diff --git "a/10/10408.json" "b/10/10408.json" new file mode 100644--- /dev/null +++ "b/10/10408.json" @@ -0,0 +1,4850 @@ +{ + "letter_id": "10408", + "bd_url": "https://www.bullinger-digital.ch/letter/10408", + "dominant_topic": 1, + "topic_dist": [ + 0.052937, + 0.063651, + 0.050277, + 0.056473, + 0.04992, + 0.040268, + 0.043688, + 0.054188, + 0.046468, + 0.044861, + 0.043891, + 0.044184, + 0.043732, + 0.047974, + 0.044684, + 0.050667, + 0.047527, + 0.056769, + 0.062273, + 0.05557 + ], + "citations": [ + { + "rank": 1, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-viduis", + "max_score": 0.709058, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-viduis_window_60", + "psc_text": "oculis nostris venientem in hunc mundum non vidimus Christum, videmur ei, dum facta ejus legimus, interesse; ut sicut illi quibus appropinquabat, fidem mutuabantur ex eo; ita nobis, dum gestis ejus credimus, appropinquet. 62. Vides qualia habet genera sanitatum? Imperat febri, imperat spiritibus immundis, alibi ipse manus imponit. Non solum igitur verbo, sed etiam tactu aegros curare consuevit. Et tu igitur quae variis mundi aestuas cupiditatibus, vel forma viri alicujus capta, vel pecunia, roga Christum, adhibe medicum, porrige ei dexteram tuam, tangat interiora tua Dei manus, Verbique coelestis gratia interiorum venas scrutetur animorum, pulset Dei dextera secreta cordis. Aliis oculos luto illinit (Joan. IX, 6, 7), ut videre possint, Creatorque omnium docet nos nostrae memores debere esse naturae, et corporis cernere vilitatem; nemo enim magis potest videre divina, nisi qui humilitatis conscientia suae nescit attolli. Alius sacerdoti se offerre praecipitur, ut carere in perpetuum leprae possit exuviis (Luc. V, 14). Solus", + "candidate_score": 0.709058, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-viduis_window_63", + "psc_text": "sibi, dicens: Proposui ego hanc adducere mihi in conjugium (Sap. VIII, 2) . Ergo voluntas illa quae primo variarum cupiditatum aestibus madefacta languebat, postea per apostolatus officium in ministerium Christi jam robusta surrexit. 203 65. Simul qualis esse debeat qui Christo ministrat, ostenditur; oportet enim primo carere variarum illecebris voluptatum, vitare internum corporis animique languorem, ut corpus et sanguinem Christi ministret. Neque enim potest quisquam peccatis suis aeger, minimeque sanus, immortalium sanitatum remedia ministrare. Vide quid agas, sacerdos, nec febrienti manu corpus Christi attingas. Prius curare, ut ministrare possis. Si mundos eos qui ante fuerant leprosi, Christus jubet occurrere sacerdotibus (Luc. XVII, 14), quanto magis mundum ipsum convenit esse sacerdotem! Non habet igitur quod moleste ferat illa vidua quod sibi non pepercerim, quando nec mihi parco. 66. Surrexit itaque Petri, inquit, socrus, et ministrabat illis (Luc. IV, 39). Et bene surrexit; sacramenti enim typum apostolica jam gratia ministrabat. Proprium est", + "candidate_score": 0.693553, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5_7", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-viduis_window_63", + "psc_text": "sibi, dicens: Proposui ego hanc adducere mihi in conjugium (Sap. VIII, 2) . Ergo voluntas illa quae primo variarum cupiditatum aestibus madefacta languebat, postea per apostolatus officium in ministerium Christi jam robusta surrexit. 203 65. Simul qualis esse debeat qui Christo ministrat, ostenditur; oportet enim primo carere variarum illecebris voluptatum, vitare internum corporis animique languorem, ut corpus et sanguinem Christi ministret. Neque enim potest quisquam peccatis suis aeger, minimeque sanus, immortalium sanitatum remedia ministrare. Vide quid agas, sacerdos, nec febrienti manu corpus Christi attingas. Prius curare, ut ministrare possis. Si mundos eos qui ante fuerant leprosi, Christus jubet occurrere sacerdotibus (Luc. XVII, 14), quanto magis mundum ipsum convenit esse sacerdotem! Non habet igitur quod moleste ferat illa vidua quod sibi non pepercerim, quando nec mihi parco. 66. Surrexit itaque Petri, inquit, socrus, et ministrabat illis (Luc. IV, 39). Et bene surrexit; sacramenti enim typum apostolica jam gratia ministrabat. Proprium est", + "candidate_score": 0.693186, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6_8", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. . Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-viduis_window_60", + "psc_text": "oculis nostris venientem in hunc mundum non vidimus Christum, videmur ei, dum facta ejus legimus, interesse; ut sicut illi quibus appropinquabat, fidem mutuabantur ex eo; ita nobis, dum gestis ejus credimus, appropinquet. 62. Vides qualia habet genera sanitatum? Imperat febri, imperat spiritibus immundis, alibi ipse manus imponit. Non solum igitur verbo, sed etiam tactu aegros curare consuevit. Et tu igitur quae variis mundi aestuas cupiditatibus, vel forma viri alicujus capta, vel pecunia, roga Christum, adhibe medicum, porrige ei dexteram tuam, tangat interiora tua Dei manus, Verbique coelestis gratia interiorum venas scrutetur animorum, pulset Dei dextera secreta cordis. Aliis oculos luto illinit (Joan. IX, 6, 7), ut videre possint, Creatorque omnium docet nos nostrae memores debere esse naturae, et corporis cernere vilitatem; nemo enim magis potest videre divina, nisi qui humilitatis conscientia suae nescit attolli. Alius sacerdoti se offerre praecipitur, ut carere in perpetuum leprae possit exuviis (Luc. V, 14). Solus", + "candidate_score": 0.686964, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-viduis_window_63", + "psc_text": "sibi, dicens: Proposui ego hanc adducere mihi in conjugium (Sap. VIII, 2) . Ergo voluntas illa quae primo variarum cupiditatum aestibus madefacta languebat, postea per apostolatus officium in ministerium Christi jam robusta surrexit. 203 65. Simul qualis esse debeat qui Christo ministrat, ostenditur; oportet enim primo carere variarum illecebris voluptatum, vitare internum corporis animique languorem, ut corpus et sanguinem Christi ministret. Neque enim potest quisquam peccatis suis aeger, minimeque sanus, immortalium sanitatum remedia ministrare. Vide quid agas, sacerdos, nec febrienti manu corpus Christi attingas. Prius curare, ut ministrare possis. Si mundos eos qui ante fuerant leprosi, Christus jubet occurrere sacerdotibus (Luc. XVII, 14), quanto magis mundum ipsum convenit esse sacerdotem! Non habet igitur quod moleste ferat illa vidua quod sibi non pepercerim, quando nec mihi parco. 66. Surrexit itaque Petri, inquit, socrus, et ministrabat illis (Luc. IV, 39). Et bene surrexit; sacramenti enim typum apostolica jam gratia ministrabat. Proprium est", + "candidate_score": 0.684762, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5_7", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-viduis_window_60", + "psc_text": "oculis nostris venientem in hunc mundum non vidimus Christum, videmur ei, dum facta ejus legimus, interesse; ut sicut illi quibus appropinquabat, fidem mutuabantur ex eo; ita nobis, dum gestis ejus credimus, appropinquet. 62. Vides qualia habet genera sanitatum? Imperat febri, imperat spiritibus immundis, alibi ipse manus imponit. Non solum igitur verbo, sed etiam tactu aegros curare consuevit. Et tu igitur quae variis mundi aestuas cupiditatibus, vel forma viri alicujus capta, vel pecunia, roga Christum, adhibe medicum, porrige ei dexteram tuam, tangat interiora tua Dei manus, Verbique coelestis gratia interiorum venas scrutetur animorum, pulset Dei dextera secreta cordis. Aliis oculos luto illinit (Joan. IX, 6, 7), ut videre possint, Creatorque omnium docet nos nostrae memores debere esse naturae, et corporis cernere vilitatem; nemo enim magis potest videre divina, nisi qui humilitatis conscientia suae nescit attolli. Alius sacerdoti se offerre praecipitur, ut carere in perpetuum leprae possit exuviis (Luc. V, 14). Solus", + "candidate_score": 0.683881, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6_8", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. . Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-viduis_window_63", + "psc_text": "sibi, dicens: Proposui ego hanc adducere mihi in conjugium (Sap. VIII, 2) . Ergo voluntas illa quae primo variarum cupiditatum aestibus madefacta languebat, postea per apostolatus officium in ministerium Christi jam robusta surrexit. 203 65. Simul qualis esse debeat qui Christo ministrat, ostenditur; oportet enim primo carere variarum illecebris voluptatum, vitare internum corporis animique languorem, ut corpus et sanguinem Christi ministret. Neque enim potest quisquam peccatis suis aeger, minimeque sanus, immortalium sanitatum remedia ministrare. Vide quid agas, sacerdos, nec febrienti manu corpus Christi attingas. Prius curare, ut ministrare possis. Si mundos eos qui ante fuerant leprosi, Christus jubet occurrere sacerdotibus (Luc. XVII, 14), quanto magis mundum ipsum convenit esse sacerdotem! Non habet igitur quod moleste ferat illa vidua quod sibi non pepercerim, quando nec mihi parco. 66. Surrexit itaque Petri, inquit, socrus, et ministrabat illis (Luc. IV, 39). Et bene surrexit; sacramenti enim typum apostolica jam gratia ministrabat. Proprium est", + "candidate_score": 0.668294, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_18", + "bdc_text": "Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-viduis_window_32", + "psc_text": ". Spectat vos Dominus semper; spectat, inquam, Jesus, cum ad gazophylacium accedit, et de bonorum operum mercedibus stipem putatis egentibus conferendam. Quantum est igitur ut aera tua conferas, et Christi corpus acquiras! Noli ergo vacua prodire in conspectum Domini Dei tui, vacua misericordiae, vacua fidei, vacua castitatis; non enim inanes Dominus, sed virtutibus opimas spectare Jesus et laudare consuevit. Videat te adolescentula laborantem, videat ministrantem. Haec est enim merces quam Deo debes, ut de aliarum quoque profectibus mercedem tuam Deo conferas. Nulla merces Deo melior, quam ea quae habet pietatis munera. CAPUT VI. In Noemi exemplum viduae ex nuru ad virtutem abs se instituta fructum capientis ob oculos ponitur. Hinc colligitur numquam defutura bonae viduae necessaria subsidia. Quod si tristior videatur illius vita, tunc beatiorem illam esse, cum ipsi a Domino gaudia sint promissa: quo loco nonnulla de lacrymarum utilitate disputantur. 33. An vero mediocris tibi vidua illa videtur Noemi,", + "candidate_score": 0.648264, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 2, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "stoa0022.stoa015.opp-lat1", + "max_score": 0.706838, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa015.opp-lat1_window_185", + "psc_text": "non opus est sanis inquit medicus, sed infirmis. § 76 siue igitur ex persona illius qui gentes uocauit sine ex sua bene posuit: docebo iniquos, quia commutare intimos adfectus potest propositumque conuertere doctrina caelestis et operatio diuina sacrilegis pectoribus studia pietatis infundere, ut hi qui sine lege uiuebant conuertantur ad dominum uerum, qui ante B auertebantur, regalis quoque exemplo paenitentiae qui iniquitates et acerba exercent ftagitia corrigantur et fide atque opere conuersi doctrinae remedium salutaris accipiant, ingrediantur domini uias, in quibus nullos erroris anfractus, nulla deuerticula 7 Psalm. I 6 9 Matth. 9, 13 10 Matth. 9, 12 1 nauim Å (i ex e) BxLO 2 egregiua BPBxDiO gregius regius T (8. m2 i egregius) cd. 3 exploratis ex expoliatis P' 4 inftrma uirium (uirium in ras.) L infinnantium BPDiO infirmabilium B'i commoda CDLT corda BP'D'O 5 fidei praedicator qui Å (praedicator ex praecator), Px (ex fide praecator, qui 8.", + "candidate_score": 0.706838, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5_7", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa015.opp-lat1_window_185", + "psc_text": "non opus est sanis inquit medicus, sed infirmis. § 76 siue igitur ex persona illius qui gentes uocauit sine ex sua bene posuit: docebo iniquos, quia commutare intimos adfectus potest propositumque conuertere doctrina caelestis et operatio diuina sacrilegis pectoribus studia pietatis infundere, ut hi qui sine lege uiuebant conuertantur ad dominum uerum, qui ante B auertebantur, regalis quoque exemplo paenitentiae qui iniquitates et acerba exercent ftagitia corrigantur et fide atque opere conuersi doctrinae remedium salutaris accipiant, ingrediantur domini uias, in quibus nullos erroris anfractus, nulla deuerticula 7 Psalm. I 6 9 Matth. 9, 13 10 Matth. 9, 12 1 nauim Å (i ex e) BxLO 2 egregiua BPBxDiO gregius regius T (8. m2 i egregius) cd. 3 exploratis ex expoliatis P' 4 inftrma uirium (uirium in ras.) L infinnantium BPDiO infirmabilium B'i commoda CDLT corda BP'D'O 5 fidei praedicator qui Å (praedicator ex praecator), Px (ex fide praecator, qui 8.", + "candidate_score": 0.704072, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_38_40", + "bdc_text": "Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent . Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I. zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa015.opp-lat1_window_66", + "psc_text": "contuitum regalis potentiae non habendum, ubi religioni exhibetur obsequium. honestum est enim pro religione facere, etsi id incongruum potestati sit. § 29 Specta aliud memorabile. parricida filius regnum patrium B uiolenter inuaserat. cedebat primo pater eius furori et locum proelii declinabat, ut uel sic impius a furore resipisceret. bello quoque interesse noluit, rogauit ad proelium profecturos ut parcerent filio. securus erat uictoriae, qui rogabat ut parcerent, nec pietatis alienus, qui perire debere etiam inpium filium non putabat. fleuit et magno lnctuluctu deplorauit exitum 5 Reg. III 1, 5 sqq. 10 Reg. II 6, 21 sq. 16 Reg. II 15, 1 sqq. 19 Reg. II 18, 5, 1 aduersus RIPACDT4 adaersfis (s alt. eras.) T aduerse (om. se) Bx 5 adoniam IY L et D (in ras. m2) A (ad s: u. m2) adorniam P' (ad s. u., r eras.) orniam B (r eras.) 0 (r exp. m2) T (r 8.", + "candidate_score": 0.675409, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_17_19", + "bdc_text": "Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert . Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa015.opp-lat1_window_88", + "psc_text": "admirabile, quod angelo ferienti plebem se obtulit dicens: grex iste quid fecit? fiat manus tua in me et in domum patris mei! quo facto statim dignus sacrificio iudicatus est, qui absolutione aestimabatur indignus. nec mirum F si tali sua oblatione pro populo peccati sui adeptus est ueniam, cum Moyses offerendo se domino pro plebis errore etiam plebis peccata deleuerit. § 39 Texit igitur peccata sua an non ? sed quis hoc neget, cum hic ipse docuerit propheta quod remittantur iniquitates, tegantur peccata, non inputentur a domino ? peccatum remissum sibi ipse docuit, sicut scriptum est: delictum meum 688 A agnosco et miustitiam meam non operui. dixi: pronuntiabo aduersum me iniustitiam meam domino, et tu dimisisti inpietatem cordis mei. si dixit pronuntiabo et ueniam meruit antequam pronuntiaret, quanto magis, ubi de se pronuntiauit dicens: iniquitatem meam ego agnosco, remissum est ei omne peccatum. licet specialiter de hoc et Nathan propheta responderit:", + "candidate_score": 0.671476, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_3_5", + "bdc_text": "April verließ ) an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa015.opp-lat1_window_185", + "psc_text": "non opus est sanis inquit medicus, sed infirmis. § 76 siue igitur ex persona illius qui gentes uocauit sine ex sua bene posuit: docebo iniquos, quia commutare intimos adfectus potest propositumque conuertere doctrina caelestis et operatio diuina sacrilegis pectoribus studia pietatis infundere, ut hi qui sine lege uiuebant conuertantur ad dominum uerum, qui ante B auertebantur, regalis quoque exemplo paenitentiae qui iniquitates et acerba exercent ftagitia corrigantur et fide atque opere conuersi doctrinae remedium salutaris accipiant, ingrediantur domini uias, in quibus nullos erroris anfractus, nulla deuerticula 7 Psalm. I 6 9 Matth. 9, 13 10 Matth. 9, 12 1 nauim Å (i ex e) BxLO 2 egregiua BPBxDiO gregius regius T (8. m2 i egregius) cd. 3 exploratis ex expoliatis P' 4 inftrma uirium (uirium in ras.) L infinnantium BPDiO infirmabilium B'i commoda CDLT corda BP'D'O 5 fidei praedicator qui Å (praedicator ex praecator), Px (ex fide praecator, qui 8.", + "candidate_score": 0.661882, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa015.opp-lat1_window_185", + "psc_text": "non opus est sanis inquit medicus, sed infirmis. § 76 siue igitur ex persona illius qui gentes uocauit sine ex sua bene posuit: docebo iniquos, quia commutare intimos adfectus potest propositumque conuertere doctrina caelestis et operatio diuina sacrilegis pectoribus studia pietatis infundere, ut hi qui sine lege uiuebant conuertantur ad dominum uerum, qui ante B auertebantur, regalis quoque exemplo paenitentiae qui iniquitates et acerba exercent ftagitia corrigantur et fide atque opere conuersi doctrinae remedium salutaris accipiant, ingrediantur domini uias, in quibus nullos erroris anfractus, nulla deuerticula 7 Psalm. I 6 9 Matth. 9, 13 10 Matth. 9, 12 1 nauim Å (i ex e) BxLO 2 egregiua BPBxDiO gregius regius T (8. m2 i egregius) cd. 3 exploratis ex expoliatis P' 4 inftrma uirium (uirium in ras.) L infinnantium BPDiO infirmabilium B'i commoda CDLT corda BP'D'O 5 fidei praedicator qui Å (praedicator ex praecator), Px (ex fide praecator, qui 8.", + "candidate_score": 0.659767, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_44", + "bdc_text": "Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa015.opp-lat1_window_66", + "psc_text": "contuitum regalis potentiae non habendum, ubi religioni exhibetur obsequium. honestum est enim pro religione facere, etsi id incongruum potestati sit. § 29 Specta aliud memorabile. parricida filius regnum patrium B uiolenter inuaserat. cedebat primo pater eius furori et locum proelii declinabat, ut uel sic impius a furore resipisceret. bello quoque interesse noluit, rogauit ad proelium profecturos ut parcerent filio. securus erat uictoriae, qui rogabat ut parcerent, nec pietatis alienus, qui perire debere etiam inpium filium non putabat. fleuit et magno lnctuluctu deplorauit exitum 5 Reg. III 1, 5 sqq. 10 Reg. II 6, 21 sq. 16 Reg. II 15, 1 sqq. 19 Reg. II 18, 5, 1 aduersus RIPACDT4 adaersfis (s alt. eras.) T aduerse (om. se) Bx 5 adoniam IY L et D (in ras. m2) A (ad s: u. m2) adorniam P' (ad s. u., r eras.) orniam B (r eras.) 0 (r exp. m2) T (r 8.", + "candidate_score": 0.635041, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 3, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1", + "max_score": 0.703989, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_283", + "psc_text": "Iesum Christum dominum nostrum.' et pulchre uiam dixit iniquitatis, non iniquitatem, eo quod non quasi naturalis iniquitas sit in nobis, sed maiorum post peccata currentium sit adtrita uestigiis. cap. 23 § 1 Meritoque, quia uulnus grande ac uetus est, diu serpens, perfectioris medic-inae remedia deposcit obsecrans, ut domini legitima miseratione curetur. cito enim refricatur uulnus quod sanatum medicinae lege non fuerit, immo etiam seriorem curatio sentit profectum. ideoque si uirus in interiora proserpit, medicamenta foris adposita non sentit. § 2 exigit ergo medicinae ratio, ut aut sectione aut adustione curetur. msinisi enim putrefacta recidantur aut umor inutilis decoquatur, frustra medicinae manus adhibentur ad uulnera. ideoque bonus medicus huiusmodi aegrum legitime dicit esse curandum, ut possit medicina proficere. lege ergo miseretur, qui cum iustitia sapientiaque miseretur, ut ea dimittat quae scit iure posse dimitti, ne, cum alterius miseretur, se ipsum legi faciat obnoxium. Agag postquam miserationi donatus est, fecit peccare Saul:", + "candidate_score": 0.703989, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5_7", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_283", + "psc_text": "Iesum Christum dominum nostrum.' et pulchre uiam dixit iniquitatis, non iniquitatem, eo quod non quasi naturalis iniquitas sit in nobis, sed maiorum post peccata currentium sit adtrita uestigiis. cap. 23 § 1 Meritoque, quia uulnus grande ac uetus est, diu serpens, perfectioris medic-inae remedia deposcit obsecrans, ut domini legitima miseratione curetur. cito enim refricatur uulnus quod sanatum medicinae lege non fuerit, immo etiam seriorem curatio sentit profectum. ideoque si uirus in interiora proserpit, medicamenta foris adposita non sentit. § 2 exigit ergo medicinae ratio, ut aut sectione aut adustione curetur. msinisi enim putrefacta recidantur aut umor inutilis decoquatur, frustra medicinae manus adhibentur ad uulnera. ideoque bonus medicus huiusmodi aegrum legitime dicit esse curandum, ut possit medicina proficere. lege ergo miseretur, qui cum iustitia sapientiaque miseretur, ut ea dimittat quae scit iure posse dimitti, ne, cum alterius miseretur, se ipsum legi faciat obnoxium. Agag postquam miserationi donatus est, fecit peccare Saul:", + "candidate_score": 0.687807, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_64_66", + "bdc_text": "vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 . coniunxi , quo te vel ocupatissimum oblectarem etiam spectro cathedra Petri digno . O tempora , o mores ! Vgl. Otto 343 , Nr. 1757 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_535", + "psc_text": "§ 2 tunc magis tibi orandus est dominus, tunc praesidia postulanda, culpa cauenda, quando uidetur habere secretum ; tunc maxime, quando tenebrae in circuitu meo et parietes me operiunt, considerandum, quia deus omnia intuetur abscondita. ne dixeris ergo: 'circumfusus sum tenebris; quis me uidet et quem uereor saeptus parietibus et inclusus ?', quia uultus domini super facientes mala. § 3 deinde, si arbitmm non uides, te ipsum non uides, tuae conscientiae testimonium non uereris? nescis illam caliginem noctis non opertorium, sed incentiuum esse peccati? cum somno et cibo feruent corpora, tunc etiam mentis uigor sopore laxatur, somno resolniturresoluitur, tunc inrepit inpuri libido concubitus, tunc perturbatur cor, squalor inmunditiae non ueretur, castitatis puritas non consideratur, pudicitiae gloria non recensetur. nox erat, quando ludas prodidit, quando PetntsPetrus negauit. cap. 32 § 1 Illo igitur praecipue tempore iustificationes dei animo retexendae sunt, relegenda mandata hortatoria, illa de castitate 2 Ps. 118. 55 3", + "candidate_score": 0.680978, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_24_26", + "bdc_text": "Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. . Lucifuga enim est pessime conscius sibiClemens VII . erschien seinen Zeitgenossen als wankelmütig und unentschlossen , s. Pastor IV/2 , 545-547. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1126", + "psc_text": "fortasse quasi bonus magister mihi praeire cupiebat, ut lumen sequi discerem et illius pedibus ambularem. § 3 --.___J.....nn.In ostendit ergo mihi lucernam sequi discere in istius ignorantiae, in istius operimenti corporei tenebris constituto, ut Christum sequens nullum lapidem offensionis incurram. errabat Petrus in tenebris ignorantiae, negabat Christum esse moriturum, quia adhuc non uidebat moriturum et resurrecturum esse pro nobis. conuersus a § 4 -eum dominusait: uade retro post me. ostendit illi lucernam quam deberet sequi, 'post me' dicens. secundum uerbiunuerbum dei confirmatus est, postea coepit inhaerere Christo timens ne iterum aliquo laberetur errore. nonne et ipse, sicut qui dicebat: lucerna pedibus meis uerbum tuum, ad hanc lucernam festonauitfestinauit, cum diceret in mari: domine, iube me uenire a te super aquam? sed quia non sequebatur lucernam, motus. est atque titubauit, naturae uehementioris mole turbatus. 2*Sap. 7,10 3*Hiob 18, 5 4 cf. Ex. 27,20—21 7 I Cor. 12, 21 cf. Matth. 5,", + "candidate_score": 0.677629, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_23_25", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 582-584. . Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. . Lucifuga enim est pessime conscius sibiClemens VII .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1126", + "psc_text": "fortasse quasi bonus magister mihi praeire cupiebat, ut lumen sequi discerem et illius pedibus ambularem. § 3 --.___J.....nn.In ostendit ergo mihi lucernam sequi discere in istius ignorantiae, in istius operimenti corporei tenebris constituto, ut Christum sequens nullum lapidem offensionis incurram. errabat Petrus in tenebris ignorantiae, negabat Christum esse moriturum, quia adhuc non uidebat moriturum et resurrecturum esse pro nobis. conuersus a § 4 -eum dominusait: uade retro post me. ostendit illi lucernam quam deberet sequi, 'post me' dicens. secundum uerbiunuerbum dei confirmatus est, postea coepit inhaerere Christo timens ne iterum aliquo laberetur errore. nonne et ipse, sicut qui dicebat: lucerna pedibus meis uerbum tuum, ad hanc lucernam festonauitfestinauit, cum diceret in mari: domine, iube me uenire a te super aquam? sed quia non sequebatur lucernam, motus. est atque titubauit, naturae uehementioris mole turbatus. 2*Sap. 7,10 3*Hiob 18, 5 4 cf. Ex. 27,20—21 7 I Cor. 12, 21 cf. Matth. 5,", + "candidate_score": 0.673927, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_64_66", + "bdc_text": "vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 . coniunxi , quo te vel ocupatissimum oblectarem etiam spectro cathedra Petri digno . O tempora , o mores ! Vgl. Otto 343 , Nr. 1757 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_840", + "psc_text": "occupemur inpedimentis, sed 4.13*Ps. 118,76 6*Matth.10,19—20 17*Ps. 118.77 21 cf. Ps. 1, 1-2 24*Ps. 93,12 1 non] add. in Rml omni passioae A 2 digna Ov ex diuina GM diuina cet. a consolatio APTa pro christoiVa 3 Christi] dominiO 4 uerbum] eloquium 0 5 seruo tuo om.N 8 dabitur] add. enim GMNOav die] hora Oav 10 loquetur Jlml 12 habemus Mm2 hortetur A 13 eonsolatur N 15 uelud M 17 uersus om.NP quintusl V GNOP miserieordiae 0 def. A. 18 quia. 20 ut uiuat-nt sobrius p. 229,18 desunt mA 22 domini lege GMPav sed qui] si quis M 23 erudierit] erudiet PR 24 erudiuit] erudit a 26 nonj et BOII 0 aduocemus R semper ad legem simus adtenti. scriptum est enim: os iusti meditabitur sapientiam et lingua eius loquetur iudicium. hoc in ueteri testamento; audi dicentem et in nouo: prope est uerbum in ore tuo et in corde tuo. §", + "candidate_score": 0.668147, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_65_67", + "bdc_text": "coniunxi , quo te vel ocupatissimum oblectarem etiam spectro cathedra Petri digno . O tempora , o mores ! Vgl. Otto 343 , Nr. 1757 . Sed habe persuasum tibi papae apud Massiliam egregia data verba esse neque ulli seni magis ulla in fabula illusum .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_535", + "psc_text": "§ 2 tunc magis tibi orandus est dominus, tunc praesidia postulanda, culpa cauenda, quando uidetur habere secretum ; tunc maxime, quando tenebrae in circuitu meo et parietes me operiunt, considerandum, quia deus omnia intuetur abscondita. ne dixeris ergo: 'circumfusus sum tenebris; quis me uidet et quem uereor saeptus parietibus et inclusus ?', quia uultus domini super facientes mala. § 3 deinde, si arbitmm non uides, te ipsum non uides, tuae conscientiae testimonium non uereris? nescis illam caliginem noctis non opertorium, sed incentiuum esse peccati? cum somno et cibo feruent corpora, tunc etiam mentis uigor sopore laxatur, somno resolniturresoluitur, tunc inrepit inpuri libido concubitus, tunc perturbatur cor, squalor inmunditiae non ueretur, castitatis puritas non consideratur, pudicitiae gloria non recensetur. nox erat, quando ludas prodidit, quando PetntsPetrus negauit. cap. 32 § 1 Illo igitur praecipue tempore iustificationes dei animo retexendae sunt, relegenda mandata hortatoria, illa de castitate 2 Ps. 118. 55 3", + "candidate_score": 0.665402, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_36_38", + "bdc_text": "ad arma aut vim ullam capescendam declinareDer Anakoluth ( non videri sibi . . . declinare ) wird in Corr. des réformateurs III 184 durch «declinare [tur ]» gemildert. . Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1153", + "psc_text": "quanta fecit dominus audeo dicere, et non flexi ei genu? sed flexi ei postquam se humiliauit; sic enim, hoc est per humilitatem. per crucem sibi ecclesiam congregauit. cap. 21 § 1 Dauid rex erat, incerta et occulta sapientiae sibi patefacta testatur, sed ideo se magis humiliabat. at uero Ezechias cecidit ab altitudine cordis sui. ille laudabilis rex, qui de obsidione, de aegritudine beneficiis domini et mirabilibus liberatur, cecidit per superbiam et gratiam meriti superioris inminuit. quid fuisset Ioseph, si humilis non fuisset ? sciuit sibi obfuisse quod praelatus erat fratribus; etiam pius amor miseriam praelationis inuenerat. § 2 praelatio armauit fratres. humilitas conciliauit extraneos; praelatio concitauit germanos. humilitas regem subditum fecit. ut uere quasi ex persona Ios/»ph dictum putemus quod hic ipse supra dixit: humiIiatushumiliatus sum, et sauumsaluum me fecit, quamquam, si consideremus quae iste tolerauit, ex persona sua eum dixisse repperiemus. 2 cf. Col. 2, 18 9 cf. Phil.", + "candidate_score": 0.664386, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_63_65", + "bdc_text": "Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ; vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 . coniunxi , quo te vel ocupatissimum oblectarem etiam spectro cathedra Petri digno .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_535", + "psc_text": "§ 2 tunc magis tibi orandus est dominus, tunc praesidia postulanda, culpa cauenda, quando uidetur habere secretum ; tunc maxime, quando tenebrae in circuitu meo et parietes me operiunt, considerandum, quia deus omnia intuetur abscondita. ne dixeris ergo: 'circumfusus sum tenebris; quis me uidet et quem uereor saeptus parietibus et inclusus ?', quia uultus domini super facientes mala. § 3 deinde, si arbitmm non uides, te ipsum non uides, tuae conscientiae testimonium non uereris? nescis illam caliginem noctis non opertorium, sed incentiuum esse peccati? cum somno et cibo feruent corpora, tunc etiam mentis uigor sopore laxatur, somno resolniturresoluitur, tunc inrepit inpuri libido concubitus, tunc perturbatur cor, squalor inmunditiae non ueretur, castitatis puritas non consideratur, pudicitiae gloria non recensetur. nox erat, quando ludas prodidit, quando PetntsPetrus negauit. cap. 32 § 1 Illo igitur praecipue tempore iustificationes dei animo retexendae sunt, relegenda mandata hortatoria, illa de castitate 2 Ps. 118. 55 3", + "candidate_score": 0.663632, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_19", + "bdc_text": "Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_36", + "psc_text": "te non uideat, quem uidet lupanar intrare ? putas quod in adulterio te non deprehendat, quem uidet adulterium cogitantem? num parietes refugit, qui spectat errores, et secretum criminis auersatur. qui sc-enam criminis intuetur? an putas tunc primum te intrare meritorium, cum fornicem meretricis ingrederis? intrasti iam. quando cogitationes tuas meretrix introiuit, intrasti iam, quando ad potiendae prostibulae cupiditatem gressu mentis intrasti, pulsasti lupanaris fores, quando ad mulieris concupiscendae decorem oculos mentis aperuisti. § 3 et si uerum audire uis, quomodo te in lupanan non uidit Christus, quando te uidit, quia adulterando in corde tuo te ipsum lupanar esse fecisti? denique ipse dicit dominus Iesus: qui uiderit mulierem ad concupiscendum e a m, iam adulterauit eam in corde suo. unde tamen tam religiosus in opinione. qui tam probrosus in crimine? cap. 13 § 1 Sed adquiesco tibi. quod Iesus te nolit uidere. nolit reuincere qui nolit acc-usare, nolint uidere et angeli;", + "candidate_score": 0.652673, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_64", + "bdc_text": "vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1362", + "psc_text": "5 cf. I Cor. 6,17 6 cf. Num. 23,10 10*Fs. 118,124 13 cf. Ps. 118, 121 cf. Ps. 118,122 17 cf. Hiob 2, 6 21 Ps. 118,121 23*Rom. 8, 9 25 cf. Ps. 38, 12 1 proferit Aml proferet Pml proferret Rml proferat Rm2 2 uere Ta bene1 add. sibi AOav, ci. Explan. ps. 48, cap. 1 -conscientiae Pml 3 oculos Rml oculis Rvi2 4 fistuca Pml 5 oculus] add. in uerbum Oav deficit GJIT 6 spiritus] ehristos ARml in] cum AR 7 animas MN animabus P anima Ta erroris] add. et AR 10 Sequitur om. a, add. IIII AGPRrnl IIII uersus Rm2 11 iustificationes AMN toas om.O 13 petit GPRa 15 neseinnt add. setO 16 ka(ca-R)lumniare PmlR 20 et om.Nv 21 melior exeepta est portio AR exeptus P parte 0 25 haranea ANPR cap. 32 § 1 Hoc igitur loco maiore quodam familiaritatis usu potiora praesumens ait: fac cum", + "candidate_score": 0.650596, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_64", + "bdc_text": "vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1348", + "psc_text": "1. 5 (4) 12 cf. Ps. 41. 2 13*Ps. 41, 3 15*Ioh. 1,16 17 cf. loh. 3. 2:3 18 cf. Ex. 15, 27 (legebal Ʃαλειμ pro Alλειμ) 22*Ps. 67, 27 2 sedentis AGXOPRmlav 5 deferunt] add. ut v induant v, om-0 7 nirtutes] add. et potestates Ov 8 haec] ista 0 11 ut] unde NTa 12 poterit GM aquas has 0 13 sitit] sitiuit v dixit Mv sitiuit] sitit GMml 14 sedit AR 15 et ideo--dicit MNOv unde APRTa, om.G 18 enom 0 Ennon av saalim Pa erat om O 19 pr. et om.GMmlv 20 testamento om.M 21 patriarchas] add. et ANOv 22in ecciesiis benedicite 0 deum om.GMN PRa 23 israhel P quieumque] add. Christi Ov 26 saalim a hoc igitur uerbo purificatoriae sanctifieationissanctificationis usus exprimitur unde bene etiam in Canticis Christus dicit ad ecclesiam: dentes tui sicut grex tonsarum quae ascenderunta lauacro, quae omnes geminos creant ei infecunda non", + "candidate_score": 0.647367, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_35", + "bdc_text": "Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_129", + "psc_text": "cognouit sensum domini? si mscrutabiliainscrutabilia sunt iudicia, quomodo ergo pronuntiaui, ait propheta, omnia iudicia oris t u i? sed fortasse non eadem sunt iudicia dei quae iudicia oris eius. si alia sunt, bene dicitur: cogitationibus tuis quis similis erit?, et ideo inscrutabilia sunt iudicia eius, quia ex parte cognoscimusetcognoscimus ex parte prophetamus. si autem nullus nisi Christus hoc dicit, qui potest dicere: ego et pater unum sumus? cap. 31 § 1 Distinguamus tamen nec uereamur, ne mpugnetinpugnet se uelut contrariis scriptura uenerabilis. consideremus enim, quia non dixit: 'iudicia oris eius sicut abyssus multa., sed iudicia tua dixit, nec apostolus posuit: 'inscrutabilia iudicia oris eius', sedinscrutabiia iudicia eius. possumus enim iudicia dei aestimare § 2 quae occulta nobis non patefecerit, iudicia autem oris eius quae adnuntiauerit et per os prophetarum locutus est. os enim dei propheta intellegitur, cui dicitur: clama, et ille ait: quid 3 cf. Cant. 1, 4 (3) 6", + "candidate_score": 0.646686, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_238", + "psc_text": "libidine, alterius iniuria, ut, qui aliis prophetabat, domus suae mala praeuidere non potuerit ? § 4 quis armauit furorem Abessalon, ut patrem domo excluderet et parricidali persequeretur proelio ? sed cum prope uiribus regni iam esset sanctus inferior, hoc uno incensa aduersum se diaboli restinxit spicula, quod, cum filius necem peteret patris, ille tamen salutem filii pietatis mandabat affectu. cap. 46 § 1 Ergo principes populi, ut Achitofel, et ceteri bellantium duces sederunt; tractabant principes populi cum Abessalon aduersus prophetam. et ideo dicit: e ten i m sed erunt principes et aduer sum m e detrectabant; s eru-us autem tuus meditabatur i n iustificationibus tuis. 7 cf. Ps. 8, 6. Hebr. 2, 7. 9 8 cf. I Reg. 16, 23 11 cf. I Reg. 22,9 sqq. 13 cf. II Reg. 13 16 cf. II Reg. 15 19 cf. II Reg. 18, 5 21 cf. II Reg. 15, 31 23*Ps. 118,", + "candidate_score": 0.645287, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_3_5", + "bdc_text": "April verließ ) an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_283", + "psc_text": "Iesum Christum dominum nostrum.' et pulchre uiam dixit iniquitatis, non iniquitatem, eo quod non quasi naturalis iniquitas sit in nobis, sed maiorum post peccata currentium sit adtrita uestigiis. cap. 23 § 1 Meritoque, quia uulnus grande ac uetus est, diu serpens, perfectioris medic-inae remedia deposcit obsecrans, ut domini legitima miseratione curetur. cito enim refricatur uulnus quod sanatum medicinae lege non fuerit, immo etiam seriorem curatio sentit profectum. ideoque si uirus in interiora proserpit, medicamenta foris adposita non sentit. § 2 exigit ergo medicinae ratio, ut aut sectione aut adustione curetur. msinisi enim putrefacta recidantur aut umor inutilis decoquatur, frustra medicinae manus adhibentur ad uulnera. ideoque bonus medicus huiusmodi aegrum legitime dicit esse curandum, ut possit medicina proficere. lege ergo miseretur, qui cum iustitia sapientiaque miseretur, ut ea dimittat quae scit iure posse dimitti, ne, cum alterius miseretur, se ipsum legi faciat obnoxium. Agag postquam miserationi donatus est, fecit peccare Saul:", + "candidate_score": 0.644467, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_37", + "bdc_text": "declinare ) wird in Corr. des réformateurs III 184 durch «declinare [tur ]» gemildert. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_299", + "psc_text": "13*Rom. 4,17 17*Ioh. 14, 6 19*Ps. 113, 26 (18) 22*Ps. 118,33 2 demergetur 0 cod. Monac. 2564 de (di-J/.V) mergitureet. av 3 in mare proiecit 0 4 persequebantur] add. Explicit de littera quarta (litera IIIIT) PT, om. eet. Incipit de V littera T, om. cet. 7 littera He] littere A. He] EPR Latine sigrjfieat av 8 uiuit Ga uiuo (uo in ras. m2) M 10 sed] quia M 11 pr. est om. 0 qui est] add. et JINT ego enim 0 .12 dominus] add. dens AOPRv enim om. P 14 uocat] add. ea MNOv tamquam] add. ea GMm20av sint] sunt GMNm2Rm2aυ, c/. Erplan. ps. 43, eap. 44 16 quae AOR qui eet. av, ef. Expltm. ps. 36, eap. 78 est om. 0 17 qui] quod 0 posi uia add. et Aml ydel.) 0 21 uiuet 0 22 qui GMm10PRm1a dixerit Αμ 23 domir. e om. P iustificationum NOv ordinem non", + "candidate_score": 0.642397, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_37", + "bdc_text": "declinare ) wird in Corr. des réformateurs III 184 durch «declinare [tur ]» gemildert. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_851", + "psc_text": "Cor. 15,34 13.14*1 Cor. 15.33 17*1 Cor. 15, 34 22*Ps. 118, 79 24 Ps. 118, 79 def. d 3 hoc om.O iuste sobriiO alt. et dd. Mm2 et iuste om.0 5 potest] add. autemOf ut] et Mml 6 et om.OPR adque Rml 7 enim] add. et i aliquis]odd. etGMOP ebrietate PmlRml 8 luxoriae GMRm2 9occupatar GMmlPR 10 rapina ATTa iste] add. est M ergo O ammonet NOP 14 etrores Rml 15 mores bonos O 18 quidam dei OR iile] pergitA 19 nee] nunc AGMmlPR 22 uersus] V-N, om.P septimus] VII GNOP 25 de] ne MNPRa, om.T euznmissis Rml 27 prophetaeqae MNTa prophetamque Pm1 28 exuont Rml suos delictorumque labe detersa uirtutum induant disciplinam. § 2 si autem ita legimus: conuertantur mihi, hoc est: quoniam exercebor in praeceptis tuis, [ut] mihi conuertantur, mihi iam non peccanti, iam non erranti. conuertantur, inquit, qui timentes te propriis renuntiauere peccatis, ut consortio iustorum propheta", + "candidate_score": 0.640156, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_44", + "bdc_text": "Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_760", + "psc_text": "rex et summum patientiae insigne praestabat. etenim cum temptationis suae tempus intellegeret, ut ei parricidale proelium moueretur, magis humilem se uolebat uideri, quo domini mitigaret offensam, quam exasperandum eius arbitrabatur in sua temptatione iudicium, si forte suas iniurias ultum iret. § 3 unde et ad populi ducem Abisai uindicare cupientem ait: quid mihi et tibi est, fili Saruiae? ideo maledicit mihi, quoniam dominus dixit illi ut maledicat. ecce filius meus, qui exiuit de uentre meo, quaerit animam meam. si autem' modo extraneus maledicit mihi, dimitte illum, ut maledicat, quoniam dominus dixit illi, ut uideat humilitatem meam et retribuat mihi dominus bona pro maledicto hoc. quod et prophetico dixit spiritu et probauit euentu; § 4 cum enim repleta fuerit humilitas, peccatum soluitur. denique et in Esaiae libro habes, quia dicit dominus rsacerdotessacerdotes, loquimini in cor Hierusalem, consolamini eam, quia repleta est humiliatio eius; solutum est peccatum eius, quia accepit de manu", + "candidate_score": 0.628333, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_37", + "bdc_text": "declinare ) wird in Corr. des réformateurs III 184 durch «declinare [tur ]» gemildert. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_247", + "psc_text": "Explicit de tertia littera (litera IIIT). Incipit de (quarta de AmI) littera quarta (IIII littera T) APRT, om. eel. 7 Deleth (Deleht Nm2 Daleth av) post Hebraeos tr. MNav 9sensu AOPm1v eorum enim M est eorum O 11 a om.GMm1NRm1T ex] e b 12 est enini 11 14 coepit av 18 non pitauerit inherendum 0 19 huius om. 0 saecolari3 om.AR 20 eicitur G, add. est 0 21 ad quem] atque Gml ad quae Gm2 v 22 ergo] enim M terra G deploret v gerentis haec uox est, qui meminisset adhaerentem se deo nescisse nec potuisse discernere quod non disereuitdiscreuit et Paulus, utrum in corpore esset an extra corpus: ita infirmitatem pigritiamque corporis minime sentiebat cui domini adhaerebat praesentia. spiritus ergo propheticus, qui dolorem expressit. uel dominus, qui suscepit eius infirmitatem, personam repraesentat Adae eiusque adsiunitadsumit adfectum. cap. 3 § 1 Loquatur ergo Adam: adhaesit pauimento anima ni e a.", + "candidate_score": 0.627625, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_38", + "bdc_text": "Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1066", + "psc_text": "etsi interrogauero, non respondebitis mihi, dixit Iesus, et ex illo respondere non possunt et ex illo supra illos intellego qui non intellegebant, quia testimonia didici quae ille non nouit. didieididici: qui sequitur me tollat crucem suam, didici: diligite inimicoinimicos uestros. et ideo optat anathema esse Paulus pro fratribus genere, inimicis fide. cap. 11 § 1 Uideretur inconueniens esse uerecundiae prophetali huiusmodi usurpatio, eo quod praesumpserit dicere quod super omnes docentes intellexerit, cum uel legem Moyses acceperit a domino et populo eius instituta tradiderit, Aaron sacrificiommsacrificiorum omnium decurso ritu sacerdotalem docuerit disciplinam, Iesus Naue significauerisignificauerit quemadmodum circumcisio possit iterari, Samuhel unctionis pro . § 2 pheticae pariter ac regiae sacramenta monstrauentmonstrauerit. uideretur, inquam, incongmaincongrua praesumptio, nisi praemisisset superiora, quibus non inmerito super docentes intellexisse se conprobaret. debuit hanc adsumere confidentiam qui docebatur a domino; et mandatum quod docebatur domini erat et ipse dominus qui docebat. merito super omnes intellexit quem docebat", + "candidate_score": 0.624559, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 4, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII", + "max_score": 0.702475, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_188", + "psc_text": "ut Domini legitima miseratione curetur. Cito enim refricatur vulnus, quod sanatum medicinae lege non fuerit; immo etiam seriorem curatio sentit profectum. Ideoque si virus in interiora proserpit, medicamenta foris apposita non sentit. Exigit ergo medicinae ratio, ut aut sectione, aut adustione curetur. Nisi enim putrefacta recidantur, aut humor inutilis decoquatur, frustra medicinae manus adhibentur ad vulnera. Ideoque bonus medicus hujusmodi aegrum 1016 legitime dicit esse curandum; ut possit medicina proficere. Lege ergo miseretur, qui cum justitia sapientiaque miseretur; ut ea dimittat quae scit jure posse dimitti; ne cum alterius miseretur, se ipsum legi faciat obnoxium. Agag postquam miseratione donatus est, fecit peccare Saul. Peccavit enim in ipsa misericordia, et ideo peccavit post misericordiam. 24. Consideremus etiam, ne et ipsum deteriorem faciamus, cujus miseremur injuste. Plerumque enim non coercere delinquentes majoris auctoritatis est quam si ulciscaris. Traduntur enim in passiones ignominiae, quicumque aliquid inhonestum commiserunt, nullumque culpae pretium ferunt. Denique eos", + "candidate_score": 0.702475, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5_7", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_188", + "psc_text": "ut Domini legitima miseratione curetur. Cito enim refricatur vulnus, quod sanatum medicinae lege non fuerit; immo etiam seriorem curatio sentit profectum. Ideoque si virus in interiora proserpit, medicamenta foris apposita non sentit. Exigit ergo medicinae ratio, ut aut sectione, aut adustione curetur. Nisi enim putrefacta recidantur, aut humor inutilis decoquatur, frustra medicinae manus adhibentur ad vulnera. Ideoque bonus medicus hujusmodi aegrum 1016 legitime dicit esse curandum; ut possit medicina proficere. Lege ergo miseretur, qui cum justitia sapientiaque miseretur; ut ea dimittat quae scit jure posse dimitti; ne cum alterius miseretur, se ipsum legi faciat obnoxium. Agag postquam miseratione donatus est, fecit peccare Saul. Peccavit enim in ipsa misericordia, et ideo peccavit post misericordiam. 24. Consideremus etiam, ne et ipsum deteriorem faciamus, cujus miseremur injuste. Plerumque enim non coercere delinquentes majoris auctoritatis est quam si ulciscaris. Traduntur enim in passiones ignominiae, quicumque aliquid inhonestum commiserunt, nullumque culpae pretium ferunt. Denique eos", + "candidate_score": 0.685243, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_18_20", + "bdc_text": "Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert . Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 . censendum sit .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_614", + "psc_text": "sciret esse vitandum, sed etiam concupiscentiam adulterii declinandam. Os enim Patris Jesus Dominus locutus est in Evangelio, eum qui viderit mulierem ad concupiscendum eam, in corde suo adulterium perpetrasse (Matth. V, 28). Quantum Evangelio profecerunt studia castitatis, quo non solum turpioris facti, sed etiam studii degeneris ablegatur opprobrium! 29. Qui sunt autem de quibus dicit quod paulominus consummaverunt eum in terra, nisi persecutores? De quorum uno ait Dominus Jesus: Ite, dicite vulpi illi (Luc. XIII, 32) , hoc est, de Herode. Et alibi cum se fraudulenter interrogari adverteret, dixit: Vulpes foveas habent, et volucres coeli nidos ubi requiescant (Matth. VIII, 20) ; eo quod fraudulenter in terrestrium passionum quibusdam latibulis demorentur. Unde etiam Samson binas vulpes sibi nexuit, ad quarum caudas alligavit faces, et dimisit eas per messes Allophylorum (Judic. XV, 4 et 5); per hanc figuram significans quod improbi ac fraudulenti homines, et maxime haeretici, liberam linguam habeant ad", + "candidate_score": 0.676028, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_17_19", + "bdc_text": "Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert . Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_878", + "psc_text": "Paulo: Qui volunt divites fieri, incidunt in tentationem, et in laqueum diaboli (I Tim. VI, 9) . Et alibi: Mortificate ergo membra vestra quae sunt super terram, fornicationem, immunditiam, libidinem, concupiscentiam malam, et avaritiam, quae est idololatria (Coloss. III, 5) . In his enim diaboli voluntatem facimus, et exsequimur potestatem, qui per carnis istius desideria incentivum suae fraudis operatur. 13. Quemcumque ergo in vitiorum suorum possessione repererit, tamquam obnoxium suo juri vindicat. Adulterium quis facit, luxuriam exercet, aliena diripit; portio diaboli est: pudicus autem, et continens, et misericors, Christi portio est. Christi ergo servum sibi non potest vindicare, nisi forte illapsum in vitia deprehenderit: nec tunc quidem vindicat, sed tamquam suum sibi tradi postulat. Ideo ergo dicit David: Feci judicium et justitiam, non ut arroget, sed excuset; ne quasi peccator deseratur a Christo. Exemplo sit nobis apostolica lectio quam ob rem unusquisque tradatur. Illum enim qui uxorem patris habuit, quia", + "candidate_score": 0.674337, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_24_26", + "bdc_text": "Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. . Lucifuga enim est pessime conscius sibiClemens VII . erschien seinen Zeitgenossen als wankelmütig und unentschlossen , s. Pastor IV/2 , 545-547. .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_706", + "psc_text": "interroga. Sed etsi interrogavero, non respondebitis mihi, dixit Jesus (Luc. XXII, 68): et ex illo respondere non possunt, et ex illo supra illos intelligo qui non intelligebam; quia testimonia didici, quae ille non novit. Didici: Qui sequitur me. . . . tollat crucem suam (Matth. XVI, 24) . Didici: Diligite inimicos vestros (Matth. V, 44) . Et ideo optat anathema esse Paulus pro fratribus genere, inimicis fide (Rom. IX, 3). 11. Videretur inconveniens esse verecundiae prophetali hujusmodi usurpatio; eo quod praesumpserit dicere quod super omnes docentes intellexerit, cum vel Legem Moyses acceperit a Domino, et populo ejus instituta tradiderit (Exod. XIX, 7), Aaron, sacrificiorum omnium decurso ritu, sacerdotalem docuerit disciplinam (Exod. XXVIII, 1, 2 et seq.), Jesus Nave significaverit quemadmodum circumcisio possit iterari (Josue, V, 2, 3 et seq.), Samuel unctionis propheticae pariter ac regiae sacramenta monstraverit (I Reg. XVI, 13). Videretur, inquam, incongrua praesumptio, nisi praemisisset superiora, quibus non", + "candidate_score": 0.673681, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_18_20", + "bdc_text": "Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert . Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 . censendum sit .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_150", + "psc_text": "Et si publicanus se humiliaverit, exaltatur. Audi quem diligat, et non pro nihilo habeat Deus. Quicumque sanctus est, qui sine macula vivit, veritatem custodit, non appetivit proximum suum, ad nihilum deductus est in conspectu ejus malignus; omnia quae malitiae sunt, reprobavit (Psal. XIV, 2-4): talis etiam si sit gentilis, devotione humilitatis a Deo comprobatur. Superbi autem, velut pharisaeus, arrogantia sua pro nihilo ab illo aestimantur. Denique gentilitas non est: devotio autem manet in aeternum. Cave ergo ne Christo opprobrio sis. Nolo mihi quicumque maledicat, et quasi peccatorem despiciat: quam grave, si Christus dignum opprobrio ducat! Vae tibi, inquit, Corozaim et Bethsaida (Luc., X, 13) . Condemnantur; quia non egerunt poenitentiam delictorum suorum. Nos ergo agamus, ut a nobis auferatur opprobrium. Quis autem est, qui non est opprobrio dignus? Qui exquisivit Domini testimonia. Multi quidem sunt qui volunt inferre opprobrium servis tuis, sed ipsi sunt magis probrosi; quia pro nomine tuo", + "candidate_score": 0.671514, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_31_33", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 479-482 ) . Was du Bellay hierüber Vadian ( und zuvor den Zürcher Theologen , s. S. 179 , 27-31 und 183 , 2-4 ) weitergibt , hat er vom König und unter Umständen auch vom Papst ( s. oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_930", + "psc_text": "terrae possessione donasti ad quietem. Te fotus securitate deseruit: te bellorum acerbitate depressus invocavit; et ut injurias tuas obliviscereris, emeruit. Te Jesus Nave ducem sibi coelestis militiae venisse cognovit. Te populus triumphator ut Madian sibi dominaretur, offenderat: te ut Madian vinceretur, oravit. Tibi in Saul rege non obtemperavit, ut de eo alienigenae triumpharent: tibi, David praeeunte, servivit, ut de alienigenis victoriam reportaret. Ego quippe pastor malignum feci, et confessione peccati veniam reportavi. Pulcherrimus itaque versiculus ad martyrum cohortationem. 1186 Denique prophetica anima sic proficit in melius, dum mirabile credit Dei testimonium: et quia credidit, diligenti indagine quaesivit. Profectum quaeris, agnosce ex his versiculis qui sequuntur. 7. (Vers. 130.) Manifestatio sermonum tuorum illuminat me, et intellectum dat parvulis. In Evangelio, cum mitteret discipulos suos Joannes ad Dominum Jesum, dicebat: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus (Matth. XI, 3) ? Respondit Jesus caecos videre, claudos ambulare, audire surdos; hoc enim", + "candidate_score": 0.66974, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_36_38", + "bdc_text": "ad arma aut vim ullam capescendam declinareDer Anakoluth ( non videri sibi . . . declinare ) wird in Corr. des réformateurs III 184 durch «declinare [tur ]» gemildert. . Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_706", + "psc_text": "interroga. Sed etsi interrogavero, non respondebitis mihi, dixit Jesus (Luc. XXII, 68): et ex illo respondere non possunt, et ex illo supra illos intelligo qui non intelligebam; quia testimonia didici, quae ille non novit. Didici: Qui sequitur me. . . . tollat crucem suam (Matth. XVI, 24) . Didici: Diligite inimicos vestros (Matth. V, 44) . Et ideo optat anathema esse Paulus pro fratribus genere, inimicis fide (Rom. IX, 3). 11. Videretur inconveniens esse verecundiae prophetali hujusmodi usurpatio; eo quod praesumpserit dicere quod super omnes docentes intellexerit, cum vel Legem Moyses acceperit a Domino, et populo ejus instituta tradiderit (Exod. XIX, 7), Aaron, sacrificiorum omnium decurso ritu, sacerdotalem docuerit disciplinam (Exod. XXVIII, 1, 2 et seq.), Jesus Nave significaverit quemadmodum circumcisio possit iterari (Josue, V, 2, 3 et seq.), Samuel unctionis propheticae pariter ac regiae sacramenta monstraverit (I Reg. XVI, 13). Videretur, inquam, incongrua praesumptio, nisi praemisisset superiora, quibus non", + "candidate_score": 0.663548, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_40_42", + "bdc_text": "zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ; er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_530", + "psc_text": "illic Judaicae forma impietatis exprimitur: ita hic Ecclesiae gratia reveletur. Prophetat enim totum orbem replendum esse timore divino; et ideo quasi timentes Deum sanctorum dicit cognitione laetari; qui enim videt justum, et gaudet, etiam ipse vult esse justus. Pulchrum est enim ut in aliis delectetur, quod vult in se servare, si sumpserit. Est enim insitum bonis; ut castum, pudicum, prudentem sapiens affectu pio diligat, misericors liberalem; et virtutes suas in aliis amet. Plerisque enim justi aspectus admonitio correctionis est, perfectioribus vero laetitia est. Quam pulchrum ergo, ut videaris et prosis? Bonum ergo vir justus. 23. Propterea denique Paulus apostolus ascendit Heirosolymam, ut justos videret: et cum Petro mansit diebus quindecim; ut ex ejus aliquid cohabitatione proficeret (Galat. I, 18). Propterea ipse Paulus et Barnabas, cum Hierosolymam ingrederentur, magnifice excipiebantur ab Ecclesia, ab apostolis, et majoribus natu (Act. XV, 4). Cum autem abire vellent, ne discederent rogabantur: et, ut postea de", + "candidate_score": 0.661248, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_69_71", + "bdc_text": "Omnia enim Coricaeis Korrigiert aus : Corizaeis . plenaEs hat überall geheime Zuhörer , vgl . Adagia 1 , 2 , 44 ( LB II 87f). .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_810", + "psc_text": "seriemque versuum qui sequuntur. 2. Ut noveris autem mysticum esse audire, ut audias et intelligas mysteria, de Judaeis scriptum est: Aure audietis (Esai. VI, 9) ; quia mysteria legis audierunt, 1158 sed non intellexerunt. Unde ait Dominus: Audi, populus meus, et loquar (Psal. XLIX, 7) . Lex utique spiritalis est, audi ergo spiritaliter. Denique qui scivit audire, ait: Audiam quid loquatur in me Dominus Deus (Psal. LXXXIV, 9) , id est, cognoscam quid locutus in me fuerit Deus. Ideoque alibi ait: Quanta audivimus, et cognovimus ea (Psal. LXXVII, 3) ; ut comprehenderet non solum audisse se, sed etiam intellexisse. Nemo enim cognoscit, nisi prius intellexerit. Audi ergo, ne si te videat negligentem, veniat Petrus, arripiat gladium, abscindat auriculam tuam: quod superfluo habeas aurem corporis, qui audire et examinare non noveris. Et fortasse virtutem animae qua examinantur quaecumque audiuntur, habeant amputatam, qui ea altitudine qua scriptum est, audire non possunt. 3.", + "candidate_score": 0.655412, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_35", + "bdc_text": "Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_86", + "psc_text": "Et ideo inscrutabilia sunt judicia ejus; quia ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus. Si autem nullus nisi Christus hoc dicit, qui potest dicere: Ego et Pater unum sumus (Joann. X, 30) . 31. Distinguamus tamen, nec vereamur ne impugnet se velut contrariis Scriptura venerabilis. Consideremus enim quia non dixit: Judicia oris ejus sicut abyssus multa: sed Judicia tua dixit; nec Apostolus posuit: Inscrutabilia judicia oris ejus; sed: Inscrutabilia judicia ejus. Possumus enim judicia Dei aestimare, quae occulta nobis non patefecerit; judicia autem oris ejus, quae annuntiaverit, et per os prophetarum locutus est. Os enim Dei propheta intelligitur, cui dicitur: Clama; et ille ait: Quid clamabo? Et inspiratum est ut diceret: Omnis caro fenum (Esai. XL, 6) . Quod utique locutus, oris Dei functus officio est; quia locutus est judicium Dei. Ergo prophetica oracula jam non sicut abyssus, sed etiam ipsa sunt abyssus; quia nemo potuit in coelo, vel in", + "candidate_score": 0.65453, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_71", + "bdc_text": "plenaEs hat überall geheime Zuhörer , vgl . Adagia 1 , 2 , 44 ( LB II 87f). .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_810", + "psc_text": "seriemque versuum qui sequuntur. 2. Ut noveris autem mysticum esse audire, ut audias et intelligas mysteria, de Judaeis scriptum est: Aure audietis (Esai. VI, 9) ; quia mysteria legis audierunt, 1158 sed non intellexerunt. Unde ait Dominus: Audi, populus meus, et loquar (Psal. XLIX, 7) . Lex utique spiritalis est, audi ergo spiritaliter. Denique qui scivit audire, ait: Audiam quid loquatur in me Dominus Deus (Psal. LXXXIV, 9) , id est, cognoscam quid locutus in me fuerit Deus. Ideoque alibi ait: Quanta audivimus, et cognovimus ea (Psal. LXXVII, 3) ; ut comprehenderet non solum audisse se, sed etiam intellexisse. Nemo enim cognoscit, nisi prius intellexerit. Audi ergo, ne si te videat negligentem, veniat Petrus, arripiat gladium, abscindat auriculam tuam: quod superfluo habeas aurem corporis, qui audire et examinare non noveris. Et fortasse virtutem animae qua examinantur quaecumque audiuntur, habeant amputatam, qui ea altitudine qua scriptum est, audire non possunt. 3.", + "candidate_score": 0.64966, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_71_73", + "bdc_text": "plenaEs hat überall geheime Zuhörer , vgl . Adagia 1 , 2 , 44 ( LB II 87f). . Epitomen perducam ad finem breviVadians Epitome erschien im September 1534 , vgl. oben Anm . 2 und unten Nr. 419 .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_810", + "psc_text": "seriemque versuum qui sequuntur. 2. Ut noveris autem mysticum esse audire, ut audias et intelligas mysteria, de Judaeis scriptum est: Aure audietis (Esai. VI, 9) ; quia mysteria legis audierunt, 1158 sed non intellexerunt. Unde ait Dominus: Audi, populus meus, et loquar (Psal. XLIX, 7) . Lex utique spiritalis est, audi ergo spiritaliter. Denique qui scivit audire, ait: Audiam quid loquatur in me Dominus Deus (Psal. LXXXIV, 9) , id est, cognoscam quid locutus in me fuerit Deus. Ideoque alibi ait: Quanta audivimus, et cognovimus ea (Psal. LXXVII, 3) ; ut comprehenderet non solum audisse se, sed etiam intellexisse. Nemo enim cognoscit, nisi prius intellexerit. Audi ergo, ne si te videat negligentem, veniat Petrus, arripiat gladium, abscindat auriculam tuam: quod superfluo habeas aurem corporis, qui audire et examinare non noveris. Et fortasse virtutem animae qua examinantur quaecumque audiuntur, habeant amputatam, qui ea altitudine qua scriptum est, audire non possunt. 3.", + "candidate_score": 0.646822, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_30_32", + "bdc_text": "November ) streng geheim geführt wurde ( s. Pastor IV/2 , 479-482 ) . Was du Bellay hierüber Vadian ( und zuvor den Zürcher Theologen , s. S. 179 , 27-31 und 183 , 2-4 ) weitergibt , hat er vom König und unter Umständen auch vom Papst ( s.", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_354", + "psc_text": "surgebat etiam noctis medio, ut Domino confiteretur: et tu totam noctem sopori existimas deputandam? Tunc magis tibi orandus est Dominus, tunc praesidia postulanda, culpa cavenda, quando videtur haberi secretum: tunc maxime quando tenebrae in circuitu meo, et parietes me operiunt, considerandum quia Dominus omnia intuetur abscondita. Ne dixeris ergo: Circumfusus sum tenebris, quis me videt? Et quem 1054 vereor septus parietibus et inclusus? Quia Vultus Domini super facientes mala (Psal. XXXIII, 17) . Deinde si arbitrum non vides, te ipsum non vides? Tuae conscientiae testimonium non vereris? Nescis illam caliginem noctis non opertorium, sed incentivum esse peccati? Cum somno et cibo fervent corpora, tunc etiam vigor mentis sopore laxatur, somno resolvitur: tunc irrepit impuri libido concubitus: tunc perturbatur cor, squalor immunditiae non videtur, castitatis puritas non consideratur, pudicitiae gloria non recensetur. Nox erat quando Judas prodidit, quando Petrus negavit. 32. Illo igitur praecipue tempore justificationes Dei animo retexendae sunt, relegenda", + "candidate_score": 0.643856, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_24", + "bdc_text": "Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_706", + "psc_text": "interroga. Sed etsi interrogavero, non respondebitis mihi, dixit Jesus (Luc. XXII, 68): et ex illo respondere non possunt, et ex illo supra illos intelligo qui non intelligebam; quia testimonia didici, quae ille non novit. Didici: Qui sequitur me. . . . tollat crucem suam (Matth. XVI, 24) . Didici: Diligite inimicos vestros (Matth. V, 44) . Et ideo optat anathema esse Paulus pro fratribus genere, inimicis fide (Rom. IX, 3). 11. Videretur inconveniens esse verecundiae prophetali hujusmodi usurpatio; eo quod praesumpserit dicere quod super omnes docentes intellexerit, cum vel Legem Moyses acceperit a Domino, et populo ejus instituta tradiderit (Exod. XIX, 7), Aaron, sacrificiorum omnium decurso ritu, sacerdotalem docuerit disciplinam (Exod. XXVIII, 1, 2 et seq.), Jesus Nave significaverit quemadmodum circumcisio possit iterari (Josue, V, 2, 3 et seq.), Samuel unctionis propheticae pariter ac regiae sacramenta monstraverit (I Reg. XVI, 13). Videretur, inquam, incongrua praesumptio, nisi praemisisset superiora, quibus non", + "candidate_score": 0.639031, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_44", + "bdc_text": "Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_500", + "psc_text": "Quippe cum conviciaretur Semei filius Gera sancto David, virum sanguinarium appellans, et malediceret ei, quando fugiebat filium suum Abessalon, parricidalia ad tempus bella declinans, tacebat Rex, et summum patientiae insigne praestabat. Etenim cum tentationis suae tempus intelligeret, ut ei parricidale praelium moveretur, magis humilem se volebat videri, quo Domini mitigaret offensam; quam exasperandum ejus arbitrabatur in sua tentatione judicium, si forte suas injurias ultum iret. Unde et ad populi ducem Abessam vindicare cupientem ait: Quid mihi et tibi est, fili Sarviae? Ideo maledicit mihi; quoniam Dominus dixit illi, ut maledicat . . . . . Ecce filius meus, qui exivit de ventre meo, quaerit animam meam. Si autem modo extraneus maledicit mihi, dimitte illum, ut maledicat; quoniam Dominus dixit illi, ut videat humilitatem meam: et retribuet mihi Dominus bona pro maledicto hoc (II Reg. XVI, 10 et seq.) . Quod et prophetico dixit spiritu, et probavit eventu. Cum enim repleta", + "candidate_score": 0.628697, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_38", + "bdc_text": "Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_706", + "psc_text": "interroga. Sed etsi interrogavero, non respondebitis mihi, dixit Jesus (Luc. XXII, 68): et ex illo respondere non possunt, et ex illo supra illos intelligo qui non intelligebam; quia testimonia didici, quae ille non novit. Didici: Qui sequitur me. . . . tollat crucem suam (Matth. XVI, 24) . Didici: Diligite inimicos vestros (Matth. V, 44) . Et ideo optat anathema esse Paulus pro fratribus genere, inimicis fide (Rom. IX, 3). 11. Videretur inconveniens esse verecundiae prophetali hujusmodi usurpatio; eo quod praesumpserit dicere quod super omnes docentes intellexerit, cum vel Legem Moyses acceperit a Domino, et populo ejus instituta tradiderit (Exod. XIX, 7), Aaron, sacrificiorum omnium decurso ritu, sacerdotalem docuerit disciplinam (Exod. XXVIII, 1, 2 et seq.), Jesus Nave significaverit quemadmodum circumcisio possit iterari (Josue, V, 2, 3 et seq.), Samuel unctionis propheticae pariter ac regiae sacramenta monstraverit (I Reg. XVI, 13). Videretur, inquam, incongrua praesumptio, nisi praemisisset superiora, quibus non", + "candidate_score": 0.612823, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 5, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam", + "max_score": 0.701609, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_378", + "psc_text": "tetigit illum, dicens: Volo, mundare. 1. Bene ubi leprosus mundatur, certus non exprimitur locus; ut ostendatur non unum populum specialis alicujus civitatis, sed omnium populos fuisse sanatos. Bene autem et secundum Lucam quarto signo, ex quo in Capharnaum Dominus venit, iste sanatur; nam si quartum diem sole illuminavit (Gen. I, 14), et clariorem caeteris fecit diebus, cum illucescerent elementa mundi: et hoc clarius opus aestimare debemus. Et secundum Matthaeum primus hic post benedictiones a Domino sanatus inducitur (Matt. VIII, 3); ut quia dixerat Dominus: Non veni solvere Legem, sed adimplere (Matth. V, 17) ; ille qui excludebatur a Lege (Levit. XIII, 3), purgari se Domini potestate praesumens, non ex Lege, sed supra Legem esse gratiam judicaret, quae leprosi maculam posset abluere. 2. Verum ut in Domino potestatis auctoritas, ita in illo fidei constantia declaratur. Ille in faciem procidit, quod humilitatis est et pudoris; ut unusquisque de suae vitae maculis erubescat:", + "candidate_score": 0.701609, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_377", + "psc_text": "Admirabatur enim dona divina: et quo 1356 plus meruerat, hoc praesumebat minus. Dic et tu: Exi a me, Domine; quia homo peccator sum; ut respondeat tibi Dominus; Noli timere. Indulgenti Domino peccatum fatere. Noli timere etiam quae tua sunt Domino deferre; quia quae sua sunt nobis ille concessit. Nescit invidere, nescit eripere, nescit auferre. Vides quam bonus Dominus, qui tantum tribuit hominibus; ut vivificandi habeant potestatem. LIBER QUINTUS. 1355 (Vers. 12, 13.) Et factum est cum esset in una civitatum, ecce vir plenus lepra, procidens in faciem, rogavit eum dicens: Domine, si vis, potes me mundare. Et extendens manum suam, tetigit illum, dicens: Volo, mundare. 1. Bene ubi leprosus mundatur, certus non exprimitur locus; ut ostendatur non unum populum specialis alicujus civitatis, sed omnium populos fuisse sanatos. Bene autem et secundum Lucam quarto signo, ex quo in Capharnaum Dominus venit, iste sanatur; nam si quartum diem sole illuminavit (Gen. I,", + "candidate_score": 0.694242, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_39_41", + "bdc_text": "Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I. zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ; er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_833", + "psc_text": "Sed jam redeamus ad Patrem; licet non verear ne istius poenitentiam gerentis exemplo diu abfuisse videamur (numquam enim abfuimus, qui versabamur in vinea, in qua si et iste mansisset, non recessisset a Patre), cavendum tamen est, ne nos ei reconciliationis faciamus moram, quam non fecit Pater. Facile reconciliatur, quando impense rogatur. Et ideo discamus quali Pater obsecratione sit ambiendus. Pater, inquit. Quam misericors, quam pius, qui nec offensus patrium dedignatur nomen audire! (Vers. 18.) Pater, inquit, peccavi in coelum, et coram te. . 225. Haec est prima confessio apud auctorem naturae, praesulem misericordiae, arbitrum culpae. Sed etsi Deus novit omnia, vocem tamen tuae confessionis exspectat. Ore enim confessio fit ad salutem (Rom. X, 10) ; quia allevat pondus erroris, quisquis ipse se onerat; et accusationis excludit invidiam, qui accusatorem praevenit confitendo: Justus enim in primordio sermonis accusator est sui (Prov. XVIII, 17) . Frustra autem velis occultare, quem nihil fallat;", + "candidate_score": 0.692803, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_344", + "psc_text": "erat cognoscendae divinitatis ubertas. Sed de hoc plenius scripsimus, cum de Viduis scriberemus (Lib. de Viduis). (Vers. 27.) Et multi leprosi erant in Judaea temporibus Elisaei prophetae: et nemo eorum mundatus est, nisi Naaman Syrus. . 49. Evidenter hic sermo nos Domini salutaris informat, et ad studium venerandae divinitatis hortatur, quod nemo sanatus ostenditur, et maculosi morbo corporis absolutus, nisi qui religioso officio studuit sanitati. Non enim dormientibus divina beneficia, sed observantibus deferuntur. Et bene apto comparationis exemplo arrogantia civium retunditur invidorum, Dominicumque factum Scripturis docetur veteribus convenire, quod in libris quoque Regnorum legimus gentilem virum Naaman prophetico oraculo leprae maculis absolutum, cum plurimos Judaeorum lepra corporis pariter et mentis absumeret (IV Reg. V, 14). Siquidem quatuor illos qui cogente fame, in castra regis Syriae primi tetenderunt, tradit historia fuisse leprosos (IV Reg. VII, 3). Cur igitur non curabat fratres, non curabat cives, non sanabat propheta consortes; cum sanaret alienos,", + "candidate_score": 0.690144, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_344", + "psc_text": "erat cognoscendae divinitatis ubertas. Sed de hoc plenius scripsimus, cum de Viduis scriberemus (Lib. de Viduis). (Vers. 27.) Et multi leprosi erant in Judaea temporibus Elisaei prophetae: et nemo eorum mundatus est, nisi Naaman Syrus. . 49. Evidenter hic sermo nos Domini salutaris informat, et ad studium venerandae divinitatis hortatur, quod nemo sanatus ostenditur, et maculosi morbo corporis absolutus, nisi qui religioso officio studuit sanitati. Non enim dormientibus divina beneficia, sed observantibus deferuntur. Et bene apto comparationis exemplo arrogantia civium retunditur invidorum, Dominicumque factum Scripturis docetur veteribus convenire, quod in libris quoque Regnorum legimus gentilem virum Naaman prophetico oraculo leprae maculis absolutum, cum plurimos Judaeorum lepra corporis pariter et mentis absumeret (IV Reg. V, 14). Siquidem quatuor illos qui cogente fame, in castra regis Syriae primi tetenderunt, tradit historia fuisse leprosos (IV Reg. VII, 3). Cur igitur non curabat fratres, non curabat cives, non sanabat propheta consortes; cum sanaret alienos,", + "candidate_score": 0.688455, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5_7", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_344", + "psc_text": "erat cognoscendae divinitatis ubertas. Sed de hoc plenius scripsimus, cum de Viduis scriberemus (Lib. de Viduis). (Vers. 27.) Et multi leprosi erant in Judaea temporibus Elisaei prophetae: et nemo eorum mundatus est, nisi Naaman Syrus. . 49. Evidenter hic sermo nos Domini salutaris informat, et ad studium venerandae divinitatis hortatur, quod nemo sanatus ostenditur, et maculosi morbo corporis absolutus, nisi qui religioso officio studuit sanitati. Non enim dormientibus divina beneficia, sed observantibus deferuntur. Et bene apto comparationis exemplo arrogantia civium retunditur invidorum, Dominicumque factum Scripturis docetur veteribus convenire, quod in libris quoque Regnorum legimus gentilem virum Naaman prophetico oraculo leprae maculis absolutum, cum plurimos Judaeorum lepra corporis pariter et mentis absumeret (IV Reg. V, 14). Siquidem quatuor illos qui cogente fame, in castra regis Syriae primi tetenderunt, tradit historia fuisse leprosos (IV Reg. VII, 3). Cur igitur non curabat fratres, non curabat cives, non sanabat propheta consortes; cum sanaret alienos,", + "candidate_score": 0.684851, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_50_52", + "bdc_text": "Praeterea sic attemperatum negocium , ut conscias etiam urbes , qui [ ! ] sunt a Christo Gemeint sind evangelische Städte Deutschlands . rerum omnium , esse nec abhorrere a Galli conatibus vero simile putem . Tantum abest , ut quisquam admodum timeat in nos conspiratum aut contra religionem nostram illos hanc telam esse orsos , quanquam nemo in re tanta , quid liquido animis principum insideat , potest depraehendere .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1008", + "psc_text": "Gothi et Armenii crediderunt, et ideo mundi finem videmus: ita et a viro spirituali Evangelium praedicatur, quando omnes sapientiae progressus et omnes virtutes exsequitur, psallenti mente et spiritu, novissimam destruens mortem; tunc enim finis, cum tradiderit in eo Christus regnum Deo et Patri, fueritque iste subjectus ei qui sibi subjecit omnia, ut sit Deus omnia, in omnibus (I Cor. XV, 25). Et praedicabitur Evangelium per omnes civitates, id est, civitates Judaeae: Notus enim in Judaea Deus (Ps. LXXV, 1) . Tunc enim civitates aedificantur Judaeae, quando virtutum fundamenta ponuntur. (Vers. 20.) Cum videritis circumdari ab exercitu Hierusalem. . 15. Vere Hierusalem ab exercitu obsessa est, et expugnata a Romano duce. Unde Judaei putaverunt tunc factam abominationem desolationis, eo quod caput porci in templum jecerint illudentes Romani Judaicae ritum observantiae. Quod ego nec furens dixerim. Abominatio enim desolationis, exsecrabilis adventus Antichristi est; eo quod sacrilegis infaustis mentium interiora 1508 contaminet: sedens", + "candidate_score": 0.678153, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_380", + "psc_text": "Volo, mundare. (Vers. 13.) Et continuo lepra ejus discessit ab eo. . 3. Nihil enim medium est inter opus Dei, atque praeceptum; quia in praecepto est opus. Denique dixit, et facta sunt (Psal. XXXII, 9) . Videtis igitur quod dubitari non potest, quia voluntas Dei potestas est. Si ergo voluntas ejus potestas est; qui unius voluntatis Trinitatem asserunt, unius utique asserunt potestatis. Itaque statim lepra discessit; 1356 ut intelligas medentis affectum, qui veritatem operi addidit. 4. Denique secundum Marcum miseratus est eum Dominus (Marc. I, 41): quod pulchre est positum. Et pleraque talia posuerunt evangelistae, qui nos in utroque fundare voluerunt, describentes signa virtutis ad fidem, exprimentes opera virtutis ad imitationem. Unde et tangit non dedignatus, et imperat non diffisus; hoc enim est indicium potestatis, quia quasi habens potestatem sanandi, et jubendi auctoritatem, operandi testimonium non refugit. Volo, ergo dicit propter Photinum, imperat propter Arium, tangit propter Manichaeum. 5. Nec", + "candidate_score": 0.67711, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_18_20", + "bdc_text": "Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert . Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 . censendum sit .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_833", + "psc_text": "Sed jam redeamus ad Patrem; licet non verear ne istius poenitentiam gerentis exemplo diu abfuisse videamur (numquam enim abfuimus, qui versabamur in vinea, in qua si et iste mansisset, non recessisset a Patre), cavendum tamen est, ne nos ei reconciliationis faciamus moram, quam non fecit Pater. Facile reconciliatur, quando impense rogatur. Et ideo discamus quali Pater obsecratione sit ambiendus. Pater, inquit. Quam misericors, quam pius, qui nec offensus patrium dedignatur nomen audire! (Vers. 18.) Pater, inquit, peccavi in coelum, et coram te. . 225. Haec est prima confessio apud auctorem naturae, praesulem misericordiae, arbitrum culpae. Sed etsi Deus novit omnia, vocem tamen tuae confessionis exspectat. Ore enim confessio fit ad salutem (Rom. X, 10) ; quia allevat pondus erroris, quisquis ipse se onerat; et accusationis excludit invidiam, qui accusatorem praevenit confitendo: Justus enim in primordio sermonis accusator est sui (Prov. XVIII, 17) . Frustra autem velis occultare, quem nihil fallat;", + "candidate_score": 0.675429, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_378", + "psc_text": "tetigit illum, dicens: Volo, mundare. 1. Bene ubi leprosus mundatur, certus non exprimitur locus; ut ostendatur non unum populum specialis alicujus civitatis, sed omnium populos fuisse sanatos. Bene autem et secundum Lucam quarto signo, ex quo in Capharnaum Dominus venit, iste sanatur; nam si quartum diem sole illuminavit (Gen. I, 14), et clariorem caeteris fecit diebus, cum illucescerent elementa mundi: et hoc clarius opus aestimare debemus. Et secundum Matthaeum primus hic post benedictiones a Domino sanatus inducitur (Matt. VIII, 3); ut quia dixerat Dominus: Non veni solvere Legem, sed adimplere (Matth. V, 17) ; ille qui excludebatur a Lege (Levit. XIII, 3), purgari se Domini potestate praesumens, non ex Lege, sed supra Legem esse gratiam judicaret, quae leprosi maculam posset abluere. 2. Verum ut in Domino potestatis auctoritas, ita in illo fidei constantia declaratur. Ille in faciem procidit, quod humilitatis est et pudoris; ut unusquisque de suae vitae maculis erubescat:", + "candidate_score": 0.675395, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6_8", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. . Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_380", + "psc_text": "Volo, mundare. (Vers. 13.) Et continuo lepra ejus discessit ab eo. . 3. Nihil enim medium est inter opus Dei, atque praeceptum; quia in praecepto est opus. Denique dixit, et facta sunt (Psal. XXXII, 9) . Videtis igitur quod dubitari non potest, quia voluntas Dei potestas est. Si ergo voluntas ejus potestas est; qui unius voluntatis Trinitatem asserunt, unius utique asserunt potestatis. Itaque statim lepra discessit; 1356 ut intelligas medentis affectum, qui veritatem operi addidit. 4. Denique secundum Marcum miseratus est eum Dominus (Marc. I, 41): quod pulchre est positum. Et pleraque talia posuerunt evangelistae, qui nos in utroque fundare voluerunt, describentes signa virtutis ad fidem, exprimentes opera virtutis ad imitationem. Unde et tangit non dedignatus, et imperat non diffisus; hoc enim est indicium potestatis, quia quasi habens potestatem sanandi, et jubendi auctoritatem, operandi testimonium non refugit. Volo, ergo dicit propter Photinum, imperat propter Arium, tangit propter Manichaeum. 5. Nec", + "candidate_score": 0.670612, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6_8", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. . Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_383", + "psc_text": "vestra hostiam acceptabilem, placentem Deo (Rom. XII, 1) . 7. Simul illud mirabile, quod eo sanavit genere quo fuerat obsecratus. Si vis, potes me mundare. Volo, inquit, mundare. Habes voluntatem, habes etiam pietatis effectum. Et extendens manum, tetigit illum (Levit. XIII, 3) . Lex tangi leprosos prohibet: sed qui dominus Legis est, non obsequitur Legi, sed Legem facit. Non ergo tetigit, quia sine tactu mundare non poterat: sed ut probaret 1357 quia subjectus non erat Legi, nec contagium timebat, ut homines: sed quia contaminari non poterat, qui alios liberabat: simul e contrario lepra tactu Domini fugaretur, quae solebat contaminare tangentem. 8. (Vers. 14.) Ostendere autem se sacerdoti jubetur, et offerre pro emundatione sua; ut dum offert se sacerdoti, intelligeret sacerdos non Legis ordine, sed Dei gratia supra Legem esse curatum: et dum mundato jubet offerre sacrificium secundum praeceptum Moysi, ostenderet Dominus quia Legem non solveret, sed impleret: qui secundum Legem", + "candidate_score": 0.670461, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53_55", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_159", + "psc_text": "loquatur affectu, Patrem dicat esse majorem (Joan. XIV, 28)? Nam si Magnus Dominus, et laudabilis nimis, et magnitudinis ejus non est finis (Psal. CLXIV, 3) : utique magnitudo quae finem non habet, nec augmentum habet. Sed cur non accipiam religiosis auribus Filium Patri in susceptione corporis obedientem, cum religiose accipiam Patrem Filio deferentem?. 66. Disce potius tuae utilitatis praecepta, et exempla pietatis agnosce. Disce quid parentibus tuis debeas, cum legis a Patre Filium non voluntate, non opere, non tempore discrepare: etsi personis duo, potestate unum sunt. Et utique nullum Pater ille coelestis laborem generationis 1303 expertus est: tu matri debes pudoris injuriam, virginitatis dispendium, partus periculum, matri longa fastidia, matri longa discrimina, cui miserae in ipsis votorum fructibus majus periculum est: et cum ediderit quod optavit, partu absolvitur, non timore. Quid anxios patres loquar pro filiorum profectu, et multiplicatos alienis usibus census, jactaque agricolae semina posterorum aetatibus profutura? Nonne pro", + "candidate_score": 0.668039, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6_8", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. . Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_344", + "psc_text": "erat cognoscendae divinitatis ubertas. Sed de hoc plenius scripsimus, cum de Viduis scriberemus (Lib. de Viduis). (Vers. 27.) Et multi leprosi erant in Judaea temporibus Elisaei prophetae: et nemo eorum mundatus est, nisi Naaman Syrus. . 49. Evidenter hic sermo nos Domini salutaris informat, et ad studium venerandae divinitatis hortatur, quod nemo sanatus ostenditur, et maculosi morbo corporis absolutus, nisi qui religioso officio studuit sanitati. Non enim dormientibus divina beneficia, sed observantibus deferuntur. Et bene apto comparationis exemplo arrogantia civium retunditur invidorum, Dominicumque factum Scripturis docetur veteribus convenire, quod in libris quoque Regnorum legimus gentilem virum Naaman prophetico oraculo leprae maculis absolutum, cum plurimos Judaeorum lepra corporis pariter et mentis absumeret (IV Reg. V, 14). Siquidem quatuor illos qui cogente fame, in castra regis Syriae primi tetenderunt, tradit historia fuisse leprosos (IV Reg. VII, 3). Cur igitur non curabat fratres, non curabat cives, non sanabat propheta consortes; cum sanaret alienos,", + "candidate_score": 0.667706, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6_8", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. . Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_505", + "psc_text": "quod leprosum non refugit, non vitat immundum, ut maculas humani corporis possit abolere. Domus autem 1387 leprosi erat in Bethania, quae per interpretationem domus obeditionis dicitur. Omnis igitur locus Bethania, portio autem totius loci domus Simonis. Nonne tibi videtur Bethania mundus hic esse, in quo servitii obedientis debemus obsequium, domus autem Simonis leprosi terra esse, quae mundi portio est? Princeps autem saeculi hujus quidam leprosus est Simon. Ergo Dominus Jesus Christus ex illis superioribus locis venit in hunc mundum, et descendit in terram. Non erat in hoc mundo, sed obediente pietate, missus est in hunc mundum. Ipse dicit: Sicut misisti me in hunc mundum (Joan. VI, 57). Audivit ergo mulier ista venisse Christum, intravit in domum Simonis; neque enim sanari potuisset haec mulier, nisi Christus venisset in terram. Et fortasse ideo etiam ipsa ingreditur domum Simonis, quod speciem cujusdam habeat superioris animae scilicet, vel Ecclesiae, quae descendit in terram, ut", + "candidate_score": 0.666315, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_16_18", + "bdc_text": "Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_833", + "psc_text": "Sed jam redeamus ad Patrem; licet non verear ne istius poenitentiam gerentis exemplo diu abfuisse videamur (numquam enim abfuimus, qui versabamur in vinea, in qua si et iste mansisset, non recessisset a Patre), cavendum tamen est, ne nos ei reconciliationis faciamus moram, quam non fecit Pater. Facile reconciliatur, quando impense rogatur. Et ideo discamus quali Pater obsecratione sit ambiendus. Pater, inquit. Quam misericors, quam pius, qui nec offensus patrium dedignatur nomen audire! (Vers. 18.) Pater, inquit, peccavi in coelum, et coram te. . 225. Haec est prima confessio apud auctorem naturae, praesulem misericordiae, arbitrum culpae. Sed etsi Deus novit omnia, vocem tamen tuae confessionis exspectat. Ore enim confessio fit ad salutem (Rom. X, 10) ; quia allevat pondus erroris, quisquis ipse se onerat; et accusationis excludit invidiam, qui accusatorem praevenit confitendo: Justus enim in primordio sermonis accusator est sui (Prov. XVIII, 17) . Frustra autem velis occultare, quem nihil fallat;", + "candidate_score": 0.661866, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_40_42", + "bdc_text": "zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ; er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_451", + "psc_text": "insolentiae, gratia refertur injuriae. Equidem, ut audire me memini, vel hoc solo pressum philosophïae (D. Laert. in Vita Plat.) supercilium putamus; quod in tres partes illa sibi videtur divisisse justitiam: unam in Deum, quae pietas vocatur: alteram in parentes, vel reliquum humanum genus: tertiam in mortuos, ut his exsequiarum 1374 justa solvantur. At vero Dominus Jesus Legis oraculum, ac philosophiae fastigium supergressus, in eos quoque qui laeserint, pietatis porrexit officium. Etenim si hostis qui tecum bello armisque certaverit, depositis armis, misericordiam suae salutis adipiscitur, idque plerumque vel contemplatione naturae, vel ipsius belli jure defertur, ut subjectis vita tribuatur: quanto amplius meliore religionis intuitu deferendum est! Nam cum praeliatorem appetitae salutis causa non moveat, quid movere debet militem pacis?. 77. Itaque illud Apostolicum, quia Charitas patiens est, benigna est, non aemulatur . . . . . non inflatur (I Cor. XIII, 4) , in his praeceptis consummatum videmus. Si patiens est,", + "candidate_score": 0.660795, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_39", + "bdc_text": "Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I.", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_833", + "psc_text": "Sed jam redeamus ad Patrem; licet non verear ne istius poenitentiam gerentis exemplo diu abfuisse videamur (numquam enim abfuimus, qui versabamur in vinea, in qua si et iste mansisset, non recessisset a Patre), cavendum tamen est, ne nos ei reconciliationis faciamus moram, quam non fecit Pater. Facile reconciliatur, quando impense rogatur. Et ideo discamus quali Pater obsecratione sit ambiendus. Pater, inquit. Quam misericors, quam pius, qui nec offensus patrium dedignatur nomen audire! (Vers. 18.) Pater, inquit, peccavi in coelum, et coram te. . 225. Haec est prima confessio apud auctorem naturae, praesulem misericordiae, arbitrum culpae. Sed etsi Deus novit omnia, vocem tamen tuae confessionis exspectat. Ore enim confessio fit ad salutem (Rom. X, 10) ; quia allevat pondus erroris, quisquis ipse se onerat; et accusationis excludit invidiam, qui accusatorem praevenit confitendo: Justus enim in primordio sermonis accusator est sui (Prov. XVIII, 17) . Frustra autem velis occultare, quem nihil fallat;", + "candidate_score": 0.654915, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_70_72", + "bdc_text": "Corizaeis . plenaEs hat überall geheime Zuhörer , vgl . Adagia 1 , 2 , 44 ( LB II 87f). . Epitomen perducam ad finem breviVadians Epitome erschien im September 1534 , vgl. oben Anm .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1008", + "psc_text": "Gothi et Armenii crediderunt, et ideo mundi finem videmus: ita et a viro spirituali Evangelium praedicatur, quando omnes sapientiae progressus et omnes virtutes exsequitur, psallenti mente et spiritu, novissimam destruens mortem; tunc enim finis, cum tradiderit in eo Christus regnum Deo et Patri, fueritque iste subjectus ei qui sibi subjecit omnia, ut sit Deus omnia, in omnibus (I Cor. XV, 25). Et praedicabitur Evangelium per omnes civitates, id est, civitates Judaeae: Notus enim in Judaea Deus (Ps. LXXV, 1) . Tunc enim civitates aedificantur Judaeae, quando virtutum fundamenta ponuntur. (Vers. 20.) Cum videritis circumdari ab exercitu Hierusalem. . 15. Vere Hierusalem ab exercitu obsessa est, et expugnata a Romano duce. Unde Judaei putaverunt tunc factam abominationem desolationis, eo quod caput porci in templum jecerint illudentes Romani Judaicae ritum observantiae. Quod ego nec furens dixerim. Abominatio enim desolationis, exsecrabilis adventus Antichristi est; eo quod sacrilegis infaustis mentium interiora 1508 contaminet: sedens", + "candidate_score": 0.653183, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_48_50", + "bdc_text": "tantopere foederatum Anspielung auf den Vertrag von Bar-le-Duc zwischen Franz I . und Philipp von Hessen. . Praeterea sic attemperatum negocium , ut conscias etiam urbes , qui [ ! ] sunt a Christo Gemeint sind evangelische Städte Deutschlands .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1008", + "psc_text": "Gothi et Armenii crediderunt, et ideo mundi finem videmus: ita et a viro spirituali Evangelium praedicatur, quando omnes sapientiae progressus et omnes virtutes exsequitur, psallenti mente et spiritu, novissimam destruens mortem; tunc enim finis, cum tradiderit in eo Christus regnum Deo et Patri, fueritque iste subjectus ei qui sibi subjecit omnia, ut sit Deus omnia, in omnibus (I Cor. XV, 25). Et praedicabitur Evangelium per omnes civitates, id est, civitates Judaeae: Notus enim in Judaea Deus (Ps. LXXV, 1) . Tunc enim civitates aedificantur Judaeae, quando virtutum fundamenta ponuntur. (Vers. 20.) Cum videritis circumdari ab exercitu Hierusalem. . 15. Vere Hierusalem ab exercitu obsessa est, et expugnata a Romano duce. Unde Judaei putaverunt tunc factam abominationem desolationis, eo quod caput porci in templum jecerint illudentes Romani Judaicae ritum observantiae. Quod ego nec furens dixerim. Abominatio enim desolationis, exsecrabilis adventus Antichristi est; eo quod sacrilegis infaustis mentium interiora 1508 contaminet: sedens", + "candidate_score": 0.652962, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_49_51", + "bdc_text": "und Philipp von Hessen. . Praeterea sic attemperatum negocium , ut conscias etiam urbes , qui [ ! ] sunt a Christo Gemeint sind evangelische Städte Deutschlands . rerum omnium , esse nec abhorrere a Galli conatibus vero simile putem .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_957", + "psc_text": "etiam nobis voluit aptare, quod similiter ut dives qui pecuniam suam non impartit pauperibus: ita etiam qui doctrinae suae gratiam non dividit imperitis, docere cum possit, haud mediocris reus est culpae (Lib. V de Fide, cap. 1). De quo, quoniam in libris de Fide scriptis diximus, transcurrere melius fuerit. 96. Civitates autem decem (Vers. 17) esse quae possunt, nisi forte animae quibus jure praeponitur qui pecuniam Domini, et illa eloquia casta probata sicut argentum, mentibus hominum feneraverit? Nam sicut Hierusalem dicitur aedificata sicut civitas (Psal. CXXI, 3), ita sunt animae pacificae. Et sicut angeli praesunt, ita et hi qui vitam meruerint angelorum. LIBER NONUS 1495 (Vers. 29, 30.) Et factum est, cum appropinquasset ad Bethphage et Bethaniam, ad montem qui vocatur Oliveti, misit duos discipulos, dicens: Ite in castellum quod contra est, in quod introeuntes invenietis pullum asinae alligatum, in quo nemo sedit. 1. Pulchre relictis Judaeis, habitaturus in affectibus", + "candidate_score": 0.652411, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_49_51", + "bdc_text": "und Philipp von Hessen. . Praeterea sic attemperatum negocium , ut conscias etiam urbes , qui [ ! ] sunt a Christo Gemeint sind evangelische Städte Deutschlands . rerum omnium , esse nec abhorrere a Galli conatibus vero simile putem .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1008", + "psc_text": "Gothi et Armenii crediderunt, et ideo mundi finem videmus: ita et a viro spirituali Evangelium praedicatur, quando omnes sapientiae progressus et omnes virtutes exsequitur, psallenti mente et spiritu, novissimam destruens mortem; tunc enim finis, cum tradiderit in eo Christus regnum Deo et Patri, fueritque iste subjectus ei qui sibi subjecit omnia, ut sit Deus omnia, in omnibus (I Cor. XV, 25). Et praedicabitur Evangelium per omnes civitates, id est, civitates Judaeae: Notus enim in Judaea Deus (Ps. LXXV, 1) . Tunc enim civitates aedificantur Judaeae, quando virtutum fundamenta ponuntur. (Vers. 20.) Cum videritis circumdari ab exercitu Hierusalem. . 