? et multa quidem alia repperiri possunt, sed et finiendi huius operis cura non neglcgenterneglegenter habenda est. de libris quoque ueteris testamenti multas contcstationes diuinorum eloquiorum adhibere in hanc sententiam supcruacaneumsuperuacaneum putaui, quando quidem illic quod occultatur sub uelamento uelut terrenarum promissionum, hoc in noui testamenti praedicatione reuelatur. et ipse dominus librorum ueterum utilitatem breuiter demonstrauit et definiuit dicens oportuisse inpleri, quae de illo scripta essent in Lege et Prophetis et Psalmis, et haec ipsa esse, 'quod oportebat Christum pati et resurgere a mortuis tertia diedic et praedicari in nomine eius paenitentiam et remissionem peccatorum per omnes gentes incipientibus ab Hierusalem'.",
          "candidate_score": 0.673929,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_26",
          "bdc_text": "gar fallenn und also Jenf den ersten anstos werde leidenn .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa057.opp-lat1_window_62",
          "psc_text": "quo omnes imitatione peccauerunt, quia primus hominum ipse peccauit. ac per hoc Abel dici debuit, in quo uno similiter homines imitatione iustificentur, quoniam ipse primus hominum uiste uixit. aut si propter quendam articulum temporis ad noui testamentiexordium pertinentem Christus est positus propter imitationcmimitationem caput iustorum, Iudasludas eius traditor caput poni debuit peccatorum. porro si propterea Christus unus cst in quo omnes iustificentur, quia non sola eius imitatio iustos facit, sed per spiritum regenerans gratia, propterea et Adam unus est in quo omnes peccauerunt, quia notinon sola eius imitatio peccatores facit, sed per carnem generans poena. ob hoc etiam dictum est 'oinnes' et 'omnes'. neque enim qui generantur per Adam, idem ipsi omnes per ChristuinChristum regenerantur; sed hoc rectedictum cst, quiasicut nullius carnalisgeneratio nisi pei Adam sic spiritalis nullius nisiper Christum. namsi aliqui possent carne generari non per Adametaliquiregenerari spiritu notinon per Ciu-istum, non liquide 'omnes' siue hic siue ibi dicerentur.",
          "candidate_score": 0.621201,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_33",
          "bdc_text": "Bit auch gantz dienstlich , so ir was neues bej euch , mir solches nach gelegenhait der zeit antzaigen. Stat mir wider zu verdiennen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa057.opp-lat1_window_386",
          "psc_text": "beneficio tribueudotribuendo nemo iuste reprehendat misericordem et in uindicta exercenda. nemo iuste reprehendat lIeracem, sicut in illis cuangeliciseuangelicis operariis aliis placitam mercedem reddentem, aliis etiam non placitam largientem nullus iuste l'ulpauerit, consilium tamen occultioris institiaeiustitiae penes ipsum est. Nos, quantum concessum est, sapiamus et intcllegarnusintellegamus, si possumus, dominum deum bonum ideo etiam sanctis suis alicuius operis iusti aliquando non tribuere uel certam scientiam uel uictricem delectationem, ut cognoscant non a se ipsis, sed ab illo sibi esse lucem, qua inluniinentur tenebrae eorum, et suauitatem, qua dct fructum suum terra eorum. § 33 Cum autem ab illo illius adiutorium dcprecamurdeprecamur ad facicndamfaciendam perficiendamque iustitiam, quid aliud deprecamur, quam ut aperiat quod latebat et suaue faciat quod non delectabat? quia et hoc ab illo essedeprccandum eiusgratiadidicimus, dum antea lateret, eius gratiadileximus. dum antea non delcctarctdelectaret, ut qui gloriatur non in se, sed in domino glorietur. extolli quippe in supcrbiamsuperbiam propriacpropriae uoluntatis est",
          "candidate_score": 0.593564,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 11,
      "cf_id": "cf016",
      "work_id": "stoa0022.stoa035.opp-lat1",
      "max_score": 0.673678,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_10_12",
          "bdc_text": "es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa035.opp-lat1_window_164",
          "psc_text": "omnes apostoli, non omnes prophetae. non omnes pastores, non omnes uirtutes, non omnes habent gratiam curationum, non omnes linguis loquuntur. ubi diuersa praemia, merita diuersa. § 77 et praemittuntur et patri munera. filius honorat patrem, Christus populum suum inuitat promissis, inuitat D muneribus. portant haec munera illi asini inutiles et laboriosi ante, nunc utiles, portant in typo Christi munera portaturi in euangelio munerammunerum largitorem. § 78 Dimisit autem fratres suos et abierunt. et dixit illis Ioseph: nolite irasci in uia. quam bene docet ab iracundia praecauendum, quod ea possit etiam amantes sui separare germanos, et maxime in uia fugiendam esse discordiam, ubi ipse uiandi comitatus debet inuiolabilis gratiae habere consortium. quid aliud autem ait dominus noster Iesus E ex hoc corpore recessurus, cum discipulos dimitteret suos, nisi ne irascerentur in uia, dicens: pacem relinquo uobis, pacem meam do uobis? ubi enim pax est, iracundia locum 5 Prouerb. 29, 40 (31,",
          "candidate_score": 0.673678,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa035.opp-lat1_window_164",
          "psc_text": "omnes apostoli, non omnes prophetae. non omnes pastores, non omnes uirtutes, non omnes habent gratiam curationum, non omnes linguis loquuntur. ubi diuersa praemia, merita diuersa. § 77 et praemittuntur et patri munera. filius honorat patrem, Christus populum suum inuitat promissis, inuitat D muneribus. portant haec munera illi asini inutiles et laboriosi ante, nunc utiles, portant in typo Christi munera portaturi in euangelio munerammunerum largitorem. § 78 Dimisit autem fratres suos et abierunt. et dixit illis Ioseph: nolite irasci in uia. quam bene docet ab iracundia praecauendum, quod ea possit etiam amantes sui separare germanos, et maxime in uia fugiendam esse discordiam, ubi ipse uiandi comitatus debet inuiolabilis gratiae habere consortium. quid aliud autem ait dominus noster Iesus E ex hoc corpore recessurus, cum discipulos dimitteret suos, nisi ne irascerentur in uia, dicens: pacem relinquo uobis, pacem meam do uobis? ubi enim pax est, iracundia locum 5 Prouerb. 29, 40 (31,",
          "candidate_score": 0.669725,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_8_10",
          "bdc_text": "So haben doch unsere herrn ain erbarer rath dass examen in ruhe gestellt , dann allerlej ubels daraus zu verhofen gewest , alls si dann in andern landen gnug same exempel haben . Gott wölle inen sein genadt durch Jhesum Christum weiter mit thaillen ; es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa035.opp-lat1_window_164",
          "psc_text": "omnes apostoli, non omnes prophetae. non omnes pastores, non omnes uirtutes, non omnes habent gratiam curationum, non omnes linguis loquuntur. ubi diuersa praemia, merita diuersa. § 77 et praemittuntur et patri munera. filius honorat patrem, Christus populum suum inuitat promissis, inuitat D muneribus. portant haec munera illi asini inutiles et laboriosi ante, nunc utiles, portant in typo Christi munera portaturi in euangelio munerammunerum largitorem. § 78 Dimisit autem fratres suos et abierunt. et dixit illis Ioseph: nolite irasci in uia. quam bene docet ab iracundia praecauendum, quod ea possit etiam amantes sui separare germanos, et maxime in uia fugiendam esse discordiam, ubi ipse uiandi comitatus debet inuiolabilis gratiae habere consortium. quid aliud autem ait dominus noster Iesus E ex hoc corpore recessurus, cum discipulos dimitteret suos, nisi ne irascerentur in uia, dicens: pacem relinquo uobis, pacem meam do uobis? ubi enim pax est, iracundia locum 5 Prouerb. 29, 40 (31,",
          "candidate_score": 0.664636,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 12,
      "cf_id": "cf012",
      "work_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1",
      "max_score": 0.673265,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_7_9",
          "bdc_text": "Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen . So haben doch unsere herrn ain erbarer rath dass examen in ruhe gestellt , dann allerlej ubels daraus zu verhofen gewest , alls si dann in andern landen gnug same exempel haben . Gott wölle inen sein genadt durch Jhesum Christum weiter mit thaillen ;",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_136",
          "psc_text": "tenens baptizatus ad quietem dei commigrauit, nefas putamus inde aliquid mutilare et tot sanctos et confessores et successores martirum ipsius tractatus conscriptores in aliquo remouere, cum et ipsi praeteritorum eatholicorumcatholicorum secundum scripturas cuncta seniarunt. (quorum fides) mansit usque in haec tempora, quibus pietas tua (a) deo patre per deum et dominum nostrum Iesum Christum regendi orbis accepit (facultatem). ∗∗∗∗∗ 1 hoc sc. concilio Nicaeno; cf. p. 79, 8 3 militare Fab 5 conscribtores (alt. o ex e) A conscriptas res Cml praeteritorum catholicae ecclesiae scriptorum susp. Cou 6 scribturas A cunctas CFab seruauerunt CFab seruauerint Cou quorum fides add. Cou mansit usque coni. Cou mansisseque A 7 a add. Cm2 9 facultatem add. Fed potestatem add. Cou 9—82,1 lacunam indicaui, cf. textum graecum; Ualesius ita suppleuit: uerum miseri homines et infelici sensu praediti iterum ausu temerario se praecones impiae doctrinae renuntiarunt et σβυέϱων τη̄ς τω̃ν 'Ρωμαίων ϰϰλησίας - ἐγνωϰότες δὲ",
          "candidate_score": 0.673265,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_6_8",
          "bdc_text": "got woelle unns darbei erhalten . Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen . So haben doch unsere herrn ain erbarer rath dass examen in ruhe gestellt , dann allerlej ubels daraus zu verhofen gewest , alls si dann in andern landen gnug same exempel haben .",
          "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_136",
          "psc_text": "tenens baptizatus ad quietem dei commigrauit, nefas putamus inde aliquid mutilare et tot sanctos et confessores et successores martirum ipsius tractatus conscriptores in aliquo remouere, cum et ipsi praeteritorum eatholicorumcatholicorum secundum scripturas cuncta seniarunt. (quorum fides) mansit usque in haec tempora, quibus pietas tua (a) deo patre per deum et dominum nostrum Iesum Christum regendi orbis accepit (facultatem). ∗∗∗∗∗ 1 hoc sc. concilio Nicaeno; cf. p. 79, 8 3 militare Fab 5 conscribtores (alt. o ex e) A conscriptas res Cml praeteritorum catholicae ecclesiae scriptorum susp. Cou 6 scribturas A cunctas CFab seruauerunt CFab seruauerint Cou quorum fides add. Cou mansit usque coni. Cou mansisseque A 7 a add. Cm2 9 facultatem add. Fed potestatem add. Cou 9—82,1 lacunam indicaui, cf. textum graecum; Ualesius ita suppleuit: uerum miseri homines et infelici sensu praediti iterum ausu temerario se praecones impiae doctrinae renuntiarunt et σβυέϱων τη̄ς τω̃ν 'Ρωμαίων ϰϰλησίας - ἐγνωϰότες δὲ",
          "candidate_score": 0.661953,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 13,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes",
      "max_score": 0.673081,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_10_12",
          "bdc_text": "es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_560",
          "psc_text": "Dei misericordiae consecretis; ut in vobis illud feliciter impleatur, quod de beato viro scriptum est, quia in lege Domini meditabitur die ac nocte (Psal. II, 1) : et illud, Beati qui scrutantur testimonia ejus, in toto corde exquirunt eum: et illud, In toto corde meo abscondi eloquia tua, ut non peccem tibi (Psal. CXVIII, 2, 11) . Sicut enim, ut ipsi audistis, ille qui in corde suo abscondit eloquia Dei, non peccat; ita et ille qui non abscondit, peccare non cessat. Si enim negotiatoribus non sufficit de una tantum merce lucra conquirere, sed plures merces comparant, ex quibus substantiam suam augeant; et agricolae diversa genera seminum conantur inserere, unde sufficientem cibum sibi et suis valeant praeparare: quanto magis in spiritualibus lucris non vobis debet sufficere, quod in ecclesia lectiones divinas auditis, sed in domibus et in conviviis vestris, et quando dies breves sunt, etiam aliquibus horis in noctibus lectioni divinae",
          "candidate_score": 0.673081,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_11_13",
          "bdc_text": "Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g .",
          "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_560",
          "psc_text": "Dei misericordiae consecretis; ut in vobis illud feliciter impleatur, quod de beato viro scriptum est, quia in lege Domini meditabitur die ac nocte (Psal. II, 1) : et illud, Beati qui scrutantur testimonia ejus, in toto corde exquirunt eum: et illud, In toto corde meo abscondi eloquia tua, ut non peccem tibi (Psal. CXVIII, 2, 11) . Sicut enim, ut ipsi audistis, ille qui in corde suo abscondit eloquia Dei, non peccat; ita et ille qui non abscondit, peccare non cessat. Si enim negotiatoribus non sufficit de una tantum merce lucra conquirere, sed plures merces comparant, ex quibus substantiam suam augeant; et agricolae diversa genera seminum conantur inserere, unde sufficientem cibum sibi et suis valeant praeparare: quanto magis in spiritualibus lucris non vobis debet sufficere, quod in ecclesia lectiones divinas auditis, sed in domibus et in conviviis vestris, et quando dies breves sunt, etiam aliquibus horis in noctibus lectioni divinae",
          "candidate_score": 0.663149,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_14_16",
          "bdc_text": "etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen . Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen :",
          "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_601",
          "psc_text": "ad vitam aeternam, quam cum multis ad gehennam. Melius est modicum justo super divitias peccatorum multas: auxiliante Domino nostro Jesu Christo, cui est honor et imperium in saecula saeculorum. Amen. SERMO LXIII. O fratres charissimi, quam metuenda est illa dies, in qua Dominus noster Jesus Christus cum flamma ignis advenire proposuit, etc. SERMO LXIV. DE EXHORTATIONE AD SACERDOTES, UT DOCEANT QUID POPULUM CHRISTIANUM SCIRE ET OBSERVARE OPORTEAT. Audite, filioli mei, et intelligite quomodo Scriptura sancta admonet nos et invitat ad regna coelorum, et ostendit viam quomodo mala istius mundi evadere possimus, et ad vitam pervenire aeternam Christo adjuvante. Clamat enim Dominus per prophetam ad sacerdotes qui populo praesunt, ut doceant eum et admoneant, et viam veritatis annuntient: dicit enim, Clama, ne cesses; quasi tuba exalta vocem tuam, et annuntia populo meo scelera eorum (Isai. LVIII, 1) : et iterum, Quod si non annuntiaveris iniquo iniquitatem suam, sanguinem ejus de manu",
          "candidate_score": 0.661126,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_560",
          "psc_text": "Dei misericordiae consecretis; ut in vobis illud feliciter impleatur, quod de beato viro scriptum est, quia in lege Domini meditabitur die ac nocte (Psal. II, 1) : et illud, Beati qui scrutantur testimonia ejus, in toto corde exquirunt eum: et illud, In toto corde meo abscondi eloquia tua, ut non peccem tibi (Psal. CXVIII, 2, 11) . Sicut enim, ut ipsi audistis, ille qui in corde suo abscondit eloquia Dei, non peccat; ita et ille qui non abscondit, peccare non cessat. Si enim negotiatoribus non sufficit de una tantum merce lucra conquirere, sed plures merces comparant, ex quibus substantiam suam augeant; et agricolae diversa genera seminum conantur inserere, unde sufficientem cibum sibi et suis valeant praeparare: quanto magis in spiritualibus lucris non vobis debet sufficere, quod in ecclesia lectiones divinas auditis, sed in domibus et in conviviis vestris, et quando dies breves sunt, etiam aliquibus horis in noctibus lectioni divinae",
          "candidate_score": 0.654602,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_0_2",
          "bdc_text": "Eernwirdiger unnd insonders gonstiger herr und verthrauter freundt euch sindt ijdertzeit meine gefliessne dienst bevorr . Eur gut willig schreiben , dessen datum 21 ianuarij , hab ich sambt bei ligenden buchlein empfangen und thue mich dern ganntz freuntlich bedancken ; wil es in ander weg mit der zeit vergleichen .",
          "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_630",
          "psc_text": "DE AGENDA POENITENTIA. Pius et misericors Deus, fratres charissimi, ad compunctionem et poenitentiam nos hortatur, dicens: Convertimini ad me in toto corde vestro, in jejunio et fletu et planctu (Joel II, 12); quia nolo mortem peccatoris, sed ut convertatur et vivat (Ezech. XVIII, 23) : et iterum, Noli tardare, inquit propheta, converti ad Dominum, et ne differas de die in diem (Eccli. V, 8) : et iterum, Cum conversus ingemueris, salvus eris (Ezech. XVIII, 27) . Convertimini igitur, charissimi, ad Dominum Deum nostrum, tanquam boni servi ad fidelem Dominum. Humiliemus nos in conspectu Dei, et ploremus ante Deum qui fecit nos. Non dedignemur in hoc saeculo agere poenitentiam, et peccatorum nostrorum precari veniam, ut infernalem evadere possimus poenam, ac ad aeternam pervenire laetitiam. Emendemus ergo nos in jejuniis et vigiliis et caeteris operibus piis, scientes quod cor contritum et humiliatum Deus non spernit (Psal. L, 19): sic enim ait Apostolus,",
          "candidate_score": 0.652918,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_17_19",
          "bdc_text": "man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden . Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen . Ich hab mit grosser muhe solche exemplar be khomen moegen , dan man sij verbotten , fail zu haben ;",
          "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_229",
          "psc_text": "crudelem frequenter periisse audio. Igitur, fratres mei et laetitia cordis mei, obsecro ut non peccetis, ut in die novissimo nec crudeles, nec nimis misericordes inveniri possitis. Deponite murmura, claudite infra dentes linguam, ponite custodiam ori vestro, et silete; non solum a malis, sed etiam quandoque a bonis silere, laudabile est. Ait enim sanctus propheta, Silui a bonis (Psal. XXXVIII, 3) . Nam omne bonum ubique proferre non debemus: sed tempus proferendi agnoscamus in cunctis. Estote igitur, fratres, non loquaces, sed veraces. Calcate murmurationes, et fugite eas ut mortem. Nam murmurare, detrahere, vel despicere, hypocritarum conditio et ignorantium. Murmurare denique et detrahere hypocrita non satiatur, de omnibus maledicens ut ipse solus a cunctis praedicetur beatus. Omnia judicat, ut nemo sit qui eum audeat judicare. Omnia despicit, ut ipse solus sit qui ab omnibus aspiciatur. O hypocrita, cave ne ad mensam meam pervenias. Nam ibi antequam aliquid sumas, lectio mea tibi primo",
