diff --git "a/10/10108.json" "b/10/10108.json" new file mode 100644--- /dev/null +++ "b/10/10108.json" @@ -0,0 +1,6570 @@ +{ + "letter_id": "10108", + "bd_url": "https://www.bullinger-digital.ch/letter/10108", + "dominant_topic": 1, + "topic_dist": [ + 0.054938, + 0.061549, + 0.050004, + 0.057361, + 0.050876, + 0.042569, + 0.047414, + 0.050935, + 0.049305, + 0.047777, + 0.047306, + 0.047205, + 0.043956, + 0.051035, + 0.04767, + 0.048702, + 0.046097, + 0.053266, + 0.053474, + 0.048561 + ], + "citations": [ + { + "rank": 1, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII", + "max_score": 0.718486, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_56_58", + "bdc_text": "Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis . Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum . Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_85", + "psc_text": "13.). Ideo quasi edoctus Propheta justitias quinto versu dicit: In labiis meis pronuntiavi omnia judicia oris tui. Et quomodo alibi dicit: Judicia 992 tua sicut abyssus multa (Psalm. XXXV, 7) ? Quomodo Apostolus ait: O altitudo sapientiae et scientiae Dei, quam inscrutabilia sunt judicia ejus, et ininvestigabiles viae ejus! Quis enim cognovit sensum Domini (Rom. XI, 33 et 34) ? Si inscrutabilia sunt judicia, quomodo ergo judicia? quomodo omnia pronuntiavi, ait Propheta, judicia oris tui? Sed fortasse non eadem sunt judicia Dei, quae judicia oris ejus. Si alia sunt, bene dicitur: Cogitationibus tuis quis similis erit (Psal. XXXIX, 6) ? Et ideo inscrutabilia sunt judicia ejus; quia ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus. Si autem nullus nisi Christus hoc dicit, qui potest dicere: Ego et Pater unum sumus (Joann. X, 30) . 31. Distinguamus tamen, nec vereamur ne impugnet se velut contrariis Scriptura venerabilis. Consideremus enim quia non dixit:", + "candidate_score": 0.718486, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_71_73", + "bdc_text": "Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. . Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . : Nescio cogitabundus excogitare , quo pacto catechismumin der Vorlage cathecismus .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_704", + "psc_text": "meditatur in Lege. Angustior dies est meditatione doctrinae. Non tantus dies in tempore, quantus meditator in Lege. Unde vide ne illud magis videatur significare, quod ei qui in Lege meditatur, semper dies est, et lumen sine defectu, quod nullae tenebrae noctis interpolent. Alioquin quomodo negligentiorem in processu operis declararet, quem diligentiorem in ipsis operis sui Propheta principiis esse voluisset? In die ergo meditator Legis, et Evangelii praedicator. 9. Et fortasse illi qui novum non recipiunt Testamentum, in nocte legerunt, et ideo nescierunt neque intellexerunt. Unde Salvator, ne etiam nos legeremus in tenebris, admonet dicens ambulandum in die, quia non offendit qui in die ambulat (Joan. XI, 9 et 10); 1134 videt enim gratiam lucis. Qui autem ambulat in tenebris, scopulum offensionis incurrit. 10. (Vers. 99.) Sequitur: Super omnes docentes me intellexi; quia testimonia tua meditatio mea est. Doctrinam profitentur scribae Judaeorum; quia Legem et prophetas ipsi priores habere meruerunt. Sed", + "candidate_score": 0.689473, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_71_73", + "bdc_text": "Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. . Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . : Nescio cogitabundus excogitare , quo pacto catechismumin der Vorlage cathecismus .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_554", + "psc_text": "qui in Domini lege die ac nocte meditatur (Psal. I, 1 et 2) . Sed qui meditatur in Lege, eruditur in Lege: et quem Lex 1100 erudierit, Dominus erudivit, qui locutus est Legem. Ideoque scriptum est: Beatus quem tu erudieris, Domine, et de lege tua docueris eum (Psal. XCIII, 12) . Discamus ergo, et nos in Lege meditari, non avocemur saecularibus illecebris, non occupemur impedimentis: sed semper ad legem Dei simus attenti. Scriptum est enim: Os justi meditabitur sapientiam, et lingua ejus loquetur judicium (Psal. XXXVI, 30) . Hoc in veteri Testamento: audi dicentem et in novo: Prope est verbum in ore tuo, et in corde tuo (Rom. X, 8) . Et maxime hanc meditationem sacerdotibus necessariam ostendit ad Titum scribens, quia debet episcopus amplecti eum, Qui secundum doctrinam est fidelem sermonem; ut potens sit exhortari in doctrina sana, et eos qui contradicunt, arguere (Tit. I, 9) . Quod utique", + "candidate_score": 0.685154, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_57_59", + "bdc_text": "Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum . Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius . Acervatim fratres emunt apud nos , quae a te prodeunt .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_85", + "psc_text": "13.). Ideo quasi edoctus Propheta justitias quinto versu dicit: In labiis meis pronuntiavi omnia judicia oris tui. Et quomodo alibi dicit: Judicia 992 tua sicut abyssus multa (Psalm. XXXV, 7) ? Quomodo Apostolus ait: O altitudo sapientiae et scientiae Dei, quam inscrutabilia sunt judicia ejus, et ininvestigabiles viae ejus! Quis enim cognovit sensum Domini (Rom. XI, 33 et 34) ? Si inscrutabilia sunt judicia, quomodo ergo judicia? quomodo omnia pronuntiavi, ait Propheta, judicia oris tui? Sed fortasse non eadem sunt judicia Dei, quae judicia oris ejus. Si alia sunt, bene dicitur: Cogitationibus tuis quis similis erit (Psal. XXXIX, 6) ? Et ideo inscrutabilia sunt judicia ejus; quia ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus. Si autem nullus nisi Christus hoc dicit, qui potest dicere: Ego et Pater unum sumus (Joann. X, 30) . 31. Distinguamus tamen, nec vereamur ne impugnet se velut contrariis Scriptura venerabilis. Consideremus enim quia non dixit:", + "candidate_score": 0.683401, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70_72", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. . Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. . Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . :", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_1068", + "psc_text": "ad te spiritus meus (Esai. XXVI, 9) , matutinum lumen temporibus faciet splendere nocturnis, si mediteris verba Dei. Dum enim meditaris, lux est: et videns lucem non temporis, sed gratiae, dices quia Lux praecepta tua (Ibid.) . Cum autem te meditantem verba divina dies 1218 invenerit, et tam gratum opus orandi, atque psallendi delectaverit tuam mentem, iterum dices ad Dominum Jesum: Exitus matutinos, et vespere delectabis (Psal. LXIV, 9) . 31. An vero Moyse magistro usus populus Judaeorum, quotidie in senioribus suis, qui ad hoc munus electi sunt, noctibus ac diebus sine ulla cessatione recenset Scripturas divinas: et si quid aliud seniorem interrogaveris, nescit nisi Scripturae divinae seriem resultare (Exod. XVIII, 14 et seq.). Vacat illic sermo de saeculo, sola illic Scriptura contexitur, singulorum sibi per vices ora succedunt; ne quando sacer ille sonus mandatorum coelestium ferietur: et tu Christiane, dormis, cui magister est Christus; et non vereris ne de", + "candidate_score": 0.681024, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70_72", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. . Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. . Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . :", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_704", + "psc_text": "meditatur in Lege. Angustior dies est meditatione doctrinae. Non tantus dies in tempore, quantus meditator in Lege. Unde vide ne illud magis videatur significare, quod ei qui in Lege meditatur, semper dies est, et lumen sine defectu, quod nullae tenebrae noctis interpolent. Alioquin quomodo negligentiorem in processu operis declararet, quem diligentiorem in ipsis operis sui Propheta principiis esse voluisset? In die ergo meditator Legis, et Evangelii praedicator. 9. Et fortasse illi qui novum non recipiunt Testamentum, in nocte legerunt, et ideo nescierunt neque intellexerunt. Unde Salvator, ne etiam nos legeremus in tenebris, admonet dicens ambulandum in die, quia non offendit qui in die ambulat (Joan. XI, 9 et 10); 1134 videt enim gratiam lucis. Qui autem ambulat in tenebris, scopulum offensionis incurrit. 10. (Vers. 99.) Sequitur: Super omnes docentes me intellexi; quia testimonia tua meditatio mea est. Doctrinam profitentur scribae Judaeorum; quia Legem et prophetas ipsi priores habere meruerunt. Sed", + "candidate_score": 0.679746, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70_72", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. . Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. . Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . :", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_358", + "psc_text": "Non magnum ergo si tunc Domino gratias agas, quando in prosperis et secundis es: sed si tunc adhaereas Christo, quando te persecutor exagitat, quando aliqua procella perturbat. Amisisti filium? In illo dolore, in illa nocte, in illa destitutione memento Domini Dei tui; ne quasi non exauditus, ingratus sis, et in tua praevariceris aerumna. Pulsus es in exsilium? Memento Domini Dei tui; ne patriae interdictae tibi, charitatem Deo praeferas. Alicujus divitis oppressus potentia amisisti proprias facultates, indiges sumptu? Memento Domini Dei tui, ne nox te egestatis abducat a devotionis affectu. Hoc est enim mandatum Legis, ut in nocte magis quaeras, quando magis 1055 exaudiaris a Domino, et possis dicere: In tribulatione invocavi Dominum, et exaudivit me in latitudine (Psal. CXVII, 5) . 35. Sed nec quaerere perfunctorie abundat ad gratiam, sed ut insistas et intendas muneri. Denique ista vel Ecclesia vel anima, quae requisivit in cubili, quaesivit in noctibus, primo non", + "candidate_score": 0.67847, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_14", + "bdc_text": "Nam ut homines affectibus obnoxii sumus , vereor , ne gloriam ( quae domini est Vgl. u. a. 1 Chr 29 , 11f;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_730", + "psc_text": "ne securis affectibus et otiosis blanditer conciliatricula voluptatis irrepat illecebra. Facile capit oculos petulantis forma meretricis, nisi eos odia premant justa, et impuritatem indignatus avertat affectus. Inflat plerumque homines, et tumido resupinat fastidio nobilitatis jactantia, et rerum affluentia saecularium; nisi pudeat in te aliena magis, quam propria laudari. Christus cum dives esset, pauper factus est: in paupere, non in divite te redemit. Confitentibus Dei filium imperabat tacere; ut operibus magis quam sermonibus Deus agnosceretur; et tu nobilem te dicis, qui es factus e terra? David rex dicit: Memento, Domine, quia pulvis sumus (Psal. CII, 14) : 1140 et tu in hoc caduco atque limoso genere gloriaris, et divitem te putas, qui cras potes esse mendicus; cum vita tua non in abundantia tua, sed in Dei sit misericordia? Cui honor, gloria, laus, perpetuitas a saeculis, et nunc, et semper, et in omnia saecula saeculorum. Amen. SERMO QUARTUS DECIMUS. Nun. 1. Nun", + "candidate_score": 0.675864, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_15_17", + "bdc_text": "Mt 6 , 13 . ) , quam apud tuos et nostros habeas , invideat . Sed sit et hoc meum carnis iudicium , perversum scilicet . Vellem ego primam haberet auctoritatem coram magistratu et plebe .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_1133", + "psc_text": "habeo crucifigendi te. Tua, Pilate, voce constringeris, tua damnaris sententia. Pro potestate igitur, non pro aequitate crucifigendum Dominum tradidisti: per potestatem absolvisti latronem, auctorem vero vitae interfecisti. Sed nec istam a te habuisti, quam habere te asseris, potestatem. Denique dicit tibi Dominus Jesus: Non haberes potestatem adversus me ullam, nisi data tibi esset desuper (Ibid., 11) . Mala potestas licere quod non liceat. Potestas ista tenebrarum est, verum non videre, sed spernere. 39. Audite quid verus judex loquatur: Non quaero voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui misit me (Joan. V, 30) . Quasi homo loquitur: quasi judex docet: quoniam qui judicat, non voluntati suae obtemperare debet, sed tenere quod legum est (3, quaest. 7, cap. Judicet. § Qui). Constitue judicem de hoc saeculo: numquid potest adversum imperialis formam venire rescripti? Numquid potest normam augustae definitionis excedere? Quanto magis divini formam debemus servare judicii! Christus dicit: Non quaero voluntatem meam, hoc", + "candidate_score": 0.673368, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_69_71", + "bdc_text": "Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 . et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. . Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_621", + "psc_text": "tuum in coelo. Vides etiam in te permanere debere, quod etiam in coelo permanet ac perseverat. Serva ergo verbum Dei, et serva in corde tuo, et ita serva, ne obliviscaris. Serva legem Domini, et meditare; ne justificationes Domini de tuo corde labantur. Docet te litterae interpretatio, ut serves diligenter. Docet te Propheta in subditis, dicens: Nisi quia lex tua meditatio mea est, tunc forsitan periissem in humilitate mea. In aeternum non obliviscar justificationum tuarum (Inf. v. 92 et 93) . Legis ergo meditatio facit, ut tempora tribulationis, tempora quibus humiliamur aliquibus adversis, sustinere et tolerare possimus; ut neque humiliato nimis, neque dejecto frangamur affectu. Denique Dominus non frangi nos humilitate usque ad desperationem vult, sed usque ad correptionem. 6. Unde et Hieremias propheta sub hac littera in Threnis ait: Ut humiliaret sub pedibus omnes vinctos terrae, et declinaret judicium viri contra faciem Altissimi, ad condemnandum hominem, cum judicatur, Dominus non", + "candidate_score": 0.672445, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_69_71", + "bdc_text": "Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 . et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. . Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_93", + "psc_text": "equi rationabiles, et commoremur in praeceptis eorum. 36. (Vers. 15.) Et ideo ait: In mandatis tuis exercebor, et considerabo vias tuas. Qui enim exercetur in verbis apostolorum, Jesu Domini mandata cognoscit, et considerat vias ejus, quibus finis est Christus, qui ait: Ego sum via (Joan. XIV, 6) . 37. (Vers. 16.) Et in tuis justitiis meditabor, non obliviscar verborum tuorum. Admonet hic locus memores Scripturarum nos esse debere, et justitias ejus non solum sermone, sed etiam operis imitatione meditari. Non enim qui disputant Legem, et non faciunt quae Legis sunt; sed qui factores Legis sunt, justificantur. SERMO TERTIUS. Gimel. 1. Tertia littera secundum Hebraeos est Gimel, quae Latine retributio dicitur. Denique in primo statim versu hoc ostenditur. 994 2. (Vers. 17.) Retribue, inquit, servo tuo. Quomodo supra ipse David: Non secundum peccata nostra reddas nobis: neque secundum iniquitates nostras retribuas nobis (Psal. CII, 10) ; et hic poscit retributionem? Illa", + "candidate_score": 0.671358, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_69_71", + "bdc_text": "Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 . et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. . Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_554", + "psc_text": "qui in Domini lege die ac nocte meditatur (Psal. I, 1 et 2) . Sed qui meditatur in Lege, eruditur in Lege: et quem Lex 1100 erudierit, Dominus erudivit, qui locutus est Legem. Ideoque scriptum est: Beatus quem tu erudieris, Domine, et de lege tua docueris eum (Psal. XCIII, 12) . Discamus ergo, et nos in Lege meditari, non avocemur saecularibus illecebris, non occupemur impedimentis: sed semper ad legem Dei simus attenti. Scriptum est enim: Os justi meditabitur sapientiam, et lingua ejus loquetur judicium (Psal. XXXVI, 30) . Hoc in veteri Testamento: audi dicentem et in novo: Prope est verbum in ore tuo, et in corde tuo (Rom. X, 8) . Et maxime hanc meditationem sacerdotibus necessariam ostendit ad Titum scribens, quia debet episcopus amplecti eum, Qui secundum doctrinam est fidelem sermonem; ut potens sit exhortari in doctrina sana, et eos qui contradicunt, arguere (Tit. I, 9) . Quod utique", + "candidate_score": 0.670906, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_86_88", + "bdc_text": "Podagra plura non admittit , mi charissime Heinrice. 23 . martii ante diluculum , cum insomnem ferme totam agerem noctem . Tuus Berch. H. Sępius scribas Tilmanno , ut totus revocetur Diese Bemerkung scheint auf eine Schwankung oder Unsicherheit des Seckelmeisters Bernhard Tillmann im Frühjahr 1532 hinzudeuten .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_435", + "psc_text": "Ipse Dominus pernoctavit in oratione; ut te proprio ad deprecandum invitaret exemplo: et utique peccatis tuis ille indulgentiam postulabat: postulabat a Patre, operabatur propria voluntate. Non tibi dicit Propheta, ut tantummodo media nocte surgas: sed ut surgas nocte, et maxime nocte media. Nocte enim surgendum ante praemisit dicens: Memor fui in nocte nominis tui, Domine, (Supra. vers. 55) . Potest unusquisque memor esse, et non surgere: potest unusquisque et surgere, et cum surrexerit, ea quae proprio arbitrio sederint, postulare. Addidit: Media nocte surgebam, docens surgendum esse media nocte. Nec otiosum est quod adjunxit: Ad confitendum tibi, hoc est, ut illo maxime tempore deprecari Deum, et propria debeamus deflere peccata: nec solum praeteritis veniam postulare, sed etiam praesentia declinare, futuris cavere; multa enim illo in tempore tentamenta proserpunt. 46. Tunc fervet carnis illecebra: tunc tentator illudit: coquitur cibus, potusque digeritur: stomachus aeger, mens somnolenta, animus occupatus est. Itaque aut quiescenti calor", + "candidate_score": 0.668772, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_74_76", + "bdc_text": "iuventuti urbis nostrę instituamusZum Katechismusunterricht in Bern s. Guggisberg 164f. . Videmus eos palam neglegi , utcunque exhortemur ad piam sanctamque educationem , nec scio , ut apud vos hec sint instituteAußer Leo Juds sehr summarischem Wandkatechismus von 1525 gab es in Zürich um diese Zeit noch keinen Katechismus . Die sonnt ägliche Nachmittagspredigt als Unterricht für die Jugend auf dem Lande wurde im Oktober 1532 eingeführt ( AZürcherRef 1899 , S. 831 ) , Juds «Größerer Katechismus » erschien erst 1534 ( s .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_709", + "psc_text": "cedant necesse est ei doctores quoque, quem testimoniorum meditatione coelestium doctrina Dei docentis imbuerit. 13. (Vers. 100.) Sequitur: Super seniores intellexi; quia praecepta tua exquisivi. Nec hoc quidem difficile, ut is quem Dominus docuerit, super seniores intelligat; siquidem Dei gratia ad doctrinam et maturitatem 1135 aetatis progrediatur senilis. Cum enim aetas senectutis vita immaculata sit, utique doctrina vitae immaculatae senilem praestat aetatem (Sap. IV, 19). Denique excusanti Hieremiae quod juvenis esset, responsum est: Noli dicere: juvenis sum (Jerem. I, 7); eo quod non aestimaretur juvenis definitione divina, qui canam haberet prudentiam, quae sanctificationis coelestis gratia reluceret. 14. Verumtamen non mihi videtur se ipsum laudare Propheta, et praeferre senioribus, cum legerit: Non te praetereat narratio seniorum: et ipsi enim didicerunt a Patribus (Eccli. VIII, 11) . Nam et alibi dixit Sirach Sapientia: Ubi sunt senes, non multum loquaris (Eccli. XXXII, 13) . Sed novit quibus se praeferat senioribus, inveteratis scilicet in", + "candidate_score": 0.665834, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_85_87", + "bdc_text": "Iam vale . Podagra plura non admittit , mi charissime Heinrice. 23 . martii ante diluculum , cum insomnem ferme totam agerem noctem .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_435", + "psc_text": "Ipse Dominus pernoctavit in oratione; ut te proprio ad deprecandum invitaret exemplo: et utique peccatis tuis ille indulgentiam postulabat: postulabat a Patre, operabatur propria voluntate. Non tibi dicit Propheta, ut tantummodo media nocte surgas: sed ut surgas nocte, et maxime nocte media. Nocte enim surgendum ante praemisit dicens: Memor fui in nocte nominis tui, Domine, (Supra. vers. 55) . Potest unusquisque memor esse, et non surgere: potest unusquisque et surgere, et cum surrexerit, ea quae proprio arbitrio sederint, postulare. Addidit: Media nocte surgebam, docens surgendum esse media nocte. Nec otiosum est quod adjunxit: Ad confitendum tibi, hoc est, ut illo maxime tempore deprecari Deum, et propria debeamus deflere peccata: nec solum praeteritis veniam postulare, sed etiam praesentia declinare, futuris cavere; multa enim illo in tempore tentamenta proserpunt. 46. Tunc fervet carnis illecebra: tunc tentator illudit: coquitur cibus, potusque digeritur: stomachus aeger, mens somnolenta, animus occupatus est. Itaque aut quiescenti calor", + "candidate_score": 0.663619, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_72_74", + "bdc_text": "Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . : Nescio cogitabundus excogitare , quo pacto catechismumin der Vorlage cathecismus . iuventuti urbis nostrę instituamusZum Katechismusunterricht in Bern s. Guggisberg 164f. .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_554", + "psc_text": "qui in Domini lege die ac nocte meditatur (Psal. I, 1 et 2) . Sed qui meditatur in Lege, eruditur in Lege: et quem Lex 1100 erudierit, Dominus erudivit, qui locutus est Legem. Ideoque scriptum est: Beatus quem tu erudieris, Domine, et de lege tua docueris eum (Psal. XCIII, 12) . Discamus ergo, et nos in Lege meditari, non avocemur saecularibus illecebris, non occupemur impedimentis: sed semper ad legem Dei simus attenti. Scriptum est enim: Os justi meditabitur sapientiam, et lingua ejus loquetur judicium (Psal. XXXVI, 30) . Hoc in veteri Testamento: audi dicentem et in novo: Prope est verbum in ore tuo, et in corde tuo (Rom. X, 8) . Et maxime hanc meditationem sacerdotibus necessariam ostendit ad Titum scribens, quia debet episcopus amplecti eum, Qui secundum doctrinam est fidelem sermonem; ut potens sit exhortari in doctrina sana, et eos qui contradicunt, arguere (Tit. I, 9) . Quod utique", + "candidate_score": 0.66231, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_54_56", + "bdc_text": "Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl . Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). . Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_355", + "psc_text": "cibo fervent corpora, tunc etiam vigor mentis sopore laxatur, somno resolvitur: tunc irrepit impuri libido concubitus: tunc perturbatur cor, squalor immunditiae non videtur, castitatis puritas non consideratur, pudicitiae gloria non recensetur. Nox erat quando Judas prodidit, quando Petrus negavit. 32. Illo igitur praecipue tempore justificationes Dei animo retexendae sunt, relegenda mandata hortatoria. Illa de castitate praecepta non absint: his occupata mens flagrantiam libidinis, carnis restinguat ardorem. Tene illud animo: Lavabo per singulas noctes lectum meum (Psal. VI, 7) . Quis enim stupris deditus, flagitiis involutus, lavat per singulas noctes lectum suum? Nescit flere qui flenda committit; et cum sit ipse lacrymabilis, non habet poenae lacrymas suae. At ille qui castigat corpus suum, et sui sollicitus gubernator est, atque ingemiscens et dolens lapsus superioris offensae quaerit quomodo abluat eam fletibus poenitentiae, hic lavat per singulas noctes lectum suum. Non dormianus ergo totis noctibus: sed maximam partem earum lectioni et orationibus deputemus.", + "candidate_score": 0.661803, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_72_74", + "bdc_text": "Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . : Nescio cogitabundus excogitare , quo pacto catechismumin der Vorlage cathecismus . iuventuti urbis nostrę instituamusZum Katechismusunterricht in Bern s. Guggisberg 164f. .