15. Vere Hierusalem ab exercitu obsessa est, et expugnata a Romano duce. Unde Judaei putaverunt tunc factam abominationem desolationis, eo quod caput porci in templum jecerint illudentes Romani Judaicae ritum observantiae. Quod ego nec furens dixerim. Abominatio enim desolationis, exsecrabilis adventus Antichristi est; eo quod sacrilegis infaustis mentium interiora 1508 contaminet: sedens", + "candidate_score": 0.651624, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_70_72", + "bdc_text": "Corizaeis . plenaEs hat überall geheime Zuhörer , vgl . Adagia 1 , 2 , 44 ( LB II 87f). . Epitomen perducam ad finem breviVadians Epitome erschien im September 1534 , vgl. oben Anm .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_895", + "psc_text": "capiamur. Non enim in omni domo sunt vasa aurea et argentea, sed in plerisque sunt lignea: nec omnis domus plena; sunt enim et vacuae, quas novit propheta qui dixit: Quid factum est tibi nunc, quia ascendisti in domos vacuas? Impleta est civitas clamantium (Esai. XXII, 1 et seq.) . Et subjecit: Omnes principes tui fugerunt, quicumque in te vulnerati sunt, et ad perfidiam de fide lapsi sunt. Vulneratus est Sabellius, vulneratus est Valentinus, vulneratus est Arius; in domo enim vacua sunt reperti. 42. Vis domum videre plenam? Sequere Petrum, cum esuriret ad domus seperiora gradientem (Act. X, 9): ibi agnovit mysterium Ecclesiae congregandae; ut gentilem populum non judicaret immundum, quem fides posset ab omni mundare contagio. Vasa autem de luto sunt: ergo vas corpus est. Et ideo cave ne desiderio corporis, praeclara mentis studia derelinquas. Si Petrus non accepit mysterium in inferioribus positus, tu quemadmodum accipies? Ille accepit, quia ascendit,", + "candidate_score": 0.643661, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_50", + "bdc_text": "Praeterea sic attemperatum negocium , ut conscias etiam urbes , qui [ ! ] sunt a Christo Gemeint sind evangelische Städte Deutschlands .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1008", + "psc_text": "Gothi et Armenii crediderunt, et ideo mundi finem videmus: ita et a viro spirituali Evangelium praedicatur, quando omnes sapientiae progressus et omnes virtutes exsequitur, psallenti mente et spiritu, novissimam destruens mortem; tunc enim finis, cum tradiderit in eo Christus regnum Deo et Patri, fueritque iste subjectus ei qui sibi subjecit omnia, ut sit Deus omnia, in omnibus (I Cor. XV, 25). Et praedicabitur Evangelium per omnes civitates, id est, civitates Judaeae: Notus enim in Judaea Deus (Ps. LXXV, 1) . Tunc enim civitates aedificantur Judaeae, quando virtutum fundamenta ponuntur. (Vers. 20.) Cum videritis circumdari ab exercitu Hierusalem. . 15. Vere Hierusalem ab exercitu obsessa est, et expugnata a Romano duce. Unde Judaei putaverunt tunc factam abominationem desolationis, eo quod caput porci in templum jecerint illudentes Romani Judaicae ritum observantiae. Quod ego nec furens dixerim. Abominatio enim desolationis, exsecrabilis adventus Antichristi est; eo quod sacrilegis infaustis mentium interiora 1508 contaminet: sedens", + "candidate_score": 0.643496, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_50", + "bdc_text": "Praeterea sic attemperatum negocium , ut conscias etiam urbes , qui [ ! ] sunt a Christo Gemeint sind evangelische Städte Deutschlands .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_957", + "psc_text": "etiam nobis voluit aptare, quod similiter ut dives qui pecuniam suam non impartit pauperibus: ita etiam qui doctrinae suae gratiam non dividit imperitis, docere cum possit, haud mediocris reus est culpae (Lib. V de Fide, cap. 1). De quo, quoniam in libris de Fide scriptis diximus, transcurrere melius fuerit. 96. Civitates autem decem (Vers. 17) esse quae possunt, nisi forte animae quibus jure praeponitur qui pecuniam Domini, et illa eloquia casta probata sicut argentum, mentibus hominum feneraverit? Nam sicut Hierusalem dicitur aedificata sicut civitas (Psal. CXXI, 3), ita sunt animae pacificae. Et sicut angeli praesunt, ita et hi qui vitam meruerint angelorum. LIBER NONUS 1495 (Vers. 29, 30.) Et factum est, cum appropinquasset ad Bethphage et Bethaniam, ad montem qui vocatur Oliveti, misit duos discipulos, dicens: Ite in castellum quod contra est, in quod introeuntes invenietis pullum asinae alligatum, in quo nemo sedit. 1. Pulchre relictis Judaeis, habitaturus in affectibus", + "candidate_score": 0.641088, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_36", + "bdc_text": "ad arma aut vim ullam capescendam declinareDer Anakoluth ( non videri sibi . . .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_49", + "psc_text": "videntur, et is in cujus voluntate situm est videri, et cujus naturae est non videri, voluntatis videri. Nam si non vult, non videtur: si vult, videtur. Apparuit enim Deus Abrahae, quia voluit: alii, quia noluit, non apparuit. Visum est etiam Stephano, cum lapidaretur a populo, aperiri coelum: visus est etiam Jesus stans ad dexteram Dei; et non est visus a populo (Act. VII, 55). Vidit Esaias Dominum Sabaoth, sed alius videre non potuit; quia cui placuit, apparuit (Esai. VI, 1). 25. Et quid de hominibus loquimur, cum etiam de ipsis coelestibus virtutibus et potestatibus legerimus, quia Deum nemo vidit umquam (Joan. I, 18) ? Et addidit, quod ultra coelestes est potestates: Unigenitus Filius qui est in sinu Patris, ipse enarravit (Ibid.) . Aut adquiescatur igitur necesse est, si Deum Patrem nemo vidit umquam, Filium visum esse in veteri Testamento; et desinant haeretici ex Virgine ei principium dare, qui antequam nasceretur", + "candidate_score": 0.639854, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_59_61", + "bdc_text": "cardinali Francisco a Turnone dictus , de summi pontificis romani Clementis , ejus nominis septimi , ad christianissimum regum , in terram Franciam , magnifico adventu , ejusdemque triumphali in urbem Massiliam acceptione» , Lyon 1534 . Vorhanden in : Paris Bibliothèque Nationale ( Signatur :", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_129", + "psc_text": "confitetur Jesum Christum in carne venisse, de Deo est (I Joan. IV, 2. Ubi autem secundum altiorem rationem nascitur Christus, nisi in corde tuo, et in pectore tuo? Prope est enim Verbum in ore tuo, et in corde tuo (Rom. X, 8) . 39. Pulchre autem quod et praesidis nomen addidit, ut seriem temporis designaret. Praeside, inquit, Syriae Cyrino facta est haec prima professio. Ut quasi consulem quemdam, signi gratia, huic libro Evangelista ascripsisse videatur. Nam si consules ascribuntur tabulis emptionis, quanto magis redemptioni omnium debuit tempus ascribi? Habes ergo omnia quae in contractibus esse consueverunt: vocabulum summam illic potestatem gerentis, diem, locum, causam. Testes quoque abhiberi solent: hos quoque nativitati suae, et generationi secundum carnem Christus adhibuit, qui signarent Evangelium, dicens: Vos eritis mihi testes in Hierusalem (Act. 1, 8) (Vers. 6, 7.) Factum est autem, cum essent ibi, impleti sunt dies ut pareret. Et peperit filium primogenitum, et", + "candidate_score": 0.637846, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_204", + "psc_text": "(Psal. CXXXVIII, 8) . Si Patris testimonium quaeris, audisti a Joanne. Crede igitur ei, cui se baptizandum credidit Christus, cui Pater Filium coelesti voce commisit, 1314 dicens: Hic est Filius meus Dilectus, in quo complacui (Matth. III, 17) . 95. Ubi sunt Ariani, quibus non placet Filius, in quo complacuit Pater? Hoc non ego dico, neque hominum quisquam locutus est; neque enim per hominem Deus, neque per angelos, neque per archangelos: sed ab ipso Patre vox de coelo missa signavit. Deinde alibi idem Pater repetit, dicens: Hic est filius meus dilectus, in quo complacui: ipsum audite (Matth. XVII, 5) , dicentem utique audite: Ego et Pater unum sumus (Joan. X, 30) . Qui ergo Filio non credit, non credit Patri. Testis est ille de Filio: si dubitatur de Filio, paterno non creditur testimonio. Deinde cum dicit: In quo complacui; non aliena in Filio, sed sua laudat. Quid est enim dicere:", + "candidate_score": 0.637773, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_8_10", + "bdc_text": "Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII . aiebat Massiliae Bei der Begegnung von Papst Clemens VII . und König Franz I. in Marseille im Oktober und November 1533 war du Bellay zugegen , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 150. 174 .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1156", + "psc_text": "abierunt in Galilaeam, in montem ubi constituerat illis Jesus, et videntes eum adoraverunt: quidam autem dubitaverunt (Matth. XXVIII, 16 et 17) . Quibus docendi et baptizandi tribuit potestatem. Undecim quoque discumbentibus discipulis et Marcus in fine apparuisse scribit (Marc. XVI, 7), quando similiter praedicandi his per totum orbem mandat officium. 184. Unde hoc convenientius arbitror, quod Dominus quidem mandaverit discipulis ut in Galilaea se viderent: sed illis metu intra conclave residentibus, primo se obtulisse, postea vero confirmatis animis, undecim illos Galilaeam petisse. Vel certe (hoc quoque diligentibus scriptoribus placuisse reperio) nihil obstat si dicamus pauciores intra conclave, in monte complures fuisse.", + "candidate_score": 0.635874, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_755", + "psc_text": "te exactori, et exactor mittat te in carcerem. Dico tibi, non exies inde donec etiam novissimum quadrantem reddas. . 149. Hoc etiam Matthaeus posuit (Matth. V, 25): sed ille specialiter, iste generaliter: ille enim de reconcilianda pace dissidentium fratrum dictum putavit: hic de poenitentia, et omnis emendatione delicti. Discutiamus igitur qui sit adversarius, qui magistratus, qui judex, quive exactor, quemve putemus esse quadrantem, quem nisi quis exsolverit, mittatur in carcerem. 150. Et juxta Matthaeum quidem adversarius est, cum quo minime tibi in hac vita convenisse videatur, qui apud judicem futurum vivorum 1447 atque mortuorum manentis simultatis te crimine persequatur: juxta Lucam autem est adversarius noster ille praecipue, qui serit illecebras delictorum; ut habeat in supplicio participes, quos habuit in errore consortes: atque ideo socios quaerit ad culpam; ut obnoxios prodat ad poenam. Quem nobis cavendum Petrus apostolus monet dicens: Adversarius vester diabolus tamquam leo rapiens et rugiens quaerit quem devoret", + "candidate_score": 0.634822, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_8_10", + "bdc_text": "Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII . aiebat Massiliae Bei der Begegnung von Papst Clemens VII . und König Franz I. in Marseille im Oktober und November 1533 war du Bellay zugegen , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 150. 174 .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1131", + "psc_text": "quaereret, scivit. Apud Patrem quaesivit, et reperit, et ideo ait: Et Verbum erat apud Deum (Joan. I, 1) . Ascendisti et Paulo, qui non contentus solus te sequi, nos quoque docuit quemadmodum te sequamur, et ubi te reperire possimus, dicens: Si ergo consurrexistis cum Christo, quae sursum sunt, quaerite ubi Christus est ad dexteram Dei sedens (Col. III, 1) . Et ne oculorum magis hoc quam animorum putaremus officium, addidit: Quae sursum sunt sapite, non quae super terram (Ib., 2) . 160. Ergo non supra terram, nec in terra, nec secundum carnem te quaerere debemus, si volumus invenire; nunc enim secundum carnem jam non novimus Christum. Denique Stephanus non supra terram quaesivit, qui stantem te ad dexteram Dei vidit: Maria autem quia quaerebat in terra, tangere non potuit (Joan. XXIX, 17). Stephanus tetigit, quia quaesivit in coelo; Stephanus inter Judaeos vidit absentem: Maria inter angelos non vidit praesentem. Sed quare", + "candidate_score": 0.633665, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_8_10", + "bdc_text": "Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII . aiebat Massiliae Bei der Begegnung von Papst Clemens VII . und König Franz I. in Marseille im Oktober und November 1533 war du Bellay zugegen , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 150. 174 .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1154", + "psc_text": "(Matth. XXVIII, 2), juxta quod Dominus ipse promiserat dicens: Et videbitis angelos descendentes et ascendentes ad Filium hominis (Joan. I, 51) . Atque utinam cum Evangelii fine noster quoque sermo claudatur!. 182. Cur secundum Matthaeum et Marcum mandat discipulis: Praecedam vos in Galilaeam (Matth. XXVI, 32) , ibi me videbitis (Marc. XVI, 7) : secundum Lucam vero et Joannem etiam intra conclave obtulit se videndum (Vers. 36)? Et quidem quod se videndum frequenter obtulerit (Joan. XX, 19), et plusquam quingentis fratribus, et Petro, et Jacobo, etiam Apostolico probavimus testimonio (I Cor. XV, 6). Et Lucas in Actibus apostolorum docuit quod discipulis manifestaverit se vivere post passionem suam, in multis argumentis apparens his, et disputans de regno Dei (Act. I, 3) . Ergo quia saepius et diversis apparuit, cum in Galilaea quando sit visus, nequaquam praescriptum ac definitum tempus Scriptura designaverit: in Hierusalem quando se obtulerit, et diem et horam expresserit;", + "candidate_score": 0.633567, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_36", + "bdc_text": "ad arma aut vim ullam capescendam declinareDer Anakoluth ( non videri sibi . . .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_50", + "psc_text": "(Joan. I, 18) ? Et addidit, quod ultra coelestes est potestates: Unigenitus Filius qui est in sinu Patris, ipse enarravit (Ibid.) . Aut adquiescatur igitur necesse est, si Deum Patrem nemo vidit umquam, Filium visum esse in veteri Testamento; et desinant haeretici ex Virgine ei principium dare, qui antequam nasceretur ex Virgine, videbatur: aut certe refelli non potest, vel Patrem, vel Filium, vel certe Spiritum sanctum, si tamen est Spiritus sancti visio (Aug. loco citato), ea specie videri, quam voluntas elegerit, non natura formaverit; quoniam Spiritum quoque visum accepimus in columba. Et ideo Deum nemo vidit umquam; quia eam quae in Deo habitat plenitudinem divinitatis nemo conspexit, nemo mente aut oculis comprehendit. Vidit enim ad utrumque 1275 referendum est. Denique cum additur: Unigenitus Filius ipse enarravit, mentium magis quam oculorum visio declaratur; species enim videtur, virtus vero narratur: illa oculis, haec mente comprehenditur. 26. Sed quid de Trinitate dicam? Seraphim", + "candidate_score": 0.632878, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_8_10", + "bdc_text": "Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII . aiebat Massiliae Bei der Begegnung von Papst Clemens VII . und König Franz I. in Marseille im Oktober und November 1533 war du Bellay zugegen , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 150. 174 .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1143", + "psc_text": "et quorum retinueritis, retenta sunt (Joan. XX, 20, et seq.) . Lucas autem dicit: Et quomodo cognoverunt eum in fractione panis. Dum autem haec loquuntur, ipse stetit in medio eorum, et dicit eis: Pax vobis, ego sum, nolite timere. Conturbati vero et conterriti aestimabant se spiritum videre. Et possent videri hic plures fuisse: sed quia et hic sero resurrectionis die (nam advesperascente jam die qui fuerant ingressi manere cum Domino, ubi ille se repente subduxit, eadem hora ad discipulos hi duo remeasse produntur, quando Dominus palpandum se obtulit) et secundum Joannem sero die illa, una sabbatorum inducitur apparuisse discipulis, et vulnera obtulisse palpanda (Joan. XX, 19); ne quid ambiguitatis afferret, putavimus diligentius requirendum. 173. Videtur enim separatim se istis undecim demonstrasse, sicut se Ammaoni et Cleophae seorsum jam vespere demonstraverat: et quemadmodum isti duo, ita etiam videntur illi undecim ad confirmandos reliquos convenire potuisse. Denique et conturbati sunt, ut habes", + "candidate_score": 0.630224, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_32", + "bdc_text": "Was du Bellay hierüber Vadian ( und zuvor den Zürcher Theologen , s. S. 179 , 27-31 und 183 , 2-4 ) weitergibt , hat er vom König und unter Umständen auch vom Papst ( s.", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_227", + "psc_text": "carnem regalis, et sacerdotalis familiae: rex ex regibus, sacerdos ex sacerdotibus, licet oraculum non de carnalibus, sed de coelestibus exprimatur; quoniam et rex in Dei virtute laetatur, cui judicium a Patre rege defertur, et sacerdos est in aeternum, secundum quod scriptum est: Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech (Psal. CIX, 4) . Bene igitur uterque tenuit fidem; ut Matthaeus per reges ductam originem comprobaret, et Lucas per sacerdotes a Deo transmissam in Christum seriem generis deducendo, sanctiorem ipsam originem declararet. Simul in hoc quoque vituli figura signatur, quod ubique sacerdotale mysterium putat esse servandum. 14. Nec mireris si ab Abraham plures secundum Lucam successiones usque ad Christum sunt, pauciores secundum Matthaeum; cum per alias personas generationem fatearis esse decursam: potest enim fieri ut alii longaevam transegerint vitam, alterius vero generationis viri immatura aetate decesserint; cum videamus complures senes cum suis nepotibus vivere, alios vero viros statim filiis obire", + "candidate_score": 0.625457, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_1", + "bdc_text": "Orator ille Gallicus Guillaume du Bellay. , quo de ante ad te scripsiDieser nicht mehr erhaltene Brief Vadians dürfte wohl Anfang Mai geschrieben worden sein im Zusammenhang mit du Bellays Reise von München ( welches er in der Nacht vom 27 .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1122", + "psc_text": ": Matthaeus occurrisse Dominum scripsit Mariae Magdalenae, et alteri Mariae, et illas accessisse, et tenuisse pedes ejus, et adorasse evidentissima descriptione digessit (Matth. XXVIII, 9). 148. Quomodo ergo solvendum, nisi quatuor evangelistas de diversis quatuor putes dixisse temporibus; ut et personas alias mulierum, et alias conjicias visiones? Denique aliae cum unguento prima sabbati veniunt: aliae sine unguento, vespere sabbati. Istarum nomen exprimitur, illae de Galilaea secutae Dominum designantur. 149. Quo loco ne quem spinosae interpretationis in fine offendat asperitas, ubi suavia forte praesumpta sunt; aestimate jam nos complendi sermonis vela submittere, quoniam ad portum venimus: et navis quae cursu concito maria transmearit, ubi littori coeperit appropinquare, latentia cautium cursu perstringit infracto. Ergo ne tamquam inerti gubernatori in arenis littoris mihi haereat sermo, tamquam in vada caeca lentandum iter quam praecipitandum arbitror; quo minus rimosa nobis patescat oratio. . 150. Primum igitur illud spectandum est, quod scriptum est: Vespere autem sabbati,", + "candidate_score": 0.623784, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_7_9", + "bdc_text": "Seidel 14f. 126. . Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII . aiebat Massiliae Bei der Begegnung von Papst Clemens VII .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1156", + "psc_text": "abierunt in Galilaeam, in montem ubi constituerat illis Jesus, et videntes eum adoraverunt: quidam autem dubitaverunt (Matth. XXVIII, 16 et 17) . Quibus docendi et baptizandi tribuit potestatem. Undecim quoque discumbentibus discipulis et Marcus in fine apparuisse scribit (Marc. XVI, 7), quando similiter praedicandi his per totum orbem mandat officium. 184. Unde hoc convenientius arbitror, quod Dominus quidem mandaverit discipulis ut in Galilaea se viderent: sed illis metu intra conclave residentibus, primo se obtulisse, postea vero confirmatis animis, undecim illos Galilaeam petisse. Vel certe (hoc quoque diligentibus scriptoribus placuisse reperio) nihil obstat si dicamus pauciores intra conclave, in monte complures fuisse.", + "candidate_score": 0.61821, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_7_9", + "bdc_text": "Seidel 14f. 126. . Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII . aiebat Massiliae Bei der Begegnung von Papst Clemens VII .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1143", + "psc_text": "et quorum retinueritis, retenta sunt (Joan. XX, 20, et seq.) . Lucas autem dicit: Et quomodo cognoverunt eum in fractione panis. Dum autem haec loquuntur, ipse stetit in medio eorum, et dicit eis: Pax vobis, ego sum, nolite timere. Conturbati vero et conterriti aestimabant se spiritum videre. Et possent videri hic plures fuisse: sed quia et hic sero resurrectionis die (nam advesperascente jam die qui fuerant ingressi manere cum Domino, ubi ille se repente subduxit, eadem hora ad discipulos hi duo remeasse produntur, quando Dominus palpandum se obtulit) et secundum Joannem sero die illa, una sabbatorum inducitur apparuisse discipulis, et vulnera obtulisse palpanda (Joan. XX, 19); ne quid ambiguitatis afferret, putavimus diligentius requirendum. 173. Videtur enim separatim se istis undecim demonstrasse, sicut se Ammaoni et Cleophae seorsum jam vespere demonstraverat: et quemadmodum isti duo, ita etiam videntur illi undecim ad confirmandos reliquos convenire potuisse. Denique et conturbati sunt, ut habes", + "candidate_score": 0.617748, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_68", + "bdc_text": "Vale et , si lubet , amicis isthaec concredito , sed fidis .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_204", + "psc_text": "(Psal. CXXXVIII, 8) . Si Patris testimonium quaeris, audisti a Joanne. Crede igitur ei, cui se baptizandum credidit Christus, cui Pater Filium coelesti voce commisit, 1314 dicens: Hic est Filius meus Dilectus, in quo complacui (Matth. III, 17) . 95. Ubi sunt Ariani, quibus non placet Filius, in quo complacuit Pater? Hoc non ego dico, neque hominum quisquam locutus est; neque enim per hominem Deus, neque per angelos, neque per archangelos: sed ab ipso Patre vox de coelo missa signavit. Deinde alibi idem Pater repetit, dicens: Hic est filius meus dilectus, in quo complacui: ipsum audite (Matth. XVII, 5) , dicentem utique audite: Ego et Pater unum sumus (Joan. X, 30) . Qui ergo Filio non credit, non credit Patri. Testis est ille de Filio: si dubitatur de Filio, paterno non creditur testimonio. Deinde cum dicit: In quo complacui; non aliena in Filio, sed sua laudat. Quid est enim dicere:", + "candidate_score": 0.602782, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 6, + "cf_id": "cf036", + "work_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Epistolae", + "max_score": 0.698082, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Epistolae_window_801", + "psc_text": "et bonum conferre servandum, et servare collatum. Utrumque enim pertinet ad medelam animarum nostrarum, quo gaudeamus in beneficiis quae nobis infirmis medici 324 nostri non desinit ineffabilis operari benignitas, ut spiritali profectu et augeatur in nobis sanitas, et minuatur infirmitas. Modus vero infirmitatis nostrae duplici qualitate consistit: si vel per ignorantiam minus aliquid in fide noverimus, vel aliquid habeamus in operibus nostris, quod non conveniat regulae veritatis. Quoniam igitur corpus quod corrumpitur, aggravat animam (Sap. IX, 15) , ideo nos utraque conturbat infirmitas. Sed ille qui nos fecit, et gaudere praecepit quia vicit mundum (Joan. XVI, 33), speramus quia nos in fide, quae per caritatem operatur, perficiet. 2. Dicis ergo quod nuper in Orientis partibus nova est orta inquisitio, aliis asserentibus incorruptibile fuisse corpus Christi ab ipso conceptionis exordio, aliis autem contrarium fatentibus, corruptibile ante passionem, incorruptibile vero post resurrectionem. Tu tamen in utraque parte valde haesitans, nec respondere sciens,", + "candidate_score": 0.698082, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Epistolae_window_208", + "psc_text": "non videat quam sit impium quamque sacrilegum, si homini per poenitentiam praeteritorum malorum ad bona converso credatur cujusquam peccati dari non posse remissio? Quid autem aliud his verbis agitur, nisi ut omnipotentis medici manus, ab humanae salutis effectu, desperationis vitio repellatur? Ipse quippe medicus ait: Non indigent qui sani sunt medico, sed qui male habent (Luc. V, 31) . Si peritus est medicus noster, omnes potest infirmitates sanare; si misericors est Deus noster, universa potest peccata dimittere. Non est perfecta bonitas, a qua non omnis malitia vincitur; nec est perfecta medicina, cui morbus aliquis incurabilis invenitur. Scriptum vero tenetur in litteris sacris: Sapientiam autem non vincit malitia (Sap. VII, 30) , et omnipotentia medici nostri talibus in psalmo sermonibus intimatur: Benedic, anima mea, Dominum, et omnia interiora mea nomen sanctum ejus. Benedic, anima mea, Dominum, et noli oblivisci omnes retributiones ejus. Qui propitius fit omnibus iniquitatibus tuis; qui sanat omnes", + "candidate_score": 0.696247, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_64_66", + "bdc_text": "vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 . coniunxi , quo te vel ocupatissimum oblectarem etiam spectro cathedra Petri digno . O tempora , o mores ! Vgl. Otto 343 , Nr. 1757 .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Epistolae_window_58", + "psc_text": "quieti et modesti spiritus, qui est ante Deum locuples (I Petr. III, 1, 2, 3, 4) . Hoc praeceptum beatus apostolus sanctarum mulierum firmavit exemplo, dicens: Sic enim et aliquando mulieres sanctae, quae sperabant in Deum, ornabant se, subjectae viris suis (Ibid., 5) . CAP. XII. Sanctae mulieres non monilibus, sed moribus sint ornatae. Officium viduae adhaerere Deo, et instare orationibus. --25. Si ergo sanctae mulieres, etiam conjugatae, non sunt monilibus commendandae, sed moribus, et magis humilitate debent ornari quam veste, qualis debet esse viduae habitus et incessus, quae non homini viro cupit placere, sed Christo? quae necessitate corporalis absoluta connubii, spiritalia tantum debet ornamenta sectari? Habitus ergo tuus talis sit, qui non ad lasciviam excitet, sed ad continentiam provocet; qui non illiciat ad libidinem, sed comprimat ad timorem; qui non accendat carnis concupiscentiam, sed exstinguat; qui non illicitet ad concubitum, sed excitet ad profectum; ex quo cordis compunctio, non", + "candidate_score": 0.669088, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_63_65", + "bdc_text": "Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ; vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 . coniunxi , quo te vel ocupatissimum oblectarem etiam spectro cathedra Petri digno .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Epistolae_window_108", + "psc_text": "30) . Petrus quoque apostolus conjugatas fideles, sanctas non ambigit appellare, dicens: Sic enim aliquando mulieres sanctae, sperantes in Deo, ornabant se, subjectae viris suis: sicut Sara obsequebatur Abrahae, dominum eum vocans (I Petr. III, 5, 6) . Non ergo apostolus Paulus a sanctificatione corporis et spiritus fideles conjugatas separat, sed hoc eas cogitare dicit, ubi earum cogitationem amplius teneri cognoscit. Quis enim nesciat sanctarum virginum cogitationem magis ad spiritalia recurrere, et sanctarum conjugatarum cogitationem magis conjugali necessitati servire? CAP. IX. Nuptiae non sunt peccatum, sed donum Dei. Multiplex inter virginitatem et connubium comparatio. --14. Scimus ergo nuptias non esse peccatum, sed Dei opus et Dei donum: quas ipse Dominus connexuit fidei vinculo, gratificavit benedictionis dono, multiplicavit propagationis augmento. Novimus honorabile connubium in omnibus, et thorum immaculatum (Hebr. XIII, 4) ; novimus a Deo, non conjugia, sed fornicationes et adulteria judicanda: Fornicatores enim et adulteros judicabit Deus (Ibid.) . Fatemur", + "candidate_score": 0.657833, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_35", + "bdc_text": "Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Epistolae_window_588", + "psc_text": "Hilarium abunde possit agnosci, tamen et in scriniis ecclesiasticis expressa capitula continentur. 19. Haec itaque, dilectissimi fratres, interrogantibus vobis breviter communi voluimus respondere rescripto. Caeterum unus ex nobis, in quantum Dominus servis suis recti gratiam dignatur donare sermonis, illis omnibus, quae memoratos fratres adversus gratiam et praedestinationem 276 intimastis vel sentire, vel dicere, tribus libris vestro nomine dedicatis sufficienti disputatione respondit; quique adversus duos libros Fausti Galli septem libros edidit: quos cum recensueritis, agnoscetis protinus quemadmodum memorati Fausti commenta veritati contraria, catholicae fidei penitus inimica, discussio prodidit, ratio manifesta convicit, auctoritas divina compressit, et praecedentium Patrum consona prorsus attestatio confutavit. 20. Speramus autem in Domino, quoniam gratiae suae ita subsidium largietur, ut et bene sentientibus sanctae scientiae tribuat augmentum, et aliter quam oportet credentibus donet veritatis agnoscendae subsidium. Ipse enim facit gratiae suae participes quos praedestinavit ad vitam, ut in omnibus bonis suis humanae arbitrium voluntatis gratiae Dei subjiciant; et", + "candidate_score": 0.643619, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_32", + "bdc_text": "Was du Bellay hierüber Vadian ( und zuvor den Zürcher Theologen , s. S. 179 , 27-31 und 183 , 2-4 ) weitergibt , hat er vom König und unter Umständen auch vom Papst ( s.", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Epistolae_window_591", + "psc_text": "sancitati vestrae suggerere atque de his consensum vestrae beatitudinis suppliciter promereri. Quia in nullo sanctam gloriosamque confessionem vestram credimus dissentire, praesertim cum uno ubique spiritu sanctam Dei Ecclesiam vegetari minime dubitemus. Non enim parva, imo potius magna laetitia universi replebuntur Orientales, si sanctitatem vestram suis, imo magis catholicis noverint in omnibus consentire dogmatibus. 2. Unde suppliciter petimus et obsecramus beatitudinem vestram, quatenus diligenti examinatione ea quae inferius continentur discutientes (ut decet verissimos et intrepidos Christi praedicatores), scriptis sententiam vestram nobis patefacere jubeatis: ut si, Deo praestante, catholicae fidei conveniens, et apostolicis traditionibus nostra apud vos (sicut non diffidimus) fuerit expositio comprobata, perfacile tantorum 278 virorum, probatissimorumque sacerdotum auctoritate muniti, iniqua loquentium ora obstruere valeamus, et in fide sanctorum Patrum perseverantes, Deo, qui vos sanctimonii sui confessione glorificavit, gratias referamus, domini sanctissimi et Deo dignissimi. Nunc ea quae sequuntur diligentius petimus exploretis. CAP. II. In Christo duae naturae, sine confusione, in", + "candidate_score": 0.624168, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 7, + "cf_id": "cf051", + "work_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana", + "max_score": 0.696551, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_33_35", + "bdc_text": "oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . . Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_601", + "psc_text": "Ecclesiarum et concordia Domini pertinent sacerdotum per legatos nostros scripta direximus. Novos autem Constantinopolim misisse legatos, postremis iis verbis patefactum est. 443 Verumtamen novae hujus delegationis causa cum in hac epistola indicata non sit, ex aliis subsequentibus necesse est eam exquiramus. Primo enim arbitrabar (cum scripta ibi indicata desiderentur) solemnem decrevisse legationem ad Marcianum, huic gratulaturus pro Romano adepto imperio, pro sibi et Ecclesiae rebus majori patrocinio vindicando. At legatos de quibus ibi mentionem facit ad alium scopum fuisse directos, Leonis scripta ad imperatorem, et epistolae eadem die ad Pulcheriam, ad Anatolium et ad Julianum episcopum Coensem scriptae non obscure declarant. Atque imprimis S. Leo eadem die ad Pulcheriam scribens, hujus pietatem laudat, qua, divinae misericordiae suffulta praesidio, labores sustinuit, ut duae haereses, Nestoriana videlicet et Eutychiana, nec laterent, nec sensim catholicorum corda labefactarent. Id indicare voluisse iis vocibus: Et qui sibi singulas partes geminae impietatis elegerant, una catholicae fidei", + "candidate_score": 0.696551, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_37_39", + "bdc_text": "declinare ) wird in Corr. des réformateurs III 184 durch «declinare [tur ]» gemildert. . Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent . Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I.", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_134", + "psc_text": "istius regimine laudata prima illa regula prorsus Ecclesiae Patribus erat ignota, et tamen de episcopo e gradu dejiciendo, de fidei causa omnibus communi et generali agebatur. Et hoc non obstante, Rom. pontifex Coelestinus decernit, statuit, judicat, inducias ad resipiscendum concedit, non exspectato aliorum patriarcharum judicio, vel suffragio; sed dumtaxat decretorum a se latorum exsecutionem Cyrillo demandat. Igitur et Petri de Marca dictis insistendo, haud video ex qua lege, canone aut imperiali constitutione ejusmodi regula depromi possit. Prorsus itaque credenda erit arbitraria, derivata a systemate et voluntate pontificiae auctoritatis limitandae, et intra angustos cancellos coercendae. De quo systemate quidem plura diceremus, si nostri instituti propositum id pateretur. Juvat interim vidisse egregiam non esse hanc regulam, quemadmodum Marca decantat, quia nullo jure nullave consuetudine firmatam esse reperimus. 345 14. Hanc praerogativam forte altera regula assequetur, quam idem auctor subjecit. Videlicet appellationes factas ad patriarchas censeri etiam factas ad eorum synodos, ut constat", + "candidate_score": 0.694051, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_33_35", + "bdc_text": "oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . . Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_446", + "psc_text": "» Ecce novum Quesnelli somnium. Jam sibi imaginatur adversarium David vicisse; canit victoriam, quod probaverit appellationes ad unicum Romanum pontificem ecclesiasticae consuetudini et synodorum juribus repugnare, cum potius lugere debuisset cladem sibi imminentem, ob gravissima commenta forte artificiose congesta, ad Romanorum pontificum auctoritatem elevandam et dejiciendam. Interim vero quid dicendum sit de epistola S. pontificis ad Galliarum episcopos, nostra scribendi ratio haud permittit referamus. De ea enim agemus in altero tomo Operum S. Leonis, vel hujus gesta recensentes post Chalced. concilium, ne temporum rationes confundere videamur. Dumtaxat in praesens annotamus nullam in ea fieri mentionem de Flaviani appellatione, circa quam nostra controversia versatur. Galliarum episcopos dumtaxat certiores facit de accepta ipsorum fidei professione synodaliter habita, qua subscripserunt epist. dogmaticae de Verbi incarnatione, quam jam pridem tamquam certam fidei regulam a cunctis sequendam scripserat ad Flavianum. Gratias agit Deo quod summa consensione absque concertationum strepitu evangelicae apostolicaeque traditioni adhaerere delegissent. Nec", + "candidate_score": 0.69274, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_33_35", + "bdc_text": "oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . . Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_664", + "psc_text": "aliquo studii vestri accumulastis argumento, idipsum addi libello huic sollicita pietate jubeatis: ut non solum plures sancti episcopi fratres nostri per Galias, verum etiam multi ex laicis filii vestri, qui epistolam istam magnopere pro veritatis manifestatione desiderant, remissam ad nos et sancta manu vestra emendatam transcribere, legere et tenere mereantur. Multa quidem alia in hac epistola notatu digna occurrunt, quae vel a Baronio, vel a Quesnello et ab aliis etiam forte indicata fuerunt, in quibus haud immorari opus est. Duo dumtaxat ego subjiciam. Alterum, videlicet, tres illos episcopos bis, tertio quaterque voces illas, beatissime papa, adhibuisse, sanctissimum pontificem alloquentes, quas concilii Chalcedonensis tempore in usu fuisse negat Quesnellus, ut ex iis colligat falsam et supposititiam esse de Domno Antiocheno actionem. Verumtamen allucinatum esse 457 hunc Leoninorum Operum editorem, probat cum haec, tum subsequens epistola synodica Ravennii, aliorumque episcoporum Gallorum, in cujus inscriptione ista verba offendimus: Domino vere sancto, merito in", + "candidate_score": 0.692259, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_37_39", + "bdc_text": "declinare ) wird in Corr. des réformateurs III 184 durch «declinare [tur ]» gemildert. . Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent . Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I.", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_487", + "psc_text": "Romanus pontifex in eorum pravas opiniones descenderet, nefaria decreta ab ipsis condita confirmando et rata habendo. Hoc tamen novum studium pravamque ambitionem, tamquam contrariam Pauli apostoli sanctionibus, et Patrum doctrinis, potissimum refutat S. Julius papa, et novitatum auctores his verbis exagitat, quae mire in eos quadrant qui a conciliis ad concilia numerosiora appellationes dumtaxat fieri posse atque debere sibi confingunt: An ignari estis hanc consuetudinem esse, ut primum nobis scribatur, ut hinc quod justum est definiri possit? Quapropter si isthic hujusmodi suspicio in episcopum concepta erat, adhuc ad nostram Ecclesiam referri oportuit. Nunc autem nos, quos certiores minime fecerunt, postquam jam egerint quod libuit, suffragatores suae damnationis, cui non interfuimus, esse volunt. Non ita se habent Pauli ordinationes, non ita Patres docuerunt, sed fastus iste et novum studium est. Obsecratione tandem usus summus pontifex, contumaces Eusebianos audire hortatur: Quae (ait) accepimus a beato Petro apostolo, ea vobis significo, non scripturus", + "candidate_score": 0.690937, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_33_35", + "bdc_text": "oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . . Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_52", + "psc_text": "parari catholicae doctrinae, tum Romanum pontificem adire sui putavit officii: quo videlicet et de re tota instrueretur, quod Ecclesiae capiti debebatur, et qua pollebat apud Augustum gratia ageret sollicite, ne late serperent haereticorum artes, nec turbarentur Ecclesiae, convocatione concilii, in quo timendum merito erat ne auctoritate plurimum valituri essent homines improbi. » 7. Lepida Quesnelli ratiocinatio. At quis non intelligit eam ecclesiasticis regulis non tantum repugnare, sed Leonis et Flaviani dictis, eamque sacrum hierarchiae ordinem prorsus pervertere? Igitur, Quesnello auctore, si alicujus Ecclesiae episcopus, aut praecipiti judicio, aut minime servatis regulis juris, aliquem tamquam haereticum condemnet; si presbyterio et gradu eum dejiciat, cum illius haereseos labes intra suae dioeceseos limites se continet, non est opus collegarum opem implorare. At quid collegarum nomine intelligit? Si particularium Ecclesiarum episcopos, quorum fides deficere potest, et quandoque fuit per haereses labefactata, ultro id dabo. Verumtamen si collegae vocabulum etiam ad Romanum pontificem, catholicae fidei", + "candidate_score": 0.690058, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_39_41", + "bdc_text": "Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I. zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ; er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_6", + "psc_text": "subdole subjicit: « Ultro agnovimus Romanum pontificem pro legitimo, ac, si cum singulis episcopis comparetur, pro praecipuo controversiarum ecclesiasticarum judice: sed quis propterea ferat Flavianum, quem et sedis praerogativa, et sanctimonia singularis, et fidei constantia ad martyrium usque perseverans, tantopere commendare debuerant, cum rebelli, imperito, obscuro ac malae frugis monacho componi, committique exauctoratum presbyterum cum suo ac sanctae sedis episcopo, judicem cum reo, et utrumque veluti de communi dividendo altercantem coram Leone sisti, quasi de incerto causae exitu dimicaturum. Absit tanta a sacratissimo episcoporum coetu injuria. » Quid igitur? Propugnatne Quesnellus supremam Romanorum pontificum judiciariam potestatem, quam Scripturarum testimonia indicant, quamque veterum traditio et praxis ipsis asseruit? Fallit quidem. Nam Romanum pontificem praecipuum et legitimum Ecclesiae controversiarum eo sensu dumtaxat appellat, facta nimirum cum singulis episcopis in suis sedibus existentibus comparatione. Volens forte indicare, nullum R. P. judicium firmum et ratum habendum, quod aliorum episcoporum in synodis coactorum suffragio non", + "candidate_score": 0.689361, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_33_35", + "bdc_text": "oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . . Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_261", + "psc_text": "neque cuicumque alteri, licitum fuisse, sine aperta haereseos et contumaciae nota resilire ab iis quae a S. Petri cathedra, verae fidei columna et firmamento, sequenda proponebantur. 11. Interim autem apostolicae sedis legati, de omnibus quae jam in Eutychiano negotio contigerant instructi, et de singulis in Ephesina synodo agendis scriptum commonitorium a summo pontifice accipientes, incunctanter itineri se committunt. Cunctorum enim Eutychianorum artes 372 S. Leonem eludere necessum erat. Qui praetextu malorum in Orientem ob novam haeresim gliscentium, imperatoris animum induxerunt ad brevissimum tempus praestituendum, quo episcopi apud Ephesum convenirent. Celerrime igitur suum iter eos aggredi oportebat, ad Dioscori caeterorumque voluntatem frustrandam, qui in votis habebant ut concilium generale ageretur sine Romano pontifice, qui per seipsum immediate vel per suos legatos eidem praesideret. Hinc ergo minime Quesnello subscribere possumus, qui in dissertatione de Vita et Rebus a magno Leone gestis, tum in notis ad epistolam 32, cuidam corruptae lectioni ex Grim.", + "candidate_score": 0.688198, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_33_35", + "bdc_text": "oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . . Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_671", + "psc_text": "Hisce autem verbis quadraginta illi quatuor episcopi suam claudunt epistolam, singulique huic subscribunt, eas formulas adhibentes quibus supremum Ecclesiae regimen Romanis pontificibus convenire passim probari solet. Paschasius Quesnellus, tom. II Operum S. Leonis singillatim horum Gallorum praesulum episcopales sedes ex aliis et aliis monumentis recensuit, ut videre est pag. 478 ad quam lectorem remittimus, ne nimium extra propositum scopum vagemur. Synodica hujusmodi Gallorum episcoporum epistola a S. pontifice Leone accepta, ipse ad eosdem rescribere non diu distulit, et servata sui muneris amplitudine, hisce gravibus vocibus suam epistolam orditur: Optassemus quidem fraternitatis vestrae litteras eo tempore quo promiseratis accipere, ut profecturis ad Orientem fratribus nostris, quos ad sanctam synodum vice nostra pro catholicae fidei defensione direximus, etiam vestrae sententiae professio jungeretur. Tarditatem tamen se excusare fatetur ob inopinata obstacula quae praepedierunt ne citius in unum convenirent. Multo gaudio deinde eorum litteras recensuisse asseverat, quas se ait probare, quia eruditione Spiritus sancti", + "candidate_score": 0.686307, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_33_35", + "bdc_text": "oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . . Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_445", + "psc_text": "Vim tamen roburque praecedentes nugas obtinere posse adhuc sibi blanditus est Quesnellus. Et propterea, a proposito non abscedens consilio, provocat ad epistolam 77 sancti Leonis, quae ad Galliarum episcopos scripta est. Sed prae oculis minime habere curans scopum, tempus occasionemque quibus pontifex adductus hanc epistolam conscripsit, stylum vertit in Joannem David, hunc exagitat, quia scripserat: « Cum ex eo quod legatis traditus dicebatur appellationis libellus, ad Leonem unum provocatum esse a Flaviano asseruit. Subjicit statim: Siquidem ex dictis patet non solius pontificis personam gessisse legatos, sed omnium Occidentalium; ac proinde ad eos omnes delatam esse appellationem, quorum nomine intererant synodo. » Ecce novum Quesnelli somnium. Jam sibi imaginatur adversarium David vicisse; canit victoriam, quod probaverit appellationes ad unicum Romanum pontificem ecclesiasticae consuetudini et synodorum juribus repugnare, cum potius lugere debuisset cladem sibi imminentem, ob gravissima commenta forte artificiose congesta, ad Romanorum pontificum auctoritatem elevandam et dejiciendam. Interim vero quid dicendum", + "candidate_score": 0.686296, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_37_39", + "bdc_text": "declinare ) wird in Corr. des réformateurs III 184 durch «declinare [tur ]» gemildert. . Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent . Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I.", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_7", + "psc_text": "quamque veterum traditio et praxis ipsis asseruit? Fallit quidem. Nam Romanum pontificem praecipuum et legitimum Ecclesiae controversiarum eo sensu dumtaxat appellat, facta nimirum cum singulis episcopis in suis sedibus existentibus comparatione. Volens forte indicare, nullum R. P. judicium firmum et ratum habendum, quod aliorum episcoporum in synodis coactorum suffragio non adjuvetur atque probetur. Quam cantilenam millies ipse Quesnellus suis in scriptis explicavit. Praeterea si injuriosum esset sacratissimo episcoporum coetui ut reorum subditorum causae semel in provinciis judicatae pontificia auctoritate iterum 318 recognoscerentur, ut ipse fabulatur, jam impune innocentes a metropolitis caeterisque provinciarum suffraganeis episcopis possent vexari, deprimi et gradibus deponi, nec in ecclesiastica hierarchia judex haberetur qui graviores injurias et persecutionibus confectos posset ulcisci. Cum itaque nulli causa justa esse possit, qui contra Ecclesiam matrem arma arripere ausus est, facile in spem adduci potui ut annotatis et rejectis in praecedentibus libris omnibus praecipue Beausobrianis et Quesnellianis nugis atque commentis, id", + "candidate_score": 0.685941, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41_43", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_375", + "psc_text": "tamquam ab incompetente judice latam; appellatio vero suspendit solummodo sententiae effectum, tamquam injuste a judice, licet idoneo, profectam, donec a superiori ad examen revosetur. Addit deinde Ephesinum judicium, synodi nomine indignum praedicatum fuisse a Leone, etiam ante iteratam cognitionem, ut satis significet magis recusationi quam appellationi locum fuisse. Quid vero ex his? nisi illegitimam fuisse synodum in suis exordiis, quod Quesnellus paulo ante negavit. Quare ut principaliorem alium sibi praefixum scopum attingeret, 396 recitavit illa S. Leonis verba, quae in variis ejusdem epistolis leguntur, quibus conqueritur quod hi qui collecti sunt de fide et errantibus non secundum consuetudinem protulerunt, ubi primates synodi nec resistentibus sibi, nec consentientibus pepercerunt; ubi non omnes qui convenerant interfuisse cognovimus; ubi alios rejectos, alios didicimus intromissos, qui pro unius Dioscori arbitrio impiis subscriptionibus captivas manus dederunt; ubi in omnes saevitum est Ecclesias. His S. Leonis verbis addidit, et quidem rationabiliter, haec alia Quesnellus: Ubi scripta", + "candidate_score": 0.685918, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_33_35", + "bdc_text": "oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . . Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_1072", + "psc_text": "Domitianum et Geminianum episcopos, qui pontificias partes agentes Ecclesiae pacem quaererent, quin bene definita ad novum tractatum revocare permitterent. Addit omnino vitandas esse disputationes quascumque cum fidei negotia tractantur, et exemplum Christi adducit, qui Evangelii doctrinam cunctis nationibus annuntiandam, non oratoribus atque philosophis, sed hominibus piscatoribus atque humilibus commisit. Cui exemplo Eutychiani repugnabant, dogma in synodo definitum in disputationem adducere contendentes. Instabat Leo tandem apud imperatorem, ut benignas aures praebere vellet legatorum suggestionibus, quos miserat non disceptaturos cum damnatis, sed supplicaturos vobis tantum pro catholicae fidei firmitate, quin parricidis Alexandrinis omni indulgentia indignis humana remissio concedi posset, cum ille solus exorandus esset, qui talia potest digne plectere, et solus ineffabili misericordia relaxare. Cum Eutychianis vero Timothaei Aeluri partibus adhaerentibus aliam et aliam oeconomiam ecclesiasticam servari jubet; videlicet, correctis poenitentiam non negandam mandat, obduratos vero sub synodali sententia remanere vult. 5. Occasione hujus legationis aliam scripsit epistolam ad eumdem imperatorem, quae", + "candidate_score": 0.685174, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_33_35", + "bdc_text": "oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . . Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_616", + "psc_text": "446 5. Cum has adhibuisset diligentias apud Marcianum imperatorem et Pulcheriam Augustam, ab incoepto opere non destitit S. pontifex. Sed eadem die scripsit pariter ad Anatolium, quem pridem receperat in communionem, ratam habendo atque confirmando istius in episcopum Constantinopolitanum electionem, cui aperiens necessitatem quae eum impulit ad mittendos in Orientem novos legatos, Lucentium episcopum et Basilium presbyterum, ei suggerit lapsos poenitentes per satisfactionem et non dubiam fidei professionem ad reconciliationem recipere; ea tamen moderatione servata, ut nec benevolentiae partes nec justitiae negligantur, sed absque personarum acceptione divinum in omnibus judicium cogitetur. Sed in altero ejusdem epistolae capite, agens de iis qui gravius in latrocinali synodo peccaverunt, superiorem sibi locum in illa infelici synodo vindicantes: Horum (ait) si satisfactio talis accedit quae non refutanda videatur, maturioribus apostolicae sedis consiliis causa reservari jubet, ut examinatis omnibus atque perpensis, de ipsis eorum actionibus quid constitui debeat aestimetur; eorum nomina tandem ad altare recitari", + "candidate_score": 0.68489, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_33_35", + "bdc_text": "oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . . Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_614", + "psc_text": "litteras dare imperatori, forte quia intra quadraginta septem dierum intervallum ipse ex imperatore novas litteras accepit. Siquidem septimo idus Junii fiduciam rescribendi arripere affirmat, cum ex ipsius imperatoris epistolis, tum ex relatione sibi facta ab Abundio caeterisque legatis ex Oriente revertentibus, qui non sola assertione verborum, sed ipsis etiam operum effectibus, demonstrabant ad defensionem catholicae fidei divinum (ait) in vobis vigere praesidium Inter caetera quae ibidem subjicit, narrat jam direxisse Lucentium episcopum, et Basilium presbyterum, qui sollicitudinis meae (ait) partes possint implere, quemadmodum in praecedenti promiserat. Hos autem ad illud munus obeundum ablegavit pro lapsis episcopis reconciliandis, ne horum resipiscentium desideria longiori mora fatigarentur, neve injuriosa facilitas temere et sine discretione susciperet. Synodum vero generalem sicut imperator suggesserat, se postulasse fatetur. Sed sacerdotes provinciarum omnium congregari illius temporis necessitas nulla ratione permittebat propter bella ingruentia, quae haud quibusdam episcopis maxime evocandis a suis abscedere Ecclesiis sinebant. Idcirco ad aliud tempus", + "candidate_score": 0.684195, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_42_44", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_561", + "psc_text": "S. pontificis epistolam cum praecedentis Anatolii epistolae fragmento conferamus. 434 Nondum enim Anatolium fuisse sacra episcopali ordinatione initiatum, non obscure indicare videntur S. pontificis verba, qui suum consensum ad ordinationem illius suspendit, et fidei professionem exigit; quemadmodum etiam legimus in primo capite synopsis hujus epistolae. Sed clarius id etiam eruimus ex ipsis Leoninis verbis: Sed ne (ait) in praejudicium catholicae defensionis viderer egisse, de ordinatione ejus qui Constantinopolitanae coepit Ecclesiae praesidere nihil interim in alterutram partem temere scribendum putavi, non dilectionem negans, sed manifestationem catholicae veritatis exspectans. Quae sane verba etiam absque violenta interpretatione explicari possent Anatolium nondum fuisse ordinatum, sed electum episcopum tantummodo fuisse; et tum Romani pontificis consensum exspectasse, ut sacrae ordinationis donum obtineret. Sed isthaec explicatio minime cohaeret Anatolii verbis, quibus fassus est episcoporum synodum Constantinopoli versantium sine mora ad eum ordinandum processisse. Quare, ad utriusque epistolae sensa concilianda, alterutrum esse affirmandum arbitror: nimirum, imperatorem ad S.", + "candidate_score": 0.683204, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41_43", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_6", + "psc_text": "subdole subjicit: « Ultro agnovimus Romanum pontificem pro legitimo, ac, si cum singulis episcopis comparetur, pro praecipuo controversiarum ecclesiasticarum judice: sed quis propterea ferat Flavianum, quem et sedis praerogativa, et sanctimonia singularis, et fidei constantia ad martyrium usque perseverans, tantopere commendare debuerant, cum rebelli, imperito, obscuro ac malae frugis monacho componi, committique exauctoratum presbyterum cum suo ac sanctae sedis episcopo, judicem cum reo, et utrumque veluti de communi dividendo altercantem coram Leone sisti, quasi de incerto causae exitu dimicaturum. Absit tanta a sacratissimo episcoporum coetu injuria. » Quid igitur? Propugnatne Quesnellus supremam Romanorum pontificum judiciariam potestatem, quam Scripturarum testimonia indicant, quamque veterum traditio et praxis ipsis asseruit? Fallit quidem. Nam Romanum pontificem praecipuum et legitimum Ecclesiae controversiarum eo sensu dumtaxat appellat, facta nimirum cum singulis episcopis in suis sedibus existentibus comparatione. Volens forte indicare, nullum R. P. judicium firmum et ratum habendum, quod aliorum episcoporum in synodis coactorum suffragio non", + "candidate_score": 0.68296, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_37_39", + "bdc_text": "declinare ) wird in Corr. des réformateurs III 184 durch «declinare [tur ]» gemildert. . Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent . Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I.", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_271", + "psc_text": "nulla ratione videlicet differre ab ea revelatione divo Petro facta, Christi Domini divinitatem confitenti, ob quam beatus pronuntiatus est. Namque PP. illi summa veneratione susceperunt, 374 utpote et magni illius Petri confessioni congruentem, et communem quamdam columnam existentem adversus perverse sentientes. Cujus praeterea tanti faciendum esse S. Gelasius papa censuit, ut in Romano concilio de apocryphis agens scripturis illud decretum ediderit, quo asseritur: Probamus epistolam B. Leonis papae ad Flavianum episcopum Constantinopolitanum destinatam; cujus textum quispiam si usque ad unum iota dispunxerit, et non eam in omnibus venerabiliter receperit, anathema sit. 2. Qualem vero quantamque venerationem in Ecclesia obtinuerit, probat etiam illa consuetudo a cardinali Baronio annotata, qui asseverat Romanum clerum Adventus tempore in divinis recitandis officiis eam legere consuevisse, quamque immediate forte post Gelasii decretum observatam fuisse, indicant sacrarum lectionum libri, qui ad usum chori inserviebant, quos inter unum vetustissimum nostris oculis lustravimus in Vaticana bibliotheca asservatum. Hunc porro", + "candidate_score": 0.682152, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_42_44", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_375", + "psc_text": "tamquam ab incompetente judice latam; appellatio vero suspendit solummodo sententiae effectum, tamquam injuste a judice, licet idoneo, profectam, donec a superiori ad examen revosetur. Addit deinde Ephesinum judicium, synodi nomine indignum praedicatum fuisse a Leone, etiam ante iteratam cognitionem, ut satis significet magis recusationi quam appellationi locum fuisse. Quid vero ex his? nisi illegitimam fuisse synodum in suis exordiis, quod Quesnellus paulo ante negavit. Quare ut principaliorem alium sibi praefixum scopum attingeret, 396 recitavit illa S. Leonis verba, quae in variis ejusdem epistolis leguntur, quibus conqueritur quod hi qui collecti sunt de fide et errantibus non secundum consuetudinem protulerunt, ubi primates synodi nec resistentibus sibi, nec consentientibus pepercerunt; ubi non omnes qui convenerant interfuisse cognovimus; ubi alios rejectos, alios didicimus intromissos, qui pro unius Dioscori arbitrio impiis subscriptionibus captivas manus dederunt; ubi in omnes saevitum est Ecclesias. His S. Leonis verbis addidit, et quidem rationabiliter, haec alia Quesnellus: Ubi scripta", + "candidate_score": 0.682059, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41_43", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_62", + "psc_text": "Leone hoc profitente, absit ut quam in uno veneror, in caeteris calcari velim. Ultro agnoscimus Romanum pontificem pro legitimo ac, si cum singulis episcopis comparetur, pro praecipuo controversiarum Ecclesiae judice: sed quis propterea ferat Flavianum, quem et sedis praerogativa, et sanctimonia singularis, et fidei constantia ad martyrium usque perseverans tantopere commendare debuerant, cum rebelli imperito, et obscuro, ac malae frugis monacho componi, committique exauctoratum presbyterum cum suo ac tantae sedis episcopo, judicem cum reo; et utrumque velut 330 de communi dividundo altercantem coram Leone sisti, quasi de incerto causae dimicaturum. Absit tanta a sacratissimo episcoporum coetu injuria. » Haec, et id genus alia, comminiscitur, quae praecipue comprobari posse confingit ex epistola ejusdem S. Leonis ad Anastasium Thessalonicensem, quam ad marginem annotavit, cuique totam pravam interpretationem suam de ecclesiasticis judiciis insistere, eaque fulciri impudenter sibi blanditur. At nihil ea epistola efficacius pro dictis Baronii et veritate firmanda reperiri posse, sequentibus aperte", + "candidate_score": 0.681467, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_38_40", + "bdc_text": "Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent . Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I. zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_487", + "psc_text": "Romanus pontifex in eorum pravas opiniones descenderet, nefaria decreta ab ipsis condita confirmando et rata habendo. Hoc tamen novum studium pravamque ambitionem, tamquam contrariam Pauli apostoli sanctionibus, et Patrum doctrinis, potissimum refutat S. Julius papa, et novitatum auctores his verbis exagitat, quae mire in eos quadrant qui a conciliis ad concilia numerosiora appellationes dumtaxat fieri posse atque debere sibi confingunt: An ignari estis hanc consuetudinem esse, ut primum nobis scribatur, ut hinc quod justum est definiri possit? Quapropter si isthic hujusmodi suspicio in episcopum concepta erat, adhuc ad nostram Ecclesiam referri oportuit. Nunc autem nos, quos certiores minime fecerunt, postquam jam egerint quod libuit, suffragatores suae damnationis, cui non interfuimus, esse volunt. Non ita se habent Pauli ordinationes, non ita Patres docuerunt, sed fastus iste et novum studium est. Obsecratione tandem usus summus pontifex, contumaces Eusebianos audire hortatur: Quae (ait) accepimus a beato Petro apostolo, ea vobis significo, non scripturus", + "candidate_score": 0.681186, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_38_40", + "bdc_text": "Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent . Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I. zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_7", + "psc_text": "quamque veterum traditio et praxis ipsis asseruit? Fallit quidem. Nam Romanum pontificem praecipuum et legitimum Ecclesiae controversiarum eo sensu dumtaxat appellat, facta nimirum cum singulis episcopis in suis sedibus existentibus comparatione. Volens forte indicare, nullum R. P. judicium firmum et ratum habendum, quod aliorum episcoporum in synodis coactorum suffragio non adjuvetur atque probetur. Quam cantilenam millies ipse Quesnellus suis in scriptis explicavit. Praeterea si injuriosum esset sacratissimo episcoporum coetui ut reorum subditorum causae semel in provinciis judicatae pontificia auctoritate iterum 318 recognoscerentur, ut ipse fabulatur, jam impune innocentes a metropolitis caeterisque provinciarum suffraganeis episcopis possent vexari, deprimi et gradibus deponi, nec in ecclesiastica hierarchia judex haberetur qui graviores injurias et persecutionibus confectos posset ulcisci. Cum itaque nulli causa justa esse possit, qui contra Ecclesiam matrem arma arripere ausus est, facile in spem adduci potui ut annotatis et rejectis in praecedentibus libris omnibus praecipue Beausobrianis et Quesnellianis nugis atque commentis, id", + "candidate_score": 0.680931, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_39_41", + "bdc_text": "Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I. zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ; er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_7", + "psc_text": "quamque veterum traditio et praxis ipsis asseruit? Fallit quidem. Nam Romanum pontificem praecipuum et legitimum Ecclesiae controversiarum eo sensu dumtaxat appellat, facta nimirum cum singulis episcopis in suis sedibus existentibus comparatione. Volens forte indicare, nullum R. P. judicium firmum et ratum habendum, quod aliorum episcoporum in synodis coactorum suffragio non adjuvetur atque probetur. Quam cantilenam millies ipse Quesnellus suis in scriptis explicavit. Praeterea si injuriosum esset sacratissimo episcoporum coetui ut reorum subditorum causae semel in provinciis judicatae pontificia auctoritate iterum 318 recognoscerentur, ut ipse fabulatur, jam impune innocentes a metropolitis caeterisque provinciarum suffraganeis episcopis possent vexari, deprimi et gradibus deponi, nec in ecclesiastica hierarchia judex haberetur qui graviores injurias et persecutionibus confectos posset ulcisci. Cum itaque nulli causa justa esse possit, qui contra Ecclesiam matrem arma arripere ausus est, facile in spem adduci potui ut annotatis et rejectis in praecedentibus libris omnibus praecipue Beausobrianis et Quesnellianis nugis atque commentis, id", + "candidate_score": 0.680764, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41_43", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_335", + "psc_text": "Eusebium ab omni sacerdotali et episcopali dignitate esse judicamus alienos. Ne denique videretur se totius causae arbitrum constituisse, quasi ad episcopos qui ad synodum convenerant conversus, eos ita compellat: Confiteatur vero unusquisque religiosissimorum episcoporum suam propriam voluntatem, manifestam hanc faciant sub fide monimentorum. At quorsum ita episcopos alloquitur, cum quadraginta duobus loqui vetitum fuit? Quando qui pii, legitimi, atque sanctissimi erant judices, jure suffragii et interloquendi privantur, et falsis quaesitis coloribus calumniantur, persequuntur, quin eorum contestationibus locus praebeatur? Et denique quomodo poterant eorum voluntatem patefacere, praesente carnifice Barsuma et militibus, qui cum caeteris, fustibus et gladiis eos puras chartas subscribere cogebant? Exstant enim, notat Baronius, nonaginta sex episcoporum subscriptiones, magna cum ignominia postmodum recitatae in concilio Chalcedonensi, cum causati sunt vim illatam, dum catenae expositae essent, et parati milites, ut si quis reluctaretur, vinctus catenis in exsilium duceretur. 19. Flavianus tandem aegre ferens in tali latrocinio fidei causam ad exitium", + "candidate_score": 0.680709, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_39_41", + "bdc_text": "Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I. zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ; er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_62", + "psc_text": "Leone hoc profitente, absit ut quam in uno veneror, in caeteris calcari velim. Ultro agnoscimus Romanum pontificem pro legitimo ac, si cum singulis episcopis comparetur, pro praecipuo controversiarum Ecclesiae judice: sed quis propterea ferat Flavianum, quem et sedis praerogativa, et sanctimonia singularis, et fidei constantia ad martyrium usque perseverans tantopere commendare debuerant, cum rebelli imperito, et obscuro, ac malae frugis monacho componi, committique exauctoratum presbyterum cum suo ac tantae sedis episcopo, judicem cum reo; et utrumque velut 330 de communi dividundo altercantem coram Leone sisti, quasi de incerto causae dimicaturum. Absit tanta a sacratissimo episcoporum coetu injuria. » Haec, et id genus alia, comminiscitur, quae praecipue comprobari posse confingit ex epistola ejusdem S. Leonis ad Anastasium Thessalonicensem, quam ad marginem annotavit, cuique totam pravam interpretationem suam de ecclesiasticis judiciis insistere, eaque fulciri impudenter sibi blanditur. At nihil ea epistola efficacius pro dictis Baronii et veritate firmanda reperiri posse, sequentibus aperte", + "candidate_score": 0.679271, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_39_41", + "bdc_text": "Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I. zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ; er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_803", + "psc_text": "bonitatis dispensante, perventum est. Non me tamen latet vel Quesnellum veterum editorum nonnullas lectiones ab hujus epistolae textu expunxisse, novas subsidio, ait ipse, suorum codd. induxisse, vel ad calcem secundi tomi varias annotationes pro suo arbitrio conscripsisse; ut videlicet quod maxime habebat in votis lectoribus suaderet. O utinam qui novam judiciorum formam in Ecclesiam inducere laborant, ut apostolicae sedis auctoritatem dejiciant, oculos conjicerent in hujus epistolae capite; atque, omni submota violenta interpretatione, discrimen illud intelligerent quod S. Leo intercedere indicavit inter canonicum judicium atque consensum, inter jura quae primae sedi conveniunt et ea quae de episcopis 486 in synodi coalescentibus praedicantur! Non enim tot tantasque gravissimas excitassent quaestiones erroneas et schismati affines, in quibus episcoporum auctoritatem ultra debitos fines conantur extendere, ut Romanorum pontificum jurisdictionem inter nimis arctos limites restringant. Verumtamen adversariorum conatus magis rerum veritati prosunt, quam obesse possint, cum, eodem Leone auctore, Ipsa veritas, et clarius renitescit, et", + "candidate_score": 0.679226, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_42_44", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_314", + "psc_text": "annotavit in margine: Praevaricatio Dioscori, suscipi epistolam papae a synodo, et non relegi. Ista quidem, ut aequitas postulabat, cum ad magis Christiani Lupi opinionem explicandam, tum ad quasdam obscuras implexasque quaestiones, occasione suae opinionis ab eodem Lupo excitatas, aut dirimendas, aut illustrandas nos scribere oportuit; minime tamen recedentes a summo S. pontificis Leonis studio, qui omnia validiora media adhibuit ut in indicta synodo omnia ad justitiae apices agerentur. 383 14. Posteaquam vero Dioscorus omne arbitrium in synodo accepit, quid boni Leoni et universae catholicae Ecclesiae sperandum supererat? Quid praesidii Flaviano Eusebioque Dorylaei, qui Elpidium cum armatis militum copiis, de imperatoris mandato, conspiciunt adesse synodo, accepta jam facultate in vincula mittendi quotquot praesidis voluntati obstitissent? Fateor quidem hanc facultatem Elpidio factam fuisse contra concordiae turbatores. At qua ratione Flavianus, et Eusebius, aliique, qui fortiter pro catholica fide et pro apostolicae sedis juribus merito contendebant, poterant esse concordes et aequanimes cum iis", + "candidate_score": 0.679182, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_37_39", + "bdc_text": "declinare ) wird in Corr. des réformateurs III 184 durch «declinare [tur ]» gemildert. . Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent . Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I.", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_883", + "psc_text": "essent probata, et quia istius causa nondum agitata, nec de objectis criminibus fuerat convictus, quid possunt probare? Nihil. Alias PP. Chalcedonenses admisissent inter episcopos et judices primarum sedium hominem quem canones prorsus exauctoratum esse statuebant. Et quidem veras judicis partes Stephanum Ephesiorum in Chalcedonensi synodo obiisse, ex sequentibus innotescit. Tertia actione Dioscorum cum aliis episcopis damnavit. Quarta epistolam Leonis ad Flavianum laudavit, atque suscepit. Sexta subscripsit definitioni fidei coram imperatore. In septima confirmavit conventionem Juvenalis et Maximi. Unde tandem colligit Quesnellus Stephanum odio actum esse ad confirmandam Domni depositionem, nisi ex sola divinatione? Quare potius existimandum esset Stephanum potius debuisse favere Domno, quem Dioscorus dolo deposuerat. Hinc clarissimus Baluzius ad Stephani Ephesini agendi rationem 502 recogitans, arbitratus est eum nullo odio aut malevolentia ductum ita esse interlocutum, sed quia noverat Domnum depositum ad monasterium rediisse, ut quieti et solitudini vacaret, et fortasse libellum refutatorium pro more illorum temporum obtulisse, ut", + "candidate_score": 0.677954, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41_43", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_487", + "psc_text": "Romanus pontifex in eorum pravas opiniones descenderet, nefaria decreta ab ipsis condita confirmando et rata habendo. Hoc tamen novum studium pravamque ambitionem, tamquam contrariam Pauli apostoli sanctionibus, et Patrum doctrinis, potissimum refutat S. Julius papa, et novitatum auctores his verbis exagitat, quae mire in eos quadrant qui a conciliis ad concilia numerosiora appellationes dumtaxat fieri posse atque debere sibi confingunt: An ignari estis hanc consuetudinem esse, ut primum nobis scribatur, ut hinc quod justum est definiri possit? Quapropter si isthic hujusmodi suspicio in episcopum concepta erat, adhuc ad nostram Ecclesiam referri oportuit. Nunc autem nos, quos certiores minime fecerunt, postquam jam egerint quod libuit, suffragatores suae damnationis, cui non interfuimus, esse volunt. Non ita se habent Pauli ordinationes, non ita Patres docuerunt, sed fastus iste et novum studium est. Obsecratione tandem usus summus pontifex, contumaces Eusebianos audire hortatur: Quae (ait) accepimus a beato Petro apostolo, ea vobis significo, non scripturus", + "candidate_score": 0.677797, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_42_44", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_114", + "psc_text": "addidit: Quonam igitur piissimus imperator . . . praecipue quia universalem praecepit fieri synodum, et necesse est majores causas in illud reservare concilium. Secundo, hoc non obstante, ad examen chartarum deventum est. Atque lecto supplici Eutychis libello, in quo affirmabat: Gesta enim, quae sunt composita a reverendissimo Flaviano adversum me legi hesterno die, et reperi contraria his quae acta sunt contineri in chartis. Tertio, Constantinus, haereticorum morem secutus, Scripturas solas admittere palam fassus est, sed non Patrum doctrinam et scripta, sequentem subjiciendo rationem: Quoniam diversis modis locuti sunt Patres, et omnia suscipio; in regula autem fidei non suscipio. Cognoscens autem murmur excitatum, commotionemque factam esse inter episcopos caeterosque qui coetui aderant, propter ejusmodi temerarium et blasphemum assertum eum poenitere coepit, quia forte in suam mentem revocaverat PP. scripta contra Arianam, Nestorianam haeresim in Nicaena et Ephesina synodis, tamquam fidei regulam suscepta fuisse. Idcirco prave dicta corrigere cupiens, jussit illa verba", + "candidate_score": 0.676109, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43_45", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit . Sed immobilis ille perstitit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_420", + "psc_text": "Sed dicat, amabo, Quesnellus, quomodo potuisset S. Leo cogere Dioscorum et totam Eutychianam factionem ut coram apostolica sede se sisterent; quomodo nonaginta duos episcopos, qui in Ephesina synodo impiis subscriptionibus captivas manus praebuerunt, ad publicam atque solemnem retractationem reducere potuisset; quomodo denique monachorum Constantinopolitanorum Aegyptiorumque intolerandam audaciam fregisset, ut poenitentes, abjecta omni superbia et impietate, ab Ecclesiae unitate non exciderent? Flaviani utique justitiae et sanctitati debebat summus pontifex necessaria praestare praesidia, sed simul illud remedii genus praescribere, quod caeteris omnibus prodesset; alias cum tot facinorum auctoribus, et horum sociis, catholicorum universitas in Oriente periisset. Igitur poterat praevidere Quesnellus ad rem nostram maxime facere, quod ipse de Innocentio primo summo pontifice in S. Joannis Chrysostomi causa, injuria depositi, ex Sozomeno descripsit, dicendo: Oecumenicam synodum convocare studuit, scribensque ad clericos Constantinopolitanos, quodnam remedium esset adhibendum his verbis inquirebat: Sed quodnam remedium hisce rebus in praesenti afferemus? Necessaria erit synodalis cognitio, quam etiam", + "candidate_score": 0.675703, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41_43", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_376", + "psc_text": "primates synodi nec resistentibus sibi, nec consentientibus pepercerunt; ubi non omnes qui convenerant interfuisse cognovimus; ubi alios rejectos, alios didicimus intromissos, qui pro unius Dioscori arbitrio impiis subscriptionibus captivas manus dederunt; ubi in omnes saevitum est Ecclesias. His S. Leonis verbis addidit, et quidem rationabiliter, haec alia Quesnellus: Ubi scripta apostolicae sedis episcoporum auribus publicari non sunt permissa; ubi ejusdem legatis suus locus non est concessus; ubi Chalcedonenses Patres testati sunt summam violentiam factam fuisse. Ex quibus tamen omnibus hanc inferri consecutionem arbitratur. Hinc vides (ait) quam merito jure clamavit Flavianus, παραιτοῦμαί σε, Recuso te. Vellem tamen ut lector Quesnelli artem hic animadverteret, qua videlicet a recusatione ad appellationem gradum facere contendat, quibusque coloribus eam studeat ornare. Subdit enim: « Quia episcoporum fere omnium consensus ac subscriptio nonnullam synodi imaginem impio conventui conciliabant, imperatorisque ac potestatum interveniebat auctoritas, Flaviano visum est, cum postmodum libellum apostolicae sedis legatis tradidit, hanc appellationis", + "candidate_score": 0.675047, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_42_44", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_267", + "psc_text": "certiorem reddidisse de acceptis synodalibus 373 gestis contra Eutychen Constantinopoli exaratis. Id testatur in epist. 32, quae scripta est duodecime kal. Julii. Rursus epistola 24, qua idibus Junii praecedentis haec synodalia Acta recepisse testatur. Tandem duodecimo kal. Junias, epist. 22, fatetur jam ad ipsius manus pervenisse Flaviani epistolas, quibus certior reddebatur de causa quam dolebat apud vos pravo errore commotam. Non enim plenius de hoc novo errore recenter exorto se instructum potuisset fateri, nisi synodalia gesta una cum litteris accepisset. Quapropter maxime laudari debet S. P. studium, qui in rerum gravissimarum causis pluries de eodem negotio expressam facit mentionem. Ut videlicet si quandoque suarum epistolarum latores vel infirmitatibus detinerentur, vel, inopinato aliquo casu essent praepediti, aggressum iter interrumpere cogerentur, illi saltem ad quos scripta dirigebat, aliis et aliis epistolis, perlatoribus et nuntiis fierent certiores de rebus quae per litterarum commercium tum tractabantur. Si quae in hoc cap. tandem occurrunt quae", + "candidate_score": 0.675018, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_42_44", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_370", + "psc_text": "videt? Calamum stringere fingit contra Joannem David, Petri de Marca adversarium, et ludendo in verbis sibi blanditur, eam Ephesinam synodum in suis exordiis recusari et repudiari nullatenus potuisse, quia legitime congregata jussu principis et Romani pontificis assensu. 3. Sed in hac convocatione difficultatem non versari, lippis tonsoribusque notum est. Quamvis tamen dictis in superioribus inhaerendum sit, ostendentes Theodosium apostolicae sedis auctoritatem, non consensum tantum, adhibuisse pro ea synodo habenda. Igitur recusari ac repudiari potuit illa synodus statim in suis exordiis. Quando videlicet Dioscorus, nulla legitima auctoritate munitus, synodum ipse pro arbitrio facere aggressus, deturbando e loco in quo episcopus Constantinopolitanus sedere debebat ipsum Flavianum, illius Ecclesiae legitimum pastorem; quando 395 instructus de mandatis quae legati S. Leonis deferebant, debitum locum et honorem nec ipsis dedit, nec umquam permisit quod commonitoria et epistola dogmatica quae exhibuerunt in synodo legerentur. Quid plura? Potuit rejici et recusari illa synodus, quando Flaviano, legatis pontificiis", + "candidate_score": 0.67472, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_38_40", + "bdc_text": "Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent . Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I. zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_134", + "psc_text": "istius regimine laudata prima illa regula prorsus Ecclesiae Patribus erat ignota, et tamen de episcopo e gradu dejiciendo, de fidei causa omnibus communi et generali agebatur. Et hoc non obstante, Rom. pontifex Coelestinus decernit, statuit, judicat, inducias ad resipiscendum concedit, non exspectato aliorum patriarcharum judicio, vel suffragio; sed dumtaxat decretorum a se latorum exsecutionem Cyrillo demandat. Igitur et Petri de Marca dictis insistendo, haud video ex qua lege, canone aut imperiali constitutione ejusmodi regula depromi possit. Prorsus itaque credenda erit arbitraria, derivata a systemate et voluntate pontificiae auctoritatis limitandae, et intra angustos cancellos coercendae. De quo systemate quidem plura diceremus, si nostri instituti propositum id pateretur. Juvat interim vidisse egregiam non esse hanc regulam, quemadmodum Marca decantat, quia nullo jure nullave consuetudine firmatam esse reperimus. 345 14. Hanc praerogativam forte altera regula assequetur, quam idem auctor subjecit. Videlicet appellationes factas ad patriarchas censeri etiam factas ad eorum synodos, ut constat", + "candidate_score": 0.674515, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_38_40", + "bdc_text": "Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent . Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I. zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_283", + "psc_text": "in illa fidei controversia ab omnibus catholicis esset tenendum. Quae sane Leoni argumenta praestabant imperatorem talem primo habuisse animum, ut nefas prorsus judicaret praesidio synodi Patribus esse pro iis apostolicae sedis juribus violandis quae jam in praecedentibus generalibus conciliis divina primo humana deinde auctoritate firmata et approbata fuere. Ne vero fabulari videar, verba illa quibus S. pontifex epistolam ad synodum Ephesinam orsus est immediate subjiciam. Religiosa (ait) clementissimi principis fides sciens ad suam gloriam maxime pertinere, si intra Ecclesiam catholicam nullius erroris germen exsurgeret, hanc reverentiam divinis detulit institutis, ut ad sanctae dispositionis effectum auctoritatem apostolicae sedis adhiberet, tamquam a beatissimo Petro cuperet declarari quid in ejus confessione laudatum sit. Si itaque S. Leo Ephesini concilii PP. allocuturus, cur, qua occasione, quove titulo imperatorem apostolicae sedis auctoritatem adhibuerit enarrat, non video quemadmodum quidam scriptores nimis fidenter asseveraverint eam synodum sola imperatoris auctoritate fuisse indictam atque coactam. Apostolicae utique sedis auctoritatem", + "candidate_score": 0.674224, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_42_44", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_942", + "psc_text": "Nicaenae synodi fixa decretis, nulla possunt improbitate convelli, nulla violari novitate. In quo opere (sequentium verborum pondus animadvertere lector noster non negligat), auxiliante Christo, fideliter exsequendo, necesse est me perseverantem exhibere famulatum: quoniam dispensatio mihi credita, et ad meum tendit reatum, si paternarum regulae sanctionum quae in synodo Nicaena ad totius Ecclesiae regimen, Spiritu Dei instruente, sunt conditae, me, quod absit, connivente, violentur, et major sit apud me unius fratris voluntas quam universae domus Dei communis utilitas. 7. Jam vero si in his rebus conscribendis brevitatis studio nimis non urgerer, latissimus mihi aperiretur campus eorum systema evertendi qui Romanos pontifices conciliorum sanctionibus subesse fabulantur, uti etiam judicare voluit Quesnellus subdole ad marginem illius loci annotando: « Canonibus obnoxius pontifex Romanus, iisdem famulari debet in dispensationibus. » Non enim aut Romanorum pontificum universalis auctoritas 514 limitatur, neque ipsi Romani pontifices conciliis subesse dicuntur, si, in iis quae ad universale Ecclesiae regimen", + "candidate_score": 0.674145, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_42_44", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_547", + "psc_text": "probavit, per bene gestam synodum, id est secundum Scripturas, secundum Patrum traditionem, secundum ecclesiasticas regulas, pro fide catholica et communione prolatam, quam cuncta recepit Ecclesia, quam maxime sedes apostolica comprobavit, et debuerit, et potuerit immutari; bene vero gestam synodum juxta supradictum modum nova synodus nullatenus immutandam. Gelasium ergo ibidem egisse de judiciis a sola apostolica sede absque ulla conciliorum congregatione factis, ex totius epistolae contextu est manifestum. Quorum quidem judiciorum memorias pontifex colligebat ex authenticis apostolicae sedis archiviis, vel mente retinebat tamquam ocularis testis omnium quae in Flaviani et Eutychianorum causa contigerant. Ipse enim ad pontificatum fuit assumptus anno 492, et S. Leo ex hac luce migraverat 461. Vix ergo dubitare possumus apostolicam sedem, fidelem sacrarum Scripturarum, et doctrinae Patrum interpretem atque custodem, ad quarum normam sua judicia dirigit, potuisse in irritum mittere, omnem synodum quae hisce regulis non responderet; atque deinde sua decreta edita patefacere aliis episcopis, ne ratum", + "candidate_score": 0.673996, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_42_44", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_97", + "psc_text": "juri appellationis non repugnant, sed illud astruunt, eidem vim et robur adjiciunt. Reprobant tamen, et tamquam rem incognitam silentio praetereunt, consuetudinem illam quam de novo quidam pseudoecclesiasticorum jurium interpretes confinxerunt, de appellationibus videlicet ad generalem synodum necessario habendis. 4. Et quidem rem magis perspicuam facit ipsa Leonis epistola 20 quam tamquam praesentis dissertationis argumentum Quesnellus proposuit, cuique concinere habent, et quidem concinunt, Flaviani responsa. Quid vero ex hac Epistola? Eutychen damnatum a Constantinopolitana synodo ad omnes alias patriarchales sedes provocasse? Figmentum apage! Queritur primo loco S. P. Leo quod Flavianus Rom. sedi silere potuerit quae perturbationis strepitum et scandala commoverunt, et non potius procurasse ut primitus nos (ait) insinuatio tuae relationis instrueret. Haec verba, ut diximus, indicant quemadmodum in similibus contentionis causis, in quibus de fidei articulis agebatur, Rom. pontifex erat instruendus simul et consulendus, ne de rerum gestarum fide posset ambigere. Addidit deinde statim: Accepimus enim libellum Eutychis presbyteri,", + "candidate_score": 0.673126, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41_43", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_942", + "psc_text": "Nicaenae synodi fixa decretis, nulla possunt improbitate convelli, nulla violari novitate. In quo opere (sequentium verborum pondus animadvertere lector noster non negligat), auxiliante Christo, fideliter exsequendo, necesse est me perseverantem exhibere famulatum: quoniam dispensatio mihi credita, et ad meum tendit reatum, si paternarum regulae sanctionum quae in synodo Nicaena ad totius Ecclesiae regimen, Spiritu Dei instruente, sunt conditae, me, quod absit, connivente, violentur, et major sit apud me unius fratris voluntas quam universae domus Dei communis utilitas. 7. Jam vero si in his rebus conscribendis brevitatis studio nimis non urgerer, latissimus mihi aperiretur campus eorum systema evertendi qui Romanos pontifices conciliorum sanctionibus subesse fabulantur, uti etiam judicare voluit Quesnellus subdole ad marginem illius loci annotando: « Canonibus obnoxius pontifex Romanus, iisdem famulari debet in dispensationibus. » Non enim aut Romanorum pontificum universalis auctoritas 514 limitatur, neque ipsi Romani pontifices conciliis subesse dicuntur, si, in iis quae ad universale Ecclesiae regimen", + "candidate_score": 0.673097, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41_43", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_98", + "psc_text": "et non potius procurasse ut primitus nos (ait) insinuatio tuae relationis instrueret. Haec verba, ut diximus, indicant quemadmodum in similibus contentionis causis, in quibus de fidei articulis agebatur, Rom. pontifex erat instruendus simul et consulendus, ne de rerum gestarum fide posset ambigere. Addidit deinde statim: Accepimus enim libellum Eutychis presbyteri, qui se queritur, accusante Eusebio episcopo, immerito communione fuisse privatum, maxime cum vocatum se adfuisse testetur, nec suam praesentiam denegasset, adeo ut in ipso judicio libellum appellationis suae se asserat obtulisse, nec tamen fuisse susceptum. Hic loqui S. Leonem de appellatione sibi facta, quam ordinarie ecclesiasticum subeuntes judicium facere consueverant, nulli dubium est. An vero illam fecerit, vel non fecerit, opportuno tempore, cum videlicet proferebatur judicium, id Leonem latebat. Necdum plene de rebus quae contigerant fuerat instructus. Sed opportuno tempore Eutychen appellationem interposuisse eum credere oportebat. Nam ait, Eutyches videns appellationem suam non esse susceptam, compulsus est contestatorios libellos in", + "candidate_score": 0.672838, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_420", + "psc_text": "Sed dicat, amabo, Quesnellus, quomodo potuisset S. Leo cogere Dioscorum et totam Eutychianam factionem ut coram apostolica sede se sisterent; quomodo nonaginta duos episcopos, qui in Ephesina synodo impiis subscriptionibus captivas manus praebuerunt, ad publicam atque solemnem retractationem reducere potuisset; quomodo denique monachorum Constantinopolitanorum Aegyptiorumque intolerandam audaciam fregisset, ut poenitentes, abjecta omni superbia et impietate, ab Ecclesiae unitate non exciderent? Flaviani utique justitiae et sanctitati debebat summus pontifex necessaria praestare praesidia, sed simul illud remedii genus praescribere, quod caeteris omnibus prodesset; alias cum tot facinorum auctoribus, et horum sociis, catholicorum universitas in Oriente periisset. Igitur poterat praevidere Quesnellus ad rem nostram maxime facere, quod ipse de Innocentio primo summo pontifice in S. Joannis Chrysostomi causa, injuria depositi, ex Sozomeno descripsit, dicendo: Oecumenicam synodum convocare studuit, scribensque ad clericos Constantinopolitanos, quodnam remedium esset adhibendum his verbis inquirebat: Sed quodnam remedium hisce rebus in praesenti afferemus? Necessaria erit synodalis cognitio, quam etiam", + "candidate_score": 0.67262, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41_43", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_801", + "psc_text": "mores pertinentibus Ecclesia Romanae sedis ministerio utatur in definitionibus atque judiciis, ita ut irretractabili firmoque assensu judicium quod prius a prima omnium sede formatum fuit a toto orbe Christiano solemniter recipiatur; inde sequitur exsecutionem decretorum sedis apostolicae demandatam esse episcopis in oecumenicam synodum coalescentibus, ut innotescit ex Actis Ephesini et Chalcedonensis conciliorum, magisque patebit ex subsequentibus, demonstraturi gravissimum facinus Dioscoro fuisse adjudicatum, quod, S. Leonis mandata in synodo altera apud Ephesum coacta exsequi recusans, synodum in latrocinium mutavit. Sed ipse Leo quidem hac in re sibi est factus interpres. Etenim de hoc episcoporum consensu in conciliorum Actis expresso in eodem cap. istius epistolae verba faciens, illud nec per assentationem, nec per obreptionem ab apostolica obtineri sede asseverat: ad quas suspiciones tollendas et si aliqui inventi essent a dissensionis auctore incitati, qui de apostolicae sedis judiciis ambigerent; tamen ad magis veritatem comprobandam, id, Deo volente, permissum est, ut ad majus bonum", + "candidate_score": 0.672359, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_42_44", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_420", + "psc_text": "Sed dicat, amabo, Quesnellus, quomodo potuisset S. Leo cogere Dioscorum et totam Eutychianam factionem ut coram apostolica sede se sisterent; quomodo nonaginta duos episcopos, qui in Ephesina synodo impiis subscriptionibus captivas manus praebuerunt, ad publicam atque solemnem retractationem reducere potuisset; quomodo denique monachorum Constantinopolitanorum Aegyptiorumque intolerandam audaciam fregisset, ut poenitentes, abjecta omni superbia et impietate, ab Ecclesiae unitate non exciderent? Flaviani utique justitiae et sanctitati debebat summus pontifex necessaria praestare praesidia, sed simul illud remedii genus praescribere, quod caeteris omnibus prodesset; alias cum tot facinorum auctoribus, et horum sociis, catholicorum universitas in Oriente periisset. Igitur poterat praevidere Quesnellus ad rem nostram maxime facere, quod ipse de Innocentio primo summo pontifice in S. Joannis Chrysostomi causa, injuria depositi, ex Sozomeno descripsit, dicendo: Oecumenicam synodum convocare studuit, scribensque ad clericos Constantinopolitanos, quodnam remedium esset adhibendum his verbis inquirebat: Sed quodnam remedium hisce rebus in praesenti afferemus? Necessaria erit synodalis cognitio, quam etiam", + "candidate_score": 0.67233, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41_43", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_420", + "psc_text": "Sed dicat, amabo, Quesnellus, quomodo potuisset S. Leo cogere Dioscorum et totam Eutychianam factionem ut coram apostolica sede se sisterent; quomodo nonaginta duos episcopos, qui in Ephesina synodo impiis subscriptionibus captivas manus praebuerunt, ad publicam atque solemnem retractationem reducere potuisset; quomodo denique monachorum Constantinopolitanorum Aegyptiorumque intolerandam audaciam fregisset, ut poenitentes, abjecta omni superbia et impietate, ab Ecclesiae unitate non exciderent? Flaviani utique justitiae et sanctitati debebat summus pontifex necessaria praestare praesidia, sed simul illud remedii genus praescribere, quod caeteris omnibus prodesset; alias cum tot facinorum auctoribus, et horum sociis, catholicorum universitas in Oriente periisset. Igitur poterat praevidere Quesnellus ad rem nostram maxime facere, quod ipse de Innocentio primo summo pontifice in S. Joannis Chrysostomi causa, injuria depositi, ex Sozomeno descripsit, dicendo: Oecumenicam synodum convocare studuit, scribensque ad clericos Constantinopolitanos, quodnam remedium esset adhibendum his verbis inquirebat: Sed quodnam remedium hisce rebus in praesenti afferemus? Necessaria erit synodalis cognitio, quam etiam", + "candidate_score": 0.672067, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41_43", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_500", + "psc_text": "Igitur Julius quasi rationem reddere volens de iis quae a se ipso gesta fuerant, eos hisce verbis compellat: Oportebat igitur vos, dilectissimi, huc accedere, et nequaquam tergiversari, ut res ad finem deducatur. Id enim ratio requirit . . . . Venissent enim, ut dixi, si de sua causa bene sperassent. Numquam enim Eusebiani R. P. denegarunt jus evocandi Orientalium Ecclesiarum episcopos, neque se exemptos praedicarunt ab illo obsequii debito quo totius Christiani orbis Ecclesiae sanctae apostolicae Romanae sedi obtemperare tenentur. 