          "candidate_score": 0.639087,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_17_19",
          "bdc_text": "man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden . Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen . Ich hab mit grosser muhe solche exemplar be khomen moegen , dan man sij verbotten , fail zu haben ;",
          "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_230",
          "psc_text": "detrahere hypocrita non satiatur, de omnibus maledicens ut ipse solus a cunctis praedicetur beatus. Omnia judicat, ut nemo sit qui eum audeat judicare. Omnia despicit, ut ipse solus sit qui ab omnibus aspiciatur. O hypocrita, cave ne ad mensam meam pervenias. Nam ibi antequam aliquid sumas, lectio mea tibi primo legetur. Quid enim primo in mensa mea descripsi? Quid primo in ea habere vel audire desidero? Quid primo in ea servare praecipio, nisi quod, Quisquis amat dictis absentum rodere famam, Hanc mensam indignam noverit esse sibi? Quapropter, fratres, si quis murmurare desiderat, non solum ad nostram congregationem, sed nec ad mensam nostram accedere praesumat. Non enim ad eremum venimus, ut murmuremus; sed ut mundanis omnibus conculcatis, in eremo pie, sancte et juste vivere valeamus. Quod si non fecerimus, quod Deus avertat, melius fuisset quod nati non fuissemus. Quare, fratres mei, melius fuisset; nisi quia melius fuisset non esse, quam male",
          "candidate_score": 0.638251,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_30_32",
          "bdc_text": "Werden die im Niderlandt uberwunden , so moecht es an uns auch geratten ; got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen . Amen .",
          "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_314",
          "psc_text": "Consoletur autem nos Deus, qui suos consolatur in omni tribulatione. Amen. SERMO XXXIII. DE DETESTATIONE EBRIETATIS, CUM TERRIBILIS CASUS ENARRATIONE. Non miremini, fratres charissimi, si hodie ter sermonem Deo auxiliante perfecero. Accidit hodie terribilis casus, ut omnes audistis, propter quem non solum ad ecclesiam Hipponensem omnes antiquiores habere volui, sed etiam omnes feminas et infantes in unum congregari praecepi. Quibus congregatis, cum dolore et anxietate vobis enarrare intendo, antequam pateat in plebe, quid accidit praeclarissimo civi nostro Hipponensi Cyrillo. Ecce enim, ut scitis, potens erat inter nos opere et sermone, et fere dilectus ab omnibus. Filium, ut scitis, habebat, et eum unicum possidebat: et quia unicus erat, eum superflue diligebat et supra Deum. Ideo superfluo amore inebriatus, filium corrigere negligebat, dans etiam potestatem faciendi omnia quae placita essent illi. O dolosa libertas! o grandis filiorum perditio! o paternus amor mortiferus! Ecce filios se dicunt diligere, quos jugulari procurant. Dicunt eos",
          "candidate_score": 0.63625,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 14,
      "cf_id": "cf020",
      "work_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam",
      "max_score": 0.672902,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_23_25",
          "bdc_text": "So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen . Wird warlich den Jenffern , und herrn von Bern nahe sein , derhalben sij sich wol fur zu sehen haben ; dan ich glaube , dass diser zug aufs mainste auf Jenf angesehen seie , der monong wan Jenf hindurch were , wurde der Calvinisch glauben ( wie sy es nennendt )",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_259",
          "psc_text": "in Septentrionali plaga sint. Vel certe apertius Babylonios Assyriosque describeret. Nunc vero dicendo: Levabit signum in nationibus procul, et sibilabit ad eum de finibus terrae, gentes longe positas significat, et quae in terrae finibus commorantur: haud dubium quin Romanos, et omnes Italiae, Galliarumque et Hispaniae populos, qui sub Vespasiano et Adriano, Romano imperio subjacebant. Unde et Italia ab eo quod ibi Hesperus occidat, olim Hesperia dicebatur. Et hoc veniente percussus est, et omnes Judaeae montes turbati sunt, ut interpretatus est Theodotio et Symmachus, vel commoti, ut Aquila posuit, vel acerbati, ut LXX transtulerunt, ut impetu hostium omnes replerentur plateae cadaveribus mortuorum. Describit ergo sermo divinus velocitatem venientis exercitus, qui non sua, sed Domini venerit voluntate; immo attractus sit, et sibilo illius provocatus, quod non defecerit, nec tanto itinere laboraverit, et cupiditate praedandi, somnum 88 oculis non admiserit, calciamenta quoque illius non sint attrita, sagittariorum multitudinem, equitum turmas, curruum quadrigarumque fervorem,",
          "candidate_score": 0.672902,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_23_25",
          "bdc_text": "So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen . Wird warlich den Jenffern , und herrn von Bern nahe sein , derhalben sij sich wol fur zu sehen haben ; dan ich glaube , dass diser zug aufs mainste auf Jenf angesehen seie , der monong wan Jenf hindurch were , wurde der Calvinisch glauben ( wie sy es nennendt )",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_2600",
          "psc_text": "Thubal autem sive Thobel, aut Italia interpretatur, aut Iberia, hoc est, Hispania, ab Ibero flumine, unde et hodie Hispaniarum regio appellatur Celtiberia. De quibus pulchre Lucanus (Lucan, lib. IV): Gallorum Celtae miscentes nomen Iberis: quos nos possumus Gallohispanos dicere. Graeci autem, qui sermone Hebraico appellantur Javan, Jonas significant: unde et Graeci Jones, et mare Jonium. Et hoc considerandum, quod maxime Orientales de Japhet posuerit nationes, uno filiorum Noe: licet in Tharsis et Phud, Sem quoque et Cham id est, Indiae et Africae nominum fuerit recordatus, ut totum orbem ostenderet. Venit ergo Dominus, ut opera et cogitationes congreget singulorum. Ex quo discimus non solum opera, sed et cogitationes esse in die judicii judicandas. Qui enim viderit mulierem ad concupiscendum, jam moechatus est eam in corde suo (Matth. V). De quibus dicitur: Nunc circumdederunt eos cogitationes suae: quando judicabit Dominus abscondita hominum secundum Evangelium Jesu Christi; ut illud quod Apostolus scribit, veritate",
          "candidate_score": 0.662864,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_14_16",
          "bdc_text": "etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen . Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen :",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1305",
          "psc_text": "quam requiescere faciet Dominus super eum in tympanis et in citharis, et in bellis praecipuis expugnabit eos. Praeparata est enim ab heri Thopheth, a rege praeparata profunda et dilatata, nutrimenta ejus ignis, et ligna multa: flatus Domini sicut torrens sulphuris succendens eam. LXX: Et audiam faciet Dominus gloriam vocis suae, et furorem brachii sui ostendet cum furore et ira: et flamma ignis devorante fulminabit vehementer, et sicut aqua et grando descendens cum vi. Ad vocem enim Domini superabuntur Assyrii plaga qua percutiet eos, et erit ei per circuitum, unde habebat spem auxilii, in quo confidebat, ipsi cum tympanis et cithara pugnabunt contra eum ex commutatione. Tu enim ante dies decipieris: numquid et tibi regnum paratum est? Vallem profundam, ligna posita, ignem et ligna multorum; furor Domini, sicut vallis sulphure succensa. Poteram juxta Hebraicum quid mihi videretur currens legentibus indicare; sed quid faciam quorumdam studiis, qui nisi et LXX Interpretum editionem",
          "candidate_score": 0.659784,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_22_24",
          "bdc_text": "was sich weiter verlauft , dz zaig ich euch hernach an. Auf 25 passato sol man angefangen haben vor Gotha zu schantzen , dergleichen si sich treflich zur gegen wehr stellen . So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen . Wird warlich den Jenffern , und herrn von Bern nahe sein , derhalben sij sich wol fur zu sehen haben ;",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_259",
          "psc_text": "in Septentrionali plaga sint. Vel certe apertius Babylonios Assyriosque describeret. Nunc vero dicendo: Levabit signum in nationibus procul, et sibilabit ad eum de finibus terrae, gentes longe positas significat, et quae in terrae finibus commorantur: haud dubium quin Romanos, et omnes Italiae, Galliarumque et Hispaniae populos, qui sub Vespasiano et Adriano, Romano imperio subjacebant. Unde et Italia ab eo quod ibi Hesperus occidat, olim Hesperia dicebatur. Et hoc veniente percussus est, et omnes Judaeae montes turbati sunt, ut interpretatus est Theodotio et Symmachus, vel commoti, ut Aquila posuit, vel acerbati, ut LXX transtulerunt, ut impetu hostium omnes replerentur plateae cadaveribus mortuorum. Describit ergo sermo divinus velocitatem venientis exercitus, qui non sua, sed Domini venerit voluntate; immo attractus sit, et sibilo illius provocatus, quod non defecerit, nec tanto itinere laboraverit, et cupiditate praedandi, somnum 88 oculis non admiserit, calciamenta quoque illius non sint attrita, sagittariorum multitudinem, equitum turmas, curruum quadrigarumque fervorem,",
          "candidate_score": 0.658586,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_14_16",
          "bdc_text": "etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen . Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen :",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1830",
          "psc_text": "De hoc dicitur, quia 583 speret in nomine Domini, et innitatur super Deum suum: ut quidquid humanae fragilitatis est, divina majestate corroboret atque sustentet. Hoc juxta Hebraicum. Caeterum secundum Septuaginta de peccatoribus dicitur, qui noluerunt obedire voci Filii ejus, et in tenebris gradiuntur erroris, et idcirco non habent lucem. Neque enim fieri poterat, ut in perversam animam introiret sapientia. Qui nescierunt nec intellexerunt; et ideo in tenebris ambulant. Non enim fecerunt opera Domini atque mandata, nec seminaverunt sibi justitiam, neque vindemiaverunt vitem, ut accenderent sibi lumen scientiae. Qui enim desiderat sapientiam, servet mandata, et Dominus tribuet eam illi. Unde et ad Deum dicitur: Lux praecepta tua. Et alibi: Mandatum Domini lucidum illuminans oculos (Ps. XVIII, 9) . Praecipiturque impiis ut confidant in Domino, et peccatis ruentes, illius innitantur et sustententur auxilio. (Vers. 11.) Ecce omnes vos accendentes ignem, accincti flammis, ambulate in lumine ignis vestri, et in flammis quas succendistis:",
          "candidate_score": 0.655273,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_22_24",
          "bdc_text": "was sich weiter verlauft , dz zaig ich euch hernach an. Auf 25 passato sol man angefangen haben vor Gotha zu schantzen , dergleichen si sich treflich zur gegen wehr stellen . So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen . Wird warlich den Jenffern , und herrn von Bern nahe sein , derhalben sij sich wol fur zu sehen haben ;",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_666",
          "psc_text": "et sagittae vestrae conterentur, et parvus remanebit numerus pugnatorum. Quidam volunt ex eo quod dicitur, adhuc in uno anno, et auferetur omnis gloria Cedar, non Babyloniam captivitatem praedicari, de qua et Jeremias loquitur, sed Assyriorum, qui post unum annum vastationis Judaicae, Saracenos latissime persecuti sunt. Illum praeterea locum, in quo nos transtulimus: Qui habitatis terram Austri, cum panibus occurrite fugienti: et quasi ex persona Domini imperativo modo legimus, in Hebraeo sic legi posse affirmant: Qui habitant terram Austri, cum panibus occurrerunt fugienti; ut cum Deus eis dixerit, occurrentes sitienti ferte aquam, illi inimica mente panes tulerint [ Al. tollerent] absque aquis, ut cibo augerent sitim. Cap. XXII (Cap. XXII.--Vers. 1.) Onus vallis Visionis. LXX, licet non habeatur in Hebraeo, manifestius transtulerunt, verbum vallis Sion. Haec enim civitas seminarium prophetarum est, in qua exstructum Templum, et Visiones Domini multiplicatae sunt. Quia ergo inter caeteras gentes ponitur, 220 et reputatur una de",
          "candidate_score": 0.65223,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_20_22",
          "bdc_text": "darin werdt ir den gantzen handel vernemen . Die vom adel wollen nit recht daran und wider Grumbach und seine consorten thon ; was sich weiter verlauft , dz zaig ich euch hernach an. Auf 25 passato sol man angefangen haben vor Gotha zu schantzen , dergleichen si sich treflich zur gegen wehr stellen .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_706",
          "psc_text": "Haec omnia juxta historiam expleta esse, consonis Graecorum, et Phoenicum litteris indicatur, quod post LXX annos instaurata, ad potentiam pristinam sit reversa, et negotiatio universarum gentium fuerit, quas ego puto fornicationes appellari, ut quomodo qui fornicatur, ad lupanar ingreditur, et mercedem stupri tribuit: sic et instator, de toto orbe concurrens, pulchritudinem urbis quasi meretricis impleverit. (Vers. 18.) Et erit negotiatio ejus, et merces ejus sanctificatae Domino: non condentur, neque reponentur. Quia his qui habitaverint coram Domino, erit negotiatio ejus, ut manducent in saturitate, et vestiantur usque ad vetustatem. Haec secundum historiam, necdum facta comperimus, nisi forte putandum est, quod post aedificationem Jerusalem, et instaurationem Tyri, amicae inter se fuerint civitates, et ad templum Dei crebro Tyri dona transmiserint: sicut et in Ezra legimus (Esdr. XIII, 16), quod Tyrios qui pisces vendebant, in sabbato abegerit, et introire urbem non permiserit: atque ex uno mercimonio, etiam de caeteris aestimandum sit. Judaei cassa",
          "candidate_score": 0.649641,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_23",
          "bdc_text": "So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_259",
          "psc_text": "in Septentrionali plaga sint. Vel certe apertius Babylonios Assyriosque describeret. Nunc vero dicendo: Levabit signum in nationibus procul, et sibilabit ad eum de finibus terrae, gentes longe positas significat, et quae in terrae finibus commorantur: haud dubium quin Romanos, et omnes Italiae, Galliarumque et Hispaniae populos, qui sub Vespasiano et Adriano, Romano imperio subjacebant. Unde et Italia ab eo quod ibi Hesperus occidat, olim Hesperia dicebatur. Et hoc veniente percussus est, et omnes Judaeae montes turbati sunt, ut interpretatus est Theodotio et Symmachus, vel commoti, ut Aquila posuit, vel acerbati, ut LXX transtulerunt, ut impetu hostium omnes replerentur plateae cadaveribus mortuorum. Describit ergo sermo divinus velocitatem venientis exercitus, qui non sua, sed Domini venerit voluntate; immo attractus sit, et sibilo illius provocatus, quod non defecerit, nec tanto itinere laboraverit, et cupiditate praedandi, somnum 88 oculis non admiserit, calciamenta quoque illius non sint attrita, sagittariorum multitudinem, equitum turmas, curruum quadrigarumque fervorem,",
          "candidate_score": 0.648905,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_25_27",
          "bdc_text": "dan ich glaube , dass diser zug aufs mainste auf Jenf angesehen seie , der monong wan Jenf hindurch were , wurde der Calvinisch glauben ( wie sy es nennendt ) gar fallenn und also Jenf den ersten anstos werde leidenn . Aber es stat alles in gottes handt .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_2085",
          "psc_text": "ejus locum optimum, ut scilicet turris Domini efficiatur, et in sacerdotali consistat gradu, et pro carnis filiis, multos habeat filios spirituales. Talem fuisse eunuchum, quem Jesus amavit plurimum, Evangelistam Joannem, Ecclesiasticae tradunt historiae, qui recubuit super pectus Jesu (Joan. XIII); qui Petro tardius ambulante, elatus virginitatis alis cucurrit ad Dominum (Joan. XX); qui in secreta divinae se nativitatis immergens, ausus est dicere, quod cuncta saecula nesciebant: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum: hoc erat 659 in principio apud Deum (Joan. I, 2) . Facessat igitur omnis cavillatio Judaeorum, et risui praebere se cesset, aperiens semiviris regna coelorum, cum pudicitia non in debilitate sit corporis, sed in animi voluntate. (Vers. 6, 7.) Et filios advenae, qui adhaerent Domino, ut colant eum, et diligant nomen ejus, ut sint ei in servos: omnem custodientem sabbatum ne polluat illud, et tenentem [Al. tenentes] foedus meum, adducam eos",
          "candidate_score": 0.648154,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_23_25",
          "bdc_text": "So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen . Wird warlich den Jenffern , und herrn von Bern nahe sein , derhalben sij sich wol fur zu sehen haben ; dan ich glaube , dass diser zug aufs mainste auf Jenf angesehen seie , der monong wan Jenf hindurch were , wurde der Calvinisch glauben ( wie sy es nennendt )",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_258",
          "psc_text": "sonabit super eum in die illa sicut sonitus maris: aspiciemus in terram, et ecce tenebrae tribulationis, et lux obtenebrata est caligine ejus. Hebraei hunc locum de Babyloniis et Nabuchodonosor intelligunt prophetari, quod Dei voluntate adductus sit in Judaeam et Jerusalem, templumque subverterit. Nos autem sequentes ordinem, et sequentia superioribus copulantes, ideo signum in nationibus procul elevatum dicimus esse, et sibilasse Dominum, vel traxisse eos de finibus terrae; quoniam abjecerunt legem Evangelii, et sermonem sanctum blasphemaverunt. Si enim de Babyloniis 87 esset sermo, juxta consuetudinem prophetalem dixisset: Vocabo eum qui ab Aquilone est, eo quod juxta Judaeae situm, Assyrii atque Chaldaei in Septentrionali plaga sint. Vel certe apertius Babylonios Assyriosque describeret. Nunc vero dicendo: Levabit signum in nationibus procul, et sibilabit ad eum de finibus terrae, gentes longe positas significat, et quae in terrae finibus commorantur: haud dubium quin Romanos, et omnes Italiae, Galliarumque et Hispaniae populos, qui sub Vespasiano et",
          "candidate_score": 0.647697,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_23_25",