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_704", + "psc_text": "meditatur in Lege. Angustior dies est meditatione doctrinae. Non tantus dies in tempore, quantus meditator in Lege. Unde vide ne illud magis videatur significare, quod ei qui in Lege meditatur, semper dies est, et lumen sine defectu, quod nullae tenebrae noctis interpolent. Alioquin quomodo negligentiorem in processu operis declararet, quem diligentiorem in ipsis operis sui Propheta principiis esse voluisset? In die ergo meditator Legis, et Evangelii praedicator. 9. Et fortasse illi qui novum non recipiunt Testamentum, in nocte legerunt, et ideo nescierunt neque intellexerunt. Unde Salvator, ne etiam nos legeremus in tenebris, admonet dicens ambulandum in die, quia non offendit qui in die ambulat (Joan. XI, 9 et 10); 1134 videt enim gratiam lucis. Qui autem ambulat in tenebris, scopulum offensionis incurrit. 10. (Vers. 99.) Sequitur: Super omnes docentes me intellexi; quia testimonia tua meditatio mea est. Doctrinam profitentur scribae Judaeorum; quia Legem et prophetas ipsi priores habere meruerunt. Sed", + "candidate_score": 0.661246, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_74_76", + "bdc_text": "iuventuti urbis nostrę instituamusZum Katechismusunterricht in Bern s. Guggisberg 164f. . Videmus eos palam neglegi , utcunque exhortemur ad piam sanctamque educationem , nec scio , ut apud vos hec sint instituteAußer Leo Juds sehr summarischem Wandkatechismus von 1525 gab es in Zürich um diese Zeit noch keinen Katechismus . Die sonnt ägliche Nachmittagspredigt als Unterricht für die Jugend auf dem Lande wurde im Oktober 1532 eingeführt ( AZürcherRef 1899 , S. 831 ) , Juds «Größerer Katechismus » erschien erst 1534 ( s .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_711", + "psc_text": "adversum apostolos in Actibus eorum, quod seniores Israel convenerint, Petrus sanctus, et Lucas Evangelista testantur (Act. IV, 1 et seq.). Non ergo senili derogavit aetati: sed voce populi senioris indocibilem Dei vetustum illum dierum Judaeorum fore populum prophetavit, qui quod in juventute sua non acquisierat, et in senectute invenire non potuit. Namque a principio frequentibus Dominum exasperavit offensis. Cujus igitur gratiam cum esset juvenis, non potuerat emereri, hujus adventum senex non meruit agnoscere, donum tenere non potuit. Sensus autem in canitie, indicium senectutis in sensu est, et veterani consilii scientia intellectus maturitate, non vitae longaevitate praefertur. 15. Exquiramus ergo mandata Dei; ut super seniores intelligamus. Fugiamus viam lubricam peccatorum; ut possimus praecepta custodire coelestia. Hoc enim declarant sequentia. Super seniores intellexit Jacob junior frater; quia cum senior frater Esau praerogativam sibi benedictionis privilegio aetatis exposcit, reliquit epulas mitiores, dum quaerit agrestes (Gen. XXV, 32). Profecto illo in venationem, junior frater", + "candidate_score": 0.661166, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_69", + "bdc_text": "Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_85", + "psc_text": "13.). Ideo quasi edoctus Propheta justitias quinto versu dicit: In labiis meis pronuntiavi omnia judicia oris tui. Et quomodo alibi dicit: Judicia 992 tua sicut abyssus multa (Psalm. XXXV, 7) ? Quomodo Apostolus ait: O altitudo sapientiae et scientiae Dei, quam inscrutabilia sunt judicia ejus, et ininvestigabiles viae ejus! Quis enim cognovit sensum Domini (Rom. XI, 33 et 34) ? Si inscrutabilia sunt judicia, quomodo ergo judicia? quomodo omnia pronuntiavi, ait Propheta, judicia oris tui? Sed fortasse non eadem sunt judicia Dei, quae judicia oris ejus. Si alia sunt, bene dicitur: Cogitationibus tuis quis similis erit (Psal. XXXIX, 6) ? Et ideo inscrutabilia sunt judicia ejus; quia ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus. Si autem nullus nisi Christus hoc dicit, qui potest dicere: Ego et Pater unum sumus (Joann. X, 30) . 31. Distinguamus tamen, nec vereamur ne impugnet se velut contrariis Scriptura venerabilis. Consideremus enim quia non dixit:", + "candidate_score": 0.654402, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_17_19", + "bdc_text": "Vellem ego primam haberet auctoritatem coram magistratu et plebe . Quam vix recuperabit , quantumvis alium nunc agat pro contionibus . Ubi enim summa docet lenitate , qui in eum exacerbati sunt , hypocrisim ęstimant , ubi acerbiora miscuerit , veterem aiunt nondum deseruisse pellem .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_174", + "psc_text": "adversum me iniquitatem meam Domino (Psal. XXXI, 5) . Si enim se accusaverit justus, vocem parati accusatoris exclusit, qui solet acerbare peccata, et uniuscujusque exaggerare flagitia. Obstruit ergo os ejus, qui ipse de se fuerit ante confessus, et praestruit veniam confitentis. Verecundia excusat reum, pudor suus accusat auctorem. Qui enim sua delicta non tacuit, videtur in se doluisse quod fecit, in diabolo prodidisse quod suasit. Ideoque ait Scriptura: Justus in exordio sermonis accusator est sui (Prov., XVIII, 17) . Qui se accusat, etsi peccator est, justus esse incipit; quia nec sibi parcit, et Dei justitias confitetur, quem putat latere nihil posse. Utinam Adam se prius accusare, quam celare voluisset! Sed non satis est ut confiteamur errorem: verum etiamsi corrigi volumus, a Domino postulemus, ut doceat nos justificationes suas; ne postea errare possimus. A Domino igitur doceri petit, quia unus est magister noster, ut ait Christus (Matth., XXIII, 18). Nec otiose", + "candidate_score": 0.651498, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_24_26", + "bdc_text": "Ex cuius literisNicht erhalten . intellexi lutheranos plus negocii nobis facturos quam papistas . Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_706", + "psc_text": "interroga. Sed etsi interrogavero, non respondebitis mihi, dixit Jesus (Luc. XXII, 68): et ex illo respondere non possunt, et ex illo supra illos intelligo qui non intelligebam; quia testimonia didici, quae ille non novit. Didici: Qui sequitur me. . . . tollat crucem suam (Matth. XVI, 24) . Didici: Diligite inimicos vestros (Matth. V, 44) . Et ideo optat anathema esse Paulus pro fratribus genere, inimicis fide (Rom. IX, 3). 11. Videretur inconveniens esse verecundiae prophetali hujusmodi usurpatio; eo quod praesumpserit dicere quod super omnes docentes intellexerit, cum vel Legem Moyses acceperit a Domino, et populo ejus instituta tradiderit (Exod. XIX, 7), Aaron, sacrificiorum omnium decurso ritu, sacerdotalem docuerit disciplinam (Exod. XXVIII, 1, 2 et seq.), Jesus Nave significaverit quemadmodum circumcisio possit iterari (Josue, V, 2, 3 et seq.), Samuel unctionis propheticae pariter ac regiae sacramenta monstraverit (I Reg. XVI, 13). Videretur, inquam, incongrua praesumptio, nisi praemisisset superiora, quibus non", + "candidate_score": 0.650732, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_69", + "bdc_text": "Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_93", + "psc_text": "equi rationabiles, et commoremur in praeceptis eorum. 36. (Vers. 15.) Et ideo ait: In mandatis tuis exercebor, et considerabo vias tuas. Qui enim exercetur in verbis apostolorum, Jesu Domini mandata cognoscit, et considerat vias ejus, quibus finis est Christus, qui ait: Ego sum via (Joan. XIV, 6) . 37. (Vers. 16.) Et in tuis justitiis meditabor, non obliviscar verborum tuorum. Admonet hic locus memores Scripturarum nos esse debere, et justitias ejus non solum sermone, sed etiam operis imitatione meditari. Non enim qui disputant Legem, et non faciunt quae Legis sunt; sed qui factores Legis sunt, justificantur. SERMO TERTIUS. Gimel. 1. Tertia littera secundum Hebraeos est Gimel, quae Latine retributio dicitur. Denique in primo statim versu hoc ostenditur. 994 2. (Vers. 17.) Retribue, inquit, servo tuo. Quomodo supra ipse David: Non secundum peccata nostra reddas nobis: neque secundum iniquitates nostras retribuas nobis (Psal. CII, 10) ; et hic poscit retributionem? Illa", + "candidate_score": 0.649914, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_19_21", + "bdc_text": "Ubi enim summa docet lenitate , qui in eum exacerbati sunt , hypocrisim ęstimant , ubi acerbiora miscuerit , veterem aiunt nondum deseruisse pellem . Spero tamen , ubi talis perseveraverit , futurum , ut auctoritas redeat . Capito Otherum ab Arow Augustam vocavit .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_472", + "psc_text": "Denique subdidit idem Apostolus: In eos quidem qui ceciderunt, severitatem: in te autem bonitatem (Ibid.) . Si enim non cecidissent, utique uterentur et ipsi bonitate Dei. Nam et tibi ideo bonus est, quia permanes: quod si non permanseris in bonitate, et tu excideris. Non ergo Deus propterea bonus esse desistit, quia tu lapsus es, et indiges severitate. Siquidem et severitas Dei in bonitatem recurrit; ut unusquisque castigatus pedem referat a peccatis, et ad virtutum tramitem, bonamque conversationem recurrat. Denique docet de illis qui ceciderunt Apostolus: Quia si non permanserint in incredulitate, inserentur. Potens enim est Deus iterum inserere illos (Ibid., 23) ; ut quemadmodum deserta virgulta, ita et homines velut caudicibus quibusdam virtutis inserti, bonorum fructus possint ferre meritorum. Accuses necesse est medicum crudelitatis, quia putrefactas vulnerum fibras ferro putaverit exsecandas; quia noxia et serpentia ulcera igni adusserit, ne virus in ulteriora proserperet: vel quia magister discipulum verberaverit negligentem, ut", + "candidate_score": 0.643211, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_90_92", + "bdc_text": "und Guggisberg 195. , item et Hagio . Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 . optime valet nobis omnibus commendatissimus .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_1082", + "psc_text": "Deum ab unoquoque nostrum: In ipso, inquit, vivimus, et movemur, et sumus (Act. XVII, 27 et 28) . Vitalem etenim omnibus gratiam subministrans, 1221 omnibus praesto est munere bonitatis suae: sed proprior est illis qui contrito sunt corde. 42. Quod vetus quoque per aenigmata historia docet. Moyses in montis Sinai supercilio erat, et solus erat: populus in valle, in imo montis: presbyteri in parte montis supra merita plebis, sed plurimo intervallo a Moysi meritis separati (Exod. XIX, 20 et seq.). Non omnes in vertice, neque in imo omnes, sed populus: Moyses solus in vertice Sina montis, qui Latina interpretatione dicitur, tentatio. Et tu si supra tentationes ascenderis, et contrito corde detuleris precem, Deo proximus eris: si mundo corde fueris, et tu Deum videbis; Beati enim mundo corde; quia ipsi Deum videbunt (Matth V, 8) . 43. Qui ergo Deo proximus est, dicit: Prope es, Domine, et omnia praecepta tua veritas.", + "candidate_score": 0.640751, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_62_64", + "bdc_text": "Megander noster nullorum annotationes aut spiritus legere dignatur . Omnia respuit , nisi quae a Zuinglio sunt , admittat . Hinc etiam mirabile iudicium et inconsideratum in multis effutit .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_77", + "psc_text": "(Apoc. III, 15 et 16) . Aperte negligentiam graviori damnat judicio, quam imprudentiam. Frigidus est enim qui fidem nescit: calidus qui Spiritus sancti fervore succensus est. Qui ergo calorem fidei non habet, tolerabilius illi fuerat fidem non accepisse, quam neglexisse. Est enim tepidus pejor frigido, ut Judaeus qui sibi videtur fidem habere quam non habet. Quanto tolerabiliorem causam gentilis habet, qui potest dicere: Non cognovi Legem, non audivi prophetas, ideo non credidi, quam ille qui legit omnia, ex quibus venturum Jesum crederet, et non credidit! Neuter quidem excusatur, nec ille qui legit, nec ille qui legere noluit: sed plus delinquit, qui negavit quod legerat, quam qui opera non fecit, quae facienda non cognovit. Quanta autem fidei et justitiae gratia est, ut in ore Dei sit, qui fidem tenet, et opera exercet justitiae: et quantum amittit, quem evomuerit ex ore suo Dominus Jesus, et ex suis visceribus ejecerit! quam pius tamen,", + "candidate_score": 0.637053, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_53_55", + "bdc_text": "Sinam alios furere , debachari et stomachari . Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl . Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_609", + "psc_text": "fatigatur, passione conteritur. Miraris si inter tot adversarias passionum vices se etiam justus tenere vix possit, cum impares simus etiam singularum certamini? Quem vel sola libido non vindicet, quem non subjuget avaritia, quem formido non quatiat, quem luxuria non enervet, quem lascivia non emolliat, quem non supplantet ebrietas? 25. Quasi conscius igitur carnalis infirmitatis, et explorator persecutionis hostilis, dicit: Paulominus consummaverunt me in terra. In hac utique terra, in qua Adam primus corruit, et pudenda prolapsione dejectus, totius gressum futurae posteritatis inflexit (Gen. III, 17). In hac terra, in qua Cain munera fraterna dolens suis esse praelata, ruina est stratus invidiae. Denique vox fraterni sanguinis clamavit a terra (Gen. IV, 10). In hac terra Noe sanctus quem totius orbis diluvia in tantis procellis et fluctibus pervigilem probaverunt, ubi tamen otioso curas laxavit corpore, somnum ebrietatis offendit, contumeliam paternae pietatis incurrit (Gen. IX, 21 et 22), docens periculosa otia securae esse", + "candidate_score": 0.634445, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_73", + "bdc_text": "Nescio cogitabundus excogitare , quo pacto catechismumin der Vorlage cathecismus .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_554", + "psc_text": "qui in Domini lege die ac nocte meditatur (Psal. I, 1 et 2) . Sed qui meditatur in Lege, eruditur in Lege: et quem Lex 1100 erudierit, Dominus erudivit, qui locutus est Legem. Ideoque scriptum est: Beatus quem tu erudieris, Domine, et de lege tua docueris eum (Psal. XCIII, 12) . Discamus ergo, et nos in Lege meditari, non avocemur saecularibus illecebris, non occupemur impedimentis: sed semper ad legem Dei simus attenti. Scriptum est enim: Os justi meditabitur sapientiam, et lingua ejus loquetur judicium (Psal. XXXVI, 30) . Hoc in veteri Testamento: audi dicentem et in novo: Prope est verbum in ore tuo, et in corde tuo (Rom. X, 8) . Et maxime hanc meditationem sacerdotibus necessariam ostendit ad Titum scribens, quia debet episcopus amplecti eum, Qui secundum doctrinam est fidelem sermonem; ut potens sit exhortari in doctrina sana, et eos qui contradicunt, arguere (Tit. I, 9) . Quod utique", + "candidate_score": 0.629999, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_48_50", + "bdc_text": "ita in lucem prodiisset : Non tot scommatis , dicteriis et sannis veritas tam multis facta fuisset exosa . Eo ferme Bernę ventum erat , ut si quis non proscinderet tum magistratum tum Immontanos tum et papismum turpissimis ridiculosissimisque , is non videbatur contionari .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_86", + "psc_text": "Et ideo inscrutabilia sunt judicia ejus; quia ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus. Si autem nullus nisi Christus hoc dicit, qui potest dicere: Ego et Pater unum sumus (Joann. X, 30) . 31. Distinguamus tamen, nec vereamur ne impugnet se velut contrariis Scriptura venerabilis. Consideremus enim quia non dixit: Judicia oris ejus sicut abyssus multa: sed Judicia tua dixit; nec Apostolus posuit: Inscrutabilia judicia oris ejus; sed: Inscrutabilia judicia ejus. Possumus enim judicia Dei aestimare, quae occulta nobis non patefecerit; judicia autem oris ejus, quae annuntiaverit, et per os prophetarum locutus est. Os enim Dei propheta intelligitur, cui dicitur: Clama; et ille ait: Quid clamabo? Et inspiratum est ut diceret: Omnis caro fenum (Esai. XL, 6) . Quod utique locutus, oris Dei functus officio est; quia locutus est judicium Dei. Ergo prophetica oracula jam non sicut abyssus, sed etiam ipsa sunt abyssus; quia nemo potuit in coelo, vel in", + "candidate_score": 0.627467, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_60", + "bdc_text": "Expectant item tanto etiam desiderio , quae Pellicanus parturitVgl .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_572", + "psc_text": "quod diligat. Illud cogitat, illi adhaeret, illud personat, quod receperit diligendum, in id quadam animae defectione transfunditur; ut si mater filii exspectet praesentiam, quemadmodum exspectabat Tobiae uxor filium peregrinantem, deficiens a desiderio, et in angustiis 1104 constituta, et tamquam resoluta viribus (Tob. X, 3 et seq.). Quid enim aliud nisi defectum quemdam ejus verba significant? Sed quo magis lassatur affectus, eo amplius amor crescit: et quo diutius abest qui desideratur, eo exspectantis desideria majore quadam vi amoris ignescunt. Caro deficit, sed cupiditas alitur et augetur. 4. Hinc ergo colligere possumus quid sit: Defecit in salutare tuum anima mea. Etenim spiritui adhaerens anima deficit ab eo quod est anima, et fit unus spiritus: quoniam qui adhaeret Domino, unus spiritus est (I Cor. VI, 17) . Itaque sanctus et timens Deum, nescit aliud desiderare, nisi salutare Dei, quod est Christus Jesus. Illum concupiscit, illum desiderat, a illum totis intendit viribus, illum gremio", + "candidate_score": 0.619923, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_94", + "bdc_text": "salutabis , Pellicanum , Leonem , Carolstadium et alios .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_266", + "psc_text": "3. Et ideo subdidit: Deus, tu convertens vivificabis nos, et plebs tua laetabitur in te. Ostende nobis, Domine, misericordiam tuam, et salutare tuum da nobis. Audiam quid loquatur in me Dominus Deus; quoniam loquetur pacem in plebem suam, et super sanctos suos, et in eos qui convertunt ad ipsum cor suum. Veruntamen prope timentes eum salutare ipsius; ut inhabitet gloria in terra nostra (Psal. LXXXIV, 7 et seq.) . Totus hic locus Jesum Dominum sonat, qui vivificavit mortuos: Lazarum ante passionem, plurimos tempore propriae passionis. Ipse est misericordia, utpote remissio peccatorum. Ideo dicit: Ostende, quem videre possit in corpore. Nam Deum in majestate sua videre non poterat; quia Deum vidit umquam (Joan. I, 18) . Avidus Propheta desiderat videre, quem sperat tenere: quem si viderit, desiderat propriis manibus comprehendere. Ideoque ait: Et salutare tuum da nobis. Salutare Dei virtus est, salutare Dei Christus est; et ideo prope timentes hoc salutare.", + "candidate_score": 0.611384, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_37", + "bdc_text": "Allein lass dich die trucker nitt überilenzu übermäßiger Eile antreiben ( SI I 179 ). .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_177", + "psc_text": "vel hallucinari, vel plus quam oportet aliquid loqui, et superfluum videri, quod audienti fastidio est: et videtur esse praeter ordinem, cum ordo rerum videatur afferre fastidium; ut si causam velis enarrare aliquam, et ordinem serves, auditor autem ad rerum festinet exitum, superiora fastidit. Sed non potest plene instrui, nisi qui ordine sui cuncta cognoverit. Inde non solum factum deprehenditur, sed etiam facti pondus, et facientis affectus. Ideoque David quasi bonus sui judex atque arbiter, prope usque ad fastidium vult doceri, et vel superfluo immorari tempore, quam necessarium ordinem praeterire; ἀδολεσχία enim vel hallucinatio videtur longa quaedam esse meditatio, et morosa quaedam mentis intentio: a quo non longe abest exercitium, vel animi, vel corporis. Nam ut ille qui exercet membra sua palaestra, diutius exercet, ut roboret: ita qui exercet mentem in Scripturis divinis, vel in consiliis, diutius exercere debet. 14. Exivit in campum Isaac (Gen. XXIV, 63) . Graecus dixit ἀδολεσχῆσαι:", + "candidate_score": 0.609978, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_58", + "bdc_text": "Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_85", + "psc_text": "13.). Ideo quasi edoctus Propheta justitias quinto versu dicit: In labiis meis pronuntiavi omnia judicia oris tui. Et quomodo alibi dicit: Judicia 992 tua sicut abyssus multa (Psalm. XXXV, 7) ? Quomodo Apostolus ait: O altitudo sapientiae et scientiae Dei, quam inscrutabilia sunt judicia ejus, et ininvestigabiles viae ejus! Quis enim cognovit sensum Domini (Rom. XI, 33 et 34) ? Si inscrutabilia sunt judicia, quomodo ergo judicia? quomodo omnia pronuntiavi, ait Propheta, judicia oris tui? Sed fortasse non eadem sunt judicia Dei, quae judicia oris ejus. Si alia sunt, bene dicitur: Cogitationibus tuis quis similis erit (Psal. XXXIX, 6) ? Et ideo inscrutabilia sunt judicia ejus; quia ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus. Si autem nullus nisi Christus hoc dicit, qui potest dicere: Ego et Pater unum sumus (Joann. X, 30) . 31. Distinguamus tamen, nec vereamur ne impugnet se velut contrariis Scriptura venerabilis. Consideremus enim quia non dixit:", + "candidate_score": 0.60832, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_4", + "bdc_text": "Lectis itaque tuis , cum praefectum nostrum Lentzburgensem Sulpitius Haller .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_554", + "psc_text": "qui in Domini lege die ac nocte meditatur (Psal. I, 1 et 2) . Sed qui meditatur in Lege, eruditur in Lege: et quem Lex 1100 erudierit, Dominus erudivit, qui locutus est Legem. Ideoque scriptum est: Beatus quem tu erudieris, Domine, et de lege tua docueris eum (Psal. XCIII, 12) . Discamus ergo, et nos in Lege meditari, non avocemur saecularibus illecebris, non occupemur impedimentis: sed semper ad legem Dei simus attenti. Scriptum est enim: Os justi meditabitur sapientiam, et lingua ejus loquetur judicium (Psal. XXXVI, 30) . Hoc in veteri Testamento: audi dicentem et in novo: Prope est verbum in ore tuo, et in corde tuo (Rom. X, 8) . Et maxime hanc meditationem sacerdotibus necessariam ostendit ad Titum scribens, quia debet episcopus amplecti eum, Qui secundum doctrinam est fidelem sermonem; ut potens sit exhortari in doctrina sana, et eos qui contradicunt, arguere (Tit. I, 9) . Quod utique", + "candidate_score": 0.603169, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_4", + "bdc_text": "Lectis itaque tuis , cum praefectum nostrum Lentzburgensem Sulpitius Haller .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_810", + "psc_text": "seriemque versuum qui sequuntur. 2. Ut noveris autem mysticum esse audire, ut audias et intelligas mysteria, de Judaeis scriptum est: Aure audietis (Esai. VI, 9) ; quia mysteria legis audierunt, 1158 sed non intellexerunt. Unde ait Dominus: Audi, populus meus, et loquar (Psal. XLIX, 7) . Lex utique spiritalis est, audi ergo spiritaliter. Denique qui scivit audire, ait: Audiam quid loquatur in me Dominus Deus (Psal. LXXXIV, 9) , id est, cognoscam quid locutus in me fuerit Deus. Ideoque alibi ait: Quanta audivimus, et cognovimus ea (Psal. LXXVII, 3) ; ut comprehenderet non solum audisse se, sed etiam intellexisse. Nemo enim cognoscit, nisi prius intellexerit. Audi ergo, ne si te videat negligentem, veniat Petrus, arripiat gladium, abscindat auriculam tuam: quod superfluo habeas aurem corporis, qui audire et examinare non noveris. Et fortasse virtutem animae qua examinantur quaecumque audiuntur, habeant amputatam, qui ea altitudine qua scriptum est, audire non possunt. 3.", + "candidate_score": 0.596922, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_50", + "bdc_text": "Eo ferme Bernę ventum erat , ut si quis non proscinderet tum magistratum tum Immontanos tum et papismum turpissimis ridiculosissimisque , is non videbatur contionari .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_86", + "psc_text": "Et ideo inscrutabilia sunt judicia ejus; quia ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus. Si autem nullus nisi Christus hoc dicit, qui potest dicere: Ego et Pater unum sumus (Joann. X, 30) . 31. Distinguamus tamen, nec vereamur ne impugnet se velut contrariis Scriptura venerabilis. Consideremus enim quia non dixit: Judicia oris ejus sicut abyssus multa: sed Judicia tua dixit; nec Apostolus posuit: Inscrutabilia judicia oris ejus; sed: Inscrutabilia judicia ejus. Possumus enim judicia Dei aestimare, quae occulta nobis non patefecerit; judicia autem oris ejus, quae annuntiaverit, et per os prophetarum locutus est. Os enim Dei propheta intelligitur, cui dicitur: Clama; et ille ait: Quid clamabo? Et inspiratum est ut diceret: Omnis caro fenum (Esai. XL, 6) . Quod utique locutus, oris Dei functus officio est; quia locutus est judicium Dei. Ergo prophetica oracula jam non sicut abyssus, sed etiam ipsa sunt abyssus; quia nemo potuit in coelo, vel in", + "candidate_score": 0.589756, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 2, + "cf_id": "cf025", + "work_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II", + "max_score": 0.712963, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_55_57", + "bdc_text": "Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). . Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis . Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_231", + "psc_text": "in eis interna spiritalia quaerimus, eorum profunda rimamur. Quod ipse Dominus facere dicitur, quia id nos agere ipso donante praevalemus. Per nos ergo qui non litteram quae occidit, sed spiritum qui vivificat sequimur, profunda fluviorum Dominus scrutatur, et abscondita in lucem producit, quia dicta legis, quae caliginosa nimis historia obscurat, nunc expositio spiritalis illuminat. Unde et loquens in parabolis per Evangelium Veritas discipulis praecepit, dicens: Quod dico vobis in tenebris, dicite in lumine; et quod in aure auditis, praedicate super tecta (Matth. X, 27) . Aperte namque dicta exponentium fecerunt nobis esse jam conspicuas sententias antiquorum Patrum. Unde Isaias propheta plana sanctae Ecclesiae expositionis verba conspiciens, et non allegoriarum tenebris obscura, exclamavit dicens: Locus fluviorum rivi latissimi et patentes. (Isai. XXXIII. 21) . Testamenti enim veteris dicta quasi angusti et clausi rivi fuerant, qui immensas 584 scientiae suae sententias collectione obscurissima constringebant. At contra doctrina sanctae Ecclesiae rivi et lati", + "candidate_score": 0.712963, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_56_58", + "bdc_text": "Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis . Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum . Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1457", + "psc_text": "ei similis in legislatoribus. Sed is videlicet per infirmitatem carnis nostris obtutibus apparens, dum alios reprobat, alios vocat, mira judicia exhibuit, quae a nobis et cogitari possint, et comprehendi non possint. Ait 855 namque: In judicium ego in hunc mundum veni, ut qui non vident videant, et qui vident caeci fiant (Joan. IX, 39) . Et rursum: Confiteor tibi, Pater, Domine coeli et terrae, quia abscondisti haec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis (Matth. XI, 25) . In quibus nimirum judiciis Judaea repellitur, gentilitas aggregatur. Quod videlicet factum mirari possumus, sed perscrutari nullatenus valemus. Unde et bene nunc ab Eliu subditur: CAPUT III. VERS. 23.---Quis poterit scrutari vias ejus? aut quis audet ei dicere: Operatus es iniquitatem? 5. Judicia ejus scrutam, multo minus reprehendere non debemus.---Ac si dicat: Cujus perscrutari actio non potest, quo pacto reprehendi potest? Nemo enim bene judicat quod ignorat. Tanto ergo debemus sub ejus", + "candidate_score": 0.691842, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_55_57", + "bdc_text": "Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). . Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis . Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_232", + "psc_text": "plana sanctae Ecclesiae expositionis verba conspiciens, et non allegoriarum tenebris obscura, exclamavit dicens: Locus fluviorum rivi latissimi et patentes. (Isai. XXXIII. 21) . Testamenti enim veteris dicta quasi angusti et clausi rivi fuerant, qui immensas 584 scientiae suae sententias collectione obscurissima constringebant. At contra doctrina sanctae Ecclesiae rivi et lati et patentes sunt, quia ejus dicta et invenientibus multa sunt et quaerentibus plana. Ait ergo: Profunda fluviorum scrutatus est, et abscondita produxit in lucem. Quia dum suis expositoribus intelligentiae spiritum infudit, antiquas prophetantium obscuritates aperuit. Et hoc jam sancta Ecclesia per spiritum agnoscit, quod Synagoga prius per litteram intelligere omnino non valuit. Unde et Moyses cum populo loqueretur (Exod. XXXIV, 33) , faciem velabat, ut videlicet designaret quod ille Judaeorum populus legis verba cognosceret, sed ejusdem claritatem legis omnimodo non videret. Unde recte et per Paulum dicitur: Usque in hodiernum enim diem cum legitur Moyses, velamen est positum super eor", + "candidate_score": 0.690709, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_56_58", + "bdc_text": "Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis . Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum . Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_106", + "psc_text": "judicaturus venerit, qui una voce hostes suos perculit, etiam cum judicandus venit? Quod est illud judicium quod immortalis exerit, qui in una voce non potuit ferri moriturus? Quis ejus iram toleret, cujus et ipsa non potuit mansuetudo tolerari? Consideret ergo vir sanctus, et dicat: Cum vix parvam stillam sermonum ejus audierimus, quis poterit tonitruum magnitudinis illius intueri? LIBER DECIMUS OCTAVUS. 557 (Continet expositionem capitum XXVIII et libri Job usque ad versum 21 dimidiatum, secundum multiplices sensus). [Rec. I.] 1. Scripturae sacrae obscuritas ad altiorem ejus sensum investigandum nos movet.---Plerumque in sacro eloquio sic nonnulla mystica describuntur, ut tamen juxta narrationem historicam prolata videantur. Sed saepe dicta talia in eadem historica narratione permista sunt, per quae superficies historiae cuncta cassetur: quae dum nil historicum resonant, aliud in eis inquirere lectorem cogunt. His enim dictis quae aperta credimus, cum interjecta aliqua obscurius invenimus, quasi quibusdam stimulis pungimur, ut ad aliqua altius intelligenda", + "candidate_score": 0.68635, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_71_73", + "bdc_text": "Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. . Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . : Nescio cogitabundus excogitare , quo pacto catechismumin der Vorlage cathecismus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_666", + "psc_text": ". Sanctus autem vir, qui acceptis corporis sensibus velut subjectis 679 ministris quidam aequissimus judex praeest, culpas conspicit antequam veniant, et velut insidianti hosti fenestras corporis claudit, dicens: Pepigi foedus cum oculis meis, ut ne cogitarem quidem de virgine. Ut enim cogitationes cordis caste servare potuisset, foedus cum oculis pepigit, ne prius incante aspiceret quod postmodum invitus amaret. Valde namque est quod caro deorsum trahit, et semel species formae cordi per oculos illigata vix magni luctaminis manu solvitur. Ne ergo quaedam lubrica in cogitatione versemus, providendum nobis est; quia intueri non decet quod non licet concupisci. Ut enim munda mens in cogitatione servetur a lascivia voluptatis suae deprimendi sunt oculi, quasi quidam raptores ad culpam. Neque enim Eva lignum vetitum contigisset, nisi hoc prius incaute respiceret. Scriptum quippe est: Vidit mulier quod bonum esset lignum ad vescendum, et pulchrum oculis, aspectuque delectabile; et tulit de fructu illius, et comedit (Genes.", + "candidate_score": 0.685388, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_56_58", + "bdc_text": "Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis . Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum . Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_266", + "psc_text": "Ne intres in judicium cum servo tuo, quia non justificabitur in conspectu tuo omnis vivens (Psal. CXLII, 2) . Aurum ego obryzum illi nuncupantur, qui in ea qua conditi sunt innocentia perdurantes, et fulgent claritate justitiae, et nullis vel minimis maculantur sordibus culpae. [Vet. XXX.] 72. Nullus tamen angelorum ad redimendum hominem missus est, aut sufficit.---Sed quia pro hac sapientia nullus angelorum redemptor humani generis mittendus fuit, ne quis spem in his, quos in adjutorium hominum saepe apparuisse didicimus, angelis poneret, dictum est: Non dabitur aurum obryzum pro ea. Ac si aperte diceretur: Per semetipsam sapientia manifestabitur, ut humanum genus a culpa redimatur. Nullus vice ejus angelus mittitur, quia per creatorem necesse est ut creatura liberetur. Unde et in Evangelio Dominus dicit: Si vos filius liberaverit, vere liberi eritis (Joan. VIII, 36) . Sed vir sanctus, spiritu ejusdem sapientiae repletus, quosdam in Judaea praevidit non esse defuturos qui spem in", + "candidate_score": 0.682207, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_54_56", + "bdc_text": "Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl . Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). . Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_316", + "psc_text": "Deum dicerent etiam in illa regione beatitudinis in claritate quidem sua conspici, sed in natura minime videri. Quos nimirum minor inquisitionis subtilitas fefellit. Neque enim illi simplici et incommutabili essentiae aliud est claritas et aliud natura, sed ipsa ei natura sua claritas, ipsa claritas natura est. Quia enim suis dilectoribus haec Dei sapientia se quandoque ostenderet, ipse pollicetur, dicens: Qui diligit me, diligetur a Patre meo; et ego diligam eum, et manifestabo me ipsum illi (Joan. XIV, 21) . Ac si patenter dicat: Qui in vestra me cernitis, restat, ut in mea me natura videatis. Hinc rursus ait: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt (Matth. V, 8) . Hinc Paulus dicit: Nunc videmus per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem. Nunc cognosco ex parte, tunc autem cognoscam sicut et cognitus sum (I Cor. XIII, 12) . [Vet. XXXIX.] 91. Refelluntur et qui angelos divinae visionis expertes somniant.---Sed", + "candidate_score": 0.68163, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_56", + "bdc_text": "Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_231", + "psc_text": "in eis interna spiritalia quaerimus, eorum profunda rimamur. Quod ipse Dominus facere dicitur, quia id nos agere ipso donante praevalemus. Per nos ergo qui non litteram quae occidit, sed spiritum qui vivificat sequimur, profunda fluviorum Dominus scrutatur, et abscondita in lucem producit, quia dicta legis, quae caliginosa nimis historia obscurat, nunc expositio spiritalis illuminat. Unde et loquens in parabolis per Evangelium Veritas discipulis praecepit, dicens: Quod dico vobis in tenebris, dicite in lumine; et quod in aure auditis, praedicate super tecta (Matth. X, 27) . Aperte namque dicta exponentium fecerunt nobis esse jam conspicuas sententias antiquorum Patrum. Unde Isaias propheta plana sanctae Ecclesiae expositionis verba conspiciens, et non allegoriarum tenebris obscura, exclamavit dicens: Locus fluviorum rivi latissimi et patentes. (Isai. XXXIII. 21) . Testamenti enim veteris dicta quasi angusti et clausi rivi fuerant, qui immensas 584 scientiae suae sententias collectione obscurissima constringebant. At contra doctrina sanctae Ecclesiae rivi et lati", + "candidate_score": 0.681406, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_74_76", + "bdc_text": "iuventuti urbis nostrę instituamusZum Katechismusunterricht in Bern s. Guggisberg 164f. . Videmus eos palam neglegi , utcunque exhortemur ad piam sanctamque educationem , nec scio , ut apud vos hec sint instituteAußer Leo Juds sehr summarischem Wandkatechismus von 1525 gab es in Zürich um diese Zeit noch keinen Katechismus . Die sonnt ägliche Nachmittagspredigt als Unterricht für die Jugend auf dem Lande wurde im Oktober 1532 eingeführt ( AZürcherRef 1899 , S. 831 ) , Juds «Größerer Katechismus » erschien erst 1534 ( s .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_391", + "psc_text": "Ecclesia ad civitatis portam procedit, quia ut aditum coelestis regni percipiat, in sanctis se actionibus exerit. Cui in platea paratur cathedra, quia in magnae auctoritatis latitudine sui magisterii exhibet libertatem. Quae enim recta quae sentit publica voce praedicat, quasi in platea cathedram sedet, cum nullum de sua praedicatione metuit, nullius pressa terroribus, se sub silentio abscondit. An non in publico ad docendum praesidet, quam simul et sentiendi veritas, et docendi potestas fulcit? Sed cum ad portam procederet, et in platea cathedram sederet, quid a levibus, quidve a gravibus ageretur, adjungit dicens: CAPUT XVII. VERS. 8.---Videbant me juvenes, et abscondebantur, et senes assurgentes stabant. 618 26. Ecclesiae vigorem, et rectitudinem imperfecti formidant; diligunt perfecti.---Si historiae intendimus, quae dixit credimus; si allegoriae, quae praedixit videmus. Juvenes namque dici solent qui nulla consilii gravitate deprimuntur. Senes vero non eos Scriptura sacra vocare consuevit, qui sola quantitate temporum, sed morum grandaevitate maturi sunt. Unde", + "candidate_score": 0.677675, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_49_51", + "bdc_text": "Non tot scommatis , dicteriis et sannis veritas tam multis facta fuisset exosa . Eo ferme Bernę ventum erat , ut si quis non proscinderet tum magistratum tum Immontanos tum et papismum turpissimis ridiculosissimisque , is non videbatur contionari . Immo pro contione dicebatur eos esse pseudoprophetas , qui praedicarent evangelium , id est «Sic deus dilexit mundum » [ Joh 3 , 16 ] , et non tam dire inveherentur in omnes .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1760", + "psc_text": "perductam cognitionis suae scientia implevit, dum tot arcana secretorum ei per prophetiam contulit; quid eam aliud quam servandi mysterii signaculum fecit? Ipsa quippe divina prophetia clausum continuit quidquid de se Veritas 921 in fine revelavit. Sed dum post tot divina secreta, post tot percepta miracula in Redemptoris sui adventu, plus terram quam veritatem dilexit, per sacerdotes dicens: Si dimittimus eum sic, omnes credent in eum, et venient Romani, et tollent nostrum locum et gentem (Joan. XI, 48) , quasi ad eos quos in Aegypto reliqueret lateres rediit; et quae facta jam Dei signaculum fuerat, ad hoc se iterum quod deseruerat inflexit; lutumque se post signaculum in oculis veritatis exhibuit, cum per impietatis malitiam accepti verbi mysteria perdidit, et sola terrena sapere quae inquinant elegit. 7. Soli litterae servientes Deo per charitatem adhaerere noluerunt.---Ubi apte subjungitur: Et stabit sicut vestimentum. Impolita namque et grossiora vestimenta etiam cum induta fuerint, quia induentis", + "candidate_score": 0.676809, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_12_14", + "bdc_text": "Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat . Leoni multoties et vicissim ipse scribitNicht erhalten. , ad te credo nunquam . Nam ut homines affectibus obnoxii sumus , vereor , ne gloriam ( quae domini est Vgl. u. a. 1 Chr 29 , 11f;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_939", + "psc_text": "3) . Intus ergo cor concaluit, quia dilectionis ardor per admonitionem locutionis exterius emanare recusavit. Ignis in meditatione cordis exarsit, quia increpatio delinquentium a correptione oris refrixit. Charitatis enim zelus consolatione admirabili augendo se temperat, quando contra iniquorum opera per vocem correptionis emanat, ut et quae corrigere non valet, increpare non desinat, ne se participem delinquentium ex consensu taciturnitatis addicat. [Vet. XI.] 19. Nonnulla vitia virtutes mentiuntur.---Sed quia saepe nonnulla vitia virtutes se esse mentiuntur, sicut effusio nonnunquam misericordia, et tenacia nonnunquam parcimonia, et crudelitas aliquando justitia vult videri, ita plerumque mentem ad loquendi impetum, vanae gloriae anxietas nequaquam se intra silentium capiens, quasi zelus charitatis inflammat, atque appetitae ostensionis vis ad effrenationem locutionis impellit, et quasi sub studio consulendi libido erumpit apparendi. Non enim curat loquendo quid prosit, sed quid appareat; nec studet ut malum quod cernit corrigat, sed bonum quod sentit ostendat. Unde Eliu quoque spiritu elationis extensus,", + "candidate_score": 0.674332, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_54_56", + "bdc_text": "Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl . Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). . Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2308", + "psc_text": "cumque et videri aliquatenus potest, et tamen videri lux ipsa, sicut est, non potest, quam longe sit indicat. Quam si mens utcunque non cerneret, nec quia longe esset videret. Si autem perfecte jam cerneret, profecto hanc quasi per caliginem non videret. Igitur quia nec omnino cernitur, nec rursum omnino non cernitur, recte dictum est, quia a longe Deus videtur. 102. Isaiae hac de re testimonium. Activae vitae gradibus ad contemplationis culmen ascenditur.---Libet ad medium Isaiae verba deducere, atque haec et illa quam uno spiritu proferantur indicare. Qui cum activae vitae virtutes exprimeret, dicens: Qui ambulat in justitiis, et loquitur veritatem, qui projicit avaritiam ex calumnia, et excutit manus suas ab omni munere, qui obturat aures suas ne audiat sanguinem, et claudit oculos suos ne videat malum (Isai. XXXIII, 15) , illico ab ejusdem activae vitae gradibus ad quae contemplationis culmina ascendatur adjunxit, dicens: Iste in excelsis habitabit, munimenta saxorum sublimitas", + "candidate_score": 0.674301, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_56", + "bdc_text": "Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_316", + "psc_text": "Deum dicerent etiam in illa regione beatitudinis in claritate quidem sua conspici, sed in natura minime videri. Quos nimirum minor inquisitionis subtilitas fefellit. Neque enim illi simplici et incommutabili essentiae aliud est claritas et aliud natura, sed ipsa ei natura sua claritas, ipsa claritas natura est. Quia enim suis dilectoribus haec Dei sapientia se quandoque ostenderet, ipse pollicetur, dicens: Qui diligit me, diligetur a Patre meo; et ego diligam eum, et manifestabo me ipsum illi (Joan. XIV, 21) . Ac si patenter dicat: Qui in vestra me cernitis, restat, ut in mea me natura videatis. Hinc rursus ait: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt (Matth. V, 8) . Hinc Paulus dicit: Nunc videmus per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem. Nunc cognosco ex parte, tunc autem cognoscam sicut et cognitus sum (I Cor. XIII, 12) . [Vet. XXXIX.] 91. Refelluntur et qui angelos divinae visionis expertes somniant.---Sed", + "candidate_score": 0.673497, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_57_59", + "bdc_text": "Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum . Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius . Acervatim fratres emunt apud nos , quae a te prodeunt .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_266", + "psc_text": "Ne intres in judicium cum servo tuo, quia non justificabitur in conspectu tuo omnis vivens (Psal. CXLII, 2) . Aurum ego obryzum illi nuncupantur, qui in ea qua conditi sunt innocentia perdurantes, et fulgent claritate justitiae, et nullis vel minimis maculantur sordibus culpae. [Vet. XXX.] 72. Nullus tamen angelorum ad redimendum hominem missus est, aut sufficit.---Sed quia pro hac sapientia nullus angelorum redemptor humani generis mittendus fuit, ne quis spem in his, quos in adjutorium hominum saepe apparuisse didicimus, angelis poneret, dictum est: Non dabitur aurum obryzum pro ea. Ac si aperte diceretur: Per semetipsam sapientia manifestabitur, ut humanum genus a culpa redimatur. Nullus vice ejus angelus mittitur, quia per creatorem necesse est ut creatura liberetur. Unde et in Evangelio Dominus dicit: Si vos filius liberaverit, vere liberi eritis (Joan. VIII, 36) . Sed vir sanctus, spiritu ejusdem sapientiae repletus, quosdam in Judaea praevidit non esse defuturos qui spem in", + "candidate_score": 0.672921, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_75_77", + "bdc_text": "Videmus eos palam neglegi , utcunque exhortemur ad piam sanctamque educationem , nec scio , ut apud vos hec sint instituteAußer Leo Juds sehr summarischem Wandkatechismus von 1525 gab es in Zürich um diese Zeit noch keinen Katechismus . Die sonnt ägliche Nachmittagspredigt als Unterricht für die Jugend auf dem Lande wurde im Oktober 1532 eingeführt ( AZürcherRef 1899 , S. 831 ) , Juds «Größerer Katechismus » erschien erst 1534 ( s . die Einführung von Oskar Farner , in :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_415", + "psc_text": "Sanctorum quippe virorum est bona quae fecerint occultare, ne contingat eos lapsum elationis incurrere. Unde per semetipsam Veritas dicit: Attendite ne justitiam vestram faciatis coram hominibus, ut videamini ab eis (Matth. VI, 1) . Hinc est etiam quod duos caecos juxta viam sedentes illuminans, praecepit dicens: Videte ne quis sciat (Matth. IX, 30) . De quibus illico scriptum est quia illi abeuntes diffamaverunt eum per totam terram illam. Sed quaerendum nobis est quid sit hoc quod ipse Omnipotens, cui hoc est velle quod posse, et taceri virtutes suas voluit, et tamen ab his qui illuminati sunt quasi invitus indicatur, nisi quod servis suis se sequentibus exemplum dedit, ut ipsi quidem virtutes suas occultari desiderent, et tamen, ut alii eorum exemplo proficiant, prodantur inviti, et facta quidem sua occultando seipsos custodiant, sed dum produntur inviti, bona ad proximos suos exempla transmittant. Occultentur ergo studio, necessitate publicentur; et eorum occultatio sit custodia", + "candidate_score": 0.671244, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_38_40", + "bdc_text": "Orationem de functione propheticaSiehe oben S. 41 , Anm. 1 . pellegi , non sine fructu . Nam quod in corde meo multo iam tempore pressi et a multis contemni videbatur , tu expressisti , opportune quidem .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_577", + "psc_text": "adversariorum voces insolentes sustinens, dum cernit quod ejus praedicatio non admittitur, quorumdam duritiam deserens, praedicationis suae verba moderatur. Perpendens etenim persecutores suos ad exhortationis suae vocem deteriores existere, magis eligit tacere. Cumque indignos qui audiant conspicit, praedicationem suam obducto silentio astringit. Unde apte subjungit: CAPUT XXI. IBID.---Et frenum posuit in os meum. 47. A praedicatione feriendum est, cum ii qui verbum Dei excipiunt, inde pejores fiunt.---Frenum sibi apud quosdam positum cognoverant, qui dicebant: Vobis oportebat primum loqui verbum Dei, sed quoniam repellitis illud, et indignos vos judicatis aeternae vitae, ecce convertimur ad gentes (Act. XIII, 46) . Frenum silentii sibi superimpositum sancti viri apud dura reproborum corda conspiciunt, qui per Prophetam dicunt: Quomodo cantabimus canticum Domini in terra aliena (Psal. CXXXVI, 4) ? Frenum poni etiam Paulus admonuit, qui discipulo praecepit, dicens: Haereticum post primam et secundam correptionem devita, sciens quia subversus est qui ejusmodi est, et delinquit proprio judicio", + "candidate_score": 0.669592, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_59_61", + "bdc_text": "Acervatim fratres emunt apud nos , quae a te prodeunt . Expectant item tanto etiam desiderio , quae Pellicanus parturitVgl . oben S. 46 , Anm. 17. .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2032", + "psc_text": "In hoc itaque silentio cordis, dum per contemplationem interius vigilamus, exterius quasi obdormiscimus. Quia ergo remoti viri, id est a desideriis carnalibus alieni, hoc silentium mentis inhabitant, huic onagro Dominus in solitudine domum dedit, ut turba desideriorum temporalium non prematur. [Vet. XXV.] 55. Sancti quandiu vivunt, desiderio supernae patriae aestuant.---Sequitur: Et tabernacula ejus in terra salsuginis. Salsugo accendere sitim solet. Et quia sancti viri quandiu in hujus vitae tabernaculis degunt, ad supernam patriam desiderii sui quotidianis aestibus accenduntur, in terra salsuginis tabernacula habere perhibentur. Incessanter quippe accenduntur ut sitiant, sitiunt ut satientur; sicut scriptum est: Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur (Matth. V, 6) . Sequitur: CAPUT XVII. VERS. 7.---Contemnit multitudinem civitatis. 56. Terrenorum hominum multitudinem sequi dedignantur.