9. Launoius tamen se ab harum rerum serie perstrictum intelligens, sequens effugium excogitavit, dicendo: Neque Julii papae decreto, neque Romanae synodi sententia Athanasium suae sedi restitutum; sed Sardicensium judicio, quae synodus, Romana synodo longe numerosior, quidquid a Romana synodo gestum fuerat confirmat. Pessimum ratiocinium contra omnes juris et dialecticae regulas constructum. Judicandi enim jus cum decreti jam lati exsecutione confundere satagit, ut inde male inferat Romanorum PP. judicia parum nihilumve", + "candidate_score": 0.671919, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22_24", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. . Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_992", + "psc_text": "In hujus ergo vicarii institutione Orientalium patriarcharum morem aemulatus est Leo, in multis tamen ab eisdem se pro sua praerogativa discernens, et certis incrementis et accessionibus munus hoc complens et adornans. Quod penitus inspicere otiosum, opinor, non erit, neque ab hoc loco alienum. 7. Quesnelliana haec tamen doctrina, etsi quamdam veritatis speciem praeseferre videatur, in multis quidem vacillat; nec praesentem S. P. Leonis agendi rationem indicat, nec pontificia munera Juliano Coensi demandata explicata sunt quemadmodum oporteret. Vacillat imprimis, immo prorsus cadit quoad apostolicorum nuntiorum originem. Si enim apostolicae sedis vicarios cum apostolicis nuntiis confundamus, jam utrorumque originem altius esse repetendam ostendunt Romanorum pontificum epistolae, Damasi papae videlicet, Syricii, Innocentii primi, Zosimi, atque Coelestini. Quaestionem hanc de apostolicae sedis vicariis, horum antiqua institutione et potestate, magno eruditionis apparatu pertractavit cl. D. Franciscus Antonius de Simeonibus, et secutus Holstenii Rom. collectionem, 524 jam ante Damasum papam, hoc vicarii munere apud Illyricos functum", + "candidate_score": 0.671847, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41_43", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_547", + "psc_text": "probavit, per bene gestam synodum, id est secundum Scripturas, secundum Patrum traditionem, secundum ecclesiasticas regulas, pro fide catholica et communione prolatam, quam cuncta recepit Ecclesia, quam maxime sedes apostolica comprobavit, et debuerit, et potuerit immutari; bene vero gestam synodum juxta supradictum modum nova synodus nullatenus immutandam. Gelasium ergo ibidem egisse de judiciis a sola apostolica sede absque ulla conciliorum congregatione factis, ex totius epistolae contextu est manifestum. Quorum quidem judiciorum memorias pontifex colligebat ex authenticis apostolicae sedis archiviis, vel mente retinebat tamquam ocularis testis omnium quae in Flaviani et Eutychianorum causa contigerant. Ipse enim ad pontificatum fuit assumptus anno 492, et S. Leo ex hac luce migraverat 461. Vix ergo dubitare possumus apostolicam sedem, fidelem sacrarum Scripturarum, et doctrinae Patrum interpretem atque custodem, ad quarum normam sua judicia dirigit, potuisse in irritum mittere, omnem synodum quae hisce regulis non responderet; atque deinde sua decreta edita patefacere aliis episcopis, ne ratum", + "candidate_score": 0.671679, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41_43", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_518", + "psc_text": "episcopali sede privatus, et per nequitiam missus in exsilium, si provocet ad Petri solidam sedem, praejudicium sibi creat, aliorum jura infringit, si capiti per quod in membra divina dona dimanant adhaereat, quaerendo simul quae Jesu Christi sunt et ad ejus Ecclesiam pertinent? Praejudicium utique sibi creavit, cum in Arianorum, tum in Quesnelli sententia; minime vero in recta orthodoxorum opinione. Quibus cum cordi insit divinis obtemperare mandatis, et numquam Christi Domini dispositiones et ordinem divinitus constitutum pervertere, semper ad illud tribunal provocandum esse docuerunt, quod ab ipso Ecclesiae fundatore obtinuit firmitatem, ut innumeris exemplis ab aliorum scriptis mutuatis (si expediret) probare possemus. 13. Progreditur Quesnellus ratiocinari, atque jam insertis octavae dissertationi tribus illis memoratis Sardicensibus canonibus, quid supposuerint PP. in illis regulis edendis inquirit, et explicare aggreditur. Primo supponunt (ait) episcopum a proprio suae provinciae concilio sententiam excepisse: sed eumdem injuriam sibi factam existimantem postulare ut concilium renovetur. Ut sensim autem", + "candidate_score": 0.671513, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41_43", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_314", + "psc_text": "annotavit in margine: Praevaricatio Dioscori, suscipi epistolam papae a synodo, et non relegi. Ista quidem, ut aequitas postulabat, cum ad magis Christiani Lupi opinionem explicandam, tum ad quasdam obscuras implexasque quaestiones, occasione suae opinionis ab eodem Lupo excitatas, aut dirimendas, aut illustrandas nos scribere oportuit; minime tamen recedentes a summo S. pontificis Leonis studio, qui omnia validiora media adhibuit ut in indicta synodo omnia ad justitiae apices agerentur. 383 14. Posteaquam vero Dioscorus omne arbitrium in synodo accepit, quid boni Leoni et universae catholicae Ecclesiae sperandum supererat? Quid praesidii Flaviano Eusebioque Dorylaei, qui Elpidium cum armatis militum copiis, de imperatoris mandato, conspiciunt adesse synodo, accepta jam facultate in vincula mittendi quotquot praesidis voluntati obstitissent? Fateor quidem hanc facultatem Elpidio factam fuisse contra concordiae turbatores. At qua ratione Flavianus, et Eusebius, aliique, qui fortiter pro catholica fide et pro apostolicae sedis juribus merito contendebant, poterant esse concordes et aequanimes cum iis", + "candidate_score": 0.671341, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_51_53", + "bdc_text": "rerum omnium , esse nec abhorrere a Galli conatibus vero simile putem . Tantum abest , ut quisquam admodum timeat in nos conspiratum aut contra religionem nostram illos hanc telam esse orsos , quanquam nemo in re tanta , quid liquido animis principum insideat , potest depraehendere . Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_974", + "psc_text": "autem cum haec omnia Anatolio objiciebat, ut tamquam omni prorsus vigore vacuum illum canonem esse proscriberet, utpote profectum ab illis qui auctoritate carebant, atque ab illis qui, aut seducti malis artibus, aut minis deterriti, perfecta libertate minime pollebant, nobis indicare voluit episcopos etiam in generalibus synodis congregatos non alias posse causas tractare et definire, nisi eas quas apostolica Petri sedes discutiendas proposuerat. Hac quippe ducti ratione, pontificii legati protestationibus reclamationibusque usi sunt, ut se praecaverent ab eo canone conscribendo, qui apostolicae sedis commonitorio et institutionibus prorsus repugnabat. De quorum protestationibus, cum ipso Anatolius in epistola ad S. pontificem conqueri voluisset, querimoniam repulit respondendo: In quo quidem multum illos mihi haec scribendo commendas; sed temetipsum, quod eis parere nolueris, dum illicita moliris, accusas, superflue non concedenda et insalubriter tibi contraria concupiscens. quae nullum umquam nostrum poterunt obtinere consensum. 2. Jam vero his paululum insistere mihi opus est, ut vetustam illorum temporum", + "candidate_score": 0.67119, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_42_44", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_597", + "psc_text": "contra pietatem 442 commota est, et pristinam Ecclesiis reddite pacem, ut fructus apostolicorum laborum accipiatis a Domino, qui eosdem fructus redditurum se repromisit. Alia quamplurima ipsius Theodoreti erga apostolicam sedem subjectionis et reverentiae argumenta hic subjicere possemus, quae illius aevi Orientalium episcoporum doctrinam circa ecclesiasticarum rerum moderationem evidentissime patefaciunt; quaeque innuunt nonnisi haereticos atque schismaticos ausos fuisse Romanis pontificibus ea suprema jura denegare, quae spectant vel ad fidei causas judicandas, vel ad appellationes ex omni mundi parte excipiendas, vel ad synodos generales cogendas, horumque judicia aut confirmanda, aut retractanda, vel abolenda. Verumtamen ne a S. Leonis gestis recensendis abscedere videar, illa in praesens praetermittam. Cum multa dicenda deinde occurrant in alia Exercitatione de ipsius episcopi Cyri ad apostolicam sedem appellatione, quam Quesnellus oppugnare et evertere nisus est. CAPUT XIII. Orientalium res in melius mutatae, Eutychianis exitium parant, catholicis praesidium, et magni pontificis Leonis moerorem vertunt in gaudium. Hujus gaudii testimonium", + "candidate_score": 0.670629, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_42_44", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_62", + "psc_text": "Leone hoc profitente, absit ut quam in uno veneror, in caeteris calcari velim. Ultro agnoscimus Romanum pontificem pro legitimo ac, si cum singulis episcopis comparetur, pro praecipuo controversiarum Ecclesiae judice: sed quis propterea ferat Flavianum, quem et sedis praerogativa, et sanctimonia singularis, et fidei constantia ad martyrium usque perseverans tantopere commendare debuerant, cum rebelli imperito, et obscuro, ac malae frugis monacho componi, committique exauctoratum presbyterum cum suo ac tantae sedis episcopo, judicem cum reo; et utrumque velut 330 de communi dividundo altercantem coram Leone sisti, quasi de incerto causae dimicaturum. Absit tanta a sacratissimo episcoporum coetu injuria. » Haec, et id genus alia, comminiscitur, quae praecipue comprobari posse confingit ex epistola ejusdem S. Leonis ad Anastasium Thessalonicensem, quam ad marginem annotavit, cuique totam pravam interpretationem suam de ecclesiasticis judiciis insistere, eaque fulciri impudenter sibi blanditur. At nihil ea epistola efficacius pro dictis Baronii et veritate firmanda reperiri posse, sequentibus aperte", + "candidate_score": 0.670423, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43_45", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit . Sed immobilis ille perstitit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_375", + "psc_text": "tamquam ab incompetente judice latam; appellatio vero suspendit solummodo sententiae effectum, tamquam injuste a judice, licet idoneo, profectam, donec a superiori ad examen revosetur. Addit deinde Ephesinum judicium, synodi nomine indignum praedicatum fuisse a Leone, etiam ante iteratam cognitionem, ut satis significet magis recusationi quam appellationi locum fuisse. Quid vero ex his? nisi illegitimam fuisse synodum in suis exordiis, quod Quesnellus paulo ante negavit. Quare ut principaliorem alium sibi praefixum scopum attingeret, 396 recitavit illa S. Leonis verba, quae in variis ejusdem epistolis leguntur, quibus conqueritur quod hi qui collecti sunt de fide et errantibus non secundum consuetudinem protulerunt, ubi primates synodi nec resistentibus sibi, nec consentientibus pepercerunt; ubi non omnes qui convenerant interfuisse cognovimus; ubi alios rejectos, alios didicimus intromissos, qui pro unius Dioscori arbitrio impiis subscriptionibus captivas manus dederunt; ubi in omnes saevitum est Ecclesias. His S. Leonis verbis addidit, et quidem rationabiliter, haec alia Quesnellus: Ubi scripta", + "candidate_score": 0.669872, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22_24", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. . Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_803", + "psc_text": "bonitatis dispensante, perventum est. Non me tamen latet vel Quesnellum veterum editorum nonnullas lectiones ab hujus epistolae textu expunxisse, novas subsidio, ait ipse, suorum codd. induxisse, vel ad calcem secundi tomi varias annotationes pro suo arbitrio conscripsisse; ut videlicet quod maxime habebat in votis lectoribus suaderet. O utinam qui novam judiciorum formam in Ecclesiam inducere laborant, ut apostolicae sedis auctoritatem dejiciant, oculos conjicerent in hujus epistolae capite; atque, omni submota violenta interpretatione, discrimen illud intelligerent quod S. Leo intercedere indicavit inter canonicum judicium atque consensum, inter jura quae primae sedi conveniunt et ea quae de episcopis 486 in synodi coalescentibus praedicantur! Non enim tot tantasque gravissimas excitassent quaestiones erroneas et schismati affines, in quibus episcoporum auctoritatem ultra debitos fines conantur extendere, ut Romanorum pontificum jurisdictionem inter nimis arctos limites restringant. Verumtamen adversariorum conatus magis rerum veritati prosunt, quam obesse possint, cum, eodem Leone auctore, Ipsa veritas, et clarius renitescit, et", + "candidate_score": 0.669502, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_21_23", + "bdc_text": "De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_637", + "psc_text": "haud esse assecutum. Votis enim Marciani imperatoris potuisset Leo obsistere, ut sincere fassus in epistola hac occasione ad eumdem scripta. Cujus quippe voluntati non alia de causa obviare distulit, ne devoto principis arbitrio repugnare velle videretur. Ad haec verba animadvertat, quaeso, Quesnellus, et quotquot cum eo nugari solent. Credebamus clementiam vestram (ita epistolam orditur) id desiderio nostro posse praestare, ut, praesenti necessitate respecta, differri ad opportunius tempus sacerdotalem synodum juberetis. Hujus pontificiae fiduciae illud erat fundamentum: Ut, evocatis de cunctis provinciis sacerdotibus, vere posset esse universale concilium. 3. Quis enim ignorat externam illorum afflictorum temporum faciem multarum provinciarum episcopis prohibere potuisse e suis dioecesibus exire, ne plebes sibi commissas barbarorum furori tamquam orphanas desererent, et semetipsos iis periculis exponerent quae ab hostium copiis pati solent? Non aegre igitur ferebat Leo quod synodus non differretur, vel quia imperiali jussione, cui non potuisset obsistere, urgeretur; sed quia tempus illud minus congruum pro", + "candidate_score": 0.667151, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43_45", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit . Sed immobilis ille perstitit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_370", + "psc_text": "videt? Calamum stringere fingit contra Joannem David, Petri de Marca adversarium, et ludendo in verbis sibi blanditur, eam Ephesinam synodum in suis exordiis recusari et repudiari nullatenus potuisse, quia legitime congregata jussu principis et Romani pontificis assensu. 3. Sed in hac convocatione difficultatem non versari, lippis tonsoribusque notum est. Quamvis tamen dictis in superioribus inhaerendum sit, ostendentes Theodosium apostolicae sedis auctoritatem, non consensum tantum, adhibuisse pro ea synodo habenda. Igitur recusari ac repudiari potuit illa synodus statim in suis exordiis. Quando videlicet Dioscorus, nulla legitima auctoritate munitus, synodum ipse pro arbitrio facere aggressus, deturbando e loco in quo episcopus Constantinopolitanus sedere debebat ipsum Flavianum, illius Ecclesiae legitimum pastorem; quando 395 instructus de mandatis quae legati S. Leonis deferebant, debitum locum et honorem nec ipsis dedit, nec umquam permisit quod commonitoria et epistola dogmatica quae exhibuerunt in synodo legerentur. Quid plura? Potuit rejici et recusari illa synodus, quando Flaviano, legatis pontificiis", + "candidate_score": 0.666651, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43_45", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit . Sed immobilis ille perstitit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_62", + "psc_text": "Leone hoc profitente, absit ut quam in uno veneror, in caeteris calcari velim. Ultro agnoscimus Romanum pontificem pro legitimo ac, si cum singulis episcopis comparetur, pro praecipuo controversiarum Ecclesiae judice: sed quis propterea ferat Flavianum, quem et sedis praerogativa, et sanctimonia singularis, et fidei constantia ad martyrium usque perseverans tantopere commendare debuerant, cum rebelli imperito, et obscuro, ac malae frugis monacho componi, committique exauctoratum presbyterum cum suo ac tantae sedis episcopo, judicem cum reo; et utrumque velut 330 de communi dividundo altercantem coram Leone sisti, quasi de incerto causae dimicaturum. Absit tanta a sacratissimo episcoporum coetu injuria. » Haec, et id genus alia, comminiscitur, quae praecipue comprobari posse confingit ex epistola ejusdem S. Leonis ad Anastasium Thessalonicensem, quam ad marginem annotavit, cuique totam pravam interpretationem suam de ecclesiasticis judiciis insistere, eaque fulciri impudenter sibi blanditur. At nihil ea epistola efficacius pro dictis Baronii et veritate firmanda reperiri posse, sequentibus aperte", + "candidate_score": 0.666509, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53_55", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_134", + "psc_text": "istius regimine laudata prima illa regula prorsus Ecclesiae Patribus erat ignota, et tamen de episcopo e gradu dejiciendo, de fidei causa omnibus communi et generali agebatur. Et hoc non obstante, Rom. pontifex Coelestinus decernit, statuit, judicat, inducias ad resipiscendum concedit, non exspectato aliorum patriarcharum judicio, vel suffragio; sed dumtaxat decretorum a se latorum exsecutionem Cyrillo demandat. Igitur et Petri de Marca dictis insistendo, haud video ex qua lege, canone aut imperiali constitutione ejusmodi regula depromi possit. Prorsus itaque credenda erit arbitraria, derivata a systemate et voluntate pontificiae auctoritatis limitandae, et intra angustos cancellos coercendae. De quo systemate quidem plura diceremus, si nostri instituti propositum id pateretur. Juvat interim vidisse egregiam non esse hanc regulam, quemadmodum Marca decantat, quia nullo jure nullave consuetudine firmatam esse reperimus. 345 14. Hanc praerogativam forte altera regula assequetur, quam idem auctor subjecit. Videlicet appellationes factas ad patriarchas censeri etiam factas ad eorum synodos, ut constat", + "candidate_score": 0.666381, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_32_34", + "bdc_text": "Was du Bellay hierüber Vadian ( und zuvor den Zürcher Theologen , s. S. 179 , 27-31 und 183 , 2-4 ) weitergibt , hat er vom König und unter Umständen auch vom Papst ( s. oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_664", + "psc_text": "aliquo studii vestri accumulastis argumento, idipsum addi libello huic sollicita pietate jubeatis: ut non solum plures sancti episcopi fratres nostri per Galias, verum etiam multi ex laicis filii vestri, qui epistolam istam magnopere pro veritatis manifestatione desiderant, remissam ad nos et sancta manu vestra emendatam transcribere, legere et tenere mereantur. Multa quidem alia in hac epistola notatu digna occurrunt, quae vel a Baronio, vel a Quesnello et ab aliis etiam forte indicata fuerunt, in quibus haud immorari opus est. Duo dumtaxat ego subjiciam. Alterum, videlicet, tres illos episcopos bis, tertio quaterque voces illas, beatissime papa, adhibuisse, sanctissimum pontificem alloquentes, quas concilii Chalcedonensis tempore in usu fuisse negat Quesnellus, ut ex iis colligat falsam et supposititiam esse de Domno Antiocheno actionem. Verumtamen allucinatum esse 457 hunc Leoninorum Operum editorem, probat cum haec, tum subsequens epistola synodica Ravennii, aliorumque episcoporum Gallorum, in cujus inscriptione ista verba offendimus: Domino vere sancto, merito in", + "candidate_score": 0.666224, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43_45", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit . Sed immobilis ille perstitit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_114", + "psc_text": "addidit: Quonam igitur piissimus imperator . . . praecipue quia universalem praecepit fieri synodum, et necesse est majores causas in illud reservare concilium. Secundo, hoc non obstante, ad examen chartarum deventum est. Atque lecto supplici Eutychis libello, in quo affirmabat: Gesta enim, quae sunt composita a reverendissimo Flaviano adversum me legi hesterno die, et reperi contraria his quae acta sunt contineri in chartis. Tertio, Constantinus, haereticorum morem secutus, Scripturas solas admittere palam fassus est, sed non Patrum doctrinam et scripta, sequentem subjiciendo rationem: Quoniam diversis modis locuti sunt Patres, et omnia suscipio; in regula autem fidei non suscipio. Cognoscens autem murmur excitatum, commotionemque factam esse inter episcopos caeterosque qui coetui aderant, propter ejusmodi temerarium et blasphemum assertum eum poenitere coepit, quia forte in suam mentem revocaverat PP. scripta contra Arianam, Nestorianam haeresim in Nicaena et Ephesina synodis, tamquam fidei regulam suscepta fuisse. Idcirco prave dicta corrigere cupiens, jussit illa verba", + "candidate_score": 0.665731, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43_45", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit . Sed immobilis ille perstitit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_1042", + "psc_text": "Deo placitum habebit effectum, si sanctam Chalcedonensem synodum, de Domini Christi incarnatione firmatam, nulla permiseritis retractatione pulsari. Neque vero Leonem augustum omnes Eutychianorum conatus latebant; cum isti jam post Marciani obitum novum imperatorem multis variisque molitionibus circumvenire curassent, ut in eam sententiam veniret de Chalcedonensi synodo abolenda, quorum improbos ausus summa prudentia et religione qua pollebat prorsus irritos reddiderat, etiam antequam a sancto pontifice supplicaretur. Istius autem facti notitiam multorum relatione S. Leo acceperat. Et propterea nunc eum exorat non moveri a tanta animi constantia, sed fortius in ea persistere, subdens: Unde quod negandum illis sponte vidistis, gloriosum vobis universali Ecclesiae me supplicante concedere, et incommutabiliter perpetuoque 535 praestare, ut quae secundum Evangelium Christi, et praedicationis apostolicae veritatem omnibus retro saeculis una fide unaque intelligentia roborata sunt, nulla ulterius possint actione convelli. Epistolam hanc tandem claudit, suggerendo imperatori necessitatem consulendi reparationi pacis Alexandrinae Ecclesiae, et per catholicos sacerdotes (ait) talem", + "candidate_score": 0.665286, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43_45", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit . Sed immobilis ille perstitit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_97", + "psc_text": "juri appellationis non repugnant, sed illud astruunt, eidem vim et robur adjiciunt. Reprobant tamen, et tamquam rem incognitam silentio praetereunt, consuetudinem illam quam de novo quidam pseudoecclesiasticorum jurium interpretes confinxerunt, de appellationibus videlicet ad generalem synodum necessario habendis. 4. Et quidem rem magis perspicuam facit ipsa Leonis epistola 20 quam tamquam praesentis dissertationis argumentum Quesnellus proposuit, cuique concinere habent, et quidem concinunt, Flaviani responsa. Quid vero ex hac Epistola? Eutychen damnatum a Constantinopolitana synodo ad omnes alias patriarchales sedes provocasse? Figmentum apage! Queritur primo loco S. P. Leo quod Flavianus Rom. sedi silere potuerit quae perturbationis strepitum et scandala commoverunt, et non potius procurasse ut primitus nos (ait) insinuatio tuae relationis instrueret. Haec verba, ut diximus, indicant quemadmodum in similibus contentionis causis, in quibus de fidei articulis agebatur, Rom. pontifex erat instruendus simul et consulendus, ne de rerum gestarum fide posset ambigere. Addidit deinde statim: Accepimus enim libellum Eutychis presbyteri,", + "candidate_score": 0.664612, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_13_15", + "bdc_text": "ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_802", + "psc_text": "cap. istius epistolae verba faciens, illud nec per assentationem, nec per obreptionem ab apostolica obtineri sede asseverat: ad quas suspiciones tollendas et si aliqui inventi essent a dissensionis auctore incitati, qui de apostolicae sedis judiciis ambigerent; tamen ad magis veritatem comprobandam, id, Deo volente, permissum est, ut ad majus bonum perveniatur. Nam (ait) ne aliarum sedium ad eam quam caeteris omnium Dominus statuit praesidere consensus assentatio videretur, aut alia quaelibet subrepere posset adversa suspicio, inventi prius sunt qui de judiciis nostris ambigerent. Et dum nonnulli, a dissensionis incitati auctore, ad contradictionum bella prosiliunt, ad majus bonum malum ejus, auctore totius bonitatis dispensante, perventum est. Non me tamen latet vel Quesnellum veterum editorum nonnullas lectiones ab hujus epistolae textu expunxisse, novas subsidio, ait ipse, suorum codd. induxisse, vel ad calcem secundi tomi varias annotationes pro suo arbitrio conscripsisse; ut videlicet quod maxime habebat in votis lectoribus suaderet. O utinam qui novam", + "candidate_score": 0.664292, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_20_22", + "bdc_text": "censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_637", + "psc_text": "haud esse assecutum. Votis enim Marciani imperatoris potuisset Leo obsistere, ut sincere fassus in epistola hac occasione ad eumdem scripta. Cujus quippe voluntati non alia de causa obviare distulit, ne devoto principis arbitrio repugnare velle videretur. Ad haec verba animadvertat, quaeso, Quesnellus, et quotquot cum eo nugari solent. Credebamus clementiam vestram (ita epistolam orditur) id desiderio nostro posse praestare, ut, praesenti necessitate respecta, differri ad opportunius tempus sacerdotalem synodum juberetis. Hujus pontificiae fiduciae illud erat fundamentum: Ut, evocatis de cunctis provinciis sacerdotibus, vere posset esse universale concilium. 3. Quis enim ignorat externam illorum afflictorum temporum faciem multarum provinciarum episcopis prohibere potuisse e suis dioecesibus exire, ne plebes sibi commissas barbarorum furori tamquam orphanas desererent, et semetipsos iis periculis exponerent quae ab hostium copiis pati solent? Non aegre igitur ferebat Leo quod synodus non differretur, vel quia imperiali jussione, cui non potuisset obsistere, urgeretur; sed quia tempus illud minus congruum pro", + "candidate_score": 0.662742, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43_45", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit . Sed immobilis ille perstitit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_376", + "psc_text": "primates synodi nec resistentibus sibi, nec consentientibus pepercerunt; ubi non omnes qui convenerant interfuisse cognovimus; ubi alios rejectos, alios didicimus intromissos, qui pro unius Dioscori arbitrio impiis subscriptionibus captivas manus dederunt; ubi in omnes saevitum est Ecclesias. His S. Leonis verbis addidit, et quidem rationabiliter, haec alia Quesnellus: Ubi scripta apostolicae sedis episcoporum auribus publicari non sunt permissa; ubi ejusdem legatis suus locus non est concessus; ubi Chalcedonenses Patres testati sunt summam violentiam factam fuisse. Ex quibus tamen omnibus hanc inferri consecutionem arbitratur. Hinc vides (ait) quam merito jure clamavit Flavianus, παραιτοῦμαί σε, Recuso te. Vellem tamen ut lector Quesnelli artem hic animadverteret, qua videlicet a recusatione ad appellationem gradum facere contendat, quibusque coloribus eam studeat ornare. Subdit enim: « Quia episcoporum fere omnium consensus ac subscriptio nonnullam synodi imaginem impio conventui conciliabant, imperatorisque ac potestatum interveniebat auctoritas, Flaviano visum est, cum postmodum libellum apostolicae sedis legatis tradidit, hanc appellationis", + "candidate_score": 0.662719, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_32_34", + "bdc_text": "Was du Bellay hierüber Vadian ( und zuvor den Zürcher Theologen , s. S. 179 , 27-31 und 183 , 2-4 ) weitergibt , hat er vom König und unter Umständen auch vom Papst ( s. oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_939", + "psc_text": "omnia ergo in imperatoris mentem modo revocat S. Leo, dicens: Custodire tamen debuit, ut quod vestro (plerique codd., ut notant Baronius et Quesnellus, in margine habent, nostro) beneficio noscitur consecutus nullius cupiditatis pravitate turbaret. Et quia imperator et Pulcheria augusta pro Anatolii fide spoponderant ut in communionem apostolicae sedis reciperetur, ideo subjicit: Nos enim vestrae fidei interventionis habentes intuitum, cum secundum suae consecrationis auctores ejus initia titubarunt, benigniores circa ipsum quam justiores esse voluimus. Indicare enim intendebat Anatolii ordinationem, utpote factam ab haereticis atque schismaticis, prorsus illicitam fuisse, et Anatolium potuisse ab episcopali ministerio deponi, utpote iis canonicis poenis irretitum, propter quas a sacro obeundo munere perpetuo praepeditus atque suspensus remanere debuisset. Quare in testimonium benignitatis erga Anatolium adhibitae, ad tollendas perturbationes omnes quae, operante diabolo, fuerant excitatae, (ait) se usum fuisse iis lenitatis remediis quae illum modestum magis quam immoderatum facere debuerunt. Et quia causam agebat cum Christianissimo, religioso", + "candidate_score": 0.662057, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_11_13", + "bdc_text": "( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I . nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_626", + "psc_text": "pontifex in reliquo suae vitae cursu pro Christianae reipublicae bono fideliter adimplevit. Fateor quidem in praecedentibus conscribendis Exercitationibus longum quandoque habuisse sermonem, a quo nostri aevi viri abhorrere solent, leviori potius rerum cortice delectari assueti, quam in sincera earumdem veritatum inquisitione exerceri. Sed ad hanc necessitatem prolixioris quandoque sermonis habendi multae causae me compulerunt. Quarum altera ex usu illarum institutionum oriebatur quas multorum annorum spatio in scholis theologiae exponere fui assuetus, in quibus expendendis brevis et stricta oratio adhiberi haud potest, ne auditores minus sufficienter edoceantur. Propterea hanc consuetudinem longa industria comparatam valde difficile superare potui. Altera vero nostris adversariis adjudicanda est, qui cum obscuras quasdam multisque cavillis circuminvolutas quaestiones excitassent, quibus pro praesenti scribendi proposito 449 me occurrere oportuit, paucis eorum argumenta eripere atque refellere prorsus impossibile fuisset, cum multoties ad genuinos fontes horumque interpretes provocare mihi opus fuit, ut male congesta et constructa eorum aedificia atque systemata demonstrarem.", + "candidate_score": 0.661701, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43_45", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit . Sed immobilis ille perstitit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_314", + "psc_text": "annotavit in margine: Praevaricatio Dioscori, suscipi epistolam papae a synodo, et non relegi. Ista quidem, ut aequitas postulabat, cum ad magis Christiani Lupi opinionem explicandam, tum ad quasdam obscuras implexasque quaestiones, occasione suae opinionis ab eodem Lupo excitatas, aut dirimendas, aut illustrandas nos scribere oportuit; minime tamen recedentes a summo S. pontificis Leonis studio, qui omnia validiora media adhibuit ut in indicta synodo omnia ad justitiae apices agerentur. 383 14. Posteaquam vero Dioscorus omne arbitrium in synodo accepit, quid boni Leoni et universae catholicae Ecclesiae sperandum supererat? Quid praesidii Flaviano Eusebioque Dorylaei, qui Elpidium cum armatis militum copiis, de imperatoris mandato, conspiciunt adesse synodo, accepta jam facultate in vincula mittendi quotquot praesidis voluntati obstitissent? Fateor quidem hanc facultatem Elpidio factam fuisse contra concordiae turbatores. At qua ratione Flavianus, et Eusebius, aliique, qui fortiter pro catholica fide et pro apostolicae sedis juribus merito contendebant, poterant esse concordes et aequanimes cum iis", + "candidate_score": 0.660733, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_375", + "psc_text": "tamquam ab incompetente judice latam; appellatio vero suspendit solummodo sententiae effectum, tamquam injuste a judice, licet idoneo, profectam, donec a superiori ad examen revosetur. Addit deinde Ephesinum judicium, synodi nomine indignum praedicatum fuisse a Leone, etiam ante iteratam cognitionem, ut satis significet magis recusationi quam appellationi locum fuisse. Quid vero ex his? nisi illegitimam fuisse synodum in suis exordiis, quod Quesnellus paulo ante negavit. Quare ut principaliorem alium sibi praefixum scopum attingeret, 396 recitavit illa S. Leonis verba, quae in variis ejusdem epistolis leguntur, quibus conqueritur quod hi qui collecti sunt de fide et errantibus non secundum consuetudinem protulerunt, ubi primates synodi nec resistentibus sibi, nec consentientibus pepercerunt; ubi non omnes qui convenerant interfuisse cognovimus; ubi alios rejectos, alios didicimus intromissos, qui pro unius Dioscori arbitrio impiis subscriptionibus captivas manus dederunt; ubi in omnes saevitum est Ecclesias. His S. Leonis verbis addidit, et quidem rationabiliter, haec alia Quesnellus: Ubi scripta", + "candidate_score": 0.660068, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_32_34", + "bdc_text": "Was du Bellay hierüber Vadian ( und zuvor den Zürcher Theologen , s. S. 179 , 27-31 und 183 , 2-4 ) weitergibt , hat er vom König und unter Umständen auch vom Papst ( s. oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_567", + "psc_text": "ita exploranda erat, ut omnis ambigua aut contraria suspicio a pontificio animo removeretur. Idcirco, nulla mora interposita, quatuor probatae vitae e latere legatos Constantinopolim mittere decrevit, qui ejusdem professionem exciperent, pontificiis instructionibus omnino consonam, ut exinde dignosceretur num novus episcopus apostolicae sedis communione dignus esset habendus. De hac quippe solemni legatione eumdem Theodosium imperatorem in eadem epistola hisce verbis admonuit: Ut autem salubribus curis velocior pleniorque, auxiliante Domino, per vestrae clementiae fidem praestetur effectus, ad pietatem vestram fratres et coepiscopos meos Abundium, et Asterium, sed et Basilium, et Senatorem presbyteros, quorum mihi devotio est probata, direxi, per quod quae nostrae forma sit fidei, manifestatis instructionibus quas misimus, possitis dignanter agnoscere. Ut si Constantinopolitanus antistes in eamdem confessionem toto corde consentit, securi (ut dignum est) de Ecclesiae pace laetemur, neque aliquid residere videatur ambiguum, ut de superfluis forsitan suspicionibus laboremus. Non ergo quamcumque fidei professionem ab Anatolio exigebat, sed eam quae", + "candidate_score": 0.659498, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_21_23", + "bdc_text": "De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_239", + "psc_text": "Quod forte mente non adhuc revolvebat, quodque concilium postmodum vix quatuor elapsis diebus imperatori Theodosio, ut vidimus, indicavit. 3. Quesnellus tamen ad laudatam Leonis epistolam Theodosio conscriptam animadvertens, suspicatur jam sancto pontifici innotuisse imperatoris deliberationem de concilio apud Ephesum habendo. Propterea sequentem annotationem ad epistolae calcem affigere statuit: « VIII kal. Jun., cum ex epistola 27 ad Pulcheriam disertis verbis testetur Leo accepisse tertio idus Maias litteras synodi a Theodosio convocatae indices, mirum cur de eadem synodo nullam apud principem mentionem faciat. Forte dissimulandum censuit pontifex, ut liberius synodum intra Italiam congregandam postulare a Theodosio posset, vel dicendum in alterutra epistola mendosum esse numerum diei, aut mensis. » Baronius quoque in hunc nodum offendens, postquam animadvertit imperatorem scripsisse litteras ad Romanum pontificem post absolutam synodum secundam Constantinopolitanam, quinto idus Aprilis, de habenda synodo Ephesi (eas accepit S. Leo, ut ipse testatur in epistola ad Pulcheriam, tertio idus Maias), secum recogitat", + "candidate_score": 0.659272, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53_55", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_942", + "psc_text": "Nicaenae synodi fixa decretis, nulla possunt improbitate convelli, nulla violari novitate. In quo opere (sequentium verborum pondus animadvertere lector noster non negligat), auxiliante Christo, fideliter exsequendo, necesse est me perseverantem exhibere famulatum: quoniam dispensatio mihi credita, et ad meum tendit reatum, si paternarum regulae sanctionum quae in synodo Nicaena ad totius Ecclesiae regimen, Spiritu Dei instruente, sunt conditae, me, quod absit, connivente, violentur, et major sit apud me unius fratris voluntas quam universae domus Dei communis utilitas. 7. Jam vero si in his rebus conscribendis brevitatis studio nimis non urgerer, latissimus mihi aperiretur campus eorum systema evertendi qui Romanos pontifices conciliorum sanctionibus subesse fabulantur, uti etiam judicare voluit Quesnellus subdole ad marginem illius loci annotando: « Canonibus obnoxius pontifex Romanus, iisdem famulari debet in dispensationibus. » Non enim aut Romanorum pontificum universalis auctoritas 514 limitatur, neque ipsi Romani pontifices conciliis subesse dicuntur, si, in iis quae ad universale Ecclesiae regimen", + "candidate_score": 0.658997, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22_24", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. . Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_1027", + "psc_text": "sollicitudinem in definiendis iis ritibus qui ad paschalis festi solemnitatem pertinebant, ut nimirum omnes fideles in eamdem observantiam convenirent, non tantum duae praecedentes epistolae patefaciunt, verum etiam nobis indicatum est ex paschali canone diligenter hac de causa conscripto a Victore Aquitano, qui de mandato ejusdem S. pontificis ab Hilaro Romanae Ecclesiae archidiacono interpellatus fuit, ut cyclum paschalem in tabulas redigeret, et, explicatis discordiae causis, quae in diverso supputandi modo occurrebant, tandem quid magis veritati congruebat patefaceret. Victorius ergo Aquitanus, seu, ut alii volunt, Victorinus, vir fuit summa pietate praeditus, et in mathematicis calculis perquam exercitatus, impositum ab Hilaro opus aggressus est, et perfecte absolvit. Illudque omnium primus publici juris fecit, eruditissimis quidem commentariis adornatum, cl. Aegidius Bucherius soc. Jesu, atque ipsi iterum ad Vaticanorum codicum lectiones emendavimus, 532 ut inter Leonina Opera debitum locum obtineat. Non arbitror quidem hocce nostrum consilium improbari posse ab iis qui laudatum canonem quandoque lustrantur.", + "candidate_score": 0.658372, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_20_22", + "bdc_text": "censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_636", + "psc_text": "unam ad Marcianum augustum, alteram ad Anatolium, tertiam denique ad Julianum Coensem episcopum, in quibus mentionem facit jam de institutis ad novam synodum legatis, idcirco argumentari licet die septima kalendarum ejusdem mensis imperiales litteras recepisse, quibus synodum non amplius differri postulabat. Ad has litteras Quesnellus animadvertens, plane dissimulavit ea omnia quae summorum pontificum jura patefaciunt. Et dumtaxat stylum convertit ad exaggerandum quemadmodum Leo aegre tulerit synodum nec differri, nec fieri in Italia, et plus valuisse Anatolii Orientaliumque vota, quam sua. Non tamen erat in animo summi pontificis pacis consilia comperendinatione omittere. Vereor tamen nostrum interpretem pontificiae voluntatis scopum hisce divinationibus haud esse assecutum. Votis enim Marciani imperatoris potuisset Leo obsistere, ut sincere fassus in epistola hac occasione ad eumdem scripta. Cujus quippe voluntati non alia de causa obviare distulit, ne devoto principis arbitrio repugnare velle videretur. Ad haec verba animadvertat, quaeso, Quesnellus, et quotquot cum eo nugari solent. Credebamus clementiam", + "candidate_score": 0.658279, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_21_23", + "bdc_text": "De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_238", + "psc_text": "ad imperatorem pertinere. Verum cum ejusmodi argumenta passim refellant catholici doctores, et aliquid in alio nostro opere dixerimus, praesentis otii non erit hanc excutere controversiam. Idcirco praecedentem rerum historicarum narrationem confirmamus alia Leonis epistola ad Flavianum scripta. In ea quippe S. episcopum monet de acceptis ejus litteris cum synodalibus Actis contra Eutychen exaratis. Spondet sollicitudinem suam, 367 nulla ratione pati volens aut Eutychen in suae persuasionis pravitate persistere, aut Flavianum ipsum, qui zelo fidei pravo et stulto resistebat errori, diutina adversae partis impugnatione turbari. In hac tamen nec unum verbum exprimit de concilio vel intra Italiam, vel apud Ephesum habendo. Quod forte mente non adhuc revolvebat, quodque concilium postmodum vix quatuor elapsis diebus imperatori Theodosio, ut vidimus, indicavit. 3. Quesnellus tamen ad laudatam Leonis epistolam Theodosio conscriptam animadvertens, suspicatur jam sancto pontifici innotuisse imperatoris deliberationem de concilio apud Ephesum habendo. Propterea sequentem annotationem ad epistolae calcem affigere statuit: « VIII", + "candidate_score": 0.658116, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_33", + "bdc_text": "oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_574", + "psc_text": "juribus obesset, solemnem illam legationem decrevit, probatissimis illis quatuor viris data sufficienti paternarum auctoritatum instructione. Quos (subjicit) in omnibus, fratres charissimi, diligentia ac sollicitudine vestra cupimus adjuvari. Confisus tandem in fide, doctrina laudatorum archimandritarum, quos noverat maxime diligere veritatem, eos ad labores pro fidei causa impendendos hisce honorabilibus verbis hortatur, catholicae fidei sacramentum et Romanae sedis auctoritatem commendando: Et ideo vos, qui justificamini per fidem quia catholicam diligitis veritatem, et de singulari sacramento salutis humanae per Spiritum sanctum estis edocti, collaborate nobiscum, et quanta potestis devotione satagite, ut, falsitate destructa, et fidei soliditate defensa, secura per totum mundum Dei pace potiamur. 8. Leoni tamen vehementer fidei catholicae firmitatem et Orientalium Ecclesiarum tranquillitatem optanti nondum omnes praecautiones, 437 et necessaria media adhibuisse videbatur, si praeter epistolas ad Theodosium, Pulcheriam et archimandritas Constantinopolitanos scriptas, adhuc usque ad felicem hujus causae exitum non laborasset. Quare, Constantinopolim versus sollicite itinerantibus jam quatuor legatis a", + "candidate_score": 0.657821, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_21_23", + "bdc_text": "De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_636", + "psc_text": "unam ad Marcianum augustum, alteram ad Anatolium, tertiam denique ad Julianum Coensem episcopum, in quibus mentionem facit jam de institutis ad novam synodum legatis, idcirco argumentari licet die septima kalendarum ejusdem mensis imperiales litteras recepisse, quibus synodum non amplius differri postulabat. Ad has litteras Quesnellus animadvertens, plane dissimulavit ea omnia quae summorum pontificum jura patefaciunt. Et dumtaxat stylum convertit ad exaggerandum quemadmodum Leo aegre tulerit synodum nec differri, nec fieri in Italia, et plus valuisse Anatolii Orientaliumque vota, quam sua. Non tamen erat in animo summi pontificis pacis consilia comperendinatione omittere. Vereor tamen nostrum interpretem pontificiae voluntatis scopum hisce divinationibus haud esse assecutum. Votis enim Marciani imperatoris potuisset Leo obsistere, ut sincere fassus in epistola hac occasione ad eumdem scripta. Cujus quippe voluntati non alia de causa obviare distulit, ne devoto principis arbitrio repugnare velle videretur. Ad haec verba animadvertat, quaeso, Quesnellus, et quotquot cum eo nugari solent. Credebamus clementiam", + "candidate_score": 0.657241, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_20_22", + "bdc_text": "censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_238", + "psc_text": "ad imperatorem pertinere. Verum cum ejusmodi argumenta passim refellant catholici doctores, et aliquid in alio nostro opere dixerimus, praesentis otii non erit hanc excutere controversiam. Idcirco praecedentem rerum historicarum narrationem confirmamus alia Leonis epistola ad Flavianum scripta. In ea quippe S. episcopum monet de acceptis ejus litteris cum synodalibus Actis contra Eutychen exaratis. Spondet sollicitudinem suam, 367 nulla ratione pati volens aut Eutychen in suae persuasionis pravitate persistere, aut Flavianum ipsum, qui zelo fidei pravo et stulto resistebat errori, diutina adversae partis impugnatione turbari. In hac tamen nec unum verbum exprimit de concilio vel intra Italiam, vel apud Ephesum habendo. Quod forte mente non adhuc revolvebat, quodque concilium postmodum vix quatuor elapsis diebus imperatori Theodosio, ut vidimus, indicavit. 3. Quesnellus tamen ad laudatam Leonis epistolam Theodosio conscriptam animadvertens, suspicatur jam sancto pontifici innotuisse imperatoris deliberationem de concilio apud Ephesum habendo. Propterea sequentem annotationem ad epistolae calcem affigere statuit: « VIII", + "candidate_score": 0.656863, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_40", + "bdc_text": "zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_618", + "psc_text": "quibusdam aliis causis amplius deliberandum contingeret, celeriter ad nos relatio dirigatur, ut, pertractata qualitate causarum, nostra quid observari debeat sollicitudo constituat. 6. Hic itaque duo, nisi mea me fallat opinio, attendenda sunt, quae ambo certa et nitida praeseferunt argumenta supremae moderationis a Romanis pontificibus adhibitae in negotiis Orientalium Ecclesiarum. Alterum spectat ad eos poenitentes qui metu adducti lapsi erant. Pro quibus recipiendis Leo ipse eas regulas praescribit quae justitiae haud repugnarent, vel indulgentiae cum justitiae injuria non faverent. Pro his autem reconciliandis misit duos laudatos legatos, Lucentium atque Basilium, quibus cum necessarium commonitorium et institutiones dedisset, nemini, nec ipsi Anatolio Constantinopolitano episcopo, licitum esse poterat ab iisdem vel leviter resilire. Quotquot igitur lapsi ex hoc ordine ad pristina ecclesiastica officia, dignitates et gradus erant restituendi, nonnisi apostolicae sedis auctoritate absolvi poterant, et antiquis honoribus frui concedebatur. Caeteros vero, qui tamquam schismatis auctores habebantur, quorum causa durior et gravior erat, ex", + "candidate_score": 0.656446, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_21_23", + "bdc_text": "De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_642", + "psc_text": "concilium et ipse magno desiderio depoposcerat. Quoniam vero quatuor illis viris ex Sicilia et Italia Orientem pro tam gravi negotio adeuntibus valde difficile fuisset Leonis jussa adamussim exsequi, nisi ab aliquo probatae fidei viro, qui omnes Orientalium agendi rationes, studia, artes, vafritiem tergiversationesque apprime noscere potuisset; veritus quidem Leo, et rationabiliter, ne Paschasinus cum aliis legatis in muneribus exsequendis deciperentur, Juliano episcopo Coensi demandat iisdem ea monita et consilia suggerere, eaque praestare subsidia quae ad abolenda evertendaque scandala et ad rerum emergentium necessitates prodesse posse judicabit. Nihil plane nostro confingimus arbitrio. Id indicant illa sanctissimi Leonis summi pontificis verba ad eumdem Coensem episcopum: Ut omnium scandalorum strepitus auferatur, necessario fraternitati tuae quod omni Ecclesiae prosit injungimus, ut cum fratribus et coepiscopis nostris Paschasino et Lucentio . . . . . , quos vice nostra ad praedictum conventum ire praecipimus, curam tuam actionemque conjungas, in omnibus auctoritate nostrae praeceptionis usurus. Notanda", + "candidate_score": 0.656444, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_39", + "bdc_text": "Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I.", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_283", + "psc_text": "in illa fidei controversia ab omnibus catholicis esset tenendum. Quae sane Leoni argumenta praestabant imperatorem talem primo habuisse animum, ut nefas prorsus judicaret praesidio synodi Patribus esse pro iis apostolicae sedis juribus violandis quae jam in praecedentibus generalibus conciliis divina primo humana deinde auctoritate firmata et approbata fuere. Ne vero fabulari videar, verba illa quibus S. pontifex epistolam ad synodum Ephesinam orsus est immediate subjiciam. Religiosa (ait) clementissimi principis fides sciens ad suam gloriam maxime pertinere, si intra Ecclesiam catholicam nullius erroris germen exsurgeret, hanc reverentiam divinis detulit institutis, ut ad sanctae dispositionis effectum auctoritatem apostolicae sedis adhiberet, tamquam a beatissimo Petro cuperet declarari quid in ejus confessione laudatum sit. Si itaque S. Leo Ephesini concilii PP. allocuturus, cur, qua occasione, quove titulo imperatorem apostolicae sedis auctoritatem adhibuerit enarrat, non video quemadmodum quidam scriptores nimis fidenter asseveraverint eam synodum sola imperatoris auctoritate fuisse indictam atque coactam. Apostolicae utique sedis auctoritatem", + "candidate_score": 0.655691, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22_24", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. . Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_563", + "psc_text": "fragmentum illud epistolae Anatolii extra suam sedem in Quesnelliana editione esse collocatum, et propterea post Theodosii epistolam debuisse locum obtinere. 4. Quidquid vero de praesenti valde ambigua quaestione dici possit, haud ad nostrum arbitror pertinere institutum. Potissimum cum apostolicae sedis jura integre salva custodita manserint ex Leonis agendi oeconomia, qui suspensus haesit in assensu dando Anatolii ordinationi, quoadusque certa atque solemnia testimonia non obtinuisset, cum de novi episcopi probitate et fidei sinceritate, tum etiam de iis cum quibus communionem habebat. Reverenter igitur agens cum imperatore, simul pontificiae dignitatis majestatem auctoritatemque tenens et exercens, petit ut imperator ipse aegre non ferat ipsius animi suspensionem, dicendo: Quod aequanimiter ferat obsecro vestra clementia; ut cum talem se erga fidem catholicam qualem cupimus approbarit, de sinceritate ipsius copiosius et securius gaudeamus. Quare ad abjiciendam quamcumque sinistram suspicionem, occasionem totius difficultatis quaerit amovere, non ardua exigendo, sed eum invitat ad id quod nullus catholicorum potest", + "candidate_score": 0.655662, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_335", + "psc_text": "Eusebium ab omni sacerdotali et episcopali dignitate esse judicamus alienos. Ne denique videretur se totius causae arbitrum constituisse, quasi ad episcopos qui ad synodum convenerant conversus, eos ita compellat: Confiteatur vero unusquisque religiosissimorum episcoporum suam propriam voluntatem, manifestam hanc faciant sub fide monimentorum. At quorsum ita episcopos alloquitur, cum quadraginta duobus loqui vetitum fuit? Quando qui pii, legitimi, atque sanctissimi erant judices, jure suffragii et interloquendi privantur, et falsis quaesitis coloribus calumniantur, persequuntur, quin eorum contestationibus locus praebeatur? Et denique quomodo poterant eorum voluntatem patefacere, praesente carnifice Barsuma et militibus, qui cum caeteris, fustibus et gladiis eos puras chartas subscribere cogebant? Exstant enim, notat Baronius, nonaginta sex episcoporum subscriptiones, magna cum ignominia postmodum recitatae in concilio Chalcedonensi, cum causati sunt vim illatam, dum catenae expositae essent, et parati milites, ut si quis reluctaretur, vinctus catenis in exsilium duceretur. 19. Flavianus tandem aegre ferens in tali latrocinio fidei causam ad exitium", + "candidate_score": 0.655467, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_39", + "bdc_text": "Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I.", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_269", + "psc_text": "inferens, Eutychen absolvit, et synodum in latrocinium convertendo apostolicae sedis legatos praesidium quaerere et fugam arripere coegit. 1. Tribus abscedentibus ab urbe Roma apostolicae sedis legatis cum Dulcitio notario, nihil eorum S. Leo praetermisit quae secum recogitaverat ad exitum fidei causas perducere posse, amputatis praeterea per sacerdotalem concordiam et pacem omnibus illis scandalis quae ob privatas aemulationes et antiqua odia per totum fere Orientem gliscebant. Uti ergo censuit, suprema illa auctoritate, quam pro confirmandis in fide fratribus S. Petrus a Christo Domino acceperat, quid credendum et ab omnibus esset profitendum circa Domini incarnationem, quidve ad abolendos pravos errores, qui nuper praetextu Nestorianae haereseos evertendae exorti erant, esset statuendum, aliis et aliis epistolis docere voluit; a quarum regulis si nullus catholicorum recessisset, minime fides catholica illud grave exitium passa fuisset, de quo in praesentiarum verba facturi sumus. Idibus igitur Junii ejusdem anni plures epistolas in Orientem deferendas suis legatis dedit. Quas", + "candidate_score": 0.655392, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_20_22", + "bdc_text": "censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_239", + "psc_text": "Quod forte mente non adhuc revolvebat, quodque concilium postmodum vix quatuor elapsis diebus imperatori Theodosio, ut vidimus, indicavit. 3. Quesnellus tamen ad laudatam Leonis epistolam Theodosio conscriptam animadvertens, suspicatur jam sancto pontifici innotuisse imperatoris deliberationem de concilio apud Ephesum habendo. Propterea sequentem annotationem ad epistolae calcem affigere statuit: « VIII kal. Jun., cum ex epistola 27 ad Pulcheriam disertis verbis testetur Leo accepisse tertio idus Maias litteras synodi a Theodosio convocatae indices, mirum cur de eadem synodo nullam apud principem mentionem faciat. Forte dissimulandum censuit pontifex, ut liberius synodum intra Italiam congregandam postulare a Theodosio posset, vel dicendum in alterutra epistola mendosum esse numerum diei, aut mensis. » Baronius quoque in hunc nodum offendens, postquam animadvertit imperatorem scripsisse litteras ad Romanum pontificem post absolutam synodum secundam Constantinopolitanam, quinto idus Aprilis, de habenda synodo Ephesi (eas accepit S. Leo, ut ipse testatur in epistola ad Pulcheriam, tertio idus Maias), secum recogitat", + "candidate_score": 0.655224, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22_24", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. . Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_126", + "psc_text": "in eo versatur an Eutyches S. Leoni mentitus sit: nam ex monumentis quae habemus non sincere colligimus an judicii tempore et adhuc in concilio sedentibus Patribus palam et publice appellaverit. Quamvis sententiam in eum latam recusasse certissimum sit, et in archimandritae munere perstitisse quoadusque nova inquisitio novumque judicium institueretur. Si igitur latam in eum sententiam recusavit, si pariter alium judicem per suum libellum interpellavit, se huic sententiae submittendo, quid aliud facere debuisset ut eum vere appellasse diceremus? 12. Hinc haud facile moveri potuimus ex iis quae in consequentibus scripsit Quesnellus ad exaggerandam potius suam eruditionem, quam ad exagitandum Joannem David, utpote Petro de Marca refragantem, cujus partes, peregrinam satis et asperam viam ineundo, se assumere confinxit, cum archiepiscopus Parisiensis apostolicae sedi hoc jus denegare tam confidenter ausus non sit, pro quo in praesentiarum verba edimus. Idem enim cl. doctissimusque Parisiensis Ecclesiae antistes Romanis pontificibus jus asseruit in judicandis Orientalium causis", + "candidate_score": 0.654183, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_370", + "psc_text": "videt? Calamum stringere fingit contra Joannem David, Petri de Marca adversarium, et ludendo in verbis sibi blanditur, eam Ephesinam synodum in suis exordiis recusari et repudiari nullatenus potuisse, quia legitime congregata jussu principis et Romani pontificis assensu. 3. Sed in hac convocatione difficultatem non versari, lippis tonsoribusque notum est. Quamvis tamen dictis in superioribus inhaerendum sit, ostendentes Theodosium apostolicae sedis auctoritatem, non consensum tantum, adhibuisse pro ea synodo habenda. Igitur recusari ac repudiari potuit illa synodus statim in suis exordiis. Quando videlicet Dioscorus, nulla legitima auctoritate munitus, synodum ipse pro arbitrio facere aggressus, deturbando e loco in quo episcopus Constantinopolitanus sedere debebat ipsum Flavianum, illius Ecclesiae legitimum pastorem; quando 395 instructus de mandatis quae legati S. Leonis deferebant, debitum locum et honorem nec ipsis dedit, nec umquam permisit quod commonitoria et epistola dogmatica quae exhibuerunt in synodo legerentur. Quid plura? Potuit rejici et recusari illa synodus, quando Flaviano, legatis pontificiis", + "candidate_score": 0.654077, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_500", + "psc_text": "Igitur Julius quasi rationem reddere volens de iis quae a se ipso gesta fuerant, eos hisce verbis compellat: Oportebat igitur vos, dilectissimi, huc accedere, et nequaquam tergiversari, ut res ad finem deducatur. Id enim ratio requirit . . . . Venissent enim, ut dixi, si de sua causa bene sperassent. Numquam enim Eusebiani R. P. denegarunt jus evocandi Orientalium Ecclesiarum episcopos, neque se exemptos praedicarunt ab illo obsequii debito quo totius Christiani orbis Ecclesiae sanctae apostolicae Romanae sedi obtemperare tenentur. 9. Launoius tamen se ab harum rerum serie perstrictum intelligens, sequens effugium excogitavit, dicendo: Neque Julii papae decreto, neque Romanae synodi sententia Athanasium suae sedi restitutum; sed Sardicensium judicio, quae synodus, Romana synodo longe numerosior, quidquid a Romana synodo gestum fuerat confirmat. Pessimum ratiocinium contra omnes juris et dialecticae regulas constructum. Judicandi enim jus cum decreti jam lati exsecutione confundere satagit, ut inde male inferat Romanorum PP. judicia parum nihilumve", + "candidate_score": 0.653362, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22_24", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. . Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_561", + "psc_text": "S. pontificis epistolam cum praecedentis Anatolii epistolae fragmento conferamus. 434 Nondum enim Anatolium fuisse sacra episcopali ordinatione initiatum, non obscure indicare videntur S. pontificis verba, qui suum consensum ad ordinationem illius suspendit, et fidei professionem exigit; quemadmodum etiam legimus in primo capite synopsis hujus epistolae. Sed clarius id etiam eruimus ex ipsis Leoninis verbis: Sed ne (ait) in praejudicium catholicae defensionis viderer egisse, de ordinatione ejus qui Constantinopolitanae coepit Ecclesiae praesidere nihil interim in alterutram partem temere scribendum putavi, non dilectionem negans, sed manifestationem catholicae veritatis exspectans. Quae sane verba etiam absque violenta interpretatione explicari possent Anatolium nondum fuisse ordinatum, sed electum episcopum tantummodo fuisse; et tum Romani pontificis consensum exspectasse, ut sacrae ordinationis donum obtineret. Sed isthaec explicatio minime cohaeret Anatolii verbis, quibus fassus est episcoporum synodum Constantinopoli versantium sine mora ad eum ordinandum processisse. Quare, ad utriusque epistolae sensa concilianda, alterutrum esse affirmandum arbitror: nimirum, imperatorem ad S.", + "candidate_score": 0.653225, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22_24", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. . Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_548", + "psc_text": "et S. Leo ex hac luce migraverat 461. Vix ergo dubitare possumus apostolicam sedem, fidelem sacrarum Scripturarum, et doctrinae Patrum interpretem atque custodem, ad quarum normam sua judicia dirigit, potuisse in irritum mittere, omnem synodum quae hisce regulis non responderet; atque deinde sua decreta edita patefacere aliis episcopis, ne ratum habere auderent quod ab ipsa fuerat reprobatum. Hanc quidem agendi rationem secutum fuisse S. Leonem, constat ex mox describendis. Recurrente namque autumni tempore in quo Romae anniversaria synodus solemniter agebatur, episcopis caeterisque Ecclesiarum ministris qui huc convenerant male gestam depraedatoriam Ephesinam synodum indicavit, ne quisquam Dioscoro et Eutychianae factioni in posterum communicare auderet, sed omnes sancto Flaviano adhaererent. Miseratus praeterea super infelicem statum omnium Ecclesiarum Orientis, de generali cogendo concilio statuendum esse judicavit. Etenim cum totius causae summa ad ipsum omni divino et ecclesiastico jure esset devoluta, cum propter suorum legatorum reclamationem, tum propter Flaviani aliorumque appellationes, idcirco aptiora remedia", + "candidate_score": 0.653034, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22_24", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. . Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_637", + "psc_text": "haud esse assecutum. Votis enim Marciani imperatoris potuisset Leo obsistere, ut sincere fassus in epistola hac occasione ad eumdem scripta. Cujus quippe voluntati non alia de causa obviare distulit, ne devoto principis arbitrio repugnare velle videretur. Ad haec verba animadvertat, quaeso, Quesnellus, et quotquot cum eo nugari solent. Credebamus clementiam vestram (ita epistolam orditur) id desiderio nostro posse praestare, ut, praesenti necessitate respecta, differri ad opportunius tempus sacerdotalem synodum juberetis. Hujus pontificiae fiduciae illud erat fundamentum: Ut, evocatis de cunctis provinciis sacerdotibus, vere posset esse universale concilium. 3. Quis enim ignorat externam illorum afflictorum temporum faciem multarum provinciarum episcopis prohibere potuisse e suis dioecesibus exire, ne plebes sibi commissas barbarorum furori tamquam orphanas desererent, et semetipsos iis periculis exponerent quae ab hostium copiis pati solent? Non aegre igitur ferebat Leo quod synodus non differretur, vel quia imperiali jussione, cui non potuisset obsistere, urgeretur; sed quia tempus illud minus congruum pro", + "candidate_score": 0.652669, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22_24", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. . Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_224", + "psc_text": "Quare noster adversarius sibi nimium blandiens suam appendicem hisce clausit verbis. « Certe haec sola posteriora verba: Ad vos, religionis defensores, etc., meridiano sole patefaciunt non ad unum, sed ad plures missum fuisse hoc qualecumque scriptum. » At quidem ex mea sententia non majus robur Quesnelli conjecturae ex istis, quae ejus appendicem claudunt, obtinere potuerunt. Nam quamvis, ut diximus, in illa epigraphe honoris nomina desiderentur, id forte amanuensis vitio dare oportet, cum aliunde ex illis vocibus, ad papam urbis Romae Leonem, id omne habeamus, unum dumtaxat nominari, cui juxta primatus ecclesiastici jura de fidei negotiis et de presbyterorum depositione spectabat judicare. Fateor deinde nullam expressam apostolicae sedis mentionem haberi, omisisse quoque illius splendorem et praerogativas praedicare. Quid tamen? Ergo scriptum hoc, qualecumque sit, ad plures fuit missum? Figmentum apage! Non consuevit imprimis Eutyches in suis conscribendis epistolis atque libellis se exercere in praedicandis splendore et praerogativis eorum ad quos provocabat.", + "candidate_score": 0.652409, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22_24", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. . Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_811", + "psc_text": "multa congessit Quesnellus praetextu quodam (nescio quo) sibi adversarios exagitandi, quae potius ad totius Chalcedonensis concilii gesta referri debent, quaeque nos rerum ordinem sequentes annotabimus. Sed cum inter haec illud unum supersit, quod ad ipsum Theodoretum spectat: videlicet an Leo ipse post Chalcedonensem synodum tam Theodoreti restitutionem PP. consensu admissam confirmaverit, quam alia ejusdem synodi de privatis episcoporum causis judicia confirmaverit, quod aliqui scriptores (auctore Quesnello) negarunt; observandum quoque hoc loco remanet eumdem Parisiensem doctorem, ne Leoni Theodoreti restitutionem, sed synodo plene adjudicaret, scripsisse: « Porro sententiae synodi, cui praeluserat judicio, suum Rom. pontifex postea consensum adhibuit, tum aliis epistolis, cum ea maxime quam ad ipsum Theodoretum dedit aliquanto post finitam synodum. » Hic ergo Theodoreti restitutionem synodo prorsus adjudicavit Quesnellus concludendo « Leonem huic dumtaxat praelusisse. » Idque ut facilius confingeret, ad ejusdem sancti Leonis testimonium superius laudatum, a quo dissertationem orsus est, provocat; et consueto more quae suis", + "candidate_score": 0.651539, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_462", + "psc_text": "discrimen. 26. At jam discrimen assignasse Launoium et Quesnellum aliqui respondebunt, dicentes sancti Leonis Magni dicta minime Nicaenis decretis respondere, cum horum nullus appellationum faciat mentionem. 414 Hanc enim de appellationibus sententiam cum non nisi confuse ex tribus illis Sardicensibus canonibus colligamus, idcirco merito consequitur S. pontificem ad canones istos Nicaenorum nomine vestitos respexisse. Sed isthaec responsio quid conficit? Alium enim sensum Leonis verba subire iis exploratum esse debet qui in evolvendis S. pontificis scriptis versantur. Etenim ipse non asseruit sibi convenire jus suscipiendi episcoporum provocantium causas, eas examinare et definire canonum vigore; sed praescribendi illud remedii genus quod afflictis Orientis rebus, fidei periclitanti, hujusque oppressis defensoribus unice succurrere et prodesse poterat. Hoc est illud quod post appellationem interpositam necessario postulatum est, quemadmodum canonum Nicaeae habitorum decreta testantur. Supponit itaque hic appellationum jus alia ratione sibi deberi; easque non propter canonum decreta posse et debere suscipere, sed jus illud a", + "candidate_score": 0.651322, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_21_23", + "bdc_text": "De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_230", + "psc_text": "monumentis hauriri possunt, quibus insistere plurimum semper allaboravimus. 365 CAPUT VII. De Ephesina synodo Eutychianae haereseos causa coacta. S. Leonis apud imperatorem agendi ratio pro concilio in Italia cogendo. Cujus S. P. studium a suspicionibus et notis criticis Quesnelli vindicatur. Synodo Ephesinae praefuit Dioscorus Alexandrinus episcopus de mandato imperatoris Theodosii injuria sibi hoc jus arrogantis. Quemadmodum et quando apostolicae sedis legati ex Urbe discesserint, de quibus disserens idem Paschasius Quesnellus in errorem lapsus est. 1. Non mihi licuisset apostolicae sedis jura circa Eutychis appellationem solum ad veterum monumentorum fidem tractare et exponere, nisi etiam cum adversariis varias congressiones instituissem, qui aliter ecclesiastici regiminis formam et rationem interpretantur, vim omnem et studium adhibentes in distorquendis vel sancti Leonis Magni testimoniis, vel aliorum scriptis, quae nos ad plenam atque sinceram rerum omnium cognitionem poterant conducere. Modo vero gravius aliquod nos praestare oportet, et historiae filum minime abrumpere volentes, quae ad alteram Ephesinam", + "candidate_score": 0.651244, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_20_22", + "bdc_text": "censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_230", + "psc_text": "monumentis hauriri possunt, quibus insistere plurimum semper allaboravimus. 365 CAPUT VII. De Ephesina synodo Eutychianae haereseos causa coacta. S. Leonis apud imperatorem agendi ratio pro concilio in Italia cogendo. Cujus S. P. studium a suspicionibus et notis criticis Quesnelli vindicatur. Synodo Ephesinae praefuit Dioscorus Alexandrinus episcopus de mandato imperatoris Theodosii injuria sibi hoc jus arrogantis. Quemadmodum et quando apostolicae sedis legati ex Urbe discesserint, de quibus disserens idem Paschasius Quesnellus in errorem lapsus est. 1. Non mihi licuisset apostolicae sedis jura circa Eutychis appellationem solum ad veterum monumentorum fidem tractare et exponere, nisi etiam cum adversariis varias congressiones instituissem, qui aliter ecclesiastici regiminis formam et rationem interpretantur, vim omnem et studium adhibentes in distorquendis vel sancti Leonis Magni testimoniis, vel aliorum scriptis, quae nos ad plenam atque sinceram rerum omnium cognitionem poterant conducere. Modo vero gravius aliquod nos praestare oportet, et historiae filum minime abrumpere volentes, quae ad alteram Ephesinam", + "candidate_score": 0.651121, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22_24", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. . Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_835", + "psc_text": "Hierosolymorum et Maximi successoris Domni; in aliis vero postponi, et in nona actione reponi, vel in decima, ut modo exstat in Labbeana Conciliorum collectione; et credendum est tantorum discriminum causam notariorum arbitrio et oscitantiae esse adjudicandam. Ne autem vir doctus divinatione uti videretur, sapienter annotavit: quod episcopi cum ad synodos proficiscebantur, solebant notarios suos secum deducere, qui gesta synodalia notis exciperent; qua scilicet finita synodo, codicem Actorum singuli referrent in patriam. Hanc consuetudinem probat primo ex observationibus Henrici Valesii ad Evagrium. Verum nos illam magis confirmamus ex S. Leonis Magni epistolis, qui legatos missurus ad Ephesinam synodum secundam, Dulcitium notarium, cujus fidem satis perspectam habebat, suis legatis, Julio videlicet, Renato et Hilario sociavit, ut testatus est, cum in epistola 24 ad Flavianum, tum in altera 29 ad eamdem Ephesinam synodum. Sed Baluzius, hac observatione praetermissa, aliam retulit desumptam ex Chalcedonensi ipsa synodo, quam eruditis notis adornabat. In actione prima (ait)", + "candidate_score": 0.650868, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_376", + "psc_text": "primates synodi nec resistentibus sibi, nec consentientibus pepercerunt; ubi non omnes qui convenerant interfuisse cognovimus; ubi alios rejectos, alios didicimus intromissos, qui pro unius Dioscori arbitrio impiis subscriptionibus captivas manus dederunt; ubi in omnes saevitum est Ecclesias. His S. Leonis verbis addidit, et quidem rationabiliter, haec alia Quesnellus: Ubi scripta apostolicae sedis episcoporum auribus publicari non sunt permissa; ubi ejusdem legatis suus locus non est concessus; ubi Chalcedonenses Patres testati sunt summam violentiam factam fuisse. Ex quibus tamen omnibus hanc inferri consecutionem arbitratur. Hinc vides (ait) quam merito jure clamavit Flavianus, παραιτοῦμαί σε, Recuso te. Vellem tamen ut lector Quesnelli artem hic animadverteret, qua videlicet a recusatione ad appellationem gradum facere contendat, quibusque coloribus eam studeat ornare. Subdit enim: « Quia episcoporum fere omnium consensus ac subscriptio nonnullam synodi imaginem impio conventui conciliabant, imperatorisque ac potestatum interveniebat auctoritas, Flaviano visum est, cum postmodum libellum apostolicae sedis legatis tradidit, hanc appellationis", + "candidate_score": 0.650805, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_20_22", + "bdc_text": "censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_642", + "psc_text": "concilium et ipse magno desiderio depoposcerat. Quoniam vero quatuor illis viris ex Sicilia et Italia Orientem pro tam gravi negotio adeuntibus valde difficile fuisset Leonis jussa adamussim exsequi, nisi ab aliquo probatae fidei viro, qui omnes Orientalium agendi rationes, studia, artes, vafritiem tergiversationesque apprime noscere potuisset; veritus quidem Leo, et rationabiliter, ne Paschasinus cum aliis legatis in muneribus exsequendis deciperentur, Juliano episcopo Coensi demandat iisdem ea monita et consilia suggerere, eaque praestare subsidia quae ad abolenda evertendaque scandala et ad rerum emergentium necessitates prodesse posse judicabit. Nihil plane nostro confingimus arbitrio. Id indicant illa sanctissimi Leonis summi pontificis verba ad eumdem Coensem episcopum: Ut omnium scandalorum strepitus auferatur, necessario fraternitati tuae quod omni Ecclesiae prosit injungimus, ut cum fratribus et coepiscopis nostris Paschasino et Lucentio . . . . . , quos vice nostra ad praedictum conventum ire praecipimus, curam tuam actionemque conjungas, in omnibus auctoritate nostrae praeceptionis usurus. Notanda", + "candidate_score": 0.650612, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22_24", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. . Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_789", + "psc_text": "decreverit rerum omnium judicium ad aliud tempus et in alio conventu esse reservandum. Quare etsi post horum Actorum abolitionem licitum fuisset Theodoreto caeterisque episcopis gradu depositis ad suas reverti sedes, tamen non constabat an jure vel injuria fuissent depositi, an jure vel ex dispensatione et indulgentia ipsis permitteretur suas retinere sedes. Nam id nova debebat inquisitione scrutari novoque decreto demonstrari, interim eorum causa veluti in proservato (ut aiunt) manente, usque ad definitivam sententiam. Ratio illa tertio loco adducta nimis nutat, si attendamus ad ea quae in superioribus capitibus descripsimus. Non enim Theodoreti causae patrocinari potuit apud Leonem Anatolii testimonium, cum istius fides, ordinatio, stricta necessitudo cum Dioscoro et Eutychiana factione, tales suspiciones in pontificium animum excitassent, ut, nulla ratione habita ad imperatoris Theodosii et Pulcheriae augustae preces, ipse Leo cum ipso Anatolio jam ordinato istius ordinatoribus cummunicare voluerit; quoadusque, misso Abundio Comensi cum aliis tribus legatis apostolicis, et publico celebrato", + "candidate_score": 0.649735, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_801", + "psc_text": "mores pertinentibus Ecclesia Romanae sedis ministerio utatur in definitionibus atque judiciis, ita ut irretractabili firmoque assensu judicium quod prius a prima omnium sede formatum fuit a toto orbe Christiano solemniter recipiatur; inde sequitur exsecutionem decretorum sedis apostolicae demandatam esse episcopis in oecumenicam synodum coalescentibus, ut innotescit ex Actis Ephesini et Chalcedonensis conciliorum, magisque patebit ex subsequentibus, demonstraturi gravissimum facinus Dioscoro fuisse adjudicatum, quod, S. Leonis mandata in synodo altera apud Ephesum coacta exsequi recusans, synodum in latrocinium mutavit. Sed ipse Leo quidem hac in re sibi est factus interpres. Etenim de hoc episcoporum consensu in conciliorum Actis expresso in eodem cap. istius epistolae verba faciens, illud nec per assentationem, nec per obreptionem ab apostolica obtineri sede asseverat: ad quas suspiciones tollendas et si aliqui inventi essent a dissensionis auctore incitati, qui de apostolicae sedis judiciis ambigerent; tamen ad magis veritatem comprobandam, id, Deo volente, permissum est, ut ad majus bonum", + "candidate_score": 0.649172, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_369", + "psc_text": "fasque a Dioscoro praesumpta cognoscantur, nec Ephesino latrocinio accommodari ullo modo possint solitae judiciorum consuetudines et formulae. « Esto enim (ait) recusationi non sit locus secundum juris ordinem, nisi ante latam sententiam, nec appellationi nisi post prolatum judicium, optime id quidem, vel cum legitimus judex merito in suspicionem venit, vel ab incompetente judicium adornatur. » Tandem concludit Quesnellus: At nihil tale in Ephesino concilio reperias. Synodum ait legitime fuisse congregatam jussu principis assensuque Romani pontificis, qui etiam per legatos intererat, recusari ac repudiari nullatenus potuit. Hactenus vero jocari voluisse Quesnellum, ut lectores deciperet, deceptosque in suam traheret opinionem, quis non videt? Calamum stringere fingit contra Joannem David, Petri de Marca adversarium, et ludendo in verbis sibi blanditur, eam Ephesinam synodum in suis exordiis recusari et repudiari nullatenus potuisse, quia legitime congregata jussu principis et Romani pontificis assensu. 3. Sed in hac convocatione difficultatem non versari, lippis tonsoribusque notum est. Quamvis", + "candidate_score": 0.649007, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_130", + "psc_text": "An recordatus est doctissimus antistes veteres recusationem pro appellatione accepisse? An non animadvertit ad Rustici annotationem, qua fassus est, sententiam a Constantinopolitana synodo in Eutychen latam suspensam fuisse vigore litterarum 344 S. Leonis? Nec quidquam conficit quod objiciat Eutychen appellasse alias sedes, quia appellavit synodos Romanam, Alexandrinam, Hierosolymitanam et Thessalonicensem; sed clanculum, et in aurem Patricii Florentii, post judicium factum et post solutam synodum. At haec repugnant cum iis quae testatus est Basilius episcopus, qui recogitans ad ea quae jampridem a pluribus mensibus contigerant, testatus est quod adhuc conventu sedente, et forte cum sententiam in se latam recusavit, se totum commisit ad judicium Romani et Alexandrini antistitis. Certe Basilii testimonio pluris faciendum est quam Constantini monachi, hominis sibi non constantis, haeretici et versipellis, qui omnibus suae artis nervis conabatur ostendere Acta illa Constantinopolitanae synodi esse corrupta atque falsata. Verum quare Alexandrinum episcopum etiam Eutyches nominaverit, non est cur nos dicamus,", + "candidate_score": 0.648471, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_21_23", + "bdc_text": "De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_428", + "psc_text": "Sed legatos, de quibus agimus, ab Occidentali episcoporum synodo mandatum accipere non debuisse perspicuum est. Vidimus enim in praecedentibus non potuisse sanctum Leonem Magnum Occidentalium synodum cogere, etiamsi voluisset. Labente enim mense Maio, Theodosii epistolas accepit pro synodo Ephesina habenda, et ipse incunctanter ablegatos ad illam destinavit, ut constat ex ipsius epistolis ad Flavianum, Theodosium, Julianum Coensem, Pulcheriam Augustam, et ad ipsam Ephesinam synodum, idibus Junii scriptis. An ergo paucorum dierum cursu potuisset concilium Occidentalium episcoporum indicere, agere, et absolvere, ut nimirum hujus auctoritate legati muniti ex Urbe Orientem versus proficiscerentur? Dicat sodes Quesnellus an ipse in evolvendis et adornandis S. P. scriptis hoc argumentum praeviderit; et si praevidit, quomodo illud eripere cogitaverit? 16. Non illud quidem eripere possunt duo illa figmenta quae ad eludendos lectore subjecit, contendendo semel iterumque id factum fuisse a Romanis pontificibus, vel quando oecumenicum concilium sub papa 407 Coelestino erat agendum, vel quando Occidentalium legati", + "candidate_score": 0.648398, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_21_23", + "bdc_text": "De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_415", + "psc_text": "post appellationem interpositam hoc necessario postuletur, canonum Nicaeae habitorum decreta testantur . . . . , quae a totius mundi sacerdotibus constituta, quaeque subter annexa sunt. 13. Patet ergo ad quam dispositionem feliciter pervenire intenderet sanctissimus pontifex Leo; quam quidem nec tamquam injustam, nec malis grassantibus incongruentem, vel imperator, vel alius quispiam reprobare potuisset, ob duo gravissima motiva in jure expressa, quibus summus pontifex insistebat oecumenicum statuendo habere concilium: alterum ergo motivum ex genuinis Nicaenis canonibus a totius mundi sacerdotibus constitutis desumebatur; alterum vero cum ex solemni pontificiorum legatorum reclamatione, tum ex Flaviani appellatione oriebatur. Quae quidem duo, cum hactenus a scriptoribus distincta non fuerint, liberum deinde fuit ipsis pro arbitrio ratiocinari, et in diversas sententias et opiniones abire, prout iis erit exploratum qui Launoii, Petri de Marca, Quesnelli, Joannis Davidis, aliorumque scripta lustrarunt. Verumtamen alias et alias horum scriptorum inter se dissidentium interpretationes in praesens hic subjicere supervacaneum arbitramur.", + "candidate_score": 0.64809, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_11_13", + "bdc_text": "( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I . nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_0", + "psc_text": "LIBER PRIMUS. 316 PROLOQUIUM. Sanctus Leo Magnus strenuus catholicae fidei propugnator, jugulatis jam Priscillianistis, clandestinis, ut ait etiam Quesnellus, Manichaeorum motibus peremptis, et reportato tandem de Pelagianismo per Italiae provincias gliscente singulari triumpho, ad majora progredi cogitur, fortiter feliciterque pugnaturus contra Eutychianos, qui, tamquam novi recentesque hostes ex Oriente prodeuntes, Christi Domini incarnationem oppugnabant. Haec autem haeresis, quae ab uno monacho Constantinopolitani monasterii archimandrita, Eutyche appellato, exordia et nomen accepit, ita trium annorum spatio S. pontificis animum occupavit, ut omnem operam et laborem ad eam funditus delendam impendere debuerit; tum etiam gravissima studia adhibere ad reparanda episcoporum et Ecclesiarum jura a factiosis viris summa injuria violata et abolita. Nequidquam recenseam de ejusdem gravi prudentia qua usus est ad eludenda arbitria et eorum libidinem qui sacrorum canonum regulis contemptis, saeculi dumtaxat potestate, nutu et imperio, violenter sacros orthodoxosque pastores e suis sedibus exturbarunt, vel variis poenarum generibus exagitarunt. In quibus muneribus", + "candidate_score": 0.647855, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12_14", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_0", + "psc_text": "LIBER PRIMUS. 316 PROLOQUIUM. Sanctus Leo Magnus strenuus catholicae fidei propugnator, jugulatis jam Priscillianistis, clandestinis, ut ait etiam Quesnellus, Manichaeorum motibus peremptis, et reportato tandem de Pelagianismo per Italiae provincias gliscente singulari triumpho, ad majora progredi cogitur, fortiter feliciterque pugnaturus contra Eutychianos, qui, tamquam novi recentesque hostes ex Oriente prodeuntes, Christi Domini incarnationem oppugnabant. Haec autem haeresis, quae ab uno monacho Constantinopolitani monasterii archimandrita, Eutyche appellato, exordia et nomen accepit, ita trium annorum spatio S. pontificis animum occupavit, ut omnem operam et laborem ad eam funditus delendam impendere debuerit; tum etiam gravissima studia adhibere ad reparanda episcoporum et Ecclesiarum jura a factiosis viris summa injuria violata et abolita. Nequidquam recenseam de ejusdem gravi prudentia qua usus est ad eludenda arbitria et eorum libidinem qui sacrorum canonum regulis contemptis, saeculi dumtaxat potestate, nutu et imperio, violenter sacros orthodoxosque pastores e suis sedibus exturbarunt, vel variis poenarum generibus exagitarunt. In quibus muneribus", + "candidate_score": 0.647812, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_20_22", + "bdc_text": "censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_370", + "psc_text": "videt? Calamum stringere fingit contra Joannem David, Petri de Marca adversarium, et ludendo in verbis sibi blanditur, eam Ephesinam synodum in suis exordiis recusari et repudiari nullatenus potuisse, quia legitime congregata jussu principis et Romani pontificis assensu. 3. Sed in hac convocatione difficultatem non versari, lippis tonsoribusque notum est. Quamvis tamen dictis in superioribus inhaerendum sit, ostendentes Theodosium apostolicae sedis auctoritatem, non consensum tantum, adhibuisse pro ea synodo habenda. Igitur recusari ac repudiari potuit illa synodus statim in suis exordiis. Quando videlicet Dioscorus, nulla legitima auctoritate munitus, synodum ipse pro arbitrio facere aggressus, deturbando e loco in quo episcopus Constantinopolitanus sedere debebat ipsum Flavianum, illius Ecclesiae legitimum pastorem; quando 395 instructus de mandatis quae legati S. Leonis deferebant, debitum locum et honorem nec ipsis dedit, nec umquam permisit quod commonitoria et epistola dogmatica quae exhibuerunt in synodo legerentur. Quid plura? Potuit rejici et recusari illa synodus, quando Flaviano, legatis pontificiis", + "candidate_score": 0.646731, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_21_23", + "bdc_text": "De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_248", + "psc_text": "urbe epistolae deferri poterant, ut ex subsequenti rerum narratione constabit. Falso itaque ratiocinatus est Quesnellus, in suspicionem cadens quod S. Leo has litteras concilii indices dissimulaverit, praetextu concilii intra Italiam cogendi. 7. Jam vero ad Theodosii jussionem gradum faciamus, qua sancitum voluit generale apud Ephesum cogi concilium, ex qua narratione magis magisque exploratum erit quidquid in superioribus explicavimus. Postquam ergo (scribit Liberatus diaconus) nihil probatum est notariis de falsitate gestorum, Eutyches petit Dioscorum Alexandrinum episcopum, ut quaereret quae de illo acta sunt, et causam examinaret. Agebat apud principem universalem fieri synodum, ut probaretur judicium Flaviani. Scripsit ergo Dioscorus Theodosio imperatori, quia aliam fieri synodum generalem oportebat, et ut fieret persuasit Eutyches. Annuit imperator. Et dirigens sacram Dioscoro in Alexandriam. Porro si ad hoc plurium epistolarum commercium, quod inter Eutychen et Dioscorum, et Dioscorum inter et imperatorem, contigit attendamus, quod nonnisi post diem vigesimam quintam Aprilis inchoatum est, credere debemus litteras", + "candidate_score": 0.646688, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_20_22", + "bdc_text": "censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_977", + "psc_text": "pro Constantinopolitanae sedis honore, privilegiis et praerogativis adaugendis. Canonem porro hunc, tum etiam omni effectu caruisse, quia Leonis praedecessores illum haud approbarunt, nec pro firmitate obtinenda Constantinopolitani PP. ad apostolicam sedem illum transmiserunt, S. P. asseverat. Persuasioni enim tuae (scribit S. Leo) in nullo penitus suffragatur quorumdam episcoporum ante sexaginta annos (ut jactas) facta conscriptio, numquam a praedecessoribus tuis ad apostolicae sedis transmissa notitiam, cui ab initio sui caducae dudumque collapsae sera nunc et inutilia subjicere fulcimenta voluisti, eliciendo a fratribus speciem consensionis quam tibi in suam injuriam verecundia fatigata praeberet. Laborarunt omnes scriptores inquirentes cur canon iste de quo agitur jam a sexaginta annis in Constantinopolitano concilio conscriptus, omni effectu caruisset; atque in diversas abierunt opiniones, aliter et aliter ratiocinantes, potissimum cum noster S. pontifex affirmet: Numquam a praedecessoribus tuis ad apostolicae sedis transmissa notitiam, et aliunde innotescat Constantinopolitanum primum concilium ab apostolica sede fuisse receptum. Inter caeteros autem", + "candidate_score": 0.646593, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_942", + "psc_text": "Nicaenae synodi fixa decretis, nulla possunt improbitate convelli, nulla violari novitate. In quo opere (sequentium verborum pondus animadvertere lector noster non negligat), auxiliante Christo, fideliter exsequendo, necesse est me perseverantem exhibere famulatum: quoniam dispensatio mihi credita, et ad meum tendit reatum, si paternarum regulae sanctionum quae in synodo Nicaena ad totius Ecclesiae regimen, Spiritu Dei instruente, sunt conditae, me, quod absit, connivente, violentur, et major sit apud me unius fratris voluntas quam universae domus Dei communis utilitas. 7. Jam vero si in his rebus conscribendis brevitatis studio nimis non urgerer, latissimus mihi aperiretur campus eorum systema evertendi qui Romanos pontifices conciliorum sanctionibus subesse fabulantur, uti etiam judicare voluit Quesnellus subdole ad marginem illius loci annotando: « Canonibus obnoxius pontifex Romanus, iisdem famulari debet in dispensationibus. » Non enim aut Romanorum pontificum universalis auctoritas 514 limitatur, neque ipsi Romani pontifices conciliis subesse dicuntur, si, in iis quae ad universale Ecclesiae regimen", + "candidate_score": 0.646469, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_20_22", + "bdc_text": "censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_571", + "psc_text": "concilium generale removenda esse scandala. Haec ergo epistola, si cum praecedenti scripta ad Theodosium conferatur, ambas verbis dumtaxat inter se differre notum erit; et in fine ipsius Augustae clementiam pulsat, ut, ipsa annitente, jubeatur universale concilium sacerdotum intra Italiam haberi, quo, remota arte fallendi, tandem pateat quid altiore tractatu aut coerceri debeat aut sanari. 7. Diligentius interim inquirendum esse arbitramur cur. S. Leo summus pontifex suspensus haeserit in assensu praebendo Anatolio jam ad episcopatum Constantinopolitanum assumpto, distuleritque ad eum scribere non dilectionem negans, sed manifestationem catholicae veritatis exspectans. Hanc pontificii animi suspensionem ex multis causis originem habuisse superius indicavimus. Duas tamen inter caeteras idem S. Leo expresse patefecit in alia epistola ad archimandritas monasteriorum Constantinopolitanorum scripta, quae apud Quesnellum 53 est. Alias vero 34. In hac quippe epistola se laborare sollicitudine asseverat, quae eum metuere compellit ne improbitas Eutychiana, quae in suis fuerat amputanda principiis, processu temporis fieret pertinacior et", + "candidate_score": 0.646201, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_11_13", + "bdc_text": "( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I . nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_943", + "psc_text": "conciliorum sanctionibus subesse fabulantur, uti etiam judicare voluit Quesnellus subdole ad marginem illius loci annotando: « Canonibus obnoxius pontifex Romanus, iisdem famulari debet in dispensationibus. » Non enim aut Romanorum pontificum universalis auctoritas 514 limitatur, neque ipsi Romani pontifices conciliis subesse dicuntur, si, in iis quae ad universale Ecclesiae regimen spectant, regulas sanctionum spiritu Dei instruente conditas custoditas volunt, et ut fideliter exsecutioni demandentur satagunt. Possunt tamen Romani pontifices in Ecclesia agere quod a generalibus conciliis facere cautum est. Immo possunt abolere, in irritum mittere, reformare, et tamquam nulla declarare synodorum statuta quae ecclesiasticis regulis repugnent, quaeque ad disciplinae ordinem et oeconomiam subvertendam ordinata sunt; quae sane nullum argumentum suppeditant eos conciliis generalibus subesse; sed potius concilia ipsa vim et auctoritatem a solis Romanis pontificibus obtinere. Et quidem cum canonum dispensatio, auctore ipso Leone, solo Romano pontifici credita sit, et ad hujus tendat reatum, si, posthabita universae Ecclesiae utilitate, apud", + "candidate_score": 0.6448, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_44_46", + "bdc_text": "Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit . Sed immobilis ille perstitit . Quod qua causa et quorum adhibitis consiliis factum sit , iam primum liquet , quum Gallum videmus HessoLandgraf Philipp von Hessen .