          "bdc_text": "So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen . Wird warlich den Jenffern , und herrn von Bern nahe sein , derhalben sij sich wol fur zu sehen haben ; dan ich glaube , dass diser zug aufs mainste auf Jenf angesehen seie , der monong wan Jenf hindurch were , wurde der Calvinisch glauben ( wie sy es nennendt )",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_392",
          "psc_text": "qui cum peccent, necdum de vita ista egressi sunt: possunt enim si voluerint agere poenitentiam. Pro Galilaea gentium, Aquila θῖνας gentium, Symmachus terminos gentium interpretati sunt; θῖνας autem tumulos intelligimus arenarum, qui vel in littoribus, vel in ripis sunt. Hebraei credentes in Christum, hunc locum ita edisserunt. Primo tempore liae duae tribus Zabulon et Nephthali ab Assyriis captae 130 sunt, et ductae in hostilem terram; et Galilaea deserta est (IV Reg. XV), quam nunc propheta dicit relevatam esse, eo quod peccata populi sustineret. Postea autem non solum duae tribus, sed et reliquae, quae habitabant trans Jordanem et in Samaria, ductae sunt in captivitatem (IV Reg. XVII et XVIII). Et hoc, inquiunt, Scriptura nunc dicit, quod regio cujus populus primus ductus est in captivitatem, et Babyloniis servire coepit, et quae prius in tenebris versabatur erroris, ipsa primum lucem praedicantis viderit Christi, et ex ea in universas gentes sit Evangelium seminatum. Nazaraei,",
          "candidate_score": 0.642001,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_23_25",
          "bdc_text": "So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen . Wird warlich den Jenffern , und herrn von Bern nahe sein , derhalben sij sich wol fur zu sehen haben ; dan ich glaube , dass diser zug aufs mainste auf Jenf angesehen seie , der monong wan Jenf hindurch were , wurde der Calvinisch glauben ( wie sy es nennendt )",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_2613",
          "psc_text": "veri Dei notitiam sunt secuti, vel qui de toto orbe ex Israel populo crediderunt. Ad quos scribit et apostolus Petrus (I Petr. I). Adducent autem in equis, et in quadrigis, et in lecticis, et in mulis, et in carrucis. Pro carrucis, quas solus interpretatus est Symmachus, quem nos in hoc loco secuti sumus, Aquila, Septuaginta et Theodotio, mulos, transtulerunt. Et ubi posuere Septuaginta, cum umbraculis, quae nos dormitoria interpretari possumus, vel basternas, alii voce consona transtulerunt φορεῖα quae nos varii generis interpretamur vehicula: ubi autem Septuaginta et Theodotio dixerunt, lampenas, pro quibus Symmachus, lecticas interpretatus est, Aquila, σκεπαστὰ posuit, quod et ipsum lecticas opertas pellibus significat. Hoc de varietate translationum dictum sit. Equos autem, et quadrigas, et lecticas, et mulos atque carrucas, et diversi generis vehicula, Angelica possumus intelligere ministeria, de quibus alibi ad Deum dicitur: Ascende super equos tuos, et equitatio tua salus (Abac. III, 8) . His equis,",
          "candidate_score": 0.64141,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_23_25",
          "bdc_text": "So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen . Wird warlich den Jenffern , und herrn von Bern nahe sein , derhalben sij sich wol fur zu sehen haben ; dan ich glaube , dass diser zug aufs mainste auf Jenf angesehen seie , der monong wan Jenf hindurch were , wurde der Calvinisch glauben ( wie sy es nennendt )",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_669",
          "psc_text": "terras suo imperio fuisse translatas. Quidnam tibi quoque est, quia ascendisti et tu omnis in tecta, clamoris plena, urbs frequens, civitas exsultans? Referebat mihi Hebraeus, praesentem Visionem non pertinere ad illud tempus, quo Nabuchodonosor Jerusalem cepit, et Sedechiam vinctum oculisque privatum duxit in Babylonem; sed ad Sennacherib tempora, quando Sobna Pontifex magnam partem prodidit civitatis, et tantum Sion, id est, arx et Templum, ac nobiles remanserunt, in exemplum Romanae urbis, quae irruentibus Gallis, patricios et florem juventutis in arce servavit. Nos autem possumus, et de Babylonia captivitate dicere: quamquam Eusebius omnia ad Christi adventum referat, et putet Vespasiani Titique temporibus fuisse completa. Carpamus ergo singula, triplicem expositionem breviter attingentes. Quidnam tibi quoque est? quid habes, inquit, Sion, quod etiam tu ascendisti omnis in tecta? Quando dicit, etiam tu, ostendit quod caeteri prius ascenderint. Num et tu reputata es inter gentes, quae ab hostibus obsideris, et tecta conscendis plena ululatus et",
          "candidate_score": 0.640872,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_23_25",
          "bdc_text": "So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen . Wird warlich den Jenffern , und herrn von Bern nahe sein , derhalben sij sich wol fur zu sehen haben ; dan ich glaube , dass diser zug aufs mainste auf Jenf angesehen seie , der monong wan Jenf hindurch were , wurde der Calvinisch glauben ( wie sy es nennendt )",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_666",
          "psc_text": "et sagittae vestrae conterentur, et parvus remanebit numerus pugnatorum. Quidam volunt ex eo quod dicitur, adhuc in uno anno, et auferetur omnis gloria Cedar, non Babyloniam captivitatem praedicari, de qua et Jeremias loquitur, sed Assyriorum, qui post unum annum vastationis Judaicae, Saracenos latissime persecuti sunt. Illum praeterea locum, in quo nos transtulimus: Qui habitatis terram Austri, cum panibus occurrite fugienti: et quasi ex persona Domini imperativo modo legimus, in Hebraeo sic legi posse affirmant: Qui habitant terram Austri, cum panibus occurrerunt fugienti; ut cum Deus eis dixerit, occurrentes sitienti ferte aquam, illi inimica mente panes tulerint [ Al. tollerent] absque aquis, ut cibo augerent sitim. Cap. XXII (Cap. XXII.--Vers. 1.) Onus vallis Visionis. LXX, licet non habeatur in Hebraeo, manifestius transtulerunt, verbum vallis Sion. Haec enim civitas seminarium prophetarum est, in qua exstructum Templum, et Visiones Domini multiplicatae sunt. Quia ergo inter caeteras gentes ponitur, 220 et reputatur una de",
          "candidate_score": 0.640441,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_15_17",
          "bdc_text": "Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1308",
          "psc_text": "(Matth. XXV, 41) . In tympanis et in citharis, et bellis praecipuis expugnabit eos, daemones videlicet et omnes impios cum gaudio omnium Dominus expugnabit. Ab heri quippe et a praeterito tempore praeparata est a rege Domino Thopheth, id est, lata et spatiosa gehenna, quae eos aeternis urat ardoribus. Nutrimentum ejus et fomes ignis est, et ligna multa, id est, flamma perpetua et supplicia peccatorum. Et quoniam sicut de camino et fornace ignis ardentis, propheticus sermo praedixerat, servat metaphoram, ut flatu et spiritu ac voluntate Domini hanc succendi sciamus, mixto sulphure, quod flammas, excitat, ut faciat acriora tormenta. Porro quod juxta LXX dicitur: Ad vocem Domini superabuntur Assyrii plaga, cum percusserit eos, et erit ei in circuitu unde fuerat et spes auxilii, in quo confidebat: ipsi cum tympanis et cithara pugnabunt adversum eum ex commutatione, illud significat, quod adversum diabolum consurgant, qui ei quondam subditi fuerant, et cum gaudio atque laetitia",
          "candidate_score": 0.638458,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_16_18",
          "bdc_text": "Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden . Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1830",
          "psc_text": "De hoc dicitur, quia 583 speret in nomine Domini, et innitatur super Deum suum: ut quidquid humanae fragilitatis est, divina majestate corroboret atque sustentet. Hoc juxta Hebraicum. Caeterum secundum Septuaginta de peccatoribus dicitur, qui noluerunt obedire voci Filii ejus, et in tenebris gradiuntur erroris, et idcirco non habent lucem. Neque enim fieri poterat, ut in perversam animam introiret sapientia. Qui nescierunt nec intellexerunt; et ideo in tenebris ambulant. Non enim fecerunt opera Domini atque mandata, nec seminaverunt sibi justitiam, neque vindemiaverunt vitem, ut accenderent sibi lumen scientiae. Qui enim desiderat sapientiam, servet mandata, et Dominus tribuet eam illi. Unde et ad Deum dicitur: Lux praecepta tua. Et alibi: Mandatum Domini lucidum illuminans oculos (Ps. XVIII, 9) . Praecipiturque impiis ut confidant in Domino, et peccatis ruentes, illius innitantur et sustententur auxilio. (Vers. 11.) Ecce omnes vos accendentes ignem, accincti flammis, ambulate in lumine ignis vestri, et in flammis quas succendistis:",
          "candidate_score": 0.636123,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_27_29",
          "bdc_text": "Aber es stat alles in gottes handt . Dass sich die herrn von Bern zum krieg rusten , daran thon sij weisslich , khan wol gedencken , es werde ain allgmainer aidtgnossischer zug werden . - Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1435",
          "psc_text": "Pelusium: jamque exstructis aggeribus urbi capiendae, venisse Taracham regem Aethiopum in auxilium, et una nocte juxta Jerusalem centum octoginta quinque millia exercitus Assyrii pestilentia corruisse, narrat Herodotus, et plenissime Berosus, Chaldaicae scriptor historiae, quorum fides de propriis libris petenda est. (Vers. 14 seqq.) Et tulit Ezechias libros de manu nuntiorum, et legit eos: et ascendit in domum Domini, et expandit eos coram Domino, et oravit ad Dominum dicens: Domine, exercituum Deus Israel, qui sedes super Cherubim, tu es Deus solus omnium regnorum terrae: tu enim fecisti coelum et terram. Inclina, Domine, aurem tuam et audi: aperi, Domine, oculos tuos, et vide, et audi omnia verba Sennacherib quae misit ad blasphemandum Deum viventem. 462 Vere enim, Domine, desertas fecerunt reges Assyriorum terras et regiones earum: et dederunt deos earum igni: non enim erant dii, sed opera manuum hominum. lignum et lapides; et comminuerunt eos. Et nunc Domine Deus noster, salva nos",
          "candidate_score": 0.634008,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_15_17",
          "bdc_text": "Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1305",
          "psc_text": "quam requiescere faciet Dominus super eum in tympanis et in citharis, et in bellis praecipuis expugnabit eos. Praeparata est enim ab heri Thopheth, a rege praeparata profunda et dilatata, nutrimenta ejus ignis, et ligna multa: flatus Domini sicut torrens sulphuris succendens eam. LXX: Et audiam faciet Dominus gloriam vocis suae, et furorem brachii sui ostendet cum furore et ira: et flamma ignis devorante fulminabit vehementer, et sicut aqua et grando descendens cum vi. Ad vocem enim Domini superabuntur Assyrii plaga qua percutiet eos, et erit ei per circuitum, unde habebat spem auxilii, in quo confidebat, ipsi cum tympanis et cithara pugnabunt contra eum ex commutatione. Tu enim ante dies decipieris: numquid et tibi regnum paratum est? Vallem profundam, ligna posita, ignem et ligna multorum; furor Domini, sicut vallis sulphure succensa. Poteram juxta Hebraicum quid mihi videretur currens legentibus indicare; sed quid faciam quorumdam studiis, qui nisi et LXX Interpretum editionem",
          "candidate_score": 0.631645,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_20_22",
          "bdc_text": "darin werdt ir den gantzen handel vernemen . Die vom adel wollen nit recht daran und wider Grumbach und seine consorten thon ; was sich weiter verlauft , dz zaig ich euch hernach an. Auf 25 passato sol man angefangen haben vor Gotha zu schantzen , dergleichen si sich treflich zur gegen wehr stellen .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_111",
          "psc_text": "vestrae, et reliqua (Ezech. VI, 3). (Vers. 15.) Et super omnem turrim excelsam, et super omnem murum munitum. Qui ad Vespasiani Adrianique haec referunt tempora, corporaliter dicunt impleta quae scripta sunt, quod non turris excelsa, non firmissimus murus, non ulla navium multitudo, et negotiationis industria, adversum vim Romani exercitus potuerit praevalere; sed in tantam habitatores Judaeae venisse formidinem, ut et ipsi cum conjugibus et liberis, auro et argento quae sibi auxilio fore aestimabant, in foveas terrae demersi sint, et profundissima antra sectati. Si enim voracium et luxuriosorum venter est Deus, quare non avari aurum et argentum appelletur Deus? Alii haec ad Babylonia referunt tempora. Ergo juxta leges tropologiae singula quaeque percurram. Turris vel ob munitionem urbis aedificatur, vel ob speculam, ut longe veniens cernatur hostis. Unusquisque ergo nostrum debet aedificare turrim, prius sumptibus supputatis, ne juxta Evangelicam parabolam (Luc. XIV), cum explere opus nequiverit, rideatur. Haec turris bene constructa persistit.",
          "candidate_score": 0.631323,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_0",
          "bdc_text": "Eernwirdiger unnd insonders gonstiger herr und verthrauter freundt euch sindt ijdertzeit meine gefliessne dienst bevorr .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_13",
          "psc_text": "Vidi Dominum Sabaoth sedentem super thronum excelsum et elevatum et Seraphim duo in circuitu ejus; sed quae dicta sunt, narrant, id est: Audi, coelum, et auribus percipe, terra (Isai. VI, 1, 2) . Et: Haec dicit Dominus Deus ad Idumaeam. Auditum audivi a Domino, et legatum ad gentes misit (Abd. I, I) . Prophetae enim prius vocabantur videntes, qui dicere poterant: Oculi nostri semper ad Dominum (Psal. XIV, 15) . Et: Ad te levavi oculos meos qui habitas in coelo (Psal. CXXII, 1) . Unde et Apostolis a Salvatore praecipitur: Levate oculos vestros, et videte regiones: quia jam albae sunt ad messem (Joan. IV, 35) . Istos cordis oculos, et sponsa habebat in Cantico Canticorum, cui sponsus dicit: Vulnerasti cor meum, soror mea sponsa, uno ex oculis tuis (Cant. IV, 9) . Et in Evangelio legimus: Lucerna corporis tui est oculus tuus (Matth. VI, 22) . In veteri quoque dicitur",
          "candidate_score": 0.630729,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_27_29",
          "bdc_text": "Aber es stat alles in gottes handt . Dass sich die herrn von Bern zum krieg rusten , daran thon sij weisslich , khan wol gedencken , es werde ain allgmainer aidtgnossischer zug werden . - Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_780",
          "psc_text": "Deus deorum appellatur, sic Dominus dominantium, et rex regum. Isti igitur reges universi requieverunt in gloria sua, unusquisque in domo sua. Diversae quippe apud Patrem sunt mansiones (Joan. XIV): et pro varietate virtutum, habitationum differentiae. Porro Nabuchodonosor projectus est de sepulcro suo, nec in morte a cruciatibus conquievit. Projectus est autem quasi sanies, quae Hebraice dicitur NESER ( ), quam Aquila ἰχῶρα interpretatus est, tabem [ Al. tabum] videlicet et pedorem, quem Symmachus ἔκτρωμα, id est, abortivum, LXX mortuum, Theodotio germen: quamquam hoc ipsum verbum supra (Cap. XI, 1) ubi de Christo legimus: Egredietur virga de radice Jesse, et flos de radice ejus ascendet, LXX florem, Theodotio germen, Aquila ἀκρέμονα, id est, virgultum, interpretati sunt. Proprie autem Neser dicitur virgultum, quod ad radices arborum nascitur, et ab agricolis avulsum quasi inutile projicitur, unde et nos stirpem inutilem transtulimus. Igitur Nabuchodonosor quasi stirps inutilis incendio praeparatus, vel sicut 256 sanies pollutus,",
          "candidate_score": 0.629201,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_27_29",
          "bdc_text": "Aber es stat alles in gottes handt . Dass sich die herrn von Bern zum krieg rusten , daran thon sij weisslich , khan wol gedencken , es werde ain allgmainer aidtgnossischer zug werden . - Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_2180",
          "psc_text": "noster draconis vescatur carnibus, qui datus est in escam populis Aethiopum. Et haec dicimus, non quo jejunia reprobemus, per quae et Daniel vir desideriorum futura cognovit (Daniel. IX), et Ninivitae iram placaverunt Dei (Jonae III), et Elias (III Reg. XIX) ac Moyses (Exod. XXXIV), quadraginta dierum esurie, Dei familiaritate saturati sunt, et ipse Dominus (Matth. IV) totidem diebus in solitudine jejunavit, ut nobis solemnes jejuniorum dies relinqueret: sed quo non prosit vacuum portare ventrem, et alia facere quae Deo displicent. Atque ut caetera praetermittam, exterminare facies suas, ut appareant hominibus jejunare [ Al. jejunantes], qui in praesenti gloriam consequentes, excludentur a regno Dei, quia receperunt mercedem suam (Matt. VI). Unde et Apostolus, si etiam corpus suum tradat martyrio, ut ardeat, sive glorietur (utrumque enim fertur in exemplaribus) absque Dei charitate (I Cor. XIII), quae est in cordis conscientia, frustra se dicit sanguinem fundere. (Vers. 4, 5.) Nolite jejunare sicut usque",
          "candidate_score": 0.628353,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_27_29",
          "bdc_text": "Aber es stat alles in gottes handt . Dass sich die herrn von Bern zum krieg rusten , daran thon sij weisslich , khan wol gedencken , es werde ain allgmainer aidtgnossischer zug werden . - Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1313",
          "psc_text": "Ipse autem sapiens, id est, Dominus, adduxit malum super eos, et pessimum, videlicet Nabuchodonosor, sive absolute malum, rem significans, non personam: et verba sua non abstulit, quae locutus fuerat per Prophetas. Quamodrem consurget super tribum Judam domum pessimorum, et contra auxilium Aegyptiorum, qui operantur iniquitatem. Aegyptus enim, sive Aegyptius, ut LXX transtulerunt, homo est, et non Deus: et equi eorum caro, et non spiritus. Unde et in Jeremia scriptum est: Maledictus homo qui spem habet in homine, et firmavit carnem brachii sui, et a Domino recessit cor ejus. Et erit quasi myrice in deserto, quae non videbit cum venerint bona (Jerem. XVII, 5, 6) . Et in alio loco scriptum est. Vana salus hominis (Ps. LIX, 13) , sive, ut melius habetur in Hebraeo, in homine. Cumque Dominus manum suam extenderit 423 ad puniendum, vel declinaverit, sub metaphora aurigae, et frenos equorum currentium relaxarit, corruet auxiliator Aegyptius, et Israel cui",
          "candidate_score": 0.627176,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_20_22",