---Multitudinem civitatis contemnere est humanae conversationis prava studia devitare, ut jam non libeat terrenorum hominum, qui prae abundantia iniquitatis multi sunt, perditos mores imitari. Cum paucis namque ingredi angustam portam", + "candidate_score": 0.66701, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_56", + "bdc_text": "Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_232", + "psc_text": "plana sanctae Ecclesiae expositionis verba conspiciens, et non allegoriarum tenebris obscura, exclamavit dicens: Locus fluviorum rivi latissimi et patentes. (Isai. XXXIII. 21) . Testamenti enim veteris dicta quasi angusti et clausi rivi fuerant, qui immensas 584 scientiae suae sententias collectione obscurissima constringebant. At contra doctrina sanctae Ecclesiae rivi et lati et patentes sunt, quia ejus dicta et invenientibus multa sunt et quaerentibus plana. Ait ergo: Profunda fluviorum scrutatus est, et abscondita produxit in lucem. Quia dum suis expositoribus intelligentiae spiritum infudit, antiquas prophetantium obscuritates aperuit. Et hoc jam sancta Ecclesia per spiritum agnoscit, quod Synagoga prius per litteram intelligere omnino non valuit. Unde et Moyses cum populo loqueretur (Exod. XXXIV, 33) , faciem velabat, ut videlicet designaret quod ille Judaeorum populus legis verba cognosceret, sed ejusdem claritatem legis omnimodo non videret. Unde recte et per Paulum dicitur: Usque in hodiernum enim diem cum legitur Moyses, velamen est positum super eor", + "candidate_score": 0.665518, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_73_75", + "bdc_text": "Nescio cogitabundus excogitare , quo pacto catechismumin der Vorlage cathecismus . iuventuti urbis nostrę instituamusZum Katechismusunterricht in Bern s. Guggisberg 164f. . Videmus eos palam neglegi , utcunque exhortemur ad piam sanctamque educationem , nec scio , ut apud vos hec sint instituteAußer Leo Juds sehr summarischem Wandkatechismus von 1525 gab es in Zürich um diese Zeit noch keinen Katechismus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_391", + "psc_text": "Ecclesia ad civitatis portam procedit, quia ut aditum coelestis regni percipiat, in sanctis se actionibus exerit. Cui in platea paratur cathedra, quia in magnae auctoritatis latitudine sui magisterii exhibet libertatem. Quae enim recta quae sentit publica voce praedicat, quasi in platea cathedram sedet, cum nullum de sua praedicatione metuit, nullius pressa terroribus, se sub silentio abscondit. An non in publico ad docendum praesidet, quam simul et sentiendi veritas, et docendi potestas fulcit? Sed cum ad portam procederet, et in platea cathedram sederet, quid a levibus, quidve a gravibus ageretur, adjungit dicens: CAPUT XVII. VERS. 8.---Videbant me juvenes, et abscondebantur, et senes assurgentes stabant. 618 26. Ecclesiae vigorem, et rectitudinem imperfecti formidant; diligunt perfecti.---Si historiae intendimus, quae dixit credimus; si allegoriae, quae praedixit videmus. Juvenes namque dici solent qui nulla consilii gravitate deprimuntur. Senes vero non eos Scriptura sacra vocare consuevit, qui sola quantitate temporum, sed morum grandaevitate maturi sunt. Unde", + "candidate_score": 0.665291, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_64_66", + "bdc_text": "Hinc etiam mirabile iudicium et inconsideratum in multis effutit . Ego neminem sperno , omnium labores et spiritus suspicio et veneror , summeque delectat , dum et meum apud alios invenio spiritum . Id plane de me sentias :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_713", + "psc_text": "faciam cum surrexerit ad judicandum Deus? et cum quaesierit, quid respondebo illi? 21. Qui aliis praesunt, Deo se subesse semper attendant.---Qui venturum judicem cogitat, indesinenter quotidie rationum suarum in melius causas parat; qui aeternum Dominum tremore cordis intuetur, jura temporalis dominii super subjectos moderari compellitur. Perpendit enim nil esse quod temporaliter praeest caeteris, quando illi ad reddendam rationem subest qui sine fine dominatur. Saepe namque transitoria potestas animum per abrupta elationis rapit. Et quia eo quisque extollitur, quo se esse super aliquos videt, illum oportet qui super se est semper aspiciat, ut ejus metu qui supra omnia est crescentem intrinsecus animi tumorem premat. Intuetur enim qui sub ipso sint, sed consideret sub quo ipse sit, ut ex consideratione veri domini, decrescat tumor falsae dominationis. Unde beatus Job, quia ejus judicium qui super omnia est metuit, hic ad temporale judicium famulis aequalis venit, dicens: Si contempsi judicium subire cum servo meo", + "candidate_score": 0.665023, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_75_77", + "bdc_text": "Videmus eos palam neglegi , utcunque exhortemur ad piam sanctamque educationem , nec scio , ut apud vos hec sint instituteAußer Leo Juds sehr summarischem Wandkatechismus von 1525 gab es in Zürich um diese Zeit noch keinen Katechismus . Die sonnt ägliche Nachmittagspredigt als Unterricht für die Jugend auf dem Lande wurde im Oktober 1532 eingeführt ( AZürcherRef 1899 , S. 831 ) , Juds «Größerer Katechismus » erschien erst 1534 ( s . die Einführung von Oskar Farner , in :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_391", + "psc_text": "Ecclesia ad civitatis portam procedit, quia ut aditum coelestis regni percipiat, in sanctis se actionibus exerit. Cui in platea paratur cathedra, quia in magnae auctoritatis latitudine sui magisterii exhibet libertatem. Quae enim recta quae sentit publica voce praedicat, quasi in platea cathedram sedet, cum nullum de sua praedicatione metuit, nullius pressa terroribus, se sub silentio abscondit. An non in publico ad docendum praesidet, quam simul et sentiendi veritas, et docendi potestas fulcit? Sed cum ad portam procederet, et in platea cathedram sederet, quid a levibus, quidve a gravibus ageretur, adjungit dicens: CAPUT XVII. VERS. 8.---Videbant me juvenes, et abscondebantur, et senes assurgentes stabant. 618 26. Ecclesiae vigorem, et rectitudinem imperfecti formidant; diligunt perfecti.---Si historiae intendimus, quae dixit credimus; si allegoriae, quae praedixit videmus. Juvenes namque dici solent qui nulla consilii gravitate deprimuntur. Senes vero non eos Scriptura sacra vocare consuevit, qui sola quantitate temporum, sed morum grandaevitate maturi sunt. Unde", + "candidate_score": 0.664847, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_47_49", + "bdc_text": "wird bereits im Frühwerk Zwingli als Prophet gewürdigt , s. Büsser , De prophetae officio 252 . ita in lucem prodiisset : Non tot scommatis , dicteriis et sannis veritas tam multis facta fuisset exosa .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_231", + "psc_text": "in eis interna spiritalia quaerimus, eorum profunda rimamur. Quod ipse Dominus facere dicitur, quia id nos agere ipso donante praevalemus. Per nos ergo qui non litteram quae occidit, sed spiritum qui vivificat sequimur, profunda fluviorum Dominus scrutatur, et abscondita in lucem producit, quia dicta legis, quae caliginosa nimis historia obscurat, nunc expositio spiritalis illuminat. Unde et loquens in parabolis per Evangelium Veritas discipulis praecepit, dicens: Quod dico vobis in tenebris, dicite in lumine; et quod in aure auditis, praedicate super tecta (Matth. X, 27) . Aperte namque dicta exponentium fecerunt nobis esse jam conspicuas sententias antiquorum Patrum. Unde Isaias propheta plana sanctae Ecclesiae expositionis verba conspiciens, et non allegoriarum tenebris obscura, exclamavit dicens: Locus fluviorum rivi latissimi et patentes. (Isai. XXXIII. 21) . Testamenti enim veteris dicta quasi angusti et clausi rivi fuerant, qui immensas 584 scientiae suae sententias collectione obscurissima constringebant. At contra doctrina sanctae Ecclesiae rivi et lati", + "candidate_score": 0.664842, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_56", + "bdc_text": "Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1499", + "psc_text": "subjungitur: CAPUT XIII [Rec. VII]. VERS. 32.--- Immanibus abscondit lucem. 24. Superbientibus veritatis cognitio denegatur.---Immanes quippe sunt, qui se elatis cogitationibus extollunt. Quos contra per Isaiam dicitur: Vae qui sapientes estis in oculis vestris, et coram vobismetipsis prudentes (Isai. V, 21) . Quos contra etiam Paulus ait: Nolite prudentes esse apud vosmetipsos (Rom. XII, 16) . Sed his immanibus lux absconditur, quia nimirum superbientibus veritatis cognitio denegatur. Unde per semetipsam Veritas dicit: Confiteor tibi, Pater Domine coeli et terrae, quia abscondisti haec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis (Matth. XI, 25) : sapientes et prudentes videlicet superbientes vocans. Qui enim non subjunxit: Revelasti ea stultis, sed parvulis, tumorem se damnasse innotuit, non acumen. Unde et alias dicitur: Custodiens parvulos Dominus (Psal. CXIV, 6) . Atque ut ostendatur haec eadem parvitas quid vocatur, adjungitur: Humiliatus sum, et liberavit me (Ibid., 6) . Quia ergo sunt multi in Ecclesia, qui", + "candidate_score": 0.662694, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_12_14", + "bdc_text": "Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat . Leoni multoties et vicissim ipse scribitNicht erhalten. , ad te credo nunquam . Nam ut homines affectibus obnoxii sumus , vereor , ne gloriam ( quae domini est Vgl. u. a. 1 Chr 29 , 11f;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1779", + "psc_text": "Ecce ante potentis faciem intra sui se latebras silentii abscondit, et sicut persecutioni publicae, sic occulto locum dedit timori. Bene de talibus dicitur: Dilexerunt gloriam hominum magis quam Dei (Joan. XII, 43) . Quisquis igitur talis est, si haec districte judicantur, etsi persecutio publica defuit, tamen tacendo 925 Christum negavit. Non ergo desunt vel in pace Ecclesiae Antichristi tentamenta. Nemo itaque illa persecutionis extremae tempora quasi sola perhorrescat. Apud iniquos namque quotidie res Antichristi agitur, quia in eorum cordibus mysterium suum jam nunc, occultus operatur. Et si multi nunc specie tenus intra Ecclesiam constituti simulant se esse quod non sunt, in adventu tamen judicis prodentur quod sunt: de quibus bene Salomon ait: Vidi impios sepultos, qui etiam cum adhuc viverent, in loco sancto erant, et laudabantur in civitate, quasi justorum operum (Eccle. VIII, 10) . Igitur postquam de iniquis dictum est, Restituetur ut lutum signaculum, et stabit sicut vestimentum, et", + "candidate_score": 0.661521, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_90_92", + "bdc_text": "und Guggisberg 195. , item et Hagio . Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 . optime valet nobis omnibus commendatissimus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2733", + "psc_text": "VERS. 25.---Omne sublime videt. 42. Diaboli ejusque membrorum immensa superbia. Saul propter elationem reprobatus. Davidis in suprema dignitate humilitas.---Id est, cunctos velut infra se positos quasi de sublimi respicit, quia dum per intentionem contra auctorem nititur, aestimare sibi quemlibet similem dedignatur. Quod apte etiam ejus membris congruit, quia omnes iniqui per tumorem cordis elati cunctos quos cernunt superbiae fastu despiciunt; et si quando exterius venerantur, intus tamen in secreto cordis, ubi apud se sua aestimatione magni sunt, cunctorum sibi vitam meritumque postponunt, eosque infra se esse respiciunt, quia per elatam cogitationem cordis in cujusdam se altitudinis arce posuerunt. Quibus bene per prophetam dicitur: Vae qui sapientes estis in oculis vestris, et coram vobismetipsis prudentes (Isai. V, 21) . Hinc etiam Paulus ait: Nolite prudentes esse apud vosmetipsos (Rom. XII, 16) . Hinc ad Saul divina increpatione dicitur: Nonne cum esses parvulus in oculis tuis, caput te constitui in tribubus Israel", + "candidate_score": 0.661298, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_64", + "bdc_text": "Hinc etiam mirabile iudicium et inconsideratum in multis effutit .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1866", + "psc_text": "dicit: Sicut aliquando vos non credidistis Deo, nunc autem misericordiam consecuti estis propter illorum incredulitatem; ita et isti non crediderunt in vestra misericordia, ut et ipsi misericordiam consequantur. Conclusit enim Deus omnia in incredulitate, ut omnium misereatur (Rom. XI, 30) . Quam sententiam suam primum quidem de vocatione Judaeorum, et repulsione gentium, postmodum vero de vocatione gentium, et repulsione Judaeorum subtiliter pensans, seque occulta Dei judicia comprehendere non posse considerans, exclamando subjunxit: O altitudo divitiarum sapientiae et scientiae Dei, quam incomprehensibilia sunt judicia ejus, et investigabiles viae ejus (Ibid., 33) ! Unde hic quoque cum de Judaeorum perfidia Dominus diceret: In similitudinem lapidis aquae durantur, ut de repulsione eorum occulta esse sua judicia demonstraret, apte subdidit: CAPUT XXX [Vet. XXII]. IBID.---Et superficies abyssi constringitur. 57. Judicia Dei abyssus multa.---Quia superjecto quodam ignorantiae nostrae velamine, incomprehensibilitatem divini judicii humanae mentis oculus nullatenus penetrat. Scriptum quippe est: Judicia tua abyssus multa (Psal.", + "candidate_score": 0.659126, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_64_66", + "bdc_text": "Hinc etiam mirabile iudicium et inconsideratum in multis effutit . Ego neminem sperno , omnium labores et spiritus suspicio et veneror , summeque delectat , dum et meum apud alios invenio spiritum . Id plane de me sentias :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1096", + "psc_text": "potest ad petrectae gaudia libertatis, nisi prius debitum solverit humanae conditionis. Conversus autem quisque sibi caute sollicitus, tacite secum considerare non cessat, aeternus judex quam districtus adveniat, suumque terminum quotidie prospicit, et ante severitatem tantae justitiae quas rationes vitae suae sit positurus attendit. Etsi cuncta prava opera, quae intelligere potuit, devitavit, venturus tamen coram districto judice, illa magis quae in semetipso non intelligit, pertimescit. Quis enim considerare valeat quanta mala per momenta temporum ipsis inconstantibus cogitationum motibus perpetramus? Facile est enim opera perversa vitare, sed nimis difficile est ab illicita cogitatione cor tergere. Et tamen scriptum est: Vae vobis qui cogitatis inutile (Mich. II, 1). Et rursum: In die cum judicabit Dominus occulta hominum (Rom. II, 16) . Qui etiam praemisit: Inter se invicem cogitationum accusantium, aut etiam defendentium (Ibid., 15) . Et rursum: Labia dolosa in corde, et corde locuti sunt mala (Psal. XI, 3) . Et rursum: Etenim", + "candidate_score": 0.659007, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_37_39", + "bdc_text": "Allein lass dich die trucker nitt überilenzu übermäßiger Eile antreiben ( SI I 179 ). . Orationem de functione propheticaSiehe oben S. 41 , Anm. 1 . pellegi , non sine fructu .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1950", + "psc_text": "sanctorum praedicatorum vitam vigilanter videamus. Ipsi quippe cum verba praedicationis movent, prius se in sanctis actionibus exercent, ne in semetipsis torpentes opere, alios excitent voce; sed ante se per sublimia facta excutiunt, et tunc ad bene agendum alios sollicitos reddunt. Prius cogitationum alis semetipsos feriunt, quia quidquid in se inutiliter torpet, sollicita investigatione deprehendunt, districta animadversione corrigunt. Prius sua punire fletibus curant, et tunc quae aliorum sunt punienda denuntiant. Prius ergo alis insonant quam cantus emittant, quia antequam verba exhortationis proferant omne quod locuturi sunt operibus clamant; et cum perfecte in semetipsis vigilant, tunc dormientes alios ad vigilias vocant. 16. Ut recte suo munere defungantur praedicatores et doctores, habent a Deo.---Sed unde tanta haec doctori intelligentia, ut et sibi perfecte vigilet, et dormientes ad vigilias sub quibusdam clamoris provectibus vocet, ut et peccatorum tenebras prius caute discutiat, et discrete postmodum lucem praedicationis ostendat, ut singulis juxta modum et tempora congruat,", + "candidate_score": 0.655651, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_17_19", + "bdc_text": "Vellem ego primam haberet auctoritatem coram magistratu et plebe . Quam vix recuperabit , quantumvis alium nunc agat pro contionibus . Ubi enim summa docet lenitate , qui in eum exacerbati sunt , hypocrisim ęstimant , ubi acerbiora miscuerit , veterem aiunt nondum deseruisse pellem .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2356", + "psc_text": "peccatores male sibi conscios examinatio justae vindictae. Quamvis enim eum tranquillum in judicio videant, tamen quia feriendos se ab illo non dubitant, eum in suis motibus perturbatum putant. Sequitur: CAPUT VIII. IBID.---Et respiciens omnem arrogantem humilia. 10. Omnis arrogans aut poenitendo cognoscit culpam, aut pereundo percipit poenam.---Ac si dicat ut ego. Apte autem ad vindictae ordinem arrogantibus superborum culpa praeponitur, quia nimirum non superbia de arrogantia, sed generatur arrogantia de superbia. Duobus autem modis a Domino peccator unusquisque respicitur, cum aut a peccato convertitur, aut ex peccato punitur. De respectu enim conversionis dicitur: Quia respexit Dominus Petrum, et recordatus Petrus verbi Jesu flevit amare (Luc. XXII, 61) . De respectu ultionis rursus dicitur: Vultus autem Domini super facientes mala, ut perdat de terra memoriam eorum (Psal. XXXIII, 17) . Utrisque autem modis in humilitate arrogans sternitur, quia aut poenitendo cognoscit culpam, aut pereundo percipit poenam: CAPUT IX [Vet. VII]. VERS.", + "candidate_score": 0.654198, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_39_41", + "bdc_text": "pellegi , non sine fructu . Nam quod in corde meo multo iam tempore pressi et a multis contemni videbatur , tu expressisti , opportune quidem . Et utinam ante annum ratio contionandi Gemeint ist wahrscheinlich Bullingers bis heute unveröffentlicht gebliebene Schrift «De propheta libri duo» , 1525 ( Zürich ZB , Ms A 82 , 2r.-41v .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_225", + "psc_text": "ad colendum Deum potestates saeculi ab imis cogitationibus prosternuntur. Recte etenim per radicem cogitatio occulta signatur, quia per hoc quod intus non cernitur, erumpit quod videatur foris. Unde et in bonam partem per prophetam dicitur: Emittet id quod salvatum fuerit de domo Juda, et quod reliquum est, mittet radicem deorsum, et faciet fructum sursum (Isai. XXXVII, 31) . Ac si aperte diceretur: In imis cogitatio nascitur, ut in summis retributio reddatur. Dicat ergo: Ad silicem extendit manum suam, subvertit a radicibus montes, quia dum duritiam gentium sancta praedicatio petiit, superborum altitudinem funditus stravit. Quia vero eos quos a cogitationibus terrenis evacuat donis coelestibus replet, et quos infimis curis exhaurit supernis rigat fluentis, mox subditur: CAPUT XXXVII. VERS. 10.---In petris rivos excidit. 58. In saxeis gentilium cordibus Deus fluvios praedicationis aperuit.---Id est, in duris gentilium cordibus fluvios praedicationis aperuit, sicut per prophetam quoque de irriganda dicitur ariditate gentilium: Posuit desertum in", + "candidate_score": 0.653579, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_87_89", + "bdc_text": "martii ante diluculum , cum insomnem ferme totam agerem noctem . Tuus Berch. H. Sępius scribas Tilmanno , ut totus revocetur Diese Bemerkung scheint auf eine Schwankung oder Unsicherheit des Seckelmeisters Bernhard Tillmann im Frühjahr 1532 hinzudeuten . Durch Bullinger soll er nun offenbar in seiner reformationsfreundlichen Haltung wieder bestärkt werden , vgl . auch unten S. 91 , 18-20 und noch Feller II 328 f", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2474", + "psc_text": "se malitiae similitudinem trahunt. Qui electos Dei operiunt, dum contra illos in atrocitate persecutionis temporaliter convalescunt. Hoc autem loco umbra nequitiae torpor accipitur, in qua iste Behemoth dormit, quia contra corda charitate calentia sollicitus vigilat, in frigidis autem mentibus securus jacet. Dormire enim in sanctorum mentibus non potest, quia et si quando se in eis ad breve momentum collocat, ipse eum desideriorum coelestium aestus fatigat, et quasi toties ut recedat pungitur, quoties ab eis amore intimo ad aeterna suspiratur. Tantae eum voces excitant, quantae ex illorum mentibus sanctae cogitationes ad coelum clamant. Unde fit ut bonarum actionum armis territus, ac suspiriorum spiculis percussus fugiat, et ad corda reproborum frigida rediens, eam quam securus possideat malitiae umbram quaerat. Quae ubi ab illo inveniatur ostenditur, cum protinus subinfertur: In secreto calami. [Vet. IV.] 7. Calami et arundinis variae significationes in sacra Scriptura.---In sacro eloquio calami vel arundinis appellatione aliquando verbum manens, aliquando", + "candidate_score": 0.652756, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_15", + "bdc_text": "Mt 6 , 13 . ) , quam apud tuos et nostros habeas , invideat .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2134", + "psc_text": "16.---Duratur ad filios suos, quasi non sint sui. 17. Hi charitate flagrant erga filios, non illi.---Quem enim charitatis gratia non infundit, proximum suum etiam si ipse hunc Deo genuit, extraneum respicit, ut profecto sunt omnes hypocritae, quorum videlicet mentes dum semper exteriora appetunt, intus insensibiles fiunt; et in cunctis quae agunt, dum sua semper expetunt, erga affectum proximi nulla charitatis compassione mollescunt. O quam mollia viscera gestabat Paulus, quando circa filios suos tanto aestu amoris inhiabat, dicens: Nos vivimus, si vos statis in Domino (I Thess. III, 8) . Et, Testis mihi est Deus, quomodo cupiam omnes vos in visceribus Christi Jesu (Phil. I, 8) . Romanis quoque ait: Testis est mihi Deus, cui servio in spiritu meo, in Evangelio Filii ejus, quod sine intermissione memoriam vestri semper facio in orationibus meis, obsecrans si quo modo tandem aliquando prosperum iter habeam in voluntate Dei veniendi ad vos; desidero enim videre", + "candidate_score": 0.652633, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_53_55", + "bdc_text": "Sinam alios furere , debachari et stomachari . Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl . Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1069", + "psc_text": "vicinum animal ferio, si aliquando alteri opus bonum quod imitetur ostendo. 20. Quod exemplo sanctorum apostolorum Pauli et Petri confirmatur.---Sed quia sanctorum vitam significari istis animalibus diximus, libet in ipso volatu animalium oculos mentis attollere, et quanta vicissim alarum percussione se excitent, subtili consideratione pensare. Paulus namque, cum caeterorum sanctorum sollicitudinem in praedicatione robustius laborando transcenderet, ut ab elatione se premeret, et vires suas in humilitatis gremio nutriret, crudelitatis suae antiquae non immemor, apostolorum omnium innocentiam contemplatus, ait: Ego enim sum minimus apostolorum, qui non sum dignus vocari apostolus, quia persecutus sum Ecclesiam Dei (I Cor. XV, 9) . Et tamen eorumdem omnium apostolorum primus, quasi accepti principatus oblitus, ac si minus ipse aliquid saperet, in Paulo sapientiam miratur, dicens: Sicut et charissimus frater noster Paulus secundum datam sibi sapientiam scripsit vobis, sicut et in omnibus epistolis, loquens in eis de his in quibus sunt quaedam difficilia intellectu (II Petr.", + "candidate_score": 0.652588, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_24_26", + "bdc_text": "Ex cuius literisNicht erhalten . intellexi lutheranos plus negocii nobis facturos quam papistas . Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2561", + "psc_text": "dicere: Sumite psalmum, et date tympanum, nisi accipite spiritale canticum cordis, et reddite temporalem macerationem corporis? Si superna praedicatio negotium non fuisset, nequaquam sub typo fortis mulieris Salomon de sancta Ecclesia diceret: Sindonem fecit et vendidit, et cingulum tradidit Chananaeo (Prov. XXXI, 24) . Quid enim signatur per linteum sindonis, nisi subtilis intextio sanctae praedicationis? In qua molliter quiescitur, quia mens in illa fidelium spe superna refovetur. Unde et Petro animalia in linteo demonstrantur (Act. X, 11) , quia peccatorum animae misericorditer aggregatae, in blanda fidei quiete continentur. Hanc ergo sindonem Ecclesia fecit, et vendidit, quia fidem quam credendo texuerat loquendo dedit, et ab infidelibus vitam rectae conversationis accepit. Quae et Chananaeo cingulum tradidit, quia per vigorem demonstratae justitiae, fluxa opera gentilitatis astrinxit, ut hoc quod praecipitur vivendo teneatur: Sint lumbi vestri praecincti (Luc. XII, 35) . Praedicatores ergo suos Dominus quaerendo ancillas invenit, permutando amicos facit, ditando negotiatores exhibet.", + "candidate_score": 0.651691, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_37_39", + "bdc_text": "Allein lass dich die trucker nitt überilenzu übermäßiger Eile antreiben ( SI I 179 ). . Orationem de functione propheticaSiehe oben S. 41 , Anm. 1 . pellegi , non sine fructu .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1949", + "psc_text": "Quae idcirco argenteae fieri praecipiuntur, ut praedicatorum verba lucis nitore pateant, 963 et auditorum mentem nulla sui obscuritate confundant. Idcirco autem ductiles, quia necesse est ut hi qui venturam vitam praedicant tribulationum praesentium tunsionibus crescant. Bene autem dicitur: Cum concisus clangor increpuerit, movebuntur castra (Num. X, 5) , quia nimirum praedicationis sermo cum subtilius ac minutius agitur, auditorum corda contra tentationum certamina ardentius excitantur. 15. Qui alios ex officio adhortantur, prius se in bonis operibus exerceant.---Est adhuc aliud in gallo solerter intuendum, quia cum jam edere cantus parat, prius alas excutit, et semetipsum feriens, vigilantiorem reddit. Quod patenter cernimus, si sanctorum praedicatorum vitam vigilanter videamus. Ipsi quippe cum verba praedicationis movent, prius se in sanctis actionibus exercent, ne in semetipsis torpentes opere, alios excitent voce; sed ante se per sublimia facta excutiunt, et tunc ad bene agendum alios sollicitos reddunt. Prius cogitationum alis semetipsos feriunt, quia quidquid in se inutiliter", + "candidate_score": 0.651594, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_40_42", + "bdc_text": "Nam quod in corde meo multo iam tempore pressi et a multis contemni videbatur , tu expressisti , opportune quidem . Et utinam ante annum ratio contionandi Gemeint ist wahrscheinlich Bullingers bis heute unveröffentlicht gebliebene Schrift «De propheta libri duo» , 1525 ( Zürich ZB , Ms A 82 , 2r.-41v . und Ms Car I 166 ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2475", + "psc_text": "suspiriorum spiculis percussus fugiat, et ad corda reproborum frigida rediens, eam quam securus possideat malitiae umbram quaerat. Quae ubi ab illo inveniatur ostenditur, cum protinus subinfertur: In secreto calami. [Vet. IV.] 7. Calami et arundinis variae significationes in sacra Scriptura.---In sacro eloquio calami vel arundinis appellatione aliquando verbum manens, aliquando doctorum peritia, aliquando mobilitas mentis, aliquando nitor gloriae temporalis accipitur. Per calamum quippe Verbi aeternitas designatur, cum voce Patris per Psalmistam dicitur: Lingua mea calamus scribae velociter scribentis (Psal. XLIV, 2) . Quia enim quod loquimur transit, quod scribimus permanet, lingua Patris scribae calamus dicitur, quia ab eo est Verbum illi coaeternum, ac sine transitu generatum. Rursum per calamum scriptorum doctrina exprimitur, sicut de sancta Ecclesia propheta pollicetur, dicens: In cubilibus in quibus dracones prius habitabant, orietur viror calami et junci (Isai. XXXV, 7) . Qua nimirum sententia, sicut in hoc opere longe superius diximus (Sup. lib. XXIX, n. 51)", + "candidate_score": 0.651013, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_39_41", + "bdc_text": "pellegi , non sine fructu . Nam quod in corde meo multo iam tempore pressi et a multis contemni videbatur , tu expressisti , opportune quidem . Et utinam ante annum ratio contionandi Gemeint ist wahrscheinlich Bullingers bis heute unveröffentlicht gebliebene Schrift «De propheta libri duo» , 1525 ( Zürich ZB , Ms A 82 , 2r.-41v .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2012", + "psc_text": ". Sancti igitur viri, cum se ad praedicandum parant, prius se interius virtutibus innovant, ut ad hoc quod loquendo docent, vivendo concordent. Prius sua interna considerant, atque a cunctis se vitiorum sordibus emundant, curantes summopere ut contra iram patientiae luce resplendeant, contra carnis luxuriam etiam cordis munditia fulgescant, 977 contra torporem zelo candeant, contra confusos praecipitationis motus serena gravitate rutilent, contra superbiam vera humilitate luceant, contra timorem radiis auctoritatis clarescant. Quia ergo tanta in se prius studia congerunt, quasi in conceptu sanctae praedicationis menses virtutum fiunt. Quos menses Dominus solus dinumerat, quia eadem bona in eorum cordibus non nisi qui dedit pensat. Et quia juxta mensuram virtutum effectus etiam subsequitur fructuum, recte subjungitur: CAPUT XII. IBID.---Et scisti tempus partus earum? 46. Virtutum mensuram fructus ratio sequitur.---Subaudis, Ut ego, qui dum in cogitatione virtutum menses dinumero, quando hoc quod implere appelunt parere valeant scio, quia nimirum dum cordis occulta conspicio, futurum", + "candidate_score": 0.650644, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_29_31", + "bdc_text": "Apg 23 , 6ff. sectam de resurrectione pessime sentientem Über diese Sekte ist nichts weiter bekannt . nihilque aliud ad nos quam quod et ad te scripsit Oben Nr. 72. . Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2850", + "psc_text": "seminare est cunctis populis fructuosa vitae verba praedicare. Pedem vero bovis et asini immittere est vias Israelitici et gentilis populi per praeceptorum coelestium vincula religare. [Vet. XIX.] 41. Sacrae Scripturae littera praeterita referuntur, et futura praedicuntur.---Litterae igitur veritate servata, sub beati Job nomine cunctis his animalibus non immerito credimus sanctae Ecclesiae populos designari, quatenus ea quae scripta sunt dispensatione sancti Spiritus cuncta mirabiliter ordinante, et transacta nobis referant, et futura praedicant. Agnoscamus ergo in ovibus fideles atque innocentes ex Judaea populos, legis dudum pascuis satiatos. Agnoscamus in camelis ad fidem simplices ex gentilitate venientes, qui prius sub ritu sacrilego, quasi quadam deformitate membrorum, valde turpes ostensi sunt, videlicet foeditate vitiorum. Et quia saepe, ut praediximus, sacra eloquia curant repetere quod affirmant, possunt rursum in bobus Israelitae accipi, quasi jugo legis attriti; asinis vero, ut dictum est, gentiles populi designari, qui dum se colendis lapidibus inclinabant, non reluctante mente, quasi dorso", + "candidate_score": 0.648096, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_18_20", + "bdc_text": "Quam vix recuperabit , quantumvis alium nunc agat pro contionibus . Ubi enim summa docet lenitate , qui in eum exacerbati sunt , hypocrisim ęstimant , ubi acerbiora miscuerit , veterem aiunt nondum deseruisse pellem . Spero tamen , ubi talis perseveraverit , futurum , ut auctoritas redeat .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1392", + "psc_text": "meum, et tamen a viis suis non sunt reversi (Jerem. XV, 7) . Hi nonnunquam deteriores existunt ex verbere, quia pulsati doloribus, aut contumaci pertinacia duriores existunt, aut, quod pejus est, in blasphemiae etiam exasperationem prosiliunt. Bene ergo dicitur quod per gladium transeunt, et stultitia consumuntur, quia peccata quae flagellis emendare 840 debuerant, flagellis exaggerant. Et hic jam poenas percussionis sentiunt, et illic justae retributionis supplicia non evadunt. Fatuitas quippe stultitiae est quod illos sic imquitas obligat, ut a culpa eos nec poena compescat. Sequitur: CAPUT XXXII [Rec. XXIII]. VERS. 13.---Simulatores et callidi provocant iram Dei. 58. Simulatoris callidi imago.---Cum simulatores diceret, apte subjungit et callidi, quia nisi ingenio calleant, quod videri appetunt congrue simulare non possunt. Sunt enim nonnulla vitia quae etiam a sensu tardioribus facile perpetrantur. Elatione namque intumescere, avaritiae aestibus inhiare, luxuriae pulsanti succumbere, etiam quilibet obtusis sensibus potest; simulationis vero falsitatem exsequi, nisi qui subtilioris ingenii", + "candidate_score": 0.64606, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_18_20", + "bdc_text": "Quam vix recuperabit , quantumvis alium nunc agat pro contionibus . Ubi enim summa docet lenitate , qui in eum exacerbati sunt , hypocrisim ęstimant , ubi acerbiora miscuerit , veterem aiunt nondum deseruisse pellem . Spero tamen , ubi talis perseveraverit , futurum , ut auctoritas redeat .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1448", + "psc_text": "plerumque ab auditorum suorum cordibus ea vitia quae necdum prolata sunt manu correptionis eradicant, sed jam illa subsequi conspiciunt ex aliis quae praecedunt. Sicut enim corporales medici quasdam aegritudines jam venisse inveniunt, quasdam vero ne veniant medentur, ita doctores sancti aliquando inventa vulnera saluti restituunt, aliquando vero agunt in mentibus ne vulnerentur. In quibus solerter intuendum est, quia sicut certa plerumque cum asperitate redarguunt, ita incertis vitiis et cum tranquillitate contradicunt; certa ferientes increpant, incerta praemunientes devitant. Quam quia arrogantes viri discretionis regulam nesciunt, sententiarum suarum jaculis sicut nota, sic incognita; sicut certa, sic etiam incerta configunt. Unde nunc ab Eliu dicitur: Cave ne declines ad iniquitatem; hanc enim coepisti sequi post miseriam. Quia vero ea quae subnexa sunt longiori allegatione protrahuntur, istum libellum hoc fine constringimus, ne immoderatius extendatur. LIBER VIGESIMUS SEPTIMUS. Duodecim ultimi versus capitis XXXVI exponuntur, cum integro capite XXXVII, ingeniose quaesitis ad astruendam, tum doctrinam, tum", + "candidate_score": 0.645145, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_62_64", + "bdc_text": "Megander noster nullorum annotationes aut spiritus legere dignatur . Omnia respuit , nisi quae a Zuinglio sunt , admittat . Hinc etiam mirabile iudicium et inconsideratum in multis effutit .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2751", + "psc_text": "vitae merito super caeteros excrevit; et si qua ab eo bene aliquando gesta sunt, haec importune ejus animo objicit; et cum hunc Deo singulariter placuisse insinuat, quo facilius suggesta persuadeat, ipsam ad testimonium potestatis traditae retributionem vocat, dicens quia nisi omnipotens Deus te his hominibus meliorem cerneret, omnes hos sub tuo regimine non dedisset; ejusque mox mentem erigit, viles atque inutiles eos qui subjecti sunt ostendit, ita ut nullum jam quasi dignum respiciat cui aequanimiter loquatur. Unde et mox mentis tranquillitas in iram vertitur, quia dum cunctos despicit, dum sensum vitamque omnium sine moderamine reprehendit, tanto effrenatius se in iracundiam dilatat, quanto eos qui sibi commissi sunt esse sibimet indignos putat. [Vet. XX.] 51. At contra cum subjectorum cor superbia instigat, hoc summopere nititur agere, ut sua acta considerare funditus negligant, et semper tacitis cogitationibus rectoris sui judices fiant; qui dum in illo quod reprehendere debeant importune respiciunt, in semetipsis", + "candidate_score": 0.644733, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_65_67", + "bdc_text": "Ego neminem sperno , omnium labores et spiritus suspicio et veneror , summeque delectat , dum et meum apud alios invenio spiritum . Id plane de me sentias : Quicquid vel displiceret vel non intelligerem ex tuis , ad te mox scriberem .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2751", + "psc_text": "vitae merito super caeteros excrevit; et si qua ab eo bene aliquando gesta sunt, haec importune ejus animo objicit; et cum hunc Deo singulariter placuisse insinuat, quo facilius suggesta persuadeat, ipsam ad testimonium potestatis traditae retributionem vocat, dicens quia nisi omnipotens Deus te his hominibus meliorem cerneret, omnes hos sub tuo regimine non dedisset; ejusque mox mentem erigit, viles atque inutiles eos qui subjecti sunt ostendit, ita ut nullum jam quasi dignum respiciat cui aequanimiter loquatur. Unde et mox mentis tranquillitas in iram vertitur, quia dum cunctos despicit, dum sensum vitamque omnium sine moderamine reprehendit, tanto effrenatius se in iracundiam dilatat, quanto eos qui sibi commissi sunt esse sibimet indignos putat. [Vet. XX.] 51. At contra cum subjectorum cor superbia instigat, hoc summopere nititur agere, ut sua acta considerare funditus negligant, et semper tacitis cogitationibus rectoris sui judices fiant; qui dum in illo quod reprehendere debeant importune respiciunt, in semetipsis", + "candidate_score": 0.644725, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_65_67", + "bdc_text": "Ego neminem sperno , omnium labores et spiritus suspicio et veneror , summeque delectat , dum et meum apud alios invenio spiritum . Id plane de me sentias : Quicquid vel displiceret vel non intelligerem ex tuis , ad te mox scriberem .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1", + "psc_text": "et passione sua signavit et nomine. Job quippe in interpretatur dolens. Et quis alius in hoc dolente figuratur, nisi is de quo scriptum est: Vere languores nostros ipse tulit, et dolores nostros ipse portavit (Isai. LIII, 4) ? De quo rursum dicitur: Livore ejus sanati sumus (Ibid., 5) . Amici vero ejus haereticorum speciem tenent, qui, ut saepe jam diximus, Deum dum defendere nituntur, offendunt. Sanctus ergo vir per vulnera et verba sic loquatur sua, ut etiam nostra significet, et plerumque per prophetiae spiritum ventura narret, praesentia transcendat; nonnunquam vero sic de praesentibus disserat, ut de futuris 534 reticescat. Cognita itaque discretionis hujus custodia, cum immutatione vocis illius nostra quoque intelligentia alternet, ut tanto verius ejus sensibus congruat, quanto se et cum ejus vocibus immutat. Verbis itaque praecedentibus sanctus vir per disertas prudentiae arte sententias iniqui cujuslibet culpas protulit, et quam sit damnanda ejus actio expressit. De cujus poena mox", + "candidate_score": 0.644087, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_52_54", + "bdc_text": "Satisfactum est conscientiae meae . Sinam alios furere , debachari et stomachari . Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_16", + "psc_text": "namque peccator Redemptoris vias negligit, et idcirco in suis itineribus sine cessatione veterascit. Unde et subditur: CAPUT VII [Vet. IV, Rec. V]. IBID.---Oculi enim ejus sunt in viis illius. 9. Peccator viis Domini relictis, in suis, hoc est in vitiis delectatur.---Vias enim suas peccator intuetur, quia sola cogitare, sola cernere nititur quae sibi ad commodum temporale suffragentur. Hinc etenim Paulus dicit: Omnes quae sua sunt quaerunt, non quae Jesu Christi (Philip. II, 21) . Via namque elati, superbia; via raptoris, avaritia; via est lubrici, concupiscentia carnalis. In viis ergo suis iniquus quisque oculos deprimit, quia solis vitiis, ut per haec animo satisfaciat, intendit. Unde per Salomonem dicitur: Oculi stultorum in finibus terrae (Prov. XVII, 34) , quia hoc solum tota cordis intentione conspiciunt, per quod ad finem terreni desiderii perducantur. Nequaquam vero suae considerationis obtutum in terra peccator figeret, si 538 ad sancta sui Redemptoris itinera mentis oculos levaret. Unde", + "candidate_score": 0.643689, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_37_39", + "bdc_text": "Allein lass dich die trucker nitt überilenzu übermäßiger Eile antreiben ( SI I 179 ). . Orationem de functione propheticaSiehe oben S. 41 , Anm. 1 . pellegi , non sine fructu .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1573", + "psc_text": "sua, et permundabit aream suam, et congregabit triticum in horreum suum, paleas autem comburet igni inexstinguibili (Matth. III, 12) . Sed hoc frumentum quousque ad perfectionem fructuum veniat, nubium pluvias exspectat ut crescat, quia bonorum mens praedicantium verbis infunditur, ne ab humore charitatis desideriorum carnalium sole siccetur. Hoc frumentum supernus agricola in mundo surgere ac nubes desiderare conspexerat, cum dicebat: Messis quidem multa, operarii autem pauci. Rogate autem Dominum messis, ut mittat operarios in messem suam (Matth. IX, 37) . Qui igitur hic frumentum, illic messis, qui vero hic nubes, illic operarii vocantur, quia praedicatores sancti et nubes sunt, et operarii; nubes videlicet per doctrinam, operarii per vitam; nubes quia verbis influunt, operarii quia non desinunt agere quod loquuntur. Unde et subditur; CAPUT XXXI. IBID., 6.---Et nubes spargunt lumen suum. 55. Nubes sunt sancti praedicatores.--- Nubes enim lumen spargere est praedicatores sanctos exempla vitae et loquendo et agendo dilatare. Sed", + "candidate_score": 0.63973, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_59_61", + "bdc_text": "Acervatim fratres emunt apud nos , quae a te prodeunt . Expectant item tanto etiam desiderio , quae Pellicanus parturitVgl . oben S. 46 , Anm. 17. .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2007", + "psc_text": "dicitur: Nunquid nosti tempus partus ibicum in petris? Ac si aperte dicat. Ut ego, qui idcirco electorum fetus vivaces facio, quia praescito in tempore produco. Bene autem expleto fetu auditorum subditur: Vel parturientes cervas observasti? Parturientes enim cervas observare est illos labores patrum qui spiritales filios generant cauta consideratione pensare. 42. Praedicatorum animas parturientium qui dolores, quae dotes.---Solerter quippe intuendum est quod hic sermo tam vigilanter imprimitur, ut dicatur, observasti, quia utique perpaucorum est pensare quis labor sit in praedicationibus patrum; quantis doloribus, quasi quibusdam conatibus animas in fide et conversatione parturiunt; quam cauta se observatione circumspiciunt, ut sint fortes in praeceptis, 976 compatientes in infirmitatibus, in minis terribiles, in exhortationibus blandi, in ostendendo magisterio humiles, in rerum temporalium contemptu dominantes, in tolerandis adversitatibus rigidi, et tamen dum vires suas sibimet non tribuunt, infirmi; quantus sit eis dolor de cadentibus, quantus de stantibus timor; quo fervore alia adipisti appetunt, quo", + "candidate_score": 0.637939, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_11_13", + "bdc_text": "componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo . Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat . Leoni multoties et vicissim ipse scribitNicht erhalten. , ad te credo nunquam .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_952", + "psc_text": "ante accepimus praevenire. Quis enim crederet quod per apostolatus meritum Saulus lapidatum Stephanum praecessurus erat (Act. VII, 57) , qui in morte ejus lapidantium vestimenta servabat? His ergo primum cogitationibus humiliari cor debet, et tunc demum delinquentium iniquitas increpari. Sed hunc, ut saepe dictum est, locutionis modum Eliu ignorare ostenditur, qui in locutione sua elationis typo quasi potentia cujusdam auctoritatis inflatur, dicens: Audi igitur, Job, eloquia mea, et omnes sermones meos ausculta. Ecce aperui os meum, loquatur lingua mea in faucibus meis. 26. Nonnulli modestiam solum simulant.---In faucibus vero loqui est silenter dicere, et non clamoribus vociferari. Quibus verbis arrogantes intra sanctam Ecclesiam positos signat. Hi enim velut in faucibus loqui dicuntur, quando non contra adversarios extra viventes clamant, sed quosdam intra sinum sanctae Ecclesiae quasi vicinos ac juxta positos increpant. Saepe vero arrogantes eamdem quam tenent arrogantiam se fugere ostendunt; et dum sic cuncta agunt, ut nullum lateant, haec", + "candidate_score": 0.636844, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_72", + "bdc_text": "Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_286", + "psc_text": "esse prophetarum, sed unum prophetarum Dominum credit. Ipsam quippe ad se venisse sapientiam videns, noluit se in illis aureis vasis figere, sed in cam studuit fide certissima pertransire. Unde in Canticis canticorum dicit: Invenerunt me vigiles qui custodiunt civitatem. Num quem diligit anima mea vidistis? Paululum cum pertransissem eos, inveni quem diligit anima mea (Cant. III, 3) . Quos enim vigiles qui custodiunt civitatem, nisi priores Patres vel prophetas accipimus, qui studuerunt ad custodiam nostram sanctae praedicationis voce vigilare? Sed cum Redemptorem suum Ecclesia quaereret, in ipsis antiquis praedicatoribus spem figere noluit, quae dicit: Paululum cum pertransissem eos, inveni quem diligit anima mea (Ibid., III, 4) . Illum quippe invenire non posset si istos pertransire noluisset. In istis se custodibus infideles fixerant, qui Christum Dei Filium unum quemlibet esse illorum credebant. Voce igitur ac fide Petri inventos vigiles sancta Ecclesia transiit, quae prophetarum Dominum unum quemlibet ex prophetis credere contempsit.", + "candidate_score": 0.636566, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_52_54", + "bdc_text": "Satisfactum est conscientiae meae . Sinam alios furere , debachari et stomachari . Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_686", + "psc_text": "patientiam tuam, et opera tua novissima plura prioribus; sed habeo adversum te pauca, quia permittis mulierem Jezabel, quae se dicit propheten, docere et seducere servos meos, et fornicari, et manducare idolothytum (Ibid., 19) . Ecce bona memorat, nec tamen resecanda mala sine poenitentia relaxat, quia scilicet sic singulorum vias considerat, sic gressus enumerans pensat, ut subtili examine perpendat vel quantum quisque ad bona proficiat, vel quantum ad mala devians suis profectibus contradicat. Incrementum quippe meritorum, quod bonae vitae studiis augetur, plerumque mali admistione retrahitur; et bonum quod animus operando construit, hoc alia perpetrando pervertit. Unde sancti viri tanto se subtilius in cogitatione constringunt, quanto a superno judice districtius considerari conspiciunt. Mentem quippe discutiunt, invenire si qua dereliquerint quaerunt, ut tanto fiant irreprehensibiles judici, quanta semetipsos quotidie et sine cessatione reprehendunt. Nec tamen hac de re jam gaudia securitatis sumunt, quia ab illo se videri considerant qui in eis et illa", + "candidate_score": 0.635398, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_11_13", + "bdc_text": "componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo . Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat . Leoni multoties et vicissim ipse scribitNicht erhalten. , ad te credo nunquam .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1111", + "psc_text": "arrogantes solent? Cum quodam enim fastu proferunt hoc quod singulariter intellexisse se credunt; et fortasse tunc humilitatem praedicant, cum per elationis typhum exempla superbiae ostentant. Unde fit ut eorum praedicatio concors sibi manere non possit, quia id quod rectum loquentes seminant, perverse tumentes impugnant. Humilibus namque auditoribus verba sua non compatiendo, sed vix dedignando largiuntur. Longe quippe se in altum positos aestimant, et super eosdem auditores suos quasi praecedentes doctrinae respectum vix de summo dignanter inclinant. At contra verba justorum ex radice veniunt humilitatis, ut fructum valeant ferre pietatis: et quidquid salubre potuerint, non tumendo, sed compatiendo subministrant. Per verba quippe charitatis vel se in auditoribus suis, vel auditores suos in se ita transformant, ac si et illi per istos hoc quod audiunt doceant, et isti per illos hoc quod docendo proferunt discant. Eliu ergo typum arrogantium tenens, et cum pronuntiationis ostentatione inchoans, quid dicat audiamus. Sequitur: CAPUT XV. VERS.", + "candidate_score": 0.635325, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_53_55", + "bdc_text": "Sinam alios furere , debachari et stomachari . Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl . Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1067", + "psc_text": "abunde aliis bonum adesse considerat quod sibi deesse suspirat, nisi quod mira nobiscum dispensatione agitur, ut per hoc quod alter habet, et iste non habet, unus altero melior ostendatur, quatenus tanto ardentius ad humilitatem quisque proficiat, quanto ex bonis quae non habet inferiorem se habentibus pensat? Sicque fit ut dum ille in isto, atque hic in illo respicit quod admiretur, distincta bona et ab altitudine elationis reprimant, et ad studium profectus accendant. Magna namque sollicitudine ad curam nostrae meliorationis accingimur, quando id virtutis in aliis cernimus quod non habemus. Unde Ezechiel propheta, cum volantia animalia descripsisset, adjunxit: Et audivi post me vocem commotionis magnae: Benedicta gloria Domini de loco sancto suo, et vocem alarum animalium percutientium 769 alteram ad alteram (Ezech. III, 12) . Quid namque alas animalium, nisi virtutes debemus sentire sanctorum? Qui dum terrena despiciunt, ad coelestia volando sublevantur. [Vet. XI.] Unde recte etiam per Isaiam dicitur: Qui", + "candidate_score": 0.635062, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_64", + "bdc_text": "Hinc etiam mirabile iudicium et inconsideratum in multis effutit .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1867", + "psc_text": "In similitudinem lapidis aquae durantur, ut de repulsione eorum occulta esse sua judicia demonstraret, apte subdidit: CAPUT XXX [Vet. XXII]. IBID.---Et superficies abyssi constringitur. 57. Judicia Dei abyssus multa.---Quia superjecto quodam ignorantiae nostrae velamine, incomprehensibilitatem divini judicii humanae mentis oculus nullatenus penetrat. Scriptum quippe est: Judicia tua abyssus multa (Psal. XXXV, 7) . Nemo ergo perscrutari appetat cur cum alius repellitur, alius eligatur; vel cur cum alius eligitur, alius repellatur; quia superficies abyssi constringitur, et, attestante Paulo: Inscrutabilia sunt judicia ejus, et investigabiles viae ejus (Rom. XI, 33) . 58. Dicta de Judaeorum duritia et reprobatione, de Satana possunt intelligi.---Per hoc vero quod dictum est: De cujus utero egressa est glacies, et gelu de coelo quis genuit? etiam Satan in gelu et glacie nil obstat intelligi. Ipse quippe quasi de Dei utero glacies processit, quia a calore secretorum ejus, malitiae torpore frigidus, magister iniquitatis exivit. Ipse gelu de coelo est", + "candidate_score": 0.633068, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_53_55", + "bdc_text": "Sinam alios furere , debachari et stomachari . Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl . Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2130", + "psc_text": "Nam sequitur: CAPUT XI [Rec. VII]. VERS. 15.---Obliviscitur quod pes conculcet ea, aut bestia agri conterat. 16. Pravi doctores de sua prole non sunt solliciti, secus boni.---Quid in pede, nisi transitus operationis accipitur? Quid in agro, nisi mundus iste signatur? De quo in Evangelio Dominus dicit: Ager autem est mundus (Matth. XIII, 38) . Quid in bestia nisi antiquus hostis exprimitur, qui hujus mundi rapinis insidians, humana quotidie morte satiatur? De qua per Prophetam, pollicente Domino, dicitur: Et mala bestia non transibit per eam (Isai. XXXV, 9) . Struthio itaque ova sua deserens obliviscitur quod pes conculcet ea, quia videlicet hypocritae eos quos in conversatione filios generant derelinquunt, et omnino non curant, ne aut exhortationis sollicitudine, aut disciplinae custodia destitutos, pravorum operum exempla pervertant. Si enim ova quae gignunt diligerent, nimirum metuerent ne quis ea, perversa opera demonstrando, calcaret. Hunc Paulus pedem infirmis discipulis, quasi ovis quae posuerat, metuebat, cum", + "candidate_score": 0.632049, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_88_90", + "bdc_text": "Tuus Berch. H. Sępius scribas Tilmanno , ut totus revocetur Diese Bemerkung scheint auf eine Schwankung oder Unsicherheit des Seckelmeisters Bernhard Tillmann im Frühjahr 1532 hinzudeuten . Durch Bullinger soll er nun offenbar in seiner reformationsfreundlichen Haltung wieder bestärkt werden , vgl . auch unten S. 91 , 18-20 und noch Feller II 328 f und Guggisberg 195. , item et Hagio .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2329", + "psc_text": "pondere premere immoderata verborum. Unde in sancta Ecclesia manus super os ponitur, dum in electis ejus quotidie otiosae locutionis vitium bonae actionis virtute operitur. Scriptum namque est: Beati quorum remissae sunt iniquitates, et quorum tecta sunt peccata (Psal. XXXI, 1) . Sed rursum cum scriptum sit: Omnia nuda et aperta sunt oculis ejus (Hebr. IV, 13) , quomodo tegi possunt quae ejus oculis cui cuncta nuda sunt abscondi nequaquam possunt? Sed quia hoc quod tegimus, inferius ponimus, atque hoc unde tegimus nimirum superducimus, ut quod est subterpositum tegamus, tegere peccata dicimur quae quasi subterponimus dum abdicamus, eisque aliud superducimus, dum bonae actionis opus ad hoc post eligimus ut praeferamus. Qui ergo priora mala deserit, et bona posterius facit, per hoc quod addit, transactam nequitiam tegit, cui boni operis merita superducit. Beatus igitur Job sanctae Ecclesiae typum tenens, et in verbis suis sua allegans, nostra designans, dicat ex se, dicat ex", + "candidate_score": 0.629688, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_23_25", + "bdc_text": "Augustam reliquit Capito iam dudum Ulmę Otherum expectansZu Wolfgang Capitos Reiseroute s. oben [Nr. 72 ] S. 66 , Anm. 6. . Ex cuius literisNicht erhalten . intellexi lutheranos plus negocii nobis facturos quam papistas .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2130", + "psc_text": "Nam sequitur: CAPUT XI [Rec. VII]. VERS. 15.---Obliviscitur quod pes conculcet ea, aut bestia agri conterat. 16. Pravi doctores de sua prole non sunt solliciti, secus boni.---Quid in pede, nisi transitus operationis accipitur? Quid in agro, nisi mundus iste signatur? De quo in Evangelio Dominus dicit: Ager autem est mundus (Matth. XIII, 38) . Quid in bestia nisi antiquus hostis exprimitur, qui hujus mundi rapinis insidians, humana quotidie morte satiatur? De qua per Prophetam, pollicente Domino, dicitur: Et mala bestia non transibit per eam (Isai. XXXV, 9) . Struthio itaque ova sua deserens obliviscitur quod pes conculcet ea, quia videlicet hypocritae eos quos in conversatione filios generant derelinquunt, et omnino non curant, ne aut exhortationis sollicitudine, aut disciplinae custodia destitutos, pravorum operum exempla pervertant. Si enim ova quae gignunt diligerent, nimirum metuerent ne quis ea, perversa opera demonstrando, calcaret. Hunc Paulus pedem infirmis discipulis, quasi ovis quae posuerat, metuebat, cum", + "candidate_score": 0.629571, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_54", + "bdc_text": "Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2167", + "psc_text": "prostratus humi, omne quod superbum tumebat amisit. Qui dum, sublato oculorum lumine, manu ad Ananiam ducitur, patet jam rhinoceros iste, quibus Dei loris astringitur, quia videlicet uno in tempore caecitate, praedicatione, baptismate ligatur. Qui etiam ad Dei praesaepe moratus est, quia ruminare verba Evangelii dedignatus non est. Ait enim: Ascendi Jerosolymam cum Barnaba, assumpto et Tito. Ascendi autem secundum revelationem, et contuli cum illis Evangelium (Galat. II, 1, 2) . Et qui prius jejunus audierat: Durum est tibi contra stimulum calcitrare (Act. IX, 9, 5) : mira postmodum virtute praesidentis pressus, ex verbi pabulo vires obtinuit, et calcem superbiae amisit. 31. Iste rhinoceros ad agrum dominicum arandum ligatus---Loris quoque Dei non tantum a feritate restringitur, sed quod magis sit mirabile, ad arandum ligatur, ut non solum homines crudelitatis cornu non impetat, sed eorum etiam refectioni serviens, aratrum praedicationis trahat. Ipse quippe de evangelizantibus quasi de arantibus dicit: Debet enim in", + "candidate_score": 0.625757, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_74", + "bdc_text": "iuventuti urbis nostrę instituamusZum Katechismusunterricht in Bern s. Guggisberg 164f. .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_391", + "psc_text": "Ecclesia ad civitatis portam procedit, quia ut aditum coelestis regni percipiat, in sanctis se actionibus exerit. Cui in platea paratur cathedra, quia in magnae auctoritatis latitudine sui magisterii exhibet libertatem. Quae enim recta quae sentit publica voce praedicat, quasi in platea cathedram sedet, cum nullum de sua praedicatione metuit, nullius pressa terroribus, se sub silentio abscondit. An non in publico ad docendum praesidet, quam simul et sentiendi veritas, et docendi potestas fulcit? Sed cum ad portam procederet, et in platea cathedram sederet, quid a levibus, quidve a gravibus ageretur, adjungit dicens: CAPUT XVII. VERS. 8.---Videbant me juvenes, et abscondebantur, et senes assurgentes stabant. 618 26. Ecclesiae vigorem, et rectitudinem imperfecti formidant; diligunt perfecti.---Si historiae intendimus, quae dixit credimus; si allegoriae, quae praedixit videmus. Juvenes namque dici solent qui nulla consilii gravitate deprimuntur. Senes vero non eos Scriptura sacra vocare consuevit, qui sola quantitate temporum, sed morum grandaevitate maturi sunt. Unde", + "candidate_score": 0.624639, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_12", + "bdc_text": "Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_937", + "psc_text": "quod clari hominibus ostendantur. Nam saepe contingit ut sapientes viri cum se non audiri considerant, ori suo silentium indicant; sed plerumque dum conspiciunt quod iniquorum facinora ipsis tacentibus et non corripientibus crescunt, vim quamdam spiritus sui sustinent, ut in locutionem apertae correptionis erumpant. Unde propheta Jeremias cum praedicationis sibi silentium indixisset, dicens: Non recordabor ejus, neque loquar ultra in nomine illius; illico adjunxit: Et factus est in corde meo quasi ignis exaestuans, claususque in ossibus meis, et defeci, ferre non sustinens; audivi enim contumelias multorum (Jerem. XX, 9) . Pro eo enim quod se minime audiri conspexit, silentium appetiit; sed cum crescentia mala cerneret, in eodem silentio non permansit. Quia enim foris tacuit, ex taedio locutionis intus ignem pertulit de zelo charitatis. Inflammantur quippe corda justorum, cum non correpta crescere conspiciunt acta malorum, eorumque culpae se participes credunt quos in iniquitate crescere silendo permittunt. David propheta postquam sibi silentium indixerat,", + "candidate_score": 0.623556, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_79_81", + "bdc_text": "-Veröffentlichungen der Rosa Ritter-Z weifel-Stiftung . Religiöse Reihe , S. 17 ). . In summa :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1858", + "psc_text": "Aliquando tanquam ros stillat, aliquando ut pluvia ubertim manat.---Ac si diceret nisi ego, qui siccam terram humani cordis guttis scientiae gratuito aspergo. De hac enim pluvia alias dicitur: Pluviam voluntariam segregabis, Deus, haereditati tuae (Psal. LXVII, 10) . Voluntariam quippe pluviam haereditati suae Dominus segregat, quia non eam nobis pro nostris meritis, sed pro suae munere benignitatis praestat. Et idcirco hoc loco pater pluviae dicitur, quia superna nobis praedicatio non de nostro merito, sed de ejus gratia generatur. Stillae enim roris ipsi sancti praedicatores sunt, qui arva pectoris nostri inter mala vitae praesentis, quasi inter tenebras siccae noctis arentia, gratia supernae largitatis infundunt. De his stillis contumaci Judaeae dicitur: Propterea prohibitae sunt 942 stillae pluviarum, et serotinus imber non fuit (Jerem. III, 3) . Ipsae quippe stillae roris sunt quae stillae pluviarum. Quando enim dispensatione aliqua praedicationem temperant, quasi rorem tenerum aspergunt. Quando vero ea quae de supernis sentiunt virtute", + "candidate_score": 0.620147, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_54", + "bdc_text": "Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2130", + "psc_text": "Nam sequitur: CAPUT XI [Rec. VII]. VERS. 15.---Obliviscitur quod pes conculcet ea, aut bestia agri conterat. 16. Pravi doctores de sua prole non sunt solliciti, secus boni.---Quid in pede, nisi transitus operationis accipitur? Quid in agro, nisi mundus iste signatur? De quo in Evangelio Dominus dicit: Ager autem est mundus (Matth. XIII, 38) . Quid in bestia nisi antiquus hostis exprimitur, qui hujus mundi rapinis insidians, humana quotidie morte satiatur? De qua per Prophetam, pollicente Domino, dicitur: Et mala bestia non transibit per eam (Isai. XXXV, 9) . Struthio itaque ova sua deserens obliviscitur quod pes conculcet ea, quia videlicet hypocritae eos quos in conversatione filios generant derelinquunt, et omnino non curant, ne aut exhortationis sollicitudine, aut disciplinae custodia destitutos, pravorum operum exempla pervertant. Si enim ova quae gignunt diligerent, nimirum metuerent ne quis ea, perversa opera demonstrando, calcaret. Hunc Paulus pedem infirmis discipulis, quasi ovis quae posuerat, metuebat, cum", + "candidate_score": 0.617872, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_6_8", + "bdc_text": "Sunt iam dudum pro contione admoniti a FranciscoFranz Kolb. , qui totus est Bremgardius Nämlich : ein Freund Bremgartens. , quatenus fratrum rationem haberent , quorum iurisdictionis portione gaudere vellent. Cęterum , cum iam manemane am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_143", + "psc_text": "si aperte dicat: Ego ex me aliquid nescio; sed quidquid de veritate sentio, hoc ex ejusdem Veritatis largitate comprehendo. Vos idcirco recta non sapitis, quia hanc eamdem vestram sapientiam non Dei manui, sed vobismetipsis datis. Nam hostes sanctae Ecclesiae, si quid veri aliquando sentiunt, id propriis 565 viribus tribuunt; et tanto magis se privant superna sapientia, quanto illam quasi ex suo ingenio habere privatam volunt. Quibus aliquando datur ad judicium suum ut recte quidem aliqua sciant, sed ex ipsa hac scientia obligatiores ad poenam fiant. Unde apte subditur: CAPUT XII [Vet. VII]. VERS. 12.---Ecce vos omnes nostis, et quid sine causa vana loquimini? 19. Quibusdam datur ad judicium ut recte nonnulla sciant.---Scriptum est: Servus qui cognovit voluntatem domini sui, et non praeparavit, et non fecit secundum voluntatem ejus, vapulabit multis. Qui autem non cognovit, et non fecit digna, plagis vapulabit paucis (Luc. XII, 47) . Rursumque scriptum est: Scienti igitur", + "candidate_score": 0.617507, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_17", + "bdc_text": "Vellem ego primam haberet auctoritatem coram magistratu et plebe .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1379", + "psc_text": "propheta ait: Dominus ad judicium veniet cum senioribus populi sui (Isai. III, 14) . Et de quibus Salomon, cum de sanctae Ecclesiae sponso loqueretur, intulit dicens: Nobilis in portis vir ejus, quando sederit cum senatoribus terrae (Prov. XXXI, 23) . Hi itaque in extremo judicio non judicantur et regnant, quia cum auctore suo etiam judices veniunt. Relinquentes quippe omnia plus prompta devotione exsecuti sunt quam juberi generaliter audierunt. Speciali namque jussione paucis perfectioribus, et non generaliter omnibus, dicitur hoc quod adolescens dives audivit: Vade et vende omnia quae habes, et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelo, et veni et sequere me (Matth. XIX, 21) . Si enim sub hoc praecepto cunctos jussio generalis astringeret, culpa profecto esset aliquid nos de hoc mundo possidere. Sed aliud est quod per sacram Scripturam omnibus generaliter praecipitur, aliud quod specialiter perfectioribus imperatur. Hi ergo recte sub generali judicio non tenentur, qui et praecepta", + "candidate_score": 0.617173, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_54", + "bdc_text": "Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_857", + "psc_text": "velut ascensionis quibusdam gradibus pervenitur. Unde hic quoque apte subjungitur: CAPUT XX. VERS. 37.---Per singulos gradus meos pronuntiabo illum. 46. Varii sunt gradus ad perfectionem. Ut ad Deum proficiamus a nobis deficiendum.---De his quippe meritorum gradibus per Psalmistam dicitur: Ambulabunt de virtute in virtutem (Psal. LXXXIII, 8) . De his iterum sanctam Ecclesiam contemplatus, ait: Deus in gradibus ejus dignoscitur, dum suscipiet eam (Psal. XLVII, 4) . Neque enim, sicut dictum est, repente ad summa pervenitur, sed ad virtutum celsitudinem per incrementa mens ducitur. Hinc namque est quod Propheta idem iterum dicit: Exercitatus sum, et defecit paulisper spiritus meus (Psal. LXXVI, 4) . Quid est itaque, quod ait: Spiritus meus, nisi spiritus hominis, videlicet spiritus elationis? Et quia per occultam gratiam ad amorem Dei temperata desuper mensura proficimus, quanto in nobis quotidie de Dei spiritu virtus crescit, tanto noster spiritus deficit. Qui spiritus erroris, quia non a nobis subito penitus", + "candidate_score": 0.61586, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_54", + "bdc_text": "Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_681", + "psc_text": "V. VERS 4. Nonne ipse considerat vias meas, et cunctos gressus meos dinumerat? 9. Minutissimae cogitationes, et tenuissima verba quae parvi pendimus, in judicio Dei non praetermittentur. Per gradus culpae, crescit ordo sententiae condemnatoriae.---Quid viarum nomine nisi actiones denuntiat? Hinc enim per Jeremiam dicitur: Bonas facite via, vestras et studia vestra (Jerem. VII, 3) . Quid vero gressuum appellatione, nisi vel motus mentium, vel profectus accipimus meritorum? Quibus profecto gressibus ad semetipsam nos Veritas vocat, dicens: Venite ad me omnes, qui laboratis, et onerati estis (Matth. XI, 28) . Ad se quippe venire nos Dominus praecipit, nimirum non gressibus corporis, sed profectibus cordis. Ipse namque ait: Veniet hora quando neque in monte hoc, neque in Jerosolymis adorabitis Patrem (Joan. IV, 21) . Et paulo post: Veri adoratores adorabunt Patrem in spiritu et veritate, nam et Pater tales quaerit qui adorent eum (Ibid., 23) . In corde ergo esse gressus insinuat,", + "candidate_score": 0.615719, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_82_84", + "bdc_text": "je meer ich schrib , je mer mir zuͤfaltfällt mir ein. . Spero me venturum hac ęstate ad Lentzburg . Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2032", + "psc_text": "In hoc itaque silentio cordis, dum per contemplationem interius vigilamus, exterius quasi obdormiscimus. Quia ergo remoti viri, id est a desideriis carnalibus alieni, hoc silentium mentis inhabitant, huic onagro Dominus in solitudine domum dedit, ut turba desideriorum temporalium non prematur. [Vet. XXV.] 55. Sancti quandiu vivunt, desiderio supernae patriae aestuant.---Sequitur: Et tabernacula ejus in terra salsuginis. Salsugo accendere sitim solet. Et quia sancti viri quandiu in hujus vitae tabernaculis degunt, ad supernam patriam desiderii sui quotidianis aestibus accenduntur, in terra salsuginis tabernacula habere perhibentur. Incessanter quippe accenduntur ut sitiant, sitiunt ut satientur; sicut scriptum est: Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur (Matth. V, 6) . Sequitur: CAPUT XVII. VERS. 7.---Contemnit multitudinem civitatis. 56. Terrenorum hominum multitudinem sequi dedignantur.---Multitudinem civitatis contemnere est humanae conversationis prava studia devitare, ut jam non libeat terrenorum hominum, qui prae abundantia iniquitatis multi sunt, perditos mores imitari. Cum paucis namque ingredi angustam portam", + "candidate_score": 0.614418, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_74", + "bdc_text": "iuventuti urbis nostrę instituamusZum Katechismusunterricht in Bern s. Guggisberg 164f. .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_378", + "psc_text": "habere desiderat, quia illos vere fideles respicit, quos ad fidei vitam corde pleno permanere cognoscit. Quae juxta exteriorem quoque vigoris sui rectitudinem dicit: Quando erat Omnipotens mecum, et in circuitu meo pueri mei. Pueri scilicet vocantur, qui coelestibus mandatis inserviunt. Unde per prophetam Dominus dicit: Ecce ego et pueri mei quos mihi dedit 615 Deus (Isa. VIII, 18) . Et rursus in Evangelio: Pueri, nunquid pulmentarium habetis (Joan. XXI, 5) ? Nunc ergo in circuitu ejus sunt pueri, quia in cunctis fere gentibus reperiuntur qui coelestia mandata custodiunt, et spiritalis disciplinae regulis obsequuntur. Qui profecto tunc ad obsequium pueri deerunt, quando pravi qui reperti fuerint spiritalia ejus mandata contemnunt. Sequitur: CAPUT XIV [Rec. X]. VERS. 6.---Quando lavabam pedes meos butyro. 22. Pedes Domini praedicatores, quos ungit et mundit.---Quia Christum et Ecclesiam unam esse personam crebro jam diximus, illum videlicet hujus corporis caput, hanc autem illius capitis corpus, aliter haec verba", + "candidate_score": 0.611357, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_58", + "bdc_text": "Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_266", + "psc_text": "Ne intres in judicium cum servo tuo, quia non justificabitur in conspectu tuo omnis vivens (Psal. CXLII, 2) . Aurum ego obryzum illi nuncupantur, qui in ea qua conditi sunt innocentia perdurantes, et fulgent claritate justitiae, et nullis vel minimis maculantur sordibus culpae. [Vet. XXX.] 72. Nullus tamen angelorum ad redimendum hominem missus est, aut sufficit.---Sed quia pro hac sapientia nullus angelorum redemptor humani generis mittendus fuit, ne quis spem in his, quos in adjutorium hominum saepe apparuisse didicimus, angelis poneret, dictum est: Non dabitur aurum obryzum pro ea. Ac si aperte diceretur: Per semetipsam sapientia manifestabitur, ut humanum genus a culpa redimatur. Nullus vice ejus angelus mittitur, quia per creatorem necesse est ut creatura liberetur. Unde et in Evangelio Dominus dicit: Si vos filius liberaverit, vere liberi eritis (Joan. VIII, 36) . Sed vir sanctus, spiritu ejusdem sapientiae repletus, quosdam in Judaea praevidit non esse defuturos qui spem in", + "candidate_score": 0.610876, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_6", + "bdc_text": "Sunt iam dudum pro contione admoniti a FranciscoFranz Kolb. , qui totus est Bremgardius Nämlich :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1448", + "psc_text": "plerumque ab auditorum suorum cordibus ea vitia quae necdum prolata sunt manu correptionis eradicant, sed jam illa subsequi conspiciunt ex aliis quae praecedunt. Sicut enim corporales medici quasdam aegritudines jam venisse inveniunt, quasdam vero ne veniant medentur, ita doctores sancti aliquando inventa vulnera saluti restituunt, aliquando vero agunt in mentibus ne vulnerentur. In quibus solerter intuendum est, quia sicut certa plerumque cum asperitate redarguunt, ita incertis vitiis et cum tranquillitate contradicunt; certa ferientes increpant, incerta praemunientes devitant. Quam quia arrogantes viri discretionis regulam nesciunt, sententiarum suarum jaculis sicut nota, sic incognita; sicut certa, sic etiam incerta configunt. Unde nunc ab Eliu dicitur: Cave ne declines ad iniquitatem; hanc enim coepisti sequi post miseriam. Quia vero ea quae subnexa sunt longiori allegatione protrahuntur, istum libellum hoc fine constringimus, ne immoderatius extendatur. LIBER VIGESIMUS SEPTIMUS. Duodecim ultimi versus capitis XXXVI exponuntur, cum integro capite XXXVII, ingeniose quaesitis ad astruendam, tum doctrinam, tum", + "candidate_score": 0.609674, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_37", + "bdc_text": "Allein lass dich die trucker nitt überilenzu übermäßiger Eile antreiben ( SI I 179 ). .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_578", + "psc_text": "superimpositum sancti viri apud dura reproborum corda conspiciunt, qui per Prophetam dicunt: Quomodo cantabimus canticum Domini in terra aliena (Psal. CXXXVI, 4) ? Frenum poni etiam Paulus admonuit, qui discipulo praecepit, dicens: Haereticum post primam et secundam correptionem devita, sciens quia subversus est qui ejusmodi est, et delinquit proprio judicio condemnatus (Tit. III, 10) . Sancti quippe doctores 659 plerumque alta consideratione resistentium corda conspiciunt, et dum ea derelicta divinitus vident, afflicti gementesque conticescunt. An non aliquando frenum Salomon doctoribus imponit, qui dicit: Noli arguere derisorem, ne oderit te (Prov. IX, 8) . Sed si ab increpatione idcirco reticemus, quia contra nos insurgere derisoris odia formidamus, non jam lucra Dei, sed nostra quaerimus. Qua in re sciendum est quod nonnunquam cum redarguuntur pravi, deteriores existunt. Ipsis ergo et non nobis parcimus, si ab eorum redargutione pro eorum amore cessamus. Unde necesse est ut aliquando toleremus tacendo quod sunt, quatenus in", + "candidate_score": 0.609605, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_54", + "bdc_text": "Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2332", + "psc_text": "fuit ipsa in altum increpatione proficiens, et minus se rectum prius in opere, et minus se patientem post in verbere agnovit. Unde semetipsum redarguit, dicens: Unum locutus sum, quod utinam non dixissem; et alterum, quibus ultra non addam. Ac si dicat: Rectum me quidem inter homines credidi: sed, te loquente, et ante flagella pravum, et post flagella me rigidum inveni. Quibus ultra non addam, quia jam quanto nunc te loquentem subtilius intelligo, tanto meipsum humilius investigo. [Vet. II, Rec. IV.] 4. Poenitentiae objectum sunt bona neglecta, et mala perpetrata. Activa vita multorum est, contemplativa paucorum.