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_671", + "psc_text": "Hisce autem verbis quadraginta illi quatuor episcopi suam claudunt epistolam, singulique huic subscribunt, eas formulas adhibentes quibus supremum Ecclesiae regimen Romanis pontificibus convenire passim probari solet. Paschasius Quesnellus, tom. II Operum S. Leonis singillatim horum Gallorum praesulum episcopales sedes ex aliis et aliis monumentis recensuit, ut videre est pag. 478 ad quam lectorem remittimus, ne nimium extra propositum scopum vagemur. Synodica hujusmodi Gallorum episcoporum epistola a S. pontifice Leone accepta, ipse ad eosdem rescribere non diu distulit, et servata sui muneris amplitudine, hisce gravibus vocibus suam epistolam orditur: Optassemus quidem fraternitatis vestrae litteras eo tempore quo promiseratis accipere, ut profecturis ad Orientem fratribus nostris, quos ad sanctam synodum vice nostra pro catholicae fidei defensione direximus, etiam vestrae sententiae professio jungeretur. Tarditatem tamen se excusare fatetur ob inopinata obstacula quae praepedierunt ne citius in unum convenirent. Multo gaudio deinde eorum litteras recensuisse asseverat, quas se ait probare, quia eruditione Spiritus sancti", + "candidate_score": 0.644409, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_133", + "psc_text": "privatum etiam antequam synodus generalis cogeretur, persuasi sumus. Potissimum cum habeamus tantummodo Cyrillo commissum fuisse munus ut pontificiam sententiam exsecutioni fideliter demandaret eamque Ephesinae synodo proponeret, decem dierum induciis Nestorio reservatis, in quibus deliberaret an a pravo suo dogmate vellet abscedere, illudque ejurare. Assertum explicatione non indiget, cum ipse Petrus de Marca S. Coelestini papae epistolam ad Cyrillum interpretatus sit dicendo: Et Coelestinus dat in mandatis Cyrillo ut Romanae sedis auctoritate ascita et vice, et loco, et potestate pontificia usus, sententiam istam exsequatur, et illi Ecclesiae (Constantinopolitanae nimirum) prospiciat. Leo Magnus autem immediatum praedecessorem in pontificatu habuit Coelestinum. At sub istius regimine laudata prima illa regula prorsus Ecclesiae Patribus erat ignota, et tamen de episcopo e gradu dejiciendo, de fidei causa omnibus communi et generali agebatur. Et hoc non obstante, Rom. pontifex Coelestinus decernit, statuit, judicat, inducias ad resipiscendum concedit, non exspectato aliorum patriarcharum judicio, vel suffragio; sed dumtaxat decretorum", + "candidate_score": 0.643931, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_134", + "psc_text": "istius regimine laudata prima illa regula prorsus Ecclesiae Patribus erat ignota, et tamen de episcopo e gradu dejiciendo, de fidei causa omnibus communi et generali agebatur. Et hoc non obstante, Rom. pontifex Coelestinus decernit, statuit, judicat, inducias ad resipiscendum concedit, non exspectato aliorum patriarcharum judicio, vel suffragio; sed dumtaxat decretorum a se latorum exsecutionem Cyrillo demandat. Igitur et Petri de Marca dictis insistendo, haud video ex qua lege, canone aut imperiali constitutione ejusmodi regula depromi possit. Prorsus itaque credenda erit arbitraria, derivata a systemate et voluntate pontificiae auctoritatis limitandae, et intra angustos cancellos coercendae. De quo systemate quidem plura diceremus, si nostri instituti propositum id pateretur. Juvat interim vidisse egregiam non esse hanc regulam, quemadmodum Marca decantat, quia nullo jure nullave consuetudine firmatam esse reperimus. 345 14. Hanc praerogativam forte altera regula assequetur, quam idem auctor subjecit. Videlicet appellationes factas ad patriarchas censeri etiam factas ad eorum synodos, ut constat", + "candidate_score": 0.642785, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_300", + "psc_text": "necesse est eum dare rationem, qui cum personam judicandi non haberet, praesumpsit et ausus est synodum facere (id est synodo generali praesidere), quod 380 sine auctoritate sedis apostolicae numquam licuit, numquam factum est. Haec ergo sunt quae cum laudabili eximiae eruditionis apparatu idem Christianus Lupus annotavit; ut videlicet ostenderet Theodosium facile purgari posse ab ea schismatis nota, qua inuri posse ob violata apostolicae sedis jura, post Baronium, multi, et fere omnes, scriptores opinati sunt. Verumtamen varia Christiano Lupo negotium facessere possunt, illiusque opinationem extenuare. Nam imprimis quod spectat ad imperatoris divalem, qua Dioscorus synodi praeses constitutus legitur, eam aliter ac illius verba sonant difficile est interpretari. Habet enim: Hac de causa necessarium duximus his sacris litteris uti ad tuam reverentiam, per quas manifestum facimus tuae beatitudini, et universae sanctae synodo, quod nos, regulas Patrum sequentes, non solum propter Theodoretum, sed etiam alios omnes qui ad congregatam sanctam synodum pertinent, auctoritatem", + "candidate_score": 0.642267, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_44_46", + "bdc_text": "Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit . Sed immobilis ille perstitit . Quod qua causa et quorum adhibitis consiliis factum sit , iam primum liquet , quum Gallum videmus HessoLandgraf Philipp von Hessen .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_895", + "psc_text": "hoc loco, sed ait simpliciter: Ὁ πάπας οὕτος ἡρμήνευσεν. Et id quidem in omnibus Evagrii editionibus Graecis. Ad Latinos quod attinet, epist. Hilari diaconi ad Pulcheriam augustam scripta post latrocinium Ephesinum, quae ab eodem viro clarissimo relata est inter epistolas S. Leonis, satis magnam fidem facit consuesse tum Rom. pontifices appellari simpliciter papas. Sic enim ait: Manifesta necessitas erat quae litteras B. papae ad vestram clementiam directas offerre compelleret. Non utar auctoritate epist. Gallae Placidiae ad eamdem Pulcheriam augustam, in qua scriptum est: Multitudine sacerdotum Romanus Leo papa circumdatus, quia reponi posset vocem papa hic esse cum adjuncto. Breviculus Historiae Eutychianistarum: Superveniente Uranio subadjuvo, et contra Joannem jam episcopum sacra principis deferente, ab episcopatus illius confirmatione papa suspensus est. Sufficiunt autem, ut arbitror, illa quae jam dicta sunt, ad infringendam vim illius argumenti quod adversum hunc locum Paschasius Quesnellus adduxit. 22. Quoniam vero multarum rerum congeriem in suam coegerat dissertationem", + "candidate_score": 0.642221, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12_14", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_965", + "psc_text": "Pulcheriam in partem abrogati canonis quo Constantinopolitanae Ecclesiae jura sanciebatur venisse crederetur. » Igitur si mulieres ejusmodi juribus prorsus divina lege carere debent, locus Bellarmino doctissimo atque catholico viro superesse non poterat ut Leoni atque Pulcheriae augustae communem faceret illam auctoritatem et jurisdictionem, ob quam summus pontifex scribit: Unita nobiscum fidei vestrae pietate in irritum mittimus, et per auctoritatem beati Petri apostoli generali definitione cassamus. Pudeat ergo Launoium ita ratiocinari voluisse, et attendat duplici titulo dumtaxat S. Leonem Pulcheriam rogasse ut in partem abrogati canonis veniret, neuter quorum ipsius systemati suffragatur. Primus enim titulus erat pietas fidei augustae, qua multifarie et multis modis semper operam dederat ut Leonis vota implerentur, tum in iis quae Flaviani omniumque orthodoxorum causas respiciebant, tum in caeteris quae ad Eutychianorum exitium et condemnationem ordinabantur. Alter vero erat titulus servandae ecclesiasticae pacis et tranquillitatis, quae procul dubio vulnerata et disrupta omnino fuisset, si sextus Nicaenus canon,", + "candidate_score": 0.641576, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_44_46", + "bdc_text": "Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit . Sed immobilis ille perstitit . Quod qua causa et quorum adhibitis consiliis factum sit , iam primum liquet , quum Gallum videmus HessoLandgraf Philipp von Hessen .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_561", + "psc_text": "S. pontificis epistolam cum praecedentis Anatolii epistolae fragmento conferamus. 434 Nondum enim Anatolium fuisse sacra episcopali ordinatione initiatum, non obscure indicare videntur S. pontificis verba, qui suum consensum ad ordinationem illius suspendit, et fidei professionem exigit; quemadmodum etiam legimus in primo capite synopsis hujus epistolae. Sed clarius id etiam eruimus ex ipsis Leoninis verbis: Sed ne (ait) in praejudicium catholicae defensionis viderer egisse, de ordinatione ejus qui Constantinopolitanae coepit Ecclesiae praesidere nihil interim in alterutram partem temere scribendum putavi, non dilectionem negans, sed manifestationem catholicae veritatis exspectans. Quae sane verba etiam absque violenta interpretatione explicari possent Anatolium nondum fuisse ordinatum, sed electum episcopum tantummodo fuisse; et tum Romani pontificis consensum exspectasse, ut sacrae ordinationis donum obtineret. Sed isthaec explicatio minime cohaeret Anatolii verbis, quibus fassus est episcoporum synodum Constantinopoli versantium sine mora ad eum ordinandum processisse. Quare, ad utriusque epistolae sensa concilianda, alterutrum esse affirmandum arbitror: nimirum, imperatorem ad S.", + "candidate_score": 0.640299, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_469", + "psc_text": "divina institutione ad unam Petri sedem universalis Ecclesiae cura confluere debebat? Nugae, merae nugae. Aliter enim ratiocinatus est S. Leo, ut membra suo capiti sine ullo prorsus dissidio adhaererent. Et propterea mirum non est si titulo ecclesiastici primatus sibi concessi, etiam independenter a quacumque synodo, rerum agendarum in synodis etiam oecumenicis regulas inviolabiliter observandas praescripsit, horum auctoritatem in judiciis ferendis inter arctos limites restrinxit, et tandem sibi reservavit examinare atque perpendere an quorumdam in graviora crimina lapsorum satisfactio et poenitentia veniam et reconciliationem mereretur. Aliud adhuc gravius restat, quo perstringatur Quesnellus, et cum eo caeteri in superioribus indicati. Nimirum cautum voluisse S. pontificem ne episcopi etiam in celebri Chalcedonensi concilio convenientes quibusdam jam communione privatis indulgentiam concederent; vetuitque Anatolio et caeteris Constantinopolitanae Ecclesiae presbyteris, vel episcopis, ne eorum nomina ad altare recitare auderent, priusquam ipsa apostolica sedes quid esset faciendum statueret. Ut (ait), pertractata qualitate causarum, nostra quid debeat observari", + "candidate_score": 0.640221, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_548", + "psc_text": "et S. Leo ex hac luce migraverat 461. Vix ergo dubitare possumus apostolicam sedem, fidelem sacrarum Scripturarum, et doctrinae Patrum interpretem atque custodem, ad quarum normam sua judicia dirigit, potuisse in irritum mittere, omnem synodum quae hisce regulis non responderet; atque deinde sua decreta edita patefacere aliis episcopis, ne ratum habere auderent quod ab ipsa fuerat reprobatum. Hanc quidem agendi rationem secutum fuisse S. Leonem, constat ex mox describendis. Recurrente namque autumni tempore in quo Romae anniversaria synodus solemniter agebatur, episcopis caeterisque Ecclesiarum ministris qui huc convenerant male gestam depraedatoriam Ephesinam synodum indicavit, ne quisquam Dioscoro et Eutychianae factioni in posterum communicare auderet, sed omnes sancto Flaviano adhaererent. Miseratus praeterea super infelicem statum omnium Ecclesiarum Orientis, de generali cogendo concilio statuendum esse judicavit. Etenim cum totius causae summa ad ipsum omni divino et ecclesiastico jure esset devoluta, cum propter suorum legatorum reclamationem, tum propter Flaviani aliorumque appellationes, idcirco aptiora remedia", + "candidate_score": 0.63969, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_11_13", + "bdc_text": "( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I . nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_513", + "psc_text": "Romana Ecclesia ejusmodi jura exercuit sanct. mem. Athanasium absolvendo. 11. At demus Launoium haec omnia dissimulare debuisse, ut impune et solo rixandi animo Bellarminum doctum virum exagitaret. An forte id aeque facere poterat Quesnellus, qui in adornandis S. Leonis Operibus non semel hujus epistolam 89, quae est ad episcopos Viennensis provinciae, inter alias eum lustrare oportuit? Ipse quidem S. Leo de appellationum jure agens, S. Julii P. testimonio suffragatur, nec ab alia origine quam a divina institutione illas derivari amplissime affirmavit. Nullum igitur ad Sardicenses canones habens respectum ita scribit apostolicam sedem pro sui reverentia ab omnium provinciarum sacerdotibus innumeris relationibus fuisse consultam, et per diversarum, quemadmodum vetus consuetudo poscebat, appellationem causarum, aut retractata, aut confirmata fuisse judicia. Ad hoc quidem testimonium animadvertit Quesnellus. Sed relicta praecedenti loquendi phrasi de judiciorum auctoritate per litigantium compromissum accepta, nihilominus istorum verborum vim minuere nisus est, ita ad suae editionis marginem annotando: Appellationes", + "candidate_score": 0.639362, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12_14", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_508", + "psc_text": "Bellarminum exagitando. Siquidem Gelasius papa in sua epistola minime recessit a suorum praedecessorum sententiis, qui, ut vidimus, affirmarunt Romanae sedis episcopos divino jure posse de omnium Ecclesiarum causis judicare, quin alicui liceat judicare de ejus judicio. Neque nostra aut Bellarmini argumenta infirmari possunt iis vocibus, canones appellari voluerint. Nam eo loci Gelasius non usurpavit illam vocem canones pro conciliorum decretis, ut perperam adversarius explicare conatur, sed eam adhibuit pontifex ad innuendam regulam illam divina dispositione stabilitam, et usu firmatam, qua beati Petri sedi jus datum fuit resolvendi omnium Ecclesiarum judicia, neque cuiquam de ejus judicio liceret judicare. Et ne videar fabulationibus verba vendere, rogabo Launoium potissimum an umquam Gelasii epistolam de qua agimus lustraverit? Jam lustrasse credendum est, cum de fraude Bellarminum arguat, quod has voces, canones appellare voluerint, suppresserit. Igitur debuit ei innotescere praedictam epistolam hunc titulum perferre: Acacium solius apostolicae sedis judicio jure damnatum Gelasius ostendit. Non potuit", + "candidate_score": 0.63866, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_28", + "bdc_text": "Regem primo statim congressu adortus deliberandum proposuit Clemens VII .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_172", + "psc_text": "gloriosissimis principibus, atque illustri ac celebri senatui, et clero universo, et populo, ut aliquod honoris incrementum sentiret sedes sanctissima quae est in hac regia urbe Constantinopolitana. . . . . Ut autem facilius hocce honoris incrementum eidem concederetur, provocavit ad illum canonem Constantinopolitani concilii primi sub Theodosio imperatore: in mentem quoque Romani pontificis revocavit nomen Magni Nectarii, Timothei Alexandrini, aliorumque, qui in ea synodo suffragati fuerunt: protestatur idem Anatolius eam causam in concilio fuisse pertractatam a PP., ea ducti fiducia, ut a Romano pontifice approbaretur: Confidentes fore ut ratum habeat honorem sedis Constantinopolitanae, ut pote quae jam ante apostolici vestri throni curam et concordiam habet, et per omnia communem opem quibuscumque rebus indigebat communicavit. In inferioribus vero, de praecipua cura quam Rom. sedes erga Constantinopolitanam Ecclesiam exercuit agens, inter alia multa quae ipse episcopus Anatolius Leoni censuit suggerendum, ut hujus animus lubenter moveretur 353 ad confirmandum ratumque habendum canonem illum,", + "candidate_score": 0.638367, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_44_46", + "bdc_text": "Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit . Sed immobilis ille perstitit . Quod qua causa et quorum adhibitis consiliis factum sit , iam primum liquet , quum Gallum videmus HessoLandgraf Philipp von Hessen .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_98", + "psc_text": "et non potius procurasse ut primitus nos (ait) insinuatio tuae relationis instrueret. Haec verba, ut diximus, indicant quemadmodum in similibus contentionis causis, in quibus de fidei articulis agebatur, Rom. pontifex erat instruendus simul et consulendus, ne de rerum gestarum fide posset ambigere. Addidit deinde statim: Accepimus enim libellum Eutychis presbyteri, qui se queritur, accusante Eusebio episcopo, immerito communione fuisse privatum, maxime cum vocatum se adfuisse testetur, nec suam praesentiam denegasset, adeo ut in ipso judicio libellum appellationis suae se asserat obtulisse, nec tamen fuisse susceptum. Hic loqui S. Leonem de appellatione sibi facta, quam ordinarie ecclesiasticum subeuntes judicium facere consueverant, nulli dubium est. An vero illam fecerit, vel non fecerit, opportuno tempore, cum videlicet proferebatur judicium, id Leonem latebat. Necdum plene de rebus quae contigerant fuerat instructus. Sed opportuno tempore Eutychen appellationem interposuisse eum credere oportebat. Nam ait, Eutyches videns appellationem suam non esse susceptam, compulsus est contestatorios libellos in", + "candidate_score": 0.637931, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_59_61", + "bdc_text": "cardinali Francisco a Turnone dictus , de summi pontificis romani Clementis , ejus nominis septimi , ad christianissimum regum , in terram Franciam , magnifico adventu , ejusdemque triumphali in urbem Massiliam acceptione» , Lyon 1534 . Vorhanden in : Paris Bibliothèque Nationale ( Signatur :", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_580", + "psc_text": "agendam Hierosolymam misit, atque alia multa praestitit, quae a Nicephoro describuntur, quamvis revera Baronius merito lectores admoneat Nicephorum allucinationem esse passum, cum scripsit Theodosium jussisse ut Flaviani sacrum corpus in Constantinopolitanam urbem solemni pompa transferretur. Hanc enim translationem decreto Marciani contigisse, exploratum est. 9. Ut autem res contigerint, in praesens inquirere opus non est. Quare cum non aliud interim nobis occurrat quod ad Leonis pontificiam agendi rationem pertineat, idcirco ab hac Exercitatione manum removemus. Unica dumtaxat superest brevissima epistola ad Faustum presbyterum scripta, in qua S. Leo istius fidem laudat, et ad sollicitudinem hortatur. Sed an haec praecedentibus socianda sit, nec ipsius textu, in quo nulla mentio facta est de rebus Constantinopoli per legatos agendis, indicatum est; neque ex consulari nota, quae desideratur, colligi potest. De Constantinopolitana ergo synodo, in qua solemnis ab Anatolio fidei professio emissa fuit, ac de reliquis a sancto Leone Magno gestis ante Chalcedonense concilium, verba", + "candidate_score": 0.636668, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_948", + "psc_text": "appellata fuerit. Ait ergo: Romana sedes apostolica ἀντονομαστικῶς appellatur, quia a principibus apostolorum fundata et utriusque sanguine consecrata fuit. Subdit hanc denominationem aliis et aliis de causis convenire Ecclesiae Alexandrinae, Antiochenae, Hierosolymorum, Ephesiorum, atque nonnullis, juxta PP. diversas loquendi formulas, quas ibidem describit. Quid vero ex tam incongruo eruditionis 515 apparatu lectoribus insinuare voluerit, prorsus ignoro. Immo si suspicari mihi liceret, conjicerem eo voluisse Romanorum pontificum praerogativas minuere, cum principaliorem causam reticeat ob quam Romana sedes apostolica appelletur. Dato igitur quod aliorum Ecclesiae ob alias et alias acceptiones honoris causa a veteribus apostolicae dictae fuerint, nulla tamen principalius, et cum omni proprietate talis dicta est, nisi sola Romana sedes, in qua divi Petri auctoritatem vivere et perpetuo duraturam esse S. Leo ipse innumeris locis fassus est, quamque haereditario jure Romani pontifices ipsius Petri successores in universum Ecclesiae corpus diffundunt, ut nihil prorsus in caeteris membris esse possit quod ab isto", + "candidate_score": 0.634657, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_637", + "psc_text": "haud esse assecutum. Votis enim Marciani imperatoris potuisset Leo obsistere, ut sincere fassus in epistola hac occasione ad eumdem scripta. Cujus quippe voluntati non alia de causa obviare distulit, ne devoto principis arbitrio repugnare velle videretur. Ad haec verba animadvertat, quaeso, Quesnellus, et quotquot cum eo nugari solent. Credebamus clementiam vestram (ita epistolam orditur) id desiderio nostro posse praestare, ut, praesenti necessitate respecta, differri ad opportunius tempus sacerdotalem synodum juberetis. Hujus pontificiae fiduciae illud erat fundamentum: Ut, evocatis de cunctis provinciis sacerdotibus, vere posset esse universale concilium. 3. Quis enim ignorat externam illorum afflictorum temporum faciem multarum provinciarum episcopis prohibere potuisse e suis dioecesibus exire, ne plebes sibi commissas barbarorum furori tamquam orphanas desererent, et semetipsos iis periculis exponerent quae ab hostium copiis pati solent? Non aegre igitur ferebat Leo quod synodus non differretur, vel quia imperiali jussione, cui non potuisset obsistere, urgeretur; sed quia tempus illud minus congruum pro", + "candidate_score": 0.634652, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_21", + "bdc_text": "De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_238", + "psc_text": "ad imperatorem pertinere. Verum cum ejusmodi argumenta passim refellant catholici doctores, et aliquid in alio nostro opere dixerimus, praesentis otii non erit hanc excutere controversiam. Idcirco praecedentem rerum historicarum narrationem confirmamus alia Leonis epistola ad Flavianum scripta. In ea quippe S. episcopum monet de acceptis ejus litteris cum synodalibus Actis contra Eutychen exaratis. Spondet sollicitudinem suam, 367 nulla ratione pati volens aut Eutychen in suae persuasionis pravitate persistere, aut Flavianum ipsum, qui zelo fidei pravo et stulto resistebat errori, diutina adversae partis impugnatione turbari. In hac tamen nec unum verbum exprimit de concilio vel intra Italiam, vel apud Ephesum habendo. Quod forte mente non adhuc revolvebat, quodque concilium postmodum vix quatuor elapsis diebus imperatori Theodosio, ut vidimus, indicavit. 3. Quesnellus tamen ad laudatam Leonis epistolam Theodosio conscriptam animadvertens, suspicatur jam sancto pontifici innotuisse imperatoris deliberationem de concilio apud Ephesum habendo. Propterea sequentem annotationem ad epistolae calcem affigere statuit: « VIII", + "candidate_score": 0.633428, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_580", + "psc_text": "agendam Hierosolymam misit, atque alia multa praestitit, quae a Nicephoro describuntur, quamvis revera Baronius merito lectores admoneat Nicephorum allucinationem esse passum, cum scripsit Theodosium jussisse ut Flaviani sacrum corpus in Constantinopolitanam urbem solemni pompa transferretur. Hanc enim translationem decreto Marciani contigisse, exploratum est. 9. Ut autem res contigerint, in praesens inquirere opus non est. Quare cum non aliud interim nobis occurrat quod ad Leonis pontificiam agendi rationem pertineat, idcirco ab hac Exercitatione manum removemus. Unica dumtaxat superest brevissima epistola ad Faustum presbyterum scripta, in qua S. Leo istius fidem laudat, et ad sollicitudinem hortatur. Sed an haec praecedentibus socianda sit, nec ipsius textu, in quo nulla mentio facta est de rebus Constantinopoli per legatos agendis, indicatum est; neque ex consulari nota, quae desideratur, colligi potest. De Constantinopolitana ergo synodo, in qua solemnis ab Anatolio fidei professio emissa fuit, ac de reliquis a sancto Leone Magno gestis ante Chalcedonense concilium, verba", + "candidate_score": 0.631588, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_647", + "psc_text": "Ex quo Leonis Magni pontificis mandato intelligimus Eusebium Dorylaei, Theodoretum Cyri, aliosque catholicos episcopos, qui violentiam passi fuerant, propriis sedibus esse restituendos; Domno vero Antiocheno, Dioscori et Eutychetis nutibus suffragatori, nullum jus superesse potuisse ut pristino honori et dignitati quibus exutus fuerat restitueretur. Profecto si hanc Leoninam praescriptionem Quesnellus attendisset, vix unam ex tantis quaestionibus excitasset, inquirondo cur, rescissis a Leone latrocinii Ephesini actis, non fuisset ei permissum ad Antiochenam sedem remeare, pro qua Maximus fuerat ordinatus; neque incassum tantopere laborasset ut contenderet actionem illam de Domno Antiocheno esse supposititiam. 6. Sed ad rem nostram iterum venire volentes, Leo Magnus ab incoepto non desistit studio. Nam discessurus Bonifacius presbyter ex urbe Roma, ut pontificii vicarii sive legati munere in synodo fungeretur, huic novas litteras Marciano augusto reddendas tradidit, in duo tantum capita distributas; quorum priori in imperatoris mentem praecedentem renovat petitionem, qua ad tranquilliora tempora, longe ab hostili metu, synodum", + "candidate_score": 0.630411, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_1_3", + "bdc_text": "Orator ille Gallicus Guillaume du Bellay. , quo de ante ad te scripsiDieser nicht mehr erhaltene Brief Vadians dürfte wohl Anfang Mai geschrieben worden sein im Zusammenhang mit du Bellays Reise von München ( welches er in der Nacht vom 27 . auf den 28 . April verließ )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_293", + "psc_text": "Nam cum ab eo novas litteras per Basilium diaconum accepisset, duodecimo kalendas Augusti ad eum rescripsit, suisque in litteris, ut strenue contra inimicos nativitatis et crucis Christi dimicaret, quin ab adversariorum potestatibus et insidiis territaretur adhortatur. Ut hanc animi firmitatem ei suaderet Pauli apostoli verbis usus est: In nullo terreamini ab adversariis, quae est illis causa perditionis, vobis autem salutis. Sed sancto pontifici aliquo modo innotuisse tum Dioscori, Chrysaphii, caeterorumque Eutychianorum machinationes argumentari licet. Quia Basilius litterarum Flaviani perlator recenter e Constantinopoli abscesserat, et multa Leoni narrasse quae in Flaviani epistola non continebantur, indicant S. P. verba illa: Et ad familiarem interrogationem idoneus erat sermo praedicti, per quem nunc alloquia reddentes, dilectionem tuam per Dei nostri gratiam, in quo fidimus, cohortamur, utentes verbis apostolicis, etc. Non obstante tamen tantarum perturbationum conflictu, imperitorum insaniam curare cupiens, mandat Flaviano patientiae medicinam adhibere. Ad curandam (ait) imperitorum insaniam, etiam patientiae vos adhibere volumus", + "candidate_score": 0.627497, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_13", + "bdc_text": "ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_692", + "psc_text": "arbitrati sumus. Tria igitur cum sint quae Magni pontificis vota, ut diximus in praecedentibus, respiciunt, quaeque tandem fideliter exsecutioni in ea synodo fuere demandata, singula indicabo. Primum igitur ad fidei causam pertinebat, de qua in synodi exordiis pertractari coeptum est. Nam Paschasinus Lilybaei episcopus, Leonis mandatis obtemperaturus, petiit ut Dioscorus e synodo discederet; nam inter reos dumtaxat, non inter judices, ille erat admittendus. Et quamvis isthaec petitio dura visa fuerit, tamen ad compescendos aliquos dissensionis motus inter Orientales excitatos, et ad praecavendas inducias quae ex canonicis citationibus contingere solent, judices dixerunt ut tamquam judicandus in medio sederet. Tum, accepta ab Eusebio Dorylaei facultate Dioscorum accusandi, hunc, et laesae fidei, et sacrilegi homicidii reum ob necem Flaviano illatam postulabat. Et, lecto accusationis libello Marciano imperatori oblato, Dioscorus objecta diluere nitebatur, dicendo Flavianum legitime condemnatum in synodo imperatoris Theodosii auctoritate congregata. Sed quid in latrocinalibus Actis contineretur ex horum lectione sciscitatum est.", + "candidate_score": 0.627403, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_13", + "bdc_text": "ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_414", + "psc_text": "vel timore acti, vel ignorantia decepti, a fidei et charitatis institutis deviarunt; vel illi quoque qui malitiose sese criminibus inquinaverunt, minime ab Ecclesiae unitate exciderent, vel separarentur; quoties, mutato consilio, per debitam solemnem retractationem ad poenitentiam reducerentur. Perpendere ergo opus erat Quesnello sequentium verborum sensum, antequam contra Joannem David caeterosque melioris judicii 404 et doctrinae scriptores causam vicisse sibi blandiretur. Convenientibus utique (ait S. Leo) Orientalium provinciarum episcopis, quorum si qui superati minis atque injuriis a veritatis tramite deviarunt, salutaribus remediis in integrum revocentur; ipsique quorum est causa durior, si consiliis melioribus acquiescant, ab Ecclesiae unitate non excidant. Quam autem post appellationem interpositam hoc necessario postuletur, canonum Nicaeae habitorum decreta testantur . . . . , quae a totius mundi sacerdotibus constituta, quaeque subter annexa sunt. 13. Patet ergo ad quam dispositionem feliciter pervenire intenderet sanctissimus pontifex Leo; quam quidem nec tamquam injustam, nec malis grassantibus incongruentem, vel imperator, vel", + "candidate_score": 0.626483, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_266", + "psc_text": "certiorem Flavianum de legatorum profectione quid impedit? Non ita facile enim erat epistolarum commercium, nec ita expeditum et tutum, ut certo sibi persuadere posset quod, nullo interposito impedimento quod epistolarum et perlatorum cursum retardaret, ejus epistolae ex urbe Roma citissime Constantinopolim deferrentur. Quod ultro quidem dat ipse Quesnellus in dissertatione de Vita et Rebus a magno Leone gestis, affirmans S. pontificis animum quandoque fluctuasse, ut litterae quas ad imperatorem aliosque Orientalium miserat fideliter redderentur. Sed ne abscedamus ab ea agendi ratione quam cum Flaviano ipso idem S. Leo servavit, hic animadvertere juvabit, pluribus in epistolis, diversis quidem temporibus scriptis, ipsum certiorem reddidisse de acceptis synodalibus 373 gestis contra Eutychen Constantinopoli exaratis. Id testatur in epist. 32, quae scripta est duodecime kal. Julii. Rursus epistola 24, qua idibus Junii praecedentis haec synodalia Acta recepisse testatur. Tandem duodecimo kal. Junias, epist. 22, fatetur jam ad ipsius manus pervenisse Flaviani epistolas, quibus certior", + "candidate_score": 0.624068, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_13", + "bdc_text": "ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_71", + "psc_text": "aut suffraganeorum jura turbari, aut infringi. Consultius quoque strictiorique mandato et canone episcoporum honori et juribus prospexit. Cum videlicet verebatur ne conciliorum provincialium cogendorum colore, episcopi vim injuriamve paterentur. Ad praecavendos igitur quoscumque abusus injuriam aut ignominiam episcopis inferentes, decimo cap. ejusdem epistolae decrevit ut in evocandis provincialibus episcopis a Thessalonicensi pontifice moderatio conservetur, ne sub hoc colore sacerdotalis honor contumeliis addicatur. Atque tandem decretalem suam epistolam eo ultimo capite claudit ad quod provocavit Quesnellus, cujus ita perspicuus est titulus, tam in editis quam in manuscriptis codicibus antiquissimis, quos ipsi lustravimus, ut vix dubitare possimus de apostolicae sedis auctoritate in recognoscendis causis, jampridem in provincialibus synodis tractatis et definitis: et tunc maxime, quando de fidei negotio agitur, et ob illud contentiones et scandala suborirentur, quemadmodum in Eutychiana causa evenisse omnibus exploratum est. Titulus ergo illius capitis haec habet: ut si inter eos (episcopos videlicet) de negotio fuerit oborta contentio, cuncta", + "candidate_score": 0.623852, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_48", + "bdc_text": "tantopere foederatum Anspielung auf den Vertrag von Bar-le-Duc zwischen Franz I .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_63", + "psc_text": "id genus alia, comminiscitur, quae praecipue comprobari posse confingit ex epistola ejusdem S. Leonis ad Anastasium Thessalonicensem, quam ad marginem annotavit, cuique totam pravam interpretationem suam de ecclesiasticis judiciis insistere, eaque fulciri impudenter sibi blanditur. At nihil ea epistola efficacius pro dictis Baronii et veritate firmanda reperiri posse, sequentibus aperte demonstrabo. 3. Nam imprimis S. pontifex, analogice (ut aiunt) de Ecclesiastico coetu disserens, similitudinem instituit cum apostolo Paulo, eum ad naturale corpus comparando. In quo connexio totius, unam sanitatem, unam pulchritudinem facit: et haec connexio totius corporis unanimitatem requirit, sed praecipue exigit concordiam sacerdotum. Quibus, subjicit, etsi dignitas sit communis (non dixit jurisdictio) non est tamen ordo generalis. Quis enim negavit episcoporum dignitatem in sacro ordinationis munere acceptam esse omnibus episcopis communem, aut affirmavit unum vi sacrae episcopalis unctionis in pascendis suis ovibus majorem minoremve dignitatem obtinuisse? In hoc pascendi munere et honore dignitas omnibus episcopis communis est: nec propterea", + "candidate_score": 0.623274, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_392", + "psc_text": "Dioscori impotentiam facta fuerant. Haec enim tamquam nulla et irrita, damnabilia et exsecrabilia praefato episcoporum coetui Leonem referre oportebat; ut nimirum in Flaviani communione persisterent, a Dioscoro se abstinerent, et Romanae sedis jura graviter laesa atque violata, sicuti par erat, tuerentur. Nec enim summus pontifex horum suffragio indigebat, cum animo jam agitaret alio modo gravissimis hisce malis mederi, et omnia damna reparare. Causam autem illius quotannis habendae synodi, idem S. pontifex non obscure indicavit, scribendo: Quoniam, adjuvante gratia Dei, facilius poterit provideri ut in Ecclesiis Christi nulla scandala, nulli nascantur errores, cum coram beatissimo apostolo Petro id semper in commune tractandum fuerit, ut omnia ipsius constituta canonumque decreta apud omnes Domini sacerdotes inviolata permaneant. Cum itaque in Ecclesia nulla graviora scandala, neque perniciosior haeresis dari possent, quae fidem Orientis pene totam labefactaverant; idcirco, recurrente anniversaria Romanae synodi celebratione, de iis cum aliis episcopis verba facere debebat, definiendo nullum aliud remedium", + "candidate_score": 0.623157, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_735", + "psc_text": "aliisque modis studebat blandiri; summam erga ipsam apostolicam sedem reverentiam affectando, omnem honorem omniaque Constantinopolitanorum antistitum privilegia in decus, munimen et ornamentum Romanae sedis redundare confingendo; atque demum novum canonem quem de firmandis suae sedis juribus edendum jurabat nemini injuriosum futurum affirmando, eo vano ductus praetextu, quod longa temporis praescriptio sexaginta annorum suis suffragaretur cupiditatibus. Haec omnia tamen, etsi blande multaque exoratione verbis scriptisque ab Anatolio exponerentur, minime Romani pontificis et ejus legatorum animum commovere potuerunt, ut fusius quidem ex certissimis monumentis, absque ullo partium studio, demonstrare possem, si aut temporis 472 ratio sineret, aut si aliorum mandata extra propositas quaestiones vagari non prohiberent. Illud unum dumtaxat subjiciam, videlicet exploratissimum esse consuetudinem ab Anatolio allegatam, cum ad canonem tertium Constantinopolitanum secundi generalis concilii esse referendam; tum demum ad gravissimos qui temporis decursu irrepsere abusus in Ecclesiae rebus administrandis atque in metropolitarum et episcoporum ordinationibus habendis, quemadmodum ex divi Leonis epistolis", + "candidate_score": 0.622079, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_170", + "psc_text": "agendae causae interpretem quam Anatolium, qui post illius necem ad eamdem sedem fuit assumptus, Fateor et ego hunc pari sanctitate, moribus, virtutibusque, ac erat Flavianus, non fuisse donatum. Tamen nemo ibit inficias nimio ambitu laborasse pro suae Ecclesiae juribus, praerogativis ampliandis augendisque, minime ea mederatione servata quae necessaria erat, ne aliena sibi per praesumptionem et arrogantiam usurparet. Quatem autem subjectionem erga Romanam sedem servaverit, indicat ipsemet in sua epistola ad Magnum Leonem post Chalcedonense concilium scripta, Conqueritur imprimis de Dioscoro Alexandrino, quem synodus auctorem invenit tantae tempestatis excitatae contra communem pacem. Oportebat (subjicit) scelestum illum de medio tolli, qui universum orbem procellis ac tempestatibus impleverat. Dioscorus porro non tantum fidei rebus adversabatur, sed etiam strenue se opponebat ambitui Constantinopolitanorum episcoporum, sibi vindicando primatus jura in eam Ecclesiam quae secunda habebatur juxta Nicaena statuta. Hinc ergo ab Anatolio enarratis iis quae in concilio illo circa catholicam fidem communi PP. consensione stabilita", + "candidate_score": 0.621165, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_11", + "bdc_text": "( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_626", + "psc_text": "pontifex in reliquo suae vitae cursu pro Christianae reipublicae bono fideliter adimplevit. Fateor quidem in praecedentibus conscribendis Exercitationibus longum quandoque habuisse sermonem, a quo nostri aevi viri abhorrere solent, leviori potius rerum cortice delectari assueti, quam in sincera earumdem veritatum inquisitione exerceri. Sed ad hanc necessitatem prolixioris quandoque sermonis habendi multae causae me compulerunt. Quarum altera ex usu illarum institutionum oriebatur quas multorum annorum spatio in scholis theologiae exponere fui assuetus, in quibus expendendis brevis et stricta oratio adhiberi haud potest, ne auditores minus sufficienter edoceantur. Propterea hanc consuetudinem longa industria comparatam valde difficile superare potui. Altera vero nostris adversariis adjudicanda est, qui cum obscuras quasdam multisque cavillis circuminvolutas quaestiones excitassent, quibus pro praesenti scribendi proposito 449 me occurrere oportuit, paucis eorum argumenta eripere atque refellere prorsus impossibile fuisset, cum multoties ad genuinos fontes horumque interpretes provocare mihi opus fuit, ut male congesta et constructa eorum aedificia atque systemata demonstrarem.", + "candidate_score": 0.620374, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_950", + "psc_text": "vel ad Theodosium imperatorem, vel ad Galliarum episcopos, et in epistola ad Pulcheriam augustam, in causa de qua agimus ut mox videbimus. 9. Non itaque Romana Ecclesia apostolica sedes dumtaxat dicta est quia apostolorum sanguine fundata et consecrata fuit, sed quia divi Petri apostoli auctoritas illiusque in Ecclesia universali principatus adhuc vivit, et perdurat in Rom. pontificibus, ut etiam in epistola 79 ad Pulcheriam ipse S. Leo asseverat. In iis enim quae ad ecclesiasticum regimen spectant, nihil agunt Romani pontifices sine divi Petri auctoritate, quod privilegium certe nulli alii episcopo datum est, cum ipsi haereditaria successione concessum fuerit ut caeteris episcopis praesiderent. Hinc ergo S. pontifex Leo sibi in omnibus scriptis mire concinens, hac divi Petri auctoritate uti voluit, cum in irritum misit prorsusque cassavit canonem illum de Constantinopolitani episcopi primatu, injuria ab Anatolio sibi usurpato. Etenim, postquam dixerat haudquaquam posse suffragari Constantinopolitanae sedi canonem illum, jam a sexaginta annis", + "candidate_score": 0.620329, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_240", + "psc_text": "epistola mendosum esse numerum diei, aut mensis. » Baronius quoque in hunc nodum offendens, postquam animadvertit imperatorem scripsisse litteras ad Romanum pontificem post absolutam synodum secundam Constantinopolitanam, quinto idus Aprilis, de habenda synodo Ephesi (eas accepit S. Leo, ut ipse testatur in epistola ad Pulcheriam, tertio idus Maias), secum recogitat intra unius mensis spatium litteras ex Urbe Constantinopolim fuisse delatas. Verum nec lumen exhibet, nec aliquod momentum nobis suppeditat idem doctissimus card. Baronius ad eripiendam difficultatem rationabiliter postmodum a Quesnello excitatam. Cum interim ergo utroque illo Quesnelli ratiocinandi consectario magis minusve urgeremur, malumus fateri mendosum numerum mensis aut diei in alterutram irrepsisse epistolam, quam simulationis reum S. pontificem facere aut suspicari. Nullam sane simulationem cum episcopo Flaviano adhibuisse nos credere oportet; sed in epistola ad eum scripta duodecimo kal. Junias nec unum verbum habet (ut vidimus) de acceptis a Theodosio litteris Ephesini concilii indicibus. Immo si tota illa epistola semel", + "candidate_score": 0.619974, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_395", + "psc_text": "cathedrae divi Petri honor, fuerunt contempta et solemniter dejecta? In nova ergo solemni synodo, et fides erat firmanda, et apostolicae 400 sedis jura debebant reparari, et propterea appellationem ad se factam a Flaviano ad generale concilium debebat deferre, quamvis sanctus Flavianus ipse solum pontificem, tamquam legitimum suae causae judicem, appellasset. 8. Ne interim tamen Quesnello, aut cuicumque alii qui ejus studiis indulgeat, a communi disserendi via recedere videar, praetermissis aliis epistolis aut Gallae Placidiae, aut Eudoxiae Liciniae ad Theodosium scriptis oculos conjicio in duas illas S. Leonis epistolas a Quesnello assumptas veluti suae dissertationis fundamentum. Tres iis in epistolis S. pontifex causas assignat, quae ejus animum moverunt ad novum generale concilium habendum: altera fidei catholicae vulneratio fuit; altera luctuosus status omnium Ecclesiarum Orientis, tantopere perturbatus, vel propter praesules dejectos, vel propter eos qui impiis subscriptionibus captivas manus dederunt, Dioscoro obtemperantes; tertia denique fuit illa pluries legatorum pontificiorum exclamatio facta, cum", + "candidate_score": 0.619929, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_949", + "psc_text": "omni proprietate talis dicta est, nisi sola Romana sedes, in qua divi Petri auctoritatem vivere et perpetuo duraturam esse S. Leo ipse innumeris locis fassus est, quamque haereditario jure Romani pontifices ipsius Petri successores in universum Ecclesiae corpus diffundunt, ut nihil prorsus in caeteris membris esse possit quod ab isto capite non dimanet. Hanc praerogativam specialem quidem numquam habere potuerunt, aut Alexandrina, aut Antiochena, vel quaecumque alia Ecclesia, cui secundum varias acceptiones nomen illud apostolicum tributum sit, ut videre est ex ipso Leone, vel in sermonibus habitis in anniversario die suae assumptionis ad pontificatum, vel in epistola ad Anastasium Thessalonicensem vel ad Theodosium imperatorem, vel ad Galliarum episcopos, et in epistola ad Pulcheriam augustam, in causa de qua agimus ut mox videbimus. 9. Non itaque Romana Ecclesia apostolica sedes dumtaxat dicta est quia apostolorum sanguine fundata et consecrata fuit, sed quia divi Petri apostoli auctoritas illiusque in Ecclesia universali principatus", + "candidate_score": 0.619684, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_627", + "psc_text": "adjudicanda est, qui cum obscuras quasdam multisque cavillis circuminvolutas quaestiones excitassent, quibus pro praesenti scribendi proposito 449 me occurrere oportuit, paucis eorum argumenta eripere atque refellere prorsus impossibile fuisset, cum multoties ad genuinos fontes horumque interpretes provocare mihi opus fuit, ut male congesta et constructa eorum aedificia atque systemata demonstrarem. Verumtamen in postrema harum Exercitationum parte omnino brevitatem prosequi nitar; nonnulla annotationum subsidio indicando, sive supplendo; alia in synopsim, vix ulla instituta cum adversariis congressione, redigendo; alia tandem quae pro quaestionum amplitudine et difficultatibus dicenda superessent, et a quibusdam optimae fidei et eruditionis viris jam illustrata fuerunt, quasi intacta relinquere deliberavi, ad eos scriptores qui nos praecesserunt nostros lectores remittendo. CAPUT I. Diu desideratam a Leone Magno generalem synodum tandem in Oriente habendam imperator Marcianus permisit. Cujus dispositioni S. P. gravioribus ductus rationibus cum posset obsistere, tamen praepeditus ne synodo interesset, quatuor legatos in Orientem mittit, qui ipsius nomine, vice", + "candidate_score": 0.618297, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_811", + "psc_text": "multa congessit Quesnellus praetextu quodam (nescio quo) sibi adversarios exagitandi, quae potius ad totius Chalcedonensis concilii gesta referri debent, quaeque nos rerum ordinem sequentes annotabimus. Sed cum inter haec illud unum supersit, quod ad ipsum Theodoretum spectat: videlicet an Leo ipse post Chalcedonensem synodum tam Theodoreti restitutionem PP. consensu admissam confirmaverit, quam alia ejusdem synodi de privatis episcoporum causis judicia confirmaverit, quod aliqui scriptores (auctore Quesnello) negarunt; observandum quoque hoc loco remanet eumdem Parisiensem doctorem, ne Leoni Theodoreti restitutionem, sed synodo plene adjudicaret, scripsisse: « Porro sententiae synodi, cui praeluserat judicio, suum Rom. pontifex postea consensum adhibuit, tum aliis epistolis, cum ea maxime quam ad ipsum Theodoretum dedit aliquanto post finitam synodum. » Hic ergo Theodoreti restitutionem synodo prorsus adjudicavit Quesnellus concludendo « Leonem huic dumtaxat praelusisse. » Idque ut facilius confingeret, ad ejusdem sancti Leonis testimonium superius laudatum, a quo dissertationem orsus est, provocat; et consueto more quae suis", + "candidate_score": 0.617814, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_734", + "psc_text": "Quod utique ab ipsis factum intelligimus, ut Constantinopolitanus patriarcha, solo honore contentus, omnium Orientalium Ecclesiarum administrationem miscere non auderet. 11. Verum temporis decursu Constantinopolitani patriarchae omnia perturbarunt; atque, honori et vacuo nomini potestatem addere volentes, multorum episcoporum ordinationes sibi indebitas usurparunt, Ponticae videlicet, et Asianae, et Thraciae, ut videlicet veteris Romae patriarchae se aequipararent. Hac de causa enim et ipse Anatolius in generali Chalcedonensi concilio multos conatus adhibuit, ut hujusmodi injuste usurpata jura servaret, sibique et suae sedi privilegia Romanorum pontificum praerogativis aequalia decernerentur. Quod negotium ut felicius et sine contradictione conficeret, toto concilii tempore, legatis sedis apostolicae, officiis, muneribus aliisque modis studebat blandiri; summam erga ipsam apostolicam sedem reverentiam affectando, omnem honorem omniaque Constantinopolitanorum antistitum privilegia in decus, munimen et ornamentum Romanae sedis redundare confingendo; atque demum novum canonem quem de firmandis suae sedis juribus edendum jurabat nemini injuriosum futurum affirmando, eo vano ductus praetextu, quod longa temporis praescriptio", + "candidate_score": 0.617778, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Eutychiana_window_247", + "psc_text": "relecta fuerunt Flaviani gesta contra Eutychen, praesidente Thalassio et Florentio patricio, deliberatum fuerit ab imperatore de Ephesina synodo habenda. Cum prius debuerit edoceri de iis quae contigerant; tum etiam Chrysaphii et Dioscori aliorumque nebulonum machinationibus et consiliis necessarium tempus dandum erat; sicuti exspectare quoadusque imperialia decreta expedirentur. Si ergo nos crederemus haec omnia citissime, duorum videlicet aut trium dierum spatio fuisse absoluta, et principis animum seductum deliberasse concilium illud apud Ephesum haberi, quid inde? An ad Leonem epistolae Ephesini concilii indices pertingere potuerunt die duodecima Maii? Figmentum est. 369 Non enim quindecim, aut decem et octo dierum spatio e Constantinopolitana urbe epistolae deferri poterant, ut ex subsequenti rerum narratione constabit. Falso itaque ratiocinatus est Quesnellus, in suspicionem cadens quod S. Leo has litteras concilii indices dissimulaverit, praetextu concilii intra Italiam cogendi. 7. Jam vero ad Theodosii jussionem gradum faciamus, qua sancitum voluit generale apud Ephesum cogi concilium, ex qua narratione", + "candidate_score": 0.617686, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 8, + "cf_id": "cf028", + "work_id": "005_Arnobius-Afer_Disputationes-adversus-gentes", + "max_score": 0.696259, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "005_Arnobius-Afer_Disputationes-adversus-gentes_window_79", + "psc_text": "et solus haec Christus correxit, restituit, atque sanavit: sole ipso est clarius, potentiorem illum fuisse, quam fata sunt, cum ea solvit et vicit, quae perpetuis nexibus, et immobili fuerant necessitate devincta. XLVIII. Sed frustra, inquit, nescio quis, tantum arrogas Christo, cum saepe alios sciamus, et scierimus deos, et laborantibus plurimis dedisse medicinas, et multorum hominum morbos valetudinesque curasse. Non inquiro, non exigo, quis Deus, aut quo tempore, cui fuerit auxiliatus, aut quem fractum restituerit sanitati: illud solum audire desidero, an sine ullius adjunctione materiae, id est, medicaminis alicujus, ad tactum morbos jusserit ab hominibus revolare: imperaverit, fecerit et emori valetudinum causam, et debilium corpora ad suas remeare naturas. Christus enim scitur, aut admota partibus debilitatis manu, aut vocis simplicis jussione aures aperuisse surdorum, exturbasse ab oculis caecitates, orationem dedisse mutis, articulorum vincula relaxasse, ambulatum dedisse contractis, vitiligines, querqueras, atque intercutes morbos, omniaque alia valetudinum genera, quae humana corpora sustinere nescio", + "candidate_score": 0.696259, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5_7", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. .", + "psc_chunk_id": "005_Arnobius-Afer_Disputationes-adversus-gentes_window_79", + "psc_text": "et solus haec Christus correxit, restituit, atque sanavit: sole ipso est clarius, potentiorem illum fuisse, quam fata sunt, cum ea solvit et vicit, quae perpetuis nexibus, et immobili fuerant necessitate devincta. XLVIII. Sed frustra, inquit, nescio quis, tantum arrogas Christo, cum saepe alios sciamus, et scierimus deos, et laborantibus plurimis dedisse medicinas, et multorum hominum morbos valetudinesque curasse. Non inquiro, non exigo, quis Deus, aut quo tempore, cui fuerit auxiliatus, aut quem fractum restituerit sanitati: illud solum audire desidero, an sine ullius adjunctione materiae, id est, medicaminis alicujus, ad tactum morbos jusserit ab hominibus revolare: imperaverit, fecerit et emori valetudinum causam, et debilium corpora ad suas remeare naturas. Christus enim scitur, aut admota partibus debilitatis manu, aut vocis simplicis jussione aures aperuisse surdorum, exturbasse ab oculis caecitates, orationem dedisse mutis, articulorum vincula relaxasse, ambulatum dedisse contractis, vitiligines, querqueras, atque intercutes morbos, omniaque alia valetudinum genera, quae humana corpora sustinere nescio", + "candidate_score": 0.688572, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5_7", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. .", + "psc_chunk_id": "005_Arnobius-Afer_Disputationes-adversus-gentes_window_80", + "psc_text": "causam, et debilium corpora ad suas remeare naturas. Christus enim scitur, aut admota partibus debilitatis manu, aut vocis simplicis jussione aures aperuisse surdorum, exturbasse ab oculis caecitates, orationem dedisse mutis, articulorum vincula relaxasse, ambulatum dedisse contractis, vitiligines, querqueras, atque intercutes morbos, omniaque alia valetudinum genera, quae humana corpora sustinere nescio quae voluit importuna crudelitas, verbo solitus imperioque sanare. Quid simile dii omnes, a quibus opem dicitis aegris et periclitantibus latam? Qui si quando, ut fama est, nonnullis aut tribuere medicinam, aut cibum aliquem jusserunt capi, aut qualitatis alicujus ebibi potionem, aut herbarum, et graminum succos superimponi inquietantibus causis, ambulare, cessare, aut re aliqua, quae officiat, abstinere, quod esse non magnum, nec admirationis alicujus stupore condignum, promptum est, si volueritis attendere: et medici etiam sic curant animal humi natum, nec confisum scientiae veritate, sed in arte suspicabili positum, et conjecturarum aestimationibus nutans. Nulla autem virtus est medicaminibus amovere quae noceant: beneficia", + "candidate_score": 0.680865, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_52", + "bdc_text": "Tantum abest , ut quisquam admodum timeat in nos conspiratum aut contra religionem nostram illos hanc telam esse orsos , quanquam nemo in re tanta , quid liquido animis principum insideat , potest depraehendere .", + "psc_chunk_id": "005_Arnobius-Afer_Disputationes-adversus-gentes_window_20", + "psc_text": "velut aliquod flumen torrens, cunctas submergerent atque obruerint nationes, nos videlicet numina praecipitavimus in furorem? Quod si hominum nullus est, qui, quae dudum gesta sunt, nostris audeat temporibus imputare, quemadmodum possimus miseriarum esse praesentium causae, cum novi fiat nihil, sed sunt omnia vetera, et nullis antiquitatibus inaudita? VI. Quamquam ista quae dicitis bella religionis nostrae ob invidiam commoveri, non sit difficile comprobare post auditum Christum in mundo non tantum non aucta, verum etiam majore de parte furiarum compressionibus imminuta. Nam cum hominum vis tanta magisteriis ejus acceperimus ac legibus, malum malo rependi non oportere, injuriam perpeti quam irrogare esse praestantius; suum potius fundere, quam alieno polluere manus et conscientiam cruore: habet a Christo beneficium jamdudum orbis ingratus, per quem feritatis mollita est rabies, atque hostiles manus cohibere a sanguine cognati animantis occoepit. Quod si omnes omnino, qui homines se esse non specie corporum, sed rationis intelligunt potestate, salutaribus ejus pacificisque", + "candidate_score": 0.644344, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_54", + "bdc_text": "Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat .", + "psc_chunk_id": "005_Arnobius-Afer_Disputationes-adversus-gentes_window_162", + "psc_text": "nobis opifices manus, atque omni genere perfectionis artifices. XVIII. Vestem illa non norunt, sellas, naves atque aratra compingere, nec denique suppellectilem caeteram quam familiaris usus exposcit. Non sunt ista scientiae munera, sed pauperrimae necessitatis inventa. Neque cum animis artes coeli ex penetralibus ceciderunt: sed exquisitae et natae sunt in terris hic omnes, et cum processu temporum paulatim meditatione conflatae. Quod si haberent scientias animae, quas genus et habere divinum atque immortale condignum est: ab initio homines cuncti omnia scirent, nec saeculum esset ullum, quod artis esset ignarum alicujus, aut rerum experientia non paratum. Nunc vero inops vita, et multarum indigens rerum, fortuita conspiciens quaedam commodule provenire, dum imitatur, experitur, et tentat, dum labitur, reformat, immutat, ex assidua reprehensione paravit sibi et concinnavit scientiolas artium, et ad unum exitum temporibus plurimis coemendata perduxit. XIX. Quod si homines penitus aut ipsos se nossent, aut intellectum Dei suspicionis alicujus acciperent aura, numquam sibi", + "candidate_score": 0.627155, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 9, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1", + "max_score": 0.696227, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_649", + "psc_text": "u. 18 litt. mai. initiali scriptum est, EXPLICIT (FINIT C) LIBER IIII INCIPIT LIBER V cet. 18 unam (m eras.) P ciuitatium AX et (i teri. eraa.) B ciuitatum cet. 19 lepra plenus T et ipse om. PL 21 manum suam PL omnium populos fuisse sanatos. bene autem et secundum Lucan quarto signo, ex quo in Cafarnaum dominus uenit, iste c sanatur; nam si quartum diem sole inluminauit et clariorem ceteris fecit diebus, cum inlucescerent elementa mundi, et hoc clarius opus aestimare debemus. et secundum Matthaeum primus hic post benedictiones a domino sanatus inducitur, ut quia dixerat dominus: non ueni legem soluere, sed inplere, ille qui excludebatur a lege purgari se domini potestate praesumens non ex lege, sed supra legem esse gratiam D iudicaret, quae leproaileprosi maculam posset abluere. § 2 uerum ut in domino potestatis auctoritas ita in illo fidei constantia declaratur. ille in faciem procidit, quod humilitatis est", + "candidate_score": 0.696227, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_650", + "psc_text": "legem soluere, sed inplere, ille qui excludebatur a lege purgari se domini potestate praesumens non ex lege, sed supra legem esse gratiam D iudicaret, quae leproaileprosi maculam posset abluere. § 2 uerum ut in domino potestatis auctoritas ita in illo fidei constantia declaratur. ille in faciem procidit, quod humilitatis est et pudoris, ut unusquisque de suae uitae maculis erubescat, sed confessionem uerecundia non repressit. ostendit uulnus, remedium postulauit, et ipsa religionis et fidei plena confessio est: si u i s, inquit potes me mundare. in uoluntate domini tribuit potestatem, de uoluntate autem domini non quasi pietatis E incredulus addubitauit, sed quasi conluuionis suae conscius non praesumsit. § 3 cui morali quadam dominus sanctitate respondit: 3,13 uolo, mundare. et continuo lepra eius discessit ab eo. nihil enim medium est inter opus dei atque praeceptum, quia in praecepto est opus. denique dixit, e t facta sunt. uidetis igitur quod dubitari non potest", + "candidate_score": 0.695819, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_588", + "psc_text": "Heliae dies fuerunt, sed in quibus Helias operatus est aut quia dies faciebat illis qui in eius operibus lucem uidebant gratiae spiritalis et B conuertebantur ad dominum, et ideo aperiebatur caelum uidentibus aeterna et diuina mysteria, claudebatur quando fames erat, quia nulla erat cognoscendae diuinitatis ubertas. § 49 sed de hoc4,25 plenius scripsimus, cum de uiduis scriberemus. e t multi leprosi erant temporibus Helisaei prophetae, et 4,27 nemo eorum mundatuamundatus est nisi Neman Syrus. euidenter hic sermo nos domini salutaris informat et ad studium c uenerandae diuinitatis hortatur, quod nemo sanatus ostenditur et maculosi morbo corporis absolutus nisi qui religioso officio studuit sanitati; non enim dormientibus diuina beneficia, sed obseruantibus deferuntur. et bene apto conparationis exemplo adrogantia ciuium retunditur inuidorum dominicumque factum scripturis docetur ueteribus conuenire, quod in libris quoque Regnorum legimus gentilem uirum Neman prophetico oraculo D 2 I Cor. 13,4 13 loh. 1,51; cr. Gen. 28, 12; Reg.", + "candidate_score": 0.691436, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5_7", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_650", + "psc_text": "legem soluere, sed inplere, ille qui excludebatur a lege purgari se domini potestate praesumens non ex lege, sed supra legem esse gratiam D iudicaret, quae leproaileprosi maculam posset abluere. § 2 uerum ut in domino potestatis auctoritas ita in illo fidei constantia declaratur. ille in faciem procidit, quod humilitatis est et pudoris, ut unusquisque de suae uitae maculis erubescat, sed confessionem uerecundia non repressit. ostendit uulnus, remedium postulauit, et ipsa religionis et fidei plena confessio est: si u i s, inquit potes me mundare. in uoluntate domini tribuit potestatem, de uoluntate autem domini non quasi pietatis E incredulus addubitauit, sed quasi conluuionis suae conscius non praesumsit. § 3 cui morali quadam dominus sanctitate respondit: 3,13 uolo, mundare. et continuo lepra eius discessit ab eo. nihil enim medium est inter opus dei atque praeceptum, quia in praecepto est opus. denique dixit, e t facta sunt. uidetis igitur quod dubitari non potest", + "candidate_score": 0.685486, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5_7", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_588", + "psc_text": "Heliae dies fuerunt, sed in quibus Helias operatus est aut quia dies faciebat illis qui in eius operibus lucem uidebant gratiae spiritalis et B conuertebantur ad dominum, et ideo aperiebatur caelum uidentibus aeterna et diuina mysteria, claudebatur quando fames erat, quia nulla erat cognoscendae diuinitatis ubertas. § 49 sed de hoc4,25 plenius scripsimus, cum de uiduis scriberemus. e t multi leprosi erant temporibus Helisaei prophetae, et 4,27 nemo eorum mundatuamundatus est nisi Neman Syrus. euidenter hic sermo nos domini salutaris informat et ad studium c uenerandae diuinitatis hortatur, quod nemo sanatus ostenditur et maculosi morbo corporis absolutus nisi qui religioso officio studuit sanitati; non enim dormientibus diuina beneficia, sed obseruantibus deferuntur. et bene apto conparationis exemplo adrogantia ciuium retunditur inuidorum dominicumque factum scripturis docetur ueteribus conuenire, quod in libris quoque Regnorum legimus gentilem uirum Neman prophetico oraculo D 2 I Cor. 13,4 13 loh. 1,51; cr. Gen. 28, 12; Reg.", + "candidate_score": 0.685074, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_588", + "psc_text": "Heliae dies fuerunt, sed in quibus Helias operatus est aut quia dies faciebat illis qui in eius operibus lucem uidebant gratiae spiritalis et B conuertebantur ad dominum, et ideo aperiebatur caelum uidentibus aeterna et diuina mysteria, claudebatur quando fames erat, quia nulla erat cognoscendae diuinitatis ubertas. § 49 sed de hoc4,25 plenius scripsimus, cum de uiduis scriberemus. e t multi leprosi erant temporibus Helisaei prophetae, et 4,27 nemo eorum mundatuamundatus est nisi Neman Syrus. euidenter hic sermo nos domini salutaris informat et ad studium c uenerandae diuinitatis hortatur, quod nemo sanatus ostenditur et maculosi morbo corporis absolutus nisi qui religioso officio studuit sanitati; non enim dormientibus diuina beneficia, sed obseruantibus deferuntur. et bene apto conparationis exemplo adrogantia ciuium retunditur inuidorum dominicumque factum scripturis docetur ueteribus conuenire, quod in libris quoque Regnorum legimus gentilem uirum Neman prophetico oraculo D 2 I Cor. 13,4 13 loh. 1,51; cr. Gen. 28, 12; Reg.", + "candidate_score": 0.683465, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_653", + "psc_text": "dei A 17 noluntatem A 18 addubitauit AX et (ad 8. u.) U dubitauit cet. 19 scitatem P 24 eiusl esas L, dl X 12* itaque statim lepra discessit: ut intellegas medentis 1356 B adfeetum, ueritatem operi addidit. § 4 denique secundum Marcum miseratus est dominus eum, quod est pulchre positum. et pleraque talia posuerunt euangelistae, qui nos utroque fundare uoluerunt, describentes signa uirtutis ad fidem, exprimentes opera uirtutis ad imitationem. unde et tangit non dedignatus et imperat non diffisus; hoc enim est indicium potestatis, quia quasi habens potestatem sanandi et iubendi auctoritatem c operandi testimonium non refugit. uolo ergo dicit propter Fotinum, imperat propter AniumArrium, tangit propter Manichaeum. § 5 nec unius tantum lepra curatur, sed omnium quibus dicitur: iam uos mundi estis propter sermonem, quem locutus sum uobis. si igitur leprae medicina uerbum est, contemtus utique uerbi lepra mentis est. sed ne lepra transire possit in medicum, unusquisque", + "candidate_score": 0.680896, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_856", + "psc_text": "uitat inmundum, ut maculas humani corporis possit abluere. domus autem leprosi erat in 1387 A Bethania; (Bethania> per interpretationem domus oboeditionis dicitur. omnis igitur locus Bethania, portio autem totius loci domus Simonis. nonne tibi uidetur Bethania mundus hic esse, in quo seruitii oboedientiaoboedientis debemus obsequium, domus autem Simonis leprosi terra esse, quae mundi portio est? princeps autem saeculi huius quidam leprosus est Simon. ergo dominus Iesus Christus ex illis superioribus locis uenit in hunc mundum et descendit in terram. non erat in hoc mundo, sed B oboediente pietate missus est in hunc mundum. ipse dicit: sicut me misit in hunc mundum. audiuit ergo mulier ista 5 Matth. 26, 6 sq. 26 Ioh. 6, 57 1 et serere PL quaestionis A 3 in dictorum (dictorom in y) diuersitate EJr L T in diuersitate (diuersitate s. v. m2, am. dictorum) G 7 ungenti P 8 istic aBC stic A isti (c 8.", + "candidate_score": 0.679822, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_650", + "psc_text": "legem soluere, sed inplere, ille qui excludebatur a lege purgari se domini potestate praesumens non ex lege, sed supra legem esse gratiam D iudicaret, quae leproaileprosi maculam posset abluere. § 2 uerum ut in domino potestatis auctoritas ita in illo fidei constantia declaratur. ille in faciem procidit, quod humilitatis est et pudoris, ut unusquisque de suae uitae maculis erubescat, sed confessionem uerecundia non repressit. ostendit uulnus, remedium postulauit, et ipsa religionis et fidei plena confessio est: si u i s, inquit potes me mundare. in uoluntate domini tribuit potestatem, de uoluntate autem domini non quasi pietatis E incredulus addubitauit, sed quasi conluuionis suae conscius non praesumsit. § 3 cui morali quadam dominus sanctitate respondit: 3,13 uolo, mundare. et continuo lepra eius discessit ab eo. nihil enim medium est inter opus dei atque praeceptum, quia in praecepto est opus. denique dixit, e t facta sunt. uidetis igitur quod dubitari non potest", + "candidate_score": 0.676053, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_36_38", + "bdc_text": "ad arma aut vim ullam capescendam declinareDer Anakoluth ( non videri sibi . . . declinare ) wird in Corr. des réformateurs III 184 durch «declinare [tur ]» gemildert. . Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_830", + "psc_text": "aliud direptionis genus, quando aliis oblata diripimus. qui sint igitur raptores isti non laboramus intellegere, cum de Beniamin lupi rapacis genere nos manare nouerimus. praecesserat Iohannes, ut iustificaret populum Iudaeorum, ipse dominus uenerat ad oues perditas domus Israhel, apostolos destinauerat, ut fidem populi 1383 A Iudaeorum uel disputatione uel signis miraculisque fundarent, sed cum illi munera sibi oblata defugerent, publicani et peccatores in deum credere, in fidem coire coeperunt. in his igitur apostolica praedicatione regnum caelorum cogitur et fidelis populi adspiratione solidatur. § 113 diripit regnum illa quae fluiu sanguinis laborabat; nam cum dominus ad filiam principis synagogae tenderet, furtiuo quodam tactu sanitatis remedium praelibauit. diripit regnum illa Chananaea, quae a finibus suis egressa B clamabat dicens: miserere mei, domine, fili Dauid; filia mea male a daemone uexatur. uere haec regnum coegit pertinax in precibus, sapiens in responsis, fidelis in uerbis. praetereuntem reuocat, tacentem rogat, excusantem adorat, negantem inclinat. nonne", + "candidate_score": 0.673962, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_64_66", + "bdc_text": "vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 . coniunxi , quo te vel ocupatissimum oblectarem etiam spectro cathedra Petri digno . O tempora , o mores ! Vgl. Otto 343 , Nr. 1757 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1156", + "psc_text": "cursu ac uitae huius anfractu grauiter fatigatis panis refectionis deesse non possit, qui hominis corda confirmet? § 89 Nec solum media nocte dominus, sed omnibus prope docet 1431 A uigilandum esse momentis; uenit enim et uespertmauespertina et secunda. et tertia uigilia et pulsare conaueuitconsueuit. beati itaque Berni illi, quos cum uenerit dominus inueniet uigilantes. si ergo desideras ut uirtus dei praecingat se et ministret tibi, 7 Ps. 118, 62 9 Ps. 6, 7 11 Ps. 7, 19; Hier. 1, 11 14 Ps. 118, 164 19 Pa. 103, 15 23 Luc. 12, 37 (cf. 17, 8) 1 qui s. u. A III P (ex 1111) L 2 in s. M. m2 F, et in ipsa in ras. L defraudetur A (a s. M. m3) / (tM y a &. M. m2) CX defrMdatnr PaBL 3 oratii P (ł is s. i alt. m3; in mg. m3 t orationis) L orans ET", + "candidate_score": 0.672918, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6_8", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. . Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_856", + "psc_text": "uitat inmundum, ut maculas humani corporis possit abluere. domus autem leprosi erat in 1387 A Bethania; (Bethania> per interpretationem domus oboeditionis dicitur. omnis igitur locus Bethania, portio autem totius loci domus Simonis. nonne tibi uidetur Bethania mundus hic esse, in quo seruitii oboedientiaoboedientis debemus obsequium, domus autem Simonis leprosi terra esse, quae mundi portio est? princeps autem saeculi huius quidam leprosus est Simon. ergo dominus Iesus Christus ex illis superioribus locis uenit in hunc mundum et descendit in terram. non erat in hoc mundo, sed B oboediente pietate missus est in hunc mundum. ipse dicit: sicut me misit in hunc mundum. audiuit ergo mulier ista 5 Matth. 26, 6 sq. 26 Ioh. 6, 57 1 et serere PL quaestionis A 3 in dictorum (dictorom in y) diuersitate EJr L T in diuersitate (diuersitate s. v. m2, am. dictorum) G 7 ungenti P 8 istic aBC stic A isti (c 8.", + "candidate_score": 0.671641, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6_8", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. . Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_653", + "psc_text": "dei A 17 noluntatem A 18 addubitauit AX et (ad 8. u.) U dubitauit cet. 19 scitatem P 24 eiusl esas L, dl X 12* itaque statim lepra discessit: ut intellegas medentis 1356 B adfeetum, ueritatem operi addidit. § 4 denique secundum Marcum miseratus est dominus eum, quod est pulchre positum. et pleraque talia posuerunt euangelistae, qui nos utroque fundare uoluerunt, describentes signa uirtutis ad fidem, exprimentes opera uirtutis ad imitationem. unde et tangit non dedignatus et imperat non diffisus; hoc enim est indicium potestatis, quia quasi habens potestatem sanandi et iubendi auctoritatem c operandi testimonium non refugit. uolo ergo dicit propter Fotinum, imperat propter AniumArrium, tangit propter Manichaeum. § 5 nec unius tantum lepra curatur, sed omnium quibus dicitur: iam uos mundi estis propter sermonem, quem locutus sum uobis. si igitur leprae medicina uerbum est, contemtus utique uerbi lepra mentis est. sed ne lepra transire possit in medicum, unusquisque", + "candidate_score": 0.669767, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_52_54", + "bdc_text": "Tantum abest , ut quisquam admodum timeat in nos conspiratum aut contra religionem nostram illos hanc telam esse orsos , quanquam nemo in re tanta , quid liquido animis principum insideat , potest depraehendere . Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_59", + "psc_text": "in carne uenisse non credit et ipse tinea est: ipse est enim antichristus, qui autem de deo sunt fidem tenent et ideo tineam pati non queunt, quae diuidit uestimentum. omne enim quod inter se diuiditur sicut Satanae regnum non potest esse perpetuum. § 14 est etiam aerugo animi, cum saecularium sordibus cupiditatum religiosae acies intentionis obducitur aut fidei puritas decoloratur nube perfidiae. aerugo mentis est rei cupiditas familiaris, aerugo mentis F incuria est, aerugo mentis est adpetentia dignitatum, si in his summa spes uitae praesentis locetur. et ideo ad diuina conuersi acuamus ingenium, exerceamus adfectum, ut gladium illum, quem uendita ueste emi dominus iubet, paratum semper et lucidum tamquam in uagina mentis reconditum habere possimus. arma enim spiritalia et fortia deo ad destruendas 1 Ioh. 17, 3 10 Ioh. 10, 30 12 I loh. 4, 2 sq. 15 Matth. 12, 25 22 Luc. 22, 36 25 II Cor. 10, 4", + "candidate_score": 0.66284, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_65_67", + "bdc_text": "coniunxi , quo te vel ocupatissimum oblectarem etiam spectro cathedra Petri digno . O tempora , o mores ! Vgl. Otto 343 , Nr. 1757 . Sed habe persuasum tibi papae apud Massiliam egregia data verba esse neque ulli seni magis ulla in fabula illusum .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_631", + "psc_text": "illa nauis, quae adhuc secundum5,6 Matthaeum fluctuat, secundum Lucan repletur piscibus, ut et principia ecclesiae fluctuantis et posteriora exuberantis agnoscas; pisces enim sunt qui hanc enauigant uitam. ibi adhuc 1353 A discipulis Christus dormit, hiehic praecipit; dormit enim trepidis, perfectis uigilat. sed quemadmodum dormiat Christus, audisti dicentem in propheta: eo dormio, et cor meum uigilat. § 69 et sanctus Matthaeus recte non praetermittendum putauit aeternae indicium potestatis, ubi imperat uentis. non est enim humana doctrina, sicut audistis Iudaeos dicere: uerbo imperat spiritibus, sed caelestis maiestatis insigne. quod turbatum sedatur mare et diuinae uocis imperio obsequuntur B elementa atque insensibilia sensum accipiunt obsequendi, diuinae mysterium gratiae reuelatur, quod fluctus mitescuutmitescunt saeculi, uerbo inmundus spiritus conquiescit, non alterum refellitur, sed utrumque celebratur. habes miraculum in elementis, habes documentum in mysteriis. § 70 ergo quia sanctus Matthaeus illa praelibauerat, sanctus Lucas eam sibi nauem, in qua Petrus 6 Matth. 8,24 8 Matth. 8,", + "candidate_score": 0.662041, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_50_52", + "bdc_text": "Praeterea sic attemperatum negocium , ut conscias etiam urbes , qui [ ! ] sunt a Christo Gemeint sind evangelische Städte Deutschlands . rerum omnium , esse nec abhorrere a Galli conatibus vero simile putem . Tantum abest , ut quisquam admodum timeat in nos conspiratum aut contra religionem nostram illos hanc telam esse orsos , quanquam nemo in re tanta , quid liquido animis principum insideat , potest depraehendere .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1681", + "psc_text": "per omnes ciuitates, id est ciuitates Iudaeae; notus enim in Iudaea deus. tunc enim ciuitates aedificantur Iudaeae, quando uirtutum fundamenta ponuntur. § 15 Cum uideritis circumdari ab exercitu F 21,20 Hierusalem. uere Hierusalem ab exercitu obsessa est et expugnata Romano unde et Iudaei putauerunt tunc factam abominationem desolationis, eo quod caput porci in templum iecerint inludentes Romani Iudaeicae ritum obseruantiae. quod ego nec furenafurens dixerim. abominatio enim desolationis exsecrabilis aduentus antichristi est, eo quod sacrilegiis infsustisinfaustis mentium interiora 1508 A contaminet sedens iuxta historiam in templo, ut sibi diuinae uindicet solium potestatis. iuxta interpretationem autem spiritalem pulchre inducitur stare, eo quod in affectibus singulorum uestigium perfidiae suae confirmare desideret, ex scripturis disputans esse se Christum. § 16 tunc adpropinquabit desolatio, quoniam a uera religione plerique lapsi errore desciscent. tunc erit domini dies, quod etiam apostolus euidenter exposuit dicens obseruandum esse nobis, quasi instet dies domini, ne B quis nos seducat", + "candidate_score": 0.661892, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_50", + "bdc_text": "Praeterea sic attemperatum negocium , ut conscias etiam urbes , qui [ ! ] sunt a Christo Gemeint sind evangelische Städte Deutschlands .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1593", + "psc_text": "perdiderunt in duobus illis pauci sunt qui per duas uices ad cultores uineae destinati sunt, in reliquis omnes Iudaei. quam conparationem Matthaeus etiam nobis uoluit aptare, quod similiter ut diues qui pecuniam suam non inpertit pauperibus E ita etiam qui doctrinae suae gratiam non diuidit inperitis, docere cum possit, haut mediocris est reus culpae. de quo quoniam in libris de fide scriptis diximus, transcurrere melius fuit. § 96 ciuitates autem decem esse quae possunt nisi forte 19,17 animae, quibus iure praeponitur qui pecuniam domini et illa eloquia casta probata sicut argentum mentibus hominum F faenerauerit? nam sicut Hierusalem dicitur aedificata sicut ciuitas, ita sunt animae pacificae. et sicut angeli praesunt, ita et hi qui uitam meruerint angelorum. 5 Matth. 25, 18 9 Luc. 20, 10 sq. Matth. 20, 1 sqq. 14 cf. de fide lib. V prol. 13 sq. 17 Pa. 11, 7 19 Ps. 121, 3 20 Apoc. l,", + "candidate_score": 0.655146, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_36", + "bdc_text": "ad arma aut vim ullam capescendam declinareDer Anakoluth ( non videri sibi . . .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_538", + "psc_text": "sed uide arma Christi, quibus tibi, non sibi uicit. nam qui maiestate sua lapides in panem posse cODuerticonuerti naturae alterius transfusione monstrauit docet D nihil tibi pro diaboli arbitrio nec declarandae uirtutis contemplatione faciendum. simul in ipsa temtatione artificem diaboli disce uersutiam. sic temtat ut exploret, sic explorat ut temtet. contra dominus sic fallit, ut uincat, sic adhuc uinciiuincit, ut fallat. nam si conuertisset naturam, prodiderat creatorem. medie ergo respondit dicens: scriptum est quia non in pane 4,4 ' 6 II Cor. 4, 4, Col. 1, 15 12 Ephes. 6, 14 et 16 1 ea dei Aa dei es cet. 2 panis fiat Χχ. trea (i 8. e m2) P 4 aliam A, fort. alium scribendum 7 gylam A 8 cauere (re s. u. ml) luxoriam (v 8. 0 m3) P est om. X 10 mentes (i 8. e alt.) 4 audiuimus GX (ui expo m2 G V) 13 si", + "candidate_score": 0.653438, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_66_68", + "bdc_text": "O tempora , o mores ! Vgl. Otto 343 , Nr. 1757 . Sed habe persuasum tibi papae apud Massiliam egregia data verba esse neque ulli seni magis ulla in fabula illusum . Vale et , si lubet , amicis isthaec concredito , sed fidis .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_245", + "psc_text": "inpleta igitur prophetia est. laudatur de caelis dominus et uidetur in terris, de quo sanctus Marcus ait quia cum bestiis erat et angeli ministrabant ei, ut in altero misericordiae insigne, in altero diuinae indicium potestatis agnoscas. tuum est quod bestias patitur, suum quod 2,15 sq. ab angelis praedicatur. et aiunt: uideamus hoc uerbum F quod factum est, sicut dominus ostendit nobis. et uenerunt festinantes. § 53 uides festinare pastores; nemo enim cum desidia Christum requirit. uides pastores fcngeloangelo credidisse: et tu patri, filio, spiritui sancto, angelis, prophetis, 1299 A apostolis crede. uide quam signate scriptura singulorum libret momenta uerborum. Cfestinantfestinant' inquit 'uerbum uidere*. etenim cum caro domini uidetur, uerbum uidetur, quod est filius. non mediocre fidei tibi hoc uideatur exemplum, non uilis persona pastorum. certe quo uilior ad prudentiam eo pretiosior 1 Matth. 18, 16, Dent. 19, 5 5 Ios. 5, 14 7 Psalm. 148, 1 sq. 11 Marc. 1,", + "candidate_score": 0.647707, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_30_32", + "bdc_text": "November ) streng geheim geführt wurde ( s. Pastor IV/2 , 479-482 ) . Was du Bellay hierüber Vadian ( und zuvor den Zürcher Theologen , s. S. 179 , 27-31 und 183 , 2-4 ) weitergibt , hat er vom König und unter Umständen auch vom Papst ( s.", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_588", + "psc_text": "Heliae dies fuerunt, sed in quibus Helias operatus est aut quia dies faciebat illis qui in eius operibus lucem uidebant gratiae spiritalis et B conuertebantur ad dominum, et ideo aperiebatur caelum uidentibus aeterna et diuina mysteria, claudebatur quando fames erat, quia nulla erat cognoscendae diuinitatis ubertas. § 49 sed de hoc4,25 plenius scripsimus, cum de uiduis scriberemus. e t multi leprosi erant temporibus Helisaei prophetae, et 4,27 nemo eorum mundatuamundatus est nisi Neman Syrus. euidenter hic sermo nos domini salutaris informat et ad studium c uenerandae diuinitatis hortatur, quod nemo sanatus ostenditur et maculosi morbo corporis absolutus nisi qui religioso officio studuit sanitati; non enim dormientibus diuina beneficia, sed obseruantibus deferuntur. et bene apto conparationis exemplo adrogantia ciuium retunditur inuidorum dominicumque factum scripturis docetur ueteribus conuenire, quod in libris quoque Regnorum legimus gentilem uirum Neman prophetico oraculo D 2 I Cor. 13,4 13 loh. 1,51; cr. Gen. 28, 12; Reg.", + "candidate_score": 0.647214, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_66_68", + "bdc_text": "O tempora , o mores ! Vgl. Otto 343 , Nr. 1757 . Sed habe persuasum tibi papae apud Massiliam egregia data verba esse neque ulli seni magis ulla in fabula illusum . Vale et , si lubet , amicis isthaec concredito , sed fidis .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1900", + "psc_text": "(corr. m3) G (corr. m1) 0 21,49 acceperint sanctum, hic sedere in ciuitate iubeantur, quoadusque induantur uirtute ex alto. et uidetur mihi quasi apostolus maiora et altiora tetigisse hic sequentia et humanis proxima: hic historico usus circuitu, ille conpendio, quia et de illo dubitari non potest qui testimonium perhibet de his quibus ipse interfuit, et uerum est testimonium eius. ab hoc quoque, qui euangelista esse meruit, uel neglegentiae B uel mendacii suspicionem aequum est propulsari. et ideo utrumque uerum putamus, non sententiarum uarietate nec personarum diuersitate distinctum. nam etsi in primo Lucas eos non credidisse dicat, postea tamen credidisse demonstrat. et si prima consideremus, contraria sunt, si sequentia, certum eat conuenire. ipsa igitur scripturae uerba consideremus. § 172 Iohannes sic ait: et gauisi sunt discipuli uiso domino. dicitergohis iterum:pax uobiscum; sicut misitmemisit u pater, et ego mitto uos. et cum hoc dixisset, insufflauit his et dixit: accipite spiritum sanctumsanctam. quorum", + "candidate_score": 0.643909, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_9_11", + "bdc_text": "aiebat Massiliae Bei der Begegnung von Papst Clemens VII . und König Franz I. in Marseille im Oktober und November 1533 war du Bellay zugegen , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 150. 174 . ( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1923", + "psc_text": "fine noster quoque sermo claudatur! § 182 Cur secundum Matthaeum et Marcum mandat discipulis: praecedam uos in Galilaeam, ibi me uidebitis, 24,36 secundum Lucan uero et Iohannem etiam intra conclaue obtulit se uidendum? et quidem quod se uidendum frequenter obtulerit et plus quam quingentis fratribus et Petro et JacoboIacobo etiam c apoatolico probauimus testimonio et Lucas in Actibus apostolorum docuit quod discipulis manifestauerit se uiuere post passionem suam in multis argumentis apparens his et disputans deregno dei. ergo quia saepius et diuersis apparuit, cum in Galilaea quando sit uisus nequaquam praescriptum ac 24,36 definitum tempus scriptura signauerit, in Hierusalem quando se obtulerit, et diem et horam expresserit, timidiores intra conclauia 1 loh. 201 22 sq. 8 Act. 2, 4 5 Matth. 28. 2 sq. Marc. 16. 5 lob. 20, 12 7 lob. 1, 51 10 Euseb. Quaest. euang. 295, 28 (301, 27) 11 Matth. 26, 32 Marc. 14, 28; cr.", + "candidate_score": 0.642543, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_28", + "bdc_text": "Regem primo statim congressu adortus deliberandum proposuit Clemens VII .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_639", + "psc_text": "genere solum Petrum piscari dominus iubet dic ns: mitte amum et eum piscem qui primus ascenderit tolle. magnum quidem est et spiritale documentum, quo Christiani uiri snblimioribussublimioribus potestatibus docentur debere esse subiecti, ne qui B constitutionem regis terreni putet esse soluendam. si enim censum filius dei soluit, quis tu tantus ea, qui non putes esse soluendum? et ille censum soluit, qui nihil possidebat; tu autem, qui saeculi sequeris lucrum, cur saeculi obsequium non recognoscas ? cur te supra saeculum quadam animi adrogantia feras, cum saeculo sis misera cupiditate subiectus? § 74 penditur . igitur didragma, quod erat pretium nostrae redemtionis et corporis, in lege praemisaumpraemissum, in euangelio persolutum, non otiose c in ore piscis lnuentuminuentum; ex ore emm tuo iustificaberis. etenim pretium inmortalitatis est nobis nostra confeasioconfessio, quia, sicut scriptum est, ore confessio fifit tadad salutem. § 75 et fortasse primus hic piscis primus est martyr in ore habens 10", + "candidate_score": 0.642534, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_344", + "psc_text": "en 8. ras.) P 17 fili AaF filii cet. (i tert. s. u. GV) uoce A 18 in] ad BLX 19 crede igitur A (igitur 8. u. m3) y ei (i ex te) P ad baptizandum P 20 credidit (di pr. 8. u. m3) A conmisit dicens: hic est filius meus dilectus, in quo 1314 A conplacui. § 95 ubi sunt Arriani, quibus non placet filius, in quo conplacuit pater? hoc non ego dico neque hominum quisquam . loquutus est; neque enim per hominem deus neque per angelos neque per archangelos, sed ab ipso patre uoiuox de caelo missa signauit. deinde alibi idem pater repetit dicens: hic est filius meus dilectus, in quo conplacui; ipsum audite, dicentem utique audite: ego et pater unum sumus. qui ergo filio non credit non credit patri. testis est ille de filio. si B dubitatur de filio, paterno non creditur testimonio. deinde cum dicit: in", + "candidate_score": 0.642167, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_66_68", + "bdc_text": "O tempora , o mores ! Vgl. Otto 343 , Nr. 1757 . Sed habe persuasum tibi papae apud Massiliam egregia data verba esse neque ulli seni magis ulla in fabula illusum . Vale et , si lubet , amicis isthaec concredito , sed fidis .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_631", + "psc_text": "illa nauis, quae adhuc secundum5,6 Matthaeum fluctuat, secundum Lucan repletur piscibus, ut et principia ecclesiae fluctuantis et posteriora exuberantis agnoscas; pisces enim sunt qui hanc enauigant uitam. ibi adhuc 1353 A discipulis Christus dormit, hiehic praecipit; dormit enim trepidis, perfectis uigilat. sed quemadmodum dormiat Christus, audisti dicentem in propheta: eo dormio, et cor meum uigilat. § 69 et sanctus Matthaeus recte non praetermittendum putauit aeternae indicium potestatis, ubi imperat uentis. non est enim humana doctrina, sicut audistis Iudaeos dicere: uerbo imperat spiritibus, sed caelestis maiestatis insigne. quod turbatum sedatur mare et diuinae uocis imperio obsequuntur B elementa atque insensibilia sensum accipiunt obsequendi, diuinae mysterium gratiae reuelatur, quod fluctus mitescuutmitescunt saeculi, uerbo inmundus spiritus conquiescit, non alterum refellitur, sed utrumque celebratur. habes miraculum in elementis, habes documentum in mysteriis. § 70 ergo quia sanctus Matthaeus illa praelibauerat, sanctus Lucas eam sibi nauem, in qua Petrus 6 Matth. 8,24 8 Matth. 8,", + "candidate_score": 0.641269, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_34", + "bdc_text": "Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_30", + "psc_text": "testimonio locupletiore testatur dicens plurimos esse conatos. qui enim conatus est ordinare suo labore conatus est nec inpleuit. sine conatu sunt enim c donationes et gratia dei, quae, ubi se infuderit, rigare consueuit, ut non egeat, sed redundet scriptoris ingenium. non conatus est Matthaeus, non conatus est Marcus, non conatus est Iohannes, non conatus est Lucas, sed diuino spiritu ubertatem dictorum rerumque omnium ministrante sine ullo 1,1 molimine coepta conplerunt. et ideo bene dicit: quoniam multi D 4 Daniel 11, 12 et 36, Pe. 130, 1; cf. Zach. 11, 2 14 sqq. Origenes hom. in Lucam I (XIII 1803 a M.) 1 tboman PFGy et (n ex m) V thomam cet. alium X (-ud m2 V) , alibi y matthian PET mathian rL matthiam a matthia F mattheum B mathiam V (am ex an m2) cet. 4 exaltant cor C 5 ∙IIII∙ P 6 redundaṇ̇t P heresis (is ex es", + "candidate_score": 0.640299, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_57", + "bdc_text": "Quibus Massiliensem illum triumphumEs handelt sich wahrscheinlich um folgendes 52 Seiten dickes Quart-Büchlein :", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_966", + "psc_text": "miraculum, uidetur esse diuinius quod de minore modo pluribus abundauit. cur ergo quod minus est ei quod est amplius, quasi praestaret, adiectum est? prius enim quinque milia quinque panibus, postea etiam quattuor milia septem panibus satiata legimus. § 80 quaeramus ergo mysterium, quod miraculum praestet. itaque uidentur illa quinque milia quasi quinque corporis sensus adhuc corporalibus proxima alimenta accepisse de Christo, quattuor E uero milia, etsi adhuc in corpore sint et in hoc mundo, qui ex quattuor constat elementis, non otiose tamen feruntur mysticae accepisse escam quietis; iam enim aequantur mundo supra mundum futuri. nam etsi in hoc mundo sunt, intra mundum tamen non sunt, quibus mysticae quietis inpertitur alimentum; sex enim diebus mundus est factus, septimo requietum est die. et dominus sanctificauit eum. ultra mundum ergo quies, ultra mundum etiam fructus quietis. denique beati F 4 Matth. 14, 17 sqq., Marc. 6, 38 sqq., lob. 6, 9 eqq. 5", + "candidate_score": 0.639743, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_28_30", + "bdc_text": "Regem primo statim congressu adortus deliberandum proposuit Clemens VII . zu Franz I. beim ersten Gespräch in Marseille Mitte Oktober 1533 , das wie alle andern während des dortigen Aufenthaltes ( bis zum 12 . November ) streng geheim geführt wurde ( s.", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_639", + "psc_text": "genere solum Petrum piscari dominus iubet dic ns: mitte amum et eum piscem qui primus ascenderit tolle. magnum quidem est et spiritale documentum, quo Christiani uiri snblimioribussublimioribus potestatibus docentur debere esse subiecti, ne qui B constitutionem regis terreni putet esse soluendam. si enim censum filius dei soluit, quis tu tantus ea, qui non putes esse soluendum? et ille censum soluit, qui nihil possidebat; tu autem, qui saeculi sequeris lucrum, cur saeculi obsequium non recognoscas ? cur te supra saeculum quadam animi adrogantia feras, cum saeculo sis misera cupiditate subiectus? § 74 penditur . igitur didragma, quod erat pretium nostrae redemtionis et corporis, in lege praemisaumpraemissum, in euangelio persolutum, non otiose c in ore piscis lnuentuminuentum; ex ore emm tuo iustificaberis. etenim pretium inmortalitatis est nobis nostra confeasioconfessio, quia, sicut scriptum est, ore confessio fifit tadad salutem. § 75 et fortasse primus hic piscis primus est martyr in ore habens 10", + "candidate_score": 0.639184, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_32", + "bdc_text": "Was du Bellay hierüber Vadian ( und zuvor den Zürcher Theologen , s. S. 179 , 27-31 und 183 , 2-4 ) weitergibt , hat er vom König und unter Umständen auch vom Papst ( s.", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_386", + "psc_text": "quod P (i 8. 0 alt. m3) L alter] alterum BEi et (um eras.) T 21 concordat X sacerdotalis familiae, rex ex regibus, sacerdos ex sacerdotibus. licet oraculum non de carnalibus, sed de caelestibus E exprimatur, quoniam et rex in dei uirtute laetatur, cui iudicium a patre rege defertur, et sacerdos est in aeternum, secundum quod scriptum est: tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech. bene igitur uterque tenuit fidem, ut Matthaeus per reges ductam originem conprobaret et Lucas per sacerdotes a deo transmissam in Christum seriem generis deducendo sanctiorem ipsam onginemoriginem declararet. simul in hoc quoque uituli figura signatur quod ubique sacerdotale F mysterium putat esse seruandum. § 14 nec mireris si ab Abraham plures secundum Lucam successiones usque ad Christum sunt, paucioreapauciores secundum Matthaeum. cum per alias personas generationem fatearis esse decursam; potest enim fieri ut alii longaeuam transegerint uitam, alterius uero generationis uiri inmatura aetate decesserint,", + "candidate_score": 0.63673, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_44", + "bdc_text": "Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_830", + "psc_text": "aliud direptionis genus, quando aliis oblata diripimus. qui sint igitur raptores isti non laboramus intellegere, cum de Beniamin lupi rapacis genere nos manare nouerimus. praecesserat Iohannes, ut iustificaret populum Iudaeorum, ipse dominus uenerat ad oues perditas domus Israhel, apostolos destinauerat, ut fidem populi 1383 A Iudaeorum uel disputatione uel signis miraculisque fundarent, sed cum illi munera sibi oblata defugerent, publicani et peccatores in deum credere, in fidem coire coeperunt. in his igitur apostolica praedicatione regnum caelorum cogitur et fidelis populi adspiratione solidatur. § 113 diripit regnum illa quae fluiu sanguinis laborabat; nam cum dominus ad filiam principis synagogae tenderet, furtiuo quodam tactu sanitatis remedium praelibauit. diripit regnum illa Chananaea, quae a finibus suis egressa B clamabat dicens: miserere mei, domine, fili Dauid; filia mea male a daemone uexatur. uere haec regnum coegit pertinax in precibus, sapiens in responsis, fidelis in uerbis. praetereuntem reuocat, tacentem rogat, excusantem adorat, negantem inclinat. nonne", + "candidate_score": 0.631283, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_8_10", + "bdc_text": "Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII . aiebat Massiliae Bei der Begegnung von Papst Clemens VII . und König Franz I. in Marseille im Oktober und November 1533 war du Bellay zugegen , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 150. 174 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1923", + "psc_text": "fine noster quoque sermo claudatur! § 182 Cur secundum Matthaeum et Marcum mandat discipulis: praecedam uos in Galilaeam, ibi me uidebitis, 24,36 secundum Lucan uero et Iohannem etiam intra conclaue obtulit se uidendum? et quidem quod se uidendum frequenter obtulerit et plus quam quingentis fratribus et Petro et JacoboIacobo etiam c apoatolico probauimus testimonio et Lucas in Actibus apostolorum docuit quod discipulis manifestauerit se uiuere post passionem suam in multis argumentis apparens his et disputans deregno dei. ergo quia saepius et diuersis apparuit, cum in Galilaea quando sit uisus nequaquam praescriptum ac 24,36 definitum tempus scriptura signauerit, in Hierusalem quando se obtulerit, et diem et horam expresserit, timidiores intra conclauia 1 loh. 201 22 sq. 8 Act. 2, 4 5 Matth. 