          "bdc_text": "darin werdt ir den gantzen handel vernemen . Die vom adel wollen nit recht daran und wider Grumbach und seine consorten thon ; was sich weiter verlauft , dz zaig ich euch hernach an. Auf 25 passato sol man angefangen haben vor Gotha zu schantzen , dergleichen si sich treflich zur gegen wehr stellen .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_465",
          "psc_text": "Et tanta erit fugientis trepidatio, ut ibi manere non audeat, sed transibit in Mageddo, quam et ipsa Scriptura non continet. Et quia sarcinis suis praepeditus velocius fugere non poterit, deponet vasa in Machmas, et gradu concito transibit vallem, quam et ipsam Hebraeus sermo non resonat: et rursum veniet in Aggai, quae bis in hoc loco ponitur, et in Hebraico non habetur. Ad sonitum fugae ejus contremiscet Rama, civitas Saul: quod perspicue falsum est. Civitas enim Saul appellatur Gaba, ut in Hebraico continetur. Deinde veniet in Gallim: audiet Laisa, audiet Anathoth, contremiscet Medemena. Habitatores autem Gebim et colles, quae sunt in Jerusalem, id est, excelsi quique viri, provocantur ad consolandam Jerusalem: non longo post tempore, sed in praesentiarum, et eadem die dum in via est Assyrius; ut maneant in locis suis, et perturbati timore nequaquam fugiant. Hoc juxta litteram. Caeterum quidam in isto loco, cum falsorum nominum juxta LXX ἐτυμολογίας invenire",
          "candidate_score": 0.621637,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_23",
          "bdc_text": "So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_392",
          "psc_text": "qui cum peccent, necdum de vita ista egressi sunt: possunt enim si voluerint agere poenitentiam. Pro Galilaea gentium, Aquila θῖνας gentium, Symmachus terminos gentium interpretati sunt; θῖνας autem tumulos intelligimus arenarum, qui vel in littoribus, vel in ripis sunt. Hebraei credentes in Christum, hunc locum ita edisserunt. Primo tempore liae duae tribus Zabulon et Nephthali ab Assyriis captae 130 sunt, et ductae in hostilem terram; et Galilaea deserta est (IV Reg. XV), quam nunc propheta dicit relevatam esse, eo quod peccata populi sustineret. Postea autem non solum duae tribus, sed et reliquae, quae habitabant trans Jordanem et in Samaria, ductae sunt in captivitatem (IV Reg. XVII et XVIII). Et hoc, inquiunt, Scriptura nunc dicit, quod regio cujus populus primus ductus est in captivitatem, et Babyloniis servire coepit, et quae prius in tenebris versabatur erroris, ipsa primum lucem praedicantis viderit Christi, et ex ea in universas gentes sit Evangelium seminatum. Nazaraei,",
          "candidate_score": 0.619625,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_23",
          "bdc_text": "So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_258",
          "psc_text": "sonabit super eum in die illa sicut sonitus maris: aspiciemus in terram, et ecce tenebrae tribulationis, et lux obtenebrata est caligine ejus. Hebraei hunc locum de Babyloniis et Nabuchodonosor intelligunt prophetari, quod Dei voluntate adductus sit in Judaeam et Jerusalem, templumque subverterit. Nos autem sequentes ordinem, et sequentia superioribus copulantes, ideo signum in nationibus procul elevatum dicimus esse, et sibilasse Dominum, vel traxisse eos de finibus terrae; quoniam abjecerunt legem Evangelii, et sermonem sanctum blasphemaverunt. Si enim de Babyloniis 87 esset sermo, juxta consuetudinem prophetalem dixisset: Vocabo eum qui ab Aquilone est, eo quod juxta Judaeae situm, Assyrii atque Chaldaei in Septentrionali plaga sint. Vel certe apertius Babylonios Assyriosque describeret. Nunc vero dicendo: Levabit signum in nationibus procul, et sibilabit ad eum de finibus terrae, gentes longe positas significat, et quae in terrae finibus commorantur: haud dubium quin Romanos, et omnes Italiae, Galliarumque et Hispaniae populos, qui sub Vespasiano et",
          "candidate_score": 0.619466,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_5",
          "bdc_text": "Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ;",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_2405",
          "psc_text": "recessit a te (Ezech. XVI, 42) . Et est sensus: Quia peccavimus et nos odisse coepisti, recessit a nobis zelus tuus, qui non recedit quando loquitur per Zachariam: Zelatus sum Sion et Jerusalem zelo magno (Zach. I, 14) . Unde et in consequentibus ait: Et irascar super gentes quae congregatae sunt adversum eam in circuitu. Recedente autem zelo, recedit 756 et fortitudo Dei, et paternorum viscerum superatur affectus, dum magnitudine peccatorum incredibilis Dei clementia vincitur, ut contineat se super auxilio meo, qui me oppressum videre non poterat. Tu enim, inquit, es pater noster, qui creator es omnium. Nescit nos Abraham, et ignorat Israel, quia te offendimus, nec cognoscunt filios, quos a Deo suo intelligunt non amari. Subita nascitur quaestio, quare Abraham et Israel, hoc est, Jacob posuerit, et Isaac nomen tacitum sit (Gen. XXXII)? Ad quod respondebimus, principio et fine posito, etiam media nominari. Sive ita: Abraham de gentibus vocatus",
          "candidate_score": 0.618971,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_23",
          "bdc_text": "So hab ich aus eurm schreiben vernomen , dass Hispania sich seer ruste mit Italischen und Siculischen volck , seinen zug aufs Piemondt und Saphoj , nachmals ins Burgundt und Brabant zu nemen .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1144",
          "psc_text": "confinio, non tam verba Scripturaram, quam sensum verborum exprimentes. Quod autem nos diximus, percutiet, pro quo LXX συμφράξει, id est, concludet, transtulerunt: Aquila et Theodotio, ῥαβδήσει interpretati sunt, quod sive virga percutiet, sive ad virgam recensebit numerum gregis sui, intelligi potest: ut non in malam, sed in bonam partem accipiatur. Et vos congregabimini unus et unus, filii Israel. LXX: Vos autem congregate unum et unum, filios Israel. O filii Israel, pro quo interpretatus est Symmachus, domus Israel: percussis adversariis vestris a rivo fluminis, usque ad torrentem Aegypti, id est, ab Euphrate usque ad Nilum, vos vel ipsi congregabimini ad fidem Domini unus et unus, quia Judaeorum turba non credidit, per quod significat, paucos ex Judaeis in Salvatorem Dominum credituros. 369 Vel certe, o Apostoli et apostolici viri, Judaeorum multitudine non credente, vos de toto orbe, quos potueritis, quasi oves morbidas referte ad caulas Domini, et congregate eas cum gentium populo,",
          "candidate_score": 0.6131,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_16",
          "bdc_text": "Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen :",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1305",
          "psc_text": "quam requiescere faciet Dominus super eum in tympanis et in citharis, et in bellis praecipuis expugnabit eos. Praeparata est enim ab heri Thopheth, a rege praeparata profunda et dilatata, nutrimenta ejus ignis, et ligna multa: flatus Domini sicut torrens sulphuris succendens eam. LXX: Et audiam faciet Dominus gloriam vocis suae, et furorem brachii sui ostendet cum furore et ira: et flamma ignis devorante fulminabit vehementer, et sicut aqua et grando descendens cum vi. Ad vocem enim Domini superabuntur Assyrii plaga qua percutiet eos, et erit ei per circuitum, unde habebat spem auxilii, in quo confidebat, ipsi cum tympanis et cithara pugnabunt contra eum ex commutatione. Tu enim ante dies decipieris: numquid et tibi regnum paratum est? Vallem profundam, ligna posita, ignem et ligna multorum; furor Domini, sicut vallis sulphure succensa. Poteram juxta Hebraicum quid mihi videretur currens legentibus indicare; sed quid faciam quorumdam studiis, qui nisi et LXX Interpretum editionem",
          "candidate_score": 0.612319,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_24",
          "bdc_text": "Wird warlich den Jenffern , und herrn von Bern nahe sein , derhalben sij sich wol fur zu sehen haben ;",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1337",
          "psc_text": "opus justitiae pax: et cultus justitiae silentium: et securitas usque in sempiternum. Et sedebit populus meus in pulchritudine pacis, et in tabernaculis fiduciae, et in requie opulenta. Grando autem in descensione saltus, et humilitate humiliabitur civitas. 430 Beati qui seminatis super omnes aquas, immittentes pedem bovis et asini. LXX, pro tenebris et palpatione, quae factae sunt super speluncas usque in sempiternum, transtulerunt, et erunt villae tuae speluncae usque in aeternum: quod in Hebraico dicitur OPHEL ( ) et BEEN ( ), quas Hebraei duas turres in Jerusalem fuisse arbitrantur, excelsas atque firmissimas, quae his appellantur nominibus. Quarum prior interpretatur tenebrae, sive nubilum, quod usque ad nubes erigeret caput. Altera, probamentum et firmitas, sive, ut Symmachus vertit, inquisitio: eo quod in contemplando culmine ejus oculi fallerentur. In fine quoque capituli ita interpretati sunt: Beati qui seminant super omnem aquam, ubi bos et asinus calcant. Post vocationem gentium, quando Christus rex imperaverit",
          "candidate_score": 0.610678,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_16",
          "bdc_text": "Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen :",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1308",
          "psc_text": "(Matth. XXV, 41) . In tympanis et in citharis, et bellis praecipuis expugnabit eos, daemones videlicet et omnes impios cum gaudio omnium Dominus expugnabit. Ab heri quippe et a praeterito tempore praeparata est a rege Domino Thopheth, id est, lata et spatiosa gehenna, quae eos aeternis urat ardoribus. Nutrimentum ejus et fomes ignis est, et ligna multa, id est, flamma perpetua et supplicia peccatorum. Et quoniam sicut de camino et fornace ignis ardentis, propheticus sermo praedixerat, servat metaphoram, ut flatu et spiritu ac voluntate Domini hanc succendi sciamus, mixto sulphure, quod flammas, excitat, ut faciat acriora tormenta. Porro quod juxta LXX dicitur: Ad vocem Domini superabuntur Assyrii plaga, cum percusserit eos, et erit ei in circuitu unde fuerat et spes auxilii, in quo confidebat: ipsi cum tympanis et cithara pugnabunt adversum eum ex commutatione, illud significat, quod adversum diabolum consurgant, qui ei quondam subditi fuerant, et cum gaudio atque laetitia",
          "candidate_score": 0.607999,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_4",
          "bdc_text": "Ich habe in meiner negoten rais , so ich von Lion heraus gethan , gross verlangen gehabt , euch haim zu suchen , aber ungelegenhait des wetters und der geselschaft auf dissmal nit sein moegen .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_773",
          "psc_text": "Posuerunt me in lacum novissimum (Ps. LXXXVII, 5, 7). Sicut enim lacus aquas ad se descendentes, ita infernus animas suscipit: ad quem lacum descendit Banaias tempore nivis et frigoris, et interfecit in eo leonem (II Reg. XXIII, et I Par. XI). Unde et haeretici relinquunt fontem aquae viventis Dominum, et fodiunt sibi lacus contritos qui aquam non valeant continere. De his lacis, qui fervorem non habent Spiritus sancti; nec Jeremiae prophetae similes sunt, qui juxta Septuaginta interpretes loquebatur: Inveni aquam calidam in deserto (Jerem. II) ; sed refrigescente charitate, calorem Sancti Spiritus perdiderunt: ille est lacus, de quo idem Jeremias loquitur: Sicut refrigerat lacus aquam, sic refrigerat malitia habentes se (Jerem. VI, 7) . Qui utinam, juxta Apocalypsim Joannis, aut calidi essent, aut frigidi (Apoc. III), id est, aut crederent, aut omnino non crederent, ne per teporem, et simulationem fidei a Domino rejicerentur! (Vers. 16, 17.) Qui te viderint, ad",
          "candidate_score": 0.60622,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_16",
          "bdc_text": "Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen :",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1832",
          "psc_text": "inutiles facti sunt (Ps. XIII); omnes sibi ignem succendunt, flammamque corroborant. Habent enim in se fenum, ligna, stipulam, spinas, ac tribulos, ac lolium, quae aeterno tradantur incendio. Unde et in Proverbiis scriptum est: In multis lignis viget ignis (Prov. XXV, 21) . Sin autem parvulus ignis grandem materiam comprehendit; grandis flamma quanta populabitur? Dicitur et in Epistola quae fertur ad Hebraeos, de terra, quae proferens spinas et tribulos, reproba sit, et maledictioni proxima, finisque illius in combustionem (Heb. VI, 8). Ergo qui accincti sunt flammis atque circumdati, et sibi incendium roboraverunt, provocantur ad salutem, et dicitur ad eos: Ambulate in lumine ignis vestri: et in flammis quas succendistis, ut in poenis atque suppliciis discant Dei potentiam, et redeant ad salutem. Significat autem Judaici populi vastitatem, qua Romanis traditi sunt, et captivitatis jugum hucusque sustinent. 584 De manu enim Christi haec facta sunt omnia, et in moerore ac doloribus dormient; quia",
          "candidate_score": 0.597772,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 15,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana",
      "max_score": 0.672299,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12_14",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen .",
          "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_357",
          "psc_text": "re, quae secundum fidem dilectionemque tractanda sunt, multa sint quae dicantur, et multi modi quibus dicantur ab eis qui haec sciunt; quis novit quid ad praesens tempus, vel nobis dicere, vel per nos expediat audiri, nisi qui corda omnium videt? et quis facit ut quod oportet, et quemadmodum oportet, dicatur a nobis, nisi in cujus manu sunt et nos et sermones nostri (Sap. VII, 16)? Ac per hoc, discat quidem omnia quae docenda sunt, qui et nosse vult et docere; facultatemque dicendi, ut decet virum ecclesiasticum, comparet: ad horam vero ipsius dictionis, illud potius bonae menti cogitet convenire quod Dominus ait, Nolite cogitare quomodo aut quid loquamini; dabitur enim vobis in illa hora quid loquamini: non enim vos estis qui loquimini, sed Spiritus Patris vestri qui loquitur in vobis (Matth. X, 19, 20) . Si ergo loquitur in eis Spiritus sanctus, qui persequentibus traduntur pro Christo, cur non et in",
          "candidate_score": 0.672299,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_37",
          "bdc_text": "damit thue ich euch in schutz und schirm des hochsten befellen .",
          "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_277",
          "psc_text": "Et dum sanctificabor in vobis ante oculos eorum, et accipiam vos de gentibus, et congregabo vos ex omnibus terris, et inducam vos in terram vestram; et aspergam vos aqua munda, et mundabimini ab omnibus simulacris vestris, et mundabo vos: et dabo vobis cor novum, et Spiritum novum dabo in vos; et auferam cor lapideum de carne vestra, et dabo vobis cor carneum, et Spiritum meum dabo in vos: et faciam ut in justitiis meis ambuletis, et judicia mea custodiatis, et faciatis: et habitabitis in terra, quam dedi patribus vestris; et eritis mihi in populum, et ego ero vobis in Deum; et mundabo vos ex omnibus immunditiis vestris (Ezech. XXXVI, 23-29) . Hoc de Novo Testamento esse prophetatum, ad quod pertinet non solum una gens illa in reliquiis suis, ne quibus alibi scriptum est, Si fuerit numerus filiorum Israel sicut arena maris, reliquiae salvae fient (Isai. X, 22) , verum etiam",
          "candidate_score": 0.633285,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_34",
          "bdc_text": "Man wil auch alhie in stillen sagen , dass k. m. ain friden mit dem Durrken und Weijda sol gemacht haben , zu was condition ist noch unbewust .",
          "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_117",
          "psc_text": "Ignoscere producta an correpta tertia syllaba dicatur, non multum curat qui peccatis suis Deum ut ignoscat petit, quolibet modo illud verbum sonare potuerit. Quid est ergo integritas locutionis, nisi alienae consuetudinis conservatio, loquentium veterum auctoritate firmatae. 20. Sed tamen eo magis inde offenduntur homines, quo infirmiores sunt; et eo sunt infirmiores, quo doctiores videri volunt, non rerum scientia qua aedificamur, sed signorum qua non inflari omnino difficile est, cum et ipsa rerum scientia saepe cervicem erigat, nisi dominico reprimatur jugo. Quid enim obest intellectori, quod ita scriptum est: Quae est terra in qua isti insidunt super eam, si bona est an nequam; et quae sunt civitates in quibus ipsi inhabitant in ipsis (Num. XIII, 20) ? Quam locutionem magis alienae linguae esse arbitror, quam sensum aliquem altiorem. Illud etiam quod jam auferre non possumus de ore cantantium populorum, Super ipsum autem floriet sanctificatio mea (Psal. CXXXI, 18) , nihil profecto",
          "candidate_score": 0.618567,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_19_21",
          "bdc_text": "Ich hab mit grosser muhe solche exemplar be khomen moegen , dan man sij verbotten , fail zu haben ; darin werdt ir den gantzen handel vernemen . Die vom adel wollen nit recht daran und wider Grumbach und seine consorten thon ;",
          "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_409",
          "psc_text": "In grandi ergo genere inveniunt locos suos duo caetera, et in submisso similiter. Temperatum autem genus non quidem semper, sed tamen aliquando submisso indiget, si, ut dixi, quaestio cujus nodus est solvendus, incurrat; vel quando nonnulla quae ornari possent, ideo non ornantur, sed submisso sermone dicuntur, ut quibusdam quasi toris ornamentorum praebeant eminentiorem locum. Grande autem genus temperata dictio non requirit: ad delectandos quippe animos, non ad movendos ipsa suscipitur. CAPUT XXIV.-- Sublime dicendi genus quid efficiat. 53. Non sane si dicenti crebrius et vehementius acclametur, ideo granditer putandus est dicere: hoc enim et acumina submissi generis, et ornamenta faciunt temperati. Grande autem genus plerumque pondere suo voces premit, sed lacrymas exprimit. Denique cum apud Caesaream Mauritaniae populo dissuaderem pugnam civilem, vel potius plus quam civilem, quam Catervam vocabant; neque enim cives tantummodo, verum etiam propinqui, fratres, postremo parentes ac filii lapidibus inter se in duas partes divisi, per aliquot",
          "candidate_score": 0.600231,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 16,
      "cf_id": "cf016",
      "work_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1",