---Et quia beatus Job sanctae Ecclesiae typum tenet, possunt electis omnibus haec ejus verba congruere, qui cognoscentes Dominum, in uno et alio deliquisse se sentiunt, quia se intelligunt vel in cogitatione et opere, vel in Dei ac proximi neglecta dilectione peccasse. Quibus se promittunt ultra nil addere, quia per conversionis gratiam curant poenitendo quotidie etiam transacta", + "candidate_score": 0.609266, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_6", + "bdc_text": "Sunt iam dudum pro contione admoniti a FranciscoFranz Kolb. , qui totus est Bremgardius Nämlich :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1950", + "psc_text": "sanctorum praedicatorum vitam vigilanter videamus. Ipsi quippe cum verba praedicationis movent, prius se in sanctis actionibus exercent, ne in semetipsis torpentes opere, alios excitent voce; sed ante se per sublimia facta excutiunt, et tunc ad bene agendum alios sollicitos reddunt. Prius cogitationum alis semetipsos feriunt, quia quidquid in se inutiliter torpet, sollicita investigatione deprehendunt, districta animadversione corrigunt. Prius sua punire fletibus curant, et tunc quae aliorum sunt punienda denuntiant. Prius ergo alis insonant quam cantus emittant, quia antequam verba exhortationis proferant omne quod locuturi sunt operibus clamant; et cum perfecte in semetipsis vigilant, tunc dormientes alios ad vigilias vocant. 16. Ut recte suo munere defungantur praedicatores et doctores, habent a Deo.---Sed unde tanta haec doctori intelligentia, ut et sibi perfecte vigilet, et dormientes ad vigilias sub quibusdam clamoris provectibus vocet, ut et peccatorum tenebras prius caute discutiat, et discrete postmodum lucem praedicationis ostendat, ut singulis juxta modum et tempora congruat,", + "candidate_score": 0.608679, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_6", + "bdc_text": "Sunt iam dudum pro contione admoniti a FranciscoFranz Kolb. , qui totus est Bremgardius Nämlich :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_657", + "psc_text": "historicus sensus sequendus est, nec semper allegoricus.---Intellectus sacri eloquii inter textum et mysterium tanta est libratione pensandus, ut utriusque partis lance moderata, hunc neque nimiae discussionis pondus deprimat, neque rursus torpor incuriae vacuum relinquat. Multae quippe ejus sententiae tanta allegoriarum conceptione sunt gravidae, ut quisquis eas ad solam tenere historiam nititur, earum notitia per suam incuriam privetur. Nonnullae vero ita exterioribus praeceptis inserviunt, ut si quis eas subtilius penetrare desiderat, 677 intus quidem nihil inveniat, sed hoc sibi etiam quod foris loquuntur abscondat. 2. Probatur prior propositio.---Unde bene quoque narratione historica per significationem dicitur: Tollens Jacob virgas populeas virides, et amygdalinas, et ex platanis, ex parte decorticavit eas, detractisque corticibus, in his quae exspoliata fuerant candor apparuit; illa vero quae integra erant viridia permanserunt, atque in hunc modum color effectus est varius (Genes. XXX, 37) . Ubi et subditur: Posuitque eas in canalibus in quibus effundebatur aqua, ut cum venissent", + "candidate_score": 0.607796, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_7", + "bdc_text": "ein Freund Bremgartens. , quatenus fratrum rationem haberent , quorum iurisdictionis portione gaudere vellent.", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1501", + "psc_text": "quia in rebus sibi copiose praesentibus prompti sunt, ventura gaudia non requirunt. Cumque eos multiplex actio occupat, etiam a semetipsis alienos demonstrat [Vet. X]. Et tamen si qua fidei tentatio exsurgat, quia in ea saltem specie tenus continentur, hanc verbis, hanc laboribus defendunt, et patriam coelestem vindicant, nec tamen amant. 25. Multi pro repromissionis terra pugnant, quam minime tamen diligunt. Exemplum Gaditarum et Rubenitarum.---Quos bene apud Moysen filii Ruben et Gad, et dimidia tribus Manasse exprimunt, qui multa pecora et jumenta possidentes, dum extra Jordanem ea quae viderant campestria concupiscunt, in repromissionis terra haereditatem habere noluerunt, dicentes: Terra quam percussit Dominus in conspectu filiorum Israel, regionis uberrimae est ad pastum animalium; et nos servi tui habemus jumenta plurima precamurque, si invenimus gratiam coram te, ut des nobis famulis tuis eam in possessionem, nec facias nos transire Jordanem (Num. XXXII, 4) . Qui igitur jumenta plurima possident, Jordanem transire refugiunt, quia", + "candidate_score": 0.606567, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_23", + "bdc_text": "Augustam reliquit Capito iam dudum Ulmę Otherum expectansZu Wolfgang Capitos Reiseroute s. oben [Nr. 72 ] S. 66 , Anm. 6. .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_16", + "psc_text": "namque peccator Redemptoris vias negligit, et idcirco in suis itineribus sine cessatione veterascit. Unde et subditur: CAPUT VII [Vet. IV, Rec. V]. IBID.---Oculi enim ejus sunt in viis illius. 9. Peccator viis Domini relictis, in suis, hoc est in vitiis delectatur.---Vias enim suas peccator intuetur, quia sola cogitare, sola cernere nititur quae sibi ad commodum temporale suffragentur. Hinc etenim Paulus dicit: Omnes quae sua sunt quaerunt, non quae Jesu Christi (Philip. II, 21) . Via namque elati, superbia; via raptoris, avaritia; via est lubrici, concupiscentia carnalis. In viis ergo suis iniquus quisque oculos deprimit, quia solis vitiis, ut per haec animo satisfaciat, intendit. Unde per Salomonem dicitur: Oculi stultorum in finibus terrae (Prov. XVII, 34) , quia hoc solum tota cordis intentione conspiciunt, per quod ad finem terreni desiderii perducantur. Nequaquam vero suae considerationis obtutum in terra peccator figeret, si 538 ad sancta sui Redemptoris itinera mentis oculos levaret. Unde", + "candidate_score": 0.60407, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_50", + "bdc_text": "Eo ferme Bernę ventum erat , ut si quis non proscinderet tum magistratum tum Immontanos tum et papismum turpissimis ridiculosissimisque , is non videbatur contionari .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1457", + "psc_text": "ei similis in legislatoribus. Sed is videlicet per infirmitatem carnis nostris obtutibus apparens, dum alios reprobat, alios vocat, mira judicia exhibuit, quae a nobis et cogitari possint, et comprehendi non possint. Ait 855 namque: In judicium ego in hunc mundum veni, ut qui non vident videant, et qui vident caeci fiant (Joan. IX, 39) . Et rursum: Confiteor tibi, Pater, Domine coeli et terrae, quia abscondisti haec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis (Matth. XI, 25) . In quibus nimirum judiciis Judaea repellitur, gentilitas aggregatur. Quod videlicet factum mirari possumus, sed perscrutari nullatenus valemus. Unde et bene nunc ab Eliu subditur: CAPUT III. VERS. 23.---Quis poterit scrutari vias ejus? aut quis audet ei dicere: Operatus es iniquitatem? 5. Judicia ejus scrutam, multo minus reprehendere non debemus.---Ac si dicat: Cujus perscrutari actio non potest, quo pacto reprehendi potest? Nemo enim bene judicat quod ignorat. Tanto ergo debemus sub ejus", + "candidate_score": 0.591212, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 3, + "cf_id": "cf020", + "work_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae", + "max_score": 0.703955, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_56_58", + "bdc_text": "Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis . Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum . Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2072", + "psc_text": "amantissimo fratri HIERONYMO THEOPHILUS in Domino salutem. 1. Paucis in exordio placet judicium veritatis: dicente autem Domino per 757 Prophetam, Et judicium meum quasi lux egreditur (Is. 51. 4), qui tenebrarum horrore circumdati sunt, nec naturam rerum clara mente perspiciunt, pudore operiuntur aeterno, et cassos se habuisse conatus ipso fine cognoscunt. Unde et nos Joannem, qui dudum Constantinopolitanam rexit Ecclesiam, Deo placere semper optavimus; et causas perditionis ejus, in quas ferebatur improvidus, nequaquam credere voluimus. Sed ille, ut caetera ejus flagitia taceam, Origenistas in suam recipiens familiaritatem, et ex his plurimos in sacerdotium provehens, atque ob hoc scelus beatae memoriae hominem Dei Epiphanium, qui inter Episcopos clarum in orbe sidus effulsit, non parvo moerore contristans, meruit audire: Cecidit, cecidit Babylon (Isai. 21. 9). 2. Scientes ergo dictam a Salvatore: Nolite judicare secundum faciem; sed 758 justum judicium judicate (Joan. 7. 24), ne quo. . . . . . .. .", + "candidate_score": 0.703955, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_71_73", + "bdc_text": "Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. . Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . : Nescio cogitabundus excogitare , quo pacto catechismumin der Vorlage cathecismus .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2625", + "psc_text": "silentium, ille doceat mansuetudinem. Non facias quod vis, comedas quod juberis, vestiare quod acceperis, operis tui pensum persolvas, subjiciaris cui non vis, lassus ad stratum venias, ambulansque dormites, et necdum [al. nec demum ] expleto somno, surgere compellaris. Dicas Psalmum in ordine tuo; IN QUO NON dulcedo vocis, sed mentis affectus quaeritur, dicente Apostolo: Psallam spiritu, psallam et mente (1. Cor. 14. 15) : Et, Cantantes in cordibus vestris Domino. Legerat enim esse praeceptum, Psallite sapienter. Servias 943 fratribus, hospitum laves pedes; passus injuriam taceas; Praepositum monasterii timeas ut dominum, diligas ut parentem. Credas tibi salutare quidquid ille praeceperit; nec de majorum sententia judices, cujus officii est obedire, et implere quae jussa sunt, dicente Moyse: Audi Israel, et tace (Deut. 27. 9. juxta LXX) . Tantis negotiis occupatus, nullis vacabis cogitationibus, et dum ab alio transis ad aliud, opusque succedit operi, illud solum mente tenebis, quod agere compelleris. 16. Falsi", + "candidate_score": 0.681548, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_50_52", + "bdc_text": "Eo ferme Bernę ventum erat , ut si quis non proscinderet tum magistratum tum Immontanos tum et papismum turpissimis ridiculosissimisque , is non videbatur contionari . Immo pro contione dicebatur eos esse pseudoprophetas , qui praedicarent evangelium , id est «Sic deus dilexit mundum » [ Joh 3 , 16 ] , et non tam dire inveherentur in omnes . Satisfactum est conscientiae meae .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2034", + "psc_text": "Jerosolymam cum Barnaba, assumpto et Tito. Ascendi autem secundum revelationem, et exposui cum eis Evangelium quod praedico in gentibus (Gal. 2. 1) , ostendens 743 se non habuisse securitatem praedicandi Evangelii, nisi Petri et caeterorum Apostolorum qui cum eo erant, fuisset sententia roboratus. Statimque sequitur: Separatim autem his, qui videbantur aliquid esse; ne forte in vacuum currerem, aut cucurrissem. Quare separatim, et non publice [al. in publico ]? Ne forte fidelibus qui ex numero Judaeorum, Legem putabant esse servandam, et sic credendum in Domino Salvatore, fidei scandalum nasceretur. Ergo et eo tempore cum Petrus venisset Antiochiam (licet hoc Apostolorum Acta non scribant, sed affirmanti Paulo credendum sit) in faciem illi Paulus restitisse se scribit, quia reprehensibilis erat. Prius enim quam venirent quidam a Jacobo, cum gentibus edebat: cum autem venissent, subtrahebat se, et segregabat, timens cos qui ex circumcisione erant. Et consenserunt simulationi ejus caeteri Judaei: ita ut Barnabas adduceretur", + "candidate_score": 0.676274, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_30_32", + "bdc_text": "nihilque aliud ad nos quam quod et ad te scripsit Oben Nr. 72. . Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar . Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_523", + "psc_text": "convenerunt, praesentiam nostram negare non possumus, et tibi non statim respondere, admodum visum est arrogantis, latam disputationem brevi sermone comprehendimus, ut non tam Epistolam, quam Commentariolum dictaremus. EPISTOLA XLIII. AD MARCELLAM. Marcellam hortatur, ut Roma relicta, se rus conferat: per contentionem ostendens, et quantum habeat Roma molestiarum, et quantum commoditatum solitudo. 1. Ambrosius, quo chartas, sumptus, notarios ministrante, tam innumerabiles libros vere Adamantius, et Chalcenterus noster explicavit in quadam Epistola, quam ad eumdem de Athenis scripserat, refert, nunquam se cibum Origene praesente sine lectione sumpsisse; nunquam inisse somnum, nisi unus e fratribus sacris litteris personaret. Hoc diebus 193 egisse et noctibus, ut et lectio orationem exciperet, et oratio lectionem. 2. Quid nos ventris animalia tale unquam fecimus? quos si vel secunda hora legentes invenerit, oscitamus: manu faciem defricantes, continemus stomachum; et quasi post multum laborem mundialibus rursum negotiis occupamur. Praetermitto prandia, quibus mens onerata premitur. Pudet dicere frequentiam salutandi, qua", + "candidate_score": 0.676049, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_49_51", + "bdc_text": "Non tot scommatis , dicteriis et sannis veritas tam multis facta fuisset exosa . Eo ferme Bernę ventum erat , ut si quis non proscinderet tum magistratum tum Immontanos tum et papismum turpissimis ridiculosissimisque , is non videbatur contionari . Immo pro contione dicebatur eos esse pseudoprophetas , qui praedicarent evangelium , id est «Sic deus dilexit mundum » [ Joh 3 , 16 ] , et non tam dire inveherentur in omnes .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2034", + "psc_text": "Jerosolymam cum Barnaba, assumpto et Tito. Ascendi autem secundum revelationem, et exposui cum eis Evangelium quod praedico in gentibus (Gal. 2. 1) , ostendens 743 se non habuisse securitatem praedicandi Evangelii, nisi Petri et caeterorum Apostolorum qui cum eo erant, fuisset sententia roboratus. Statimque sequitur: Separatim autem his, qui videbantur aliquid esse; ne forte in vacuum currerem, aut cucurrissem. Quare separatim, et non publice [al. in publico ]? Ne forte fidelibus qui ex numero Judaeorum, Legem putabant esse servandam, et sic credendum in Domino Salvatore, fidei scandalum nasceretur. Ergo et eo tempore cum Petrus venisset Antiochiam (licet hoc Apostolorum Acta non scribant, sed affirmanti Paulo credendum sit) in faciem illi Paulus restitisse se scribit, quia reprehensibilis erat. Prius enim quam venirent quidam a Jacobo, cum gentibus edebat: cum autem venissent, subtrahebat se, et segregabat, timens cos qui ex circumcisione erant. Et consenserunt simulationi ejus caeteri Judaei: ita ut Barnabas adduceretur", + "candidate_score": 0.675759, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_50_52", + "bdc_text": "Eo ferme Bernę ventum erat , ut si quis non proscinderet tum magistratum tum Immontanos tum et papismum turpissimis ridiculosissimisque , is non videbatur contionari . Immo pro contione dicebatur eos esse pseudoprophetas , qui praedicarent evangelium , id est «Sic deus dilexit mundum » [ Joh 3 , 16 ] , et non tam dire inveherentur in omnes . Satisfactum est conscientiae meae .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2096", + "psc_text": "Jesu Christi, cujus praenuntiandae causa, illae umbrae in Lege mandatae sunt. Et ideo ille invidiam et persecutionem molientes concitare, tanquam inimicum legis mandatorumque divinorum criminabantur: cujus falsae criminationis invidiam congruentius: devitare non posset, quam ut ea ipsa celebraret, quae damnare tanquam sacrilega putabatur; atque ita ostenderet, nec Judaeos tunc ab eis tanquam a nefariis prohibendos, nec gentiles ad ea tanquam ad necessaria compellendos. » 10. « Nam si revera sic ea reprobaret, quemadmodum de illo auditum erat, et ideo celebranda susciperet, ut actione simulata suam posset occultare sententiam, non ei diceret, Jacobus, et scient omnes: sed diceret, et putabant omnes, quoniam quae de te audierunt, falsa sunt (Act. 21. 24) , praesertim quia in ipsis Jerosolymis Apostoli jam decreverant, ne quisquam gentes cogeret judaizare: non autem decreverant ne quisquam tunc Judaeos judaizare prohiberet: quamvis etiam ipsos jam doctrina Christiana non cogeret. Proinde si post hoc Apostolorum decretum, Petrus habuit illam", + "candidate_score": 0.672768, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_32_34", + "bdc_text": "Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2022", + "psc_text": "appellandus est: licet a plerisque emendatoribus imperitis, de Auctoribus dicatur inscriptus. 4. Secundo loco quaeris, cur dixerim in Commentariis Epistolae ad Galatas, 739 Paulum id, in Petro non potuisse reprehendere, quod ipse fecerat: nec in alio arguere simulationem, cujus ipse tenebatur reus: et asseris reprehensionem Apostolicam non fuisse dispensatoriam, sed veram; et me non debere docere mendacium, sed universa quae scripta sunt, ita sonare, ut scripta sunt. Ad quae primum respondeo, debuisse prudentiam tuam Praefatiunculae Commentariorum meorum meminisse, dicentis ex persona mea. « Quid igitur ego stultus, aut temerarius, qui id pollicear, quod ille non potuit? Minime: quin potius in eo, ut mihi videor, cautior atque timidior, quod imbecillitatem virium mearum sentiens, Origenis Commentarios secutus sum. Scripsit enim ille vir in Epistolam Pauli ad Galatas quinque proprie volumina, et decimum Stromateon suorum librum, commatico super explanatione ejus sermone complevit. Tractatus quoque varios, et Excerpta, quae vel sola possent [al. possint", + "candidate_score": 0.671065, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_87_89", + "bdc_text": "martii ante diluculum , cum insomnem ferme totam agerem noctem . Tuus Berch. H. Sępius scribas Tilmanno , ut totus revocetur Diese Bemerkung scheint auf eine Schwankung oder Unsicherheit des Seckelmeisters Bernhard Tillmann im Frühjahr 1532 hinzudeuten . Durch Bullinger soll er nun offenbar in seiner reformationsfreundlichen Haltung wieder bestärkt werden , vgl . auch unten S. 91 , 18-20 und noch Feller II 328 f", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2250", + "psc_text": "ad alias quaestiunculas respondere, et vel mea, vel aliena dictare extemplo, a fratre Sisinnio admonitus sum, ut et ad vos et ad caeteros sanctos fratres qui nos amare dignantur litteras scriberem. Cohibebo igitur gradum, et si vita comes fuerit, futuro me operi reservabo, ut et vobis per partes paream, et fructum ac senile corpusculum onus possit ferre moderatum. Illud autem breviter in fine commoneo, hoc quod in Latinis codicibus legitur: Omnes quidem resurgemus, non omnes autem immutabimur, in Graecis voluminibus non haberi: sed vel, Omnes dormiemus, non autem omnes immutabimur; vel, Non omnes dormiemus, omnes immutabimur; quorum quis sensus sit, supra diximus. EPISTOLA CXX. AD HEDIBIAM. CAPITULA XII. QUAESTIONUM HEDIBIAE AD S. HIERONYMUM. 817 I. Quomodo perfectus quis esse possit, et quomodo Deo vivere debeat vidua, quae sine liberis derelicta est. II. Quid sit quod in Matthaeo scriptum est: Non bibam amodo de hoc genimine vitis, usque in diem illum,", + "candidate_score": 0.669892, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_36_38", + "bdc_text": "Sed placet , quod tu polliceris in novum testamentum , saltem in Paulum , praestares . Allein lass dich die trucker nitt überilenzu übermäßiger Eile antreiben ( SI I 179 ). . Orationem de functione propheticaSiehe oben S. 41 , Anm. 1 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2114", + "psc_text": "Deum Testamentum novum domui Juda, non secundum Testamentum quod disposuit patribus eorum (Jerem. 31. 31. 32): non tamen arbitror ipsum Dominum fallaciter a parentibus circumcisum. Aut si hoc propter aetatem minime prohibebat, nec illud arbitror eum dixisse fallaciter lepreso, quem certe non illa per Moysen praecepta observatio, sed ipse mandaverat: Vade et offer pro te sacrificium quod praecepit Moyses in testimonium illis (Marc. 1. 44) . Nec fallaciter ascendit ad diem festum usque adeo non causa ostentationis coram hominibus, ut non evidenter ascenderit, sed latenter » (Joan. 7. 10). 19. « At enim dixit idem Apostolus: Ecce ego Paulus dico vobis, quia si circumcidamini, Christus vobis nihil proderit (Gal. 5. 2) . Decepit ergo Timotheum, et fecit ei nihil prodesse Christum? An quia hoc fallaciter factum est, ideo non obfuit? At ipse hoc non posuit: nec ait, si circumcidamini veraciter, sicut nec fallaciter, sed sine ulla exceptione dixit: Si circumcidamini,", + "candidate_score": 0.669801, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_32_34", + "bdc_text": "Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2016", + "psc_text": "HIERONYMUS in Christo salutem. 1. Tres simul epistolas, imo libellos breves per Diaconum Cyprianum, 737 tuae dignationis accepi, diversas, ut tu nominas, quaestiones, ut ego sentio, reprehensiones opusculorum meorum continentes. Ad quas, si respondere voluero, libri magnitudine opus erit. Tamen conabor quantum facere possum, modum non egredi longioris epistolae, et festinanti fratri moram non facere: qui ante triduum quam profecturus erat, a me epistolas flagitavit; ut pene in procinctu haec qualiacumque sunt, effutire compellerer, et tumultuario respondere sermone, non maturitate scribentis, sed dictantis temeritate: quae plerumque non in doctrinam, sed in casum vertitur: ut fortissimos quoque [al. quosque ] milites subita bella conturbant, et ante coguntur fugere quam possint arma corripere. 2. Caeterum nostra armatura Christus est, et Apostoli Pauli institutio, qui scribit ad Ephesios: « Assumite arma Dei, ut possitis resistere in die malo » (Ephes. 6. 13). Et rursum: « State succincti lumbos vestros in veritate, et induti", + "candidate_score": 0.668338, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_32_34", + "bdc_text": "Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_523", + "psc_text": "convenerunt, praesentiam nostram negare non possumus, et tibi non statim respondere, admodum visum est arrogantis, latam disputationem brevi sermone comprehendimus, ut non tam Epistolam, quam Commentariolum dictaremus. EPISTOLA XLIII. AD MARCELLAM. Marcellam hortatur, ut Roma relicta, se rus conferat: per contentionem ostendens, et quantum habeat Roma molestiarum, et quantum commoditatum solitudo. 1. Ambrosius, quo chartas, sumptus, notarios ministrante, tam innumerabiles libros vere Adamantius, et Chalcenterus noster explicavit in quadam Epistola, quam ad eumdem de Athenis scripserat, refert, nunquam se cibum Origene praesente sine lectione sumpsisse; nunquam inisse somnum, nisi unus e fratribus sacris litteris personaret. Hoc diebus 193 egisse et noctibus, ut et lectio orationem exciperet, et oratio lectionem. 2. Quid nos ventris animalia tale unquam fecimus? quos si vel secunda hora legentes invenerit, oscitamus: manu faciem defricantes, continemus stomachum; et quasi post multum laborem mundialibus rursum negotiis occupamur. Praetermitto prandia, quibus mens onerata premitur. Pudet dicere frequentiam salutandi, qua", + "candidate_score": 0.66795, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_13_15", + "bdc_text": "Leoni multoties et vicissim ipse scribitNicht erhalten. , ad te credo nunquam . Nam ut homines affectibus obnoxii sumus , vereor , ne gloriam ( quae domini est Vgl. u. a. 1 Chr 29 , 11f; Mt 6 , 13 . ) , quam apud tuos et nostros habeas , invideat .