28. 2 sq. Marc. 16. 5 lob. 20, 12 7 lob. 1, 51 10 Euseb. Quaest. euang. 295, 28 (301, 27) 11 Matth. 26, 32 Marc. 14, 28; cr.", + "candidate_score": 0.63117, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_59", + "bdc_text": "cardinali Francisco a Turnone dictus , de summi pontificis romani Clementis , ejus nominis septimi , ad christianissimum regum , in terram Franciam , magnifico adventu , ejusdemque triumphali in urbem Massiliam acceptione» , Lyon 1534 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1039", + "psc_text": "filio; uidemus enim legem in euangelio, cum legimus: diliges dominum deum tuum, uidemus Helian cum dei uerbo, quando legimus: ecce uirgo in utero accipiet. § 11 Unde bene Lucas addidit quia dicebant excesaum eius 9,31 quem conpleturus erat in Hierusalem. docent enim te F 2Gen.9,1ssq. SPs.1,5 HMatth.16,19 121oh.l9,27; cf. Enaeb. Hist. eccl. II 1 16 Marc. 3, 17 19 Deut. 6, 5; Matth. 22, 37;Luc.lO,27 20Eaai.7,14 1 myatice om. PL hominum A 6 III P 7 in montem A (in a. M. m3) K 3 utrimque A (m a. M. m2) B et (im ex um) E utrumque PLT et (a s. Q) Y utraque G utrique aC')( 9 uidere resurrectionis gloriam / 11 accipit P 12 iohannes quoque cui PL mater Costerius iacobus etiam qui PL 13 apparet X 14 propheta ΑαCFVχ et (-ae w3) 0 prophete K profetia P prophetia JSZ enim... uerbo neque a. tt. m3", + "candidate_score": 0.628214, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_37", + "bdc_text": "declinare ) wird in Corr. des réformateurs III 184 durch «declinare [tur ]» gemildert. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1837", + "psc_text": "m3) P immo L 3 discendesse (corr. m3) P post peccatiR add. adnuntiat x 4 uoce magna E'IT 7 respice in me CL 10 descenderet P (i s. e, n eras.) L 12 sequuntnr αFO et (qu ex eu) V 13 futuris P (v s. i) L 15 rcfulgeret X et m2 V 16 rffulgit X funestis X 17 scissae CTL sissae B cissae γ18 uerb:s (om. uis) PL pectora C 20 dum PL 20 nenerantur L 24 deuersorium (diu. m3) P dcuorsorium B diuorsorium a diuersorium eet. 25 quod aFOV populorum diuisio uel mysteriorum synagogae profanatio declaratur. scinditur ergo uelum uetus, ut ecclesia noua fidei suae uela suspendat. synagogae uelamen aufertur, ut religionis interna 23,47 mysteria. reuelato mentis cernamus obtutu. denique iam etiam centurio dei filium quem crncifixeratcrucifixerat conStetur.s o duriora salis pectora Iudaeorum! finduntur petrae, sed horum corda durantur. iudex arguit, credit minister, proditor scelus suum B morte", + "candidate_score": 0.626149, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_73_75", + "bdc_text": "2 und unten Nr. 419 . favente domino . Anno 1534 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1601", + "psc_text": "populi gentilis expressit. § 5 et ideo pullus sedetur asinae. et bene: in E 19,30 quo nemo sedit, quia nullus antequam Christus nationum populos uocauit ad ecclesiam. denique secundum Marcum sic habes: quem nemo adhuc sedit hominum. adligatus autem perfidiae uinculis tenebatur, iniquo addictpsaddictus domino errore famulatus, sed dominatum sibi uindicare non poterat quem dominum fecerat non natura, sed culpa. et ideo cum dominus dicitur, unus agnoscitur — nam et multi dii et F - multi domini, sed generaliter — unus deus et unus dominus. itaque si non exprimitur dominus, definitur non iam per 1496 A adiunctionem personae, sed per uniuersitatem naturae. § 6 Marcus autem induxit ligatum ante ianuam, quia extra Christum quicumque est foris est in uia, qui autem in Christo est foris non est. in transitu addidit, ubi nullius certa possessio, non praesepe, non alimenta, non stabulum. misera seruitus, cui uagum ius est; plures enim dominos habet", + "candidate_score": 0.619247, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_46_48", + "bdc_text": "Quod qua causa et quorum adhibitis consiliis factum sit , iam primum liquet , quum Gallum videmus HessoLandgraf Philipp von Hessen . et SaxoniKurfürst Johann Friedrich der Großmütige von Sachsen . tantopere foederatum Anspielung auf den Vertrag von Bar-le-Duc zwischen Franz I .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1926", + "psc_text": "m2) P uisitantur Εγ T (in quibus conclaue uie.) reuisantur, fortiores ad montem conuenerint. § 183 denique intra D 24,33 conclaue ostiis clausis inducit Iohannes discipulos congregatos propter metum Iudaeorum, quos non undecim Lucas, sed plures scripsit fuisaefuisse. istos autem Yatthaeus undecim solos in Galilaea connenisseconuenisse non siluit. denique sic habes: undecim autem discipuli abierunt in Galilaeam in montem, ubi constituerat illis Iesus, et uidentes eum adorauerunt, quidam autem dubitauerunt. quibus docendi E et baptizandi tribuit potestatem. undecim quoque discumbentibus discipulis et Marcus in fine apparuisse scribit, quando similiter praedicandi his per totum orbem mandat officium. § 184 unde hoc conuenientius arbitror quod dominus quidem mandauerit discipulis ut in Galilaea se uiderent, sed illis metu intra conclaue residentibus primo se obtulisse, postea uero confirmatis animis undecim illos Galilaeam petisse. uel certe hoc quoque diligentibus scriptoribus placuisse repperio nihil obstat, si dicamus pauciores intra conclaue, in monte conplures fuisse. 4 Matth.", + "candidate_score": 0.618062, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_54", + "bdc_text": "Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_499", + "psc_text": "nesciret, magisque uulnus ex inprouidentia quam salutem ex lectione c sentiret. infirmos enim tela sua uulnerant, nec potest benbene uti armis. qui ea ferre non nouerit. et ideo circa fidem uir perfectus exigitur, in quo non per humum scientiae reptet infantia, non debilis quaedam nec carens sensibus mysticae cognitionis titubet aetas, quae uirtute iuuentutis amissa coronam gloriosi certaminis non requirat et senescentis aquilae modo, quae prius aut leporem rapere pedibus consuerat aut D anserem, aeuo fessa minorum auium fetus inplumis requirat, qui solidiorem cibum adfen-e non possunt. LIBER QVARTVS. § 1 Non absurdum, ut opinor, de generatione domini confecimus 1333 E opus; certe infructuosum non fuit dominicis diutius inhaerere maioribus. nam si hi qui magnum mare litorali parant 2 cr. Diogen. Prouerb. 6, 46 6 I Cor. 14, 20 12 cr. Plin. N. H. XI 170 13 Hebr. 5, 12 et 14 1 doctom aX 2 cum legeret PL collegerit", + "candidate_score": 0.617312, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_68", + "bdc_text": "Vale et , si lubet , amicis isthaec concredito , sed fidis .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_344", + "psc_text": "en 8. ras.) P 17 fili AaF filii cet. (i tert. s. u. GV) uoce A 18 in] ad BLX 19 crede igitur A (igitur 8. u. m3) y ei (i ex te) P ad baptizandum P 20 credidit (di pr. 8. u. m3) A conmisit dicens: hic est filius meus dilectus, in quo 1314 A conplacui. § 95 ubi sunt Arriani, quibus non placet filius, in quo conplacuit pater? hoc non ego dico neque hominum quisquam . loquutus est; neque enim per hominem deus neque per angelos neque per archangelos, sed ab ipso patre uoiuox de caelo missa signauit. deinde alibi idem pater repetit dicens: hic est filius meus dilectus, in quo conplacui; ipsum audite, dicentem utique audite: ego et pater unum sumus. qui ergo filio non credit non credit patri. testis est ille de filio. si B dubitatur de filio, paterno non creditur testimonio. deinde cum dicit: in", + "candidate_score": 0.603087, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_51", + "bdc_text": "rerum omnium , esse nec abhorrere a Galli conatibus vero simile putem .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1729", + "psc_text": "hoc mundo. non ergo aequalitatis homini ad deum, sed similitudinis, aemulatio est; solus enim Christus est plena imago dei propter expressam in se paternae claritudinis unitatem; iustus autem homo ad imaginem dei est, si propter imitandam diuinae conuersationis similitudinem mundum hunc dei cognitione contemnat uoluptatesque terrenas uerbi perceptione despiciat quo alimur in uitam. unde et corpus Christi edimus, ut uitae F aeternae possimus esse participes. non enim uictus et potus nobis praemii loco spondetur et honoris, sed communicatio 22,80 gratiae caelestis et uitae, neque duodecim throni tamquam aliqua corporalis sunt receptacula sessionis, sed quia secundum diuinam similitudinem iudicat Christus cognitione cordium, non interrogatione factorum uirtutem remunerans inpietatemque 1515 A condemnans, ita et apostoli in iudicium spiritale formantur remuneratione fidei, et exsecratione perfidiae, uirtute errorem redarguentes, sacrilegos odio persequentes. § 50 conuertamur igitur 2 Ioh. 19, 34 4 I Ioh. 5, 8 8 Ioh. 18, 86 10 Coloss. 1,15, 11 Coloss.", + "candidate_score": 0.601317, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 10, + "cf_id": "cf052", + "work_id": "045_Prosper-Aquitanus_Responsiones-ad-capitula-Gallorum", + "max_score": 0.695732, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_35_37", + "bdc_text": "Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. ) ad arma aut vim ullam capescendam declinareDer Anakoluth ( non videri sibi . . . declinare ) wird in Corr. des réformateurs III 184 durch «declinare [tur ]» gemildert. .", + "psc_chunk_id": "045_Prosper-Aquitanus_Responsiones-ad-capitula-Gallorum_window_0", + "psc_text": "Responsiones ad capitula Gallorum PRAEFATIO. Doctrinam, quam sanctae memoriae Augustinus episcopus contra Pelagianos, inimicos gratiae Christi et liberi arbitrii decomptores, per multos annos apostolice asseruit, litterisque mandavit, quibusdam visum est, aut non intelligendo, aut intelligi eam nolendo, reprehendere: et hoc quasi compendium cognitionis his qui judicio eorum ducebantur, afferre; ut quae in libris praedicti viri damnabilia se reperisse jactabant, brevium capitulorum indiculis publicarent: talique commento et detestationem ejus, quem impeterent, obtinerent; et ab his quae infamassent, curam exterriti lectoris averterent. Ne ergo hanc persuasionem temere quis recipiat, et talem putet sensum scriptis catholici inesse Doctoris, qualem cum, qui frustra calumniantur, ostentant; singulis capitulis, quae damnationis titulo praenotarunt, brevi et absoluta professione respondeo, in nullo recedens a tramite earum definitionum, quae in sancti viri disputationibus continentur: ut facile vel tenuis diligentiae advertat inspector, quam injustis opprobriis catholici Praedicatoris memoria carpatur; et in quod peccatum cadant, qui aliena instigatione commoti, scriptorem celeberrimi", + "candidate_score": 0.695732, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_34_36", + "bdc_text": "Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . . Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. ) ad arma aut vim ullam capescendam declinareDer Anakoluth ( non videri sibi . . .", + "psc_chunk_id": "045_Prosper-Aquitanus_Responsiones-ad-capitula-Gallorum_window_0", + "psc_text": "Responsiones ad capitula Gallorum PRAEFATIO. Doctrinam, quam sanctae memoriae Augustinus episcopus contra Pelagianos, inimicos gratiae Christi et liberi arbitrii decomptores, per multos annos apostolice asseruit, litterisque mandavit, quibusdam visum est, aut non intelligendo, aut intelligi eam nolendo, reprehendere: et hoc quasi compendium cognitionis his qui judicio eorum ducebantur, afferre; ut quae in libris praedicti viri damnabilia se reperisse jactabant, brevium capitulorum indiculis publicarent: talique commento et detestationem ejus, quem impeterent, obtinerent; et ab his quae infamassent, curam exterriti lectoris averterent. Ne ergo hanc persuasionem temere quis recipiat, et talem putet sensum scriptis catholici inesse Doctoris, qualem cum, qui frustra calumniantur, ostentant; singulis capitulis, quae damnationis titulo praenotarunt, brevi et absoluta professione respondeo, in nullo recedens a tramite earum definitionum, quae in sancti viri disputationibus continentur: ut facile vel tenuis diligentiae advertat inspector, quam injustis opprobriis catholici Praedicatoris memoria carpatur; et in quod peccatum cadant, qui aliena instigatione commoti, scriptorem celeberrimi", + "candidate_score": 0.68057, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_35", + "bdc_text": "Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "045_Prosper-Aquitanus_Responsiones-ad-capitula-Gallorum_window_0", + "psc_text": "Responsiones ad capitula Gallorum PRAEFATIO. Doctrinam, quam sanctae memoriae Augustinus episcopus contra Pelagianos, inimicos gratiae Christi et liberi arbitrii decomptores, per multos annos apostolice asseruit, litterisque mandavit, quibusdam visum est, aut non intelligendo, aut intelligi eam nolendo, reprehendere: et hoc quasi compendium cognitionis his qui judicio eorum ducebantur, afferre; ut quae in libris praedicti viri damnabilia se reperisse jactabant, brevium capitulorum indiculis publicarent: talique commento et detestationem ejus, quem impeterent, obtinerent; et ab his quae infamassent, curam exterriti lectoris averterent. Ne ergo hanc persuasionem temere quis recipiat, et talem putet sensum scriptis catholici inesse Doctoris, qualem cum, qui frustra calumniantur, ostentant; singulis capitulis, quae damnationis titulo praenotarunt, brevi et absoluta professione respondeo, in nullo recedens a tramite earum definitionum, quae in sancti viri disputationibus continentur: ut facile vel tenuis diligentiae advertat inspector, quam injustis opprobriis catholici Praedicatoris memoria carpatur; et in quod peccatum cadant, qui aliena instigatione commoti, scriptorem celeberrimi", + "candidate_score": 0.665499, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 11, + "cf_id": "cf020", + "work_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae", + "max_score": 0.695574, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1537", + "psc_text": "continuo laudat, quod ejus opera damnata sit haeresis Origeniana, quam ut persequi ad finem usque non desinat, vehementer hortatur. Domino Beatissimo THEOPHILO DIONYSIUS Liddensis Episcopus. « Bonus Deus noster, qui in conciliis sanctorum glorificatur (Ps. 88. 2), et amicos sibi, ac Prophetas singulis temporibus praeparat, si ordinem nostrae generationis aspicias, te, Domine frater beatissime, aemulatorem rectae fidei suscitavit ut et superstitionem haereticam de Gentilium fonte manantem Apostolico rigore contereres, et humanum genus, quod multis trahitur erroribus, ac dispersum gregem Christi ad suum Pastorem reduceres; qui tempore passionis idcirco pro cunctis dedit animam suam, ut nunc possimus credentes dicere, Vere Deus in nobis est (1. Cor. 14. 25) . Quis enim ita aut stultus, aut impius est, ut non confiteatur, te maximum orbi dedisse munus, deletis sceleratissimis blasphemis [fort. blasphemi ] Origenis discipulis, ne Ecclesia Christi ab his polluatur, quorum cancer, et insanabilis 557 lepra sic multorum corda pervasit, ut et", + "candidate_score": 0.695574, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_33_35", + "bdc_text": "oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . . Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2128", + "psc_text": "sit. Et audio eum paulo superius, in ejusdem narrationis exordio religiosa voce mihi clamantem, Quae autem 776 scribo vobis, ecce coram Deo quia non mentior » (Gal. 1. 20). 25. « Dent veniam quilibet aliud opinantes; ego magis credo tanto Apostolo in suis litteris juranti, quam cuique doctissimo de alienis disputanti. Nec dici timeo, me sic Paulum defendere, quod non simularit errorem Judaeorum, sed vere fuerit in errore. Quoniam neque simulabat errorem qui libertate Apostolica, sicut illi tempori congruebat, vetera illa sacramenta, ubi opus erat agendo, commendabat ea, non solum Satanae versutia decipiendis hominibus, sed Dei providentia, praenuntiandis rebus futuris prophetice constituta. Nec vere fuerat in errore Judaeorum, qui non solum noverat, sed etiam instanter et acriter praedicabat eos errare, qui putabant gentibus imponenda, vel justificationi quorumcumque fidelium necessaria. » 26. « Quod autem dixi eum factum Judaeis tanquam Judaeum, et tanquam gentilem gentibus, non mentientis astu, sed compatientis affectu", + "candidate_score": 0.685159, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5_7", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1537", + "psc_text": "continuo laudat, quod ejus opera damnata sit haeresis Origeniana, quam ut persequi ad finem usque non desinat, vehementer hortatur. Domino Beatissimo THEOPHILO DIONYSIUS Liddensis Episcopus. « Bonus Deus noster, qui in conciliis sanctorum glorificatur (Ps. 88. 2), et amicos sibi, ac Prophetas singulis temporibus praeparat, si ordinem nostrae generationis aspicias, te, Domine frater beatissime, aemulatorem rectae fidei suscitavit ut et superstitionem haereticam de Gentilium fonte manantem Apostolico rigore contereres, et humanum genus, quod multis trahitur erroribus, ac dispersum gregem Christi ad suum Pastorem reduceres; qui tempore passionis idcirco pro cunctis dedit animam suam, ut nunc possimus credentes dicere, Vere Deus in nobis est (1. Cor. 14. 25) . Quis enim ita aut stultus, aut impius est, ut non confiteatur, te maximum orbi dedisse munus, deletis sceleratissimis blasphemis [fort. blasphemi ] Origenis discipulis, ne Ecclesia Christi ab his polluatur, quorum cancer, et insanabilis 557 lepra sic multorum corda pervasit, ut et", + "candidate_score": 0.683824, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_24_26", + "bdc_text": "Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. . Lucifuga enim est pessime conscius sibiClemens VII . erschien seinen Zeitgenossen als wankelmütig und unentschlossen , s. Pastor IV/2 , 545-547. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1571", + "psc_text": "Abiron, qui minora peccarunt, non veniant ante tribunal Christi, et sui eum comparatione condemnent, qui extra Ecclesiam Salvatoris variarum doctrinarum thuribula diabolico igne complevit? Neque enim Dominus qui loquitur per Prophetam: Ego visiones multiplicavi, et in manibus Prophetarum assimilatus sum (Osee 12. 10. juxta LXX) , adulterinas eum docuit proferre doctrinas, nec qui a principio ipsi viderunt, et ministri fuerunt verbi Dei, nec Prophetarum chorus, qui olim vocabantur Videntes, haec eum instituit: sed ipse suae mentis arbitrio, furori daemonum serviens, et blando cogitationum errore deceptus, gregem, et ut ita dicam, 572 examen dogmatum perversorum, per totum orbem immisit mentibus indoctorum. Iste est qui Assyriis Babyloniisque fluminibus aperuit os suum, qui navem Ecclesiae bonarum mercium salutaris doctrinae plenam, fluctibus operire conatus est: dum imperitorum laude sustollitur, et Scripturarum sensum, aliter quam se habet veritas edisserens, gloriatur in confusione sua. Quis enim innumerabiles adeo et garrulos, et verbositatis atque imperitiae plenos conscripsit", + "candidate_score": 0.677843, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_35_37", + "bdc_text": "Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. ) ad arma aut vim ullam capescendam declinareDer Anakoluth ( non videri sibi . . . declinare ) wird in Corr. des réformateurs III 184 durch «declinare [tur ]» gemildert. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2016", + "psc_text": "HIERONYMUS in Christo salutem. 1. Tres simul epistolas, imo libellos breves per Diaconum Cyprianum, 737 tuae dignationis accepi, diversas, ut tu nominas, quaestiones, ut ego sentio, reprehensiones opusculorum meorum continentes. Ad quas, si respondere voluero, libri magnitudine opus erit. Tamen conabor quantum facere possum, modum non egredi longioris epistolae, et festinanti fratri moram non facere: qui ante triduum quam profecturus erat, a me epistolas flagitavit; ut pene in procinctu haec qualiacumque sunt, effutire compellerer, et tumultuario respondere sermone, non maturitate scribentis, sed dictantis temeritate: quae plerumque non in doctrinam, sed in casum vertitur: ut fortissimos quoque [al. quosque ] milites subita bella conturbant, et ante coguntur fugere quam possint arma corripere. 2. Caeterum nostra armatura Christus est, et Apostoli Pauli institutio, qui scribit ad Ephesios: « Assumite arma Dei, ut possitis resistere in die malo » (Ephes. 6. 13). Et rursum: « State succincti lumbos vestros in veritate, et induti", + "candidate_score": 0.672564, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_17_19", + "bdc_text": "Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert . Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3043", + "psc_text": "die illa ad fletum, et planctum magnum, et decalvationem, et accinctionem ciliciorum. Ipsi vero fecerunt laetitiam et exsultationem. mactantes vitulos, et immolantes oves, ut comederent carnes, et biberent vinum, dicentes: Manducemus et bibamus, cras enim moriemur (Isai. 22. 12. et seqq.) . Post quas voces et perditae mentis audaciam, Scriptura commemorat, dicens. Et revelata sunt haec in auribus Domini sabaoth, non remittetur vobis hoc peccatum, donec moriamini (Ibidem v. 14) . Si enim peccato mortui fuerint, tunc eis remittetur peccatum. Quod quamdiu in peccato vixerint, non dimittitur. 4. Parce quaeso animae tuae. Crede Dei futurum esse judicium. Recordare a quali Episcopo Diaconus ordinatus sis. Nec mirum quamvis sanctum hominem, tamen in homine deligendo potuisse falli, cum et Deum poeniteat, quod Saul in regem unxerit (1. Reg. 15). et in duodecim Apostolis Judas sit proditor repertus; et de quondam ordinis tui hominibus Nicolaus Antiochenus, immunditiarum omnium, et Nicolaitarum haereseos auctor exstitisse", + "candidate_score": 0.671422, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_17_19", + "bdc_text": "Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert . Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_823", + "psc_text": "adulteram esse mulierem, si alteri nupserit. Nolo mihi proferas raptoris 298 violentiam, matris persuasionem, patris auctoritatem, propinquorum catervam, servorum insidias atque contemptum, damna rei familiaris. Quamdiu vivit vir, ficet adulter sit, licet sodomita, licet flagitiis omnibus coopertus, et ab uxore propter haec scelera derelictus, maritus ejus reputatur, cui alterum virum accipere non licet. Nec Apostolus haec propria auctoritate decernit, sed Christo in se loquente, Christi verba secutus est, qui ait in Evangelio: « Qui dimittit uxorem suam, excepta causa fornicationis, facit eam moechari: et qui dimissam acceperit, adulter est. » (Matth. 5. 32). Animadverte quid dicat: « Qui dimissam acceperit, adulter est: » sive ipsa dimiserit virum, sive a viro dimissa sit, adulter est qui eam acceperit. Unde et Apostoli gravem conjugii sarcinam intelligentes: « Si ita est, inquiunt, non expedit homini uxorem accipere. » Ad quos Dominus: « Qui potest, inquit, capere, capiat » (Matth. 19. 10. et 12).", + "candidate_score": 0.669586, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_36_38", + "bdc_text": "ad arma aut vim ullam capescendam declinareDer Anakoluth ( non videri sibi . . . declinare ) wird in Corr. des réformateurs III 184 durch «declinare [tur ]» gemildert. . Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2017", + "psc_text": "subita bella conturbant, et ante coguntur fugere quam possint arma corripere. 2. Caeterum nostra armatura Christus est, et Apostoli Pauli institutio, qui scribit ad Ephesios: « Assumite arma Dei, ut possitis resistere in die malo » (Ephes. 6. 13). Et rursum: « State succincti lumbos vestros in veritate, et induti loricam justitiae, et calceati pedes in praeparationem Evangelii pacis: super omnia accipientes scutum fidei, in quo possitis universa tela maligni ignita extinguere: et galeam salutis accipite, et gladium spiritus, quo est verbum Dei » (Ibid. 14. et seqq.). His quondam telis rex David armatus procedebat ad praelium; et quinque lapides de torrente accipiens levigatos, nihil asperitatis et sordium inter hujus saeculi turbines, in sensibus suis esse monstrabat, bibens de torrente in via: et idcirco exaltavit caput, et superbissimum Goliath suo potissimum mucrone truncavit, percutiens in fronte blasphemum (1. Reg. 17); et in ea parte corporis vulnerans, in qua et praesumptor", + "candidate_score": 0.669019, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_31_33", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 479-482 ) . Was du Bellay hierüber Vadian ( und zuvor den Zürcher Theologen , s. S. 179 , 27-31 und 183 , 2-4 ) weitergibt , hat er vom König und unter Umständen auch vom Papst ( s. oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1571", + "psc_text": "Abiron, qui minora peccarunt, non veniant ante tribunal Christi, et sui eum comparatione condemnent, qui extra Ecclesiam Salvatoris variarum doctrinarum thuribula diabolico igne complevit? Neque enim Dominus qui loquitur per Prophetam: Ego visiones multiplicavi, et in manibus Prophetarum assimilatus sum (Osee 12. 10. juxta LXX) , adulterinas eum docuit proferre doctrinas, nec qui a principio ipsi viderunt, et ministri fuerunt verbi Dei, nec Prophetarum chorus, qui olim vocabantur Videntes, haec eum instituit: sed ipse suae mentis arbitrio, furori daemonum serviens, et blando cogitationum errore deceptus, gregem, et ut ita dicam, 572 examen dogmatum perversorum, per totum orbem immisit mentibus indoctorum. Iste est qui Assyriis Babyloniisque fluminibus aperuit os suum, qui navem Ecclesiae bonarum mercium salutaris doctrinae plenam, fluctibus operire conatus est: dum imperitorum laude sustollitur, et Scripturarum sensum, aliter quam se habet veritas edisserens, gloriatur in confusione sua. Quis enim innumerabiles adeo et garrulos, et verbositatis atque imperitiae plenos conscripsit", + "candidate_score": 0.666955, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_31_33", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 479-482 ) . Was du Bellay hierüber Vadian ( und zuvor den Zürcher Theologen , s. S. 179 , 27-31 und 183 , 2-4 ) weitergibt , hat er vom König und unter Umständen auch vom Papst ( s. oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3125", + "psc_text": "Qui etsi secundum litteram Legis observari 1115 cuncta contendunt, velamine posito super faciem Moysi, spiritus veritatis luce illuminari nequeunt, quos etsi veritati non acquieverint, hirci tamen more emissarii, humero nostrae patientiae parati ad satisfactionem de ea quae in nobis est fide (1. Pet. 3. 15) , ad eremum suae perditionis, et lavare postea vestimenta, ne contagione haeretici sensus polluti remaneant. Nos autem in initio hujus opusculi exemplo Jeremiae docti, evellere prius, destruere, et postea plantare et aedificare proponimus. 2. De Scripturis prius ostendere cupientes, quomodo hae feriae Domini, quae praecipiuntur Loge servari, non umbra, sed spirituali observantia celebrantur. Et siqui imbecillitatis nostrae auctoritatem parvipendere voluerint, Prophetas audiant, qui provido patrocinio providentes harum reprobationum Evangelii tempore aperta voce praedixerunt. Imo in eis Domino proloquente: Dies festos vestros, et Neomenias, et Sabbatha audit anima mea. Et haec se Dominus non mandasse pronuntiat, cum ipsum in Lege haec praecepisse manifestum est. In quibus", + "candidate_score": 0.664578, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_26_28", + "bdc_text": "erschien seinen Zeitgenossen als wankelmütig und unentschlossen , s. Pastor IV/2 , 545-547. . Sed audi mirum : Regem primo statim congressu adortus deliberandum proposuit Clemens VII .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_148", + "psc_text": "vel minus vel plus disserere velle de eo quem Dominus coronavit; sed quia ipse dixit: Quaerite, et invenietis; pulsate, et aperietur vobis (Matth. 7; et Luc. 11) , etiam nos, non ut de aliquo detrahamus, sed ut Scripturae sensum scientes, ad ejus nos dirigamus exempla, debemus inquirere quod potest facere quaestionem. Qui Moysi, inquit, assertor est, humilitatem ejus praedicat ac mansuetudinem, quod se indignum judicans ministerio Dei, major 58 effectus sit: Isaias vero, qui ultro se obtulit, incipiens prophetare, a maledictis coepit: Aure audietis, et non intelligetis, et cernentes aspicietis, et non videbitis. Ob quod inde multa mala perpessus, et ab omni populo pro insano habitus, cum iterum ei vox divina dixisset, clama, sciens quid superiori facilitate seipsum offerens pertulisset, non ait: Ecce ego, mitte me: sed interrogavit, quid illud esset quod clamare deberet, et dixit: Quid clamabo? Cui simile est illud in Jeremia: Accipe calicem vini meri hujus de", + "candidate_score": 0.66443, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_31_33", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 479-482 ) . Was du Bellay hierüber Vadian ( und zuvor den Zürcher Theologen , s. S. 179 , 27-31 und 183 , 2-4 ) weitergibt , hat er vom König und unter Umständen auch vom Papst ( s. oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2108", + "psc_text": "Ebionis, vel eorum quos vulgo Nazaraeos nuncupant, vel quamlibet aliam veterem; sed nescio in quam novam delabimur, quae sit eo perniciosior, quo non errore, sed proposito est ac voluntate fallaci. Quod si respondeas, ut te ab hac purges sententia, tunc Apostolos ista laudabiliter simulasse, ne scandalizarentur infirmi, qui ex Judaeis multi crediderant, et ea respuenda, nondum intelligebant: nunc vero confirmata per tot gentes doctrina gratiae Christianae, confirmata etiam per omnes Christi Ecclesias lectione Legis et Prophetarum, quomodo haec intelligenda, non observanda recitentur, quisquis ea simulando agere voluerit, videatur insanire: cur mihi non licet dicere Apostolum Paulum, et alios rectae fidei Christianos, tunc illa vetera sacramenta paululum observando veraciter commendare debuisse, ne putarentur illae Propheticae significationis observationes a piissimis patribus custoditae tanquam sacrilegia diabolica a posteris detestandae? Jam enim cum venisset fides, quae prius illis observationibus praenuntiata, post mortem et resurrectionem Domini revelata est, amiserant tanquam vitam officii sui. Verumtamen sicut", + "candidate_score": 0.66392, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_31_33", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 479-482 ) . Was du Bellay hierüber Vadian ( und zuvor den Zürcher Theologen , s. S. 179 , 27-31 und 183 , 2-4 ) weitergibt , hat er vom König und unter Umständen auch vom Papst ( s. oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2026", + "psc_text": "quasi Doctor gentium; et Petrus jure reprehenderetur, qui princeps circumcisionis id imperaverit [al. imperavit ] gentibus, quod soli qui ex Judaeis erant, debuerint observare. Hoc si placet, imo quia placet, ut quicumque credunt ex Judaeis, debitores sint Legis faciendae: tu ut Episcopus in toto orbe notissimus, debes hanc promulgare sententiam; et in assensum tuum omnes coepiscopos trahere. Ego in parvo tuguriolo [al. turguriunculo ] cum Monachis, id est, cum compeccatoribus meis, de magnis statuere non audeo, nisi hoc ingenue confiteri, me majorum scripta legere, et in Commentariis secundum omnium consuetudinem, varias ponere explanationes, ut e multis sequatur unusquisque quod velit. Quod quidem te puto et in saeculari litteratura, et in divinis Libris legisse et probasse. 6. Hanc autem explanationem quam primus Origenes in decimo Stromateon libro, ubi epistolam Pauli ad Galatas interpretatur, et caeteri deinceps interpretes sunt secuti, illa vel maxime causa subintroducunt, ut Porphyrio respondeant blasphemanti, qui Pauli arguit", + "candidate_score": 0.663158, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_24", + "bdc_text": "Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1571", + "psc_text": "Abiron, qui minora peccarunt, non veniant ante tribunal Christi, et sui eum comparatione condemnent, qui extra Ecclesiam Salvatoris variarum doctrinarum thuribula diabolico igne complevit? Neque enim Dominus qui loquitur per Prophetam: Ego visiones multiplicavi, et in manibus Prophetarum assimilatus sum (Osee 12. 10. juxta LXX) , adulterinas eum docuit proferre doctrinas, nec qui a principio ipsi viderunt, et ministri fuerunt verbi Dei, nec Prophetarum chorus, qui olim vocabantur Videntes, haec eum instituit: sed ipse suae mentis arbitrio, furori daemonum serviens, et blando cogitationum errore deceptus, gregem, et ut ita dicam, 572 examen dogmatum perversorum, per totum orbem immisit mentibus indoctorum. Iste est qui Assyriis Babyloniisque fluminibus aperuit os suum, qui navem Ecclesiae bonarum mercium salutaris doctrinae plenam, fluctibus operire conatus est: dum imperitorum laude sustollitur, et Scripturarum sensum, aliter quam se habet veritas edisserens, gloriatur in confusione sua. Quis enim innumerabiles adeo et garrulos, et verbositatis atque imperitiae plenos conscripsit", + "candidate_score": 0.658356, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_71_73", + "bdc_text": "plenaEs hat überall geheime Zuhörer , vgl . Adagia 1 , 2 , 44 ( LB II 87f). . Epitomen perducam ad finem breviVadians Epitome erschien im September 1534 , vgl. oben Anm . 2 und unten Nr. 419 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_906", + "psc_text": "Si contingeret docere quae didici: et quasi per manus mysteria tradere Prophetarum [al. Scripturarum ], nasceretur nobis aliquid quod docta Graecia non haberet. 9. Audi ergo, mi conserve, amice, germane: ausculta paulisper, quo in Scripturis sanctis calle gradiaris. TOTUM quod legimus in divinis Libris, nitet quidem, et fulget etiam in cortice, sed dulcius in medulla est. Qui edere vult nucleum, frangat nucem ( Ex Plauto ). « Revela, » inquit David, « oculos meos, et considerabo mirabilia de lege tua » (Ps. 118. 18). Si tantus Propheta tenebras ignorantiae confitetur, qua nos putas parvulos, et pene lactentes inscitiae nocte circumdari? Hoc autem velamen non solum in facie Moysi, sed et in Evangelistis et in Apostolis positum est. Turbis Salvator in parabolis loquebatur, et contestans mysticum esse quod dicebatur, aiebat: Qui habet aures audiendi audiat (Luc. 8. 8) . Nisi aperta fuerint universa quae scripta sunt ab eo, 326 qui habet", + "candidate_score": 0.658095, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12_14", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2663", + "psc_text": "spurcaque doctrina Romae invenerit quos induceret. Tunc librorum περὶ ἀρχῶν infamis interpretatio: tunc discipulus ὄλβιος, vere nominis sui, si in talem magistrum non impegisset. Tunc nostrorum διάλυτος contradictio, et Pharisaeorum turbata est schola. Tunc sancta Marcella, quae diu se cohibuerat, ne per aemulationem quippiam facere videretur, postquam sensit fidem apostolico ore laudatam (Rom. 1. 18), in plerisque violari, ita ut sacerdotes quoque, et nonnullos monachorum, maximeque saeculi homines, in assensum sui traheret; ac simplicitati illuderet Episcopi, qui de suo ingenio caeteros aestimabat, publice restitit: malens Deo placere, quam hominibus. 10. Laudat Salvator in Evangelio villicum iniquitatis, quod contra dominum quidem fraudulenter, attamen pro se prudenter fecerit (Luc. 16. 10). Cernentes haeretici de parva scintilla maxima incendia concitari; et suppositam dudum flammam jam ad 958 culmina pervenisse; nec posse latere, quod multos deceperat, petunt, et impetrant ecclesiasticas epistolas: ut communicantes Ecclesiae discessisse viderentur. Non multum tempus in medio, succedit in pontificatum", + "candidate_score": 0.656141, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_70_72", + "bdc_text": "Corizaeis . plenaEs hat überall geheime Zuhörer , vgl . Adagia 1 , 2 , 44 ( LB II 87f). . Epitomen perducam ad finem breviVadians Epitome erschien im September 1534 , vgl. oben Anm .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_906", + "psc_text": "Si contingeret docere quae didici: et quasi per manus mysteria tradere Prophetarum [al. Scripturarum ], nasceretur nobis aliquid quod docta Graecia non haberet. 9. Audi ergo, mi conserve, amice, germane: ausculta paulisper, quo in Scripturis sanctis calle gradiaris. TOTUM quod legimus in divinis Libris, nitet quidem, et fulget etiam in cortice, sed dulcius in medulla est. Qui edere vult nucleum, frangat nucem ( Ex Plauto ). « Revela, » inquit David, « oculos meos, et considerabo mirabilia de lege tua » (Ps. 118. 18). Si tantus Propheta tenebras ignorantiae confitetur, qua nos putas parvulos, et pene lactentes inscitiae nocte circumdari? Hoc autem velamen non solum in facie Moysi, sed et in Evangelistis et in Apostolis positum est. Turbis Salvator in parabolis loquebatur, et contestans mysticum esse quod dicebatur, aiebat: Qui habet aures audiendi audiat (Luc. 8. 8) . Nisi aperta fuerint universa quae scripta sunt ab eo, 326 qui habet", + "candidate_score": 0.653388, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_56_58", + "bdc_text": "illius viri propemodum ore concepta ad te scriberem . Quibus Massiliensem illum triumphumEs handelt sich wahrscheinlich um folgendes 52 Seiten dickes Quart-Büchlein : «Panegyricus Joannis Pellissonis , . . .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1731", + "psc_text": "nisi sit certius de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere Sancto, ac beatissimo Papae AUGUSTINO HIERONYMUS in Domino salutem. 1. In ipso profectionis articulo sancti filii nostri Asterii Hypodiaconi, necessarii mei, beatitudinis tuae litterae ad me pervenerunt, quibus satisfacis, te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc nec ego factum audieram, sed epistolae cujusdam quasi ad me scriptae per fratrem nostrum Sysinnium Diaconum huc exemplaria pervenerunt: in qua hortaris me, ut παλινῳδιαν super quodam Apostoli capitulo canam, et imiter Stesichorum inter vituperationem et laudes Helenae fluctuantem, ut qui detrahendo oculos perdiderat, laudando receperit. Ego simpliciter fateor dignationi tuae, licet stylus et ἐπιχειρήματα tua mihi viderentur: tamen non temere exemplaribus litterarum credendum putavi; ne forte me respondente, laesus juste expostulares, quod probare ante debuissem tuum esse sermonem, et sic rescribere. Accessit ad moram sanctae et venerabilis Paulae longa infirmitas. Dum enim languenti multo tempore assideremus [al. assidemus ],", + "candidate_score": 0.653056, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_56_58", + "bdc_text": "illius viri propemodum ore concepta ad te scriberem . Quibus Massiliensem illum triumphumEs handelt sich wahrscheinlich um folgendes 52 Seiten dickes Quart-Büchlein : «Panegyricus Joannis Pellissonis , . . .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1125", + "psc_text": "quadrigae vestrae, et proposito quintam deesse Blaesillam, pene oblitus de ea loqui, quae prima de vobis praecesserit ad Dominum. Vere nunc quinque in tres, ac duas videmus esse divisas, illa cum sorore Paulina dulci somno fruitur, tu duarum medius, ad Christum levius subvolabis. EPISTOLA LXVII AUGUSTINI AD HIERONYMUM. Hieronymum 404 sciscitatur de titulo vulgati ab ipso libri de Scriptoribus Ecclesiasticis; tum de Petro reprehenso non mendaciter a Paulo, quod etiam superiori epist. 56. quaesierat. Postremo petit, ut quae sint Origenis aliorumque haereticorum errata, sibi indicet. Domino dilectissimo, et cultu sincerissimo caritatis observando atque amplectendo fratri et Compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS. 1. « Habeo gratiam, quod pro subscripta salutatione, plenam mihi Epistolam reddidisti, sed breviorem multo quam ex te vellem suscipere, tali viro, a quo, tempora quantalibet occupet, nullus sermo prolixus est. Quanquam itaque nos negotiorum alienorum, eorumque saecularium, curis circumstemur ingentibus: tamen Epistolae tuae brevitati facile non ignoscerem, nisi cogitarem quam", + "candidate_score": 0.652525, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_54_56", + "bdc_text": "Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» . illius viri propemodum ore concepta ad te scriberem .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1188", + "psc_text": "et non occides » (Jacob. 2. 11). Si non moechamur, sed occidimus, transgressores legis sumus. « Qui totam legem servaverit, et offenderit in uno, fit omnium reus » (Ibid. 10). Itaque cum opposuerint nobis uxorem ante baptismum, nos ab eis omnia quae post baptismum praecepta sunt, requiramus. PRAETEREUNT quod non licet: et objiciunt quod concessum est. EPISTOLA LXX. AD MAGNUM ORATOREM URBIS ROMAE. Magno cuidam Rhetori Romano, quem Ruffinus sobornarat, ut quaereret ab Hieronymo, cur in opusculis suis saecularium litterarium exempla poneret, rationem reddit, ostenditque quatenus id liceat, et quorum exemplo id faciat. 1. Sebesium nostrum tuis monitis profecisse, non tam Epistola tua, quam ipsius poenitudine didicimus. Et 426 mirum in modum plus correptus placuit, quam errans laeserat. Certaverunt inter se indulgentia parentis, et filii pietas: dum alter praeteritorum non meminit, alter in futurum quoque officia pollicetur. Unde et mutuo nobis tibique gaudendum est: quia nos filium recepimus, tu discipulum", + "candidate_score": 0.65045, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_54_56", + "bdc_text": "Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» . illius viri propemodum ore concepta ad te scriberem .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2254", + "psc_text": "in Epistola ad Thessalonicenses prima: Ipse autem Deus pacis sanctificet vos per omnia, et integer spiritus vester, et anima et corpus sine querela, in adventu Domini nostri Jesu Christi servetur. Expliciunt Capitula Quaestionum. HIERONYMUS AD HEDIBIAM. DE QUAESTIONIBUS XII. 818 PRAEFATIO.--Ignota vultu, fidei mihi ardore notissima es. Et de extremis Galliae finibus in Bethleemitico rure latitantem, ad respondendum provocas, de sanctarum quaestiunculis Scripturarum, per hominem Dei, filium meum Apodemium, Commonitoriolum dirigens; quasi vero non habeas, in tua provincia disertos viros, et in Lege Dei perfectos: nisi forte experimentum magis nostri, quam doctrinam flagitas, et vis scire, quid de his quae ab aliis audisti, nos quoque sentiamus. Majores tui Patera, atque Delphidius, quorum alter antequam ego nascerer, Rhetoricam Romae 819 docuit: alter me jam adolescentulo omnes Gallias prosa versuque, suo illustravit ingenio, jam dormientes et taciti me jure reprehendunt, quod audeam ad stirpem generis sui quippiam mussitare: licet concedens eis eloquentiae", + "candidate_score": 0.649674, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_52", + "bdc_text": "Tantum abest , ut quisquam admodum timeat in nos conspiratum aut contra religionem nostram illos hanc telam esse orsos , quanquam nemo in re tanta , quid liquido animis principum insideat , potest depraehendere .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3093", + "psc_text": "sequi. Hinc enim crebrae dissensiones, hinc odia injusta nascuntur. Hoc est quod saepe de amicissimis etiam inimicos facit, dum concordes quidem, sed credulas animas, maliloqua lingua dissociat. At contra, magna quies animi, magnaque est morum gravitas, non temere de quoquam sinistri aliquid audire. Beatusque est qui ita se contra hoc vitium armavit, ut apud eum detrahere nemo audeat. Quod si haec in nobis esset diligentia, ne passim obtrectatoribus crederemus, jam omnes detrahere timerent: ne non tam alios, quam seipsos viles detrahendo facerent. Sed hoc ideo malum celebre est, idcirco in multis fervet hoc vitium, quia pene ab omnibus libenter auditur. 17. Adulatorum quoque assentationes, et noxia blandimenta fallaciae, velut quasdam pestes animae fuge. Nihil est quod tam facile corrumpat mentes hominum, nihil quod tam dulci et molli vulnere animum feriat. Unde et quidam sapiens ait: Verba adulatorum mollia, feriunt autem interiora ventris (Prov. 26. 22) . Et Dominus loquitur per", + "candidate_score": 0.649444, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_54_56", + "bdc_text": "Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» . illius viri propemodum ore concepta ad te scriberem .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1464", + "psc_text": "ejus scripta probant; cumque eruditi et ardentis viri delectetur ingenio, Montanum cum eo Maximillamque non sequitur. Fortissimos libros contra Porphyrium scribit Apollinarius: Ecclesiasticam pulchre Eusebius historiam texuit; alter eorum dimidiatam Christi introduxit oeconomiam; alter impietatis Arii apertissimus propugnator est. Vae, inquit Isaias, qui dicunt bonum malum, et malum bonum, et qui faciunt amarum dulce, et dulce amarum (Isai. 5. 20) . Nec bonis adversariorum (si honestum quid habuerint) detrahendum est, nec amicorum laudanda sunt vitia; ET UNUMQUODQUE non personarum, sed rerum pondere judicandum est. Mordetur et Lucilius, quod incomposito currat pede; et tamen sales ejus leposque laudantur. 3. Dum essem juvenis, miro discendi ferebar ardore, nec juxta quorumdam praesumptionem, ipse me docui. Apollinarium Laodicenum audivi Antiochiae frequenter, et colui; et cum me in sanctis Scripturis erudiret, nunquam 524 illius contentiosum super sensu dogma suscepi. Jam canis spargebatur caput, et magistrum potius quam discipulum decebat. Perrexi tamen Alexandriam, audivi Didymum: in", + "candidate_score": 0.648953, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_52", + "bdc_text": "Tantum abest , ut quisquam admodum timeat in nos conspiratum aut contra religionem nostram illos hanc telam esse orsos , quanquam nemo in re tanta , quid liquido animis principum insideat , potest depraehendere .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_907", + "psc_text": "Hoc autem velamen non solum in facie Moysi, sed et in Evangelistis et in Apostolis positum est. Turbis Salvator in parabolis loquebatur, et contestans mysticum esse quod dicebatur, aiebat: Qui habet aures audiendi audiat (Luc. 8. 8) . Nisi aperta fuerint universa quae scripta sunt ab eo, 326 qui habet clavem David: qui aperit, et nemo claudit, claudit, et nemo aperit: nullo alio reserante, pandentur. Si haberes hoc fundamentum, imo si quasi extrema manus operi tuo induceretur, nihil pulchrius, nihil doctius, nihil dulcius, nihilque Latinius tuis haberemus voluminibus. 10. Tertullianus creber est in sententiis, sed difficilis in loquendo. Beatus Cyprianus instar fontis purissimi, dulcis incedit et placidus; et cum totus sit in exhortatione virtutum, occupatus persecutionum angustiis, de Scripturis divinis nequaquam disseruit. Inclyto Victorinus martyrio coronatus, quod intelligit, eloqui non potest. Lactantius quasi quidam fluvius eloquentiae Tullianae, utinam tam nostra affirmare potuisset, quam facile aliena destruxit. Arnobius inaequalis et nimius,", + "candidate_score": 0.647176, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_52", + "bdc_text": "Tantum abest , ut quisquam admodum timeat in nos conspiratum aut contra religionem nostram illos hanc telam esse orsos , quanquam nemo in re tanta , quid liquido animis principum insideat , potest depraehendere .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3092", + "psc_text": "nequam (Eccli. 28. 28) . Unde et beatus David, diversas 1105 innocentiae species justitiaeque dinumerans, de hac quoque virtute non tacuit, dicendo: Et opprobrium non accepit adversus proximos suos (Psal. 14. 4) : propterea quod ipse non solum adversatur, sed etiam persequitur detrahentem. Ait enim: Detrahentem secreto proximo suo hunc persequar (Psal. 100. 5) . Est sane tale hoc vitium, quod vel in primis extingui debeat, et ab eis qui se sancte instituere volunt, prorsus excludi. Nihil enim tam inquietat animum, nihil est quod ita mobilem mentem ac levem faciat, quam facile totum credere, et obtrectatorum verba, temerario mentis assensu sequi. Hinc enim crebrae dissensiones, hinc odia injusta nascuntur. Hoc est quod saepe de amicissimis etiam inimicos facit, dum concordes quidem, sed credulas animas, maliloqua lingua dissociat. At contra, magna quies animi, magnaque est morum gravitas, non temere de quoquam sinistri aliquid audire. Beatusque est qui ita se contra hoc", + "candidate_score": 0.642541, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_35", + "bdc_text": "Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1254", + "psc_text": "ut possideat, sed ut interficiat. ECCLESIA QUEM scit suum esse, libenter concedit aemulae, dum vivat saltem apud adversariam: ne inter Legem divisus et Gratiam, Salvatoris mucrone feriatur. Unde dicit Apostolus: Ecce ego Paulus dico vobis, quod si Legem observatis, Christus vobis nihil prodest (Gal. 5) . 6. Haec sub allegoriae nubilo dicta sint. Caeterum optime novit prudentia tua, non easdem esse regulas in Tropologiae umbris, quae in historiae veritate. 451 Quod sicubi pedem offendimus, et sapienti lectori frivolum videatur esse quod scripsimus, culpam in auctorem referat. Nos enim et haec ipsa in lectulo decumbentes, longaque aegrotatione confecti, vix notario celeriter scribenda dictavimus: non ut impleremus materiam, sed ne tibi in principio amicitiarum aliquid imperanti, videremur negare. Ora nobis a Domino sospitatem, ut post duodecim menses, quibus jugi languore confectus sum, possim aliquid dignum vestrae scribere voluntati: et ignosce si scatens oratio, cursu solito non fluat. Non enim eodem lepore dictamus,", + "candidate_score": 0.642048, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_10_12", + "bdc_text": "und König Franz I. in Marseille im Oktober und November 1533 war du Bellay zugegen , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 150. 174 . ( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I . nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit )", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_873", + "psc_text": "praeparabit viam tuam ante te » (Malac. 3. 1), in Malachiae fine scriptum est. Sequens autem quod infertur: « Vox clamantis in deserto, » et caetera, in Isaia legimus. Et quomodo Marcus 314 statim in principio voluminis sui posuit, « sicut scriptum est in Isaia Propheta: Ecce ego mitto Angelum meum » (Isai 40. 3), quod non scribitur in Isaia, ut diximus: sed in Malachia novissimo duodecim Prophetarum? Solvat hanc quaestiunculam imperita praesumptio: et ego erroris veniam deprecabor Idem Marcus inducit ad Pharisaeos Salvatorem loquentem: « Nunquam legistis quid fecerit David, quando necessitatem habuit, et esurivit ipse et socii ejus; quomodo ingressus domum Dei sub Abiathar Pontifice, et panes propositionis comedit, quibus non licebat vesci, nisi solis Sacerdotibus? » (Mar. 2. 25. 26. et Luc. 6. 3. 4). Legamus Samuelem: sive (ut in communi titulo habetur) Regnorum libros, ibique reperiemus non Abiathar scriptum esse, sed Abimelech Pontificem, qui postea a", + "candidate_score": 0.64145, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_24", + "bdc_text": "Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_750", + "psc_text": "Deuteronomio legimus: Interroga patrem, tuum, et annuntiabit tibi; 273 seniores tuos, et dicent tibi (Deut. 32. 7) . In Psalmo quoque centesimo decimo octavo. Cantabiles mihi erant justificationes tuae, in loco peregrinationis meae (v. 54) . Et in descriptione justi viri, cum eum David arbori vitae, quae est in paradiso, compararet, inter caeteras virtutes et hoc intulit: In lege Domini voluntas ejus: et in lege ejus meditabitur die ac nocte (Psalm. 1. 2) . Daniel in fine sacratissimae Visionis justos, ait, fulgere sicut stellas; et intelligentes, hoc est doctos, quasi firmamentum. Vides quantum inter se distent, justa rusticitas, et docta justitia? Alii stellis, alii coelo comparantur. Quanquam juxta Hebraicam Veritatem, utrumque de eruditis possit intelligi: ita enim apud eos legimus: « Qui autem docti fuerint, fulgebunt quasi splendor firmamenti: et qui ad justitiam erudiunt multos, quasi stellae in perpetuas aeternitates » (Dan. 12. 3). Cur dicitur Paulus Apostolus vas electionis?", + "candidate_score": 0.640885, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_28", + "bdc_text": "Regem primo statim congressu adortus deliberandum proposuit Clemens VII .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1079", + "psc_text": "interdum qui reges et domini sunt, sunt quidem potestate reges et domini, tamen ejusdem naturae, cujus sunt illi, in quos dominantur et regnant; indico tibi quod et Deus tuus sit, et debeas adorare eum. Septuaginta 388 Interpretes non dixerunt, et adorabis eum, sed adorabunt eum, ut sit sensus: Iste qui te amaturus est, qui tuam pulchritudinem dilecturus, Deus est, et adorandus ab omnibus. Quod de Ecclesia ex gentibus congregata exposuimus, unusquisque ad seipsum referat, animamque credentis quod prioribus vitiis derelictis, adoptetur in filiam; inclinet aurem suam, obliviscatur veteris conversationis: et cum Apostolo dimittat mortuum patrem, et talem se praebeat, qui ametur a rege. Ipse est enim Dominus ejus, qui flectere debeat genu, et deposita superbia, jugum humilitatis assumere. 17. Interrogemus Judaeos, quae sit ista filia, ad quam loquitur Deus. Non dubito quin Synagogam respondeant. Et quomodo dicitur Synagogae et Israelitico populo: « Dimitte populum tuum, et domum patris tui »", + "candidate_score": 0.628813, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2053", + "psc_text": "qui abstineat a cibis quos Deus creavit ad utendum cum gratiarum actione; qui quartadecima die mensis primi agnum mactet ad vesperam; et cum hoc feceris, imo non feceris (scio enim te Christianum, et rem sacrilegam non esse facturum) velis nolis, tuam sententiam reprobabis: et tunc scies opere, difficilius esse confirmare sua, quam aliena reprehendere. Ac ne forsitan tibi non crederemus, imo non intelligeremus quid diceres (frequenter enim in longum sermo protractus caret intelligentia: et dum non sentitur, minus reprehenditur) inculcas et replicas: Hoc Judaeorum Paulus dimiserat, quod malum habebant. Quod est malum Judaeorum, quod Paulus dimiserat? Utique illud quod sequitur: quod ignorantes Dei justitiam, et suam volentes constituere, justitiae Dei non sunt subjecti (Rom. 10. 3) . « Deinde quod post passionem et resurrectionem Christi, dato ac manifestato sacramento gratiae secundum ordinem Melchisedech, adhuc putabant vetera sacramenta, non ex consuetudine solemnitatis, sed ex necessitate salutis esse celebranda: quae tamen si", + "candidate_score": 0.6288, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_72", + "bdc_text": "Epitomen perducam ad finem breviVadians Epitome erschien im September 1534 , vgl. oben Anm .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_394", + "psc_text": "sermone vocatur MAIL, subteriorem tunicam; ἐπένδυμα vero, id est, ἐπωμίς, quod Hebraice dicitur EPHOD, superius pallium significet, quo tota sacerdotalis protegatur ambitio. 5. Quaeras forsitan, si Ephod sacerdotale sit pallium, quare in quibusdam locis addatur bar? Audiens bar, risum tenere non possum. Nam cum apud Hebraeos dicatur bad, ipsos quoque Septuaginta Interpretes sic transtulisse manifestum sit: ut pro bad, bar, scriberetur, error obtinuit: BAD autem Hebraica lingua linum dicitur, licet linum PHESTHA significantius exprimatur. Denique ubi nos legimus: « Et fac eis femorale lineum, ut operiant carnis turpitudines, a lumbis usque ad crura eorum » (Exod. 28. 42): In Hebraeo pro lineo, bad ponitur. Qua specie vir quoque ille qui Danieli monstratur, indutus est. « Et extuli oculos meos, et vidi: et ecce vir unus vestitus est baddim » (Dan. 10. 5), quo plurali numero, vestes lineae nuncupantur. Propterea autem Samuel et octoginta quinque viri sacerdotes, Ephod lineum portasse referuntur,", + "candidate_score": 0.62715, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit )", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1832", + "psc_text": "et spatiosum manibus (Ps. 103, 25) . Dicitis in Graeco, manibus, non haberi, et ego novi. Sed ex Hebraico, et Theodotionis editione in Septuaginta sub asterisco additum est. Denique et in Hebraeo ita scriptum ZE HAIAM GADOL VARAB IDAIM, quod Aquila sic interpretatus est, αὐλή καὶ πλατεῖα χερσὶν, et omnes interpretes αὕτη ἡ θάλασσα ἠ μεγάλη καὶ εὐρύχωρος χερσὶν ; et hoc secundum Hebraicam dicitur proprietatem μεταφωρικῶς, quod quasi expansas magnus habeat, et in se cuncta suscipiat. In eodem: Ut educas panem de terra (Ibid. 15) . Pro quo invenisse vos dicitis, ut educat; sed non potest aliud ad ipsum, aliud de ipso dici. Aut omnia quasi ad Deum loquebatur Propheta: aut omnia ad alium de eo referebat. Cum autem pleraque ad ipsum dirigantur; et ea quae ambigua sunt, ad ipsius personam dirigenda sunt. In eodem: Herodii domus dux est eorum (Ibid. 18) . Pro Herodio, quod in Hebraeo dicitur", + "candidate_score": 0.620303, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_72", + "bdc_text": "Epitomen perducam ad finem breviVadians Epitome erschien im September 1534 , vgl. oben Anm .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_393", + "psc_text": "Vides itaque hoc Aaron superhumerali cingi, quomodo Samuel Ephod bad illo, nescio quo, cingebatur. Sed ne te longius traham, hanc habe sententiam. Ubicumque in Septuaginta Interpretibus, hoc est, in codicibus nostris ἐπωμις, id est, superhumerale legitur, in Hebraeo scriptum est Ephod. Quod quare alibi interpretari voluerint, et alibi ininterpretatum relinquerint, non est mei judicii, cum hoc ipsum in pluribus fecerint: ut quae alibi aliter atque aliter expresserant, novissime translationis varietate lassati, ipsa Hebraea verba posuerint. Aquila autem id quod illi ὑποδύτην et ἐπωμίδα dixerunt, ἔνδυμα et ἐπένδυμα, id est, vestimentum et super vestimentum dixit. 144 Quod scilicet ἔνδυμα, quod Hebraeo sermone vocatur MAIL, subteriorem tunicam; ἐπένδυμα vero, id est, ἐπωμίς, quod Hebraice dicitur EPHOD, superius pallium significet, quo tota sacerdotalis protegatur ambitio. 5. Quaeras forsitan, si Ephod sacerdotale sit pallium, quare in quibusdam locis addatur bar? Audiens bar, risum tenere non possum. Nam cum apud Hebraeos dicatur bad, ipsos quoque", + "candidate_score": 0.618132, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_46_48", + "bdc_text": "Quod qua causa et quorum adhibitis consiliis factum sit , iam primum liquet , quum Gallum videmus HessoLandgraf Philipp von Hessen . et SaxoniKurfürst Johann Friedrich der Großmütige von Sachsen . tantopere foederatum Anspielung auf den Vertrag von Bar-le-Duc zwischen Franz I .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2026", + "psc_text": "quasi Doctor gentium; et Petrus jure reprehenderetur, qui princeps circumcisionis id imperaverit [al. imperavit ] gentibus, quod soli qui ex Judaeis erant, debuerint observare. Hoc si placet, imo quia placet, ut quicumque credunt ex Judaeis, debitores sint Legis faciendae: tu ut Episcopus in toto orbe notissimus, debes hanc promulgare sententiam; et in assensum tuum omnes coepiscopos trahere. Ego in parvo tuguriolo [al. turguriunculo ] cum Monachis, id est, cum compeccatoribus meis, de magnis statuere non audeo, nisi hoc ingenue confiteri, me majorum scripta legere, et in Commentariis secundum omnium consuetudinem, varias ponere explanationes, ut e multis sequatur unusquisque quod velit. Quod quidem te puto et in saeculari litteratura, et in divinis Libris legisse et probasse. 6. Hanc autem explanationem quam primus Origenes in decimo Stromateon libro, ubi epistolam Pauli ad Galatas interpretatur, et caeteri deinceps interpretes sunt secuti, illa vel maxime causa subintroducunt, ut Porphyrio respondeant blasphemanti, qui Pauli arguit", + "candidate_score": 0.617265, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_67", + "bdc_text": "Sed habe persuasum tibi papae apud Massiliam egregia data verba esse neque ulli seni magis ulla in fabula illusum .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2334", + "psc_text": "majestatem digno non poterat Graeci eloquii explicare sermone. Habebat ergo Titum interpretem: sicut, et beatus Petrus Marcum, cujus Evangelium, Petro narrante, et illo scribente, compositum est. Denique et duae Epistolae quae feruntur Petri, stylo inter se et charactere discrepant, structuraque verborum. Ex quo intelligimus, pro necessitate rerum, diversis eum usum interpretibus. Ergo et Paulus Apostolus contristatur: quia praedicationis suae in praesentiarum fistulam, organumque per quod Christo caneret, non invenerat: perrexitque in Macedoniam, apparuerat enim ei vir Macedo, dicens: Transiens adjuva nos; ut ibi inveniret Titum, et visitaret fratres: vel persecutionibus probaretur: hoc est enim quod dicit: Deo autem gratia, qui semper triumphat nos in Christo Jesu, et odorem notitiae suae spargit in omni loco. Triumphat nos, pro eo quod est, triumphat de nobis, sive triumphum suum agit per nos: qui in alio loco dixerat: Spectaculum facti sumus mundo, et Angelis, et hominibus (1. Cor. 4) . Denique narrat in consequentibus.", + "candidate_score": 0.613873, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_68", + "bdc_text": "Vale et , si lubet , amicis isthaec concredito , sed fidis .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2012", + "psc_text": "manet, et Deus in eo (1 Joan. 4. 6) : quam si deseruerit, tantum faciat necesse est dolorem, quantum manens fecerat gaudium. Verumtamen ex amico intimo factus inimicus, quaerat sibi potius quod fingat astutus; non inveniat quod prodat iratus. HOC AUTEM unusquisque facile assequitur, non occultando quod fecerit, sed non faciendo quod occultari [al. occultare ] velit. Quod si misericordia Dei bonis piisque concedit, ut inter amicos, quoslibet futuros, liberi securique versentur, aliena peccata sibi commissa non prodant, quae prodi timeant [al. timent ], ipsi nulla committant. Cum enim falsum quid a maledico fingitur, aut omnino non creditur, aut certe integra salute, sola fama vexatur. Quod autem malum perpetratur, hostis est intimus, etiam si nullius intimi loquacitate aut lite vulgetur. Quapropter quis prudentium non videat, etiam tu quam tolerabiliter feras amicissimi quondam et familiarissimi incredibiles nunc inimicitias, consolante conscientia; et quemadmodum vel quod jactitat, vel quod a quibusdam forsitan creditur,", + "candidate_score": 0.609109, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_51", + "bdc_text": "rerum omnium , esse nec abhorrere a Galli conatibus vero simile putem .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2584", + "psc_text": "isti in eis unum sint. Aut enim suscipiendum est universitatis Deum vestiri corpore, et quomodo nos carnibus, sic illum qualibet materia circumdari; ut similitudo vitae Dei, in fine sanctis possit aequari; aut si hoc indecens est, maxime apud eos, qui saltem ex minima parte Dei sentire cupiunt majestatem, et ingenitae atque omnia excedentis naturae gloriam suspicari; e duobus alterum suscipere cogimur, ut aut desperemus similitudinem Dei, si eadem semper sumus corpora habituri, aut si beatitudo nobis ejusdem cum Deo vitae promittitur, eadem qua vivit Deus, nobis conditione vivendum est. » 10. Ex quibus omnibus approbatur, quid de resurrectione sentiat, et quod omnia corpora interitura confirmet: ut simus absque corporibus, quomodo prius fuimus, antequam crassis corporibus vestiremur. Rursumque de mundorum varietate disputans, et vel ex Angelis daemones, vel de daemonibus Angelos, sive homines futuros esse contestans, et e contrario ex hominibus daemones, et omnia ex omnibus sententiam suam tali fine confirmat:", + "candidate_score": 0.606402, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 12, + "cf_id": "cf033", + "work_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis", + "max_score": 0.694909, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_15_17", + "bdc_text": "ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3438", + "psc_text": "Pater subdit. Qui abbas non conturbet gregem sibi commissum, etc.] Hic, ut scribit Bernardus Cassinensis, « triplici freno considerationem constringit abbatis. Primo quod paci subditorum intendat, gregem non conturbando. Secundo quod omnia juste disponat, potestatis libertate non abutendo. Tertio quod tam opera quam judicia Deo sunt cognita, et semper timeat discussionem extremi judicii cogitando. » Sic accedant ad pacem. ] Scilicet quae datur in missa, ut docent Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, Richardus de S. Angelo, Boherius in secundo commentario, Theobaldus Artaldus, et Nicolaus Bravus; vel quae datur advenientibus hospitibus aut in missa, ut Menardus; vel tandem quae datur in missa, aut accedentibus hospitibus, aut professis post missam, aut in missa Evangelio dicto a textu Evangelii sine cruce in quibusdam monasteriis, ut exponit in primo commentario Boherius. De modo dandi et accipiendi in missa pacem ante communionem, de qua hunc locum interpretor, vide quae diximus in l. II de Antiq.", + "candidate_score": 0.694909, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3478", + "psc_text": "et zelo Dei faciant, sicut e diverso peccatum, si negligant. Ordinatus autem abbas cogitet semper quale onus suscepit, et cui redditurus est rationem villicationis suae. Sciatque sibi oportere prodesse magis quam praeesse. Oportet ergo eum esse doctum lege divina, ut sciat et sit unde proferat nova et vetera, castum, sobrium, misericordem, semper superexaltet misericordiam judicio, ut idem ipse consequatur. Oderit vitia, diligat fratres. In ipsa autem correptione prudenter agat, et ne quid nimis, ne dum nimis cupit eradere aeruginem, frangatur vas: suamque fragilitatem semper suspectus sit, memineritque 834 calamum quassatum non conterendum. In quibus non dicimus ut permittat nutriri vitia, sed prudenter et cum charitate ea amputet, ut viderit cuique expedire, sicut jam diximus; et studeat plus amari quam timeri. Non sit turbulentus et anxius, non sit nimius et obstinatus, non sit zelotypus et nimis suspiciosus, quia nunquam requescet. In ipsis imperiis suis sit providus et consideratus, sive secundum Deum,", + "candidate_score": 0.69453, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_39_41", + "bdc_text": "Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I. zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ; er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1552", + "psc_text": "comm., Silvanus Razzi Camaldulensis monachus, Julianus Parisius in libro de Prima vivendi Ratione Cisterc. part. II, c. 6, sect. 1; Nicolaus Bravus, Joannes Bona cardinalis de Divina Psalmod, c. 3, § 4, n. 1, censent 370 S. Benedictum non de ecclesiastica, sed de regulari tantum excommunicatione locutum fuisse, his praecipue nixi fundamentis. Primo. S. Benedictus, licet non presbyter, excommunicasse legitur in lib. II Dialogor. S. Gregorii papae. Sed hoc non urget, cum simplex abbas etiam non presbyter nec benedictus, modo sit legitime institutus et confirmatus, possit excommunicare. Quid quod simplex monachus Theodosium Juniorem imperatorem excommunicasse legitur (Cassiod. Histor. eccles. Tripart. l. X, c. 27)? cujus excommunicationem certe non contempsit imperator, licet omnino eam improbet S. Odo abbas Cluniacensis lib. I Collat. Secundo. Regula S. Benedicti non fuit ab initio approbata ab Ecclesia, cujus est hujusmodi excommunicandi potentiam dare. Huic argumento respondet Haeftenus tacite approbatam fuisse ab Ecclesia Regulam S. Benedicti,", + "candidate_score": 0.693152, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3438", + "psc_text": "Pater subdit. Qui abbas non conturbet gregem sibi commissum, etc.] Hic, ut scribit Bernardus Cassinensis, « triplici freno considerationem constringit abbatis. Primo quod paci subditorum intendat, gregem non conturbando. Secundo quod omnia juste disponat, potestatis libertate non abutendo. Tertio quod tam opera quam judicia Deo sunt cognita, et semper timeat discussionem extremi judicii cogitando. » Sic accedant ad pacem. ] Scilicet quae datur in missa, ut docent Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, Richardus de S. Angelo, Boherius in secundo commentario, Theobaldus Artaldus, et Nicolaus Bravus; vel quae datur advenientibus hospitibus aut in missa, ut Menardus; vel tandem quae datur in missa, aut accedentibus hospitibus, aut professis post missam, aut in missa Evangelio dicto a textu Evangelii sine cruce in quibusdam monasteriis, ut exponit in primo commentario Boherius. De modo dandi et accipiendi in missa pacem ante communionem, de qua hunc locum interpretor, vide quae diximus in l. II de Antiq.", + "candidate_score": 0.69112, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_15_17", + "bdc_text": "ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1309", + "psc_text": "constet missae vocabulum apud antiquos scriptores, maxime auctores regularum monasticarum usurpatum fuisse ad significandas orationes; nihil vetat hic eo sensu a sancto Patre Benedicto acceptum fuisse, praesertim cum constet eum ad opus Dei orationes admisisse, ut patet ex capite 57, ubi praescribit, ut semper ad orationem ultimam operis Dei commemoratio omnium absentium fiat; quae verba non solum orationes eum admisisse probant, sed etiam plures; unde etiam hic non simpliciter dicit, ut missa sit, sed ut missae sint, et missae fiant. Quapropter his assentiri non possum, qui missam hoc capite a S. Benedicto 311 pro dimissione dictam velint; quae si vera essent, non missae sint, aut missae fiant dixisset, sed missa sit aut missa fiat, neque enim missae vocabulum in plurali ab aliquo auctore adhibitum videmus ad significandam dimissionem, sed semper in singulari. Multo minus probare possum S. Hildegardis, Antonii Perez, et Benedicti Haefteni sententiam, qua dicunt praeter dominicam, aliam a", + "candidate_score": 0.689726, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_16_18", + "bdc_text": "Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3438", + "psc_text": "Pater subdit. Qui abbas non conturbet gregem sibi commissum, etc.] Hic, ut scribit Bernardus Cassinensis, « triplici freno considerationem constringit abbatis. Primo quod paci subditorum intendat, gregem non conturbando. Secundo quod omnia juste disponat, potestatis libertate non abutendo. Tertio quod tam opera quam judicia Deo sunt cognita, et semper timeat discussionem extremi judicii cogitando. » Sic accedant ad pacem. ] Scilicet quae datur in missa, ut docent Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, Richardus de S. Angelo, Boherius in secundo commentario, Theobaldus Artaldus, et Nicolaus Bravus; vel quae datur advenientibus hospitibus aut in missa, ut Menardus; vel tandem quae datur in missa, aut accedentibus hospitibus, aut professis post missam, aut in missa Evangelio dicto a textu Evangelii sine cruce in quibusdam monasteriis, ut exponit in primo commentario Boherius. De modo dandi et accipiendi in missa pacem ante communionem, de qua hunc locum interpretor, vide quae diximus in l. II de Antiq.", + "candidate_score": 0.689049, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_17_19", + "bdc_text": "Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert . Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1535", + "psc_text": "Cluniacensis monasterii apud Udalricum l. II, c. 18, et ms. S. Benigni Divionensis c. 32, solum habent: « Non offert, non osculatur textum evangelii, non accedit ad pacem. » Sed ab hac poenitentia abstinebant in festis duodecim lectionum, ex praedictis Lanfranci statutis, Cons. Cluniac. et S. Benigni, donec privati dies redirent; in quibus privatis diebus etiam privatim missas celebrare poterant, ut habet Caerem. Bursfeldensium, et docet Petrus Boherius in primo commentario. Usque ad satisfactionem. ] Id est donec ab excommunicatione solvatur; quomodo autem solveretur dicemus postea ad cap. 44. Refectionem autem cibi post fratrum refectionem solus accipiat. ] Id est, sine servitore sibi ministrante, sine consortio fratris secum comedentis, in aliquo diversorio a communi fratrum refectorio separato, vel in communi refectorio post fratrum refectionem, uti exponit Bernardus Cassinensis. Ex antiquis etiam definitionibus Cisterc. (Dist. 7, c. 5): « Extra refectorium ubi abbati visum fuerit secundum regulam comedant. Nec post refectionem", + "candidate_score": 0.686311, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_15_17", + "bdc_text": "ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3705", + "psc_text": "more coram cunctis debet proclamari ad culpam, et corripi ad emendam. » At rectius in 1 commentario dixerat: « Credo hic loqui de correptione privata, quam priores omnes possunt exercere in junioribus, non de correptione publica, quae fit verbis, quandoque verberibus in capitulo; nam illam solus abbas, vel cui commiserit ipse exercere debet. » Et certe S. Pater 890 hic non loquitur de correptione quae fit ab abbate, aut solo priore, sed de ea quae fit a quocunque priore suo. Quolibet modo. ] Sive juste, sive injuste. Vel si leviter senserit animum prioris cujuscunque contra se iratum vel commotum, quamvis modice. ] Hildemarus, Bernardus Cassinensis et Boherius, inter commotum et iratum hoc ponunt discriminis, quod iratus dicitur, qui majori inflammatur ira, commotus qui minori. Mox sine mora tandiu prostratus in terra ante pedes ejus jaceat, etc.] Haec communis exsistit veterum monachorum praxis, quam videre est in eorum passim Regulis. In", + "candidate_score": 0.682625, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_15_17", + "bdc_text": "ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_675", + "psc_text": "praecipiat; ex concilio Romano, in quo S. Gregorius papa prohibet, ne episcopus missas in coenobio monachorum celebret, ne forte « in servorum Dei recessibus et eorum receptaculis ulla popularis 158 praebeatur occasio conventus, vel mulierum fiat novus introitus, quod omnino nec expedit animabus eorum; » ex supra citata Justiniani novella, quae nequidem ad celebrandum tertium, nonum, quadragesimum, et annuum defunctorum diem, ad monasteria virorum feminis permittit ingressum; ex Gregorio Turonensi, referente S. Romanum abbatem Condatiscensem, ut mulieribus ad suum sepulcrum, quod Deo revelante noverat miraculis coruscaturum, pateret accessus, voluisse extra propriam ecclesiam sepultura donari, « Non potest fieri, inquiens, ut ego in monasterio sepulcrum habeam, a quo mulierum arcetur accessus. » Atque hic fuit communis ordinis Benedictini usus, generalisque pene omnium monasteriorum nostrorum consuetudo: quod ne quis a nobis gratis confictum e se existimet, quasi singularem quorumdam, et quidem paucorum coenobiorum praxim, pro generali consuetudine traducere vellemus, rem si non", + "candidate_score": 0.682577, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_15_17", + "bdc_text": "ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1535", + "psc_text": "Cluniacensis monasterii apud Udalricum l. II, c. 18, et ms. S. Benigni Divionensis c. 32, solum habent: « Non offert, non osculatur textum evangelii, non accedit ad pacem. » Sed ab hac poenitentia abstinebant in festis duodecim lectionum, ex praedictis Lanfranci statutis, Cons. Cluniac. et S. Benigni, donec privati dies redirent; in quibus privatis diebus etiam privatim missas celebrare poterant, ut habet Caerem. Bursfeldensium, et docet Petrus Boherius in primo commentario. Usque ad satisfactionem. ] Id est donec ab excommunicatione solvatur; quomodo autem solveretur dicemus postea ad cap. 44. Refectionem autem cibi post fratrum refectionem solus accipiat. ] Id est, sine servitore sibi ministrante, sine consortio fratris secum comedentis, in aliquo diversorio a communi fratrum refectorio separato, vel in communi refectorio post fratrum refectionem, uti exponit Bernardus Cassinensis. Ex antiquis etiam definitionibus Cisterc. (Dist. 7, c. 5): « Extra refectorium ubi abbati visum fuerit secundum regulam comedant. Nec post refectionem", + "candidate_score": 0.682325, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_15_17", + "bdc_text": "ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2003", + "psc_text": "Dominus absolvat vos ab his, et ab omnibus aliis vestris delictis; conventu respondente, amen, offerat se frater ille ad pedem abbatis; postea reversus ad locum ubi se prostravit, gratias referens abbati et toti conventui, quia ministrata sunt ei quae infirmitati suae fuerant necessaria, tres genuflectiones more solito faciat. Ipsa die, et deinceps quantum opus fuerit, jubeatur mixtum accipere. Si vero carnem non comedit, in dispositione abbatis sit, qua hora in conventum petita licentia redire, et quomodo se de caetero habere debeat. » Simile aliquid habent Udalricus lib. III, cap. 27, et Consuet. S. Benigni, in quibus additur, ut eis qui carnes comederint, loco poenitentiae, injungatur ut septem psalmos cantent, vel, si nesciunt, septies orationem dominicam; Benignianae Consuet. addunt vel septies Miserere mei, Deus. Ex Caeremoniali etiam Bursfeldensium infirmi in conventum redire non debent, nisi ex abbatis licentia, et petita in capitulo 479 de negligentiis venia; et quidem ex libro Usuum", + "candidate_score": 0.679682, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_16_18", + "bdc_text": "Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1535", + "psc_text": "Cluniacensis monasterii apud Udalricum l. II, c. 18, et ms. S. Benigni Divionensis c. 32, solum habent: « Non offert, non osculatur textum evangelii, non accedit ad pacem. » Sed ab hac poenitentia abstinebant in festis duodecim lectionum, ex praedictis Lanfranci statutis, Cons. Cluniac. et S. Benigni, donec privati dies redirent; in quibus privatis diebus etiam privatim missas celebrare poterant, ut habet Caerem. Bursfeldensium, et docet Petrus Boherius in primo commentario. Usque ad satisfactionem. ] Id est donec ab excommunicatione solvatur; quomodo autem solveretur dicemus postea ad cap. 44. Refectionem autem cibi post fratrum refectionem solus accipiat. ] Id est, sine servitore sibi ministrante, sine consortio fratris secum comedentis, in aliquo diversorio a communi fratrum refectorio separato, vel in communi refectorio post fratrum refectionem, uti exponit Bernardus Cassinensis. Ex antiquis etiam definitionibus Cisterc. (Dist. 7, c. 5): « Extra refectorium ubi abbati visum fuerit secundum regulam comedant. Nec post refectionem", + "candidate_score": 0.679548, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2080", + "psc_text": "quam qui manducat et bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit. His omnibus accenseri potest Hildemarus antiquus Regulae commentator qui missae et communionis vocabula hoc capite secundum proprietatem a S. Benedicto posita esse asserit, hoc est pro sacrificio et communione eucharistica, uti se ipsum explicat. Praetermittere haud possum antiquissimum scriptorem Amalarium, qui in suo ad librum de Divinis Officiis supplemento (Analect. tom. II ), S. Benedictum nostro sensu intelligit: « De reverentia, inquit, corporis ac sanguinis Domini in nullo dissentire credatur idem S. Benedictus a scriptis B. papae Clementis, quibus jubetur ut discernatur a carnali spiritualis cibus communionis; ut si quis communicat hora tertia, non statim indifferenter terrenum praesumat cibum ob reverentiam mensae coelestis, sed exspectare debeat horam sextam; qui circa vero sextam, sustinere curet nonam, ne gustus coelestis ob terrenum vilescat. Sanctus vero Benedictus lectorem jubet cibari ante moram lectionis recitandae, propter, inquit, communionem sanctam; quod apostolicis decretis contrarium", + "candidate_score": 0.679393, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_15_17", + "bdc_text": "ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2080", + "psc_text": "quam qui manducat et bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit. His omnibus accenseri potest Hildemarus antiquus Regulae commentator qui missae et communionis vocabula hoc capite secundum proprietatem a S. Benedicto posita esse asserit, hoc est pro sacrificio et communione eucharistica, uti se ipsum explicat. Praetermittere haud possum antiquissimum scriptorem Amalarium, qui in suo ad librum de Divinis Officiis supplemento (Analect. tom. II ), S. Benedictum nostro sensu intelligit: « De reverentia, inquit, corporis ac sanguinis Domini in nullo dissentire credatur idem S. Benedictus a scriptis B. papae Clementis, quibus jubetur ut discernatur a carnali spiritualis cibus communionis; ut si quis communicat hora tertia, non statim indifferenter terrenum praesumat cibum ob reverentiam mensae coelestis, sed exspectare debeat horam sextam; qui circa vero sextam, sustinere curet nonam, ne gustus coelestis ob terrenum vilescat. Sanctus vero Benedictus lectorem jubet cibari ante moram lectionis recitandae, propter, inquit, communionem sanctam; quod apostolicis decretis contrarium", + "candidate_score": 0.677939, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_15_17", + "bdc_text": "ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1552", + "psc_text": "comm., Silvanus Razzi Camaldulensis monachus, Julianus Parisius in libro de Prima vivendi Ratione Cisterc. part. II, c. 6, sect. 1; Nicolaus Bravus, Joannes Bona cardinalis de Divina Psalmod, c. 3, § 4, n. 1, censent 370 S. Benedictum non de ecclesiastica, sed de regulari tantum excommunicatione locutum fuisse, his praecipue nixi fundamentis. Primo. S. Benedictus, licet non presbyter, excommunicasse legitur in lib. II Dialogor. S. Gregorii papae. Sed hoc non urget, cum simplex abbas etiam non presbyter nec benedictus, modo sit legitime institutus et confirmatus, possit excommunicare. Quid quod simplex monachus Theodosium Juniorem imperatorem excommunicasse legitur (Cassiod. Histor. eccles. Tripart. l. X, c. 27)? cujus excommunicationem certe non contempsit imperator, licet omnino eam improbet S. Odo abbas Cluniacensis lib. I Collat. Secundo. Regula S. Benedicti non fuit ab initio approbata ab Ecclesia, cujus est hujusmodi excommunicandi potentiam dare. Huic argumento respondet Haeftenus tacite approbatam fuisse ab Ecclesia Regulam S. Benedicti,", + "candidate_score": 0.67777, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_37_39", + "bdc_text": "declinare ) wird in Corr. des réformateurs III 184 durch «declinare [tur ]» gemildert. . Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent . Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I.", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3502", + "psc_text": "« Usus quidem rectae conversationis est, ut praeesse non audeat, qui subesse non didicerit; nec obedientiam subjectis imperet, quam praelatis non novit exhibere. » Quod si etiam omnis congregatio, etc. Prohibeant pravorum praevalere consensum. ] Et quidem episcopus, coercendo pravos sua auctoritate; abbates, fratres dirigendo consilii sanitate; vicini Christiani, manuali, si necesse sit, adjuvando exsecutione, ut cum Bernardo Cassinensi loquar. Scientes pro hoc se recepturos mercedem bonam, si illud caste et zelo Dei faciant. ] Caste, id est sine corruptione vanae gloriae aut praemiorum; et zelo Dei, id est amore perficiendi Dei praecepta, ut exponit Hildemarus. Sicut e diverso peccatum si negligant. ] Ex hoc loco patet olim abbates eorumque monasteria, sub episcoporum jurisdictione fuisse; licet postea, ad consulendum monasteriorum quieti, et compescendas quorumdam episcoporum exactiones, prudenter sit provisum ut ab hujuscemodi episcoporum subjectione eximerentur monachi. Verumtamen hujus exemptiones valde improbavit Richardus archiepiscopus Cantuariensis ad Alexandrum III summum pontificem ita", + "candidate_score": 0.677425, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53_55", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_405", + "psc_text": "Neque vero hic solum desidiosos deliciososque abbates, qui, spreta communi fratrum vita, sibi ipsis in cameris indulgent, S. P. Benedictus arguit; sed illos insuper qui jure antiquitatis, aut alicujus quod exercent officii sese a regulis exemptos existimant: quasi vero aetas aut dignitatis gradus absolveret, et non potius monachos stringeret. Si juniores ea jubentur agere quae majorum cohortantur exempla, eos prorsus hac vivendi ratione majores absolvunt a regulae observatione, eruntque inutiles omnes quaecunque regulae, quas nec seniores, nec ipsi juniores observare tenebuntur. Quod vero S. legislator ait in omnibus, intelligi debet non solum in magnis, sed etiam in parvis; qui enim dicit in omnibus nihil omnino excipit: ubi tacite redarguit eos qui nonnullas observantias tanquam minimas despiciunt: quasi vero parvum aliquid foret apud Deum; parvum quo Deus honoratur, parvum quo aeternum gloriae pondus acquiri potest. Praeclare S. Augustinus Lib. IV de Doctr. Christ., cap. 18 , « Quod minimum est, inquit,", + "candidate_score": 0.677056, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_16_18", + "bdc_text": "Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1304", + "psc_text": "Regulae Benedictinae haec verba et missae sint ita reddit: Et soient dites messes, c' est-à-dire l' oraison dominicale, le Credo, les prières, et la collecte propre à icelle heure, lesquelles par singulière efficacité sont envoyées à Dieu le Souverain, etc. Joannes Craesbeeck: « Missae sint, hoc est orationes fiant, et mittantur ad Deum tum a singulis privatim, et submisse dicentibus Pater noster, etc; tum communiter uno sacerdote collectam clare recitante; dicuntur enim orationes nostrae missae, » etc. Hugo Menardus: « Missae hoc loco collectae sunt seu orationes, quae juxta Cassianum ad finem cujusque psalmi dicebantur a sacerdote, quarum 310 mentionem tantum facit in fine horarum S. P. Benedictus brevitatis causa, tanquam rei suis monachis vulgaris et tritae, quemadmodum postea agit de brevi oratione veluti obiter et per transennam, tanquam de re monachis nota, quae majori explicatione non indigeat. Vel certe dicendum S. P. Benedictum juxta aliorum morem quem supra declaravimus", + "candidate_score": 0.676695, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_17_19", + "bdc_text": "Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert . Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3438", + "psc_text": "Pater subdit. Qui abbas non conturbet gregem sibi commissum, etc.] Hic, ut scribit Bernardus Cassinensis, « triplici freno considerationem constringit abbatis. Primo quod paci subditorum intendat, gregem non conturbando. Secundo quod omnia juste disponat, potestatis libertate non abutendo. Tertio quod tam opera quam judicia Deo sunt cognita, et semper timeat discussionem extremi judicii cogitando. » Sic accedant ad pacem. ] Scilicet quae datur in missa, ut docent Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, Richardus de S. Angelo, Boherius in secundo commentario, Theobaldus Artaldus, et Nicolaus Bravus; vel quae datur advenientibus hospitibus aut in missa, ut Menardus; vel tandem quae datur in missa, aut accedentibus hospitibus, aut professis post missam, aut in missa Evangelio dicto a textu Evangelii sine cruce in quibusdam monasteriis, ut exponit in primo commentario Boherius. De modo dandi et accipiendi in missa pacem ante communionem, de qua hunc locum interpretor, vide quae diximus in l. II de Antiq.", + "candidate_score": 0.676535, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_15_17", + "bdc_text": "ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1906", + "psc_text": "mandamus quod tam sanctum et antiquum religionis institutum servetur in singulis nostrae congregationis monasteriis; nisi forte ob reverentiam alicujus festi solemnis differatur, aut praeveniatur hujusmodi communio. » In antiquis vero declarationibus ita legebatur: « Ostenditur quod quolibet dominico die fratres communicabant, quod ut fiat hortamur, praesertim tempore quadragesimali et Adventus Domini, et in festis praecipuis; non tamen astringimus praeterquam in prima dominica mensis cujuslibet juxta Clementinam Ne in agro, nisi forte ob reverentiam alicujus festi solemnis differatur, aut praeveniatur hujusmodi communio juxta concessionem domini Eugenii papae IV. » De ritu et modo accedendi ad sacram communionem diximus in lib. II de Antiq. monach. Ritib. Obiter hic observabo veteres monachos non genuflexos, sed propter reverentiam diei dominicae, quae genuflexiones haut permittebat, erectos communicasse, ut patet ex Regula Magistri (Cap. 21), quae de modo disserens, quo debent hebdomadarii coquinae et cellerarius communicare, « post modicam, inquit, orationem erecti communicent, et confirment. »", + "candidate_score": 0.67653, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_15_17", + "bdc_text": "ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1886", + "psc_text": "At sententiam in altera dissertationis editione retractavit dissertator, num. 32, ubi contendit super a Graeco ὑπὲρ formatum, unde etiam insuper proprie significare id quod superabundat. Idem sentit Matthias Lambert, et monachus Cisterciensis in Gallica expositione Regulae S. Benedicti, quorum primus Regulae textum ita Gallice reddidit, outre la portion ordonnée, alter vero, pardessus la portion qui leur est dessignée. Eodem modo etiam S. Benedictum explicat Theobaldus Artaldus Coelestinus; confirmaturque ex praxi, quam videre est 452 apud Hildemarum, et maxime apud Udalricum: « Ad mixtum, inquit, non accipiunt nisi quod S. Benedictus praecipit, quartam partem panis absque libra sua; et devino similiter: » et ex Regula S. Caesarii ad virgines, quae jubet ut « quae coquunt, singulis illis meri pro labore addantur; » et certe S. Benedictus biberes et panem non indulget nisi propter graviorem laborem; cum vero propter laborem aliquid concedit, illud solet consuetae annonae superadditum esse, ut cap. 39, 40", + "candidate_score": 0.675595, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_17_19", + "bdc_text": "Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert . Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2227", + "psc_text": "Odo incunctanter apostatas appellat (Lib. III Collat. num. 17): « An non est apostasia, inquit, de habitu et victu traditiones Patrum contemnere, cum Deus terminos Patrum transgredi interdixerit, despectaque victus qualitate vel quantitate per B. Benedictum praefixa, sanguineas dapes cum filiis Israel desiderare? » Et certe abstinentia a carnibus inter praecipua vitae monasticae instituta semper considerata est; unde etiam sanctus Vitalis abbas ordinis sancti Basilii (In ejus Vita, n. 18 apud Bolland.) successorem suum instituens, inter alia jubet ut « in monasterio carnes comedi non permittat: » quam legem etiam ad fabros aliosque saeculares operarios intra monasterii terminos laborantes extendebat sanctus Theodorus Siceota (In ejus Vita n. 63, Boll. 22 April.), quos ea de causa ad oppidum remittebat. Imo inter objecta Graecorum tempore Michaelis Cerularii Latinis improperarunt (Humberti lib. contr. Graec. calumanias) , quod sanctus Benedictus infirmis carnis esum concedit; et inter querelas quas Innocentii III tempore adversus Latinos renovarunt,", + "candidate_score": 0.675136, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_15_17", + "bdc_text": "ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1533", + "psc_text": "aut antiphonam non imponat. ] Sed neque aliquid simile, ut sunt responsoria, hymni, etc., quia idem judicium est in ipsis, infit Boherius. 365 Neque lectionem recitet. ] Neque missam celebret, si presbyter; neque ad eam offerat, si solum monachus sit, ut post Hildemarum docent Bernardus Cassin., Nicolaus de Fractura et Boherius, Quia, inquiunt, cui minus prohibetur, prohibetur et majus; quorum sententiam confirmant Statuta Lanfranci his verbis: « Ad levis culpae satisfactionem adjudicatus frater a communi mensa separatur . . . In ecclesia missam non celebret, epistolam, vel lectionem, evangelium non legat, responsorium non canat, antiphonam super psalmos non imponat, nec aliquid hujusmodi nisi cum caeteris agat, ad candelabrum, vel ad thuribulum non se revestiat, ad offerendam, vel ad pacem non accedat. » Et Caeremoniale Bursfeldensium (Dist. 1, c. 8): « Missus in culpam leviorem ita se habere debet quemadmodum ipsa sibi regula praescribit. In quam tamen nullus mittatur, nisi tale", + "candidate_score": 0.675113, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53_55", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_418", + "psc_text": "monachos regulae subdi. Sciens se procul dubio de omnibus judiciis suis aequissimo judici Deo rationem redditurum. ] Quod frequenter abbati S. Pater ingerit, praesertim cum aliquid ei potestatis concedit, ut de accepto et concesso honore haud extollatur, ac semper cogitans quale suscepit onus, in Dei timore permaneat. Si qua vero minora agenda sunt in monasterii utilitatibus. ] Vel etiam detrimento. Minora vocat ea quae fere usu quotidiano eveniunt, et ad omnem congregationem non pertinent, sed ad speciales tantummodo personas, eorumque officia, sive, ut vocabant, obedientias; ut sunt eligere praepositum, sicut habetur Regulae cap. 65, cum consilio fratrum ipse ordinet sibi praepositum, decanum, cellerarium, etc., emere hoc aut illud ad ornandam ecclesiam, et alia hujusmodi. Vel etiam minora possunt dici ea quae nunc ex jure absque ullo fratrum consensu abbas potest exsequi. Seniorum tantum utatur consilio. ] Seniores hic vocat non omnino decrepitos, aut ordine monasterii primos, sed prudentes, discretos, expertosque", + "candidate_score": 0.674762, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_15_17", + "bdc_text": "ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1532", + "psc_text": "sententia cujus probaretur esse delictum. » Qualis autem esset illa excommunicationis sententia pro levioribus, explicat S. Pater, scilicet a mensae participatione privetur, non autem ab oratorio; nam dum fratres in refectorio comedunt, ipse sit in ecclesia, ex statutis Lanfranci cap. 17. Ejusdem poenae meminerunt S. Basilius in serm. 1 de Institutione monach.; S. Caesarius in Regul. ad virg. c. 11; Regula Cujusdam ad virg., c. 19; et Regula Magistri, cap. 13. Privati autem a mensae consortio ista erit ratio. ] Id est rationabiliter isto modo procedetur, inquit Bernardus Cassinensis, sive, ut ait Hildemarus, Rationabilis causa est. Ut in oratorio psalmum, aut antiphonam non imponat. ] Sed neque aliquid simile, ut sunt responsoria, hymni, etc., quia idem judicium est in ipsis, infit Boherius. 