      "max_score": 0.672076,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_10_12",
          "bdc_text": "es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_204",
          "psc_text": "prophetam sua uerba conuertit, ut hoc quoque beneficIUmbeneficium esse domini designaret, ne cum publice numeraret sua quasi ingratus tacuisse quae acceperat beneficia uideretur, quae agnoscebat in filiofilios. sed fortasse aliqui quasi inrationabilem mentis excessum putent, quod octo dierum adloquitur infantem. uerum si teneamus. intellegimus profecto quod potuit uocem patris natus audire, qui Mariae salutationem, antequam 1293 A nasceretur, audiuit. sciebat propheta alias esse aures prophetae, quae spiritu dei, non corporis aetate reserantur, habebat intellegendi sensum, qui exsultandi habebat adfectum. § 35 simul illud aduerte quam paucis Elisabet, quam multis Zaccharias prophetet. et uterque sancto inpletus spiritu loquebatur, sed disciplina seruatur, ut mulier discere magis quae diuina sunt studeat quam docere. nec facile ullam prophetasse uberius B quam matrem domini repperimus. prophetissa ipsa Maria 7 Ps. 72, 2 2? I Cor. 14, 35 29 Exod. 15, 20 sq. 12 dns LZ 14 de domo P 15 conuertitur P (eonuertit ut m3)",
          "candidate_score": 0.672076,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_14_16",
          "bdc_text": "etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen . Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen :",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1006",
          "psc_text": "iactantiam, doceat humilitatem, c simul ne rudes et inperfecti adhuc discipuli maximae praedicationiapraedicationis molibus opprimantur. § 102 Nunc qua causa etiam inmundos spiritus lubeat tacere consideremus. sed et hoc nobis scriptura aperuit, quia peccatori dixit deus: quare tu enarras iuatitiasiustitias meas? ne quis, dum praedicantem audit, sequatur errantem; inprobus enim magister est diabolus, qui falsa ueris saepe permiscet, ut specie ueritatis testimonium fraudis obtexat. § 103 etiam illud D consideremus, utrum hic primum mandauerit discipulis, ne cui dicerent quia ipse esset Christus an uero et ante mandauerit, quando apostolos duodecim destinauit denuntians illis: in uias gentium ne abieritis et in ciuitates Samaritanorum ne introieritis; ite autem ad oues quae perierunt domus Israhel. aegrotos curate, leprosos mundate, daemones eicite et: discite quis in ea dignus sit E et ibi manete. itaque nec hic mandatum uidetur, ut Christum dei filium praedicarent. § 104 ordo igitur disputationis est ordo tractatus, et ideo etiam",
          "candidate_score": 0.671961,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_10_12",
          "bdc_text": "es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_588",
          "psc_text": "Heliae dies fuerunt, sed in quibus Helias operatus est aut quia dies faciebat illis qui in eius operibus lucem uidebant gratiae spiritalis et B conuertebantur ad dominum, et ideo aperiebatur caelum uidentibus aeterna et diuina mysteria, claudebatur quando fames erat, quia nulla erat cognoscendae diuinitatis ubertas. § 49 sed de hoc4,25 plenius scripsimus, cum de uiduis scriberemus. e t multi leprosi erant temporibus Helisaei prophetae, et 4,27 nemo eorum mundatuamundatus est nisi Neman Syrus. euidenter hic sermo nos domini salutaris informat et ad studium c uenerandae diuinitatis hortatur, quod nemo sanatus ostenditur et maculosi morbo corporis absolutus nisi qui religioso officio studuit sanitati; non enim dormientibus diuina beneficia, sed obseruantibus deferuntur. et bene apto conparationis exemplo adrogantia ciuium retunditur inuidorum dominicumque factum scripturis docetur ueteribus conuenire, quod in libris quoque Regnorum legimus gentilem uirum Neman prophetico oraculo D 2 I Cor. 13,4 13 loh. 1,51; cr. Gen. 28, 12; Reg.",
          "candidate_score": 0.670924,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_11_13",
          "bdc_text": "Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_204",
          "psc_text": "prophetam sua uerba conuertit, ut hoc quoque beneficIUmbeneficium esse domini designaret, ne cum publice numeraret sua quasi ingratus tacuisse quae acceperat beneficia uideretur, quae agnoscebat in filiofilios. sed fortasse aliqui quasi inrationabilem mentis excessum putent, quod octo dierum adloquitur infantem. uerum si teneamus. intellegimus profecto quod potuit uocem patris natus audire, qui Mariae salutationem, antequam 1293 A nasceretur, audiuit. sciebat propheta alias esse aures prophetae, quae spiritu dei, non corporis aetate reserantur, habebat intellegendi sensum, qui exsultandi habebat adfectum. § 35 simul illud aduerte quam paucis Elisabet, quam multis Zaccharias prophetet. et uterque sancto inpletus spiritu loquebatur, sed disciplina seruatur, ut mulier discere magis quae diuina sunt studeat quam docere. nec facile ullam prophetasse uberius B quam matrem domini repperimus. prophetissa ipsa Maria 7 Ps. 72, 2 2? I Cor. 14, 35 29 Exod. 15, 20 sq. 12 dns LZ 14 de domo P 15 conuertitur P (eonuertit ut m3)",
          "candidate_score": 0.661908,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_9_11",
          "bdc_text": "Gott wölle inen sein genadt durch Jhesum Christum weiter mit thaillen ; es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_446",
          "psc_text": "est ex genere eius in Ephratha Christum esse generandum, cum dicitur: det tibi dominus facere uirtutem in Ephratha, F et sit nomen in Bethleem. quae est enim uirtus nisi quae per Christum gentium populoBpopulos congregauit? quod autem nomen nisi illud quod Bethleem patria domini secundum carnem nascentis est facta? unde per prophetiam dictum est: et tu, Bethleem Iuda, non es minima inter principes Iuda; ex te enim exiet princeps qui regat populum meumIsraheI. 132i A uidemus igitur mulierum' conmemorationi historiam mores mysterium conuenire. § 36 neque tamen abnuo, cum Thamar et Ruth defendo, peccatores quoque inter maiores dominici generis conputatos, quorum conmemorationem sanctus Lucas declinare 2 Exod. 3, 5 5 Luc. 3. 16 9 sqq. Euseb. Quaest. euang. 242, 21 sqq. 10 Ruth 4, 11 14 Matth. 2, 6; cf. Mich. 5, 2 2 accepit P (i s. e m3) X (i s. e 0) y 4 iohannis A 6",
          "candidate_score": 0.654043,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_13_15",
          "bdc_text": "Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen . Amen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1006",
          "psc_text": "iactantiam, doceat humilitatem, c simul ne rudes et inperfecti adhuc discipuli maximae praedicationiapraedicationis molibus opprimantur. § 102 Nunc qua causa etiam inmundos spiritus lubeat tacere consideremus. sed et hoc nobis scriptura aperuit, quia peccatori dixit deus: quare tu enarras iuatitiasiustitias meas? ne quis, dum praedicantem audit, sequatur errantem; inprobus enim magister est diabolus, qui falsa ueris saepe permiscet, ut specie ueritatis testimonium fraudis obtexat. § 103 etiam illud D consideremus, utrum hic primum mandauerit discipulis, ne cui dicerent quia ipse esset Christus an uero et ante mandauerit, quando apostolos duodecim destinauit denuntians illis: in uias gentium ne abieritis et in ciuitates Samaritanorum ne introieritis; ite autem ad oues quae perierunt domus Israhel. aegrotos curate, leprosos mundate, daemones eicite et: discite quis in ea dignus sit E et ibi manete. itaque nec hic mandatum uidetur, ut Christum dei filium praedicarent. § 104 ordo igitur disputationis est ordo tractatus, et ideo etiam",
          "candidate_score": 0.652912,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_31_33",
          "bdc_text": "got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen . Amen . Bit auch gantz dienstlich , so ir was neues bej euch , mir solches nach gelegenhait der zeit antzaigen. Stat mir wider zu verdiennen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1475",
          "psc_text": "non dicis seruo aranti aut oues pascenti: transi, recumbe — ubi intellegitur quia nullus recumbit, nisi ante transierit; denique et Moyses ante transiuit, ut magnum uisum uilleretuideret — si ergo tu non solum non dicis B seruo tuo: recumbe, sed exigis ab eo aliud ministerium et gratias ei non agis, ita nec in te patitur dominus unius usum esse operis aut laboris, quia, dum uiuimus, debemus semper operari. § 32 ergo agnosce esse te seruum plurimis obsequiis 17,10 defaeneratum. non te praeferas, quia filius dei diceris — agnoscenda gratia, sed non ignoranda natura — neque te iactes, si bene seruisti, quod facere debuisti. obsequitur sol, obtemperat c luna, seruiunt angeli. uas gentium electus a domino non sum inquit dignus uocari apostolus, quia persecutus sum ecclesiam dei. deinde alibi nullius se ostendens conscium culpae subiecit: sed non in hoc iustificatus sum. et nos ergo non a nobis laudem exigamus nec praeripiamus",
          "candidate_score": 0.642029,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_16_18",
          "bdc_text": "Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden . Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1068",
          "psc_text": "Phinees reputatum ad iustitiam quia sacrilegos interemerat, et ad preces Heliae ignem descendisse de caelo, ut prophetae uindicaretur iniunainiuria. sed uindicetur qui timet. uindictam non quaerit qui non timet. simul ostenditur nobis in apostolis fuisse merita prophetarum, quando eandem sibi potestatem, quam F propheta magnus emeruit, inpetrandi iure praesumunt. et bene praesumunt quia ad sermonem suum ignis de caelo descenderit, quoniam sunt filii tonitrui. § 28 dominus autem mire omnia. nec 9,61 illum temere se offerentem recipit nec in hos indeuote dominum refutantes proprium conmouetur, ut ostenderet quia non habet ultionis studium perfecta uirtus nec ulla sit iracundia, ubi plenitudo est caritatis nec excludenda infirmitas, sed iuuanda. procul 1418 A a religiosis indignatio, procul a magnanimis cupiditas ultionis, procul etiam a prudentibus inconsiderata coniunctio et incauta simplicitas. unde et isti dicitur: uulpes foueas habent nec obsequium eius admittitur cuius non probatur officium. circumspectum etenim fidei esse debet hospitium, ne dum",
          "candidate_score": 0.635704,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_15_17",
          "bdc_text": "Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen : man hoert noch nichts , das sunders ausgericht ist worden .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1068",
          "psc_text": "Phinees reputatum ad iustitiam quia sacrilegos interemerat, et ad preces Heliae ignem descendisse de caelo, ut prophetae uindicaretur iniunainiuria. sed uindicetur qui timet. uindictam non quaerit qui non timet. simul ostenditur nobis in apostolis fuisse merita prophetarum, quando eandem sibi potestatem, quam F propheta magnus emeruit, inpetrandi iure praesumunt. et bene praesumunt quia ad sermonem suum ignis de caelo descenderit, quoniam sunt filii tonitrui. § 28 dominus autem mire omnia. nec 9,61 illum temere se offerentem recipit nec in hos indeuote dominum refutantes proprium conmouetur, ut ostenderet quia non habet ultionis studium perfecta uirtus nec ulla sit iracundia, ubi plenitudo est caritatis nec excludenda infirmitas, sed iuuanda. procul 1418 A a religiosis indignatio, procul a magnanimis cupiditas ultionis, procul etiam a prudentibus inconsiderata coniunctio et incauta simplicitas. unde et isti dicitur: uulpes foueas habent nec obsequium eius admittitur cuius non probatur officium. circumspectum etenim fidei esse debet hospitium, ne dum",
          "candidate_score": 0.631681,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_32_34",
          "bdc_text": "Amen . Bit auch gantz dienstlich , so ir was neues bej euch , mir solches nach gelegenhait der zeit antzaigen. Stat mir wider zu verdiennen . Man wil auch alhie in stillen sagen , dass k. m. ain friden mit dem Durrken und Weijda sol gemacht haben , zu was condition ist noch unbewust .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1824",
          "psc_text": "nobis eo quod non F debeat fides scindi, sed solida permanere. § 121 Amen, amen dico tibi, hodie mecum eris 23,43 inparadiso. pulcherrimum adfectandae conuersionis exemplum, quod tam cito latroni uenia relaxatur et uberior est gratia quam 1330 A precatio; semper enim plus dominus tribuit quam rogatur. ille enim rogabat ut memor sui esset dominus, cum uenisset in regnum suum, dominus autem ait: amen, amen dico tibi, hodie mecum eris in paradiso; uita est enim esse cum Christo, quia ubi Christus ibi regnum. § 122 cito igitur 23,40 sqq. ignoscit dominus, quia cito ille conuertitur. unde et illud 23,39 solui uidetur, quia alii duos conuiciantes inducunt Iatroneslatrones; iste unum conuiciantem, unum rogantem. fortasse et iste B prius conuiciatus est, sed repente conuersus est. nec mirum si conuerso culpam ignoscebat qui insultantibus ueuiamueniam relaxabat. potuit etiam pluraliter de uno dicere, sicut illud est: adstiterunt reges terrae et principes conuenerunt in unum;",
          "candidate_score": 0.630167,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 17,
      "cf_id": "cf025",
      "work_id": "077_Gregorius-I_Epistolae",
      "max_score": 0.670794,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_6_8",
          "bdc_text": "got woelle unns darbei erhalten . Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen . So haben doch unsere herrn ain erbarer rath dass examen in ruhe gestellt , dann allerlej ubels daraus zu verhofen gewest , alls si dann in andern landen gnug same exempel haben .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1025",
          "psc_text": "Sed venientes viri reverendissimi ex Africana provincia episcopi asserunt ita esse incauta dissimulatione postpositas, ut nec Dei illic judicium haberetur in metu, nec principales hactenus jussiones sortirentur effectum: hoc etiam subjungentes, quod in praefata provincia, Donatistarum praemiis praevalentibus, fides catholica publice venundetur. At contra gloriosus vir Gennadius de uno eorum mihi similia questus est qui talia querebantur. Cui etiam duo caeteri in re eadem testimonium ferebant. Sed quia in causa ipsa saecularis judicis intererat, eosdem episcopos ad pietatis vestrae existimavi esse vestigia dirigendos, ut per semetipsos serenissimis auribus suggerant quae se fatentur pro fide catholica pertulisse. Ea propter obsecro ut dominorum Christianitas pro salute animae et vita piissimae sobolis, sua eos quos tales esse cognoscit districta ulcisci jussione praecipiat, et ruinam pereuntium ereptionis manu suspendat, atque 842 insanis mentibus correptionis medicinam adhibeat, et errorum ab eis morsus expellat; quatenus dum piae provisionis vestrae remedio pestiferae pravitatis fuerit caligo depulsa, et",
          "candidate_score": 0.670794,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_1_3",
          "bdc_text": "Eur gut willig schreiben , dessen datum 21 ianuarij , hab ich sambt bei ligenden buchlein empfangen und thue mich dern ganntz freuntlich bedancken ; wil es in ander weg mit der zeit vergleichen . Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an.",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_744",
          "psc_text": "laxavi, ac si me auctore fuisset ordinatus. Alia vero perversa illius, scilicet mala corporalia, quae cognovi, vel quia cum pecuniis est electus, vel quia excommunicatus missas facere praesumpsit, propter Deum irrequisita praeterire non possum. Sed opto, et Dominum deprecor, quatenus nihil in eo de his quae dicta sunt valeat inveniri, et sine periculo animae meae causa ipsius terminetur. Prius tamen quam haec cognoscantur, serenissimus dominus discurrente jussione praecepit ut cum venientem cum honore suscipiam. Et valde grave est ut vir de quo tanta et talia nuntiantur, cum ante requiri et discuti debeat, honoretur. Et si episcoporum causae mihi commissorum apud piissimos dominos aliorum patrociniis disponuntur, infelix ego in Ecclesia ista quid facio? Sed ut episcopi mei me despiciant, et contra me refugium ad saeculares judices habeant, omnipotenti Deo gratias ago, peccatis meis deputo. Hoc tamen breviter suggero, quia aliquantulum exspecto; et si ad me diu venire distulerit, in eo exercere",
          "candidate_score": 0.66946,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_10_12",
          "bdc_text": "es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1042",
          "psc_text": "ab utrisque exterius diversa vox prodiit, sed non a diverso fonte dilectionis emanavit. Duo quippe sunt praecepta charitatis, Dei videlicet amor, et proximi. Per activam igitur vitam prodesse proximis cupiens Isaias, officium praedicationis appetit, per contemplativam vero Jeremias amori conditoris sui sedulo inhaerere desiderans ne mitti ad praedicandum debeat, contradicit. Quod ergo laudabiliter unus appetiit, hoc laudabiliter alter expavit. Iste, ne tacitae contemplationis lucra loquendo perderet, ille, ne damna studiosi operis tacendo sentiret. Sed hoc in utrisque est subtiliter intuendum, quia et is qui recusavit plene non restitit, et is qui mitti voluit, ante se per altaris calculum purgatum vidit, ne aut non purgatus, adire quisquam sacra ministeria audeat, aut quem superna gratia eligit sub humilitatis specie superbe contradicat. Magno autem desiderio vos in epistolis vestris invenio serenitatem mentis quaerere, et repulsa perturbatione ad tranquillitatem cogitationis anhelare. Sed qua ratione ad hoc vestra fraternitas 849 pertingere possit ignoro. Qui enim",
          "candidate_score": 0.667257,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_3_5",
          "bdc_text": "Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an. Ich habe in meiner negoten rais , so ich von Lion heraus gethan , gross verlangen gehabt , euch haim zu suchen , aber ungelegenhait des wetters und der geselschaft auf dissmal nit sein moegen . Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ;",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_744",
          "psc_text": "laxavi, ac si me auctore fuisset ordinatus. Alia vero perversa illius, scilicet mala corporalia, quae cognovi, vel quia cum pecuniis est electus, vel quia excommunicatus missas facere praesumpsit, propter Deum irrequisita praeterire non possum. Sed opto, et Dominum deprecor, quatenus nihil in eo de his quae dicta sunt valeat inveniri, et sine periculo animae meae causa ipsius terminetur. Prius tamen quam haec cognoscantur, serenissimus dominus discurrente jussione praecepit ut cum venientem cum honore suscipiam. Et valde grave est ut vir de quo tanta et talia nuntiantur, cum ante requiri et discuti debeat, honoretur. Et si episcoporum causae mihi commissorum apud piissimos dominos aliorum patrociniis disponuntur, infelix ego in Ecclesia ista quid facio? Sed ut episcopi mei me despiciant, et contra me refugium ad saeculares judices habeant, omnipotenti Deo gratias ago, peccatis meis deputo. Hoc tamen breviter suggero, quia aliquantulum exspecto; et si ad me diu venire distulerit, in eo exercere",
          "candidate_score": 0.666981,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_1_3",
          "bdc_text": "Eur gut willig schreiben , dessen datum 21 ianuarij , hab ich sambt bei ligenden buchlein empfangen und thue mich dern ganntz freuntlich bedancken ; wil es in ander weg mit der zeit vergleichen . Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an.",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_720",
          "psc_text": "746 Ego itaque per responsales meos semel et bis verbis humilibus hoc quod in tota Ecclesia peccatur, corripere studui, nunc per meipsum scribo. Quidquid facere humiliter debui, non omisi. Sed si in mea correptione despicior, restat ut Ecclesiam debeam adhibere. Haec itaque dicens, omnipotens Deus fraternitati vestrae indicet quanto circa vos amore constringor, quantumque in hac causa non contra vos, sed pro vobis lugeo. In qua tamen praeceptis evangelicis, institutionibus canonum, utilitatibus fratrum personam praeponere non possum, nec ejus quem multum amo. Scripta autem sanctitatis vestrae dulcissima atque suavissima de causa presbyterorum Joannis et Athanasii suscepi, de qua vobis in subsequentibus Domino adjuvante respondebo, quia sub tantis tribulationibus circumfusus barbarorum gladiis premor, ut non dico multa tractare, sed mihi respirare vix liceat. Data Kalendis Januarii, indictione 13. (Cf. Joan. Diac. l. III, n. 54.) EPISTOLA XIX. AD SABINIANUM DIACONUM. Epistolam superiorem, ob reverentiam imperatoris, suavitate respersam, det Joanni episcopo. Principi",
          "candidate_score": 0.661257,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_0_2",
          "bdc_text": "Eernwirdiger unnd insonders gonstiger herr und verthrauter freundt euch sindt ijdertzeit meine gefliessne dienst bevorr . Eur gut willig schreiben , dessen datum 21 ianuarij , hab ich sambt bei ligenden buchlein empfangen und thue mich dern ganntz freuntlich bedancken ; wil es in ander weg mit der zeit vergleichen .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_720",
          "psc_text": "746 Ego itaque per responsales meos semel et bis verbis humilibus hoc quod in tota Ecclesia peccatur, corripere studui, nunc per meipsum scribo. Quidquid facere humiliter debui, non omisi. Sed si in mea correptione despicior, restat ut Ecclesiam debeam adhibere. Haec itaque dicens, omnipotens Deus fraternitati vestrae indicet quanto circa vos amore constringor, quantumque in hac causa non contra vos, sed pro vobis lugeo. In qua tamen praeceptis evangelicis, institutionibus canonum, utilitatibus fratrum personam praeponere non possum, nec ejus quem multum amo. Scripta autem sanctitatis vestrae dulcissima atque suavissima de causa presbyterorum Joannis et Athanasii suscepi, de qua vobis in subsequentibus Domino adjuvante respondebo, quia sub tantis tribulationibus circumfusus barbarorum gladiis premor, ut non dico multa tractare, sed mihi respirare vix liceat. Data Kalendis Januarii, indictione 13. (Cf. Joan. Diac. l. III, n. 54.) EPISTOLA XIX. AD SABINIANUM DIACONUM. Epistolam superiorem, ob reverentiam imperatoris, suavitate respersam, det Joanni episcopo. Principi",
          "candidate_score": 0.659435,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_37_39",
          "bdc_text": "damit thue ich euch in schutz und schirm des hochsten befellen . Datum in Nurnberg den 4 februari j a 1567 . E. e . dienst williger Gabriel Schlusselberger .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1842",
          "psc_text": "vos in eremo protegat, quia antiquus hostis terrarum locis a tentatione non excluditur; quia si in paradiso hominem stravit, quis locus extra paradisum esse potest, in quo 1094 mentes hominum penetrare non valeat? In sola ergo Creatoris nostri protectione fidendum est, cui ex intimo corde clamemus: Esto mihi in Deum protectorem, et in locum munitum, ut salvum me facias (Psal. LXX, 3) . Transmisimus vobis de benedictione sancti Petri apostoli cucullam et tunicam, quae ea petimus charitate suscipi, qua a nobis transmissa sunt. EPISTOLA III. AD PANTALEONEM NOTARIUM. Deusdedit diaconum in Mediolanensem episcopum faciat ordinari, atque illic Romanae Ecclesiae utilitates sollicite disponat. Gregorius Pantaleoni notario. Experientia tua, praesenti auctoritate suffulta, ad Genuensem urbem, auxiliante Domino, proficiscens, Deusdedit diaconum Ecclesiae Mediolanensis, si tamen a cunctis electus est, et nihil est quod ei ex anteacta vita per sacros possit canones obviare, episcopum solemniter faciat ordinari. Praeterea, quia multae illic Ecclesiae nostrae utilitates",
          "candidate_score": 0.657676,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_2_4",
          "bdc_text": "wil es in ander weg mit der zeit vergleichen . Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an. Ich habe in meiner negoten rais , so ich von Lion heraus gethan , gross verlangen gehabt , euch haim zu suchen , aber ungelegenhait des wetters und der geselschaft auf dissmal nit sein moegen .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_744",
          "psc_text": "laxavi, ac si me auctore fuisset ordinatus. Alia vero perversa illius, scilicet mala corporalia, quae cognovi, vel quia cum pecuniis est electus, vel quia excommunicatus missas facere praesumpsit, propter Deum irrequisita praeterire non possum. Sed opto, et Dominum deprecor, quatenus nihil in eo de his quae dicta sunt valeat inveniri, et sine periculo animae meae causa ipsius terminetur. Prius tamen quam haec cognoscantur, serenissimus dominus discurrente jussione praecepit ut cum venientem cum honore suscipiam. Et valde grave est ut vir de quo tanta et talia nuntiantur, cum ante requiri et discuti debeat, honoretur. Et si episcoporum causae mihi commissorum apud piissimos dominos aliorum patrociniis disponuntur, infelix ego in Ecclesia ista quid facio? Sed ut episcopi mei me despiciant, et contra me refugium ad saeculares judices habeant, omnipotenti Deo gratias ago, peccatis meis deputo. Hoc tamen breviter suggero, quia aliquantulum exspecto; et si ad me diu venire distulerit, in eo exercere",
          "candidate_score": 0.656076,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_1_3",
          "bdc_text": "Eur gut willig schreiben , dessen datum 21 ianuarij , hab ich sambt bei ligenden buchlein empfangen und thue mich dern ganntz freuntlich bedancken ; wil es in ander weg mit der zeit vergleichen . Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an.",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1378",
          "psc_text": "sit impendendum intelligat, verumtamen quia lator praesentium Joannes, vir magnificus, qui praefecturae vices illic acturus advenit, nostra se petiit epistola commendari, sanctitas ei vestra, dum necesse fuerit, salva ratione praesidium sui favoris impendat, et ita eum sacerdotaliter suis studeat solatiis adjuvare, quatenus vobis praesentibus nec aliorum debeat injuste oppressionibus laborare, nec ipse aliis contra rationem gravis existat. Quia vero pervenit ad nos quod Vigilius, qui vices illic ante hunc praefecturae gessit, per scriptorum nostrorum occasionem, quibus eum petitione ejus compulsi commendavimus, mutuas a vobis, ut ita dicamus, pecunias exegisset, aegre si verum est sustinemus, ut hoc non ex se, sed quasi per nostram epistolam obtineret. Et ideo fraternitatem vestram scire necesse est ita sibi a nobis eos qui hoc exigant commendari, ut eis adesse in quantum possibile et justum est debeat, non tamen ut Ecclesiae suae hujus rei occasione aliquod gravamen imponat. Data mense Februario, indictione 2. EPISTOLA XXXVI. AD",
          "candidate_score": 0.650967,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_1_3",
          "bdc_text": "Eur gut willig schreiben , dessen datum 21 ianuarij , hab ich sambt bei ligenden buchlein empfangen und thue mich dern ganntz freuntlich bedancken ; wil es in ander weg mit der zeit vergleichen . Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an.",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_700",
          "psc_text": "indico quod volo, quia nullus mihi in eadem Ecclesia post domnum Maximianum tam dignus videtur quam Joannes archidiaconus Catanensis Ecclesiae. Qui si fieri potest ut eligatur, credo quod apta valde persona inveniatur. Sed ipse quoque prius de criminibus, quae impedire possunt, a te secreto requirendus est. A quibus si liber inventus fuerit, eligi jure potest. Quod si factum fuerit, etiam frater et coepiscopus noster Leo ei cessionem facere debebit, ut liber ad ordinandum possit inveniri. Haec ergo dilectioni tuae indicare curavi, tuae jam sollicitudinis intererit, ut omnia sollicite circumspicias, et ea quae sunt Deo grata disponas. EPISTOLA XVIII. AD JOANNEM EPISCOPUM. Quid cum Joanne tum ipse, tum decessor Pelagius, egerint, ob usurpatum episcopi universalis titulum. Ab hoc ut abstineat rogat, multisque urget momentis. Cavendum ipsi ab adulatoribus. Gregorius Joanni episcopo Constantinopolitano. Eo tempore quo fraternitas vestra in sacerdotalem honorem provecta est, quantam Ecclesiarum pacem atque concordiam invenerit recolit. Sed quo",
          "candidate_score": 0.648766,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_1_3",
          "bdc_text": "Eur gut willig schreiben , dessen datum 21 ianuarij , hab ich sambt bei ligenden buchlein empfangen und thue mich dern ganntz freuntlich bedancken ; wil es in ander weg mit der zeit vergleichen . Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an.",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_966",
          "psc_text": "erga nos sinceritas fraternitatis vestrae sit, satisfactione non egemus, quia eam ex mentis nostrae, quae circa vos est, dilectione cognoscimus. Suprascripto autem latori, quem nobis epistolariter commendastis, scripta ad rectorem patrimonii Siciliae dedimus, ut adversam partem facere quae justa sunt urgeat, quatenus, frustratoria excusatione postposita, ad finem citius perducatur totius causae contentio. Indicamus itaque sanctitati vestrae venisse ad nos quemdam hominem, Petrum nomine, qui se 822 asserit fuisse episcopum, atque causae suae a nobis remedium postulasse. Et prius quidem retulit quae digna esse miseratione potuissent; sed requirentes, postea multo aliter quam indicavit invenimus, et vehementer nos ejus actio contristavit. Sed quia causae ipsius interna subtiliter nequaquam addiscere tam longo itineris intervallo disjuncti potuimus, eam, incerti quippe, definire nequivimus. Nunc vero quoniam remeans supradictus diaconus secum eum relaxari poposcit, et ipse ad vos se petiit debere transmitti, scientes sanctitatem vestram, zelum, sicut decet, fidei, et amorem habere justitiae, nobis gratum fuit,",
          "candidate_score": 0.64816,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_3_5",
          "bdc_text": "Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an. Ich habe in meiner negoten rais , so ich von Lion heraus gethan , gross verlangen gehabt , euch haim zu suchen , aber ungelegenhait des wetters und der geselschaft auf dissmal nit sein moegen . Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ;",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_700",
          "psc_text": "indico quod volo, quia nullus mihi in eadem Ecclesia post domnum Maximianum tam dignus videtur quam Joannes archidiaconus Catanensis Ecclesiae. Qui si fieri potest ut eligatur, credo quod apta valde persona inveniatur. Sed ipse quoque prius de criminibus, quae impedire possunt, a te secreto requirendus est. A quibus si liber inventus fuerit, eligi jure potest. Quod si factum fuerit, etiam frater et coepiscopus noster Leo ei cessionem facere debebit, ut liber ad ordinandum possit inveniri. Haec ergo dilectioni tuae indicare curavi, tuae jam sollicitudinis intererit, ut omnia sollicite circumspicias, et ea quae sunt Deo grata disponas. EPISTOLA XVIII. AD JOANNEM EPISCOPUM. Quid cum Joanne tum ipse, tum decessor Pelagius, egerint, ob usurpatum episcopi universalis titulum. Ab hoc ut abstineat rogat, multisque urget momentis. Cavendum ipsi ab adulatoribus. Gregorius Joanni episcopo Constantinopolitano. Eo tempore quo fraternitas vestra in sacerdotalem honorem provecta est, quantam Ecclesiarum pacem atque concordiam invenerit recolit. Sed quo",
          "candidate_score": 0.647697,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_3_5",
          "bdc_text": "Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an. Ich habe in meiner negoten rais , so ich von Lion heraus gethan , gross verlangen gehabt , euch haim zu suchen , aber ungelegenhait des wetters und der geselschaft auf dissmal nit sein moegen . Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ;",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_47",
          "psc_text": "at toto animo renitens, pastoralis curae pondera portare compulsus sum, caligo moeroris occurrit, et triste cor nihil aliud nisi eas quae videri nil sinunt tenebras videt. Nam quid antistes a Domino, nisi pro delictis populi intercessor eligitur? Qua itaque fiducia ad eum pro peccatis alienis intercessor venio, apud quem de propriis securus non sum? Si fortasse quispiam apud potentem virum, qui et sibi iratus, et mihi esset incognitus, intercessorem suum me fieri quaereret, protinus responderem: Ad intercedendum venire nequeo, quia ejus notitiam ex sedula familiaritate non habeo. Si igitur recte homo apud hominem, de quo minime praesumpsissem, fieri intercessor erubescerem, quantae hoc audaciae est, quod apud Deum pro populo locum intercessoris obtineo, cui familiarem me esse per vitae meritum non agnosco? Qua in re est mihi adhuc aliud gravius formidandum, quia sicut cuncti liquido novimus, cum is qui displicet, ad intercedendum mittitur, irati ad deteriora animus provocatur. Et valde pertimesco",
          "candidate_score": 0.643231,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_3_5",
          "bdc_text": "Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an. Ich habe in meiner negoten rais , so ich von Lion heraus gethan , gross verlangen gehabt , euch haim zu suchen , aber ungelegenhait des wetters und der geselschaft auf dissmal nit sein moegen . Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ;",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_679",
          "psc_text": "Quod si tempus exigit, per te, si autem pro causis aliis non licet, per alios solerter inquire. Pervenit vero ad me esse Hebraeos in possesionibus nostris qui converti ad Deum nullatenus volunt. Sed videtur mihi ut per omnes possessiones in quibus ipsi Hebraei esse noscuntur epistolas transmittere debeas, eis ex me specialiter promittens quod quicunque ad verum Dominum Deum nostrum Jesum Christum ex eis conversus fuerit, onus possessionis ejus ex aliqua parte imminuetur. Quod ita quoque fieri volo, ut si quis ex eis conversus fuerit, si solidi pensionem habet, tremissis ei relaxari debeat; si tres vel quatuor, unus solidus relaxetur. Si quid amplius, jam juxta eumdem modum debet relaxatio fieri, vel certe juxta quod dilectio tua praevidet, ut et ei qui convertitur onus relevetur, et ecclesiastica utilitas non gravi dispendio prematur. Nec hoc inutiliter facimus, si pro levandis pensionum oneribus eos ad Christi gratiam perducamus, quia etsi ipsi minus fideliter",
          "candidate_score": 0.639557,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_5_7",
          "bdc_text": "Aber wann sich mein rais zu wegt , wil ich euch one allen zweifel haimsuchen , habe aber dise rais mein thon dahin gestellt , dass ich verhof in aim jhar nit dahin zu raisen . Got hat den gewalt , unnd ob ich schon person halber weit von euch , sindt wir doch im gaist bei einander , dann ich spure alle christliche lieb bei euch ; got woelle unns darbei erhalten . Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1065",
          "psc_text": "qui hanc mihi praecipue dudum suae magnitudinis probationem dedit; quod, in tam multis dispensationis ecclesiasticae causis occupatus, tranquillum cor inter turbulentas frequentias tenuit, seque ipsum semper sub mansuetudine restrinxit. Quod videlicet non parva laus magni et inconcussi est animi, inter causarum turbas non fuisse turbatum. Praeterea assiduis insistere fraternitas vestra 855 precibus debet, ut omnipotens Deus in praedicto fratre et consacerdote nostro bene coepta custodiat, et semper ad meliora perducat. Hoc sanctissimis vobis, hoc subjecto ei populo semper orandum est. Nam ita sibi regentium merita connectuntur et plebium, ut saepe ex culpa praesidentium deterior fiat vita subjectorum, et saepe ex merito plebium delinquat vita pastorum. Quia enim mala actio praesidentis valde noceat subditis, testantur Pharisaei, de quibus scriptum est: Clauditis regnum coelorum ante homines. Vos enim non intratis, nec introeuntes sinitis introire (Matth. XXIII, 13) . Et quia culpa plebium multum noceat vitae pastorum, in David facto cognoscimus (II Reg.",
          "candidate_score": 0.633885,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_2_4",
          "bdc_text": "wil es in ander weg mit der zeit vergleichen . Des herrn Johan Laskeij totdtlichen abgang khan ich euch nit fur gwis antzaigen , ob etwa die personn , so mir solches zu verstan geben , unrecht daran were und Johanem a Lasco vermaint hete , wil aber der sachen bass nach fragen , dan ich verhof dess Caspar Bauchen schwager sol ietzt auf mit fasten , von Kunigsperg her aus komen , was ich dan von ime vernimb , das zaig ich euch an. Ich habe in meiner negoten rais , so ich von Lion heraus gethan , gross verlangen gehabt , euch haim zu suchen , aber ungelegenhait des wetters und der geselschaft auf dissmal nit sein moegen .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_21",