365 Neque lectionem recitet. ] Neque missam celebret, si presbyter; neque ad eam offerat, si solum monachus sit, ut post Hildemarum docent Bernardus Cassin., Nicolaus de Fractura et", + "candidate_score": 0.67454, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_15_17", + "bdc_text": "ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_930", + "psc_text": "difficile est ut qui patitur injuriam, aliquo indignationis aut murmurationis motu adversus inferentem non feratur, ad quem superandum non parum confert humilis confessio. At gravis hic oritur difficultas, qua de confessione loquatur S. Benedictus: de sacramentali, an de usitata illa et laudata a spiritalis vitae magistris, quae consilii causa a monachis usurpatur. Qua in re satis divisas video commentatorum sententias. Nam Bernardus Cassinensis, Richardus de S. Angelo, Boherius, Joannes de Turrecremata, Matthias Lambertus, Columbanus Uranx, de sacramentali confessione sanctum Benedictum interpretari videntur. Quidam de utraque locutum fuisse existimant. Atque ita Theobaldus Artaldus Coelestinus in Gallica expositione Regulae Benedictinae, Joannes Craesbeeck, Antonius Perez, ad quam sententiam inclinat Benedictus Haeftenus, ita tamen ut magis in eam propendeat, quae de sola, quae consolationis aut directionis gratia fit, confessione textum Regulae intelligit. Et hanc solam sanioremque opinionem amplectitur Menardus; « nam in confessione sacramentali, inquit, non solum occulta mala, sed aperta revelanda sunt. »", + "candidate_score": 0.674412, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_15_17", + "bdc_text": "ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1892", + "psc_text": "Hujus exceptionis varias rationes afferunt antiqui Regulae commentatores. Imprimis Hildemarus mentem suam ita explicat: « Consuetudo namque fuit in illa terra, sicut et hodie faciunt canonici, post missam statim incipere sextam. Voluit itaque B. Benedictus tollere hanc consuetudinem; ideo dixit usque ad missam sustineant, ut dum ante missam non audet lector manducare, facto intervallo propter illum illa consuetudo rumperetur. » Aliter Smaragdus: « Quod autem dicit usque ad missas sustineant, intelligitur usque ad missam principalem, quae ab omnibus solemniter canitur. Nam sunt plerique monachorum ministeriales, qui mane audiunt missam, et comedunt, et pergunt quo volunt, et dicunt se missas audisse, et ita comedisse: quod vitium praevidens, et prohibens B. Benedictus dixit: In diebus solemnibus usque ad missas sustineant. » Boherius vero in primo commentario: « Forte quia habent spectare lectorem mensae in hujusmodi mixto. Lector enim in fine missae majoris jejunus recipit licentiam, et benedictionem legendi; et tunc expone Solemnibus,", + "candidate_score": 0.674214, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_15_17", + "bdc_text": "ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2055", + "psc_text": "(Cap. 41): « Si quis negligenter sonitum fecerit, aut aliud quid excesserit in refectorio, mox a priore veniam petat. » Istud tamen ad mensam silentium ita observabant veteres, ut ex Cassiano licitum esset decano loqui; ex Regula secunda et tertia SS. Patrum, cap. 7, atque S. Macarii, cap. 18, ei qui praeest; ex Regula S. Benedicti, priori pro aedificatione; ex Poenitentiali S. Columbani, omnibus pro necessitate alterius fratris. Sed in Regula Cujusdam ad virgines ista leguntur (Cap. 9): « Ad mensam vero nulla penitus praeter abbatissam, vel cui abbatissa praeceperit pro communi necessitate sororum, loqui praesumat . . . Portaria vero, quae pro necessariis causis alloquium expetierit abbatissae, loqui permittatur; quia forsitan talis supervenerit necessitas, quae moram habere non debeat . . . Festis vero Domini diebus, id est Nativitate Domini, vel Paschae solemnitate, ac Theophania, vel Pentecoste, vel si qua sunt alia Domini vel sanctorum martyrum praecipua sacra celebranda,", + "candidate_score": 0.674195, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_17_19", + "bdc_text": "Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert . Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2451", + "psc_text": "degustare, verum etiam et manu contingere absque eo quod palam cunctis in commune reficientibus exhibetur, et ad percipiendum oeconomi dispensatione per fratrum obsequia publice ministratur. » 585 Ita S. Pachomius (Art. 4): « Nullus uvas aut spicas adhuc immaturas audeat comedere praeter ordinem disciplinae, et omnino de omnibus quae in agro sunt vel in pomario, nemo comedat separatim antequam cunctis fratribus Pater exhibeat. » S. Basilius (Serm. de Abd. rerum): « Cave ne clandestinae comestionis peccatum incurras. » Et alibi (Regul. jus., cap. 15) ad multam diem jejunum permanere jubet, « qui alieno tempore cibum sumpserit. » S. Augustinus (Cap. 5): « Quando autem aliqua non potest jejunare, non tamen extra horam prandii aliquid alimentorum sumat, nisi cum aegrotat. » Regula SS. Pauli et Stephani (Cap. 17): « Nulli liceat supra statutam consuetudinem sive in cibo sive in potu praesumere, nisi prioris permissu, cui ordinandi vel considerandi facultas est. »", + "candidate_score": 0.674096, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_16_18", + "bdc_text": "Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1552", + "psc_text": "comm., Silvanus Razzi Camaldulensis monachus, Julianus Parisius in libro de Prima vivendi Ratione Cisterc. part. II, c. 6, sect. 1; Nicolaus Bravus, Joannes Bona cardinalis de Divina Psalmod, c. 3, § 4, n. 1, censent 370 S. Benedictum non de ecclesiastica, sed de regulari tantum excommunicatione locutum fuisse, his praecipue nixi fundamentis. Primo. S. Benedictus, licet non presbyter, excommunicasse legitur in lib. II Dialogor. S. Gregorii papae. Sed hoc non urget, cum simplex abbas etiam non presbyter nec benedictus, modo sit legitime institutus et confirmatus, possit excommunicare. Quid quod simplex monachus Theodosium Juniorem imperatorem excommunicasse legitur (Cassiod. Histor. eccles. Tripart. l. X, c. 27)? cujus excommunicationem certe non contempsit imperator, licet omnino eam improbet S. Odo abbas Cluniacensis lib. I Collat. Secundo. Regula S. Benedicti non fuit ab initio approbata ab Ecclesia, cujus est hujusmodi excommunicandi potentiam dare. Huic argumento respondet Haeftenus tacite approbatam fuisse ab Ecclesia Regulam S. Benedicti,", + "candidate_score": 0.672518, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_17_19", + "bdc_text": "Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert . Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1532", + "psc_text": "sententia cujus probaretur esse delictum. » Qualis autem esset illa excommunicationis sententia pro levioribus, explicat S. Pater, scilicet a mensae participatione privetur, non autem ab oratorio; nam dum fratres in refectorio comedunt, ipse sit in ecclesia, ex statutis Lanfranci cap. 17. Ejusdem poenae meminerunt S. Basilius in serm. 1 de Institutione monach.; S. Caesarius in Regul. ad virg. c. 11; Regula Cujusdam ad virg., c. 19; et Regula Magistri, cap. 13. Privati autem a mensae consortio ista erit ratio. ] Id est rationabiliter isto modo procedetur, inquit Bernardus Cassinensis, sive, ut ait Hildemarus, Rationabilis causa est. Ut in oratorio psalmum, aut antiphonam non imponat. ] Sed neque aliquid simile, ut sunt responsoria, hymni, etc., quia idem judicium est in ipsis, infit Boherius. 365 Neque lectionem recitet. ] Neque missam celebret, si presbyter; neque ad eam offerat, si solum monachus sit, ut post Hildemarum docent Bernardus Cassin., Nicolaus de Fractura et", + "candidate_score": 0.671635, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1906", + "psc_text": "mandamus quod tam sanctum et antiquum religionis institutum servetur in singulis nostrae congregationis monasteriis; nisi forte ob reverentiam alicujus festi solemnis differatur, aut praeveniatur hujusmodi communio. » In antiquis vero declarationibus ita legebatur: « Ostenditur quod quolibet dominico die fratres communicabant, quod ut fiat hortamur, praesertim tempore quadragesimali et Adventus Domini, et in festis praecipuis; non tamen astringimus praeterquam in prima dominica mensis cujuslibet juxta Clementinam Ne in agro, nisi forte ob reverentiam alicujus festi solemnis differatur, aut praeveniatur hujusmodi communio juxta concessionem domini Eugenii papae IV. » De ritu et modo accedendi ad sacram communionem diximus in lib. II de Antiq. monach. Ritib. Obiter hic observabo veteres monachos non genuflexos, sed propter reverentiam diei dominicae, quae genuflexiones haut permittebat, erectos communicasse, ut patet ex Regula Magistri (Cap. 21), quae de modo disserens, quo debent hebdomadarii coquinae et cellerarius communicare, « post modicam, inquit, orationem erecti communicent, et confirment. »", + "candidate_score": 0.671152, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2071", + "psc_text": "de pane et vino tantum praelibat, sicut et cellerarius custosque ecclesiae, qui consuetudinaliter post majorem 495 missam mixtum accipere solent. Sciendum tamen quod nullum pittantiam debent mensurae panis et vini, olim ut dictum est, a B. Benedicto constitutae intermiscere, sicut aliquando auditum est, contigisse, ut alia quaedam epularum munuscula a decanis horas canonicas profectionis causa in prandendo praevenientibus sibi largita praesumerent: quae res non modo irrationabilis visa est, verum etiam contra institutionem Regulae praedicti Patris usurpata, in qua praecipitur singulos biberes tantum et panem hebdomadariis coquinae atque lectori dari super statutam annonam; unde generali definitione sancitur nihil penitus aliud quam quod Regula praecipit in mixto esse sumendum, his videlicet qui peracto generali prandio cum servitoribus reficiunt, in praedictis officiis occupati. » Prolixum istud statutum concilii Aquisgranensis canonem illustrat, nostramque sententiam confirmat. Vide Mabillonii praefationem ad saec. IV Bened., part. I, n. 167 et seq. Porro sumentes mixtum ante praemittebant benedictionem,", + "candidate_score": 0.670782, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_17_19", + "bdc_text": "Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert . Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2210", + "psc_text": "Deinde « minime credendum est, inquit Menardus, a S. Benedicto tales institui monachos, qui pedum numero delicias escarum dijudicent, cum ipse capite 36 Regulae carnis esu exceptis aegrotis monachos arceat. Nec vero inferri potest quadrupedum interdictione volatilium esum esse permissum; nam cum unum prohibetur, non statim alterum permitti concludendum est, ut Levit. XIX, cum dicitur, Non maledices surdo, nec coram caeco pones offendiculum: male quidem inferret aliquis ex ejusmodi legibus permitti non surdis maledicere, et videntibus ponere offendiculum; quia potest accedere peculiaris ratio, ut ejusmodi prohibitio fiat, etiamsi alterum expresse non prohibeatur. » Sed ad id quod ex cap. 36, ubi carnes absolute interdicuntur, infertur, respondent alii veteres aves sub carnis nomine non comprehendisse, imo utrumque distinxisse, ut videre est in Regula S. Caesarii (Cap. 24): « Pullos et carnes nunquam sani accipiant; » et in Vita S. Pardulfi (In ejus Vit. Saec. 3) qui « nunquam carnium, neque volatilium", + "candidate_score": 0.670775, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_3_5", + "bdc_text": "April verließ ) an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3478", + "psc_text": "et zelo Dei faciant, sicut e diverso peccatum, si negligant. Ordinatus autem abbas cogitet semper quale onus suscepit, et cui redditurus est rationem villicationis suae. Sciatque sibi oportere prodesse magis quam praeesse. Oportet ergo eum esse doctum lege divina, ut sciat et sit unde proferat nova et vetera, castum, sobrium, misericordem, semper superexaltet misericordiam judicio, ut idem ipse consequatur. Oderit vitia, diligat fratres. In ipsa autem correptione prudenter agat, et ne quid nimis, ne dum nimis cupit eradere aeruginem, frangatur vas: suamque fragilitatem semper suspectus sit, memineritque 834 calamum quassatum non conterendum. In quibus non dicimus ut permittat nutriri vitia, sed prudenter et cum charitate ea amputet, ut viderit cuique expedire, sicut jam diximus; et studeat plus amari quam timeri. Non sit turbulentus et anxius, non sit nimius et obstinatus, non sit zelotypus et nimis suspiciosus, quia nunquam requescet. In ipsis imperiis suis sit providus et consideratus, sive secundum Deum,", + "candidate_score": 0.670436, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3705", + "psc_text": "more coram cunctis debet proclamari ad culpam, et corripi ad emendam. » At rectius in 1 commentario dixerat: « Credo hic loqui de correptione privata, quam priores omnes possunt exercere in junioribus, non de correptione publica, quae fit verbis, quandoque verberibus in capitulo; nam illam solus abbas, vel cui commiserit ipse exercere debet. » Et certe S. Pater 890 hic non loquitur de correptione quae fit ab abbate, aut solo priore, sed de ea quae fit a quocunque priore suo. Quolibet modo. ] Sive juste, sive injuste. Vel si leviter senserit animum prioris cujuscunque contra se iratum vel commotum, quamvis modice. ] Hildemarus, Bernardus Cassinensis et Boherius, inter commotum et iratum hoc ponunt discriminis, quod iratus dicitur, qui majori inflammatur ira, commotus qui minori. Mox sine mora tandiu prostratus in terra ante pedes ejus jaceat, etc.] Haec communis exsistit veterum monachorum praxis, quam videre est in eorum passim Regulis. In", + "candidate_score": 0.670394, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_17_19", + "bdc_text": "Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert . Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1522", + "psc_text": "Craesbeeck: « Improbi quos nec opprobria, nec animae pericula movent, non excommunicatione, sed verberum acerbitate ad instar irrationabilium pecorum, quae nullo rationis judicio ducuntur, sed flagello impelluntur, cogendi sunt; ut qui 362 malitia sua excaecati et obdurati nullis rationibus cedunt, illos corporum afflictio et cruciatus commoveat et ad mentem revocet. » Consonat Regula Magistri: « Excommunicati vero fratres, si ita superbi exstiterint, ut in superbia cordis perseverantes, in tertia die hora nona satisfacere abbati noluerint, custoditi usque ad necem caedantur virgis; et si placuerit abbati, de monasterio expellantur, etc. » CAPUT XXIV. Qualis debeat esse modus excommunicationis. Secundum modum culpae excommunicationis vel disciplinae mensura debet extendi: qui culparum modus in abbatis pendeat judicio. Si quis tamen frater in levioribus culpis invenitur, a mensae participatione privetur. Privati autem a mensae consortio, ista erit ratio: ut in oratorio psalmum, aut antiphonam non imponat neque lectionem, recitet, usque ad satisfactionem. Refectionem autem cibi,", + "candidate_score": 0.670166, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_17_19", + "bdc_text": "Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert . Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2224", + "psc_text": "altitudinem meriti; Ecclesiae namque Dominus claves regni coelorum in B. Petro tradidit: Ecclesia autem tantam potestatem habens generali synodo monachis, quoniam olei copiam non haberent, non carnes, sed carnibus cognatum indulsit adipem. » Eo respexisse videtur Grimlaicus in Regula solitariorum statuens (Cap. 45), ut « in his regionibus ubi defuerit oleum, si necessitas exposcerit, adipe utantur interdum. » Quod de carnibus minutis ac de pinguedine, idem de ovis, quae sunt de ipsissima gallinae substantia judicium ferendum est ab iis qui negant volatilia a sancto Benedicto indulta; unde et sanctus Junianus in suo monasterio (In ejus Vita) « pullorum nutrimenta plurima congregavit, quorum . . . . ova sumptibus egentium deservirent, » non monachorum. Et tamen Leo abbas Cavensis ova gallinacea hospitibus exhibuisse perhibetur in lib. III Dial. sancti Victoris papae, cap. 8. De lacte, butyro, et caseo, in quibus major est difficultas, audiendus 531 est Boherius. « Quamvis siquidem in", + "candidate_score": 0.670041, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_51_53", + "bdc_text": "rerum omnium , esse nec abhorrere a Galli conatibus vero simile putem . Tantum abest , ut quisquam admodum timeat in nos conspiratum aut contra religionem nostram illos hanc telam esse orsos , quanquam nemo in re tanta , quid liquido animis principum insideat , potest depraehendere . Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_256", + "psc_text": "IV) , id est, miscens temporibus tempora, terroribus blandimenta: dirum magistri, pium patris ostendat affectum: id est indisciplinatos et inquietos debet durius arguere; obedientes autem, et mites, et patientes, ut in melius proficiant, obsecrare; negligentes autem et contemnentes, ut increpet et corripiat, admonemus. Neque dissimulet peccata delinquentium: sed mox ut coeperint oriri, radicitus ea, ut praevalet, amputet, memor periculi Heli sacerdotis de Silo I Reg. II. Et honestiores quidem atque intelligibiles animos, prima vel secunda admonitione verbis corripiat; improbos autem et duros corde, ac superbos, vel in obedientes, verberum vel corporis castigatione in ipso initio peccati coerceat, sciens scriptum: Stultus verbis non corrigitur. Et iterum: Percute filium tuum virga, et liberabis animam ejus a morte Prov. XXIII . Meminere debet semper abbas quod est, meminere quod dicitur, et scire quia cui plus committitur, plus ab eo exigitur. Sciatque quam difficilem et arduam rem suscepit regere animas et multorum servire moribus.", + "candidate_score": 0.669931, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2003", + "psc_text": "Dominus absolvat vos ab his, et ab omnibus aliis vestris delictis; conventu respondente, amen, offerat se frater ille ad pedem abbatis; postea reversus ad locum ubi se prostravit, gratias referens abbati et toti conventui, quia ministrata sunt ei quae infirmitati suae fuerant necessaria, tres genuflectiones more solito faciat. Ipsa die, et deinceps quantum opus fuerit, jubeatur mixtum accipere. Si vero carnem non comedit, in dispositione abbatis sit, qua hora in conventum petita licentia redire, et quomodo se de caetero habere debeat. » Simile aliquid habent Udalricus lib. III, cap. 27, et Consuet. S. Benigni, in quibus additur, ut eis qui carnes comederint, loco poenitentiae, injungatur ut septem psalmos cantent, vel, si nesciunt, septies orationem dominicam; Benignianae Consuet. addunt vel septies Miserere mei, Deus. Ex Caeremoniali etiam Bursfeldensium infirmi in conventum redire non debent, nisi ex abbatis licentia, et petita in capitulo 479 de negligentiis venia; et quidem ex libro Usuum", + "candidate_score": 0.668617, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_16_18", + "bdc_text": "Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1309", + "psc_text": "constet missae vocabulum apud antiquos scriptores, maxime auctores regularum monasticarum usurpatum fuisse ad significandas orationes; nihil vetat hic eo sensu a sancto Patre Benedicto acceptum fuisse, praesertim cum constet eum ad opus Dei orationes admisisse, ut patet ex capite 57, ubi praescribit, ut semper ad orationem ultimam operis Dei commemoratio omnium absentium fiat; quae verba non solum orationes eum admisisse probant, sed etiam plures; unde etiam hic non simpliciter dicit, ut missa sit, sed ut missae sint, et missae fiant. Quapropter his assentiri non possum, qui missam hoc capite a S. Benedicto 311 pro dimissione dictam velint; quae si vera essent, non missae sint, aut missae fiant dixisset, sed missa sit aut missa fiat, neque enim missae vocabulum in plurali ab aliquo auctore adhibitum videmus ad significandam dimissionem, sed semper in singulari. Multo minus probare possum S. Hildegardis, Antonii Perez, et Benedicti Haefteni sententiam, qua dicunt praeter dominicam, aliam a", + "candidate_score": 0.668447, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_13_15", + "bdc_text": "ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3438", + "psc_text": "Pater subdit. Qui abbas non conturbet gregem sibi commissum, etc.] Hic, ut scribit Bernardus Cassinensis, « triplici freno considerationem constringit abbatis. Primo quod paci subditorum intendat, gregem non conturbando. Secundo quod omnia juste disponat, potestatis libertate non abutendo. Tertio quod tam opera quam judicia Deo sunt cognita, et semper timeat discussionem extremi judicii cogitando. » Sic accedant ad pacem. ] Scilicet quae datur in missa, ut docent Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, Richardus de S. Angelo, Boherius in secundo commentario, Theobaldus Artaldus, et Nicolaus Bravus; vel quae datur advenientibus hospitibus aut in missa, ut Menardus; vel tandem quae datur in missa, aut accedentibus hospitibus, aut professis post missam, aut in missa Evangelio dicto a textu Evangelii sine cruce in quibusdam monasteriis, ut exponit in primo commentario Boherius. De modo dandi et accipiendi in missa pacem ante communionem, de qua hunc locum interpretor, vide quae diximus in l. II de Antiq.", + "candidate_score": 0.668303, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_16_18", + "bdc_text": "Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1532", + "psc_text": "sententia cujus probaretur esse delictum. » Qualis autem esset illa excommunicationis sententia pro levioribus, explicat S. Pater, scilicet a mensae participatione privetur, non autem ab oratorio; nam dum fratres in refectorio comedunt, ipse sit in ecclesia, ex statutis Lanfranci cap. 17. Ejusdem poenae meminerunt S. Basilius in serm. 1 de Institutione monach.; S. Caesarius in Regul. ad virg. c. 11; Regula Cujusdam ad virg., c. 19; et Regula Magistri, cap. 13. Privati autem a mensae consortio ista erit ratio. ] Id est rationabiliter isto modo procedetur, inquit Bernardus Cassinensis, sive, ut ait Hildemarus, Rationabilis causa est. Ut in oratorio psalmum, aut antiphonam non imponat. ] Sed neque aliquid simile, ut sunt responsoria, hymni, etc., quia idem judicium est in ipsis, infit Boherius. 365 Neque lectionem recitet. ] Neque missam celebret, si presbyter; neque ad eam offerat, si solum monachus sit, ut post Hildemarum docent Bernardus Cassin., Nicolaus de Fractura et", + "candidate_score": 0.667583, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53_55", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3217", + "psc_text": "cap. Significatum, et cap. Cum virum de Regularibus. Sed tandem concilium Tridentinum (Sess. 25, de Regul., c. 15) invalidam irritamque professionem omnem religiosam infra annos 16 factam declaravit. Vide Petri Damiani opusc. 16, cap. 6. Res si quas habet aut eroget prius pauperibus, etc.] Quam periculosa sit et noxia monachis rerum terrenarum possessio S. Benedictus agnoscens, atque antiquiorum Patrum vestigiis insistens, nullum ante voluit ad solemnem vitae religiosae professionem admittere, quam rebus omnibus ac possessionibus omnino renuntiaret. Sic veteres illi Tabennenses Aegyptiique monachi summa diligentia, ut ait Cassianus, perquirebant, ne suscepto tironi de pristinis facultatibus suis vel unius nummi contagio inhaereret: « Sciunt enim, inquit (Lib. IV, c. 3), eum sub monasterii disciplina diuturnum esse non posse; sed ne humilitatis quidem aut obedientiae apprehensurum esse virtutem, nec illa coenobii paupertate ac districtione contentum fore, si in conscientia ejus pecuniae quantulumcunque latitaverit; sed ubi primum exorta fuerit qualibet occasione commotio, fiducia", + "candidate_score": 0.666919, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53_55", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3419", + "psc_text": "(Past. part. II, cap. 6): « Humana mens plerumque extollitur, etiam cum nulla potestate fulcitur; quanto magis in altum se erigit cum se etiam potestas adjungit! » Sapienter proinde sanctus legislator ordinatum ab electione et superbia deterret, dicens: Ordinatus autem caveat elationem aut superbiam; quae duo, licet idem prorsus significare videantur, « in eo tamen differunt, inquit Bernardus Cassinensis, quod elatio pertineat ad interiorem hominem, superbia vero ad illa signa per quae perpenditur et cognoscitur superbire de gradu. » Utramque autem summo studio cavere debet ordinatus, quia quanto praelatus est aliis, tanto debet esse humilior: ut dignitatis altitudo mensura sit humilitatis. Recte enim Basilius Magnus (Sermon. de Abdic. rerum): « Non te gradus cleri extollat, sed potius humiliet: progressus enim animae progressum humilitatis facere debet; econtra in postremis relinqui, et inhonoratum esse, ab elatione gignitur. Quanto magis ad sacros gradus te accedere contigerit, tanto magis humilia teipsum. » Haec erat", + "candidate_score": 0.665982, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1886", + "psc_text": "At sententiam in altera dissertationis editione retractavit dissertator, num. 32, ubi contendit super a Graeco ὑπὲρ formatum, unde etiam insuper proprie significare id quod superabundat. Idem sentit Matthias Lambert, et monachus Cisterciensis in Gallica expositione Regulae S. Benedicti, quorum primus Regulae textum ita Gallice reddidit, outre la portion ordonnée, alter vero, pardessus la portion qui leur est dessignée. Eodem modo etiam S. Benedictum explicat Theobaldus Artaldus Coelestinus; confirmaturque ex praxi, quam videre est 452 apud Hildemarum, et maxime apud Udalricum: « Ad mixtum, inquit, non accipiunt nisi quod S. Benedictus praecipit, quartam partem panis absque libra sua; et devino similiter: » et ex Regula S. Caesarii ad virgines, quae jubet ut « quae coquunt, singulis illis meri pro labore addantur; » et certe S. Benedictus biberes et panem non indulget nisi propter graviorem laborem; cum vero propter laborem aliquid concedit, illud solet consuetae annonae superadditum esse, ut cap. 39, 40", + "candidate_score": 0.665756, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1309", + "psc_text": "constet missae vocabulum apud antiquos scriptores, maxime auctores regularum monasticarum usurpatum fuisse ad significandas orationes; nihil vetat hic eo sensu a sancto Patre Benedicto acceptum fuisse, praesertim cum constet eum ad opus Dei orationes admisisse, ut patet ex capite 57, ubi praescribit, ut semper ad orationem ultimam operis Dei commemoratio omnium absentium fiat; quae verba non solum orationes eum admisisse probant, sed etiam plures; unde etiam hic non simpliciter dicit, ut missa sit, sed ut missae sint, et missae fiant. Quapropter his assentiri non possum, qui missam hoc capite a S. Benedicto 311 pro dimissione dictam velint; quae si vera essent, non missae sint, aut missae fiant dixisset, sed missa sit aut missa fiat, neque enim missae vocabulum in plurali ab aliquo auctore adhibitum videmus ad significandam dimissionem, sed semper in singulari. Multo minus probare possum S. Hildegardis, Antonii Perez, et Benedicti Haefteni sententiam, qua dicunt praeter dominicam, aliam a", + "candidate_score": 0.665712, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_52_54", + "bdc_text": "Tantum abest , ut quisquam admodum timeat in nos conspiratum aut contra religionem nostram illos hanc telam esse orsos , quanquam nemo in re tanta , quid liquido animis principum insideat , potest depraehendere . Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2625", + "psc_text": "hac nostra aetate qui sic eos quotidiano manuum labori occupatos velint, ut nulla penitus sit eis studendi licentia. Id quod tanta animorum contentione propugnant, ut quasi pro aris et focis illis decertandum esse diceres. Horum libros, pietate licet et eruditione plurima refertos, ut primum prodierunt in lucem, improbaverunt hac in re viri doctissimi pene omnes, qui quantum ex monachorum et maxima Benedictinorum doctrina utilitatis accesserit Ecclesiae recolentes, tam necessario eos interdicere exercitio piaculum duxerunt. Ego vero etsi persuasum habeam instituta a S. Benedicto in suis monasteriis scientiarum gymnasia, nec posse studia ex claustris monachorum expelli, quin simul et a sancti Patris mente et ab ejus Regula discedatur: hanc tamen in hoc scripto quaestionem ita agitabo, ut litem absolute non dirimam; sed quia utraque sententia suas habet rationes, suos patronos et defensores, quorum et religioni et virtuti non deferre minime possum, utriusque etiam hic argumenta depromere contentus ero, liberum cedens aequis", + "candidate_score": 0.665528, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_675", + "psc_text": "praecipiat; ex concilio Romano, in quo S. Gregorius papa prohibet, ne episcopus missas in coenobio monachorum celebret, ne forte « in servorum Dei recessibus et eorum receptaculis ulla popularis 158 praebeatur occasio conventus, vel mulierum fiat novus introitus, quod omnino nec expedit animabus eorum; » ex supra citata Justiniani novella, quae nequidem ad celebrandum tertium, nonum, quadragesimum, et annuum defunctorum diem, ad monasteria virorum feminis permittit ingressum; ex Gregorio Turonensi, referente S. Romanum abbatem Condatiscensem, ut mulieribus ad suum sepulcrum, quod Deo revelante noverat miraculis coruscaturum, pateret accessus, voluisse extra propriam ecclesiam sepultura donari, « Non potest fieri, inquiens, ut ego in monasterio sepulcrum habeam, a quo mulierum arcetur accessus. » Atque hic fuit communis ordinis Benedictini usus, generalisque pene omnium monasteriorum nostrorum consuetudo: quod ne quis a nobis gratis confictum e se existimet, quasi singularem quorumdam, et quidem paucorum coenobiorum praxim, pro generali consuetudine traducere vellemus, rem si non", + "candidate_score": 0.665006, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53_55", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3418", + "psc_text": "Quid (commemorem) diacones in tertio, quid presbyteros in secundo sacerdotio constitutos? ac proinde recte dici potest diaconus dignus sacerdotio fungi, quia sacerdotium non modo de episcopatu et presbyteratu, sed etiam de diaconatu dicitur. » Addi etiam cum Bernardo 819 Cassinensi potest, istud sacerdotio fungi referri ad omnes sacros ordines, quorum sacerdotium, tanquam dignius nominaverit. Ordinatus autem caveat elationem aut superbiam. ] Quoniam, ut ait S. Bernardus, « in alto posito non altum sapere, difficile est, et omnino, inusitatum; » et, ut loquitur S. Gregorius (Epist. 42), « plerumque rector eo ipso quo caeteris praeeminet, elatione cogitationis intumescit. » Et item (Past. part. II, cap. 6): « Humana mens plerumque extollitur, etiam cum nulla potestate fulcitur; quanto magis in altum se erigit cum se etiam potestas adjungit! » Sapienter proinde sanctus legislator ordinatum ab electione et superbia deterret, dicens: Ordinatus autem caveat elationem aut superbiam; quae duo, licet idem prorsus significare", + "candidate_score": 0.664733, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_16_18", + "bdc_text": "Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2055", + "psc_text": "(Cap. 41): « Si quis negligenter sonitum fecerit, aut aliud quid excesserit in refectorio, mox a priore veniam petat. » Istud tamen ad mensam silentium ita observabant veteres, ut ex Cassiano licitum esset decano loqui; ex Regula secunda et tertia SS. Patrum, cap. 7, atque S. Macarii, cap. 18, ei qui praeest; ex Regula S. Benedicti, priori pro aedificatione; ex Poenitentiali S. Columbani, omnibus pro necessitate alterius fratris. Sed in Regula Cujusdam ad virgines ista leguntur (Cap. 9): « Ad mensam vero nulla penitus praeter abbatissam, vel cui abbatissa praeceperit pro communi necessitate sororum, loqui praesumat . . . Portaria vero, quae pro necessariis causis alloquium expetierit abbatissae, loqui permittatur; quia forsitan talis supervenerit necessitas, quae moram habere non debeat . . . Festis vero Domini diebus, id est Nativitate Domini, vel Paschae solemnitate, ac Theophania, vel Pentecoste, vel si qua sunt alia Domini vel sanctorum martyrum praecipua sacra celebranda,", + "candidate_score": 0.664559, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_16_18", + "bdc_text": "Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2003", + "psc_text": "Dominus absolvat vos ab his, et ab omnibus aliis vestris delictis; conventu respondente, amen, offerat se frater ille ad pedem abbatis; postea reversus ad locum ubi se prostravit, gratias referens abbati et toti conventui, quia ministrata sunt ei quae infirmitati suae fuerant necessaria, tres genuflectiones more solito faciat. Ipsa die, et deinceps quantum opus fuerit, jubeatur mixtum accipere. Si vero carnem non comedit, in dispositione abbatis sit, qua hora in conventum petita licentia redire, et quomodo se de caetero habere debeat. » Simile aliquid habent Udalricus lib. III, cap. 27, et Consuet. S. Benigni, in quibus additur, ut eis qui carnes comederint, loco poenitentiae, injungatur ut septem psalmos cantent, vel, si nesciunt, septies orationem dominicam; Benignianae Consuet. addunt vel septies Miserere mei, Deus. Ex Caeremoniali etiam Bursfeldensium infirmi in conventum redire non debent, nisi ex abbatis licentia, et petita in capitulo 479 de negligentiis venia; et quidem ex libro Usuum", + "candidate_score": 0.664206, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_57_59", + "bdc_text": "Quibus Massiliensem illum triumphumEs handelt sich wahrscheinlich um folgendes 52 Seiten dickes Quart-Büchlein : «Panegyricus Joannis Pellissonis , . . . cardinali Francisco a Turnone dictus , de summi pontificis romani Clementis , ejus nominis septimi , ad christianissimum regum , in terram Franciam , magnifico adventu , ejusdemque triumphali in urbem Massiliam acceptione» , Lyon 1534 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2734", + "psc_text": "ut pote qui in homilia 16 in Evangelium, quam ad id probandum adducit Amalarius l. I de Offic., c. 7, triginta sex solum dies in Quadragesima numeret. An vero sub vitae finem constituerit, ut quadragesimale jejunium feria quarta post Quinquagesimam aperiretur, suspicabitur non nemo, cum in ejus libro Sacramentorum ea inscribatur Feria IV, Caput jejunii: nisi velimus cum Menardo, laciniam libro Sacramentorum fuisse assutam. Vide ejusdem notas ad praedictum librum p. 52. Venio ad Regulae textum. Licet omni tempore vita monachi Quadragesimae debeat observationem habere. ] Hic alludere videtur S. Benedictus ad praeclaram illam S. Augustini sententiam: « In cruce per totam istam vitam, quae in mediis tentationibus ducitur, perpetuo debet pendere Christianus; non enim est in hac vita tempus evellendi clavos . . . . Crux, inquam, ista non quadraginta dierum est, sed totius hujus vitae, quae mystico numero quadraginta istorum significatur dierum . . . . Sic semper", + "candidate_score": 0.663953, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53_55", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2625", + "psc_text": "hac nostra aetate qui sic eos quotidiano manuum labori occupatos velint, ut nulla penitus sit eis studendi licentia. Id quod tanta animorum contentione propugnant, ut quasi pro aris et focis illis decertandum esse diceres. Horum libros, pietate licet et eruditione plurima refertos, ut primum prodierunt in lucem, improbaverunt hac in re viri doctissimi pene omnes, qui quantum ex monachorum et maxima Benedictinorum doctrina utilitatis accesserit Ecclesiae recolentes, tam necessario eos interdicere exercitio piaculum duxerunt. Ego vero etsi persuasum habeam instituta a S. Benedicto in suis monasteriis scientiarum gymnasia, nec posse studia ex claustris monachorum expelli, quin simul et a sancti Patris mente et ab ejus Regula discedatur: hanc tamen in hoc scripto quaestionem ita agitabo, ut litem absolute non dirimam; sed quia utraque sententia suas habet rationes, suos patronos et defensores, quorum et religioni et virtuti non deferre minime possum, utriusque etiam hic argumenta depromere contentus ero, liberum cedens aequis", + "candidate_score": 0.663573, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_16_18", + "bdc_text": "Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2227", + "psc_text": "Odo incunctanter apostatas appellat (Lib. III Collat. num. 17): « An non est apostasia, inquit, de habitu et victu traditiones Patrum contemnere, cum Deus terminos Patrum transgredi interdixerit, despectaque victus qualitate vel quantitate per B. Benedictum praefixa, sanguineas dapes cum filiis Israel desiderare? » Et certe abstinentia a carnibus inter praecipua vitae monasticae instituta semper considerata est; unde etiam sanctus Vitalis abbas ordinis sancti Basilii (In ejus Vita, n. 18 apud Bolland.) successorem suum instituens, inter alia jubet ut « in monasterio carnes comedi non permittat: » quam legem etiam ad fabros aliosque saeculares operarios intra monasterii terminos laborantes extendebat sanctus Theodorus Siceota (In ejus Vita n. 63, Boll. 22 April.), quos ea de causa ad oppidum remittebat. Imo inter objecta Graecorum tempore Michaelis Cerularii Latinis improperarunt (Humberti lib. contr. Graec. calumanias) , quod sanctus Benedictus infirmis carnis esum concedit; et inter querelas quas Innocentii III tempore adversus Latinos renovarunt,", + "candidate_score": 0.662789, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2055", + "psc_text": "(Cap. 41): « Si quis negligenter sonitum fecerit, aut aliud quid excesserit in refectorio, mox a priore veniam petat. » Istud tamen ad mensam silentium ita observabant veteres, ut ex Cassiano licitum esset decano loqui; ex Regula secunda et tertia SS. Patrum, cap. 7, atque S. Macarii, cap. 18, ei qui praeest; ex Regula S. Benedicti, priori pro aedificatione; ex Poenitentiali S. Columbani, omnibus pro necessitate alterius fratris. Sed in Regula Cujusdam ad virgines ista leguntur (Cap. 9): « Ad mensam vero nulla penitus praeter abbatissam, vel cui abbatissa praeceperit pro communi necessitate sororum, loqui praesumat . . . Portaria vero, quae pro necessariis causis alloquium expetierit abbatissae, loqui permittatur; quia forsitan talis supervenerit necessitas, quae moram habere non debeat . . . Festis vero Domini diebus, id est Nativitate Domini, vel Paschae solemnitate, ac Theophania, vel Pentecoste, vel si qua sunt alia Domini vel sanctorum martyrum praecipua sacra celebranda,", + "candidate_score": 0.662716, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_16_18", + "bdc_text": "Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_675", + "psc_text": "praecipiat; ex concilio Romano, in quo S. Gregorius papa prohibet, ne episcopus missas in coenobio monachorum celebret, ne forte « in servorum Dei recessibus et eorum receptaculis ulla popularis 158 praebeatur occasio conventus, vel mulierum fiat novus introitus, quod omnino nec expedit animabus eorum; » ex supra citata Justiniani novella, quae nequidem ad celebrandum tertium, nonum, quadragesimum, et annuum defunctorum diem, ad monasteria virorum feminis permittit ingressum; ex Gregorio Turonensi, referente S. Romanum abbatem Condatiscensem, ut mulieribus ad suum sepulcrum, quod Deo revelante noverat miraculis coruscaturum, pateret accessus, voluisse extra propriam ecclesiam sepultura donari, « Non potest fieri, inquiens, ut ego in monasterio sepulcrum habeam, a quo mulierum arcetur accessus. » Atque hic fuit communis ordinis Benedictini usus, generalisque pene omnium monasteriorum nostrorum consuetudo: quod ne quis a nobis gratis confictum e se existimet, quasi singularem quorumdam, et quidem paucorum coenobiorum praxim, pro generali consuetudine traducere vellemus, rem si non", + "candidate_score": 0.662395, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1532", + "psc_text": "sententia cujus probaretur esse delictum. » Qualis autem esset illa excommunicationis sententia pro levioribus, explicat S. Pater, scilicet a mensae participatione privetur, non autem ab oratorio; nam dum fratres in refectorio comedunt, ipse sit in ecclesia, ex statutis Lanfranci cap. 17. Ejusdem poenae meminerunt S. Basilius in serm. 1 de Institutione monach.; S. Caesarius in Regul. ad virg. c. 11; Regula Cujusdam ad virg., c. 19; et Regula Magistri, cap. 13. Privati autem a mensae consortio ista erit ratio. ] Id est rationabiliter isto modo procedetur, inquit Bernardus Cassinensis, sive, ut ait Hildemarus, Rationabilis causa est. Ut in oratorio psalmum, aut antiphonam non imponat. ] Sed neque aliquid simile, ut sunt responsoria, hymni, etc., quia idem judicium est in ipsis, infit Boherius. 365 Neque lectionem recitet. ] Neque missam celebret, si presbyter; neque ad eam offerat, si solum monachus sit, ut post Hildemarum docent Bernardus Cassin., Nicolaus de Fractura et", + "candidate_score": 0.661764, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12_14", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2440", + "psc_text": "majorem chorum, sed in inferiori se ponunt. » Quid quod in aula summi pontificis aliquid simile observari videatur, ut testis oculatus Julius Nigronus affirmat (In Regulam XV commun. Societ. Jesu, n. 27): « Vidi, inquit, ego Romae cardinales ipsos, qui missa pontificia inchoata pervenerant in chorum, exhibita cruci et papae reverentia stetisse erectos in medio choro, donec a pontifice fuisset facta potestas locis suis residendi. » Diurnis vero horis, etc. Nisi forte abbas licentiam dederit permissione sua; ita tamen ut satisfaciat reus ex hoc. ] In quem locum Boherius: « Hoc est, inquit, dicere: Licet enim reus licentiatus sit ut ascendat chorum psallentium, nihilominus post peractum cursum horae prosternet se coram omnibus ad pedes abbatis, vel prioris, suam negligentiam accusando; et si abbas judicat satisfactum, dimittet ipsum cum benedictione. Sin autem, injunget ei ut ibidem, vel in crastinum iterum, vel iterum veniam petat, modo praedicto, vel quod aliam poenitentiam impleat.", + "candidate_score": 0.661719, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_64_66", + "bdc_text": "vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 . coniunxi , quo te vel ocupatissimum oblectarem etiam spectro cathedra Petri digno . O tempora , o mores ! Vgl. Otto 343 , Nr. 1757 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2537", + "psc_text": "Fractura, saltem quoad depositionem et retrusionem in arcto monasterio. CAPUT XLVII. De significanda hora operis Dei. Nuntianda hora operis Dei, die noctuque sit cura abbati, aut ipse nuntiare: aut tali sollicito fratri injungat hanc curam, ut omnia horis competentibus compleantur. Psalmos autem vel antiphonas post abbatem ordine suo, quibus jussum fuerit, imponant. Cantare autem aut legere non praesumat, nisi qui potest ipsum officium implere, ut aedificentur audientes. Quod cum humilitate, et gravitate, et tremore fiat, et cui jusserit abbas. COMMENTARIUS. Nuntianda hora operis Dei, die noctuque sit cura abbati, aut ipse nuntiare. ] Mirari hic subit abbatem variis distentum curis a S. P. Benedicto institui ad horas operis Dei significandas. Attamen ut dignitati operis divini personae ad illud invitantis dignitas responderet, eum ad id muneris eligi decebat, qui primas in monasterio teneret. Adde quod, cum non essent illis temporibus horologia, nec ita facile omnes horae dignosci possent; ut vitaretur inter", + "candidate_score": 0.661677, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_16_18", + "bdc_text": "Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3705", + "psc_text": "more coram cunctis debet proclamari ad culpam, et corripi ad emendam. » At rectius in 1 commentario dixerat: « Credo hic loqui de correptione privata, quam priores omnes possunt exercere in junioribus, non de correptione publica, quae fit verbis, quandoque verberibus in capitulo; nam illam solus abbas, vel cui commiserit ipse exercere debet. » Et certe S. Pater 890 hic non loquitur de correptione quae fit ab abbate, aut solo priore, sed de ea quae fit a quocunque priore suo. Quolibet modo. ] Sive juste, sive injuste. Vel si leviter senserit animum prioris cujuscunque contra se iratum vel commotum, quamvis modice. ] Hildemarus, Bernardus Cassinensis et Boherius, inter commotum et iratum hoc ponunt discriminis, quod iratus dicitur, qui majori inflammatur ira, commotus qui minori. Mox sine mora tandiu prostratus in terra ante pedes ejus jaceat, etc.] Haec communis exsistit veterum monachorum praxis, quam videre est in eorum passim Regulis. In", + "candidate_score": 0.661676, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53_55", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3072", + "psc_text": "ipsis autem pretiis non subripiat avaritiae malum: sed semper aliquantulum vilius detur quam ab aliis saecularibus datur, ut in omnibus glorificetur Deus. COMMENTARIUS Artifices si sunt in monasterio, cum omni humilitate et reverentia faciant ipsas artes, si tamen jusserit abbas. ] Cum omnia in monasteriis obedientiae subjaceant, nec ipsas quas artifices callent artes, exercere permisit, nisi jubente abbate. Id quod ex antiquis monachorum regulis accipere potuit, nam Pachomiana ita habet (Art. 123 in cod. Reg.): « Nemo quidquam operis faciet, nec scyphos plenos aqua circumferet, nec funiculum quidem torquebit, nisi praepositus jusserit. » Et S. Basilius interrogatus (Regul. brev., interr. 142): « Si oportet eos qui noverunt artificia suscipere aliquod opus absque conscientia vel jussione ejus qui praeest et operum sollicitudinem gerit? » respondet: « Furti reus erit hujusmodi, vel similis eis qui furibus concurrunt. » Idem videre est in Regula SS. Pauli et Stephani, cap. 33, et in Regula", + "candidate_score": 0.660948, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53_55", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_407", + "psc_text": "contemnunt, audiant S. Bernardum ad Lotharium imperatorem scribentem Epist. 139: « Verendum est ne minimorum neglectus impedimentum sit maximorum; » et Scripturam: Qui spernit modica paulatim decidet. Nullus ergo dicat: Haec regula nihil est, haec observantia parva, istud praeceptum festuca est. O festuca quidem initio, sed quae processu temporis in trabem evadit! Festuca nutrita fit trabes, inquit S. Augustinus Serm. 19, de Script.. Certe terret me Bernardus cum dicit Serm. 1, in Conv. S. Pauli, « Cavete ne quis parva reputet, quamlibet parva scienter delinquere convincatur. Nemo dicat in corde suo: Levia sunt ista, non curo corrigere, non est magnum si in his maneam venialibus 98 minimisque peccatis: haec est enim dilectissimi impoenitentia, haec blasphemia in Spiritum sanctum, blasphemia irremissibilis. » Sed demus parva sint peccata, nunquid ideo spernenda? « Noli despicere peccata tua, quia parva sunt, inquit S. Augustinus Serm, 292, in append. Serm. S. Aug. seu quivis alius,", + "candidate_score": 0.660821, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53_55", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3501", + "psc_text": "ut vocant, saeculares monachorum coenobiis praefici, contra expressam S. Gregorii papae prohibitionem (Lib. III Regist., cap. 11): « Presbyteros, diaconos, caeterosque cujuslibet ordinis clericos, qui ecclesiis quoquomodo militant, abbates fieri per monasteria non permittas; sed aut admissa clericatus militia monasticis non promoveantur ordinibus; aut si in abbatis loco permanere decreverint, clericatus nullatenus permittantur habere militiam. Satis enim incongruum est, si cum unum ex his pro sui magnitudine diligenter quis non possit explere, ad utrumque judicetur idoneus; sicque invicem et ecclesiasticus ordo vitae monachicae et ecclesiasticis utilitatibus regula monachatus impediatur. » Recte alibi idem S. doctor (Lib. I Dialog., cap. 1): « Usus quidem rectae conversationis est, ut praeesse non audeat, qui subesse non didicerit; nec obedientiam subjectis imperet, quam praelatis non novit exhibere. » Quod si etiam omnis congregatio, etc. Prohibeant pravorum praevalere consensum. ] Et quidem episcopus, coercendo pravos sua auctoritate; abbates, fratres dirigendo consilii sanitate; vicini Christiani, manuali,", + "candidate_score": 0.660815, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1892", + "psc_text": "Hujus exceptionis varias rationes afferunt antiqui Regulae commentatores. Imprimis Hildemarus mentem suam ita explicat: « Consuetudo namque fuit in illa terra, sicut et hodie faciunt canonici, post missam statim incipere sextam. Voluit itaque B. Benedictus tollere hanc consuetudinem; ideo dixit usque ad missam sustineant, ut dum ante missam non audet lector manducare, facto intervallo propter illum illa consuetudo rumperetur. » Aliter Smaragdus: « Quod autem dicit usque ad missas sustineant, intelligitur usque ad missam principalem, quae ab omnibus solemniter canitur. Nam sunt plerique monachorum ministeriales, qui mane audiunt missam, et comedunt, et pergunt quo volunt, et dicunt se missas audisse, et ita comedisse: quod vitium praevidens, et prohibens B. Benedictus dixit: In diebus solemnibus usque ad missas sustineant. » Boherius vero in primo commentario: « Forte quia habent spectare lectorem mensae in hujusmodi mixto. Lector enim in fine missae majoris jejunus recipit licentiam, et benedictionem legendi; et tunc expone Solemnibus,", + "candidate_score": 0.660688, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1546", + "psc_text": "dicendum foret S. P. Benedictum non regulari simpliciter et monastica, sed vere ecclesiastica excommunicatione percutere voluisse gravioribus culpis obnoxios: quam quidem opinionem sequentibus argumentis quis confirmare posset. Primo, S. Benedictus eodem prorsus modo quo Ecclesia adversus excommunicandos procedit; nam ex parte excommunicandi requirit contumaciam, contemptum, et gravitatem culpae; ex parte excommunicaturi trinam monitionem praeviam, ut patet ex Regulae c. 23; quamvis, ut notant aliqui commentatores, non semper praecedere debeat trina monitio; nonnulla enim sunt crimina in quibus lapsus ipso facto est excommunicatus. Secundo, S. Benedictus excommunicatum hoc praesertim capite iisdem omnino privat, quibus ecclesiastica ligati excommunicatione privantur; qua forte ratione asseruit Hildemarus sacros canones, qui hominem ab Ecclesia separant, ex hoc capite tractos fuisse. Et certe excommunicato negat communem mensam, oratorii ingressum, fratrum colloquium, benedictionem transeuntium, alicujus consortium, sive cohabitationem; a quibus excommunicatione nodatos prohibet Ecclesia; ut patet ex duobus hisce versibus, quos refert S. Thomas. Si pro delictis anathema", + "candidate_score": 0.660612, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_16_18", + "bdc_text": "Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. . Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus . Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2080", + "psc_text": "quam qui manducat et bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit. His omnibus accenseri potest Hildemarus antiquus Regulae commentator qui missae et communionis vocabula hoc capite secundum proprietatem a S. Benedicto posita esse asserit, hoc est pro sacrificio et communione eucharistica, uti se ipsum explicat. Praetermittere haud possum antiquissimum scriptorem Amalarium, qui in suo ad librum de Divinis Officiis supplemento (Analect. tom. II ), S. Benedictum nostro sensu intelligit: « De reverentia, inquit, corporis ac sanguinis Domini in nullo dissentire credatur idem S. Benedictus a scriptis B. papae Clementis, quibus jubetur ut discernatur a carnali spiritualis cibus communionis; ut si quis communicat hora tertia, non statim indifferenter terrenum praesumat cibum ob reverentiam mensae coelestis, sed exspectare debeat horam sextam; qui circa vero sextam, sustinere curet nonam, ne gustus coelestis ob terrenum vilescat. Sanctus vero Benedictus lectorem jubet cibari ante moram lectionis recitandae, propter, inquit, communionem sanctam; quod apostolicis decretis contrarium", + "candidate_score": 0.660492, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1950", + "psc_text": "ex toto, et semper, ubi habitant, nec carnibus utuntur, dominicis diebus et in majoribus festivitatibus, si voluerint, possunt communicare ad sanctum Benedictum. Tamen illi qui carnibus utuntur sicut omnes communicant, si forte intervenerit aliqua de illis quinque praecipuis solemnitatibus. » Idem legitur in mss. Consuetudinibus Cluniacensis monasterii, cap. 51, quibus accedunt Farfenses item Consuetudines: « Frater exiens de domo infirmorum, post satisfactionem factam in capitulo, potest ipso die canere missam, si velit, quia quandiu fuerat in cellula infirmorum, 467 ibi non permittimus canere missam. » Hinc etiam capiendus est locus ex Statutis Lanfranci (Cap. 24), quo praescribitur ut a die quo sacrum percepit viaticum, « nisi melioretur infirmus, carnem non comedat; » quia tunc quotidie communicabat, ut vidimus in lib. V de Antiquis monachorum Ritibus. Nimirum carnes comedentes aegroti tanquam excommunicati tractabantur, a communi fratrum habitaculo separati, sacrosanctis Ecclesiae sacramentis privati, ab omni, ut aiunt, exercitio conventuali alieni: quibus nec", + "candidate_score": 0.660016, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_930", + "psc_text": "difficile est ut qui patitur injuriam, aliquo indignationis aut murmurationis motu adversus inferentem non feratur, ad quem superandum non parum confert humilis confessio. At gravis hic oritur difficultas, qua de confessione loquatur S. Benedictus: de sacramentali, an de usitata illa et laudata a spiritalis vitae magistris, quae consilii causa a monachis usurpatur. Qua in re satis divisas video commentatorum sententias. Nam Bernardus Cassinensis, Richardus de S. Angelo, Boherius, Joannes de Turrecremata, Matthias Lambertus, Columbanus Uranx, de sacramentali confessione sanctum Benedictum interpretari videntur. Quidam de utraque locutum fuisse existimant. Atque ita Theobaldus Artaldus Coelestinus in Gallica expositione Regulae Benedictinae, Joannes Craesbeeck, Antonius Perez, ad quam sententiam inclinat Benedictus Haeftenus, ita tamen ut magis in eam propendeat, quae de sola, quae consolationis aut directionis gratia fit, confessione textum Regulae intelligit. Et hanc solam sanioremque opinionem amplectitur Menardus; « nam in confessione sacramentali, inquit, non solum occulta mala, sed aperta revelanda sunt. »", + "candidate_score": 0.659992, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1533", + "psc_text": "aut antiphonam non imponat. ] Sed neque aliquid simile, ut sunt responsoria, hymni, etc., quia idem judicium est in ipsis, infit Boherius. 365 Neque lectionem recitet. ] Neque missam celebret, si presbyter; neque ad eam offerat, si solum monachus sit, ut post Hildemarum docent Bernardus Cassin., Nicolaus de Fractura et Boherius, Quia, inquiunt, cui minus prohibetur, prohibetur et majus; quorum sententiam confirmant Statuta Lanfranci his verbis: « Ad levis culpae satisfactionem adjudicatus frater a communi mensa separatur . . . In ecclesia missam non celebret, epistolam, vel lectionem, evangelium non legat, responsorium non canat, antiphonam super psalmos non imponat, nec aliquid hujusmodi nisi cum caeteris agat, ad candelabrum, vel ad thuribulum non se revestiat, ad offerendam, vel ad pacem non accedat. » Et Caeremoniale Bursfeldensium (Dist. 1, c. 8): « Missus in culpam leviorem ita se habere debet quemadmodum ipsa sibi regula praescribit. In quam tamen nullus mittatur, nisi tale", + "candidate_score": 0.659488, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53_55", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1781", + "psc_text": "aestimet abbas quod super habenda aliqua proprietate possit cum aliquo monacho dispensare, quia abdicatio proprietatis, sicut et custodia castitatis, adeo est annexa regulae monachali, ut contra eam nec summus pontifex possit licentiam indulgere. » Idem videre est in Conciliis passim, praesertim in Aurelianensi I, can. 21; Autissiodorensi can. 23, Lateranensi sub Alexandro III, et aliis plurimis. Sed de his satis. Ad textum revertor. Nullam omnino rem, neque codicem, neque tabulas, neque graphium, sed nihil omnino. ] Nullam omnino rem, « quasi diceret: dummodo sit res, istam tibi excludo; et omnino, id est omnibus modis, hoc est per nullum modum habeas: » inquit Bernardus Cassinensis. Quippe quibus nec corpora sua, nec voluntates licet habere in propria potestate. ] Reddit his verbis rationem cur monachus possidere proprium haud debeat: nam si nec voluntatis propriae, nec sui corporis potestatem habere liceat, multo minus rerum temporalium: Quod vero nec voluntas, nec corpora, nostra sint", + "candidate_score": 0.659204, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_13_15", + "bdc_text": "ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1892", + "psc_text": "Hujus exceptionis varias rationes afferunt antiqui Regulae commentatores. Imprimis Hildemarus mentem suam ita explicat: « Consuetudo namque fuit in illa terra, sicut et hodie faciunt canonici, post missam statim incipere sextam. Voluit itaque B. Benedictus tollere hanc consuetudinem; ideo dixit usque ad missam sustineant, ut dum ante missam non audet lector manducare, facto intervallo propter illum illa consuetudo rumperetur. » Aliter Smaragdus: « Quod autem dicit usque ad missas sustineant, intelligitur usque ad missam principalem, quae ab omnibus solemniter canitur. Nam sunt plerique monachorum ministeriales, qui mane audiunt missam, et comedunt, et pergunt quo volunt, et dicunt se missas audisse, et ita comedisse: quod vitium praevidens, et prohibens B. Benedictus dixit: In diebus solemnibus usque ad missas sustineant. » Boherius vero in primo commentario: « Forte quia habent spectare lectorem mensae in hujusmodi mixto. Lector enim in fine missae majoris jejunus recipit licentiam, et benedictionem legendi; et tunc expone Solemnibus,", + "candidate_score": 0.659145, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_13_15", + "bdc_text": "ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1546", + "psc_text": "dicendum foret S. P. Benedictum non regulari simpliciter et monastica, sed vere ecclesiastica excommunicatione percutere voluisse gravioribus culpis obnoxios: quam quidem opinionem sequentibus argumentis quis confirmare posset. Primo, S. Benedictus eodem prorsus modo quo Ecclesia adversus excommunicandos procedit; nam ex parte excommunicandi requirit contumaciam, contemptum, et gravitatem culpae; ex parte excommunicaturi trinam monitionem praeviam, ut patet ex Regulae c. 23; quamvis, ut notant aliqui commentatores, non semper praecedere debeat trina monitio; nonnulla enim sunt crimina in quibus lapsus ipso facto est excommunicatus. Secundo, S. Benedictus excommunicatum hoc praesertim capite iisdem omnino privat, quibus ecclesiastica ligati excommunicatione privantur; qua forte ratione asseruit Hildemarus sacros canones, qui hominem ab Ecclesia separant, ex hoc capite tractos fuisse. Et certe excommunicato negat communem mensam, oratorii ingressum, fratrum colloquium, benedictionem transeuntium, alicujus consortium, sive cohabitationem; a quibus excommunicatione nodatos prohibet Ecclesia; ut patet ex duobus hisce versibus, quos refert S. Thomas. Si pro delictis anathema", + "candidate_score": 0.658671, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53_55", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2626", + "psc_text": "Patris mente et ab ejus Regula discedatur: hanc tamen in hoc scripto quaestionem ita agitabo, ut litem absolute non dirimam; sed quia utraque sententia suas habet rationes, suos patronos et defensores, quorum et religioni et virtuti non deferre minime possum, utriusque etiam hic argumenta depromere contentus ero, liberum cedens aequis lectoribus quam ex duabus voluerint amplecti sententiam. Igitur qui negant monachos posse a labore manuum dispensari, et litterarum studiis applicari, nituntur: Primo, antiquorum monachorum exemplo, quibus, ut aiunt, ignota fuerunt litterarum studia, cum tamen plures in die horas labori manuum impenderent. Secundo, exemplo Christi et SS. apostolorum, quos quidem aliquoties laborasse manibus legimus, studuisse nunquam; ut mirum sit eos qui vitam apostolicam Christique in se actus exprimere sibi proposuerunt, dimisso manuum labore, sterili litterarum studio applicari, maxime cum nulla Ecclesiae auctoritate legitima dispensatio a labore, studiorumque exercitatio in monachis unquam sit approbata. 628 Tertio, quia praeceptum est omnibus impositum vitandi", + "candidate_score": 0.658561, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_13_15", + "bdc_text": "ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2080", + "psc_text": "quam qui manducat et bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit. His omnibus accenseri potest Hildemarus antiquus Regulae commentator qui missae et communionis vocabula hoc capite secundum proprietatem a S. Benedicto posita esse asserit, hoc est pro sacrificio et communione eucharistica, uti se ipsum explicat. Praetermittere haud possum antiquissimum scriptorem Amalarium, qui in suo ad librum de Divinis Officiis supplemento (Analect. tom. II ), S. Benedictum nostro sensu intelligit: « De reverentia, inquit, corporis ac sanguinis Domini in nullo dissentire credatur idem S. Benedictus a scriptis B. papae Clementis, quibus jubetur ut discernatur a carnali spiritualis cibus communionis; ut si quis communicat hora tertia, non statim indifferenter terrenum praesumat cibum ob reverentiam mensae coelestis, sed exspectare debeat horam sextam; qui circa vero sextam, sustinere curet nonam, ne gustus coelestis ob terrenum vilescat. Sanctus vero Benedictus lectorem jubet cibari ante moram lectionis recitandae, propter, inquit, communionem sanctam; quod apostolicis decretis contrarium", + "candidate_score": 0.658343, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_13_15", + "bdc_text": "ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2003", + "psc_text": "Dominus absolvat vos ab his, et ab omnibus aliis vestris delictis; conventu respondente, amen, offerat se frater ille ad pedem abbatis; postea reversus ad locum ubi se prostravit, gratias referens abbati et toti conventui, quia ministrata sunt ei quae infirmitati suae fuerant necessaria, tres genuflectiones more solito faciat. Ipsa die, et deinceps quantum opus fuerit, jubeatur mixtum accipere. Si vero carnem non comedit, in dispositione abbatis sit, qua hora in conventum petita licentia redire, et quomodo se de caetero habere debeat. » Simile aliquid habent Udalricus lib. III, cap. 27, et Consuet. S. Benigni, in quibus additur, ut eis qui carnes comederint, loco poenitentiae, injungatur ut septem psalmos cantent, vel, si nesciunt, septies orationem dominicam; Benignianae Consuet. addunt vel septies Miserere mei, Deus. Ex Caeremoniali etiam Bursfeldensium infirmi in conventum redire non debent, nisi ex abbatis licentia, et petita in capitulo 479 de negligentiis venia; et quidem ex libro Usuum", + "candidate_score": 0.658191, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53_55", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3669", + "psc_text": "S. Basilium (Num. 37): « Si quis egressus fuerit ad ostiarium sive janitorem, si non permissum fuerit ipsi a designatis praefectis, careat benedictione. Si vero egressus fuerit ad munitionis prospectum, excommunicetur. » Vide Regulam SS. Pauli et Stephani, cap. 26, et lib. de Antiquis monachorum Ritibus, cap. 17 CAPUT LXVIII. Si fratri impossibilia injungantur. 880 Si cui fratri aliqua forte gravia aut impossibilia injunguntur, suscipiat quidem jubentis imperium cum omni mansuetudine et obedientia. Quod si omnino virium suarum mensuram viderit pondus oneris excedere, impossibilitatis suae causas ei qui sibi praeest, patienter et opportune suggerat, non superbiendo, aut resistendo, vel contradicendo. Quod si post suggestionem suam in sua sententia prioris imperium perduraverit, sciat junior ita sibi expedire, et ex charitate confidens de adjutorio Dei, obediat. COMMENTARIUS. Si cui fratri aliqua forte gravia aut impossibilia injunguntur. ] Duo hic distinguit S. Benedictus, gravia et impossibilia; in quibus hoc intercedit discriminis, quod gravia", + "candidate_score": 0.658033, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_3_5", + "bdc_text": "April verließ ) an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3574", + "psc_text": "explicare; » et Regulae Tarnatensis: « Ad praepositum praecipue pertinebit ut ad abbatem, cujus est apud nos major auctoritas, referat quod modum et vires ejus excedit. » Qui praepositus, si repertus fuerit vitiosus aut contemptor sanctae regulae. ] Hic observat Boherius in suo secundo commentario quosdam hujus occasione textus negare eam quam habemus Regulam a S. Benedicto scriptam fuisse, eo quod sanctam illam appellet, ac proinde abnuendam esse fidem his quae a Gregorio Magno lib. II Dialogorum scribuntur. Verum non ideo S. Pater Regulam suam appellavit sanctam, quod a se scripta sit, sed quia sancta et salutaria continet praecepta, quorum praxis ad supremum perfectionis fastigium perducit. Comprobatus. ] Neque enim simplex suspicio hic sufficere debet. Admoneatur verbis usque quater. ] Idque secreto, secundum Bernardum Cassinensem, et quidem ab abbate, juxta Boherium. Nam simplex monachus bis, decanus ter, praepositus quater admoneri debet. Si non emendaverit, adhibeatur ei correctio disciplinae regularis. ]", + "candidate_score": 0.657696, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2640", + "psc_text": "itaque debet esse doctor, non qui doceri indigeat; etiam debet esse sapiens et doctus in lege divina, ut sciat unde proterat nova et vetera. Multis modis etiam necessarium est solitariis ut instructi sint in divinis eloquiis: primum, propter astutias et fraudes diaboli, per quas se ipsum solet in cordibus insipientium 631 saepe demergere. Deinde, ut advenientium quorumdam corda arentia proximorum fluentis rivis doctrinae valeat irrigare. Nam et si quos habet discipulos, affatim possit instruere eos. In his denique, et in aliis quibuslibet rebus, scientia Scripturarum valde solitario necessaria est; quia si ei tantum sit sancta vita, sibi soli prodesse potest, quod sancte vivit. Porro et si doctrina fuerit eruditus, potest caeteros quosque imbuere, et haereticos sive Judaeos seu alios quosque adversarios repercutere vel refutare; qui nisi refutati fuerint atque convicti, facile possunt simplicium corda pervertere. Hujus autem sermo debet esse purus, simplex et apertus, plenus gravitate et honestate, plenus suavitate,", + "candidate_score": 0.657575, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_13_15", + "bdc_text": "ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1555", + "psc_text": "nisi forte talis esset ejus culpa, quae redderet inhabilem ad sacrum ordinem, abstinere deberet ab excommunicatione, « quia, inquit, si in majori culpa excommunicatus fuerit, si presbyter est, non debet missam cantare; si autem non est presbyter, nec debet esse. » Idem docet in cap. 23. Quarto. S. Benedictus tam sanctimonialibus quam monachis Regulam scripsit, quarum tamen abbatissae non possunt excommunicare. Sed non omnia quae Regula sancta praescribit sanctimonialibus conveniunt, ut sunt ea quae de sacerdotibus et de excommunicatione leguntur, quod tamen non impedit quominus ea quae suo statui conveniunt, in delinquentes decernere queant earum abbatissae, ut sunt privare a mensa, a sororum consortio excludere, et caetera hujusmodi, quae in Bethleemitico monasterio Paulam egisse memorat S. Hieronymus his verbis ( Epitaph. Paulae ): « Quam linguosam, garrulam, procacem, rixisque perspexerat delectari, et saepius commonitam nolle converti, inter ultimas, et extra conventum sororum ad fores triclinii orare faciebat, et separatim cibum", + "candidate_score": 0.657509, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12_14", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2791", + "psc_text": "Boherii, S. Patrem Benedictum hoc loco respexisse ad canones ecclesiasticos prohibentes in ecclesia fieri convivia: « Honestatem docet B. Benedictus, inquit Hildemarus, sequens auctoritatem canonicam: praecipiunt enim canones in concilio Laodicensi, cap. 24, cujus titulus iste: In ecclesiis prandia fieri non debeant. ] Et tamen diu post Laodicenum concilium haec in ecclesiis edendi consuetudo perseveravit, etiam apud monachos. Vide Hist. monast. Orientis Gallice scriptam, l. II, cap. 2, n. 9. Expleto opere Dei, omnes cum summo silentio exeant. ] Haec enim fuit priscorum monachorum religio, ut summum semper in oratorio silentium custodirent, maxime divinas laudes celebrantes: « Si acciderit ut psallendi tempore vel orandi, aut in medio lectionis aliquis loquatur, aut rideat, inquit Regula sancti Pachomii (Art. 1), solvet cingulum, et, inclinata cervice, manibus ad inferiora depressis, stabit ante altare, et a principe monasterii increpabitur. » Et infra (Art. 68): « Qui una oratione tardius venerit, vel qui mussitaverit, aut", + "candidate_score": 0.657436, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_3_5", + "bdc_text": "April verließ ) an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_417", + "psc_text": "Boll. 4 Mart.: « Ante altare eum ducens, regulari disciplinae subdidit, atque tam acriter verberare coepit, ut inter dolores exclamaret. » Certe disciplinam in Regula S. Benedicti pro corporali aliqua vindicta sumi patet ex ejusdem Regulae cap. 65, ubi vitiosum praepositum verbis admoneri praecipit usque quater, et si non emendaverit, addit, adhibeatur ei correptio disciplinae regularis. Ipse tamen abbas cum timore Dei et observatione regulae omnia faciat. ] Primo cum timore Dei, quia, ut dicit citatus a Boherio Cassiodorus, « semper bene geritur, si coelestis metus humanis moribus apponatur. » Deinde cum observatione regulae, ut ostenderet non minus abbatem quam monachos regulae subdi. Sciens se procul dubio de omnibus judiciis suis aequissimo judici Deo rationem redditurum. ] Quod frequenter abbati S. Pater ingerit, praesertim cum aliquid ei potestatis concedit, ut de accepto et concesso honore haud extollatur, ac semper cogitans quale suscepit onus, in Dei timore permaneat. Si qua vero", + "candidate_score": 0.656651, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_13_15", + "bdc_text": "ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2851", + "psc_text": "Bernardus, episcopo, vel principi, si ad carnium abstinentiam astringerentur. Sentiat aliter qui vult, tamen in hoc signo universali omnis hoc comprehendi puto, habita consideratione discretionis ad hospites religiosos sanos, quibus uti carnibus non licet. » Et Turrecremata: « Si hospitibus cibus carnium indifferenter negaretur, non omnis humanitas eis censeretur exhiberi. » Sed huic opinioni, quae contraria est optimae monasteriorum ordinis nostri praxi, et quam expresse damnavit Innocentius Papa III, in brevi ad abbatem et conventum Sylvae Majoris, qui tale aliquid praesumpserant, merito potest opponi illud S. Ambrosii (Lib. V in Hexam., cap. 8): « Melior est enim hospitalitas in oleribus cum gratia, quam vitulorum pinguium praeparatio cum discordia. » Et illud Evagrii in Monachicis, n. 2 (Tom. III Monum. Eccles. Graecae): « Si praetextu hospitalitatis de sumptuoso cibo in mentem venerit, abjice eam cogitationem, nec illi adhaereas; per illam quippe insidiatur tibi adversarius . . . . licet panem duntaxat", + "candidate_score": 0.656229, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_13_15", + "bdc_text": "ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1577", + "psc_text": "Nec mirum videri debet Ecclesiam aut monachos tantam in communicantes excommunicatis adhibuisse severitatem; hoc enim exigebat rectus ordo disciplinae, sive ad incutiendum aliis excommunicationis timorem, sive ad excommunicatos rubore suffundendos, atque hac confusione ad humilitatis satisfactionem provocandos. Alioquin si aliorum perfrui possent consortio, magis ac magis indurati excommunicationis poenam spernerent, imo alios sibi communicantes pervertere possent. « Perniciosum namque solatium tribuens, inquit Cassianus (Lib. II, cap. 16), cor ejus magis ac magis faciet indurari, nec humiliari eum sinet, ob quod fuerat segregatus: et per hoc vel increpationem senioris non magni pendere, vel dissimulanter de satisfactione et venia cogitare. » Notat tamen in secundo comment. Boherius hanc legem a S. Benedicto non sic latam fuisse, quasi vellet ut jungens se excommunicato excommunicationis poenam ipso facto incurreret, « sed, inquit, ostendit textus qua poena reus dignus sit, et plecti merito possit. » Similiter Richardus de S. Angelo. « Non credo, ait, quod", + "candidate_score": 0.65607, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_3_5", + "bdc_text": "April verließ ) an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1599", + "psc_text": "De verberibus, sive, ut nunc loquuntur, de disciplina diximus in lib. II de Antiq. monach. Ritib., c. 11. Quod si nec ita se correxerit, etc., tunc abbas faciat quod sapiens medicus. ] Hic observat Hildemarus sapientis prudentisque esse medici non statim mutare aut multiplicare temere remedia; sed iisdem semper uti donec inutilia reddantur, atque ad alia transeundi cogat necessitas. Ex quo infert abbati tanquam sapienti animarum medico non ita propere transeundum ab uno gradu ad alium, nec verbi gratia statim ut aliquem privatim monuit, hunc publice objurgare debere; aut ut publice objurgavit, statim excommunicare; sed aliquandiu exspectare, si forte sua patientia delinquentem ad poenitentiam adducat. Si exhibuit fomenta, si unguenta exhortationum, etc.] Quosdam hic veluti gradus describit per quos ad ferri praecisionem, hoc est ad ejectionem e monasterio medicus spiritalis tandem ascendere debeat. Sex praecipue numerant Hildemarus, Bern. Cass. et Boherius (Vide Cons. Bened. tom. IV Anal.), scilicet 1º binam", + "candidate_score": 0.654889, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_13_15", + "bdc_text": "ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1531", + "psc_text": "« transgressiones regulae aut constitutionum quoad ea quae non sunt de essentia religionis, nec ad actus pertineant virtutum, sed quae ad caeremonias pertineant, ut est fractio silentii, tarde venire in chorum et refectorium, et similia; aut sunt de numero eorum quae de suo genere sunt levia peccata, sicut est verbum otiosum, vaniloquium, risus immoderatus, et similia. » Certe de S. Benedicto Anianensi abbate referunt (Ardo in ejus Vita, n. 32, saec. IV, part. I), quod « tanta erat ejus sollicitudo, ut si vel modica grana leguminum, vel exiguae porri comae, cauliumque folia ab eo neglecta invenirentur, mox digna excommunicationis animadvertebatur sententia cujus probaretur esse delictum. » Qualis autem esset illa excommunicationis sententia pro levioribus, explicat S. Pater, scilicet a mensae participatione privetur, non autem ab oratorio; nam dum fratres in refectorio comedunt, ipse sit in ecclesia, ex statutis Lanfranci cap. 17. Ejusdem poenae meminerunt S. Basilius in serm. 1 de", + "candidate_score": 0.654511, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3438", + "psc_text": "Pater subdit. Qui abbas non conturbet gregem sibi commissum, etc.] Hic, ut scribit Bernardus Cassinensis, « triplici freno considerationem constringit abbatis. Primo quod paci subditorum intendat, gregem non conturbando. Secundo quod omnia juste disponat, potestatis libertate non abutendo. Tertio quod tam opera quam judicia Deo sunt cognita, et semper timeat discussionem extremi judicii cogitando. » Sic accedant ad pacem. ] Scilicet quae datur in missa, ut docent Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, Richardus de S. Angelo, Boherius in secundo commentario, Theobaldus Artaldus, et Nicolaus Bravus; vel quae datur advenientibus hospitibus aut in missa, ut Menardus; vel tandem quae datur in missa, aut accedentibus hospitibus, aut professis post missam, aut in missa Evangelio dicto a textu Evangelii sine cruce in quibusdam monasteriis, ut exponit in primo commentario Boherius. De modo dandi et accipiendi in missa pacem ante communionem, de qua hunc locum interpretor, vide quae diximus in l. II de Antiq.", + "candidate_score": 0.654174, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3509", + "psc_text": "doctum lege divina. ] Etsi « constet neminem prorsus ob imperitiam litterarum a perfectione cordis excludi, nec rusticitatem obesse ad capessendam cordis atque animae puritatem, » ut loquitur Cassianus (Collat. 10, cap. 14); imo cum saepe « scientia saecularis, teste S. Bernardo (Serm. 9, in Cant.), inebriet curiositate, non charitate, impleus, non nutriens, inflans, non aedificans, ingurgitans, non confortans; » necessariam esse nihilominus abbati, et omni animarum pastori, si non saecularem, saltem divinae legis scientiam nemo jure dubitaverit: quin et saecularem, si ea recte utatur, omnino perutilem. Divinae vero legis scientiam Hildemarus interpretatur Veteris et Novi Testamenti cognitionem: ego autem praeterea sanctiones tam ecclesiasticas quam monasticas, sanctorumque Patrum scripta. Ut sciat et sit unde proferat nova et vetera. ] Quod Richardus de S. Angelo exponit dicta Novi et Veteris Testamenti. Verum Hildemaro « ille scit nova et vetera proferre, qui cognoscit dicere poenam perpetuam, et gaudium patriae coelestis. Quid enim,", + "candidate_score": 0.653967, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_30_32", + "bdc_text": "November ) streng geheim geführt wurde ( s. Pastor IV/2 , 479-482 ) . Was du Bellay hierüber Vadian ( und zuvor den Zürcher Theologen , s. S. 179 , 27-31 und 183 , 2-4 ) weitergibt , hat er vom König und unter Umständen auch vom Papst ( s.", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2404", + "psc_text": "Factis completoriis in ultimo dicunt hunc versum: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiis meis; mox ingrediantur silentium, et suis se collocent lectis, et tanto silentio redigantur, ut usque ad nocturnos putetur nullus ibi esse de fratribus. » Quod si inventus fuerit quisquam praevaricari hanc taciturnitatis regulam, gratiori vindictae subjacent. ] Qualis autem esse debeat, S. Pater non explicat. In Poenis incerti auctoris, apud S. Basilium, decernitur (Num. 12), ut « si quis inveniatur nocte privatim cum aliquo agere, aut locum ubi dormit mutare praeter voluntatem ad hoc de ignatorum, excommunicetur. » Et item (Num. 15): « Si quis vesperi post Pater noster inveniatur colloquens, excommunicetur. » Idem praestitisse legitur S. Benedictus in sanctimoniales linguae plus debito indulgentes. De aliis violati silentii poenis vide Haeftenum lib. VI, tract. 3, disq. 13. Sed quaeret aliquis quandonam silentium nocturnum obligare incipiat: incepto, an finito completorio, et iterum quandonam desinat. Primum", + "candidate_score": 0.653559, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1309", + "psc_text": "constet missae vocabulum apud antiquos scriptores, maxime auctores regularum monasticarum usurpatum fuisse ad significandas orationes; nihil vetat hic eo sensu a sancto Patre Benedicto acceptum fuisse, praesertim cum constet eum ad opus Dei orationes admisisse, ut patet ex capite 57, ubi praescribit, ut semper ad orationem ultimam operis Dei commemoratio omnium absentium fiat; quae verba non solum orationes eum admisisse probant, sed etiam plures; unde etiam hic non simpliciter dicit, ut missa sit, sed ut missae sint, et missae fiant. Quapropter his assentiri non possum, qui missam hoc capite a S. Benedicto 311 pro dimissione dictam velint; quae si vera essent, non missae sint, aut missae fiant dixisset, sed missa sit aut missa fiat, neque enim missae vocabulum in plurali ab aliquo auctore adhibitum videmus ad significandam dimissionem, sed semper in singulari. Multo minus probare possum S. Hildegardis, Antonii Perez, et Benedicti Haefteni sententiam, qua dicunt praeter dominicam, aliam a", + "candidate_score": 0.653046, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_10_12", + "bdc_text": "und König Franz I. in Marseille im Oktober und November 1533 war du Bellay zugegen , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 150. 174 . ( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I . nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit )", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2835", + "psc_text": "monachorum, pronus regem adoravit. » Hoc tamen Petri Boherii tempore jam obsoleverat: « Quod nec, inquit, vidi observari, nec qualiter intelligi debeat planam expositionem legi; unde credo quod iste paragraphus debeat intelligi de inclinatione capitis vel corporis, quae fit in oratorio, 678 dum hospes orat: nec illud praestat differentiam personarum, sed temporum, ut frater qui hospitem comitatur, dum orat pariter cum eo, prout tenetur supra, flectat genua et corpus tempore quo hoc fratres faciunt in conventu; vel sit inclinato capite, si fratres in horis non se prosternunt in terra: et taliter Christus in eis, id est cum eis adoratur, qui et suscipitur. » Suscepti autem hospites ducantur ad orationem. ] « Id est ad ecclesiam coram altari, » inquit Richardus de S. Angelo. Superius dixerat orent pariter; nunc iterum dicit ducantur ad orationem. An vero de duplici oratione, aut de unica tantum intelligendus sit, non satis explicant commentatores. Nicolaus de", + "candidate_score": 0.652703, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_9_11", + "bdc_text": "aiebat Massiliae Bei der Begegnung von Papst Clemens VII . und König Franz I. in Marseille im Oktober und November 1533 war du Bellay zugegen , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 150. 174 . ( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1378", + "psc_text": "] Quod ait maxime non sic capiendum est, quasi Deus magis uno esset in loco, quam alio; sed ad nos referri debet, non ad Deum ipsum, ut post Hildemarum docet Bernardus Cassin. Et certe, « licet semper videamur, sed tunc etiam praesentamus et ostendimus nos quasi facie ad faciem cum Deo loquentes, » inquit alter Bernardus abbas Clarevallensis. Cum ad opus divinum assistimus. ] Ad opus divinum, ait, « quo quidem nomine, ut loquitur iterum S. Bernardus (Serm. 47, in Cant.), laudum solemnia, quae Deo in oratorio quotidie persolvuntur, P. Benedictus ideo voluit appellare, ut ex hoc clarius aperiret quam nos operi illi velit esse intentos. » Ideo semper memores simus quod ait Propheta: Servite Domino in timore; et iterum: Psallite sapienter. ] Quid sit psallere sapienter varie a variis exponitur. Primo enim S. Basilius (In Regul., apud Rufin., cap. 57): « Si quis, inquit, ita animam suam intendat ad", + "candidate_score": 0.651296, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1599", + "psc_text": "De verberibus, sive, ut nunc loquuntur, de disciplina diximus in lib. II de Antiq. monach. Ritib., c. 11. Quod si nec ita se correxerit, etc., tunc abbas faciat quod sapiens medicus. ] Hic observat Hildemarus sapientis prudentisque esse medici non statim mutare aut multiplicare temere remedia; sed iisdem semper uti donec inutilia reddantur, atque ad alia transeundi cogat necessitas. Ex quo infert abbati tanquam sapienti animarum medico non ita propere transeundum ab uno gradu ad alium, nec verbi gratia statim ut aliquem privatim monuit, hunc publice objurgare debere; aut ut publice objurgavit, statim excommunicare; sed aliquandiu exspectare, si forte sua patientia delinquentem ad poenitentiam adducat. Si exhibuit fomenta, si unguenta exhortationum, etc.] Quosdam hic veluti gradus describit per quos ad ferri praecisionem, hoc est ad ejectionem e monasterio medicus spiritalis tandem ascendere debeat. Sex praecipue numerant Hildemarus, Bern. Cass. et Boherius (Vide Cons. Bened. tom. IV Anal.), scilicet 1º binam", + "candidate_score": 0.650989, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_11_13", + "bdc_text": "( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I . nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2765", + "psc_text": "ita dicere in generali: Frater qui tot passibus, vel stadiis, vel usque ad tales terminos distat ab oratorio, non teneatur ad tales horas ad oratorium venire, » inquiunt iterum Bernardus Cassinensis et Boherius. Agant ibidem opus Dei. ] Antiquis monachis haud insolens fuit extra oratorium, etiam mediis in agris officia divina celebrare, ut patet tum ex hoc S. Benedicti testimonio, tum ex aliis SS. monachorum regulis. Maxime ex Regula S. Pachomii, art. 142; ex Regula S. Basilii a Rufino translata, c. 56; ex Regula SS. Pauli et Stephani, cap. 12; S. Ferreoli, cap. 11; S. Fructuosi, cap. 6; denique ex Regula Magistri, in qua decernitur ut, cum quinquaginta a monasterio passibus 661 laborant, ibidem opus Dei operentur. Nec certe mirum esse debet, quod in agris opus Dei persolverent, cum ibidem meridiano quoque somno corpus reficerent, uti supra notavimus. Nostros tamen quod spectat, notandum eos non semper sub dio divinum exsolvisse", + "candidate_score": 0.647827, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12_14", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_659", + "psc_text": "cum pro devotione sua, vel pro amore religionis vestrae expetierint monasterium, non eis concedatur interiores monasterii januas introire; sed in oratorio, aut in hospitali domo reddatur illis honor et gratia. » Hanc veterum monachorum disciplinam confirmant concilium Turonense I Cap. 17 his verbis: « Mulier intra septa monasterii nullatenus introire permittatur; si abbas in hac parte aut praepositus negligens apparuerit qui eam viderit, et non statim ejecerit, excommunicetur. » Concilium Antissiodorense Can. 26: « Si quis abbas mulierem in monasterio suo ingredi permiserit, aut festivitates aliquas ibi spectare praeceperit, tribus mensibus in alio monasterio recludatur, pane et aqua contentus. » Similiter Romanum sub S. Gregorio Apud Baron. ann. 601 cavet « ne in servorum Dei recessibus et eorum receptaculis illa popularis conventus praebeatur occasio, vel mulierum fiat novus introitus, quod omnino non expedit animabus eorum. » Idem jubet S. pontifex ad Castorium Ariminensem episcopum scribens Lib. IV Reg., cap. 43;", + "candidate_score": 0.647646, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_57", + "bdc_text": "Quibus Massiliensem illum triumphumEs handelt sich wahrscheinlich um folgendes 52 Seiten dickes Quart-Büchlein :", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2397", + "psc_text": "Christ. cap. 8), continet quinque libros Mosis, librum Josue, et Judicum: nam quod spectat ad librum Ruth, magis ad Regnorum principia videtur pertinere. » Per hoc autem quod dicit Eptaticum aut Regum, infit Hildemarus, 572 significat illos libros qui similes sunt illis, id est qui sub allegoricis figuris conscripti sunt. » Et lectis quatuor aut quinque foliis, vel quantum hora permittit. ] Hora id est tempus; quod sanctus Pater addidit, quia, inquit Boherius, luce etiam diei debent omnia consummari. Quantum vero duraret hujusmodi temporis spatium, non facile dixerim. Cassinenses quartam horae partem hac in lectione insumunt: quod spatium etiam olim haud excessisse censet Haeftenus: « Et vero, ait, jam olim ante octingentos annos brevior videtur fuisse haec lectio collationis, adeo ut quadrantem fortassis horae non expleverit, quod colligere licet ex Diademate monachorum Smaragdi abbatis, in quo capita non admodum sunt prolixa: in eam autem rem libellum illum composuerat, ut singulis", + "candidate_score": 0.647534, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_11_13", + "bdc_text": "( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I . nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1365", + "psc_text": "est in servandi ordinis continua jugitate prolixitas; tanta praesertim in ecclesiasticis officiis protelabatur instantia, ut in ipso Cancri sive Leonis aestu, cum longiores sunt dies, vix per totum diem unius saltem vacaret horae dimidium quo fratribus in claustro licuisset miscere colloquium. Hoc autem tam continui laboris exercitium ad hoc est, ut reor, solerti satis ac provida magisterii arte provisum, ut levium atque 325 infirmorum fratrum fragilitatem reprimat, et delinquendi propemodum occasionem tollat, quatenus, etiamsi velint, praeter cogitationem peccare vix possint. Fragilium igitur imbecillitati consulitur, dum in persolvendo continui ordinis penso totum non modo diurni, sed et nocturni temporis spatium profligatur. » Antequam caput istud absolvam, observabo cum Boherio in secundo comm., hujus capitis initio, quosdam olim existimasse S. Patrem Benedictum Gallicano usum esse Psalterio; quod ex iis locis colligebant, quae S. Pater citat ex Psalterio in Regula, in quibus variae reperiuntur lectiones quae non exstant in Romano, bene autem in", + "candidate_score": 0.647352, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_3_5", + "bdc_text": "April verließ ) an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3575", + "psc_text": "praxis ad supremum perfectionis fastigium perducit. Comprobatus. ] Neque enim simplex suspicio hic sufficere debet. Admoneatur verbis usque quater. ] Idque secreto, secundum Bernardum Cassinensem, et quidem ab abbate, juxta Boherium. Nam simplex monachus bis, decanus ter, praepositus quater admoneri debet. Si non emendaverit, adhibeatur ei correctio disciplinae regularis. ] Quasi diceret, inquit Hildemarus, « Si per quatuor vices fuerit admonitus, et se non emendaverit, ducatur per gradus, hoc est publica correptio, excommunicatio, nimiis jejuniis, si dignus est, flagello, deinde oratio, postea ejiciatur de ordine praepositurae, postea expellatur. » Idem habent Bernardus Cassinensis, Boherius et Turrecremata. Quod si neque sic correxerit, tunc dejiciatur de ordine praepositurae. ] Ita praepositum quemdam superbia elatum aliquando deposuisse dicitur Benedictus abbas Anianensis in ejus Vita, auctore Ardone, n. 24 (Saec. IV Ben., part. I). Causas vero seu rationes hujusmodi depositionis praepositi declarat Gregorius papa IX in bulla ad Cluniacenses his verbis: « Conventuales quoque", + "candidate_score": 0.646544, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_71", + "bdc_text": "plenaEs hat überall geheime Zuhörer , vgl . Adagia 1 , 2 , 44 ( LB II 87f). .