          "psc_text": "affligor, ita ut recte dicam: Veni in altitudinem maris, et tempestas demersit me (Psal. LXVIII, 3) . Periclitanti igitur mihi orationis vestrae manum tendite, vos qui in virtutum littore statis, Quod vero me os Domini, quod lucernam dicitis, quod multis prodesse perhibetis, hoc quoque mihi ad iniquitatum mearum cumulum accidit, ut, cum vindicari in me iniquitas debuit, laudes pro vindicta recipiam. Quibus autem hoc in loco terrenarum rerum tumultibus premor, explere verbis nequeo; quod tamen colligere ex brevitate epistolae potestis, in qua ei minus loquor, quem plus omnibus diligo. Praeterea indico quia a serenissimis dominis quantis 495 valui precibus postulavi, ut vos honore restituto, ad sancti Petri apostolorum principis limina venire; et, quousque ita Deo placuerit, hic mecum vivere concedant; quatenus dum vos videre meruero, peregrinationis nostrae taedium de aeterna patria invicem loquendo relevemus. (Cf. Joan. Diac. l. I, c. 25; l. IV, c. 25.) EPISTOLA VIII. AD BACAUDAM FORMIENSEM",
          "candidate_score": 0.633851,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_1",
          "bdc_text": "Eur gut willig schreiben , dessen datum 21 ianuarij , hab ich sambt bei ligenden buchlein empfangen und thue mich dern ganntz freuntlich bedancken ;",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_720",
          "psc_text": "746 Ego itaque per responsales meos semel et bis verbis humilibus hoc quod in tota Ecclesia peccatur, corripere studui, nunc per meipsum scribo. Quidquid facere humiliter debui, non omisi. Sed si in mea correptione despicior, restat ut Ecclesiam debeam adhibere. Haec itaque dicens, omnipotens Deus fraternitati vestrae indicet quanto circa vos amore constringor, quantumque in hac causa non contra vos, sed pro vobis lugeo. In qua tamen praeceptis evangelicis, institutionibus canonum, utilitatibus fratrum personam praeponere non possum, nec ejus quem multum amo. Scripta autem sanctitatis vestrae dulcissima atque suavissima de causa presbyterorum Joannis et Athanasii suscepi, de qua vobis in subsequentibus Domino adjuvante respondebo, quia sub tantis tribulationibus circumfusus barbarorum gladiis premor, ut non dico multa tractare, sed mihi respirare vix liceat. Data Kalendis Januarii, indictione 13. (Cf. Joan. Diac. l. III, n. 54.) EPISTOLA XIX. AD SABINIANUM DIACONUM. Epistolam superiorem, ob reverentiam imperatoris, suavitate respersam, det Joanni episcopo. Principi",
          "candidate_score": 0.627415,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_20_22",
          "bdc_text": "darin werdt ir den gantzen handel vernemen . Die vom adel wollen nit recht daran und wider Grumbach und seine consorten thon ; was sich weiter verlauft , dz zaig ich euch hernach an. Auf 25 passato sol man angefangen haben vor Gotha zu schantzen , dergleichen si sich treflich zur gegen wehr stellen .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1828",
          "psc_text": "bono non locandam Ecclesiae possessionem, sed annis singulis id offerendum Gentioni quod ex locatione fuisset lucratus. Gregorius Romano defensori. Quoniam filius noster Gentio vir magnificus scribo tantae, Deo propitio, bonitatis est ut valde sit diligendus, si quid ei potuissemus conferre, debuimus. Voluerat enim possessionem juris ecclesiastici sub specie libellorum tenere. Sed propter malos scribones judicavimus in hac nos causa nec bono committere. Proinde excepta de possessione quae potuerunt in ejus utilitatem verti, eadem volumus ejus magnitudini singulis annis offerri, id est, porcos viginti, qualiter ipse praevideris, vervices viginti, et gallinas sexaginta. Quae omnia volumus in exceptis reputari. EPISTOLA LXV. AD ADEODATAM. Excusat moram in dandis reliquiis, quas tandem mittit. Gregorius Adeodatae illustri feminae. Ut moram in dandis reliquiis, quas gloria vestra petiit, faceremus, non voluntate distulimus, sed praecedentis rei nos casus fecit ambigere. Deus autem omnipotens cordis vestri devotionem intuens, miraculorum signis admonentibus, a vestra vos intentione fraudari non pertulit.",
          "candidate_score": 0.620793,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_34",
          "bdc_text": "Man wil auch alhie in stillen sagen , dass k. m. ain friden mit dem Durrken und Weijda sol gemacht haben , zu was condition ist noch unbewust .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1044",
          "psc_text": "est quiescunt. Quomodo autem, suscepto pastorali onere, habere serenitatem cogitationum potestis, cum scriptum sit: Ecce gigantes gemunt sub aquis (Job. XXVI, 5) ? Juxta Joannis etenim vocem, Aquae, populi sunt (Apoc. XVII, 15) . Et gigantes sub aquis gemere est, quia quisquis in hoc mundo quasi quadam corporis mole ordine potestatis excreverit, tanto pondera majoris tribulationis sentit, quanto super se regendorum populorum curam susceperit. Sed si sancti Spiritus virtus afflictam mentem afflaverit, protinus hoc quod Israelitico populo corporaliter factum est nobis spiritaliter contingit. Scriptum quippe est: Filii autem Israel ambulaverunt per siccum, per medium mare (Exod. XV, 19) . Et per prophetam Dominus pollicetur, dicens: Cum transieris per aquas, tecum ero, et flumina non operient te (Isa. XLIII, 2) . Illos enim flumina operiunt, quos actiones hujus saeculi mentis perturbatione confundunt. Nam qui sancti Spiritus gratia tenetur in mente, transit aquas, et tamen fluminibus non operitur, quia etiam inter medias",
          "candidate_score": 0.602106,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_21",
          "bdc_text": "Die vom adel wollen nit recht daran und wider Grumbach und seine consorten thon ;",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1874",
          "psc_text": "est. EPISTOLA XVII. AD ANTHEMIUM SUBDIACONUM. Theodoram viduam commendat, ne, ob ingratum filii animum, cui nubenti sua donaverat omnia, inopiam patiatur. Gregorius Anthemio subdiacono Campaniae. Theodora relicta Sabini defensoris, misso huc homine suo, questa est nobis a filio suo et 1104 Aligerno quodam, cujus filiam idem filius ejus in conjugio suo sortitus est, deceptam esse, ut omnes res suas tempore nuptiarum eidem filio donationis titulo legaret, et nunc se ab eis valde despici atque contemni; adeo ut, ablatis rebus ipsius, nihil ei unde possit nutriri remanserit. A quibus insuper etiam tantam se adversitatem asserit sustinere, ut nec servum juris sui ei deservire, nec in aliquo solatiari permittant. Et quia, si ita se res habet, grave nimis et contra Deum est, hujus tibi auctoritatis tenore praecipimus ut veritatem cures addiscere. Et si ita repereris, ecclesiasticam tuitionem impendere, atque eam salva in omnibus ratione adjuvare festines, quatenus te illic posito nullum denuo",
          "candidate_score": 0.593861,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_21",
          "bdc_text": "Die vom adel wollen nit recht daran und wider Grumbach und seine consorten thon ;",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1691",
          "psc_text": "non sinat. Gregorius Romano defensori nostro Siciliae. Perlatum ad nos est (Grat. dist. 88, c. 4) reverendissimum fratrem nostrum Basilium episcopum velut unum 1048 de ultimis in causis occupari, et praetoriis inutiliter observare. Quae res quoniam et ipsum vilem reddit, et reverentiam sacerdotalem annihilat, statim ut experientia tua hoc praeceptum susceperit, eum ita ad revertendum districta exsecutione compellat, quatenus ei illic te insistente quinque diebus sub qualibet excusatione immorari non liceat; ne si quolibet modo eum ibidem moram habere permiseris, cum ipso apud nos graviter incipias esse culpabilis. Datum mense Decembris, indict. 3. (Cf. Joan. Diac. l. III, c. 36. Vide ep. 9.) EPISTOLA XI. AD GODISCALCUM DUCEM. Arguit quod iratus monasterii januas frangi et bona diripi fecerit. Monachi ad hostes fugam non imputandam abbati. Ut monasterio et abbati adversari desinat, imo ut tuitionem impendat, hortatur. Gregorius Godiscalco duci Campaniae. Illa praepositorum sollicitudo utilis (Grat. 11, q. 3, c. 67),",
          "candidate_score": 0.593794,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_21",
          "bdc_text": "Die vom adel wollen nit recht daran und wider Grumbach und seine consorten thon ;",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1509",
          "psc_text": "pressus, cogatur agere quod animae illius non possit expedire. Cuncta ergo cum Dei timore tractantes, aeternam maxime mercedem perpendite. EPISTOLA LXXXIII. AD FANTINUM DEFENSOREM PANORMITANUM. Januariam ab Anastasii et Bonifacii molestiis tueatur. Gregorius Fantino defensori Panormitano. Januaria praesentium latrix maximam se molestiam ab ingenuo Anastasio atque Bonifacio contra justitiam pati commemorat, adeo ut possessione quam per plurimos annos asseritur possedisse eam, sicut ipsa ait, nitantur expellere. Et quia contra eos se ecclesiastica debere petiit tuitione defendi, experientia tua praedictos viros ad se evocet, eosque admoneat ut illi mali facere nihil praesumant. Sed si quid sibi contra suprascriptam mulierem credunt juste posse competere, judices cum ea eligant, et quae inter eos fuerint definita, tuo pro quiete partium solatio compleantur. Si vero eos differe cognoveris, antefatae mulieri, salva aequitate, tuitionem impendas, et eam contra rationis ordinem nullo modo gravari permittas. 994 EPISTOLA LXXXIV. AD BENENATUM TUNDARITANUM EPISCOPUM. Ut oratorium in honorem sanctorum",
          "candidate_score": 0.590639,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_21",
          "bdc_text": "Die vom adel wollen nit recht daran und wider Grumbach und seine consorten thon ;",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1708",
          "psc_text": "sub omni ad nos studeat festinatione transmittere, quatenus petentium desideria cum Christi auxilio, si nihil est quod eum impediat, impleantur. Cujus vita vel actus, quia melius possunt illic ubi diu est conversatus agnosci, curae tuae sit cum fratre et coepiscopo nostro Fortunato de eo diligenter inquirere. Et si nulla sunt quae ad sacrum ordinem obsistere valeant, ad nos debet omni postposita tarditate transmitti. Ne autem gloriosa filia nostra Clementina hoc moleste suscipiat, ad eam experientia tua pergat, et cum ejus voluntate hoc faciat. Sin vero reniti fortasse voluerit, huc eum, sicut diximus, sine mora experientia tua transmittat, quia ita animi filiorum nostrorum a nobis pacandi sunt, ut tamen animarum utilitas non debeat praepediri. EPISTOLA XX. AD ANTHEMIUM SUBDIACONUM. Ne acceptam ad possessiones emendas pecuniam, in alios usus expendant Surrentini monachi. Gregorius Anthemio subdiacono Campaniae. Pervenit ad nos quod monachi, quos in Surrentina civitate pro complenda, sicut nosti, Antonini quondam defensoris",
          "candidate_score": 0.587821,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_21",
          "bdc_text": "Die vom adel wollen nit recht daran und wider Grumbach und seine consorten thon ;",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_2004",
          "psc_text": "grammaticam artem docere non debeat. Quos cum Laurentio et Mellito mittit in Britanniam monachos commendat. Gregorius Desiderio episcopo Galliae. Cum multa nobis bona de vestris fuissent studiis nuntiata (Grat., dist. 86, c. 5), ita cordi nostro nata est laetitia, 1140 ut negare ea quae sibi fraternitas vestra concedenda poposcerat minime pateremur. Sed post hoc pervenit ad nos, quod sine verecundia memorare non possumus, fraternitatem tuam grammaticam quibusdam exponere. Quam rem ita moleste suscepimus, ac sumus vehementius aspernati, ut ea quae prius dicta fuerant in gemitum et tristitiam verteremus, quia in uno se ore cum Jovis laudibus Christi laudes non capiunt. Et quam grave nefandumque sit episcopis canere quod nec laico religioso conveniat, ipse considera. Et quamvis dilectissimus filius noster Candidus presbyter postmodum veniens hac de re subtiliter requisitus negaverit, atque conatus vos fuerit excusare, de nostris tamen adhuc animis non recessit quia quanto exsec abile est hoc de sacerdote enarrari,",
          "candidate_score": 0.587678,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 18,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-utilitate-credendi",
      "max_score": 0.670388,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_6_8",
          "bdc_text": "got woelle unns darbei erhalten . Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen . So haben doch unsere herrn ain erbarer rath dass examen in ruhe gestellt , dann allerlej ubels daraus zu verhofen gewest , alls si dann in andern landen gnug same exempel haben .",
          "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-utilitate-credendi_window_15",
          "psc_text": "Hic enim causa reddita est cur illud a Moyse pro tempore bene permissum sit; ut hoc quod Christus praecipiebat, alia jam tempora demonstrare videretur. Horum autem temporum vices, atque ordinem mira quadam divinae providentiae dispositione digestum atque compositum, longum est explanare. 7. Jam porro analogiam, qua utriusque Testamenti congruentia perspicitur, quid ego dicam usos fuisse omnes quorum auctoritati illi cedunt; cum secum ipsi considerare possint, quam multa soleant dicere immissa esse Scripturis divinis a nescio quibus corruptoribus veritatis? Quae vox mihi semper quidem, etiam cum eos audirem, invalidissima visa est: nec mihi soli, sed etiam tibi (nam bene memini) et nobis omnibus, qui paulo majorem diligentiam in judicando habere conabamur, quam turba credentium. Nunc vero posteaquam mihi sunt exposita atque enodata multa, quae me maxime movebant, ea scilicet in quibus illorum plerumque se jactat, et quo securius sine adversario, eo effusius exsultat oratio; nihil mihi videtur ab eis impudentius dici,",
          "candidate_score": 0.670388,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_7",
          "bdc_text": "Wissent dass ich ain zeit her dess christlichen glaubens halber nit angefochten bin wordenn , ob gleich wol etliche unserer predicanten sehr wueten und thoben und die obrikaith dartzu raitzen .",
          "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-utilitate-credendi_window_15",
          "psc_text": "Hic enim causa reddita est cur illud a Moyse pro tempore bene permissum sit; ut hoc quod Christus praecipiebat, alia jam tempora demonstrare videretur. Horum autem temporum vices, atque ordinem mira quadam divinae providentiae dispositione digestum atque compositum, longum est explanare. 7. Jam porro analogiam, qua utriusque Testamenti congruentia perspicitur, quid ego dicam usos fuisse omnes quorum auctoritati illi cedunt; cum secum ipsi considerare possint, quam multa soleant dicere immissa esse Scripturis divinis a nescio quibus corruptoribus veritatis? Quae vox mihi semper quidem, etiam cum eos audirem, invalidissima visa est: nec mihi soli, sed etiam tibi (nam bene memini) et nobis omnibus, qui paulo majorem diligentiam in judicando habere conabamur, quam turba credentium. Nunc vero posteaquam mihi sunt exposita atque enodata multa, quae me maxime movebant, ea scilicet in quibus illorum plerumque se jactat, et quo securius sine adversario, eo effusius exsultat oratio; nihil mihi videtur ab eis impudentius dici,",
          "candidate_score": 0.647765,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 19,
      "cf_id": "cf010",
      "work_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1",
      "max_score": 0.670276,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12_14",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen . Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_76",
          "psc_text": "sancto de Dei maiestate ac pietate loqueretur. uerbum consummans, inquit, et breuians in iustitia, quoniam sermonem breuiatum faciet Deus in toto orbe terrae. nam cum Dei sermo Dominus noster Iesus Christus omnibus uenerit et colligens doctos pariter et indoctos omni sexu adque aetati praecepta salutis ediderit, praeceptorum suorum fecit grande conpendium, ut in disciplina caelesti discentium memoria non laboraret, sed quod esset simplici fidei necessarium uelociter disceret. sic cum doceret quid 20 Es. 10, 22 sq. 2 ut] et S 3 quicquid ex quid W m. 2 supliciter W 4 et] et cum V 5 consumatione W ut solet 9 potest esse] potestate G non potestnisi Oxon.; cf. p. 283,13 fida et firmaTFGt si om. G 10 liberat G 11 malo.... G 12 protectione W 13 aduersum G 14 operatur W', opera.tur G 15 uel 8, ei WGv in saeculo om. G 17 suo G 8. l. m. 2 omnem",
          "candidate_score": 0.670276,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_4",
          "psc_text": "delictis nostris petimus, aduocati nostri uerba promamus. nam cum dicat: quia quodcumque petierimus a patre in nomine eius dabit nobis, quanto efficacius impetramus quod petimus Christi nomine, si petamus ipsius oratione ? § 4 Sit autem orantibus sermo et precatio cum disciplina quietem continens et pudorem. cogitemus nos sub conspectu Dei stare. placendum est diuinis oculis et habitu corporis et modo uocis. nam ut inpudentis est clamoribus strepere, ita contra congruit uerecundo modestis precibus orare. denique magisterio suo Dominus secrete orare nos praecepit, in abditis et semotis locis, in cubiculis ipsis, quod magis conuenit fidei, ut sciamus Deum ubique esse praesentem, audire omnes et uidere et maiestatis suae plenitudine in abdita quoque et occulta penetrare, sicut scriptum est: ego Deus adproximans et non Deus de longinquo. si absconditus fuerit homo in absconditis, ego ergo non uidebo eum? nonne caelum et terram ego inpleo? et iterum: in omni loco oculi Dei",
          "candidate_score": 0.656214,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_13_15",
          "bdc_text": "Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen . Amen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_15",
          "psc_text": "dum docet quomodo orauerint tales, dat exemplum quod imitari in precibus debeamus, ut tales esse possimus. tunc inquit, illi tres tamquam ex uno ore hymnum canebant et benedicebant Deum. loquebantur quasi ex uno ore, et nondum illos Christus docuerat orare. et idcirco orantibus fuit inpetrabilis et efficax sermo, quia promerebatur Dominum pacifica et simplex et spiritalis oratio. sic. et apostolos cum discipulis post ascensum Domini inuenimus orasse. erant, inquit, perseuerantes omnes unanimes 18 Dan. 3, 51 (Prec. Az. 27). 24 Act. 1, 14. 1 dimittimus Gv passas fueris V 2 induci nos GW nisi quod nos in WS. l.m. 2 temptatione S 3 malo SWGV, malo amen v 5 praece S non pro Bcduziua 6 non enim v in caelis es G 8 debita WG aut nt ex ut W m. 2 temptatione S ducatur W 10 et quando] si quando W uno] nobis solis V 11 toto populo v",