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2045", + "psc_text": "adoriri. » Et de hac forte benedictione capiendus est can. 62 concil. Aquisg.: « Ut abbas, praepositus, et decanus quamvis presbyteri non sint, lectoribus benedictionem tribuant; » et can. 67: « Ut lector stando benedictionem postulet. » Summumque fiat silentium ad mensam. ] Duplex hic silentium a S. P. Benedicto indictum in Regula distinguunt commentatores. Unum simpliciter dictum, et sine addito, quod non omnem omnino locutionem prohibet, sed aliam duntaxat, quo sensu silere dicitur qui alteri ad aurem loquitur, sicuti Martha in Evangelio Mariae sorori silentio dixisse refertur: Magister adest et vocat te; ubi silentio idem est ac suppressa voce, ut docet S. Augustinus. Alterum summum, seu cum aliquo hujusmodi addito, quod tam altam quam suppressam vocem, omnemque omnino sonitum excludit, quale est illud quod hic ad mensam, cap, 42, post completorium, et, cap. 52, in oratorio indicitur. Primum silentium illud est cui omni tempore studere debent monachi; secundum quod", + "candidate_score": 0.646508, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12_14", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1555", + "psc_text": "nisi forte talis esset ejus culpa, quae redderet inhabilem ad sacrum ordinem, abstinere deberet ab excommunicatione, « quia, inquit, si in majori culpa excommunicatus fuerit, si presbyter est, non debet missam cantare; si autem non est presbyter, nec debet esse. » Idem docet in cap. 23. Quarto. S. Benedictus tam sanctimonialibus quam monachis Regulam scripsit, quarum tamen abbatissae non possunt excommunicare. Sed non omnia quae Regula sancta praescribit sanctimonialibus conveniunt, ut sunt ea quae de sacerdotibus et de excommunicatione leguntur, quod tamen non impedit quominus ea quae suo statui conveniunt, in delinquentes decernere queant earum abbatissae, ut sunt privare a mensa, a sororum consortio excludere, et caetera hujusmodi, quae in Bethleemitico monasterio Paulam egisse memorat S. Hieronymus his verbis ( Epitaph. Paulae ): « Quam linguosam, garrulam, procacem, rixisque perspexerat delectari, et saepius commonitam nolle converti, inter ultimas, et extra conventum sororum ad fores triclinii orare faciebat, et separatim cibum", + "candidate_score": 0.645974, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_57", + "bdc_text": "Quibus Massiliensem illum triumphumEs handelt sich wahrscheinlich um folgendes 52 Seiten dickes Quart-Büchlein :", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2171", + "psc_text": "in quaternas quadras singularum librarum juxta sacrae textum Regulae possit dividi. Quod pondus sicut ab ipso Patre institutum est, in hoc est loco repertum. » In quaternas ergo quadras singularum librarum dividebatur, idque juxta sacrae textum Regulae. Hac ratione variae possunt solvi difficultates, quas occasione diversorum ponderum aliquis movere posset, absque eo quod necesse sit recurrere ad ridiculas prorsus ponderum genealogias, quibus odiosos saecularibus monachos reddere quis conetur. Certe haec omnia pondera aliquam prae se ferunt antiquitatem; quibus proinde usi sunt majores nostri, quos adeo modica libra contentos fuisse videmus, ut aliquibus vix sufficeret. Nunc vero Cassinenses, Camaldulenses, Fulienses, et aliae communiter monachorum congregationes tantum unicuique panis apponunt, quantum singulis satis sit. Cistercienses etiam sesquilibram singulis in refectorio ministrasse colligitur ex lib. II de Vita S. Stephani, abbatis Obazinensis, num. 27 (Tom. IV Miscell. Baluz.): « Post tertiam iterum pistrinum ingressi, tantam panum copiam invenerunt, ut totus conventus, qui tunc", + "candidate_score": 0.645794, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_3_5", + "bdc_text": "April verließ ) an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3509", + "psc_text": "doctum lege divina. ] Etsi « constet neminem prorsus ob imperitiam litterarum a perfectione cordis excludi, nec rusticitatem obesse ad capessendam cordis atque animae puritatem, » ut loquitur Cassianus (Collat. 10, cap. 14); imo cum saepe « scientia saecularis, teste S. Bernardo (Serm. 9, in Cant.), inebriet curiositate, non charitate, impleus, non nutriens, inflans, non aedificans, ingurgitans, non confortans; » necessariam esse nihilominus abbati, et omni animarum pastori, si non saecularem, saltem divinae legis scientiam nemo jure dubitaverit: quin et saecularem, si ea recte utatur, omnino perutilem. Divinae vero legis scientiam Hildemarus interpretatur Veteris et Novi Testamenti cognitionem: ego autem praeterea sanctiones tam ecclesiasticas quam monasticas, sanctorumque Patrum scripta. Ut sciat et sit unde proferat nova et vetera. ] Quod Richardus de S. Angelo exponit dicta Novi et Veteris Testamenti. Verum Hildemaro « ille scit nova et vetera proferre, qui cognoscit dicere poenam perpetuam, et gaudium patriae coelestis. Quid enim,", + "candidate_score": 0.644876, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_3_5", + "bdc_text": "April verließ ) an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1647", + "psc_text": "at Pater monasterii, videns ejus humilitatem, a Domino cor ejus intellexit visitatum, et ad portam eum collocavit, praebendo victum quotidianum. » Postea vero, probata ejus poenitentia sinceraque virtute ex miraculo sancti Bertini, fratres « statim sine mora eum in priorem revocavere locum. Porro licet habitu monastico statim ut redierant revestitos fuisse appareat, aliquibus tamen saltem in locis eis denegabatur, ut patet ex praefato lib. Mir. S. Bercharii, ubi praedictus Hugo, Dervensis monachus, tandem morbo correptus, « auxilium fratrum statim revocare coepit, ut eum quam citissime habitu monastico renovarent. » Antiqua etiam Cartusiensium statuta decernunt (Part. II, cap. 31, n. 41), ut « omnibus expulsis et fugitivis, si fieri potest commode, habitus auferatur, vel ad minus detruncetur, exceptis fugitivis, qui ad alium ordinem litteras accipiunt de non repetendo: clericus ergo cucullam, laicus caputium deponat et barbam. » Sed ex tertia statutorum compilatione (Cap. 10, n. 6) « apostatae ante omnia ad", + "candidate_score": 0.644475, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_11_13", + "bdc_text": "( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I . nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2791", + "psc_text": "Boherii, S. Patrem Benedictum hoc loco respexisse ad canones ecclesiasticos prohibentes in ecclesia fieri convivia: « Honestatem docet B. Benedictus, inquit Hildemarus, sequens auctoritatem canonicam: praecipiunt enim canones in concilio Laodicensi, cap. 24, cujus titulus iste: In ecclesiis prandia fieri non debeant. ] Et tamen diu post Laodicenum concilium haec in ecclesiis edendi consuetudo perseveravit, etiam apud monachos. Vide Hist. monast. Orientis Gallice scriptam, l. II, cap. 2, n. 9. Expleto opere Dei, omnes cum summo silentio exeant. ] Haec enim fuit priscorum monachorum religio, ut summum semper in oratorio silentium custodirent, maxime divinas laudes celebrantes: « Si acciderit ut psallendi tempore vel orandi, aut in medio lectionis aliquis loquatur, aut rideat, inquit Regula sancti Pachomii (Art. 1), solvet cingulum, et, inclinata cervice, manibus ad inferiora depressis, stabit ante altare, et a principe monasterii increpabitur. » Et infra (Art. 68): « Qui una oratione tardius venerit, vel qui mussitaverit, aut", + "candidate_score": 0.643945, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1533", + "psc_text": "aut antiphonam non imponat. ] Sed neque aliquid simile, ut sunt responsoria, hymni, etc., quia idem judicium est in ipsis, infit Boherius. 365 Neque lectionem recitet. ] Neque missam celebret, si presbyter; neque ad eam offerat, si solum monachus sit, ut post Hildemarum docent Bernardus Cassin., Nicolaus de Fractura et Boherius, Quia, inquiunt, cui minus prohibetur, prohibetur et majus; quorum sententiam confirmant Statuta Lanfranci his verbis: « Ad levis culpae satisfactionem adjudicatus frater a communi mensa separatur . . . In ecclesia missam non celebret, epistolam, vel lectionem, evangelium non legat, responsorium non canat, antiphonam super psalmos non imponat, nec aliquid hujusmodi nisi cum caeteris agat, ad candelabrum, vel ad thuribulum non se revestiat, ad offerendam, vel ad pacem non accedat. » Et Caeremoniale Bursfeldensium (Dist. 1, c. 8): « Missus in culpam leviorem ita se habere debet quemadmodum ipsa sibi regula praescribit. In quam tamen nullus mittatur, nisi tale", + "candidate_score": 0.643895, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_28_30", + "bdc_text": "Regem primo statim congressu adortus deliberandum proposuit Clemens VII . zu Franz I. beim ersten Gespräch in Marseille Mitte Oktober 1533 , das wie alle andern während des dortigen Aufenthaltes ( bis zum 12 . November ) streng geheim geführt wurde ( s.", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_388", + "psc_text": "Convocatis fratribus, abbas rem cujus causa congregavit eos, exponit; quia, ut ait Plato ( In Phaedro ), « in omni re consulendi principium, nosse id de quo consilium institutum; aut tota via aberrare necessum est. » Antequam vero tractandum negotium exponat, ex Hildemaro, « oculis corporeis fixis in terra, et oculo cordis in Deum, rogare debet Deum dicens: Domine, rogo clementiam tuam, ut per quem vis manifestare, dignare indicare. » Divino implorato auxilio, negotium explicet, allatis utrinque rationibus, sic tamen ut suam ipse non aperiat sententiam, ut omnis tollatur adulationi aut assentationi occasio, ut libera et integra etiam timidioribus quid sentiant exponendi licentia detur, et ne forte inveniatur male feriatus aliquis, maligno discordiae spiritu agitatus, qui ut aliquam procreet abbati molestiam, cognito ejus desiderio, in contrariam abeat sententiam. Cui plane incommodo obviant Constitutiones congregationis Montis Oliveti, decernentes Part. II, c. 3, ut « caveat tam generalis quam particularis abbas, ne", + "candidate_score": 0.643493, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_17", + "bdc_text": "Aiebat in genere de missa disputatum esse neque hoc animo pontificem videri , qui sit abrogationem admissurus , sed ut alio ritu peragatur , permissurus .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1762", + "psc_text": "Is cui dispensatio credita est cum consideratione debet hoc facere. Si quis autem praeter illius voluntatem facere hoc praesumit, tanquam inquietus et indisciplinatus confundatur, usquequo discat loci sui ordinem custodire, secundum quod Apostolus dixit: unusquisque in quo vocatus est in eo permaneat. » Porro hoc nomine S. Pater vetat non solum quidquam dare; sed 423 et permutare, aut mutuo commodare; idque juxta priscorum monachorum disciplinam, quam videre est in Regula S. Pachomii: « Mutare de his quae a praeposito acceperit cum altero nemo audebit, nec accipiet melius, et dabit deterius aut econtrario dans melius, deterius accipiet. » In Poenis incerti auctoris apud S. Basilium (Art. 58. Idem habetur in Reg. Orient c. 9): « Si quis permutet aliquid cum aliquo, aut quid largiatur praeter voluntatem archimandritae, careat benedictione. « In Regula Tarnatensi: « Nihil de his quae perceperit ei sit licitum commutare, nec pro abjectiore viliora, nec pro commodo meliora;", + "candidate_score": 0.643444, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3477", + "psc_text": "De ordinando abbate. In abbatis ordinatione illa semper consideretur ratio, ut hic constituatur quem sibi omnis concors congregatio secundum timorem Dei, sive etiam pars quamvis parva congregationis saniori consilio elegerit. Vitae autem merito et sapientiae doctrina eligatur qui ordinandus est, etiamsi ultimus fuerit in ordine congregationis. Quod si etiam omnis congregatio vitiis suis, quod quidem absit, consentientem personam pari consilio elegerit, et vitia ipsa aliquatenus in notitia episcopi ad cujus dioecesim pertinet locus ipse, vel abbatibus, aut vicinis Christianis claruerint, prohibeant pravorum praevalere consensum, sed domui Dei dignum constituant dispensatorem; scientes pro hoc se recepturos mercedem bonam, si illud caste et zelo Dei faciant, sicut e diverso peccatum, si negligant. Ordinatus autem abbas cogitet semper quale onus suscepit, et cui redditurus est rationem villicationis suae. Sciatque sibi oportere prodesse magis quam praeesse. Oportet ergo eum esse doctum lege divina, ut sciat et sit unde proferat nova et vetera, castum, sobrium,", + "candidate_score": 0.643032, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3415", + "psc_text": "Et haec ex parte abbatis ordinandum eligentis: quid vero ex parte ipsius ordinandi? Saluberrimum omnino sequatur S. Joannis abbatis consilium (Lib. II de Vit. Patr., c. 1): « Sic ergo, filioli mei, neque fugiendum omnimodis dicimus clericatum vel sacerdotium, neque rursus omnimodis expetendum: Dei autem judicio relinquendum est quem velit, et si velit, assumere sibi ad ministerium vel ad sacerdotium. » Ea fuisse videtur Fromundi Tegernsensis monachi animi dispositio, quam Peringero abbati suo scribens aperit his verbis (Analect. tom. IV): « Hunc gradum nec multum renuo, nec multum desidero; sed vobis caeterisque senioribus in hoc obedio. » Caveat ergo imprimis ne sacerdotii honorem ambiens abbatem proprio motu conveniat, ab eo sacrum ordinem extorqueat, aut etiam eo invito ad tantum gradum ascendat: nam « Clericatum aut praesidentiam fratrum desiderare religioso haudquaquam competit: est enim morbus diabolicus, et vitium ambitionis, judicium habens extremae diaboli malitiae, » ut cum S. Basilio loquar (Const.", + "candidate_score": 0.642943, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1554", + "psc_text": "peccato excommunicentur. Sed non eo ipso quo quis in graviorem culpam incidisset, nisi forte ob materiae gravitatem, excommunicatione feriebatur; nam triplex ex parte excommunicantis praecedere debet monitio; et ex parte excommunicandi contumacia et contemptus. Deinde hoc statuto non praeceptum abbati dedit S. Pater, sed potestatem, qua ille cum summa discretione ac prudentia debet uti, nec pro quolibet peccato mortali statim excommunicare, maxime cum olim eo ipso quo fuisset quis excommunicatus, ad sacerdotium inhabilis evaderet. Quapropter abbatem monet Hildemarus prudenter attendere, num ille qui deliquit sit presbyter, aut possit tandem aliquando ad sacerdotium evectus, aliquam Ecclesiae conferre utilitatem; eo enim casu, nisi forte talis esset ejus culpa, quae redderet inhabilem ad sacrum ordinem, abstinere deberet ab excommunicatione, « quia, inquit, si in majori culpa excommunicatus fuerit, si presbyter est, non debet missam cantare; si autem non est presbyter, nec debet esse. » Idem docet in cap. 23. Quarto. S. Benedictus tam", + "candidate_score": 0.642737, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12_14", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3692", + "psc_text": "intranti vel exeunti; unus famulus semper est juxta illum, qui dicat interrogantibus propter quid talis ei poenitentia sit injuncta, nec recedit inde usquequo missa finiatur. » Vide quae supra diximus ex Benignianis Consuetudinibus ad cap. 44. Sed econtra Bernardus Cassinensis hic conqueritur de nonnullis religiosis qui, « quando aliquis fratrum etiam saeculares homines suo pravo corrumpit exemplo, eum occulte puniunt, vel de uno loco transferunt ad alium locum, et peccatum licet publicum aut negant mendaciter, aut palliant turpiter. Et qui malo ejus exemplo corrupti fuerant delinquentis, poenam ignorantes disciplinae latentis, magis corrumpuntur, et assumunt audaciam faciendi similia, vel etiam majora: contra quos invehitur hac auctoritate B. Benedictus: Peccantes coram omnibus arguantur. » Infantum vero usque ad quindecim annorum aetates disciplinae diligentia sit. ] Et etiam ultra si non sint morigerati, ut docet Hildemarus. Et tamen in excerpto 94 Egberti episcopi Eboracensis exstat canon Roman. et Francor. (Spelm. tom. I Concil.", + "candidate_score": 0.642533, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_10_12", + "bdc_text": "und König Franz I. in Marseille im Oktober und November 1533 war du Bellay zugegen , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 150. 174 . ( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I . nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit )", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2061", + "psc_text": "prior. ] Prioris nomine Boherius intelligit eum qui mensis fratrum praeest, aut cui commiserit abbas; Menardus vero abbatem. Voluerit pro aedificatione aliquid breviter dicere. ] 1º Aut interrogando aliquem de ipsa lectione, sicuti praescribit Regula Magistri his verbis (Cap. 24): « Tempore ipso refectionis cum legitur Regula, ut solliciti universorum fratrum excitentur auditus; de singulis mensis quos voluerit fratres quid lectum est abbas interroget; ut cum unusquisque frater recitaverit quod audivit, agnoscatur plus lectioni illa hora intendisse quam ventri. » 2º Aut difficilem aliquem lectionis locum exponendo, uti habet eadem Regula: « Legat disposite 493 non urgendo, ut apertius occupati ea auditores agnoscant, quae vos factis oportet adimplere; et ut si qua sunt ambigua aut obscura, et apertius ea non intelligant fratres, aut interrogatus a fratribus, aut ultro aliqua abbas exponat. » Id quod in nonnullis Franciae monasteriis suo tempore observatum fuisse testatur Boherius his verbis: « Ubi vero sunt", + "candidate_score": 0.642385, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12_14", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2459", + "psc_text": "Dei in oratorio celebratur, ante fores oratorii prostratus jaceat.] Ante fores, inquit, oratorii, non intra oratorium ipsum; « quia, infit Bernardus Cassinensis, intus non debet intrare, nisi a vinculo excommunicationis absolutus. » Id quod eam confirmat sententiam quae S. Benedictum de excommunicatione ecclesiastica locutum fuisse cap. 25 existimat. Similem pene poenam in negligentes tardeque venientes ad opus Dei statuerant antiqui Mesopotamiae monachi; si quis enim in eam incurrisset culpam, is, teste Cassiano (Lib. III, c. 7), « Oratorium introire non audebat, nec semetipsum admiscere psallentibus; sed congregationis missam stans pro foribus praestolabatur, donec egredientibus cunctis, submissa in terram poenitentia, negligentiae suae vel tarditatis impetraret veniam. » Quamvis non a solis priscis monachis id poenitentiae genus acceperit S. Benedictus, sed a primis Christianis, quibus moris erat ut poenitentes pro foribus ecclesiae in poenitentiae luctu jacerent seu starent, pro diverso ecclesiarum usu. Qua de re vide Menardi notas in Concord. Regul., cap.", + "candidate_score": 0.641803, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_62_64", + "bdc_text": "4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale . Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ; vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2170", + "psc_text": "usu. Et certe pondus aeneum in Cassinensi sacrario servatum cum hac inscriptione, Pondus librae panis B. Benedicti, est unciarum triginta novem regni Neapolitani. Caeterum hujusce divisionis exempla non desunt apud veteres; nam Regula Magistri decernit (Cap. 26), ut « medius panis pensans libram unam singulis in die sufficiat. » Coquebatur ergo solidus panis duabus constans libris, cujus medietas, pensans libram unam, uni fratri competebat. Simili modo pondus quatuor librarum a Theodemaro abbate Carolo Augusto missum quatuor dividebatur monachis, quod vel ex ipsa Theodemari epistola constat: « Direximus quoque, inquit, pondus quatuor librarum, ad cujus aequalitatem ponderis panis debeat fieri, qui in quaternas quadras singularum librarum juxta sacrae textum Regulae possit dividi. Quod pondus sicut ab ipso Patre institutum est, in hoc est loco repertum. » In quaternas ergo quadras singularum librarum dividebatur, idque juxta sacrae textum Regulae. Hac ratione variae possunt solvi difficultates, quas occasione diversorum ponderum aliquis movere posset,", + "candidate_score": 0.640976, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_10_12", + "bdc_text": "und König Franz I. in Marseille im Oktober und November 1533 war du Bellay zugegen , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 150. 174 . ( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I . nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit )", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2765", + "psc_text": "ita dicere in generali: Frater qui tot passibus, vel stadiis, vel usque ad tales terminos distat ab oratorio, non teneatur ad tales horas ad oratorium venire, » inquiunt iterum Bernardus Cassinensis et Boherius. Agant ibidem opus Dei. ] Antiquis monachis haud insolens fuit extra oratorium, etiam mediis in agris officia divina celebrare, ut patet tum ex hoc S. Benedicti testimonio, tum ex aliis SS. monachorum regulis. Maxime ex Regula S. Pachomii, art. 142; ex Regula S. Basilii a Rufino translata, c. 56; ex Regula SS. Pauli et Stephani, cap. 12; S. Ferreoli, cap. 11; S. Fructuosi, cap. 6; denique ex Regula Magistri, in qua decernitur ut, cum quinquaginta a monasterio passibus 661 laborant, ibidem opus Dei operentur. Nec certe mirum esse debet, quod in agris opus Dei persolverent, cum ibidem meridiano quoque somno corpus reficerent, uti supra notavimus. Nostros tamen quod spectat, notandum eos non semper sub dio divinum exsolvisse", + "candidate_score": 0.640879, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_62_64", + "bdc_text": "4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale . Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ; vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2171", + "psc_text": "in quaternas quadras singularum librarum juxta sacrae textum Regulae possit dividi. Quod pondus sicut ab ipso Patre institutum est, in hoc est loco repertum. » In quaternas ergo quadras singularum librarum dividebatur, idque juxta sacrae textum Regulae. Hac ratione variae possunt solvi difficultates, quas occasione diversorum ponderum aliquis movere posset, absque eo quod necesse sit recurrere ad ridiculas prorsus ponderum genealogias, quibus odiosos saecularibus monachos reddere quis conetur. Certe haec omnia pondera aliquam prae se ferunt antiquitatem; quibus proinde usi sunt majores nostri, quos adeo modica libra contentos fuisse videmus, ut aliquibus vix sufficeret. Nunc vero Cassinenses, Camaldulenses, Fulienses, et aliae communiter monachorum congregationes tantum unicuique panis apponunt, quantum singulis satis sit. Cistercienses etiam sesquilibram singulis in refectorio ministrasse colligitur ex lib. II de Vita S. Stephani, abbatis Obazinensis, num. 27 (Tom. IV Miscell. Baluz.): « Post tertiam iterum pistrinum ingressi, tantam panum copiam invenerunt, ut totus conventus, qui tunc", + "candidate_score": 0.640681, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_62", + "bdc_text": "4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2170", + "psc_text": "usu. Et certe pondus aeneum in Cassinensi sacrario servatum cum hac inscriptione, Pondus librae panis B. Benedicti, est unciarum triginta novem regni Neapolitani. Caeterum hujusce divisionis exempla non desunt apud veteres; nam Regula Magistri decernit (Cap. 26), ut « medius panis pensans libram unam singulis in die sufficiat. » Coquebatur ergo solidus panis duabus constans libris, cujus medietas, pensans libram unam, uni fratri competebat. Simili modo pondus quatuor librarum a Theodemaro abbate Carolo Augusto missum quatuor dividebatur monachis, quod vel ex ipsa Theodemari epistola constat: « Direximus quoque, inquit, pondus quatuor librarum, ad cujus aequalitatem ponderis panis debeat fieri, qui in quaternas quadras singularum librarum juxta sacrae textum Regulae possit dividi. Quod pondus sicut ab ipso Patre institutum est, in hoc est loco repertum. » In quaternas ergo quadras singularum librarum dividebatur, idque juxta sacrae textum Regulae. Hac ratione variae possunt solvi difficultates, quas occasione diversorum ponderum aliquis movere posset,", + "candidate_score": 0.6404, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3433", + "psc_text": "septimus gradus episcopus, deinde expulsio. » Atque ex hoc loco non obscure colligitur monachos sacerdotes olim ex monasteriis inconsulto episcopo haud expulsos fuisse. Vide concil. Meldense can. 59. CAPUT LXIII. De ordine congregationis. Ordines suos in monasterio ita conservent, ut conversionis tempus et vitae meritum discernit, utque abbas constituerit. Qui abbas non conturbet gregem sibi commissum, nec quasi libera utens potestate, injuste disponat aliquid; sed cogitet semper quia de omnibus judiciis et operibus suis redditurus est Deo rationem. Ergo secundum ordines quos constituerit, vel quos habuerint ipsi fratres, sic accedant ad pacem, ad communionem, ad psalmum imponendum, in choro standum. Et in omnibus omnino locis aetas non discernat ordines, nec praejudicet, quia Samuel et Daniel pueri presbyteros judicaverunt. Ergo exceptis his quos, ut diximus, altiori consilio abbas 823 praetulerit, vel degradaverit certis ex causis, reliqui omnes ut convertuntur, ita sunt: ut, verbi gratia, qui secunda hora diei venerit in monasterio,", + "candidate_score": 0.640338, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_11_13", + "bdc_text": "( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I . nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3652", + "psc_text": "Dirigendi fratres in viam, omnium fratrum, vel abbatis orationi se commendent: et semper ad orationem ultimam operis Dei, commemoratio omnium absentium fiat. Revertentes autem de via fratres in ipso die quo redeunt, per omnes canonicas horas, dum expletur opus Dei, prostrati solo oratorii ab omnibus petant orationem, propter excessus: ne quid forte subripuerit in via visus, aut auditus malae rei, aut otiosi sermonis. Nec praesumat quisquam alio referre quaecunque foris monasterium viderit aut audierit: quia plurima destructio est. Quod si quis praesumpserit, vindictae regulari subjaceat. Similiter et qui praesumpserit claustra monasterii egredi, vel quocunque ire, vel quidpiam quamvis parvum sine abbatis jussione facere COMMENTARIUS. 876 Dirigendi fratres in via. ] Acute Petrus Boherius in utroque commentario hunc locum exponens, et post eum Haeftenus observant, non sine causa pluralem hic a S. Benedicto usurpatum esse numerum, quo tacite saltem innueret solos extra coenobium monachos sine socio fratre progredi non debere. Et", + "candidate_score": 0.639927, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3537", + "psc_text": "materia ei datur superbiendi, dum ei suggeritur a cogitationibus suis exutum eum esse a potestate abbatis sui, quia ab ipsis est ordinatus a quibus et abbas. Hinc suscitantur invidiae, rixae, detractiones, aemulationes, dissensiones, exordinationes. Et dum contraria 848 sibi invicem abbas praepositusque sentiunt, et ipsorum necesse est sub hac dissensione animas periclitari; et ii qui sub ipsis sunt, dum adulantur partibus, eunt in perditionem. Cujus periculi malum illos respicit in capite, qui talibus in ordinatione se fecerunt auctores. Ideoque nos praevidemus expedire, propter pacis charitatisque custodiam, in abbatis pendere arbitrio ordinationem monasterii sui. Et, si potest fieri, per decanos ordinetur, ut antea disposuimus, omnis utilitas monasterii, prout abbas disposuerit, ut dum pluribus committitur, unus non superbiat. Quod si aut locus expetit, aut congregatio petierit, rationabiliter cum humilitate, et quemcunque elegerit abbas cum consilio fratrum timentium Deum, ordinet ipse sibi praepositum. Qui tamen praepositus illa agat cum reverentia quae ab abbate", + "candidate_score": 0.639754, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_11_13", + "bdc_text": "( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I . nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2835", + "psc_text": "monachorum, pronus regem adoravit. » Hoc tamen Petri Boherii tempore jam obsoleverat: « Quod nec, inquit, vidi observari, nec qualiter intelligi debeat planam expositionem legi; unde credo quod iste paragraphus debeat intelligi de inclinatione capitis vel corporis, quae fit in oratorio, 678 dum hospes orat: nec illud praestat differentiam personarum, sed temporum, ut frater qui hospitem comitatur, dum orat pariter cum eo, prout tenetur supra, flectat genua et corpus tempore quo hoc fratres faciunt in conventu; vel sit inclinato capite, si fratres in horis non se prosternunt in terra: et taliter Christus in eis, id est cum eis adoratur, qui et suscipitur. » Suscepti autem hospites ducantur ad orationem. ] « Id est ad ecclesiam coram altari, » inquit Richardus de S. Angelo. Superius dixerat orent pariter; nunc iterum dicit ducantur ad orationem. An vero de duplici oratione, aut de unica tantum intelligendus sit, non satis explicant commentatores. Nicolaus de", + "candidate_score": 0.639322, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12_14", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1313", + "psc_text": "Regula c. 15. Vide concil. Milevit. c. 12; Carthag. II, c. 25, et Agathense can. 30, in quibus agitur de Collectis quae proinde ante S. Benedicti tempora in Ecclesia erant in usu Hactenus dicat confirmare possem ex lectione quae reperitur in vetustissimis Regulae S. Benedicti manuscriptis codicibus, Oxoniensi ante annos mille exarato, Narbonensi ante nongentos, et Floriacensi ante octingentos, in quibus non legitur et missae sint, sed tantum et missas, quasi diceret S. Benedictus post tres psalmos recitetur lectio una, versus Kyrie eleison, et orationes seu missas. Nec est quod dicat aliquis missas ibi exprimi in accusandi casu, cum reliqua scribantur in casu nominandi: nam id frequenter occurrit in illis codicibus, maxime in Narbonensi et Floriacensi, in quibus saepe legimus hymnum pro hymnus, lectionem pro lectio. Nec me multum movet quod dicit S. Hildegardis, nullam a S. Benedicto collectam esse designatam, « quatenus fastidium orantibus tollatur, et ne praemissa oratio", + "candidate_score": 0.638564, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_28_30", + "bdc_text": "Regem primo statim congressu adortus deliberandum proposuit Clemens VII . zu Franz I. beim ersten Gespräch in Marseille Mitte Oktober 1533 , das wie alle andern während des dortigen Aufenthaltes ( bis zum 12 . November ) streng geheim geführt wurde ( s.", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1588", + "psc_text": "inquit Menardus, hoc nomen quocunque modo legatur, non potest haec tria nomina significare. Immittat ergo seniores sapientes fratres, ut maturitas sit in sene, amor in fratre, cautela debita sive discretio in sapiente, ut aiunt Bern. Cass. et Boherius. Qui quasi secrete consolentur fluctuantem fratrem. ] Julianus Paris in lib. de Prima vivendi Ratione Cisterc. (Part. II, c. 6, sect. 3) eam tradit fuisse consuetudinem, ut cum aliquis poena culpae gravioris plecteretur, abbas omnibus indiceret faciendam pro eo orationem, designaretque unum aut alterum qui eum visitarent, consolarentur, et ad humilitatis satisfactionem provocarent. Verum huic consuetudini, quae fuit Cisterciensium, repugnant antiqui Regulae commentatores, Hildemarus, Bernardus Cassin., Boherius, qui haec verba quasi secrete exponunt tanquam ab abbate non missi: « Quasi non ab abbate, sed a se ipsis venisse illi fratri excommunicato loquantur, » inquit Hildemarus. Et Bernardus Cassinensis: « Istud secrete hic importat quod non videantur ab ipso missi specialiter abbate, ne", + "candidate_score": 0.638473, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1555", + "psc_text": "nisi forte talis esset ejus culpa, quae redderet inhabilem ad sacrum ordinem, abstinere deberet ab excommunicatione, « quia, inquit, si in majori culpa excommunicatus fuerit, si presbyter est, non debet missam cantare; si autem non est presbyter, nec debet esse. » Idem docet in cap. 23. Quarto. S. Benedictus tam sanctimonialibus quam monachis Regulam scripsit, quarum tamen abbatissae non possunt excommunicare. Sed non omnia quae Regula sancta praescribit sanctimonialibus conveniunt, ut sunt ea quae de sacerdotibus et de excommunicatione leguntur, quod tamen non impedit quominus ea quae suo statui conveniunt, in delinquentes decernere queant earum abbatissae, ut sunt privare a mensa, a sororum consortio excludere, et caetera hujusmodi, quae in Bethleemitico monasterio Paulam egisse memorat S. Hieronymus his verbis ( Epitaph. Paulae ): « Quam linguosam, garrulam, procacem, rixisque perspexerat delectari, et saepius commonitam nolle converti, inter ultimas, et extra conventum sororum ad fores triclinii orare faciebat, et separatim cibum", + "candidate_score": 0.637253, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_62", + "bdc_text": "4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2171", + "psc_text": "in quaternas quadras singularum librarum juxta sacrae textum Regulae possit dividi. Quod pondus sicut ab ipso Patre institutum est, in hoc est loco repertum. » In quaternas ergo quadras singularum librarum dividebatur, idque juxta sacrae textum Regulae. Hac ratione variae possunt solvi difficultates, quas occasione diversorum ponderum aliquis movere posset, absque eo quod necesse sit recurrere ad ridiculas prorsus ponderum genealogias, quibus odiosos saecularibus monachos reddere quis conetur. Certe haec omnia pondera aliquam prae se ferunt antiquitatem; quibus proinde usi sunt majores nostri, quos adeo modica libra contentos fuisse videmus, ut aliquibus vix sufficeret. Nunc vero Cassinenses, Camaldulenses, Fulienses, et aliae communiter monachorum congregationes tantum unicuique panis apponunt, quantum singulis satis sit. Cistercienses etiam sesquilibram singulis in refectorio ministrasse colligitur ex lib. II de Vita S. Stephani, abbatis Obazinensis, num. 27 (Tom. IV Miscell. Baluz.): « Post tertiam iterum pistrinum ingressi, tantam panum copiam invenerunt, ut totus conventus, qui tunc", + "candidate_score": 0.63639, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_675", + "psc_text": "praecipiat; ex concilio Romano, in quo S. Gregorius papa prohibet, ne episcopus missas in coenobio monachorum celebret, ne forte « in servorum Dei recessibus et eorum receptaculis ulla popularis 158 praebeatur occasio conventus, vel mulierum fiat novus introitus, quod omnino nec expedit animabus eorum; » ex supra citata Justiniani novella, quae nequidem ad celebrandum tertium, nonum, quadragesimum, et annuum defunctorum diem, ad monasteria virorum feminis permittit ingressum; ex Gregorio Turonensi, referente S. Romanum abbatem Condatiscensem, ut mulieribus ad suum sepulcrum, quod Deo revelante noverat miraculis coruscaturum, pateret accessus, voluisse extra propriam ecclesiam sepultura donari, « Non potest fieri, inquiens, ut ego in monasterio sepulcrum habeam, a quo mulierum arcetur accessus. » Atque hic fuit communis ordinis Benedictini usus, generalisque pene omnium monasteriorum nostrorum consuetudo: quod ne quis a nobis gratis confictum e se existimet, quasi singularem quorumdam, et quidem paucorum coenobiorum praxim, pro generali consuetudine traducere vellemus, rem si non", + "candidate_score": 0.635123, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_59_61", + "bdc_text": "cardinali Francisco a Turnone dictus , de summi pontificis romani Clementis , ejus nominis septimi , ad christianissimum regum , in terram Franciam , magnifico adventu , ejusdemque triumphali in urbem Massiliam acceptione» , Lyon 1534 . Vorhanden in : Paris Bibliothèque Nationale ( Signatur :", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2439", + "psc_text": "canonicos transmigravit, pro quibus in concilio Aquisgranensi anni 816 editum hunc canonem reperio (Can. 131): « Qui segniter aut tarde ad matutinum aut aliud quodlibet divinum officium peragendum occurrerit, dignum est ut non cum aliis in choro, sed omnium ultimus, ut certe erubescere discat, in loco hujuscemodi negligentibus a praelatis constituto stet. Foris vero nullatenus remanere praesumat, ne otio et fabulis vacet, et a Dei laudibus penitus alienus existat. » De canonicis etiam cathedralis ecclesiae Parisiensis ita scribit Boherius: « Et scias quod vidi istud observari a canonicis B. Mariae Parisiensis; qui si tarde ad horas veniant, non audent ascendere majorem chorum, sed in inferiori se ponunt. » Quid quod in aula summi pontificis aliquid simile observari videatur, ut testis oculatus Julius Nigronus affirmat (In Regulam XV commun. Societ. Jesu, n. 27): « Vidi, inquit, ego Romae cardinales ipsos, qui missa pontificia inchoata pervenerant in chorum, exhibita cruci et papae", + "candidate_score": 0.634251, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_32", + "bdc_text": "Was du Bellay hierüber Vadian ( und zuvor den Zürcher Theologen , s. S. 179 , 27-31 und 183 , 2-4 ) weitergibt , hat er vom König und unter Umständen auch vom Papst ( s.", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3699", + "psc_text": "Idem etiam docent S. Basilius in Regul. brev., interr. 115; S. Dorotheus doctr. 19; Regula Cujusdam ad monachos, cap. 3, et S. Bernardus sermone II, in Cant. Scientes se per hanc obedientiae viam ituros ad Deum. ] Praeclara sane, et digna S. Benedicto sententia, quae multos, si quibus excitari possimus stimulis, animos addere debet; neque sub dubio aliquo obedientem ad Deum iturum promittit, sed constanter, certissimeque affirmat dicens: SCIENTES se per hanc obedientiae viam ituros ad Deum; quia « solis obedientibus aeterna salus haereditario jure debetur, » ut ait Petrus Damiani (Serm. de S. Bened.), seu quivis alius: unde et S. Fructuosus in Regula monastica communi dicit (Cap. 5): « Qui per Christum ad Deum ire desiderant, . . . obedientes sint abbati usque ad mortem, in tantum ut nullam propriam faciant voluntatem, sed Patris. » Praemisso ergo abbatis et praepositorum qui ab eo constituuntur imperio. ] Praepositorum nomine S.", + "candidate_score": 0.633141, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1532", + "psc_text": "sententia cujus probaretur esse delictum. » Qualis autem esset illa excommunicationis sententia pro levioribus, explicat S. Pater, scilicet a mensae participatione privetur, non autem ab oratorio; nam dum fratres in refectorio comedunt, ipse sit in ecclesia, ex statutis Lanfranci cap. 17. Ejusdem poenae meminerunt S. Basilius in serm. 1 de Institutione monach.; S. Caesarius in Regul. ad virg. c. 11; Regula Cujusdam ad virg., c. 19; et Regula Magistri, cap. 13. Privati autem a mensae consortio ista erit ratio. ] Id est rationabiliter isto modo procedetur, inquit Bernardus Cassinensis, sive, ut ait Hildemarus, Rationabilis causa est. Ut in oratorio psalmum, aut antiphonam non imponat. ] Sed neque aliquid simile, ut sunt responsoria, hymni, etc., quia idem judicium est in ipsis, infit Boherius. 365 Neque lectionem recitet. ] Neque missam celebret, si presbyter; neque ad eam offerat, si solum monachus sit, ut post Hildemarum docent Bernardus Cassin., Nicolaus de Fractura et", + "candidate_score": 0.632285, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1304", + "psc_text": "Regulae Benedictinae haec verba et missae sint ita reddit: Et soient dites messes, c' est-à-dire l' oraison dominicale, le Credo, les prières, et la collecte propre à icelle heure, lesquelles par singulière efficacité sont envoyées à Dieu le Souverain, etc. Joannes Craesbeeck: « Missae sint, hoc est orationes fiant, et mittantur ad Deum tum a singulis privatim, et submisse dicentibus Pater noster, etc; tum communiter uno sacerdote collectam clare recitante; dicuntur enim orationes nostrae missae, » etc. Hugo Menardus: « Missae hoc loco collectae sunt seu orationes, quae juxta Cassianum ad finem cujusque psalmi dicebantur a sacerdote, quarum 310 mentionem tantum facit in fine horarum S. P. Benedictus brevitatis causa, tanquam rei suis monachis vulgaris et tritae, quemadmodum postea agit de brevi oratione veluti obiter et per transennam, tanquam de re monachis nota, quae majori explicatione non indigeat. Vel certe dicendum S. P. Benedictum juxta aliorum morem quem supra declaravimus", + "candidate_score": 0.630122, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2484", + "psc_text": "Consuetudines: « Fratres qui pro levi culpa secundum Regulam separantur a mensa, sic in oratorio satisfaciant: Cum post psalmodiam ad preces alii se inclinant vel genua flectunt, ante altare venientes ad gradus se prosternant, donec preces et oratio finiantur; tunc surgentes, inclinantes ante et retro, sic omnibus horis faciant. Si vero festivitas antequam absolvantur evenerit, a vespera usque ad aliam vesperam omni communione fratribus socientur, missas etiam qui sacerdotes fuerint, et omne quod ad servitium divinum pertinet celebrare possunt. » Et Lanfrancus in Statutis (Cap. 17): « Ad levis culpae satisfactionem adjudicatus frater, a communi mensa separatur, usurus cibo et potu quibus alii fratres, nisi ei nominatim fuerit interdictum; refecturus hora nona, si fratres sexta; vel ad vesperam, si fratres hora nona. In monasterio et in capitulo, in loco ubi solet esse, sit aut ultimus omnium, aut inter utrumque, secundum quod culpa fuerit et abbas praeceperit. In ecclesia missam non", + "candidate_score": 0.629587, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1310", + "psc_text": "essent, non missae sint, aut missae fiant dixisset, sed missa sit aut missa fiat, neque enim missae vocabulum in plurali ab aliquo auctore adhibitum videmus ad significandam dimissionem, sed semper in singulari. Multo minus probare possum S. Hildegardis, Antonii Perez, et Benedicti Haefteni sententiam, qua dicunt praeter dominicam, aliam a S. Benedicto orationem admissam non fuisse. Nam, praeter quam quod semper ad orationem ultimam operis Dei omnium absentium commemorationem fieri jussit, vigilias diebus dominicis festisque duodecim lectionum benedictione terminari voluit; quae benedictio ex S. Hildegarde, Perezio, et Haefteno collecta erat. Praeterea scribit Amalarius in Supplemento (Tom. II Anal.), quod « in omnibus officiis tam clerici quam monachi persolutis, orationem Domino recte offerunt ultimam, quae per Dominum nostrum Jesum Christum Deo Patri commendatur. » Cujus rei praxim videre est apud nostros Aeduenses, quibus Regulae Benedictinae observantiam tanto studio commendarat S. Leodegarius, in concilio Augustodunensi; scilicet in Vita S. Mederici abbatis, qui", + "candidate_score": 0.629546, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2068", + "psc_text": "habeantur, et cum homines communicaverint, detur statim unicuique panis buxea priusquam recedant, et paululum vini, ne forte quidpiam de sacramento in ore remanserit, quod exspuendo facile emitti queat. Quae sane laudata consuetudo omnibus probatur, sumpsitque originem ex institutione B. Benedicti. Instituit namque vir ille sanctissimus ob eamdem causam, ut illi qui aliis fratribus debent in prandio post communionem minis rare, aliquid prius comederent. Atque hoc quidem prandium mixtum appellari solet. » Similis institutio vigebat olim in Suessionensi S. Gervasii cathedrali ecclesia, in cujus antiquo rituali tempore Nivelonis episcopi manu exarato, ad diem sacrum Paschae praescriptum legitur, ut « paretur mensa quaedam a custodibus ad cornu altaris quod respicit ad aquilonem, et cooperiatur mappa mundissima, quae vestiatur vasis de auro et argento, in nonnullis autem vasorum vinum infundatur super mappam, praeterea plures oblatae ponantur, ad quam mensam, inquit paulo post, debent omnes qui communicaverint venire ut de oblatis et vino respurgat", + "candidate_score": 0.628293, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3439", + "psc_text": "missa, aut accedentibus hospitibus, aut professis post missam, aut in missa Evangelio dicto a textu Evangelii sine cruce in quibusdam monasteriis, ut exponit in primo commentario Boherius. De modo dandi et accipiendi in missa pacem ante communionem, de qua hunc locum interpretor, vide quae diximus in l. II de Antiq. monach. Ritibus, c. 3 Ad communionem. ] Hunc locum de communione corporis et sanguinis Christi exponunt omnes commentatores, nullo, quem sciam, refragante, ad quam cuncti suo quique ordine accedebant, ita tamen ut ministri altaris alios praecederent. Ubi observandum venit quod scribit Udalricus (Lib. II, cap. 30), scilicet quod si abbas justis ex causis aliquem conversum in capitulo, aut in refectorio, elevare voluerit, tamen « ad pacem, et ad communionem, sicut et ad aquam benedictam, secundum ordinem suae conversionis » accedere debet. Porro qui justis ex causis aberant a missa, communicaturi tamen properabant circa tempus orationis dominicae, ut discimus ex Regula", + "candidate_score": 0.628163, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_62", + "bdc_text": "4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2160", + "psc_text": "mittere debuisset, si Romanam S. Benedicti libram, aut heminam admisisset. Missam a Theodemaro abbate imperatori libram statim post ejus 516 obitum in omnibus monasteriis, haud dubium, recipi curavit synodus Aquisgranensis, statuens ut libra panis triginta solidis per duodecim denarios metiatur; et quidem antequam coquatur, ut praefert canonis titulus. Haec verba illis temporibus omnino perspicua, nostris valde obscura, plurimis divinandi occasionem tribuerunt. Nam Gazaeus in notis ad Cassiani lib. V, cap. 5, hunc canonem de pretio triginta solidorum intellexit, eique suffragatur Dadinus Alteserra Ascet. lib. V. Haeftenus de pondere quatuor librarum, hoc est quadraginta octo unciarum, uti se ipse explicat, fretus, seu potius illusus Theodemari verbis ad imperatorem scribentis: « Direximus quoque pondus quatuor librarum, ad cujus aequalitatem ponderis magis debeat fieri, qui in quaternos quadros singularum librarum, juxta sacrum Regulae textum, possit dividi; quando pondus, sicut ab ipso Patre est institutum, in hoc est loco repertum. » Accessit concilii Aquisgranensis", + "candidate_score": 0.627052, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_62", + "bdc_text": "4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2161", + "psc_text": "seu potius illusus Theodemari verbis ad imperatorem scribentis: « Direximus quoque pondus quatuor librarum, ad cujus aequalitatem ponderis magis debeat fieri, qui in quaternos quadros singularum librarum, juxta sacrum Regulae textum, possit dividi; quando pondus, sicut ab ipso Patre est institutum, in hoc est loco repertum. » Accessit concilii Aquisgranensis anni 816 decretum, singulis canonicis quatuor panis libras assignans; et tres monialibus, ex quo infert, non minorem monachis quantitatem panis concessam fuisse. Non defuerunt etiam qui solidos pro unciis interpretantes, praescriptam a concilio libram esse unciarum triginta asseruerint. Nicolaus Bravus fatetur concilii sensum assequi se non potuisse; sed interim Cassinensem libram unciarum triginta trinta cum dimidia uti legitimam admittit. Eamdem pro Benedictina agnoscere videntur Jacobus Brolius, monachus S. Germaniae Pratis, in Supplemento Antiq. Paris., pag. 88, et Andreas Quercetanus in not. ad Bibliot. Cluniac. Difficultatis punctum attigit, sed divinando, vir doctissimus Antonius Yepezius: censuit quippe eam legem de pondere librae", + "candidate_score": 0.625854, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_61_63", + "bdc_text": "Paris Bibliothèque Nationale ( Signatur : 4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale . Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2662", + "psc_text": "Cosmographiae quoque notitiam vobis percurrendam esse non immerito suademus, ut loca singula, quae in libris sanctis legitis, in qua parte mundi sint posita, evidenter agnoscere debeatis. » Inter alios vero Julii oratoris libellum de Cosmographia, Marcellini Constantinopolitanam Hierosolymitanamque descriptionem, et Ptolomei Cosmographiam laudat: alteroque post capite (Cap. 27): « Illud quoque, infit, commonendum esse credidimus, quoniam tam in sacris litteris quam in expositoribus doctissimis multa per schemati, multa per definitiones, multa per artem grammaticam, multa per artem rhetoricam, multa, per dialecticam, multa per disciplinam arithmeticam, multa per musicam, multa per disciplinam geometricam, multa per astronomicam intelligere possumus. » Postea consolatus quorumdam simplicitatem fratrum, qui ad arduum adeo studium haud possunt assurgere, subdit (Cap. 28): « Verumtamen nec illud Patres sanctissimi decreverunt, ut saecularium litterarum studia respuantur, quia exinde non minimum ad sacras Scripturas intelligendas sensus noster instruitur: si tamen divina gratia suffragante, notitia ipsarum rerum sobrie ac rationabiliter inquiratur, non", + "candidate_score": 0.625115, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_13", + "bdc_text": "ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1576", + "psc_text": "auctoritate vel defensione. Quibus duobus postremis modis qui participant excommunicato, eamdem sortiuntur excommunicationis vindictam; qui vero primo tantum modo, minorem dumtaxat incurrit excommunicationem. Sed in hoc illi loquuntur secundum recentiora jura; nam tempore S. P. Benedicti nulla nisi major agnoscebatur excommunicatio, a qua posteris saeculis nonnihil relaxavit Ecclesia, praedicto casu minorem tantum inferens excommunicationem, quae nec a suffragiis, nec a consortio fidelium, nec a conferendis alteri sacramentis excludit, sed a sola sacramentorum participatione. Imo alia etiam accessit ex concilio Constantiensi moderatio, ut excommunicationi etiam minori non sit locus ex participatione cum excommunicato, nisi ille fuerit publice et nominatim denuntiatus. 376 Nec mirum videri debet Ecclesiam aut monachos tantam in communicantes excommunicatis adhibuisse severitatem; hoc enim exigebat rectus ordo disciplinae, sive ad incutiendum aliis excommunicationis timorem, sive ad excommunicatos rubore suffundendos, atque hac confusione ad humilitatis satisfactionem provocandos. Alioquin si aliorum perfrui possent consortio, magis ac magis indurati excommunicationis poenam spernerent,", + "candidate_score": 0.624818, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_62", + "bdc_text": "4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2717", + "psc_text": "15. In hoc pene solo differunt, quod Lanfrancus, Udalricus, et Consuetudines Floriacenses libros distribuant feria secunda post dominicam primam Quadragesimae, quae consuetudo obtinebat apud Cassinenses tempore Bernardi abbatis; Usus Cistercienses dominica ipsa. Sed Boherius feria quarta Cinerum dandos esse asserit, quod nec improbat Bernardus Cassinensis: aitque nonnullis in monasteriis ita suo tempore observatum fuisse. Porro acceptos libros cum aliis mutare nemini licitum erat, statuente concilio Aquisgranensi (Can. 19), « ut in Quadragesima libris de bibliotheca secundum prioris dispositionem acceptis, alios, nisi prior decreverit expedire, non accipiant. » Ante omnia sane. ] Quod Richardus de S. Angelo explicat antequam 649 libri assignentur. Et tamen Cistercienses (Lib. Usuum Cisterc., cap. 15) statim post praedictorum librorum distributionem fratres in capitulo designant, qui juxta Regulam circumeant monasterium. Deputentur unus aut duo seniores. ] Non tam aetate quam virtute et sapientia. Qui circumeant. ] Unde et in Concordia Dunstani, c. 7, circae dicuntur; in Statutis", + "candidate_score": 0.619576, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 13, + "cf_id": "cf010", + "work_id": "003_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-de-baptismate-haereticorum", + "max_score": 0.694086, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_39_41", + "bdc_text": "Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I. zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ; er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ;", + "psc_chunk_id": "003_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-de-baptismate-haereticorum_window_8", + "psc_text": "faciat. Et idcirco, quia nihil potest esse commune mendacio et veritati, tenebris et luci, morti et immortalitati, antichristo et Christo, per omnia debemus Ecclesiae catholicae unitatem tenere, nec in aliquo fidei et veritatis hostibus cedere. Non est autem de consuetudine praescribendum, sed ratione vincendum. Nam nec Petrus, quem primum Dominus elegit, et super quem aedificavit Ecclesiam suam, cum secum Paulus de circumcisione postmodum disceptaret, vindicavit sibi aliquid insolenter, aut arroganter assumpsit, ut diceret se primatum tenere, et obtemperari a novellis et posteris sibi potius oportere. Nec despexit Paulum, quod Ecclesiae prius persecutor fuisset, sed consilium veritatis admisit, et rationi legitimae quam Paulus vindicabat, facile consensit; documentum scilicet nobis et concordiae et patientiae tribuens, ut non pertinaciter nostra amemus, sed quae aliquando a fratribus et collegis nostris utiliter et salubriter suggeruntur, si sint vera et legitima, ipsa potius nostra ducamus. Cui rei Paulus quoque prospiciens et concordiae et paci fideliter consulens,", + "candidate_score": 0.694086, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_38_40", + "bdc_text": "Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent . Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I. zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ;", + "psc_chunk_id": "003_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-de-baptismate-haereticorum_window_8", + "psc_text": "faciat. Et idcirco, quia nihil potest esse commune mendacio et veritati, tenebris et luci, morti et immortalitati, antichristo et Christo, per omnia debemus Ecclesiae catholicae unitatem tenere, nec in aliquo fidei et veritatis hostibus cedere. Non est autem de consuetudine praescribendum, sed ratione vincendum. Nam nec Petrus, quem primum Dominus elegit, et super quem aedificavit Ecclesiam suam, cum secum Paulus de circumcisione postmodum disceptaret, vindicavit sibi aliquid insolenter, aut arroganter assumpsit, ut diceret se primatum tenere, et obtemperari a novellis et posteris sibi potius oportere. Nec despexit Paulum, quod Ecclesiae prius persecutor fuisset, sed consilium veritatis admisit, et rationi legitimae quam Paulus vindicabat, facile consensit; documentum scilicet nobis et concordiae et patientiae tribuens, ut non pertinaciter nostra amemus, sed quae aliquando a fratribus et collegis nostris utiliter et salubriter suggeruntur, si sint vera et legitima, ipsa potius nostra ducamus. Cui rei Paulus quoque prospiciens et concordiae et paci fideliter consulens,", + "candidate_score": 0.681028, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_39", + "bdc_text": "Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I.", + "psc_chunk_id": "003_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-de-baptismate-haereticorum_window_8", + "psc_text": "faciat. Et idcirco, quia nihil potest esse commune mendacio et veritati, tenebris et luci, morti et immortalitati, antichristo et Christo, per omnia debemus Ecclesiae catholicae unitatem tenere, nec in aliquo fidei et veritatis hostibus cedere. Non est autem de consuetudine praescribendum, sed ratione vincendum. Nam nec Petrus, quem primum Dominus elegit, et super quem aedificavit Ecclesiam suam, cum secum Paulus de circumcisione postmodum disceptaret, vindicavit sibi aliquid insolenter, aut arroganter assumpsit, ut diceret se primatum tenere, et obtemperari a novellis et posteris sibi potius oportere. Nec despexit Paulum, quod Ecclesiae prius persecutor fuisset, sed consilium veritatis admisit, et rationi legitimae quam Paulus vindicabat, facile consensit; documentum scilicet nobis et concordiae et patientiae tribuens, ut non pertinaciter nostra amemus, sed quae aliquando a fratribus et collegis nostris utiliter et salubriter suggeruntur, si sint vera et legitima, ipsa potius nostra ducamus. Cui rei Paulus quoque prospiciens et concordiae et paci fideliter consulens,", + "candidate_score": 0.67541, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_40", + "bdc_text": "zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ;", + "psc_chunk_id": "003_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-de-baptismate-haereticorum_window_9", + "psc_text": "quam Paulus vindicabat, facile consensit; documentum scilicet nobis et concordiae et patientiae tribuens, ut non pertinaciter nostra amemus, sed quae aliquando a fratribus et collegis nostris utiliter et salubriter suggeruntur, si sint vera et legitima, ipsa potius nostra ducamus. Cui rei Paulus quoque prospiciens et concordiae et paci fideliter consulens, in Epistola sua posuit, dicens: Prophetae autem duo aut tres loquantur, et caeteri examinent. Si autem alii revelatum fuerit sedenti, ille prior taceat (I Cor., XIV, 29) . Qua in parte docuit et ostendit multa singulis in melius revelari, et debere unumquemque, non pro eo quod semel imbiberat et tenebat, pertinaciter congredi, sed, si quid melius et utilius exstiterit, licenter amplecti. Non enim vincimur quando offeruntur nobis meliora, sed instruimur, maxime in his quae ad Ecclesiae unitatem pertinent, et spei et fidei nostrae veritatem; ut nos sacerdotes Dei et Ecclesiae ejus, de ipsius dignatione, praepositi, sciamus remissam peccatorum non nisi", + "candidate_score": 0.669738, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 14, + "cf_id": "cf012", + "work_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1", + "max_score": 0.69369, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_62_64", + "bdc_text": "4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale . Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ; vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_327", + "psc_text": "1. 32. 3. 34. 6 P = 1. 2. 3. 5. 4. 1 (1) \"Οσιος dnd Snavla; 2 (51) 'Avvιανός 3 (13) Φλωρέντιο 4 (18 uel 48) Δομιτιανός 5 (47) Κάστος 1 (WI 1) osius 2 (WII 23) ammianus de castello pannoniac, 3 (WII 22) florentius de merie pannoniae 4 (WII 49) ilomctius de aoaria eonstantias 5 (WII 27) castus de augusto caesareae modo ex cod. W. apparalui ipsi criiico inseruimus con.ecluras alicuius momenti eliam editorum collectionum canonum ei quidem Cochlaei K III—K IIII. Crabbe P (1551) 333-335, Binii I 439, Ed. rejiae III 40 sq., Labbe-Cossart 11 662-664, Hardouin I 651 et 655 sq., Coleti II 687 sq. et691 sq., Mansi III 38 sq. et 42, praeterea Le Quien, Oriens christianus (Parisiis 1740), Ballerini, S. Leonis Magni Opera III (1757) XLII-XLIX. de singulis nominibus episcoporum el sedium episcopalium u. Sludien II 26 sqq.; de numero episcoporum el de prouinciis,", + "candidate_score": 0.69369, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_33_35", + "bdc_text": "oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . . Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_462", + "psc_text": "Et ad Ossium de Uincenti ruina sic dicit: Ex epist. ad Ossium (368/4). Inter haec, quia in nullo conscientiam tuam debeo praeterire, multi ex Italia coepiscopi conuenerunt, qui mecum religiosissimum imperatorpmimperatorem Constantium fuirantfuerant depreeatideprecati, ut iuhcretiuberet, sicut ipsi placuerat dudum. concilium ad Aquileiam congregari. UincentiumVincentium Capuensem cum Marcello adaeque ex Campania episcopo legationem nostram suscepisse sanctitati tuae insinuo. de quo quia 2. multum sperabam, quod et causam optime retineret et iudex in cademeadem causa cum sanctitate tua frequenter resedisset, credideram integrum ius euangeliorum siue legationis posse seruari. non tantum nihil impetrauit, sed etiam ipse in illam ductus est simulationem. post cuius factuinfactum duplici merore affectus me moriendum magis pro deo decreui, ne uiderer nouissimus delator aut sententiis contra euangelium commodare consensum. Textus narratiuus. (4) Post haec omnia, quae uel gesserat uel promiserat Liberius 2 osium FH2 4 sic dicit.Interhacc quia AFm1H1H2m1 Fab sie dicit inter haec. quia Fm2H2m2H3H4 sic dicit", + "candidate_score": 0.688075, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_33_35", + "bdc_text": "oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . . Ibi a Gallo responsum est non videri sibi e re pietatis aut concordiae religionis futurum , ut - quoniam e nata nuper dissensione articulorum aliquot locorumque scripturae et Zwingliani et Lutherani scripturam appellent et clamitent , nihil se magis cupere , quam ut scriptura iudice summa litis decidatur - ab hoc medio ( sic aiebat illeKönig Franz I. )", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_60", + "psc_text": "ii γ 23 iudicum C7 iudicium A 25 sese] se CY se add. y § 18 Altercantibus igitur nobis emerserunt quinque episcopi ex partibus nostris, qui supcrstitcssuperstites de sexto numero eorum, qui ad Mareotam directi fuerant, remanserunt. et talem illis optionem proponunt mittendos esse ex utroque concilio episcopos aliquos ad loca, in quibus Athanasius scelera flagitiaque conimisitcommisit, ut sub testificatione dei cuncta fidcliterfideliter scriberent et, si falsa inuenta fuerint, quae concilio nuntiauimus, ipsi damnemur nec imperatoribus nec concilio nec cuiquam episcopo conqueramur. quodsi uerum constiterit, quod ante diximus, ad numerum nostrum ex uobis quos elegistis, id est, qui Athanasio post damuationemdamnationem communicauerunt, sed et eos, qui Athanasio et Marcello fautores defensoresque sunt, exponamus nec imperatoribus nec concilio nec cuiquam episcopo uestrum aliqui conquerantur..hanc optionem a nostris propositam Ossius et Protogenes orimesqueomnesque eorum socii suscipere tinmerunttimuerunt. § 19 Inmensa autem confluxerat ad Sardiciam multitudo sceleratorum omnium ac perditorum aduentantium de Constantinupoli,", + "candidate_score": 0.683775, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_19_21", + "bdc_text": "Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 . censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_52", + "psc_text": "Cou 9 re∗i A 11 faciaem ad A facie ad Cm2 18 cum adhuc γ 20 depositioni Cm2 Cou; cj. p. 49,17 exponendis 25 maiorum A, Ca. c. 28 qm̅ A quando C p. c., Fab 29 morte A 30 iudicumque Cy iuditiumqueA co A quod y 31 qetustas y obscurarentur Fed obscurarunt A, (-rant m2) C obscuraret y commodantcs non rcete lulius urbis Romae episcopus, MaxiininusMaximinus et Ossius ceterique conplures ipsorum concilium apud Serdicam fieri ex imperaturis benignitate sumserunt —, occurrinius ad Serdicam litteris imperatoris conurnticonuenti. quo cum uenissemus, didicimus in media ecclesia Athanasium, Marcellum, omnes sceleratos concilii sententia pulsos et merito singulos pro suis facinoribus praedam- natos cum Ossio et Protogene sedere simul et disputare et - quod est deterius - diuina misteria celebrare. nec confundebatur Protogenes Serdicae episcopus communicare Marcello haeretico, cuius et sectam et reprobunireprobum sensum in concilio quater sententiis episcoporum suscribens propria uoce ipse damnauerat.", + "candidate_score": 0.671842, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_19_21", + "bdc_text": "Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 . censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_368", + "psc_text": "respondete: 'Athanasium quo iudicio damnastis?' dicetis nempe: 'episcoporum' et haec confessionis uestrae erit uenia. 'secuti', inquit, 'sumus sanctam iudiciorum sub episcopali communione reuerentiam'. sed ignorasse uos negabitis Athanasio, cuius damnationem a uobis Ualens, Ursacius, Saturninus exegerunt, ab Ossio, Maximino, Iulio redditam communionem? non facio conparationpmconparationem; rogo, quae uestra de crimine Athanasii sententia fuit. presbyter eius Macharius inruisse in ecclesiam Mareotiden dicitur, Scyram presbyterum perturbasse et salutis nostrae sacramenta proiecisse. ad huius rei testes cathecuminum et gentilem interrogatos. uerum postea a sanctis nescitis iudicatum Mareothae ecclesiam nullam esse, Scyram uero presbyterum non fuisse? quid est, quod secuti estis? falsis episcopis auctoritatem datis, ueris negatis; quae sunt, non esse decernitis, iudicatis 8 cf. II Mach. 7, 28 9 cf. Gal. 5, 13 et Rom. 8, 13 11 Matth. 7, 2 1 alud A 2 concidere A aequum Cm2 haeccū A 3 opinior .1 4 loquetur Cy loquitur .1 5 ad A 10", + "candidate_score": 0.671525, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_33", + "bdc_text": "oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_153", + "psc_text": "decem legatos, qui, ubi uenerunt ad imperatorem, suscepti sunt, ita ut legati catholicorum non susciperentur; atque longa dilatione fatigati et minis imperatoris perterriti damnauerunt integram fidem, quam antea defendebant, et susceperunt perfidiam, quam ante damnauerunt. haec ita esse cx subiectis inuenies. Gesta Nicaena GESTA, UBI PRAEUARICATI SUNT EPISCOPI LEGATI A FIDE VERA, INCIPIUNT. Eusebio et Ypatio conss VI. Idus Octobris. § 1 (5). Cum consedissent episcopi mansionis Nicheae, quae 2 meritis] praem. pro y 4 iidem alesius scriptura = libellus ; cf. Studien I 75 instruent Ualesius 5 in A falso sequens textus nurratiuus cum epistula coniunclus est, cj. notam ad l. 18 ϰαι σωτηϱίας xai είϱήνης, η̑ν ij θειότης σοι είς τὸ διηνεϰἑς χαϱιείται.oi δè t ήμέτεϱοι πϱέσβεις τάς re ύπογϱαϕὰς xai τὰς τω̃ν ἐπισϰόπων πϱοσηγοϱίας ϰομίζουσιν, οι̎τινες xai ἐξ αὐτω̃ν τω̃ν ϑείων γϱαϕω̃ν ιὴν σὴν ἀναδιδάξουσιν δσιότητα. 6 εἰ̕̕̕̕̕ς τὸ διηνεϰές σοι Theod 7 rt om. Socr Soz", + "candidate_score": 0.665854, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_61_63", + "bdc_text": "Paris Bibliothèque Nationale ( Signatur : 4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale . Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ;", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_327", + "psc_text": "1. 32. 3. 34. 6 P = 1. 2. 3. 5. 4. 1 (1) \"Οσιος dnd Snavla; 2 (51) 'Avvιανός 3 (13) Φλωρέντιο 4 (18 uel 48) Δομιτιανός 5 (47) Κάστος 1 (WI 1) osius 2 (WII 23) ammianus de castello pannoniac, 3 (WII 22) florentius de merie pannoniae 4 (WII 49) ilomctius de aoaria eonstantias 5 (WII 27) castus de augusto caesareae modo ex cod. W. apparalui ipsi criiico inseruimus con.ecluras alicuius momenti eliam editorum collectionum canonum ei quidem Cochlaei K III—K IIII. Crabbe P (1551) 333-335, Binii I 439, Ed. rejiae III 40 sq., Labbe-Cossart 11 662-664, Hardouin I 651 et 655 sq., Coleti II 687 sq. et691 sq., Mansi III 38 sq. et 42, praeterea Le Quien, Oriens christianus (Parisiis 1740), Ballerini, S. Leonis Magni Opera III (1757) XLII-XLIX. de singulis nominibus episcoporum el sedium episcopalium u. Sludien II 26 sqq.; de numero episcoporum el de prouinciis,", + "candidate_score": 0.66134, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43_45", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum . Id papa responsum haud lubens accepit , et aliquorum suggestione ita actum negocium est , ut de rege persuadendo irritandoque multum ille spei , quanquam frustra , concoeperit . Sed immobilis ille perstitit .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_153", + "psc_text": "decem legatos, qui, ubi uenerunt ad imperatorem, suscepti sunt, ita ut legati catholicorum non susciperentur; atque longa dilatione fatigati et minis imperatoris perterriti damnauerunt integram fidem, quam antea defendebant, et susceperunt perfidiam, quam ante damnauerunt. haec ita esse cx subiectis inuenies. Gesta Nicaena GESTA, UBI PRAEUARICATI SUNT EPISCOPI LEGATI A FIDE VERA, INCIPIUNT. Eusebio et Ypatio conss VI. Idus Octobris. § 1 (5). Cum consedissent episcopi mansionis Nicheae, quae 2 meritis] praem. pro y 4 iidem alesius scriptura = libellus ; cf. Studien I 75 instruent Ualesius 5 in A falso sequens textus nurratiuus cum epistula coniunclus est, cj. notam ad l. 18 ϰαι σωτηϱίας xai είϱήνης, η̑ν ij θειότης σοι είς τὸ διηνεϰἑς χαϱιείται.oi δè t ήμέτεϱοι πϱέσβεις τάς re ύπογϱαϕὰς xai τὰς τω̃ν ἐπισϰόπων πϱοσηγοϱίας ϰομίζουσιν, οι̎τινες xai ἐξ αὐτω̃ν τω̃ν ϑείων γϱαϕω̃ν ιὴν σὴν ἀναδιδάξουσιν δσιότητα. 6 εἰ̕̕̕̕̕ς τὸ διηνεϰές σοι Theod 7 rt om. Socr Soz", + "candidate_score": 0.660568, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_21_23", + "bdc_text": "De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_462", + "psc_text": "Et ad Ossium de Uincenti ruina sic dicit: Ex epist. ad Ossium (368/4). Inter haec, quia in nullo conscientiam tuam debeo praeterire, multi ex Italia coepiscopi conuenerunt, qui mecum religiosissimum imperatorpmimperatorem Constantium fuirantfuerant depreeatideprecati, ut iuhcretiuberet, sicut ipsi placuerat dudum. concilium ad Aquileiam congregari. UincentiumVincentium Capuensem cum Marcello adaeque ex Campania episcopo legationem nostram suscepisse sanctitati tuae insinuo. de quo quia 2. multum sperabam, quod et causam optime retineret et iudex in cademeadem causa cum sanctitate tua frequenter resedisset, credideram integrum ius euangeliorum siue legationis posse seruari. non tantum nihil impetrauit, sed etiam ipse in illam ductus est simulationem. post cuius factuinfactum duplici merore affectus me moriendum magis pro deo decreui, ne uiderer nouissimus delator aut sententiis contra euangelium commodare consensum. Textus narratiuus. (4) Post haec omnia, quae uel gesserat uel promiserat Liberius 2 osium FH2 4 sic dicit.Interhacc quia AFm1H1H2m1 Fab sie dicit inter haec. quia Fm2H2m2H3H4 sic dicit", + "candidate_score": 0.654038, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_20_22", + "bdc_text": "censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_81", + "psc_text": "quietemFad 26 facimus y 21 iis y 30 accipimus A. C a. c. 31 A in mg.: uos magis danati estis qui iulius uel ceteri catholici LXV. Hilarius pars 4. Feder. ó Romae, Ossium et Protogencm et Gaudentium et Maximinum a Triueris damnauit omne concilium secundum antiquissimam legumlegem ut auctores communionis Marcelli et Athanasi ceteroumqueceterorumque sec- leratomm, quique etiam homicidiis Pauli Constantinopolitani (et) cruentis actibus eius communicauerunt. Protogenem namque esse anathematizandum una cum Marcello subscribendo frequenter sententiae in ipsum uel in eius librum inhltap, quique etiam in Paulum Constantinupolitanum sententiam dederunt et illi postea communicauerunt. Gaudentium autem ut inmemorem decessoris sui Cyriaci suscribentis sententiis in sceleratos digne inlatis commixtumque criminibus Pauli, quem etiam impudenter defendebat. Iulium uero urbis Romae ut principem et ducem malorum. qui primus ianuam communionis sceleratis atque damnatis aperuit ceterisque aditum fecit ad soluenda iura diuina defendebatque Athanasium praesumenter atque audaciter, hominem, cuius nec testes nouerat nec", + "candidate_score": 0.650349, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_20_22", + "bdc_text": "censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_38", + "psc_text": "Palaestinam primo uidetur esse condictmncondictum et, cum minime ab ipso uel ab eius satellitibus ad supradictum concilium occurreretur, post alterum annum in Tyro propter eius facinora necessario iterum celebratur. aduenerunt episcopi do Machedonia et de Pannonia, Bitynia et ex omnibus partibus OriontisOrientis imperatoris iussione constricti. quique actis Athanasi flagitia criminaque cognoscentes non passim nec temere accusatoribus credunt, sed suo de concilio inlustres et laudabiles episcopos eligunt atque in rem praesentem, ubi res gestae erant, de quibus arguebatur Athanasius, mittunt. quique oculata fide cuncta aspicicntesaspicientes atque uera cognoscontescognoscentes ad concilium redeunt eiusque crimina, quae ab accusatoribus obiciobantur, suo testimonio uera confirmant. unde 〈in〉 praesentem Athanasium dignam pro criminibus sontentiamsententiam dicunt. propter quod de Tyro fugiens imperatorem appellat. audit etiam imperator. quique interrogatione habita omnia eius flagitia recognoscens suaillum sententia in exilium deportauit. his ergo itacedontibus rebus cum Athanasius damnatos dignodigne in oxilioexilio haberetur ob meritum facinorum suorum sacrilegus in deum, in", + "candidate_score": 0.649148, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_20_22", + "bdc_text": "censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_52", + "psc_text": "Cou 9 re∗i A 11 faciaem ad A facie ad Cm2 18 cum adhuc γ 20 depositioni Cm2 Cou; cj. p. 49,17 exponendis 25 maiorum A, Ca. c. 28 qm̅ A quando C p. c., Fab 29 morte A 30 iudicumque Cy iuditiumqueA co A quod y 31 qetustas y obscurarentur Fed obscurarunt A, (-rant m2) C obscuraret y commodantcs non rcete lulius urbis Romae episcopus, MaxiininusMaximinus et Ossius ceterique conplures ipsorum concilium apud Serdicam fieri ex imperaturis benignitate sumserunt —, occurrinius ad Serdicam litteris imperatoris conurnticonuenti. quo cum uenissemus, didicimus in media ecclesia Athanasium, Marcellum, omnes sceleratos concilii sententia pulsos et merito singulos pro suis facinoribus praedam- natos cum Ossio et Protogene sedere simul et disputare et - quod est deterius - diuina misteria celebrare. nec confundebatur Protogenes Serdicae episcopus communicare Marcello haeretico, cuius et sectam et reprobunireprobum sensum in concilio quater sententiis episcoporum suscribens propria uoce ipse damnauerat.", + "candidate_score": 0.648059, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_20_22", + "bdc_text": "censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ;", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_60", + "psc_text": "ii γ 23 iudicum C7 iudicium A 25 sese] se CY se add. y § 18 Altercantibus igitur nobis emerserunt quinque episcopi ex partibus nostris, qui supcrstitcssuperstites de sexto numero eorum, qui ad Mareotam directi fuerant, remanserunt. et talem illis optionem proponunt mittendos esse ex utroque concilio episcopos aliquos ad loca, in quibus Athanasius scelera flagitiaque conimisitcommisit, ut sub testificatione dei cuncta fidcliterfideliter scriberent et, si falsa inuenta fuerint, quae concilio nuntiauimus, ipsi damnemur nec imperatoribus nec concilio nec cuiquam episcopo conqueramur. quodsi uerum constiterit, quod ante diximus, ad numerum nostrum ex uobis quos elegistis, id est, qui Athanasio post damuationemdamnationem communicauerunt, sed et eos, qui Athanasio et Marcello fautores defensoresque sunt, exponamus nec imperatoribus nec concilio nec cuiquam episcopo uestrum aliqui conquerantur..hanc optionem a nostris propositam Ossius et Protogenes orimesqueomnesque eorum socii suscipere tinmerunttimuerunt. § 19 Inmensa autem confluxerat ad Sardiciam multitudo sceleratorum omnium ac perditorum aduentantium de Constantinupoli,", + "candidate_score": 0.647582, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_21_23", + "bdc_text": "De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V . und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_60", + "psc_text": "ii γ 23 iudicum C7 iudicium A 25 sese] se CY se add. y § 18 Altercantibus igitur nobis emerserunt quinque episcopi ex partibus nostris, qui supcrstitcssuperstites de sexto numero eorum, qui ad Mareotam directi fuerant, remanserunt. et talem illis optionem proponunt mittendos esse ex utroque concilio episcopos aliquos ad loca, in quibus Athanasius scelera flagitiaque conimisitcommisit, ut sub testificatione dei cuncta fidcliterfideliter scriberent et, si falsa inuenta fuerint, quae concilio nuntiauimus, ipsi damnemur nec imperatoribus nec concilio nec cuiquam episcopo conqueramur. quodsi uerum constiterit, quod ante diximus, ad numerum nostrum ex uobis quos elegistis, id est, qui Athanasio post damuationemdamnationem communicauerunt, sed et eos, qui Athanasio et Marcello fautores defensoresque sunt, exponamus nec imperatoribus nec concilio nec cuiquam episcopo uestrum aliqui conquerantur..hanc optionem a nostris propositam Ossius et Protogenes orimesqueomnesque eorum socii suscipere tinmerunttimuerunt. § 19 Inmensa autem confluxerat ad Sardiciam multitudo sceleratorum omnium ac perditorum aduentantium de Constantinupoli,", + "candidate_score": 0.647516, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_59_61", + "bdc_text": "cardinali Francisco a Turnone dictus , de summi pontificis romani Clementis , ejus nominis septimi , ad christianissimum regum , in terram Franciam , magnifico adventu , ejusdemque triumphali in urbem Massiliam acceptione» , Lyon 1534 . Vorhanden in : Paris Bibliothèque Nationale ( Signatur :", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_327", + "psc_text": "1. 32. 3. 34. 6 P = 1. 2. 3. 5. 4. 1 (1) \"Οσιος dnd Snavla; 2 (51) 'Avvιανός 3 (13) Φλωρέντιο 4 (18 uel 48) Δομιτιανός 5 (47) Κάστος 1 (WI 1) osius 2 (WII 23) ammianus de castello pannoniac, 3 (WII 22) florentius de merie pannoniae 4 (WII 49) ilomctius de aoaria eonstantias 5 (WII 27) castus de augusto caesareae modo ex cod. W. apparalui ipsi criiico inseruimus con.ecluras alicuius momenti eliam editorum collectionum canonum ei quidem Cochlaei K III—K IIII. Crabbe P (1551) 333-335, Binii I 439, Ed. rejiae III 40 sq., Labbe-Cossart 11 662-664, Hardouin I 651 et 655 sq., Coleti II 687 sq. et691 sq., Mansi III 38 sq. et 42, praeterea Le Quien, Oriens christianus (Parisiis 1740), Ballerini, S. Leonis Magni Opera III (1757) XLII-XLIX. de singulis nominibus episcoporum el sedium episcopalium u. Sludien II 26 sqq.; de numero episcoporum el de prouinciis,", + "candidate_score": 0.646465, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_21", + "bdc_text": "De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_462", + "psc_text": "Et ad Ossium de Uincenti ruina sic dicit: Ex epist. ad Ossium (368/4). Inter haec, quia in nullo conscientiam tuam debeo praeterire, multi ex Italia coepiscopi conuenerunt, qui mecum religiosissimum imperatorpmimperatorem Constantium fuirantfuerant depreeatideprecati, ut iuhcretiuberet, sicut ipsi placuerat dudum. concilium ad Aquileiam congregari. UincentiumVincentium Capuensem cum Marcello adaeque ex Campania episcopo legationem nostram suscepisse sanctitati tuae insinuo. de quo quia 2. multum sperabam, quod et causam optime retineret et iudex in cademeadem causa cum sanctitate tua frequenter resedisset, credideram integrum ius euangeliorum siue legationis posse seruari. non tantum nihil impetrauit, sed etiam ipse in illam ductus est simulationem. post cuius factuinfactum duplici merore affectus me moriendum magis pro deo decreui, ne uiderer nouissimus delator aut sententiis contra euangelium commodare consensum. Textus narratiuus. (4) Post haec omnia, quae uel gesserat uel promiserat Liberius 2 osium FH2 4 sic dicit.Interhacc quia AFm1H1H2m1 Fab sie dicit inter haec. quia Fm2H2m2H3H4 sic dicit", + "candidate_score": 0.645048, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_73_75", + "bdc_text": "2 und unten Nr. 419 . favente domino . Anno 1534 .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_122", + "psc_text": "domino bene ualere. (59) Xonnius episcopus a Laudocia, opto uos in domino bene ualere. (60) Pantagatus episcopus ab Attalias, opto uos in domino bene ualere. (61) Flaccus episcopus ab Ieropoli, opto uos in domino bene ualere. (62) Sisinnius episcopus a Perge, opto uos in domino bene ualere. (03) Diogenes episcopus, opto uos in domino bene ualere. (64) Cresconius episcopus, opto uos in domino bene ualere. (65) Nestorius episcopus, opto uos in domino bene ualere. (66) Ammonius episcopus, opto uos in domino bene ualere. (67) Eugenius episcopus, opto uos in domino bene ualere. 1 Licia (Pisidiae) Fed lizia ACy Bizya Hardouin Coleli Hyzia Mansi 2 Aneyra Hardouin Le Quien I 799 ancara AS'Cy Ancyra = Ancyra_ Ferrea (Lydiue); cj. Studien II 85 4 Lato Cou lueto A; cf. 'Ισαὰϰ ev Myτου̃ς in Breurario Melitiano (PG XXV 376 M). Letus fuit oppidum Aegypti na diae; cf. Studien II 85 sq. 5 suscripso", + "candidate_score": 0.642918, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_62_64", + "bdc_text": "4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale . Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ; vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_111", + "psc_text": "u. Sludien II 70—92 ; ibidem p. 92 sq. u. de numero episcoporum et p. 91-97 de prouinciis, ex quibus episcopi conuenerant. ex editoribus praeler Fabrum et Couslantium collati sunt imprimis edilores colleclionum canonum, sc. Binius I 452, Ed. regia III 99 sq., Labbe-Cossart II 710—712, Hardouin I 681—684, Coleti II 742 sq., Mansi III 138 sq. el praeter hos Baronius ad a. 347 n. XCV el Le Quien, Oriens christiamis (Parisiis 1740), quorum coniecturas alxuius momenti inseruimus apparatui critico 3 lectoris commoditaii consulentes singulis episcoporum nominibus numeros continuos uncis rolundis inclusos addidimus sirae A Coelae Eng Coeles Cou cclt. edd. cylae A 6 Raphaniae Hardouin Coleti Le Quien II 921 lamphaniae ACy 6—7 n: 3 et 4 in A coniuncti sunt sub una jormula opto uos etc. de tormula post Geronlii nomen omissa et l. 2 falso addita cj. notam ad 1.2 9 ab Amasias (Helenoponti)] Fed ab amatias", + "candidate_score": 0.642891, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_21", + "bdc_text": "De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_60", + "psc_text": "ii γ 23 iudicum C7 iudicium A 25 sese] se CY se add. y § 18 Altercantibus igitur nobis emerserunt quinque episcopi ex partibus nostris, qui supcrstitcssuperstites de sexto numero eorum, qui ad Mareotam directi fuerant, remanserunt. et talem illis optionem proponunt mittendos esse ex utroque concilio episcopos aliquos ad loca, in quibus Athanasius scelera flagitiaque conimisitcommisit, ut sub testificatione dei cuncta fidcliterfideliter scriberent et, si falsa inuenta fuerint, quae concilio nuntiauimus, ipsi damnemur nec imperatoribus nec concilio nec cuiquam episcopo conqueramur. quodsi uerum constiterit, quod ante diximus, ad numerum nostrum ex uobis quos elegistis, id est, qui Athanasio post damuationemdamnationem communicauerunt, sed et eos, qui Athanasio et Marcello fautores defensoresque sunt, exponamus nec imperatoribus nec concilio nec cuiquam episcopo uestrum aliqui conquerantur..hanc optionem a nostris propositam Ossius et Protogenes orimesqueomnesque eorum socii suscipere tinmerunttimuerunt. § 19 Inmensa autem confluxerat ad Sardiciam multitudo sceleratorum omnium ac perditorum aduentantium de Constantinupoli,", + "candidate_score": 0.640358, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_73_75", + "bdc_text": "2 und unten Nr. 419 . favente domino . Anno 1534 .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_116", + "psc_text": "ab Dorilaio Fed ab dorlaiu A ab Dorylaeo Hardouin a Dorlani y 15 eustacius A 17 Parnaso Cou Hardouin pernaso AC Fab 19 euseuius A 21 Chadimena (Phrygiae) Fed (cf. Studien II 77 sq.) chatimera AC Fab Binius Ed. regia Barnnius Labbe Cathimera Cou Immeria (Osrhoenes) Hardouin 23 a Zelon exgenet. Zηλω̄ν 24 Polidiane (Phoenices) Fed (cf. Georg. Cypr. 982 ἡ ϰώμη Πολιτιανή sub ἐπαϱχἴα Φοινίϰης. Παϱαλίας et Studien II 78) palladianu A Palladiano Cy cett. edd. (31) Pison episcopus a Trocnada, opto uos in domino bene ualeroualere. (32) Cartherius episcopus ab Aspona, opto uos in domino bene ualere. (33) Filetus episcopus a Iuliopoli, opto uos in domino bene ualere. (34) Squirius episcopus a Mareota, opto uos in domino bene ualere. (35) Filetus episcopus a Cratia, opto uos in domino bene ualere. (36) Timasarcus episcopus, opto uos in domino bene ualere. (37) Eusebius episcopus a Magnesia, opto uos in domino", + "candidate_score": 0.637347, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_59_61", + "bdc_text": "cardinali Francisco a Turnone dictus , de summi pontificis romani Clementis , ejus nominis septimi , ad christianissimum regum , in terram Franciam , magnifico adventu , ejusdemque triumphali in urbem Massiliam acceptione» , Lyon 1534 . Vorhanden in : Paris Bibliothèque Nationale ( Signatur :", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_328", + "psc_text": "I 651 et 655 sq., Coleti II 687 sq. et691 sq., Mansi III 38 sq. et 42, praeterea Le Quien, Oriens christianus (Parisiis 1740), Ballerini, S. Leonis Magni Opera III (1757) XLII-XLIX. de singulis nominibus episcoporum el sedium episcopalium u. Sludien II 26 sqq.; de numero episcoporum el de prouinciis, ex quibus conuenerant, «.ib. 60 sq., 64 sqq. 11 Et subscripserunt, qui conuenerant αΔΗ (Incipit subscriptio [suprascriptio D3] episcoporum add. ΔΗ) subscripserunt autem omnes episcopi sic: ego ille episcopus illius ciuitatis et prouinciae illius ita credo, sicut scriptum est supra R et subscripserunt episcopi romane ecclesie legati l' 12 iidem C Cou in add. CCou 1 A tradit nomina textu continuo, Cou sumit a uoce Ossius initium noui capituli 15 ossius A (sic semper), S* osius (hosius M) α, βΡ a H ad D' hispania D*, (hi S. 1.) B5 ispania P cordubensis (cordobensis B2 B5 cortubensisMJ) a, (cordobensis D*", + "candidate_score": 0.636517, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_73_75", + "bdc_text": "2 und unten Nr. 419 . favente domino . Anno 1534 .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_114", + "psc_text": "domino bene ualere. (21) Machedonius episcopus a Birito, opto uos in domino bene ualere. (22) Eusebius episcopus ab Dorilaio, opto uos in domino bene ualere. (23) Basilius episcopus ab Anquira, opto uos in domino bene ualere. (24) Prohaeresius episcopus a Sinopa, opto uos in domino bene ualere. (25) Eustatius episcopus ab Epiphania, opto uos in domino bene ualere. (26) Pancratius episcopus a Parnaso, opto uos in domino bene ualere. (27) Eusebius episcopus a Pergamo, opto uos in domino bene ualere. (28) Sabinianus episcopus at Chadimena, opto uos in domino bene ualere. (29) Bitinicus episcopus a Zelon, opto uos in domino bene ualere. (30) Dominius episcopus a t Polidiane, opto uos in domino bene ualere. 1 Roso Hardouin roeo ACy Rhodo (Ciliciae) Coleti Mansi 2 Eugenius Le Quien I 1029 Lysinia Le Quien I1029 lisicia A Larissa Hardouin Coleti Mansi 4 Docimio Fed docimo ACy 5 Dianius Hardouin (ct. Διάνιος in", + "candidate_score": 0.636349, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_21", + "bdc_text": "De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_52", + "psc_text": "Cou 9 re∗i A 11 faciaem ad A facie ad Cm2 18 cum adhuc γ 20 depositioni Cm2 Cou; cj. p. 49,17 exponendis 25 maiorum A, Ca. c. 28 qm̅ A quando C p. c., Fab 29 morte A 30 iudicumque Cy iuditiumqueA co A quod y 31 qetustas y obscurarentur Fed obscurarunt A, (-rant m2) C obscuraret y commodantcs non rcete lulius urbis Romae episcopus, MaxiininusMaximinus et Ossius ceterique conplures ipsorum concilium apud Serdicam fieri ex imperaturis benignitate sumserunt —, occurrinius ad Serdicam litteris imperatoris conurnticonuenti. quo cum uenissemus, didicimus in media ecclesia Athanasium, Marcellum, omnes sceleratos concilii sententia pulsos et merito singulos pro suis facinoribus praedam- natos cum Ossio et Protogene sedere simul et disputare et - quod est deterius - diuina misteria celebrare. nec confundebatur Protogenes Serdicae episcopus communicare Marcello haeretico, cuius et sectam et reprobunireprobum sensum in concilio quater sententiis episcoporum suscribens propria uoce ipse damnauerat.", + "candidate_score": 0.635958, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_73_75", + "bdc_text": "2 und unten Nr. 419 . favente domino . Anno 1534 .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_125", + "psc_text": "domino bene uaIerc. (69) Demofilus episcopus a Beroe, opto uos in domino bene ualere. (70) Euticius episcopus aFilippopoli, opto uos in domino bene ualere. (71) Seuerus episcopus a Gabula, opto uos in domino bene ualere. (72) Thimotheus episcopus ab Ancialo, opto uos in domino bene ualere. (73) Ualens episcopus a Mursa, opto uos in domino bene ualere. EXPLICIT DECRETUM SVNODl ORIENTALIUM APUD SERDICAM EPISCOPORUM A PARTE ARRIANORUM, QVOD MISERUNT AD AFRICAM. 1 Bosra (= Boslra Arabiae ) Fed gusra AT Gusia Cy 2 Demofilus y demofilius AC 4 Gabula (Syriae) Fed cabula AC edd. Gabala Le Quien II 797 5 Ancialo (Rhudnpes) Fed (cf. Ancialis in Itin. Antonini 229, 2) Anchialo Hardouin ancylu A ancylo SaC anquilo Fab Anchilo Cou 9 quod Cy QUEM x1 V. Epistula syn. Ariminensis et gesta Nicaena(359). Cou VIII Epist. ipsa. Beatissimo et gloriosissimo Augusto Constantio synodus Ariminensis. § 1 Iubente deo et praecepto pietatis", + "candidate_score": 0.634876, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_21", + "bdc_text": "De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_81", + "psc_text": "quietemFad 26 facimus y 21 iis y 30 accipimus A. C a. c. 31 A in mg.: uos magis danati estis qui iulius uel ceteri catholici LXV. Hilarius pars 4. Feder. ó Romae, Ossium et Protogencm et Gaudentium et Maximinum a Triueris damnauit omne concilium secundum antiquissimam legumlegem ut auctores communionis Marcelli et Athanasi ceteroumqueceterorumque sec- leratomm, quique etiam homicidiis Pauli Constantinopolitani (et) cruentis actibus eius communicauerunt. Protogenem namque esse anathematizandum una cum Marcello subscribendo frequenter sententiae in ipsum uel in eius librum inhltap, quique etiam in Paulum Constantinupolitanum sententiam dederunt et illi postea communicauerunt. Gaudentium autem ut inmemorem decessoris sui Cyriaci suscribentis sententiis in sceleratos digne inlatis commixtumque criminibus Pauli, quem etiam impudenter defendebat. Iulium uero urbis Romae ut principem et ducem malorum. qui primus ianuam communionis sceleratis atque damnatis aperuit ceterisque aditum fecit ad soluenda iura diuina defendebatque Athanasium praesumenter atque audaciter, hominem, cuius nec testes nouerat nec", + "candidate_score": 0.634317, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_63", + "bdc_text": "Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ;", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_327", + "psc_text": "1. 32. 3. 34. 6 P = 1. 2. 3. 5. 4. 1 (1) \"Οσιος dnd Snavla; 2 (51) 'Avvιανός 3 (13) Φλωρέντιο 4 (18 uel 48) Δομιτιανός 5 (47) Κάστος 1 (WI 1) osius 2 (WII 23) ammianus de castello pannoniac, 3 (WII 22) florentius de merie pannoniae 4 (WII 49) ilomctius de aoaria eonstantias 5 (WII 27) castus de augusto caesareae modo ex cod. W. apparalui ipsi criiico inseruimus con.ecluras alicuius momenti eliam editorum collectionum canonum ei quidem Cochlaei K III—K IIII. Crabbe P (1551) 333-335, Binii I 439, Ed. rejiae III 40 sq., Labbe-Cossart 11 662-664, Hardouin I 651 et 655 sq., Coleti II 687 sq. et691 sq., Mansi III 38 sq. et 42, praeterea Le Quien, Oriens christianus (Parisiis 1740), Ballerini, S. Leonis Magni Opera III (1757) XLII-XLIX. de singulis nominibus episcoporum el sedium episcopalium u. Sludien II 26 sqq.; de numero episcoporum el de prouinciis,", + "candidate_score": 0.633471, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_73_75", + "bdc_text": "2 und unten Nr. 419 . favente domino . Anno 1534 .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_118", + "psc_text": "uos in domino bene ualere. (43) Eusebius episcopus a Pergamo, opto uos in domino bene ualere. (44) Leucadas episcopus ab Ilio, opto uos in domino bene ualere. (45) Niconius episcopus a Troadosopto uos in domino bene ualere. (46) Adamantius episcopus a Cio, opto uos in domino bene ualere. (47) Edesius episcopus a Coo, opto uos in domino bene ualere. (48) Theodulus episcopus a Neoeaesarea, opto uos in domino bene ualere. (49) Sion episcopus, opto uos in domino bene ualere. 1 l'ison y pyson A Troenada (Galatiae) Fed (cf. Basilius Notit. 277 ó Τϱοϰνάδων et Studien II 79) troada ACy (sell cf. infra n. 45 Niconius ep. a Trnados) Tcnedo Hardouin Coleli Mansi 3 ab lleliopoli Hardauin Coleti Mansi 4 Squirius Fed (cl. in Sludien II 79-81 uarias formas 'Ισχυᾱς, 'Ισχυϱίων, Seyrus, Scyras, Squiras) quirius A, sed Quirius decinatur n Κύϱιος et est nomen diuersum; cf. infra n. 38 Quirius ep.", + "candidate_score": 0.63102, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_73_75", + "bdc_text": "2 und unten Nr. 419 . favente domino . Anno 1534 .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_117", + "psc_text": "Filetus episcopus a Iuliopoli, opto uos in domino bene ualere. (34) Squirius episcopus a Mareota, opto uos in domino bene ualere. (35) Filetus episcopus a Cratia, opto uos in domino bene ualere. (36) Timasarcus episcopus, opto uos in domino bene ualere. (37) Eusebius episcopus a Magnesia, opto uos in domino bene ualere. (38) Quirius episcopus a Filadelfia, opto uos in domino bene ualere. (39) Pison episcopus ab Adanis, opto uos in domino bene ualere. (40) Thimotheus episcopus, opto uos in domino bene ualere. (41) Eudemon episcopus a Thaneos, opto uos in domino bene ualere. (42) Callinicus episcopus a Pelusio, opto uos in domino bene ualere. (43) Eusebius episcopus a Pergamo, opto uos in domino bene ualere. (44) Leucadas episcopus ab Ilio, opto uos in domino bene ualere. (45) Niconius episcopus a Troadosopto uos in domino bene ualere. (46) Adamantius episcopus a Cio, opto uos in domino bene ualere. (47) Edesius", + "candidate_score": 0.630819, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_73_75", + "bdc_text": "2 und unten Nr. 419 . favente domino . Anno 1534 .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_115", + "psc_text": "bene ualere. (30) Dominius episcopus a t Polidiane, opto uos in domino bene ualere. 1 Roso Hardouin roeo ACy Rhodo (Ciliciae) Coleti Mansi 2 Eugenius Le Quien I 1029 Lysinia Le Quien I1029 lisicia A Larissa Hardouin Coleti Mansi 4 Docimio Fed docimo ACy 5 Dianius Hardouin (ct. Διάνιος in Basil. M. ep. 51 [PG XXXII 389 Jf]) Dianaeus Cou dion A 7 Eudoxius Cou Hardouin eudosius A Germanicia Cou Hardouin germaniae A Ger- mania C Fab 9 Ciliciae add. Fed; cf. Studien II 75 11 Birito (Βηϱυτοῡ) Fed uirito AS2 Cou Beryto Cm2 Hardouin Coleti Mansi 12 euseuius A ab Dorilaio Fed ab dorlaiu A ab Dorylaeo Hardouin a Dorlani y 15 eustacius A 17 Parnaso Cou Hardouin pernaso AC Fab 19 euseuius A 21 Chadimena (Phrygiae) Fed (cf. Studien II 77 sq.) chatimera AC Fab Binius Ed. regia Barnnius Labbe Cathimera Cou Immeria (Osrhoenes) Hardouin 23 a Zelon", + "candidate_score": 0.62873, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_63", + "bdc_text": "Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ;", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_111", + "psc_text": "u. Sludien II 70—92 ; ibidem p. 92 sq. u. de numero episcoporum et p. 91-97 de prouinciis, ex quibus episcopi conuenerant. ex editoribus praeler Fabrum et Couslantium collati sunt imprimis edilores colleclionum canonum, sc. Binius I 452, Ed. regia III 99 sq., Labbe-Cossart II 710—712, Hardouin I 681—684, Coleti II 742 sq., Mansi III 138 sq. el praeter hos Baronius ad a. 347 n. XCV el Le Quien, Oriens christiamis (Parisiis 1740), quorum coniecturas alxuius momenti inseruimus apparatui critico 3 lectoris commoditaii consulentes singulis episcoporum nominibus numeros continuos uncis rolundis inclusos addidimus sirae A Coelae Eng Coeles Cou cclt. edd. cylae A 6 Raphaniae Hardouin Coleti Le Quien II 921 lamphaniae ACy 6—7 n: 3 et 4 in A coniuncti sunt sub una jormula opto uos etc. de tormula post Geronlii nomen omissa et l. 2 falso addita cj. notam ad 1.2 9 ab Amasias (Helenoponti)] Fed ab amatias", + "candidate_score": 0.623895, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_13", + "bdc_text": "ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa002.opp-lat1_window_372", + "psc_text": "moribus ac disciplinis turbare euangelicam ueritatem persistebat nouis praedicationibus. et hoc ita saepe est, ut, cum incrementa uitiorum detrimenta in amore dei fecerint, uesanum drprauatae scientiae studium increscat. igitur ad tollendum ex episcopatu Fotinum, qui ante biennium iam in Mediolanensi synodo erat hereticus damnatus, ex plurimis prouinciis congregantur sacerdotes, hoc magis solliciti atque anxii turbari rursum miscerique omnia, quod iam pridem plures episcopos reos uel falsorum in Athanasio iudiciorum uel communionis heresis Arrianae ab ecclesia fuerat necesse resecari. quam oportunitatem nancti Ursacius et Ualens KomanaeRomanae plebis episcopum adeunt, recipi se in ecclesiam deprecantur et in communionem per ueniam admitti rogant. Iulius ex consilio ueniam, quam orabant, inpertit, ut cum lucro catholicae ecclesiae uires quoque detraheret Arrianis, cum eos, qui unitatem ante turbauerunt, consilii huius et audaciae paenitentes in communionem catholicam per ueniam reconciliatae pacis admitteret. (20) et quia non est nisi de ueritate confessio, nisi de uitio paenitentia, nisi uenia", + "candidate_score": 0.623743, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 15, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "stoa0040.stoa054.opp-lat1", + "max_score": 0.693416, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa054.opp-lat1_window_81", + "psc_text": "sic mala nostra non ad hoc solum supernus medicus sanat, ut illa iam non sint, sed ut de cetero recte ambulare possimus; quod quidem etiam sani non nisi illo adiuuante poterimus. nam medicus homo cumsanauerit hominem, iam de cetero sustentandumelementiset alimentis corporalibus, ut eadem sanitas apto subsidio eonualescatconualescat atque persistat, deo dimittit, qui praebet ista in carne uiuentibus. cuius erant etiam illa quae, dum curaret, adhibebat. non enim quemquam medicus ex his rebus, quas ipse creauerit, sanat, sed ex illius opibus, qui creat omnia necessaria sanis atque uitiosis. ipse autem deus, cum per mediatorem dei et hominum hominem Christum Iesum 5 cf. Rom. 7, 23 9. 14 Pelagius 29 cf. I Tim. 2, 5 1 subsequta P 2 semetipsos L 4 contemserat (p s. m ml) LD, P 10 huic etiamEbd 11 subueniri (i s. fin. e) F, bd necessumd 12 huiusce Dm2PRVCEd huiuscemodi b 13 necessarium LDm1C 15 paratus", + "candidate_score": 0.693416, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5_7", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa054.opp-lat1_window_81", + "psc_text": "sic mala nostra non ad hoc solum supernus medicus sanat, ut illa iam non sint, sed ut de cetero recte ambulare possimus; quod quidem etiam sani non nisi illo adiuuante poterimus. nam medicus homo cumsanauerit hominem, iam de cetero sustentandumelementiset alimentis corporalibus, ut eadem sanitas apto subsidio eonualescatconualescat atque persistat, deo dimittit, qui praebet ista in carne uiuentibus. cuius erant etiam illa quae, dum curaret, adhibebat. non enim quemquam medicus ex his rebus, quas ipse creauerit, sanat, sed ex illius opibus, qui creat omnia necessaria sanis atque uitiosis. ipse autem deus, cum per mediatorem dei et hominum hominem Christum Iesum 5 cf. Rom. 7, 23 9. 14 Pelagius 29 cf. I Tim. 2, 5 1 subsequta P 2 semetipsos L 4 contemserat (p s. m ml) LD, P 10 huic etiamEbd 11 subueniri (i s. fin. e) F, bd necessumd 12 huiusce Dm2PRVCEd huiuscemodi b 13 necessarium LDm1C 15 paratus", + "candidate_score": 0.692873, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa054.opp-lat1_window_80", + "psc_text": "29 Adtendite sancsane uigilanter quomodo dixerit: adhibet quidem ptiametiam huic parti, si quando necessarium fuerit, misericordiam suam deus, quia homini post peccatum ita subuenire necesse est, non quia deus causam huius necessitatis optauerit. uidetisne quemadmodum non dicat necessariam misericordiainmisericordiam dei ut nOli peccemus, scd quia peccauimus? deinde subiungit: sed et medicus ad curandum iam uulneratum paratus esse debet; non debet autem ut sanus uuhneretur optare. si ista similitudo rebus de quibus agimus congruit, certe uulnerari non potest natura humana peccato, quoniam peccatum nulla substantia est. sicut ergo uulnere uerbi gratia claudicans ideo curatur, ut sanato malo praeterito futurus dirigatur incessus, sic mala nostra non ad hoc solum supernus medicus sanat, ut illa iam non sint, sed ut de cetero recte ambulare possimus; quod quidem etiam sani non nisi illo adiuuante poterimus. nam medicus homo cumsanauerit hominem, iam de cetero sustentandumelementiset alimentis corporalibus, ut eadem sanitas apto subsidio eonualescatconualescat atque persistat,", + "candidate_score": 0.690258, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_63_65", + "bdc_text": "Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ; vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 . coniunxi , quo te vel ocupatissimum oblectarem etiam spectro cathedra Petri digno .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa054.opp-lat1_window_208", + "psc_text": "pertractare quid opus est? maxime quoniam me in huiusmodi quorumlibet hominum scriptis libcrumliberum — quia solis canonicis debeo sine ulla recusatione consensum — nonnihil mouet quod de illius scriptis, cuius nomen non ibi inueni, ille posuit: oportuit magistrum doetoremque uirtutis ho mini simillimum fieri, ut uincendo peccatum doceat hominem uincere posse pecc atu m. quomodo enim dictum sit, auctor huius sententiae uiderit 4 Matth. 6, 12 26 Pelagius oportuit-peccatum] cf. F. Lactantir Diu. instit. IV 24 (CSEL XIX 373, 17 ed. S. Brandt) 1 pri V uel heri b dum]cū V odie L 7 adiuuande (t s. d ml) R 9 quemquam (e ex a) VEm2 10 negauerint DmZRCEbd negauerint V 11 possint Dm2RCEbd possint V qualicumque R 12 et] ut LDml PVBEml 13 tractatoriam (ū s. i ml) E 14 iis d 16 etiam nonnihil bd 19 nolim DRVCEd et qui V 20 fin. quia (i s.l.) VE illa", + "candidate_score": 0.655354, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_3_5", + "bdc_text": "April verließ ) an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa054.opp-lat1_window_59", + "psc_text": "ueni nocare iustos, sed poceatorcspeccatores. unde dicit et apostolus: fidelis sermo etomui acceptione dignus. quia Christus Iesus uenit in mundum peccatores saluos facere. et iste contra fidelem sermonem et omni acceptione dignum dicit 'uon debuisse hanc aegritudinem contrahi peccatis, ne ad hoc esset ista poena peccati, ut committerentur plura peccata'. quaeritur etiam paruulis tantus medicus opitulator et iste dicit: quid quaeritis? sani sunt propter quos medicum quaeritis. nec ipse primus homo ideo morte damnatuadamnatus est; nam postea non peeeauitpeccauit. quasi aliquid postea de perfectione iustitiae piuseius audierit, uisinisi quod commendat ecclesia et ipsum domini 11 Ps. 101, 5 16 cf. Matth. 1, 21 17 Matth. 9, 12. 13 20 I Tim. 1, 15 23 Pelagius 26 Pflagius 1 a subst.-est om. B ■ 3 esse B pr. substantia∗R 4 abstineatur Eug. ualetudinis Lm2Dm1 BE ˙ 5 exhauriatur R 6 cybum P (semper) 7 si sic YE 8 alt. substantia est", + "candidate_score": 0.649844, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_3_5", + "bdc_text": "April verließ ) an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa054.opp-lat1_window_228", + "psc_text": "in nobis, sed per spiritum sanctum qui datus cstest nobis. et quod dicit idem martyr: tempum sanctum est deo mens pura et altare optimum est ci cor 2cf. Exp. euang. sec. Luc. 117 6 cf. Eph.2,3 9 Pelagius ex loh. Constant. quodam tract., cf. Hieron. Epist. 133, 3 (XXII 1551 M) 20 Pelagius ex Xysti episcopi tract. (cf. etiam August. Retract.) 24 cf. Rom. 5,5 27 Xysti episc. tract. 2 dixcrit] scripserit b 3 post inposs. add. s. l. e Vm2 7 in s. I. Rml 9 episcopus om.V, s.l.E 11 maligna Vm1Em1 12 arbitrii (i fin. m2 ex o) R 13 non id] nunc d de—agitur om. V Em1 14in hac uita] uitiatad scd agitur] agitur et d 16 sibi s.l.Vni2 possit LDm1 PEm1 posse (e in ras.) r possi B 18 V in mg.m2 adnolat: Hoc in libro retractationu corrigit, qnrii hęc n xistus martyr xysti (sic pro", + "candidate_score": 0.649721, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 16, + "cf_id": "cf028", + "work_id": "stoa0034.stoa001.opp-lat1", + "max_score": 0.692816, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0034.stoa001.opp-lat1_window_96", + "psc_text": "an sine ullius adiunctione materiae id est medicaminis alicuius ad tactum morbos iusserit ab hominibus euolare, imperio aut fecerit et emori ualetudinum causam et debilium corpora ad suas remeare naturas. Christus enim scitur aut admota partibus debilitatis mann aut uocis simplicis iussione aures aperuisse surdorum, exturbasse ab oculis caecitates, orationem dedisse mutis, articulorum uincula relaxasse, ambulatum dedisse contractis, uitiligines querqueras atque intercutes morbos omniaque alia ualetudinum genera, quae humana corpora sustinere nescio qua uoluit inportuna -4 crudelitas, uerbo solitus imperioque sanare. quid simile dii omnes, a quibus opem dicitis aegris et periclitantibus latam ? qui si quando ut fama est nonnullis adtribuere medicinam, aut cibum aliquem iusserunt capi aut qualitatis alicuius ebibi potionem aut herbarum et graminum sucos superponere inquietantibus causis, ambulare, cessare aut re aliqua quae officiat abstinere. quod esse non magnum nec admirationis alicuius stupore condignum promptum est, si nolueritis attendareattendere: et medici enim sic curant, animal humi", + "candidate_score": 0.692816, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0034.stoa001.opp-lat1_window_96", + "psc_text": "an sine ullius adiunctione materiae id est medicaminis alicuius ad tactum morbos iusserit ab hominibus euolare, imperio aut fecerit et emori ualetudinum causam et debilium corpora ad suas remeare naturas. Christus enim scitur aut admota partibus debilitatis mann aut uocis simplicis iussione aures aperuisse surdorum, exturbasse ab oculis caecitates, orationem dedisse mutis, articulorum uincula relaxasse, ambulatum dedisse contractis, uitiligines querqueras atque intercutes morbos omniaque alia ualetudinum genera, quae humana corpora sustinere nescio qua uoluit inportuna -4 crudelitas, uerbo solitus imperioque sanare. quid simile dii omnes, a quibus opem dicitis aegris et periclitantibus latam ? qui si quando ut fama est nonnullis adtribuere medicinam, aut cibum aliquem iusserunt capi aut qualitatis alicuius ebibi potionem aut herbarum et graminum sucos superponere inquietantibus causis, ambulare, cessare aut re aliqua quae officiat abstinere. quod esse non magnum nec admirationis alicuius stupore condignum promptum est, si nolueritis attendareattendere: et medici enim sic curant, animal humi", + "candidate_score": 0.692249, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5_7", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. .", + "psc_chunk_id": "stoa0034.stoa001.opp-lat1_window_96", + "psc_text": "an sine ullius adiunctione materiae id est medicaminis alicuius ad tactum morbos iusserit ab hominibus euolare, imperio aut fecerit et emori ualetudinum causam et debilium corpora ad suas remeare naturas. Christus enim scitur aut admota partibus debilitatis mann aut uocis simplicis iussione aures aperuisse surdorum, exturbasse ab oculis caecitates, orationem dedisse mutis, articulorum uincula relaxasse, ambulatum dedisse contractis, uitiligines querqueras atque intercutes morbos omniaque alia ualetudinum genera, quae humana corpora sustinere nescio qua uoluit inportuna -4 crudelitas, uerbo solitus imperioque sanare. quid simile dii omnes, a quibus opem dicitis aegris et periclitantibus latam ? qui si quando ut fama est nonnullis adtribuere medicinam, aut cibum aliquem iusserunt capi aut qualitatis alicuius ebibi potionem aut herbarum et graminum sucos superponere inquietantibus causis, ambulare, cessare aut re aliqua quae officiat abstinere. quod esse non magnum nec admirationis alicuius stupore condignum promptum est, si nolueritis attendareattendere: et medici enim sic curant, animal humi", + "candidate_score": 0.691533, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6_8", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. . Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII .", + "psc_chunk_id": "stoa0034.stoa001.opp-lat1_window_96", + "psc_text": "an sine ullius adiunctione materiae id est medicaminis alicuius ad tactum morbos iusserit ab hominibus euolare, imperio aut fecerit et emori ualetudinum causam et debilium corpora ad suas remeare naturas. Christus enim scitur aut admota partibus debilitatis mann aut uocis simplicis iussione aures aperuisse surdorum, exturbasse ab oculis caecitates, orationem dedisse mutis, articulorum uincula relaxasse, ambulatum dedisse contractis, uitiligines querqueras atque intercutes morbos omniaque alia ualetudinum genera, quae humana corpora sustinere nescio qua uoluit inportuna -4 crudelitas, uerbo solitus imperioque sanare. quid simile dii omnes, a quibus opem dicitis aegris et periclitantibus latam ? qui si quando ut fama est nonnullis adtribuere medicinam, aut cibum aliquem iusserunt capi aut qualitatis alicuius ebibi potionem aut herbarum et graminum sucos superponere inquietantibus causis, ambulare, cessare aut re aliqua quae officiat abstinere. quod esse non magnum nec admirationis alicuius stupore condignum promptum est, si nolueritis attendareattendere: et medici enim sic curant, animal humi", + "candidate_score": 0.670726, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_69_71", + "bdc_text": "Omnia enim Coricaeis Korrigiert aus : Corizaeis . plenaEs hat überall geheime Zuhörer , vgl . Adagia 1 , 2 , 44 ( LB II 87f). .", + "psc_chunk_id": "stoa0034.stoa001.opp-lat1_window_717", + "psc_text": "audire debere, immo quod quisque conceperit sub obscuris et tacitis sensibus, cognitione anticipata praesumere, atque ut astra sol luna, cum supra terras meant, omnibus omnino cernentibus statim sunt et ubique praesentes, ita quoque conuenit audientiam numinum nulli esse clausam linguae semperque esse praesentem, quamuis ad eam uoces regionibus ex distantibus confluant. hoc est enim proprium deorum, conplere omnia ui sua, non partiliter uspiam sed ubique esse totos, non adesse non abesse, non cenatum ad Aethiopas vergerepergere et post dies bis senos priuatum ad domicilium redire. § 5 quod si ita non erit, tollitur omnis spes opis et erit in dubio, audiamini ab dis necne, si quando res sacras caerimoniarum conficitis debitis. constituamus enim noscendae rei causa templum numinis alicuius esse apud Canarias insulas, eiusdem apud ultimam Thylen, eiusdem apud Seras esse, apud furuos Garamantas et si qui sunt alii quos ab sui notitia maria montes siluae et quadrini disterminant cardines:", + "candidate_score": 0.658802, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_71", + "bdc_text": "plenaEs hat überall geheime Zuhörer , vgl . Adagia 1 , 2 , 44 ( LB II 87f). .", + "psc_chunk_id": "stoa0034.stoa001.opp-lat1_window_717", + "psc_text": "audire debere, immo quod quisque conceperit sub obscuris et tacitis sensibus, cognitione anticipata praesumere, atque ut astra sol luna, cum supra terras meant, omnibus omnino cernentibus statim sunt et ubique praesentes, ita quoque conuenit audientiam numinum nulli esse clausam linguae semperque esse praesentem, quamuis ad eam uoces regionibus ex distantibus confluant. hoc est enim proprium deorum, conplere omnia ui sua, non partiliter uspiam sed ubique esse totos, non adesse non abesse, non cenatum ad Aethiopas vergerepergere et post dies bis senos priuatum ad domicilium redire. § 5 quod si ita non erit, tollitur omnis spes opis et erit in dubio, audiamini ab dis necne, si quando res sacras caerimoniarum conficitis debitis. constituamus enim noscendae rei causa templum numinis alicuius esse apud Canarias insulas, eiusdem apud ultimam Thylen, eiusdem apud Seras esse, apud furuos Garamantas et si qui sunt alii quos ab sui notitia maria montes siluae et quadrini disterminant cardines:", + "candidate_score": 0.65339, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_66", + "bdc_text": "O tempora , o mores ! Vgl. Otto 343 , Nr. 1757 .", + "psc_chunk_id": "stoa0034.stoa001.opp-lat1_window_355", + "psc_text": "est, nihil tardum. tempus enim a finibus et extremitatibus noscitur, quae habere non potest perpetua series et immoderata continuatio saeculorum. quid enim si res ipsae, quibus opem conueniebat ferri, opportunitatem istam temporis exigebant? quid si alterius condicionis antiqua, alterius fuere sequentia? quid si priscis aliter subueniri, aliter debuit posterioribus consuli? nonne litteras auditis commemorantes uestras fuisse homines olim semideos, heroas, cum immanibus corporibus atque uastis? non infantes sub uberibus matrum centenarios legitis edidisse uagitunauagitum, quorum ossa uariis in regionibus eruta uix repertoribus fecerunt fidem humanorum reliquias esse membrorum? potest ergo fieri, ut tum demum emiserit Christum deus omnipotens, deus solus, postquam gens hominum fractior et infirmior coepit nostra esse natura. si quod hodie factum est, ante milia fieri oportuisset annorum, fecisset istud rex summus, aut si post totidem milia id quod hodie factum est debuisset inpleri, nihil deum cogebat necessarias temporum non expectare mensuras. rationibus fixis peraguntur res eius et", + "candidate_score": 0.626647, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_54", + "bdc_text": "Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat .", + "psc_chunk_id": "stoa0034.stoa001.opp-lat1_window_311", + "psc_text": "neque ullam posse comprehendere ueritatem positarum nec ante oculos rerum, pro comperto habere et cognito quidquid sibi esse suasisset nec pro suis suspicionibus haesitare litigiosas serere atque intendere quaestiones, omnia ista nos linquere et posthabere praecepit neque in res eas quae sint a nostra procul cognitione dimotae infructuosas inmittere cogitationes, sed, quantum fieri potis est, ad dominum rerum tota mente atque animo proficisci, sustolli ab his locis atque in eum traducere suspensas pectoris conuersiones, memoriam eius habere perpetuam et licet nulla possit imaginatione formari, auras tamen nescio quas eius sibi contemplationis adfingere: rebus enim ex omnibus, quas augustae continet diuinitatis 1 id est sapor seclusit Heraldus: ut est sapor Meursius id est sapor et cetera] odor et color, et Urs 3 sunt P 4 vel add Gel oloris Sdb colorisne Urs 9 aut factum Salm opor- tuerit non P esse aut non esse Klussmannus 10' nequeunt P 13 mille P", + "candidate_score": 0.625806, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 17, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1", + "max_score": 0.692121, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_4_6", + "bdc_text": "an die Tagsatzung in Baden vom 5 . Mai 1534 , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 169 . homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_827", + "psc_text": "medicus minatur ut corrigat, tenet ut curet. aeger primo medici personam requirit, si sit idoneus a quo sanan sanari se posse praesumat; ubi medicinae audiuit auctorem, remedium poposcit, salutem inuenit. denique ab accedente non solum expulit caecitatem, 4 *Gen. 3, 9 8 *Gen. 3,8 11 cf. Eph. 1,20--21 12 cf. I loh. 1, 5 13 cf. Act. 9,3sqq. 18 Act. 9, 4-5 20 *Act. 9, 5-6 2 Christo] add. non Cm2av 3 requiret B 6 matutinus] add.entBCftav 7 omnes B hominis p peccata tenebrosa av ideoque fJav habes quia om. /3 9 . 10 uesperum fJ 9 misterium ABfi 10 liberaberis BCmlftav. 12 uespera {iav 13 Saulo in] in alio fJ 14 caecatus] add. est BCfJb 16 amisset A 17 innouerat BCml agnouerat jS agnouerit av quia scripsi qui coid. av 20 lesus] add. Nazarenus Cv 21 est tibi BC aduersum Bml 23 oportet tacere (iau utrumque Bml utrimque (tav", + "candidate_score": 0.692121, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5_7", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_980", + "psc_text": "medicinam, cum uulnera sua curare non possit. § 3 et ideo, si quis ad huiusmodi medicum confugerit, prius necesse est patrimonium suum omne consumat quam profectum sanitatis accipiat, sicut illa mulier in euangelio, quae per duodecim annos fluentem sanguinem corporalium uoluptatum statuere non potuit, nisi posteaquam confugit ad Christum. intellexit enim, quod nemo perfectus medicus nisi qui descendisset e caelo, de quo cognouerat dictum: misit uerbum suum et sanauit 8 *Ioh. 6, 69-70 16 cf. Ps. 9,15 24 cf. Luc. 8,43—44 28 Ps. 106,20 1 legem C deiecit BCml 2 deiecit Cml urgueri A 3 legem tiv 4 ♦ethee AC cetteae B cethei fJ Ethaeae a in dicione] indicio BfJa 5 desistata Bml E 6 amorreus codd. Amorrhaeus v 12 se om. b uel separatur om. {la, cj. cap. 26 sub tin. sed cet.] sensus imperfeclus et obscurus; ui* detur intellegendum: 'cognoscit Christum' uel 'potest esse cum Christo' uel, ut", + "candidate_score": 0.683189, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5_7", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_542", + "psc_text": "restringat audaciam, misericordia principum reos subtrahat poenae. recognoscit igitur propheta culpam suam, uidet uulnera, curari postulat. qui sanari uult, argui non reformidat, sed non uult argui in furore, sed in uerbo dei. uerbum dei sanitas est; sic enim legimus: misit uerbum suum, et sanauit eos. non uult erudiri in ira, sed in doctrina, ut si medicum roges, ne secet uulnus tuum, sed medicamentum apponat. urget medicamento, sed non secat, est dolor, sed non supra mensuram doloris, mordet, sed non cruentat. 3 Ps. 93,12 10 cf. cap. 2 extr. 13 Ps. 77, 49 16 imitamini cet.] significare uidetur caedem Thessalonicensem iussu Theodosiia. 390 perpetratam; cf. cap. 43 22 Ps. 106, 20 2 pedeusis a paydeusis fJ 4 cum] aut BCml 5 uendicat Cml 8 quur AmlB misereris Bml 10 supra om. F de die irae] diem irae B (post longiorem ras.) C, om. fJav 11 quo quoquam C 12 incidit om.", + "candidate_score": 0.682145, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_657", + "psc_text": "medicus quae singulis uulneribus medicamenta conueniant, cuius ulceris putredo ferro sit amputanda, ne in totius corporis serpat exitium. § 2 si dixerit medicus medicinae genus, quo curari aeger debeat, et ille fastidiat, discedit medicus et aegrum relinquit. uide eum, qui curari uelit, omni genere medico adquiescentem, adtende ordinem. aperit primo uulnera sua medico et dicit: 'cura me, sed rogo ne in ira tua, quia non sustinent duram medicinam infirmitates meae'. medicina Christi correptio est; corripit enim dominus quem uult conuertere. ideo et Paulus ad medicum dicit: argue obsecra increpa. non ergo recusat curari qui petit argui, sed leuari uult poenam, ne iracundia arguatur et impetu irae corripiatur. cap. 57 § 1 Et uide processum. primo petit argui, postea, quod maius est, corripi. deinde non solum confitetur peccata sua, sed etiam numerat et accusat; non uult enim sua latere delicta. nam ut febres, cum in alto sunt, non queunt mitigari, cum", + "candidate_score": 0.679134, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_24_26", + "bdc_text": "Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. . Lucifuga enim est pessime conscius sibiClemens VII . erschien seinen Zeitgenossen als wankelmütig und unentschlossen , s. Pastor IV/2 , 545-547. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_826", + "psc_text": "lux pit sit ? denique Saulo in itinere lux refulsit, quando ei Christus occurrit, unde etiam lumine dei refulgente caecatus persecutor. cur ergo caecatus, nisi quia non agnouerat Christum? nam si cognouisset lucis arbitrum, non amisisset lumen oculorum. denique et ubi agnouit recepit. iudicio est quod non nouerat Christum, quia audita uoce: Saule Saule, quid me persequeris? respondit: quis es, domine? non quaesisset quis esset, si cognouisset. § 3 unde et dominus quasi ignoranti dicit: ego sum Iesus quem tu persequeris. durum tibi est aduersus stimulum calcitrare. et ille dixit: domine, quid me facere oportet? uide congruentia utrorumque magisteria. medecus medicus minatur ut corrigat, tenet ut curet. aeger primo medici personam requirit, si sit idoneus a quo sanan sanari se posse praesumat; ubi medicinae audiuit auctorem, remedium poposcit, salutem inuenit. denique ab accedente non solum expulit caecitatem, 4 *Gen. 3, 9 8 *Gen. 3,8 11 cf. Eph. 1,20--21 12 cf.", + "candidate_score": 0.675859, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_23_25", + "bdc_text": "Pastor IV/2 , 582-584. . Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. . Lucifuga enim est pessime conscius sibiClemens VII .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_826", + "psc_text": "lux pit sit ? denique Saulo in itinere lux refulsit, quando ei Christus occurrit, unde etiam lumine dei refulgente caecatus persecutor. cur ergo caecatus, nisi quia non agnouerat Christum? nam si cognouisset lucis arbitrum, non amisisset lumen oculorum. denique et ubi agnouit recepit. iudicio est quod non nouerat Christum, quia audita uoce: Saule Saule, quid me persequeris? respondit: quis es, domine? non quaesisset quis esset, si cognouisset. § 3 unde et dominus quasi ignoranti dicit: ego sum Iesus quem tu persequeris. durum tibi est aduersus stimulum calcitrare. et ille dixit: domine, quid me facere oportet? uide congruentia utrorumque magisteria. medecus medicus minatur ut corrigat, tenet ut curet. aeger primo medici personam requirit, si sit idoneus a quo sanan sanari se posse praesumat; ubi medicinae audiuit auctorem, remedium poposcit, salutem inuenit. denique ab accedente non solum expulit caecitatem, 4 *Gen. 3, 9 8 *Gen. 3,8 11 cf. Eph. 1,20--21 12 cf.", + "candidate_score": 0.670217, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_18", + "bdc_text": "Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1203", + "psc_text": "quae est ista inopia, quam excidisse deo nostro et domino conqueratur ? non otiosa est inopia nisi forte ea, quae protectorem deum et remuneratorem babere consueuerit. § 2 si enim est inopia cui patet regnum caelorum, recte isti inopiam suam diuinis excidisse sensibus arbitrabantur, qui animam suam humiliatam in puluerem deplorabant et uentrem suum in terra haerere dicebant; qui autem in terra haerent, uidentur diuina benedictione priuari. quae sit ergo ista inopia, audi: beati enim pauperes spiritu, ipsorum enim est regnum caelorum. § 3 si ergo beata paupertas est cui patet caelum, terrenas istas diuitias neglegamus, corporalem redundantiam declinemus. sequamur gesta apostolorum, ante quorum pedes unusquisque quod habebat pecuniae ex suorum agrorum pretio conferebat, ut pauperibus dispensaretur. § 4 istam ergo mopiam inopiam euangelicam hi sancti uin uiri multo ante exercere coeperant et ideo dicebant: obliuisceris inopiam nostram? tale est hoc quale illud apostolicum: ecce nos 2 cf. Col. 2,", + "candidate_score": 0.664265, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_62_64", + "bdc_text": "4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale . Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ; vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_937", + "psc_text": "quatnos D quatuor CFav 28 nisi C uobis, ubicumque praedicatum fuerit euangelium, et apostolus: miror quod sic tam cilo cito transferimini in aliud euangelium quod non est aliud, nisi aliqui sunt qui uos peruertunt, et alibi: notum enim facio uobis, fratres, euangelium, nec usquam habes aliter de corpore isto quattuor librorum nisi euangelium significatum. denique quia unum corpus est etiam psalmorum, scriptura dixit: in decachordo psalterio cum cantico in cithara. sed iterum quia quinque libri sunt, dixit alibi: in uasis psalmorum. cap. 39 § 1 Pulchre autem quinque libri et unum psalterium, quoniam quinque sensibus homo exterior uiuificatur et rursus quinque spiritalibus sensibus ille absconditus cordis homo noster consummatur interior, qui solus ante deum locuples Petri apostoli testimonio repperitur. qui habet, inquit, aures audiendi audiat. habes unum sensum. § 2 et sicut sunt qui oculos habent et non uident, ita sunt qui oculis non uidentibus plus uidere creduntur. unde et", + "candidate_score": 0.664253, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_18", + "bdc_text": "Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_174", + "psc_text": "tribulor, uelociter exaudi me. pauperetdolensegosum. cap. 3 § 1 Ueni, Paule, interpretare nobis, qua ratione dominus caeli atque terrarum se pauperem dixerit, quae sit ista paupertas. tu 1 *Ps. 35,1 5 *Ps. 35, 6-7 11 Ps. 89, 1 23 Ps. 68,18. 3G 1 inquid BC 2 quod av 3 descripsisse Dml testatur fJ 4 hic dictus Fml 5 inquid C 7 alt. sicut om. Bmlfiav 8 abissus D 9 sunt sed diuinae (t quod] add. no BCml, del. Cm2 10 dici] dei BCml, del. Cm2, om. A hunc] nunc F 11 moisi A 13 salutaris {J fort. recie 14 abissus A honorificentium B 15 conditionem codd. av asscriberet A ascriberet Bftv 16 ausisse ABCml 19 ipsos pav 20 fuisse tantis flav fuisse] suis ee (ee in ras.) B 21 hii C 22 acerbandam scripsi aceruandam codd. av 27 dixerit] add. et v certe illum diuitem dixisti; quomodo idem diues et", + "candidate_score": 0.657569, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_50", + "bdc_text": "Praeterea sic attemperatum negocium , ut conscias etiam urbes , qui [ ! ] sunt a Christo Gemeint sind evangelische Städte Deutschlands .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_370", + "psc_text": "ergo av 17 ergo infirmitas Cm2fiav 18 sicut] add. ipsi apostolo v 19 consumatur A 20 ipse om. v te medicum DF 22 consumauit AB 23 mutuabitur Fml soluit 3v 25 conuenit personae v 26 fenerantem codd. v foenerantem a § 2 unam mnam accepit, duas reddidit, duas accepit, quattuor reddidit, quinque accepit, decem reaaiait. non ligauit m in suaario sudario qUOd acceperat, sed nummulariis erogauit et quod erogauerat cum usuris recepit. ita et accipientem a peccato maximo liberauit, ne apud eum pecunia domini deperiret, et ipse ut decem ciuitatibus praeficeretur emeruit. quae sint decem ciuitates in epistulis recognosce quas scripsit, etsi apostoli praescripto numero non teneantur, quibus dictum est: § 3 ite per orbem uniuersum et praedicate euangelium uniuersae creaturae. hicergo ab Hierusalem per orientem et Illyricum et Italiam domini pecuniam dispensauit. et ne quis putaret quod suam faeneraret, domini esse pecuniam testabatur dicens: his autem qui matrimonio iuncti", + "candidate_score": 0.65669, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_49_51", + "bdc_text": "und Philipp von Hessen. . Praeterea sic attemperatum negocium , ut conscias etiam urbes , qui [ ! ] sunt a Christo Gemeint sind evangelische Städte Deutschlands . rerum omnium , esse nec abhorrere a Galli conatibus vero simile putem .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_370", + "psc_text": "ergo av 17 ergo infirmitas Cm2fiav 18 sicut] add. ipsi apostolo v 19 consumatur A 20 ipse om. v te medicum DF 22 consumauit AB 23 mutuabitur Fml soluit 3v 25 conuenit personae v 26 fenerantem codd. v foenerantem a § 2 unam mnam accepit, duas reddidit, duas accepit, quattuor reddidit, quinque accepit, decem reaaiait. non ligauit m in suaario sudario qUOd acceperat, sed nummulariis erogauit et quod erogauerat cum usuris recepit. ita et accipientem a peccato maximo liberauit, ne apud eum pecunia domini deperiret, et ipse ut decem ciuitatibus praeficeretur emeruit. quae sint decem ciuitates in epistulis recognosce quas scripsit, etsi apostoli praescripto numero non teneantur, quibus dictum est: § 3 ite per orbem uniuersum et praedicate euangelium uniuersae creaturae. hicergo ab Hierusalem per orientem et Illyricum et Italiam domini pecuniam dispensauit. et ne quis putaret quod suam faeneraret, domini esse pecuniam testabatur dicens: his autem qui matrimonio iuncti", + "candidate_score": 0.655801, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_69_71", + "bdc_text": "Omnia enim Coricaeis Korrigiert aus : Corizaeis . plenaEs hat überall geheime Zuhörer , vgl . Adagia 1 , 2 , 44 ( LB II 87f). .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1211", + "psc_text": "dominus diligentibus eum. ergo in occulto cordis nostri occulta sapientiae iecondamus, non temere aliquibus diuulgemus nisi sacramentorum consortibus, quos dominus uocauit ad gratiam- suam, qui se in abscondito 1 cf. Prou. 1, 20 3 Symmachus Ps. 43, 25 1 ubique] ubi ei (t 3 afflictioremDF 4 afflictatio BEav 8 fortiorem] add. Explicit psalmus XLIII. Incipit psalmus (titulus psalmi C) XLV a Exmo o mo to plicit de psalmo XLIII. Incipit de psalmo (titulo psalmi E) XLV fJ praescribunt: In psalmum XLV enarrationem (enarratio v) praefatio av 10 *Ps. 45,1 14 Ps. 50, 8 16 cf. Matth. 11, 25 18 cf. I Cor. 2, 9 22 cf. Gal. 1,6 cf. Matth. 6,6 10 scribitur a, ef. Explan. ps. 38, cap. 1 init. 11 chore ABm2Ca{a) 15 manifestati F 17 misteria F 18 occulus C 20 occultis a 21 deuulgemus AC di(de- B)uulgata Bi3 uult rogari, quoniam solus est qui abscondita et", + "candidate_score": 0.655213, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_62_64", + "bdc_text": "4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale . Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ; vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_935", + "psc_text": "in aeternum. fiat, fiat. quartus liber finitur centesimo quinto psalmo, et ibi habet: benedictus domi n.us deus Iprael Israel a saeculo et usque in saeculum; et dicet omris populus: fiat, fiat. quintus liber usque ad finem est, ubi pro hoc uerbo propheta dicit: omnis spiritus laudet dominum. cap. 38 § 1 Sed itetiim iterum forsitan moueat, quomodo libros quinque af'seram, cum unum psalterium sit. sed etiam euangelium unum est et quattuor libros esse negare non possumus. unum autem euangelium esse et alibi, ni fallor, intimauimus et, si iterum exigitur, facile possumus edocere, cum saluator dixerit: amen dico 6 *Ps. 41,2 7 cl. Ps. 41,5 9 cf. Ps. 41,8 10 cf. Act. 2,2 11 cf. Ps. 42, 4. 46,6. 44, 11 sqq. 16 Ps. 71,19 18 Ps. 88, 53 20 Ps. 105, 48 23 Ps. 150, 6 27 cf. Ambros. Expos. euang. sec. Lu6. I, prooem. 29 *Matth. 26,13 1 usque", + "candidate_score": 0.653993, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_64", + "bdc_text": "vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_156", + "psc_text": "14 Ps. 44, 2 16 cf. Rom. 2,2 17 *Ioh. 5, 29 25 cf. Ps. 142, 2 2 ibi] tibi DF 4 epistola codd. av 5 inscripta estis B 8 scriptura] tabula (ia, in mg. scriptura a 10 uenias in die (s. scr. m2 ueniat dies 0) bCft 12 q (del.) cur A quur B et om. fJau 14 »os B 19 male fJau 20. 21 daniel (t (av) 20 uita aeterna AB alt. in om. BC 21 daniehl C 23 unde om. DFa 24 pr. aut del. C, alt. om. tc 25 uitiorum] add. et Cm2 27 timere domini f3 28 prodent BC pudor, quae confusio erit, cum, qui alios profitebar docere, ipse in eo deprehendar in quo alios arguebam! cap. 54 § 1 Et ideo quoniam et saluator duo genera resurrectionis posuit et Iohannes in Apocalypsi dicens: beatus qui habet partem in prima resurrectione — isti enim sine", + "candidate_score": 0.653032, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_69_71", + "bdc_text": "Omnia enim Coricaeis Korrigiert aus : Corizaeis . plenaEs hat überall geheime Zuhörer , vgl . Adagia 1 , 2 , 44 ( LB II 87f). .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_957", + "psc_text": "factum. qua quasi ? § 3 i superior ergo — superior enim qui antiquior — et gubernator et rector huius corporis animae uigor dicit: auribus nostris audiuimus. quis iste est nisi cui dicitur: qui habet aures audiendi audiat? sunt enim qui aures habent et mysteria audire non possunt, de quibus dicit Iesus in Reuelatione Iohannis: foras canes et ueneficos et inpudicos, quibus flajitiorum cupiditas et aerugo pecuniae aurem obstruit audiendi. consideremus igitur, quae audisse se dicant uel a quibus audisse commemorent. 6 Ps. 43, 2 Symmachus et Theodotion Ps. 43, 2 13 Ps. 55, 5 14 *Ps. 76, 2 18 cf. Gen. 1,.27. 2, 7 21 Ps. 43, 2 22 Matth. 11, 15 25 *Apoc. 22,15 26 aerugo pecuniae] cf. Hor. Epist. 2, 3, 330 2 pr. et (m. fJ disciplinae om. BCml 4 exsequuntur av 5 tytulo F adoriamur] add. Explicit de titulo. Incipit de psalmo C 6 symachus", + "candidate_score": 0.651779, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_62_64", + "bdc_text": "4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale . Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ; vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_932", + "psc_text": "meo dabit uobis. abundant duo exempla; reliqua uero, si quis quaerit, inueniet. cap. 37 § 1 Indicium quoque est libri finiti 'fiat, fiat'. nam in quinque libros diuisum uidetur esse psalterium. primus liber hoc 7 Matth. 6, 10 17 Matth. 6,16 21 Ioh. 3, 5 23 *Ioh. 16, 23 1 habetur Ev 2 hebreicis B hebracis Cml genesto bis (i geneto bis a yivoiTo bis av 3 quod est om. 7 illut Bm] 9.aliqui B alicui {l et iri mg. a populus om. DF 10 confirmatio magisDF 12 uidetis B exprae§ius (i del.) F 13 sacerdos cum fJ benedicit] add. et B respondit BCmlEml 17 dicit om. B amen] add. inquit Bm2C 18 est autem uis BC pr. est om. 0 19 Ioannem BEav . 20 misteriis CF 25 habundant C 26 uero] ero Bml crebro (i et in mg. a quaesierit fiav inuenit Cml 27 libri finiti est p", + "candidate_score": 0.647673, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_57", + "bdc_text": "Quibus Massiliensem illum triumphumEs handelt sich wahrscheinlich um folgendes 52 Seiten dickes Quart-Büchlein :", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_937", + "psc_text": "quatnos D quatuor CFav 28 nisi C uobis, ubicumque praedicatum fuerit euangelium, et apostolus: miror quod sic tam cilo cito transferimini in aliud euangelium quod non est aliud, nisi aliqui sunt qui uos peruertunt, et alibi: notum enim facio uobis, fratres, euangelium, nec usquam habes aliter de corpore isto quattuor librorum nisi euangelium significatum. denique quia unum corpus est etiam psalmorum, scriptura dixit: in decachordo psalterio cum cantico in cithara. sed iterum quia quinque libri sunt, dixit alibi: in uasis psalmorum. cap. 39 § 1 Pulchre autem quinque libri et unum psalterium, quoniam quinque sensibus homo exterior uiuificatur et rursus quinque spiritalibus sensibus ille absconditus cordis homo noster consummatur interior, qui solus ante deum locuples Petri apostoli testimonio repperitur. qui habet, inquit, aures audiendi audiat. habes unum sensum. § 2 et sicut sunt qui oculos habent et non uident, ita sunt qui oculis non uidentibus plus uidere creduntur. unde et", + "candidate_score": 0.647226, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_57", + "bdc_text": "Quibus Massiliensem illum triumphumEs handelt sich wahrscheinlich um folgendes 52 Seiten dickes Quart-Büchlein :", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_935", + "psc_text": "in aeternum. fiat, fiat. quartus liber finitur centesimo quinto psalmo, et ibi habet: benedictus domi n.us deus Iprael Israel a saeculo et usque in saeculum; et dicet omris populus: fiat, fiat. quintus liber usque ad finem est, ubi pro hoc uerbo propheta dicit: omnis spiritus laudet dominum. cap. 38 § 1 Sed itetiim iterum forsitan moueat, quomodo libros quinque af'seram, cum unum psalterium sit. sed etiam euangelium unum est et quattuor libros esse negare non possumus. unum autem euangelium esse et alibi, ni fallor, intimauimus et, si iterum exigitur, facile possumus edocere, cum saluator dixerit: amen dico 6 *Ps. 41,2 7 cl. Ps. 41,5 9 cf. Ps. 41,8 10 cf. Act. 2,2 11 cf. Ps. 42, 4. 46,6. 44, 11 sqq. 16 Ps. 71,19 18 Ps. 88, 53 20 Ps. 105, 48 23 Ps. 150, 6 27 cf. Ambros. Expos. euang. sec. Lu6. I, prooem. 29 *Matth. 26,13 1 usque", + "candidate_score": 0.638152, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_16", + "bdc_text": "Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_522", + "psc_text": "pr. panes CmSfiav, cf. Expos. ps.118, tractat. 17, cap. 34 23 legitur fJ 25 fuerant Cv fiierunt fia sermonis accusator est sui. uenenum peccatum est, uenenum iniquitas est; confessio sui criminis remedium prolapsionis est. et ideo uere remedium de ueneno est, si dicas iniquitates tuas, ut iustificeris. cap. 12 § 1 Sed iam psalmum adoriamur, ut ipse nos doceat, quemadmodum agenda paenitentia sit. itaque sic incipit: cap. 13 § 1 Domine, ne in ira tua arguas me neque in furore tuo corripias me. qui paenitentiam agit, paratus esse debet ad obprobria perferenda iniuriasque subeundas nec commoueri, si quis ei peccati sui crimen obiciat. cum enim ipse accusare se debeat, quemadmodum alium non sustinet arguentem ? quodsi ab homine argui timere non debet, quanto magis a domino deo suo, cui omnes etiam in his quae sunt occulta peccamus, cum praesertim condemnatio praesentium absolutio futurorum sit; qui autem non condemnantur in saeculo,", + "candidate_score": 0.637512, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_62", + "bdc_text": "4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_937", + "psc_text": "quatnos D quatuor CFav 28 nisi C uobis, ubicumque praedicatum fuerit euangelium, et apostolus: miror quod sic tam cilo cito transferimini in aliud euangelium quod non est aliud, nisi aliqui sunt qui uos peruertunt, et alibi: notum enim facio uobis, fratres, euangelium, nec usquam habes aliter de corpore isto quattuor librorum nisi euangelium significatum. denique quia unum corpus est etiam psalmorum, scriptura dixit: in decachordo psalterio cum cantico in cithara. sed iterum quia quinque libri sunt, dixit alibi: in uasis psalmorum. cap. 39 § 1 Pulchre autem quinque libri et unum psalterium, quoniam quinque sensibus homo exterior uiuificatur et rursus quinque spiritalibus sensibus ille absconditus cordis homo noster consummatur interior, qui solus ante deum locuples Petri apostoli testimonio repperitur. qui habet, inquit, aures audiendi audiat. habes unum sensum. § 2 et sicut sunt qui oculos habent et non uident, ita sunt qui oculis non uidentibus plus uidere creduntur. unde et", + "candidate_score": 0.633754, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_54", + "bdc_text": "Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_577", + "psc_text": "se DEm2F 20 cumque fJav 22 obstructas] add. enim B (in ras.) Cfiav ceno AC (s. l.) coeno av, om. Bft cap. 31 § 1 Inuenit ergo perpetuae salutis remedium etiam sanctus propheta Dauid, qui faetere sibi animae suae uulnera fatebatur et a facie insipientiae. suae conputruisse sibi cicatrices proprias loquebatur. sed est et insipientia, quae per stultitiam praedicationis ciadentibus dedentibus salutem afferat. refugit ergo propheta euangelieo iam spiritu § 2 sapientiam istius mundi qua non cognoscitur deus, quae tegit sua uulnera, non reuelat ad dominum melior igitur insipientia quae oculos habet, ut uideat ulcera sua, quam sapientia quae non habet. et ideo insipientiae suae obtutu ammonitus spiritali tantus rex afflictum se miseriis protestatur, ut remedium possit paenitentiae repperire, quod Indas ludas , aui agrum de iniquitatis mercede possedit, repperire non potuit. cap. 32 § 1 Miseriis, inquit, rt t t lie t use t curuatus sum usque ad finem,", + "candidate_score": 0.629515, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_61_63", + "bdc_text": "Paris Bibliothèque Nationale ( Signatur : 4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale . Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_937", + "psc_text": "quatnos D quatuor CFav 28 nisi C uobis, ubicumque praedicatum fuerit euangelium, et apostolus: miror quod sic tam cilo cito transferimini in aliud euangelium quod non est aliud, nisi aliqui sunt qui uos peruertunt, et alibi: notum enim facio uobis, fratres, euangelium, nec usquam habes aliter de corpore isto quattuor librorum nisi euangelium significatum. denique quia unum corpus est etiam psalmorum, scriptura dixit: in decachordo psalterio cum cantico in cithara. sed iterum quia quinque libri sunt, dixit alibi: in uasis psalmorum. cap. 39 § 1 Pulchre autem quinque libri et unum psalterium, quoniam quinque sensibus homo exterior uiuificatur et rursus quinque spiritalibus sensibus ille absconditus cordis homo noster consummatur interior, qui solus ante deum locuples Petri apostoli testimonio repperitur. qui habet, inquit, aures audiendi audiat. habes unum sensum. § 2 et sicut sunt qui oculos habent et non uident, ita sunt qui oculis non uidentibus plus uidere creduntur. unde et", + "candidate_score": 0.627466, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_73_75", + "bdc_text": "2 und unten Nr. 419 . favente domino . Anno 1534 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1026", + "psc_text": "9 13 *Ioh. 5, 28—29 17 *Ps. 43, 9 22 *Ps. 117, 14 23 cf. Ps. 68,6 . 44, 2 25 . 27 Rom. 13,13 28 cf. Eccli. 23,18 (26) 1 que (quae a) iaculantur {la e om. A nostrae om. « 2 omnis motus DF 5 retusa BCffav 8 uesani ABfiav in om. ft 11 confunduntur ABCml 14 hii Cft 17 dicet scripsi dixit Cml dicit cet. av 19 scortatur B 23 qui Bml 25 occultus C alt. et om. fJ 27 non] sed BCDmlE scilicet DmZF et in ras. Dm2 sed E in(-m-)pudicis Cft 28 flagitiosus] stultus a, om. ABmlfJ, add. se av se om. ABmlfiav flagitia sint et occulta diuinae cognitioni peccata hominum esse non possint. ergo sanctus laudabitur in futurum, quia non quaesiuit praesentium laudem, sed gratiam futurorum. cap. 24 § 1 Uide tamen distantiam. hic dum est, in domino gloriatur, illic in domino laudabitur, pro", + "candidate_score": 0.621266, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_62", + "bdc_text": "4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_935", + "psc_text": "in aeternum. fiat, fiat. quartus liber finitur centesimo quinto psalmo, et ibi habet: benedictus domi n.us deus Iprael Israel a saeculo et usque in saeculum; et dicet omris populus: fiat, fiat. quintus liber usque ad finem est, ubi pro hoc uerbo propheta dicit: omnis spiritus laudet dominum. cap. 38 § 1 Sed itetiim iterum forsitan moueat, quomodo libros quinque af'seram, cum unum psalterium sit. sed etiam euangelium unum est et quattuor libros esse negare non possumus. unum autem euangelium esse et alibi, ni fallor, intimauimus et, si iterum exigitur, facile possumus edocere, cum saluator dixerit: amen dico 6 *Ps. 41,2 7 cl. Ps. 41,5 9 cf. Ps. 41,8 10 cf. Act. 2,2 11 cf. Ps. 42, 4. 46,6. 44, 11 sqq. 16 Ps. 71,19 18 Ps. 88, 53 20 Ps. 105, 48 23 Ps. 150, 6 27 cf. Ambros. Expos. euang. sec. Lu6. I, prooem. 29 *Matth. 26,13 1 usque", + "candidate_score": 0.619986, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_61_63", + "bdc_text": "Paris Bibliothèque Nationale ( Signatur : 4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale . Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_932", + "psc_text": "meo dabit uobis. abundant duo exempla; reliqua uero, si quis quaerit, inueniet. cap. 37 § 1 Indicium quoque est libri finiti 'fiat, fiat'. nam in quinque libros diuisum uidetur esse psalterium. primus liber hoc 7 Matth. 6, 10 17 Matth. 6,16 21 Ioh. 3, 5 23 *Ioh. 16, 23 1 habetur Ev 2 hebreicis B hebracis Cml genesto bis (i geneto bis a yivoiTo bis av 3 quod est om. 7 illut Bm] 9.aliqui B alicui {l et iri mg. a populus om. DF 10 confirmatio magisDF 12 uidetis B exprae§ius (i del.) F 13 sacerdos cum fJ benedicit] add. et B respondit BCmlEml 17 dicit om. B amen] add. inquit Bm2C 18 est autem uis BC pr. est om. 0 19 Ioannem BEav . 20 misteriis CF 25 habundant C 26 uero] ero Bml crebro (i et in mg. a quaesierit fiav inuenit Cml 27 libri finiti est p", + "candidate_score": 0.619626, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_61_63", + "bdc_text": "Paris Bibliothèque Nationale ( Signatur : 4 o Lb 30. 63 ) , s. Catalogue Général des Livres Imprimés de la Bibliothèque Nationale . Auteurs , Bd . CXXXII , Paris 1935 , Spalte 721f ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_935", + "psc_text": "in aeternum. fiat, fiat. quartus liber finitur centesimo quinto psalmo, et ibi habet: benedictus domi n.us deus Iprael Israel a saeculo et usque in saeculum; et dicet omris populus: fiat, fiat. quintus liber usque ad finem est, ubi pro hoc uerbo propheta dicit: omnis spiritus laudet dominum. cap. 38 § 1 Sed itetiim iterum forsitan moueat, quomodo libros quinque af'seram, cum unum psalterium sit. sed etiam euangelium unum est et quattuor libros esse negare non possumus. unum autem euangelium esse et alibi, ni fallor, intimauimus et, si iterum exigitur, facile possumus edocere, cum saluator dixerit: amen dico 6 *Ps. 41,2 7 cl. Ps. 41,5 9 cf. Ps. 41,8 10 cf. Act. 2,2 11 cf. Ps. 42, 4. 46,6. 44, 11 sqq. 16 Ps. 71,19 18 Ps. 88, 53 20 Ps. 105, 48 23 Ps. 150, 6 27 cf. Ambros. Expos. euang. sec. Lu6. I, prooem. 29 *Matth. 26,13 1 usque", + "candidate_score": 0.61895, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_73_75", + "bdc_text": "2 und unten Nr. 419 . favente domino . Anno 1534 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_369", + "psc_text": "domini faenerantem. 3 Ps. 136, 4 9 cf. I Cor. 2, 6 16 cf. II Cor. 12, 7 19 cf. II Cor. 12, 9 20 cf. II Cor. 12, 8—9 22 cf. II Tim. 4, 7-8 23 *Ps. 36, 21 2 pr. in om. AmlB (teste b) Cml iusta B{J 4 cantauimus Bml 6 alt. est om. Cml terra libertatis est pa/u 7 uallis terrestris AC ualleterrestris B 8 praedicabat Av alt. in om. AC 11 Attamen av 14 reuelatio elatinnis] reuelationis (-ni F) Bp elationis] add. est A (tn mg.) Cm2 lubricum est av 15 reuelationis publimitate (iav 16 ergo av 17 ergo infirmitas Cm2fiav 18 sicut] add. ipsi apostolo v 19 consumatur A 20 ipse om. v te medicum DF 22 consumauit AB 23 mutuabitur Fml soluit 3v 25 conuenit personae v 26 fenerantem codd. v foenerantem a § 2 unam mnam accepit, duas reddidit, duas accepit, quattuor", + "candidate_score": 0.61862, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_68", + "bdc_text": "Vale et , si lubet , amicis isthaec concredito , sed fidis .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_460", + "psc_text": "eius lex est, non perfunctorie sicut in labiis Iudaeorum; corde enim creditur ad iustitiam. qui credit, et loquitur; qui autem loquitur, non continuo credit. denique non credidit populus, de quo dictum est: § 2 populus hic labiis me honorat, cor autem eorum longe est ame. si igitur gentes, cum ea quae legis sunt faciunt, ipsi sibi sunt lex cognoscentes quae sequi debeant uel cauere, quanto magis fidelis et iustus, qui ad imaginem et similitudinem dei uiuit, decora nouit et honesta decernere et uti legitimo quodam naturalis sapientiae gubernaculo, ne eius subplantentur uestigia sicut Esau, quem propter gulae auiditatem frater subplantauit, ut caderet, atque in mortem uestigia eius effudit! 3 Ps. 36, 30 5 cf. 1 Cor. 13, 12 7 cf. II Cor. 12, 4 9 *Rom. 11, 33 12 cf. Ps. 35, 7 14 Ps. 36, 31 16 *I Tim. 1, 9 18 Rom. 10,10 21 *Esai. 29,13 22 cf.", + "candidate_score": 0.616886, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 18, + "cf_id": "cf051", + "work_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana", + "max_score": 0.692084, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_5_7", + "bdc_text": "homo est eximie , doctus , fautor puritatis christianismi , sed qui tamen moderatione aliqua restaurari veterem et dignam apostolica gravitate professionem religionis cuperet . Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_60", + "psc_text": "sacrorum praesulum, qui in Dominico agro operarii sunt constituti. 3. Sed et humanae naturae infirmitati et corruptioni, quas mordicus Pelagiani dogmatis auctores inficiabantur, sacro baptismatis lavacro mederi ipse S. pontifex sermone decimo septimo docet. Non ita tamen ut, semel divini auxilii virtute originali morbo sanato, ipse homo viribus propriis subsistere queat, ut nullatenus mortalem hanc vitam agens ab adepta justitiae gratia deflectere possit, et quam saepissime deflectat. Nam cum natura nostra mutabilis sit, et de peccati labe mortalis, licet etiam jam redempta et sacro baptismate sit renata, in quantum est passibilis, in tantum est ad deteriora proclivis, corrumpereturque carnali desiderio, nisi spirituali muniretur auxilio: Quia (aurea sunt ista verba) sicut illi numquam deest unde corruat, ita semper praesto est unde subsistat. Nihil ergo sanctissimus noster Leo gratius et utilius suscipere poterat, quam provinciam perpetuo carpendi et incessendi haereticorum sectas, simulque edocendi populum, ut eorum errores sibi caveret. Propterea nil mirum,", + "candidate_score": 0.692084, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_6_8", + "bdc_text": "Nam curari morbum tot saeculis invectum orbi et qui corpus ecclesiae velut lepra quaedam , ut aiebat , occupavit , non nisi lente et cum moderatione appositis malagmatis posse existimabatDiese Beurteilung du Bellays ist zitiert und das Folgende knapp zusammengefaßt bei Bourrilly 176 ; Seidel 14f. 126. . Locutum sese cum ipso pontificeClemens VII .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_144", + "psc_text": "ducti ratione conjicere possumus. In ea enim noster pontifex apostolicae sedis auctoritate septem sibi propositis consultationibus occurrit, atque Nicetae Aquileiensi praescribit quidve iis maxime afflictis temporibus medicinae adhiberi oporteret, ut vulnera quae hostilitatis adversitate religioni illata erant, sanarentur. Has autem consultationes, cum ad Pelagianorum mores, dogmata et historiam minime pertineant, ne extra scenam canere videamur, in praesentia praetermittimus, sermonem tamen de iisdem habituri, cum ecclesiasticam illius aevi disciplinam nostris animadversionibus adornabimus. 12. Potius interim nos gratulari oportet tam divinum S. Leonis Magni studium in Pelagianis evertendis, horumque errores abolendos, optatum finem obtinuisse. De qua re, ut certiores essemus, nisi sumus omnia antiquitatis monumenta percurrere; eorum videlicet, qui quinto et sexto Ecclesiae saeculo floruerunt, nec alicubi de Pelagiana haeresi, veluti tum gliscente, mentionem fieri offendimus. Hanc autem nostram conjecturam confirmat, nostramque simul gratulationem adauget, epistola prima Joannis papae IV ad episcopos et presbyteros Scotiae directa, quam refert etiam Beda lib. II", + "candidate_score": 0.673379, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_32_34", + "bdc_text": "Was du Bellay hierüber Vadian ( und zuvor den Zürcher Theologen , s. S. 179 , 27-31 und 183 , 2-4 ) weitergibt , hat er vom König und unter Umständen auch vom Papst ( s. oben Z. 7 ) hinterher erfahren und hier so gefärbt , um damit seiner diplomatischen Mission zu nützen. , num paratis viribus , conscribendo milite , paranda expeditione , caesare et selectis piisque Germaniae principibus adiuvantibus Zwingliani Lutheranique opprimendi veniant , quo exempli atrocitate territi reliqui ad obedientiam romanae ecclesiae festinent et retineri religio vera vetusque possit . Nec obscure significavit ad hoc se multorum auxiliis accinctum , modo Gallus suam operam non detrectarit Dieser päpstliche Vorschlag ist sonst nicht bezeugt ( vgl . auch die vorangehende Anm. ) . .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_80", + "psc_text": "jam in praecedentium conciliorum et Romanorum pontificum decretis non reperit expressam? Haec porro consecutio minime dissimulanda aut praetermittenda erat ab homine qui Leonis vitam et gesta studiose ornare sibi instituerat. Nunc autem illa et alia similia missa facere juvat. Tum enim diligentius ac aeque disertius a nobis expedienda erunt, cum, plurimum Vaticanorum archetyporum auctoritate ducti, de titulis decretorum papae Leonis numero 49 erit agendum. 7. Jam vero nostri instituti ratio postulat ut ad Pelagianos, a quibus paululum nostra oratio digressa est, revertamur. S. Leo itaque altero illius epistolae capite, ad cohibendam effrenem clericorum Pelagianorum audaciam, hosque ut ad nefarii dogmatis exsecrationem adduceret, metropolitae Januario indixit: Ut, congregata apud vos synodo provincialium sacerdotum, omnes, sive presbyteri, sive diaconi, vel cujusque ordinis clerici, qui de Pelagianorum Coelestianorumque consortio in communionem catholicam ea imprudentia sunt recepti, ut non prius ad damnationem sui coarctentur erroris; nunc saltem, postquam hypocrisis eorum ex quadam parte delegitur,", + "candidate_score": 0.660848, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_22_24", + "bdc_text": "und Ferdinand I. konzilsfreundlich gab , erreichte mit diesen Bedingungen die Verschiebung des Konzils , s. Müller 250f. 259f ; Pastor IV/2 , 582-584. . Qua re nimirum , quid de se suisque partibus sibi polliceatur , si ad lucem illam doctrinae apostolicae sit prodeundum et ea arbitrante definiendum , palam indicavit Wohl ein erläuternder Zusatz Vadians , kaum die Wiedergabe einer Aussage du Bellays. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_120", + "psc_text": "uti potuit negotium cum Aquileiensi metropolita Romano patriarchatui immediate subjecto pertracturus? 5. Verum se adhuc in scenam Quesnellus reducit, contra Norisium contendens suppositionis esse argumento quod duo illa exemplaria adamussim sibi non respondeant. In altero autem, Januario nuncupato, nonnullae voces, quae necessariae videntur, fuerunt excisae: Quales sunt istae, de Pelagianorum et Coelestianorum consortio. Deinde, subjicit, de redeuntibus ab haeresi clericis aliqua decernuntur in epistola ad Januarium quae in altera non apparent, ne, videlicet, ad superiorum ordinem promoveantur, sed in eo quem adepti sunt perseverare sinantur. Hac in re a Quesnelli critice omnino non abhorreo, idcirco tamen Norisianas conjecturas labare aut concidere minime inducor ut credam. Nam quae a Quesnello objiciuntur argumento dumtaxat esse possunt alterutrum illius epistolae exemplar aut vulnus quoddam esse passum, aut aliqua mantissa adauctum, quae quidem haud facile cognosci possunt, potissimum cum vetustissima interciderint exemplaria, quorum subsidio purior et castigatior ea epistola in lucem prodiret. CAPUT VIII.", + "candidate_score": 0.658611, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53_55", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi . Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat . Haec habui , quae ex maximis Mittellateinisch maxima ( sc. regula ) , «die Maxime» .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_85", + "psc_text": "proprio suo cerebro confingit. Ea quippe in synodo nullibi actum est de robore addendo laudatorum summorum pontificum constitutionibus. Immo ipsi Ephesini PP. veritatis atque justitiae studio adducti, irretractabilis judicii privilegium dumtaxat Romano pontifici convenire assernerunt. Synodicam enim epistolam hisce verbis ordiuntur . . . . . Est enim hoc vobis adeo magnis in more positum, ut in omnibus celebres sitis, studiaque vestra Ecclesiarum fundamenta constituatis. Non itaque Ephesini Patres fidei firmitatem arroganter sibi tribuunt, sed aiunt: In more positum, ut Romani pontifices in omnibus celebres sint studiaque sua Ecclesiarum firmamenta constituant. An suspicandum erit laudatos Patres conciliorum generalium jura ignorasse? Illa videlicet jura quae in sequentibus saeculis a quibusdam pseudogmatistis conficta sunt? Ignorarunt, inquam, quia divino afflati Spiritu, ita a Romanorum pontificum nutibus, commonitoriis atque decretis pendebant, ut nedum grave facinus ab iis vel leviter resilire putaverint; verum etiam, gravioribus exorientibus causis, apostolicam sedem tamquam caeterarum Ecclesiarum matrem atque magistram", + "candidate_score": 0.658431, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_43", + "bdc_text": "Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_84", + "psc_text": "laudata synodus definierat, minime 302 amplecti debuisse. Nec alia decreta synodalia amplecti se, et in omnibus approbare plenis et apertis, ac propria manu subscriptis, protestationibus confiteri tenebantur, quam ea quae ad excisionem hujus haereseos apostolicae sedis confirmavit auctoritas. Si autem dicat ista quoque decreta ab apostolica sede fuisse confirmata, jam nec sibi constaret, cum agens de Chalcedonensi synodo neget hanc potestatem Romanis pontificibus inesse; nec irretractabile dicendum est illud decretam, quod ante Romani pontificis confirmationem irritum esse poterat. 9. Et quidem qui fit ut Ephesina synodus irretractabili decreto praecedentium conciliorum statuta firmaverit, una cum gestis Coelestini papae? Historiam annotator ex proprio suo cerebro confingit. Ea quippe in synodo nullibi actum est de robore addendo laudatorum summorum pontificum constitutionibus. Immo ipsi Ephesini PP. veritatis atque justitiae studio adducti, irretractabilis judicii privilegium dumtaxat Romano pontifici convenire assernerunt. Synodicam enim epistolam hisce verbis ordiuntur . . . . . Est enim hoc vobis", + "candidate_score": 0.65564, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_11_13", + "bdc_text": "( fuit enim continuo biennio orator et legatus sui regis Franz I . nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_118", + "psc_text": "pertinebant, vel ad eos qui ab eodem Romano pontifice ordinabantur, ut effutivit Quesnellus. Longe enim lateque in universi orbis episcopos diffundebatur, ut eos Romani pontifices admonerent, corriperent, atque communione privarent; quod sexcentis exemplis ex Leonis praedecessoribus asserere possemus, nisi nostra haec dissertatio longius quam par est progrederetur. Percurrat, amabo, Quesnellus, dumtaxat, quae noster Leo habet in epistolis ad Anastasium Thessalonicensem, 309 ad Flavianum et Anatolium Constantinopolitanos, Juvenalem Jerosolymitanum, ad Turribium Asturicensem, ad Viennensis provinciae episcopos, ad Theodoritum Cyri, qui omnes quidem, nec ad Romanam synodum pertinebant, nec a Romanis ordinabantur pontificibus. Eos tamen aut corripit, aut admonet, aut communione privat, vel absolvit, e sedibus dejicit, aut iisdem restituit, quae argumento sunt. Quod de forma episcoporum quoque est orta distinctio, et magna ordinatione provisum est, ne omnes sibi omnia vindicarent, sed essent in singulis provinciis singuli quorum inter fratres haberetur prima sententia, et rursus quidam in majoribus urbibus constituti sollicitudinem susciperent", + "candidate_score": 0.647402, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_12_14", + "bdc_text": "nomine in pontificis aulaDu Bellay war 1526 und 1527 mehrmals längere Zeit in Rom , s. Bourrilly , Guillaume du Bellay 17-46 . , ut plane mores romanenses ad unguem didicerit ) ac multa de concilio , concordia ecclesiastica deque abrogandis quibusdam , quae parum circumspecte longus abusus invexit . Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_5", + "psc_text": "plurimi resipiscentes, et a praedicto errore correcti, regressi sunt supplices ad apostolicam sedem, et suscepti suas Ecclesias receperunt. 3. Haec porro sanctissimi pontificis Zosimi gesta ex Mario Mercatore recensentibus, amplissimus nobis aperiretur campus evertendi omnia mendacia atque calumnias quibus referta est dissertatio 13 de Conciliis Africanis, quam in apostolicae sedis odium Paschasius Quesnellus conscripsit. In ea quippe omnia susquedeque perturbans, et vertens licenter sanctum pontificem Zosimum carpit, atque eum de nimia cum Pelagianis conniventia culpans, vehementer exagitat: Romanae Ecclesiae clericos quoque tamquam Pelagiana tinctos fuligine describit; provincialium in Africa conciliorum auctoritatem ultra debitos et a divinis legibus praescriptos limites extendit; ipsius denique apostolicae sedis jurisdictionem dignitatemque, quam Africani Patres tunc summa cum religione prosequebantur, non tantum elevare, sed etiam dejicere conatus est. Sed hisce imposturis quid? Suis dumtaxat asseclis audacter imponere potuit, non nobis, qui ex Prospero in Augustini Vita optime novimus Africanos Patres, ab apostolicae sedis judicio tunc vel", + "candidate_score": 0.643865, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_53", + "bdc_text": "Certum tamen nihil papae molestius esse , quam quod timet de gradu sese repente iri praecipitatum , si ulli synodo libertas fiat ex vero decernendi .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_85", + "psc_text": "proprio suo cerebro confingit. Ea quippe in synodo nullibi actum est de robore addendo laudatorum summorum pontificum constitutionibus. Immo ipsi Ephesini PP. veritatis atque justitiae studio adducti, irretractabilis judicii privilegium dumtaxat Romano pontifici convenire assernerunt. Synodicam enim epistolam hisce verbis ordiuntur . . . . . Est enim hoc vobis adeo magnis in more positum, ut in omnibus celebres sitis, studiaque vestra Ecclesiarum fundamenta constituatis. Non itaque Ephesini Patres fidei firmitatem arroganter sibi tribuunt, sed aiunt: In more positum, ut Romani pontifices in omnibus celebres sint studiaque sua Ecclesiarum firmamenta constituant. An suspicandum erit laudatos Patres conciliorum generalium jura ignorasse? Illa videlicet jura quae in sequentibus saeculis a quibusdam pseudogmatistis conficta sunt? Ignorarunt, inquam, quia divino afflati Spiritu, ita a Romanorum pontificum nutibus, commonitoriis atque decretis pendebant, ut nedum grave facinus ab iis vel leviter resilire putaverint; verum etiam, gravioribus exorientibus causis, apostolicam sedem tamquam caeterarum Ecclesiarum matrem atque magistram", + "candidate_score": 0.641784, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_58_60", + "bdc_text": "«Panegyricus Joannis Pellissonis , . . . cardinali Francisco a Turnone dictus , de summi pontificis romani Clementis , ejus nominis septimi , ad christianissimum regum , in terram Franciam , magnifico adventu , ejusdemque triumphali in urbem Massiliam acceptione» , Lyon 1534 . Vorhanden in :", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_72", + "psc_text": "Sed ea in re secutum esse Crabbum, Picardum, Isidorum, Coloniensem editionem anni 1551 et nonnullos codd., asseverat. Nos autem (ut dicemus in notis) auctoritate adducti duorum exemplarium Vaticanorum, unius Florentini archetypi, et alterius Vallicellani, optimae notae, Januarii nomen intulimus, suffragante etiam nobis manuscripto Aquileiensium episcoporum Chronico, quod exstat in Vaticana bibliotheca, signatum num. 5286, in quo ad rem nostram ista leguntur: « Januarius fuit ordinatus anno Domini Jesu Christi 443. Huic Januario episcopo S. Leo scribit, ut episcopi et reliqui clericalis ordinis, de Pelagiana et Coelestiana haeresi ad unitatem catholicam redire volentes, in suis sedibus non restituantur, nisi publice erroribus abrenuntiaverint. » In eodem Chronico, a Dandulo conscripto, pariter de eodem Januario legitur: « Hic in Pola civitate Istriae natus, et catholicis disciplinis eruditus, et episcopus factus, sua prudentia et doctrina populum sibi subditum, propter instantes persecutiones, multis angustiis circumseptum, ab erroribus conservavit illaesum, in cujus laudem Leo papa sic", + "candidate_score": 0.63993, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_1_3", + "bdc_text": "Orator ille Gallicus Guillaume du Bellay. , quo de ante ad te scripsiDieser nicht mehr erhaltene Brief Vadians dürfte wohl Anfang Mai geschrieben worden sein im Zusammenhang mit du Bellays Reise von München ( welches er in der Nacht vom 27 . auf den 28 . April verließ )", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-Pelagiana_window_102", + "psc_text": "De Monumentis Aquileiensis Ecclesiae. Serius autem eam epistolam scripsisse eminentissimus cardinalis Norisius asseverat, dicens: « hanc epistolam ad Januarium anno 447, et quidem ante quartam quae Januario eidem inscribitur, fuisse exaratam. » Nos vero, quin alterutram in partem moveamur, adhuc tamen genuinum hujus epistolae tempus indicabimus. Nam, ut antea observatum est, S. pontifex primo et quinto hujus epistolae capite Januario canones jam alias a se editos pro clericis haereticis recipiendis observari mandat. Ejusmodi porro canones cum in duodecima, tum in tertia decima epistola expressos legamus, idcirco sequitur epistolam quae in Quesnelli editione sexto loco ponitur, duabus illis, videlicet duodecima et tertiadecima esse posteriorem. Duodecimam autem epistolam, quamvis consulari nota careat, tamen in annum 445 rejiciendam esse evidentissime ex altera sequenti intelligitur, quae cum ad episcopos metropolitanos per Achaiam provinciam fuerit scripta octavo idus Januarii, Aetio et Symmacho viris clarissimis consulibus, qui est Christi annus 446, et in ea mentionem habeat", + "candidate_score": 0.626832, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 19, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1", + "max_score": 0.692042, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_19_21", + "bdc_text": "Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 . censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_385", + "psc_text": "si quos tales in sacramentorum eius communione cognouero, uerbo et disciplina domini emendo quos possum, tolero quos emendare non possum. fugio paleam, ne hoc sim, non aream, ne nihil sim. § 40 Proinde noli frustra in hac sententia uentilari. magis enim me ammonet, quomodo id agam, praeceptum apostolicum quod ipse posuisti: ne commiinicescommunices peccatis alienis; te ipsum castum se-rltlt. nam ut ostenderet, quemadmodum quisque non communicaret peccatis alienis, ad hoc addidit: te ipsum castum serua. non enim, qui se castum seruat, communicat peccatis alienis, quamuis non eorum peccata, sed illa quae ad iudicium sibi sumunt dei sacramenta communicet cum eis, a quibus se castum seruando fecit alienum. alioquin etiam Cyprianus, quod absit, peccatis raptorum et faeneratorum collegarum communicabat, cum quibus tamen in communione diuinorum sacramentorum manebat, de quibus 6 epiat. Cresc. 11 cf. Gal. 6, 5 20 epiat. Creec. et I Tiiu. 5, Z2 4 zi(ze-i )zaniae YR 7 displicent", + "candidate_score": 0.692042, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_18_20", + "bdc_text": "Miser enim videtAuf den Papst bezogene Bemerkung Vadians. , quantum huic debeat , cui et opes et regnum acceptum refert . Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 . censendum sit .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_385", + "psc_text": "si quos tales in sacramentorum eius communione cognouero, uerbo et disciplina domini emendo quos possum, tolero quos emendare non possum. fugio paleam, ne hoc sim, non aream, ne nihil sim. § 40 Proinde noli frustra in hac sententia uentilari. magis enim me ammonet, quomodo id agam, praeceptum apostolicum quod ipse posuisti: ne commiinicescommunices peccatis alienis; te ipsum castum se-rltlt. nam ut ostenderet, quemadmodum quisque non communicaret peccatis alienis, ad hoc addidit: te ipsum castum serua. non enim, qui se castum seruat, communicat peccatis alienis, quamuis non eorum peccata, sed illa quae ad iudicium sibi sumunt dei sacramenta communicet cum eis, a quibus se castum seruando fecit alienum. alioquin etiam Cyprianus, quod absit, peccatis raptorum et faeneratorum collegarum communicabat, cum quibus tamen in communione diuinorum sacramentorum manebat, de quibus 6 epiat. Cresc. 11 cf. Gal. 6, 5 20 epiat. Creec. et I Tiiu. 5, Z2 4 zi(ze-i )zaniae YR 7 displicent", + "candidate_score": 0.680768, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41_43", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. . Ubi id factum sit et plane iam constet , quid ceu pium et consonum ecclesiae in tantis dissensionum iurgiis synodus legitime congregata receperit , tum demum paratum se fore ad tuendum , quod hoc modo receptum decretumque extiterit , sed et ad coercendum rebelles pari studio sese nullis sumptibus parsurum .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_31", + "psc_text": "nobis — non enim ob aliud in ecclesia recitantur —; adtende etiam illud, quod apostolus ait: an uultis experimentum eius accipere qui in me loquitur Christus? et recole iam non quid Paulus, sed quid per eum Christus locutus sit quod paulo ante commemoraui: praedicauerbum, instaoportuneinoportune etcetera; adtende etiam quemadmodum ad Titum, cum explicaret qualis esse episcopus debeat, etiam perseuerantem dixit esse oportere iuxta doctrinam fidelis uerbi: ut potens sit, inquit, et exhortari in doctrina sana et contradicentes redarguere. sunt enim multi non subditi, uaniloqui et mentis seductores, maxime qui ex circumcisione sunt, quos oportet refelli. non ergo solos qui ex circumcisione sunt, sed eos maxime tales esse ait; oportere tamen in doctrina sana redargui refellique ab episcopo uaniloquos et mentis seductores indubitata praeceptione firmauit. unde hoc etiam mihi iussum esse cognosco, hoc pro uiribus ago, huic operi, quantum ipse qui iussit adiuuat, perseueranter insisto. quid obstas, quid obstrepis, cur prohibes,", + "candidate_score": 0.677702, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_38_40", + "bdc_text": "Hac enim re suspecta , dixit rex , eorum religio fieret , qui non scripturis , sed armis suam fidem tueri pergerent . Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I. zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_501", + "psc_text": "liberum esse ab exustione instrnmentoruminstrumentorum deificorum manifestum est, cum nemo in eum aliquid probare potuerit, quod religiosas scripturas tradiderit uel exusserit. omnium enim interrogatio supra scriptorum manifesta est nullas scripturas deificas uel inuentas uel corruptas uel incensas fuisse. hoc actis continetur, quod Felix episcopus religiosuareligiosus illis temporibus nec praesenapraesens fuerit neque conscientiam commodauerit neque tale aliquid fieri iusserit. § 81 Insero etiam rescriptum imperatoris Constantini ad Promanum id ipsum attestantis et quam molesti apud eum maiores uestri accusatores innocentium fuerint ostendentis. Imperatores Caesares Flauii Constantinus et Maximinus et Ualerius Licinianus Licinius ad Probianum 3 Acta pargationis Felicis Auturanitani (Optat. ed. Ziwaa p. 203, 34 sqq.) 8 Felicem cet.] Optat. I 27 20 Rescriptum Constantini ad Probianum; eztat etiam epist. 88 (= e) cf. Breuic. III 23, 41. Post gesta 32, 55 1 ergo ego nrml eliani XYZ heliani X 3 elianus WXYZ helianns B proconsul XYm2RZv Acta 4 ex om.", + "candidate_score": 0.676187, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_19_21", + "bdc_text": "Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 . censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_757", + "psc_text": "esse in ecclesia cerniraus ipsi de ecclesia recedamus. quod quidem illis tono prodesset, si in ecclesiae catholicae grenjiogremio purgati purgamenta tolerarent, quae ante tempus separare non possent. sed quod eos dicimus in hac erroris uestri societate, quam ueram ecclesiam esse arbitramini, facere debuisse, hoc maiores uestri in illa perspicue uera, in cuius unitate fuerunt, ne ab illa separarentur, facere debuerunt. sicut enim quilibet partis uestrae homo causam Primiani prorsus ignorans tamen. quamuis a oentumcentum Maximianensibus damnatum, simpliciter innocentem credit eum, qui tanto pluribus se probauit, ita etiam in communione catholica, quem causa Caeciliani latet, non inmerito sibi innocentem fuisse persuadet eum, qui non solum per Africam. uerum etiam per tot gentium christianarum terras tanto pluribus episcopis ceteris uel innotescere innocens potuit uel occultari nocens, apud quos aut ab agnoscente meruit absolui aut non meruit ab ignorante damnari aut 9 Cypr. epist. 54, 3 1 eccleiis W titam WYml 2 concilio", + "candidate_score": 0.674207, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_19_21", + "bdc_text": "Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 . censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_753", + "psc_text": "sed plane meliore sententia correctior, non inpudentior? quod Siluanus si facere uoluisset, non in Caeciliano falsam, sed in se ipso ueram traditionem salubri emendatione damnasset et ad Caeciliani innocentiam etiamsi non episcopus, tamen correcta prauitate transisset, si Felicianus ad Primianum, quem similiter, ut ille Caecilianum, damnauerat innocentem, potuit tamen sine macula Primiani uel sua cum episcopali etiam honore transire. § 67 Nec illud, quod dixi: nescio quos traditores, quos uestri maiores arguebant, si ueraciter arguebant, debuisse conuincere, sic acceperis, tamquam hoc apud se ipsos facere debuerint sic enim respondes, quod fecerint et ideo nostros perdidisse baptismum iudicauerint. lege prius diligenter contra quod scribis, et aut intellege quae dicuntur aut noli quod intellegis uertere in aliud. ego dixi non apud uestros, sed apud ecclesias transmannastransmarinas, quibus innocentes illi uidebantur qui arguebantur a uestris, eos debuisse conuinci. nam et Maximianenses conuictum sibi uidentur damnasse Primianum, sed non apud eos, qui longius positi", + "candidate_score": 0.670523, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_19_21", + "bdc_text": "Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 . censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_690", + "psc_text": "ecclesiam quae non damnauit incognita, si pro pace Donati placuit reuocare damnata'. si enim ex his duodecim, quos cum Maximiano sine dilatione damnauerant, Felicianum et Praetextatum postea receperunt, quomodo falsurafalsum est eos reuocasse damnata? si autem et ipsis dilatio data est, quos dixeruntdixerant damnatos esse cognoscite, etiamsi nullus eorum postea remearet, placuit tamen reuocare damnata, quando post sententiam. qua dictum est: damnatos esse cognoscite, data est dilatio, qua eis liceret euacuata damnatione remeare. haec dicta sufficerent, etiamsi uerum esset quod te dicis, cum hac causa Maximianensium ualde permotus esses, a tuis episcopis cognouisse; quid autem agis, quia et falsum est? quaere aut, si habes, inspice diem gestorum proconsularium, quo postulatio dicta est a Titiano aduersus Felicianum et Praetextatum, ut 12. 14 Petil. I 13, 14; cf. Cresc. III 25, 28 20. 22 Sententia concilii Bagaiensis 24 cf. epist. Cresc. et III 14, 17. IIII 28, 35 init. 27 cf. III", + "candidate_score": 0.668434, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_19_21", + "bdc_text": "Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 . censendum sit . De concilio adeo se difficilem praebuit , ut , nisi in Italia suisque aut caesaris urbium aliqua celebrandum recipiatur , nullo pacto consensurus sitClemens VII. , der sich gegenüber Karl V .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_754", + "psc_text": "contra quod scribis, et aut intellege quae dicuntur aut noli quod intellegis uertere in aliud. ego dixi non apud uestros, sed apud ecclesias transmannastransmarinas, quibus innocentes illi uidebantur qui arguebantur a uestris, eos debuisse conuinci. nam et Maximianenses conuictum sibi uidentur damnasse Primianum, sed non apud eos, qui longius positi et a gratia uel inuidia remotiores tale de illo possent ferre iudicium, quod uniuersae parti Donati facile probaretur. nunc uero damnauerunt eum centum, et amplius quam trecentis absoluendum reliquerunt, apud quos ipsi periculum damnationis incurrerent. eis quippe tam pluribus suam debuerunt persuadere sententiam, ut ipsi cum eis intus essent, Primianus autem foris, si damnatus paenitentiam respuisset. si autem hoc tam maiori numero collegarum et tot suae 10 Petil. 1 22, 24 13 cf. epiat. Cresc. 2 ntia corre euan. W 8 si facere] si stare ex sistatacere R e uoluis euan. W 4 non] et non W pr. in om.", + "candidate_score": 0.667195, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_14_16", + "bdc_text": "Papam aiebat fateri in missa esse , quod displiceat ; ideo commode eam haud abrogari quidem , sed limari et accommodam veteri usui adeoque meliorem reddi posse dixisse . Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_385", + "psc_text": "si quos tales in sacramentorum eius communione cognouero, uerbo et disciplina domini emendo quos possum, tolero quos emendare non possum. fugio paleam, ne hoc sim, non aream, ne nihil sim. § 40 Proinde noli frustra in hac sententia uentilari. magis enim me ammonet, quomodo id agam, praeceptum apostolicum quod ipse posuisti: ne commiinicescommunices peccatis alienis; te ipsum castum se-rltlt. nam ut ostenderet, quemadmodum quisque non communicaret peccatis alienis, ad hoc addidit: te ipsum castum serua. non enim, qui se castum seruat, communicat peccatis alienis, quamuis non eorum peccata, sed illa quae ad iudicium sibi sumunt dei sacramenta communicet cum eis, a quibus se castum seruando fecit alienum. alioquin etiam Cyprianus, quod absit, peccatis raptorum et faeneratorum collegarum communicabat, cum quibus tamen in communione diuinorum sacramentorum manebat, de quibus 6 epiat. Cresc. 11 cf. Gal. 6, 5 20 epiat. Creec. et I Tiiu. 5, Z2 4 zi(ze-i )zaniae YR 7 displicent", + "candidate_score": 0.662386, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_40_42", + "bdc_text": "zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ; er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ; Pastor IV/2 , 583. .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_109", + "psc_text": "fallor, et ueris certisque rationibus et maxime diuinarum scripturarum exemplis penitus amputaui, quibus dilucidissime docui a sanctis praedicatoribus atque adsertoribus ueritatis etiam contra praesentes eius aduersarios nec tantum qui ex eodem populo quo et illi fuerunt, uerum etiam contra alienigenas et extraneos et, unde praecipue uanas formidines inicitis imperitis, contra eos qui dialecticam maxime profiterentur habitum fuisse sermonem, ne contentiosissimus habeatur diligentissimus praedicator et ne litigator putetur inpiger disputator, instans secundum praeceptum apostoli oportune inoportune, ut doctrina sana contradicentes redarguantur, uaniloqui refellantur, inquieti corripiantur, pusillanimes consolentur, infirmi suscipiantur, dum aduersus omnes resistentes uerbum salutis euangelicae cum patientia defenditur. sine diffidentia praedicatur. ostendi etiam, quam non debeatis ideo putare apud uos esse hominem baptizandum, quia et nos consentimus quod et baberihaberi a uobis baptismus possit et dari, cum et illud dicamus perniciose haberi et perniciose dari, quoniam illa sancta, quibus uti et mali possunt, quanto sanctiora sunt, tanto ab eis inutilius", + "candidate_score": 0.65785, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_19", + "bdc_text": "Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_385", + "psc_text": "si quos tales in sacramentorum eius communione cognouero, uerbo et disciplina domini emendo quos possum, tolero quos emendare non possum. fugio paleam, ne hoc sim, non aream, ne nihil sim. § 40 Proinde noli frustra in hac sententia uentilari. magis enim me ammonet, quomodo id agam, praeceptum apostolicum quod ipse posuisti: ne commiinicescommunices peccatis alienis; te ipsum castum se-rltlt. nam ut ostenderet, quemadmodum quisque non communicaret peccatis alienis, ad hoc addidit: te ipsum castum serua. non enim, qui se castum seruat, communicat peccatis alienis, quamuis non eorum peccata, sed illa quae ad iudicium sibi sumunt dei sacramenta communicet cum eis, a quibus se castum seruando fecit alienum. alioquin etiam Cyprianus, quod absit, peccatis raptorum et faeneratorum collegarum communicabat, cum quibus tamen in communione diuinorum sacramentorum manebat, de quibus 6 epiat. Cresc. 11 cf. Gal. 6, 5 20 epiat. Creec. et I Tiiu. 5, Z2 4 zi(ze-i )zaniae YR 7 displicent", + "candidate_score": 0.65783, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_40", + "bdc_text": "zeigte sich nur zweit weise und gegenüber Protestanten konzilsfreundlich ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_240", + "psc_text": "eam siraplicitersimpliciter admissos etiam illos, quos esse sine baptismo arbitrabatorarbitrabatur, de diuina misericordia merere indulgentiam et ab ecclesiae muneribus non separari pia cogitatione praesumeret. haec consuetudo ecclesiae fuit ante concilium Cypriani, haec snperarisuperari et auferri non potuit nec concilio Cypriani, ut ex haeresi uenientes non quidem sine baptismo, sicut dicit, quia idem baptismus etiam foris eis inerat, sed non proderat, uerumtamen simpliciter, sicut item dicit, admissi de dei misericordia indulgentiam mererentur et a muneribus non separarentur ecclesiae. haec simplicitas magis quam duplicitas ecclesiae placuit uniuersae toto terrarum orbe diffusae. § 42 Cui Cyprianus ipse quale testimonium perhibeat, audi ex epistula quam de unitate conscripsit: auelle, inquit, radium solis a corpore, diuisionem lucis unitas non capit: ab arbore frange ramum, fractus germinare non poterit: a fonte praecide riuum, praecisus arescit. in his Cypriani uerbis non inuenimus nec intellegimus lucem non capere diuisionem nisi in sanctis regno dei praedestinatis, qui diuidi ab", + "candidate_score": 0.657702, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_39", + "bdc_text": "Ea de re optimum factum sibi videri , ut papa libero neque ulla suspicione odibili concilio primum , quod nostrae fidei et catholicae ecclesiae consonum sit , optimorum et doctissimorum consensu excutiat et decernatFranz I.", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_100", + "psc_text": "audet negare; sed cur tale aliquid nolitis et baptismum, omnino non uideo nec uos posse demonstrare confido. sequimur sane nos in hac re etiam canonicarum auctoritatem certissimam scripturarum. neque enim parui momenti habendum est, quod, cum inter episcopos anterioris aetatis, quam esse inciperet pars Donati, ista quaestio fluctuaret et uarias haberet inter se collegarum salua unitate sententias, hoc per uniuersam catholicam, quae toto orbe ditfunditurdiffunditur, obseruari placuit quod tenemus. nam et uos profertis concilium Cypriani, quod aut non est factum aut a ceteris unitatis membris, a quibus ille non diuisus est, merito superatum. neque enim propterea sumus Cypriano episcopo meliores, si tamen censuit haereticos denuo baptizari, quia nos hoc recte non facimus, sicut nec Petro apostolo meliores sumus, quia non cogimus gentes iudaizare, quod ille fecisse Paulo apostolo adtestante et corrigente monstratur, cum similiter inter apostolos' de circumcisione quaestio, sicut postea de baptismo inter episcopos, non parua difficultate nutaret. §", + "candidate_score": 0.655589, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_19", + "bdc_text": "Sed quia non habet , quo defendat confessum errorem , fuco interim pergit vulpinari , ut daturus quaedam videatur , quaedam non permissurus , quasi vero ex eius nutu ac non potius scripturarum et fidei praescripto de illa abominatione Gemeint ist die Privatmesse , vgl . oben Z. 13-15 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_613", + "psc_text": "alter ad salutem habet, alter ad poenam, nec quidquid iusto licet potest et iniustus implere, quia etsi potest iniustus baptizare, non tamen potest in regnum caelorum iniustus intrare, nec purificat uel abluit uel emundat nec innocentem facit quemquam qui ei ministrat baptismum, sed dantis dei gratia et percipientis bona conscientia. sed tu aspice, utrum nihil inter Primianum Felicianumque distaret, cum Primianus inter trecentos decem sederet. a quibus ille dicebatur quod uenenum aspidum esset sub labiis eius et ueloces haberet pedes ad effundendum sanguinem et contribulatio et infelicitas in uiis eius et uiam pacis ignoraret nec esset timor dei ante oculos eius, utrum tunc non esset 2 eloquentiam dilataresJ cf. Cic. Brut. 90, 309 3 Petit. I 6, 7 5 epist. Cresc. cf. III 4. 4. 5, 5 24 cf. Ps. 13, 3 5 et clamas W 9 quicquid Xm2YRZ 10 hoc (om. WYmi) praecepto] profecto XZ, cf. III 5, 5", + "candidate_score": 0.655207, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_64", + "bdc_text": "vgl . Pastor IV/2 , 479 , Anm. 1 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_811", + "psc_text": "AMEN (om. W). AURELI (AURELII X) AUGUSTINI EXPLICIT LIBER QUARTUS (ini Y) FELICITER DEO GRATIAS (QU..... FELIC..... cet. ewan. X) WXY Explicit liber quartus aurelii augustini episcopi contra cre- Bconium grammaticum et donatistam Z in R reliqua pars folii recisa est AVGVSTINI RETRACTATIONVM LIB. V CAP. LII (XXVI) (PAG. 162, 4 ED. KNOELL). AD CRESCONIUM GRAMMATICUM PARTIS DONATI LIBRI QVATTUOR. GrammaticusDonatista etiam quidam Donatista Cresconius cum inuenisset epistulam meam, quaquae primas partes, quae in manus nostras tunc uenerant, epistulae Petiliani redargui, putauit mihi esse respondendum et hoc ipsum scripsit ad me. cui operi eius libris quattuor respondi, ita sane, ut tribus peragerem, quod uniuersa responsio flagitabat. sed cum uiderem de sola Maximianensium causa, quos suos scismaticos damnauerunt et eorum aliquos rursus in suis honoribus receperunt baptismumque ab eis extra suam communionem datum non repetiuerunt, responderi posse ad cuncta, quae scripsit, etiam quartum librum addidi, in quo id ipsum, quantum potui,", + "candidate_score": 0.653042, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_16", + "bdc_text": "Ego quaerebam , num de privata missa cum papa egerit , quam constet nil aliud esse quam foedum et ad lucrum institutum abusum dominicae coenaeGleiche Urteile über die Privatmesse finden sich auch in den unten S. 179 , Anm. 20 und S. 183 , Anm. 7 erwähnten Gutachten , vgl. Seidel 23f. 43. 84. .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_385", + "psc_text": "si quos tales in sacramentorum eius communione cognouero, uerbo et disciplina domini emendo quos possum, tolero quos emendare non possum. fugio paleam, ne hoc sim, non aream, ne nihil sim. § 40 Proinde noli frustra in hac sententia uentilari. magis enim me ammonet, quomodo id agam, praeceptum apostolicum quod ipse posuisti: ne commiinicescommunices peccatis alienis; te ipsum castum se-rltlt. nam ut ostenderet, quemadmodum quisque non communicaret peccatis alienis, ad hoc addidit: te ipsum castum serua. non enim, qui se castum seruat, communicat peccatis alienis, quamuis non eorum peccata, sed illa quae ad iudicium sibi sumunt dei sacramenta communicet cum eis, a quibus se castum seruando fecit alienum. alioquin etiam Cyprianus, quod absit, peccatis raptorum et faeneratorum collegarum communicabat, cum quibus tamen in communione diuinorum sacramentorum manebat, de quibus 6 epiat. Cresc. 11 cf. Gal. 6, 5 20 epiat. Creec. et I Tiiu. 5, Z2 4 zi(ze-i )zaniae YR 7 displicent", + "candidate_score": 0.636891, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_41", + "bdc_text": "er war sonst ein entschiedener Gegner , s. Seidel , 12f. 73. 75f. 143-145. 171 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_36", + "psc_text": "pag. 382, 23 sqq. 14 Act. 18, 24-28 def. X 2 agere in mg. Yml 4 hiezehiel W iezechihel R iezechiel Z 10 saduccaeie Wml sadncaeis Wm2Ym2 diabulo Wml 12 hoc] oc Wml 14 nomine alexandrinus bis Yml 16 catethizatus W catecizatus YR catbezizatus Z domini om. WYR 17 Iesum] add. erant Wm3 18 coepit v 19 sinagoga WYml 21 domini om. YR 23 inuenissent W uenissent Yml 24 crediderant Z 27 paratorem om. rn\" § 15 An quia Iudaeus in Christum crediderat, propterea Iudaeos christianae fidei resistentes et Iesum negantes esse Christum publice reuincere debebat, nos autem, quia partis Donati numquam fuimus, propterea partem Donati resistentem christianae unitati reuincere non debemus? numquid Paulus apostolus aliquando fuit cultor idolorum aut aliquando fuit in haeresi Epicureorum uel StoicotumStoicorum, cum quibus tamen eum nec puduit nec piguit de quaestione dei uiui et ueri habere sermonem? accipe, quid de hac re in eodem", + "candidate_score": 0.631751, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10408_sent_54", + "bdc_text": "Novit enim quibus artibus res suae creverint , nec habet pauper , quo sese defendat , si armis et factionibus cauponari infelix aliquod bellum non liceat .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa019.opp-lat1_window_4", + "psc_text": "est miles armandus, quia contra patriam nonnulli arma sumpserunt, aut ideo uti non debent boni et docti medici ferramentis medicinalibus ad salutem, quia his ad perniciem etiam indocti pessimique abutuntur. quis enim nescit, sicuti est (medicina utilis uel inutilis), ut fuerint (utilia uel inutil)ia quae quaeruntur, ita eloquentiam, hoc est peritiam facultatemque dicendi, sic esse utilem uel inutilem, ut fuerint utilia uel inutilia quae dicuntur? quod nec te arbitror ignorare. § 3 Sed, credo, cum me uideres a nonnullis putari eloquentem, ut a me lectoris auditorisue studium deterreres, accusandam existimasti eloquentiam, ut iam quid dicerem non adtenderet, quisquis abs te perterritus tamquam eloquenter me 4 epist. Cresc. et Prou. 10, 19 def. X 1 sursus Wml 3 eum WYmlRZ 9 sentiarum WmlYml 10 per Wm3, om. eet. v arte grammatica YmHv diacit Z 13 non ea Z 21 medicina-inutilis suppleui ut] aut WmlYRZv 22