          "candidate_score": 0.655313,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_13_15",
          "bdc_text": "Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen . Amen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_76",
          "psc_text": "sancto de Dei maiestate ac pietate loqueretur. uerbum consummans, inquit, et breuians in iustitia, quoniam sermonem breuiatum faciet Deus in toto orbe terrae. nam cum Dei sermo Dominus noster Iesus Christus omnibus uenerit et colligens doctos pariter et indoctos omni sexu adque aetati praecepta salutis ediderit, praeceptorum suorum fecit grande conpendium, ut in disciplina caelesti discentium memoria non laboraret, sed quod esset simplici fidei necessarium uelociter disceret. sic cum doceret quid 20 Es. 10, 22 sq. 2 ut] et S 3 quicquid ex quid W m. 2 supliciter W 4 et] et cum V 5 consumatione W ut solet 9 potest esse] potestate G non potestnisi Oxon.; cf. p. 283,13 fida et firmaTFGt si om. G 10 liberat G 11 malo.... G 12 protectione W 13 aduersum G 14 operatur W', opera.tur G 15 uel 8, ei WGv in saeculo om. G 17 suo G 8. l. m. 2 omnem",
          "candidate_score": 0.654604,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_12",
          "bdc_text": "Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_79",
          "psc_text": "iterum: quaecumque uolueritis ut faciant nobisuobis homines bona, ita et nos facite illis. haec est enim lex et prophetae. § 29 Nec uerbis tantum sed et factis Deus orare nos docuit ipse orans frequenter et deprecans et quid nos facere oporteret exempli sui contestatione demonstrans, sicut scriptum est: ipse autem fuit secedens in solitudines et adorans, et iterum: exiuit in montem orare et fuit pernoctans in orationem Dei. quodsi ille orabat qui sine peccato erat, quanto magis peccatores oportet orare, et si ille per totam noctem iugiter uigilans continuis precibus orabat, quanto nos magis in frequentanda oratione debemus nocte uigilare! § 30 Orabat autem Dominus et rogabat non pro se — quid enim pro se innocens precaretur? — sed pro delictis nostris, sicut et ipse declarat cum dicit ad Petrum: ecce satanas postulabat ut uos negaretuexaret quomodo triticum. ego autem rogaui pro te, ne deficiat fides tua. et postmodum pro",
          "candidate_score": 0.652911,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_9_11",
          "bdc_text": "Gott wölle inen sein genadt durch Jhesum Christum weiter mit thaillen ; es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_101",
          "psc_text": "uigilans perseuerabat in promerendo Deo, sicut in euangelio scriptum est: non recedebat de templo ieiuniis et orationibus seruiens nocte et die. uiderint uel gentiles qui necdum inlnminati sunt uel Iudaei qui deserti lumine in tenebris remanserantremanserunt : nos, fratres dilectissimi, qui in Domini luce semper sumus, qui meminimus et tenemus quid esse accepta gratia coeperimus, conputemus noctem pro die. ambulare nos credamus semper in lumine, non impediamur a tenebris quas euasimus, nulla sint horis nocturnis precum damna, nulla orationum pigra et ignaua dispendia. per Dei indulgentiam recreati spiritaliter et renati imitemur quod futuri sumus: habituri in regno sine interuentu noctis solum diem sic nocte quasi in luce uigilemus, oraturi semper et acturi gratias Deo hic quoque orare et gratias agere non desinamus. 2 Luc. 2, 37. 1 perseuerabat] pernoetabat G 2 recedebat inquit WGv 3 orationibus] obsecrationibus G et] ac v 4 gentes G deserto v 5 tenebras W 6",
          "candidate_score": 0.651324,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_13_15",
          "bdc_text": "Wie die gmaine sag sol sein chur f. g . etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen . Amen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_1",
          "psc_text": "et rectore Domino teneremus. § 2 Qui inter cetera salutaria sua monita et praecepta diuina quibus populo suo consulit ad salutem etiam orandi ipse formam dedit, ipse quid precaremur monuit et instruxit. qui fecit uiuere docuit et orare, benignitate ea scilicet qua et cetera dare et conferre dignabusdignatus est, ut dum prece et oratione quam filius docuit aput patrem loquimur, facilius audiamur. iam praedixerat horam uenire, quando ueri adoratores adorarent patrem in spiritu et ueritate, et inpleuit quod ante promisit, ut qui spiritum et neritatemueritatem de eius sanctificatione percepimus de traditione IsCrPIT DE DOMINICA. ORATIONE W, INCIPIT LIBER SCI CYPRIANT EPI DE ORATIONE DOMINICA G; Augustinus de dono perseu. c. 3, 4: legite.. -in beatiCypriammartyrislibro...cuius esttitulus de dominica oratione. 2 alind sunt v 5 docibiles 0, dociles Wv 6 in terris W 8.1. m. 2 7 deus W, de se G 8 sunt om. Baluzius quam dei ex quae dei",
          "candidate_score": 0.648599,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_31",
          "bdc_text": "got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_64",
          "psc_text": "quod sibi a Domino indultum fuerat amisit. quae adhuc fortius Christus in praeceptis suis maiore censurae suae uigore proponit. cum steteritis, inquit, ad orationem, remittite si quid habetis aduersus aliquem, ut et pater uester qui in caelis est remittat peccata uobis. si autem uos non remiseritis, neque pater uester qui in caelis est remittet uobis peccata uestra. excusatio tibi nulla in die iudicii superest, cum secundum tuam sententiam iudiceris et quod feceris hoc et ipse patiaris. pacificos enim et concordes adque unanimes esse in domo sua Deus praecepit et quales nos fecit secunda natiuitate tales uult renatos perseuerare, ut qui filii Dei sumus in Dei pace maneamus, et quibus spiritus unus est unus sit et animus et sensus. 9 Matth. 7, 2. 15 Marc. 11, 25 sq. 1 et ideo G deum Wl 3 paterna misericordia G 5 prius et W B. Z. tn.2 7 et om. S 8 peccatis]",
          "candidate_score": 0.628771,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_18",
          "bdc_text": "Hertzog Johann Friderich beharret auf seiner manung , alls hiemit in seinen schrifftenn , so in druck ausgangen , zu sehen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_7",
          "psc_text": "uidet probante Domino et dicente: quid cogitatis nequam in cordi bus uestris ? et alio loco: et scient omnes ecclesiae quia ego sum scrutator renis et cordis. § 5 Quod Anna in primo Regnorum libro ecclesiae typum portans custodit et seruat, quae Deum non clamosa petitione sed tacite et modeste intra ipsas pectoris latebras precabatur. loquebatur prece occulta sed manifesta fide, loquebatur non uoce sed corde, quia sic Dominum sciebat audire, et. inpetrauit efficaciter quod petit, quia fideliter postulauit. declarat scriptura diuina quae dicit: loquebatur in corde suo et labia eius mouebantur et uox eius non audiebatur, et exaudiuit eam Dominus. item legimus in psalmis: dicite in cordibus uestris et in cubilibus uestris conpungimini. per Hieremiam quoque haec eadem Spiritus sanctus suggerit et docet dicens: in sensu autem tibi debet adorari, Domine. § 6 Adorans autem, fratres dilectissimi, nec illud ignoret, quemadmodum in templo cum pharisaeo publicanus orauerit. non adleuatis",
          "candidate_score": 0.625969,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_40",
          "bdc_text": "Dem eerwirdigen unnd hochgelerten Hainrich Bullinger , meinem insonders gonstigen herrn zu Zurich.",
          "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_8",
          "psc_text": "Dominus. item legimus in psalmis: dicite in cordibus uestris et in cubilibus uestris conpungimini. per Hieremiam quoque haec eadem Spiritus sanctus suggerit et docet dicens: in sensu autem tibi debet adorari, Domine. § 6 Adorans autem, fratres dilectissimi, nec illud ignoret, quemadmodum in templo cum pharisaeo publicanus orauerit. non adleuatis in caelum inpudenter oculis nec manibus insolenter 8 Matth. 9, 4. 9 Apoc. 2, 23. 17 I Reg. 1,13. 19 Ps. 4, 5. 22 Hierm. Ep. 5 (= Baruch 6.). 5 te deo tamultuosa ab his incipit S 6 est (ante clam.) om. W G sed G in ras. 7 cogitationes hominum v 9 et scient] sciens S 12 dominum WGv 14 prece...loquebatur om. SWG 15 deum Wv 16 petiit Gv 17 non mouebantur S, «mouebantur G mo in ras. 19 deus W Gv spalmis G 20 uestris om. v et om. V cubilibus S, stratis WGVv eonpungimini S, ct",
          "candidate_score": 0.603495,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 20,
      "cf_id": "cf016",
      "work_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam",
      "max_score": 0.670179,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_10_12",
          "bdc_text": "es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt . Also er im nacht mal der religion sachen zu redt worden , unsere herrn freuntlich gebetten , sij wollen mit iren predicanten dahin handlen , dass sij alle biterkait in iren predigen wider ire mit brueder , so in Niderlandt , Franckreich und andern orten , wolten hinlegen , unnd hat sich sonsten allerlej christlichen gesprech gepflegt , daran dan gmelte herrn ain sonderlich wolgefallen , seines grossen und hohen verstandts , der hofnung solchs gesprech sol nit wenig nutz und frucht bei unns bringen .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_343",
          "psc_text": ". Nec tamen exsors beneficiorum patria divinorum est. Quod enim majus miraculum, quam quod in ea natus 1347 est Christus? Videte igitur quid mali invidia afferat. Indigna propter invidiam patria judicatur, in qua civis operetur, quae digna fuit in qua Dei Filius nasceretur. (Vers. 25.) In veritate dico vobis: Multae viduae fuerunt in diebus Eliae. . 48. Non quia Eliae dies fuerunt, sed in quibus Elias operatus est: aut quia dies faciebat illis, qui in ejus operibus lucem videbant gratiae spiritalis, et convertebantur ad Dominum. Et ideo aperiebatur coelum videntibus aeterna et divina mysteria: claudebatur quando fames erat; quia nulla erat cognoscendae divinitatis ubertas. Sed de hoc plenius scripsimus, cum de Viduis scriberemus (Lib. de Viduis). (Vers. 27.) Et multi leprosi erant in Judaea temporibus Elisaei prophetae: et nemo eorum mundatus est, nisi Naaman Syrus. . 49. Evidenter hic sermo nos Domini salutaris informat, et ad studium venerandae divinitatis hortatur,",
          "candidate_score": 0.670179,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_14_16",
          "bdc_text": "etlich schuellen zu Amberg aufgericht haben , desgleichen auch seine predicanten verordnet , die teglichs predigen und andere christliche ceremonia üben. Got woelle sich unser erbarmen und seinen hailligen gaist mitthaillen , damit wir auch zu rechter erkantnus moegen komen . Amen . Den krieg in Thuringen belangent , zu sorgen , wo es nit gestillet , es werde ain gross feur aufghon , und weit ainreisen :",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_733",
          "psc_text": "quemadmodum familiam suam pascat, alat, vestiat; et ideo dixit: Jacta in Deum cogitatum tuum, et ipse te enutriet (Psal. LIV, 23). (Vers. 49, 50.) Ignem veni mittere in terram, et quid volo nisi jam accendatur? Baptisma habeo baptizari, et quomodo angor, usque dum perficiatur? . 131. In superioribus vigilare nos voluit, per omnia exspectantes momenta Domini Salvatoris adventum; ne dum aliquis remittit et negligit, de die in diem opera sua differens, judicii futuri die, vel propria morte praeventus, meritum suae commendationis amittat. Et illa quidem in omnes praecepti forma generalis: verum series sequentis exempli dispensatoribus, hoc est, sacerdotibus videtur esse proposita; quo sciant sibi gravem in futurum poenam esse subeundam, si saecularibus intenti deliciis, familiam Domini plebemque commissam sibi gubernare neglexerint. 132. Sed quia exiguus est profectus, et parva meritorum gratia, supplicii metu ab errore revocari, majorque praerogativa charitatis et amoris est, Dominus ad promerendam sui gratiam studia nostra acuit,",
          "candidate_score": 0.655006,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_9_11",
          "bdc_text": "Gott wölle inen sein genadt durch Jhesum Christum weiter mit thaillen ; es sindt viel gut hertziger leut alhie , die gerne ain christliche reformation sehen . Den churfursten und Pfaltzgra ven belangent , der ist vonn Amberg wider anhaims geraisst , und auf 2 meil wegs in unser herrn gepiet uber nacht gelegen , derhalben zwen herrn dess raths zu ime verordnet , ine nach des Reichs ordnung verehrt .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_829",
          "psc_text": "arbitratus sum, quia scio quosdam dicere quod ad mortem sibi lavacri gratiam, vel poenitentiam reservent. Primum qui scis an nocte proxima, tua a te anima reposcatur? Deinde cur putas otioso tibi omnia posse deferri? Pone unam gratiam, unam esse mercedem; diversum tamen bravium victoriae est, ad quod se non frustra Paulus extendit, qui post mercedem gratiae, bravium tamen ut comprehenderet sequebatur (Philip. XXXIII, 14); quia sciebat etsi par esset merces gratiae, palmam tamen esse paucorum. 222. Et quoniam in vineam Domini venimus, non vacui recedamus: juvat enim fructus legere, mercenarios ejus videre. Quid enim sibi vult quod una die diversis horis conducuntur operarii (Matth. XX, 1 et seq.), nisi quia mille anni in oculis Domini, sicut dies hesterna quae praeteriit, et hora in nocte (Psal. LXXXIX, 4) ? Quae est nox, nisi quae praecessit, ut dies appropinquaret? Et bene hora in nocte, quia mille anni sicut dies una (II Pet.",
          "candidate_score": 0.651615,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_25_27",
          "bdc_text": "dan ich glaube , dass diser zug aufs mainste auf Jenf angesehen seie , der monong wan Jenf hindurch were , wurde der Calvinisch glauben ( wie sy es nennendt ) gar fallenn und also Jenf den ersten anstos werde leidenn . Aber es stat alles in gottes handt .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_358",
          "psc_text": "ligno (Gen. III, 1) ? Uterque igitur deceptus a diabolo est, sanatus a Christo. 61. Sequere caetera, et Evangelicae lectionis disce mysteria, atque in duorum sanitate publicae sacramentum salutis agnosce. Sicut enim in Adam omnes moriuntur: ita et in Christo omnes vivificabuntur (I Cor. XV, 22) . Quis est ille qui in Synagoga spiritum daemonii habebat immundum, nisi populus Judaeorum, qui quasi serpentinis spiris revinctus, et innodatus diaboli laqueis, simulatam corporis munditiam interioris mentis sordibus inquinabat? Et bene: In Synagoga homo erat qui spiritum immundum habebat; quia Spiritum sanctum amiserat. Introierat enim diabolus, unde Christus exierat. Simul ostenditur natura diaboli non improba, opera iniqua. Nam quem per superiorem naturam Dominum confitetur, opere negat. Et in hoc apparet ejus nequitia, et improbitas Judaeorum, quod ita populo vesanae caecitatem mentis offudit; ut populus neget, quem daemones confitentur. O pejor magistro discipulorum haereditas! Ille verbo Dominum tentat, hi facto: ille dicit, Mitte te",
          "candidate_score": 0.645162,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_29_31",
          "bdc_text": "- Konig Philip hat im Reich seine provisioner aufgemanet , auch ist gnugsam gellt verhanden , ob aber die fursten des Reichs solchen zug zu geben , gibt zeit zu erkennen . Werden die im Niderlandt uberwunden , so moecht es an uns auch geratten ; got wolle sich seiner christlichen kirchen erbarmen umb seines hailligen namens willen .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_338",
          "psc_text": "voluntatis suae circumdabit te (Psal. V, 13) . Gloria quoque et honore quem dilexit Dominus, coronavit (Psal. VIII, 6). Ergo qui vult coronam dare, tentationes suggerit. Et si quando tentaberis, cognosce quia paratur corona. Tolle martyrum certamina, tulisti coronas: tolle cruciatus, tulisti beatitudines. 42. Nonne tentatio Joseph virtutis est consecratio? Nonne injuria carceris corona est castitatis? Quemadmodum regni in Aegypto consortium potuisset adipisci, nisi venditus fuisset a fratribus? Quod Dei factum arbitrio, ut justus probaretur, ipse monstravit, dicens: Quemadmodum fieret in hodierno, ut pasceretur populus multus (Gen. L, 20) ? Non debemus igitur tentationes saeculi pro malis timere, quibus bona praemia comparantur: sed magis rogare contemplatione conditionis humanae; ut eas tentationes subeamus, quas ferre possimus. (Vers. 14.) Et regressus est Jesus in virtute Spiritus, in Galilaeam. . 43. Completur hoc loco prophetia Esaiae dicentis: Regio Zabulon, et terra Nephthalim, et caeteri paraliam inhabitantes, et qui secus maritima, et 1346 trans",
          "candidate_score": 0.63404,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "7015_sent_25",
          "bdc_text": "dan ich glaube , dass diser zug aufs mainste auf Jenf angesehen seie , der monong wan Jenf hindurch were , wurde der Calvinisch glauben ( wie sy es nennendt )",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_489",
          "psc_text": "Praecesserat Joannes, ut justificaret populum Judaeorum: ipse Dominus venerat ad oves perditas domus Israel: apostolos destinaverat, ut fidem 1383 populi Judaeorum vel disputatione, vel signis, miraculisque fundarent: sed cum illi munera sibi oblata defugerent, publicani et peccatores in Deum credere, in fidem coire coeperunt. In his igitur apostolica praedicatione regnum coelorum cogitur, et fidelis populi aspiratione solidatur. 113. Diripit regnum illa quae fluxu sanguinis laborabat (Luc. VIII, 44); nam cum Dominus ad filiam principis synagogae tenderet, furtivo quodam tactu sanitatis remedium praelibavit. Diripit regnum illa Chananaea, quae a suis finibus egressa clamabat dicens: Miserere mei, Domine, Fili David: filia mea male a daemonio vexatur (Matth. XV, 22) . Vere haec regnum coegit, pertinax in precibus, sapiens in responsis, fidelis in verbis. Praetereuntem revocat, tacentem rogat, excusantem adorat, negantem inclinat. Nonne tibi videtur eripere, cum elicit quod negatur, praeripere quod aliis reservatur? Negaverat enim Dominus panem filiorum dari canibus oportere: at",
          "candidate_score": 0.623082,
          "ce_score": null
        }
      ]
    }
  ],
  "biblical_hits": []
}