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1937", + "psc_text": "tribulationis nostrae, aeternae [al. aeternum] gloriae pondus operatur in nobis, non aspicientibus quae videntur, sed quae non videntur. Quae enim videntur, temporalia sunt, quae autem non videntur, aeterna (2. Cor. 4. 16. et seqq.) . Nec longum fore tempus, etiam si humanae impatientiae tardum videatur, quin Dei statim sequatur auxilium dicentis: Tempore opportuno exaudivi te, et in die salutis auxiliatus sum tibi (Isai. 49. 8) . Nec dolosa labia, et linguas 710 iniquorum esse metuendas, cum Domino adjutore laetemur, et ipsum debeamus audire per Prophetam monentem: Nolite timere opprobria hominum, et blasphemias eorum ne metueritis, sicut enim vestimentum, sic comedit eos vermis; et sicut lanam, sic devoravit eos tinea (Isai. 51. 7. 8) . Et: Per patientiam vestram possidebitis animas vestras (Luc. 21. 19) . Et: Non sunt condignae passiones hujus temporis ad futuram gloriam, quae revelabitur in nobis (Rom. 8. 18) : Et alibi: Tribulationem super tribulationem sustinere (Ephes.", + "candidate_score": 0.666169, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_34_36", + "bdc_text": "Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum . Quae omnia epistolam hanc ferme mihi desperatam relinquunt . Sed placet , quod tu polliceris in novum testamentum , saltem in Paulum , praestares .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_572", + "psc_text": "Paula me est deprecata, ut facerem, 211 sponte facio: hortorque vos et precor per Domini caritatem, ut nobis vestros tribuatis aspectus, et per occasionem sanctorum Locorum, tanto nos ditetis munere. Certe si consortia nostra displicuerint; adorasse ubi steterunt pedes Domini, pars fidei est; et quasi recentia nativitatis et crucis ac passionis vidisse vestigia. 3. Opusculorum meorum, quia plurima evolaverunt de nidulo suo, et temerario editionis honore vulgata sunt, nihil misi; ne eadem forsitan mitterem quae habebas. Quod si exemplaria libuerit mutuari, vel a sancta Marcella, quae manet in Aventino, vel a Lot temporis nostri, Domnione, viro sanctissimo accipere poteris. Ego autem operiens praesentiam tuam, aut totum tibi dabo cum affueris, aut si hoc aliquae impedierint difficultates, quaecumque praeceperis, libens mittam. Scripsi librum de Illustribus Viris, ab Apostolis usque ad nostram aetatem, imitatus Tranquillum, Graecumque Apollonium: et post catalogum plurimorum, me quoque in calce voluminis quasi abortivum et minimum omnium Christianorum", + "candidate_score": 0.665996, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_32_34", + "bdc_text": "Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_967", + "psc_text": "ejus in fine acriter coarguens. 1. Justum quidem fuerat, nequaquam tibi litteris satisfacere, qui tuis auribus non credidisti: neque enim schedulae poteris acquiescere, qui vivo sermoni non accommodasti fidem. Sed quia Christus perfectae nobis humilitatis exemplar in se tribuit, dans osculum proditori, et latronis poenitentiam in patibulo suscipiens, eadem absenti significo, quae prasenti quoque locutus sum, me ita Origenem legisse vel legere, ut Apollinarium [al. Apollinarem ], vel caeteros Tractatores, quorum, in quibusdam, libros Ecclesia non recipit. Non quo omnia dicam esse damnanda, quae in illorum voluminibus continentur: sed quod quaedam reprehendenda confitear. Verum quia operis mei est et studii, multos legere, ut ex plurimis diversos flores carpam, non tam probaturus omnia, quam quae bona sunt electurus, assumo multos in manus meas, ut a multis multa cognoscam, secundum illud quod scriptum est: Omnia legentes: 348 quae bona sunt retinentes (1. Thess. 5. 21) . Unde satis miror te voluisse Origenis", + "candidate_score": 0.665543, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_32_34", + "bdc_text": "Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2024", + "psc_text": "omnia, et in mente mea plurima coacervans, accito notario, vel mea, vel aliena dictavi, nec ordinis, nec verborum, interdum nec sensuum memor. Jam Domini misericordiae est, ne per imperitiam nostram ab aliis bene dicta dispereant; et non placeant inter extrancos, quae placent inter suos). » Si quid igitur reprehensione dignum putaveras in explanatione nostra, eruditionis tuae fuerat quaerere, utrum ea quae scripsimus, haberentur in Graecis, ut si illi non dixissent, tunc meam proprie sententiam condemnares: praesertim cum libere in Praefatione confessus sim, Origenis Commentarios me esse secutum, et vel mea, vel aliena dictasse; et in fine ejusdem 740 capituli, quod reprehendis, scripserim: « (Si cui iste non placet sensus, quo nec Petrus peccasse, nec Paulus procaciter ostenditur arguisse majorem, debet exponere, qua consequentia Paulus in altero reprehendat, quod ipse commisit). » Ex quo ostendi, me non ex definito id defendere, quod in Graecis legerem: sed ea expressisse quae legeram, ut", + "candidate_score": 0.663445, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_67_69", + "bdc_text": "Quicquid vel displiceret vel non intelligerem ex tuis , ad te mox scriberem . Franciscum adegi , bonum senetionem et pium , sed plane valetudinarium , ut et tua legat . Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2870", + "psc_text": "judicis perveniat, et eam quam non fecit misericordiam non inveniat; sed potius dimittendo atque dando mereatur sibi dimitti peccata, reddique promissa. » 21. « Multa dixi quibus tibi taedium fortassis inferrem, qui haec tamen quae approbas, non exspectas discere, quod ea docere consuevisti. Si quid autem est in eis, quantum ad rem ipsam pertinet: nam quali eloquio explicata sint, 1025 non nimis curo. Si quid ergo in eis est, quod eruditionem offendat tuam, quaeso ut rescribendo admoneas, et me corrigere non graveris. Infelix est enim qui non tantos et tam sanctos tuorum studiorum labores et digne honorat, et de his Domino Deo nostro, cujus munere talis es, gratias agit. Unde cum libentius debeam a quolibet discere quod inutiliter ignoro, quam promptius quoslibet docere quod scio; quanto justius abs te hoc caritatis debitum flagito, cujus doctrina in nomine et adjutorio Domini tantum in Latina lingua Ecclesiasticae litterae adjutae sunt, quantum nunquam", + "candidate_score": 0.661756, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_30_32", + "bdc_text": "nihilque aliud ad nos quam quod et ad te scripsit Oben Nr. 72. . Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar . Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_967", + "psc_text": "ejus in fine acriter coarguens. 1. Justum quidem fuerat, nequaquam tibi litteris satisfacere, qui tuis auribus non credidisti: neque enim schedulae poteris acquiescere, qui vivo sermoni non accommodasti fidem. Sed quia Christus perfectae nobis humilitatis exemplar in se tribuit, dans osculum proditori, et latronis poenitentiam in patibulo suscipiens, eadem absenti significo, quae prasenti quoque locutus sum, me ita Origenem legisse vel legere, ut Apollinarium [al. Apollinarem ], vel caeteros Tractatores, quorum, in quibusdam, libros Ecclesia non recipit. Non quo omnia dicam esse damnanda, quae in illorum voluminibus continentur: sed quod quaedam reprehendenda confitear. Verum quia operis mei est et studii, multos legere, ut ex plurimis diversos flores carpam, non tam probaturus omnia, quam quae bona sunt electurus, assumo multos in manus meas, ut a multis multa cognoscam, secundum illud quod scriptum est: Omnia legentes: 348 quae bona sunt retinentes (1. Thess. 5. 21) . Unde satis miror te voluisse Origenis", + "candidate_score": 0.660402, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_31_33", + "bdc_text": "Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar . Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2022", + "psc_text": "appellandus est: licet a plerisque emendatoribus imperitis, de Auctoribus dicatur inscriptus. 4. Secundo loco quaeris, cur dixerim in Commentariis Epistolae ad Galatas, 739 Paulum id, in Petro non potuisse reprehendere, quod ipse fecerat: nec in alio arguere simulationem, cujus ipse tenebatur reus: et asseris reprehensionem Apostolicam non fuisse dispensatoriam, sed veram; et me non debere docere mendacium, sed universa quae scripta sunt, ita sonare, ut scripta sunt. Ad quae primum respondeo, debuisse prudentiam tuam Praefatiunculae Commentariorum meorum meminisse, dicentis ex persona mea. « Quid igitur ego stultus, aut temerarius, qui id pollicear, quod ille non potuit? Minime: quin potius in eo, ut mihi videor, cautior atque timidior, quod imbecillitatem virium mearum sentiens, Origenis Commentarios secutus sum. Scripsit enim ille vir in Epistolam Pauli ad Galatas quinque proprie volumina, et decimum Stromateon suorum librum, commatico super explanatione ejus sermone complevit. Tractatus quoque varios, et Excerpta, quae vel sola possent [al. possint", + "candidate_score": 0.659615, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_30_32", + "bdc_text": "nihilque aliud ad nos quam quod et ad te scripsit Oben Nr. 72. . Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar . Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_847", + "psc_text": "Unde et ego beatum me in hoc duntaxat negotio judico, quod apud eruditas aures imperitae linguae responsurus sum: quae objicit mihi vel ignorantiam, vel mendacium; si aut nescivi alienas litteras vere interpretari, aut nolui: quorum alterum error, alterum crimen est. Ac ne forsitan accusator meus facilitate, qua cuncta loquitur, et impunitate, qua sibi licere omnia putat, me quoque apud vos argueret, ut Papam Epiphanium criminatus est, hanc epistolam misi, quae te, et per te alios, qui nos amare dignantur, rei ordinem doceat. 2. Epiphanii litterae ad Joannem Episcopum. Eusebius Cremonensis Graeci sermonis ignarus. Pseudomonachus quid egerit. --Ante hoc ferme biennium miserat Joanni Episcopo supradictus Papa Epiphanius litteras, arguens eum in quibusdam dogmatibus, et postea clementer ad poenitentiam provocans. Harum exemplaria 306 certatim Palaestinae rapiebantur, vel ob auctoris meritum, vel ob elegantiam scriptionis. Erat in monasterio nostro vir apud suos haud ignobilis, Eusebius Cremonensis, qui cum haec Epistola per multorum ora", + "candidate_score": 0.659595, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_12_14", + "bdc_text": "Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat . Leoni multoties et vicissim ipse scribitNicht erhalten. , ad te credo nunquam . Nam ut homines affectibus obnoxii sumus , vereor , ne gloriam ( quae domini est Vgl. u. a. 1 Chr 29 , 11f;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3092", + "psc_text": "nequam (Eccli. 28. 28) . Unde et beatus David, diversas 1105 innocentiae species justitiaeque dinumerans, de hac quoque virtute non tacuit, dicendo: Et opprobrium non accepit adversus proximos suos (Psal. 14. 4) : propterea quod ipse non solum adversatur, sed etiam persequitur detrahentem. Ait enim: Detrahentem secreto proximo suo hunc persequar (Psal. 100. 5) . Est sane tale hoc vitium, quod vel in primis extingui debeat, et ab eis qui se sancte instituere volunt, prorsus excludi. Nihil enim tam inquietat animum, nihil est quod ita mobilem mentem ac levem faciat, quam facile totum credere, et obtrectatorum verba, temerario mentis assensu sequi. Hinc enim crebrae dissensiones, hinc odia injusta nascuntur. Hoc est quod saepe de amicissimis etiam inimicos facit, dum concordes quidem, sed credulas animas, maliloqua lingua dissociat. At contra, magna quies animi, magnaque est morum gravitas, non temere de quoquam sinistri aliquid audire. Beatusque est qui ita se contra hoc", + "candidate_score": 0.658959, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_64_66", + "bdc_text": "Hinc etiam mirabile iudicium et inconsideratum in multis effutit . Ego neminem sperno , omnium labores et spiritus suspicio et veneror , summeque delectat , dum et meum apud alios invenio spiritum . Id plane de me sentias :", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3088", + "psc_text": "vos facite illis. Haec enim Lex et Prophetoe (Matth. 7. 12) . Infinitae namque sunt species, partesque justitiae: quas non modo stylo persequi, sed cogitatione etiam capere difficillimum est. Quas omnes una ac brevi sententia comprehendit, et latentem hominum conscientiam, secreto animi judicio, aut absolvit, aut damnat. 15. Ad omnem igitur actum, ad omne verbum, ad omnem etiam cogitatum, haec sententia retractetur: quae tibi quasi speculum quoddam paratum, et ad manum semper positum, qualitatem tuae voluntatis ostendat, ac etiam vel de injusto opere redarguat, vel de justo laetificet. Quotiescumque enim talem in alterum habueris animum, qualem in te ab altero servari cupis, aequitatis viam tenes. Quoties vero talis erga alterum fueris, qualem in te vis neminem: iter justitiae 1104 dereliquisti. En totum illud divinae legis arduum totumque difficile. En ob quam causam dura imperia Domino reclamamus, et dicimus nos vel difficultate, vel impossibilitate mandatorum premi. Nec sufficit, quod jussa non", + "candidate_score": 0.658698, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_12_14", + "bdc_text": "Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat . Leoni multoties et vicissim ipse scribitNicht erhalten. , ad te credo nunquam . Nam ut homines affectibus obnoxii sumus , vereor , ne gloriam ( quae domini est Vgl. u. a. 1 Chr 29 , 11f;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3097", + "psc_text": "maledicentibus benedicere. Misericordes, inquit, modesti, humiles, non reddentes malum pro malo, neque maledictum pro maledicto, sed e contrario benedicentes (1. Petr. 3. 9) . 19. Mentiri vero atque jurare, lingua tua prorsus ignoret, tantusque in te sit veri amor, ut quidquid dixeris, juratum putes. De quo Salvator ad discipulos ait: Ego autem dico vobis, non jurare omnino. Et paulo post: Sit autem sermo vester, est, est: non, non: Quod autem his abundantius est, a malo est (Matth. 5. 34. 37) . In omni igitur actu atque verbo, quieta mens et placida servetur: semperque cogitationi tuae Dei praesentia occurrat: sit humilis animus, ac mitis, et adversus sola vitia erectus. Nunquam illum aut superbia extollat, aut avaritia inflectat, aut ira praecipitet. Nihil enim quietius, nihil purius, nihil denique pulchrius ea mente esse debet, quae in Dei habitaculum praeparanda est, quem non auro templa fulgentia, non gemmis altaria distincta delectant, sed anima ornata", + "candidate_score": 0.658484, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_9_11", + "bdc_text": "secundam lecto podagrico incumbens audirem , levari me feci , quo ad alia responderem . Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 . componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1878", + "psc_text": "ea positura de manibus. Apostolorum Acta, et Epistolas tota cordis imbibat voluntate. Cumque pectoris sui cellarium his opibus locupletaverit, mandet memoriae Prophetas, Heptateuchum [al. Pentateuchum ], et Regum, et Paralipomenom libros, Esdrae quoque et Esther volumina. Ad ultimum sine periculo discat Canticum Canticorum; ne si in exordio legerit, sub carnalibus verbis, spiritualium nuptiarum epithalamium non intelligens, vulneretur. Caveat omnia apocrypha. Et si quando ea non ad dogmatum veritatem, sed ad signorum reverentiam legere voluerit, sciat non eorum esse, quorum titulis praenotentur: multaque his admixta vitiosa, ET GRANDIS esse prudentiae aurum in luto quaerere. Cypriani opuscula semper in manu teneat. Athanasii Epistolas et Hilarii libros inoffenso decurrat pede. Illorum tractatibus, illorum delectetur ingeniis, in quorum libris pietas fidei non vacillet. Caeteros sic legat, ut magis judicet quam sequatur. 13. Respondebis: Quomodo haec omnia mulier saecularis, in tanta frequentia hominum, Romae custodire potero? Noli ergo subire onus, quod ferre non potes: sed", + "candidate_score": 0.657698, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_19", + "bdc_text": "Ubi enim summa docet lenitate , qui in eum exacerbati sunt , hypocrisim ęstimant , ubi acerbiora miscuerit , veterem aiunt nondum deseruisse pellem .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2675", + "psc_text": "aegyptias carnes, usque ad nauseam, et vomitum praeberet examina coturnicum: multosque saeculi prius homines, facilius carere experta corporis voluptate, quam eos qui a pueritia libidinem nesciant. Ab alii enim nota calcari, ab aliis ignota appeti. Illos vitare poenitendo suavitatis insidias, quas fugerunt: hos carnis illecebras, dulci titillatione corporis blandientes dum mella putant, venena noxia reperire. Mel enim distillare labia meretricis (Prov. 5. juxta LXX) ; quod ad tempus impinguat vescentium fauces, et postea felle amarius invenitur. Unde et in Domini sacrificiis mel non offerunt, ceraque contempta, quae mellis hospitium est, oleum accenditur in templo Dei (Levit. 2); quod de amaritudine exprimitur olivarum. Pascha quoque cum amaritudinibus comedi (Exod. 12) in azymis sinceritatis et veritatis (1. Cor. 5. 8): quas qui habuerit, in saeculo persecutionem sustinebit. Unde et Propheta mystice cantat: Sedebam solus, quia amaritudine repletus sum (Jerem. 15. 17) . 3. Quid igitur? luxuriandum est in adolescentia, ut postea luxuria", + "candidate_score": 0.657532, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_31_33", + "bdc_text": "Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar . Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_523", + "psc_text": "convenerunt, praesentiam nostram negare non possumus, et tibi non statim respondere, admodum visum est arrogantis, latam disputationem brevi sermone comprehendimus, ut non tam Epistolam, quam Commentariolum dictaremus. EPISTOLA XLIII. AD MARCELLAM. Marcellam hortatur, ut Roma relicta, se rus conferat: per contentionem ostendens, et quantum habeat Roma molestiarum, et quantum commoditatum solitudo. 1. Ambrosius, quo chartas, sumptus, notarios ministrante, tam innumerabiles libros vere Adamantius, et Chalcenterus noster explicavit in quadam Epistola, quam ad eumdem de Athenis scripserat, refert, nunquam se cibum Origene praesente sine lectione sumpsisse; nunquam inisse somnum, nisi unus e fratribus sacris litteris personaret. Hoc diebus 193 egisse et noctibus, ut et lectio orationem exciperet, et oratio lectionem. 2. Quid nos ventris animalia tale unquam fecimus? quos si vel secunda hora legentes invenerit, oscitamus: manu faciem defricantes, continemus stomachum; et quasi post multum laborem mundialibus rursum negotiis occupamur. Praetermitto prandia, quibus mens onerata premitur. Pudet dicere frequentiam salutandi, qua", + "candidate_score": 0.657263, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_32_34", + "bdc_text": "Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1492", + "psc_text": "quod in libris περὶ Ἀρχῶν a se nuper Latine versis enucleetur, omittit. Tum quo animo Origenem legerit, docet. 1. Voce me provocas ad scribendum, terres eloquentia; et in epistolari stylo prope Tullium repraesentas. Quod quereris, me parvas et incomptas litterulas mittere, non venit de incuria, sed timore tui, ne verbosius ad te loquens, plura reprehendenda transmittam: et ut sanctae menti tuae simpliciter fatear, uno ad Occidentem navigandi tempore, tantae a me simul epistolae flagitantur, ut si cuncta ad singulos velim rescribere, occurrere nequeam. Unde accidit, ut omisca compositione verborum et scribentium sollicitudine, dictem quidquid 534 in buccam venerit; et amicum te tantum meorum dictorum, non judicem considerem. 2. Duas quaestiunculas tuae litterae praeferebant. Unam, Quare sit a Deo induratum cor Pharaonis (Exod. 4. 7. 10. 14); et Apostolus dixerit: Non volentis, neque currentis; sed miserentis est Dei (Rom. 9. 16) , et caetera, quae liberum videntur tollere arbitrium. Alteram, Quomodo", + "candidate_score": 0.65721, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_32_34", + "bdc_text": "Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2334", + "psc_text": "majestatem digno non poterat Graeci eloquii explicare sermone. Habebat ergo Titum interpretem: sicut, et beatus Petrus Marcum, cujus Evangelium, Petro narrante, et illo scribente, compositum est. Denique et duae Epistolae quae feruntur Petri, stylo inter se et charactere discrepant, structuraque verborum. Ex quo intelligimus, pro necessitate rerum, diversis eum usum interpretibus. Ergo et Paulus Apostolus contristatur: quia praedicationis suae in praesentiarum fistulam, organumque per quod Christo caneret, non invenerat: perrexitque in Macedoniam, apparuerat enim ei vir Macedo, dicens: Transiens adjuva nos; ut ibi inveniret Titum, et visitaret fratres: vel persecutionibus probaretur: hoc est enim quod dicit: Deo autem gratia, qui semper triumphat nos in Christo Jesu, et odorem notitiae suae spargit in omni loco. Triumphat nos, pro eo quod est, triumphat de nobis, sive triumphum suum agit per nos: qui in alio loco dixerat: Spectaculum facti sumus mundo, et Angelis, et hominibus (1. Cor. 4) . Denique narrat in consequentibus.", + "candidate_score": 0.65718, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_30_32", + "bdc_text": "nihilque aliud ad nos quam quod et ad te scripsit Oben Nr. 72. . Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar . Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_415", + "psc_text": "in his aliquid doctrinae pariter ac leporis inveneris, putes tibi quoque scripta esse, quae illis scripta sunt. 2. Albinam communem matrem valere cupio: de corpore loquor, ut spiritu valeat, non ignorans: eamque per te salutari obsecro, et duplici pietatis officio focillari, quod in una atque eadem Christiana simul diligatur, et mater. EPISTOLA XXXIII. AD PAULAM PARS QUAEDAM. Indicem operum Origenis contra Varronis Opera conferens, ostendit, Ecclesiam Christi habuisse Scriptorem, qui omnes Graecos Latinosque superasset etiam librorum editorum multitudine. 1. Varro et Chalcenterus copiosissimi Scriptores. --Marcum Terentium Varronem miratur Antiquitas, quod apud Latinos tam innumerabiles libros scripserit. Graeci Chalcenterum miris efferunt laudibus, quod tantos libros composuerit, quantos quivis nostrum alienos sua manu describere non possit. Et quia nunc otiosum est apud Latinos, Graecorum voluminum indicem texere, de eo qui latine scripsit, aliqua commemorabo; ut intelligamus nos Epimenidis dormire somnum, et studium quod illi posuerunt in eruditione saecularium scripturarum, nos in congregandis", + "candidate_score": 0.657081, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_31_33", + "bdc_text": "Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar . Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1492", + "psc_text": "quod in libris περὶ Ἀρχῶν a se nuper Latine versis enucleetur, omittit. Tum quo animo Origenem legerit, docet. 1. Voce me provocas ad scribendum, terres eloquentia; et in epistolari stylo prope Tullium repraesentas. Quod quereris, me parvas et incomptas litterulas mittere, non venit de incuria, sed timore tui, ne verbosius ad te loquens, plura reprehendenda transmittam: et ut sanctae menti tuae simpliciter fatear, uno ad Occidentem navigandi tempore, tantae a me simul epistolae flagitantur, ut si cuncta ad singulos velim rescribere, occurrere nequeam. Unde accidit, ut omisca compositione verborum et scribentium sollicitudine, dictem quidquid 534 in buccam venerit; et amicum te tantum meorum dictorum, non judicem considerem. 2. Duas quaestiunculas tuae litterae praeferebant. Unam, Quare sit a Deo induratum cor Pharaonis (Exod. 4. 7. 10. 14); et Apostolus dixerit: Non volentis, neque currentis; sed miserentis est Dei (Rom. 9. 16) , et caetera, quae liberum videntur tollere arbitrium. Alteram, Quomodo", + "candidate_score": 0.656721, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_32_34", + "bdc_text": "Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2023", + "psc_text": "eo, ut mihi videor, cautior atque timidior, quod imbecillitatem virium mearum sentiens, Origenis Commentarios secutus sum. Scripsit enim ille vir in Epistolam Pauli ad Galatas quinque proprie volumina, et decimum Stromateon suorum librum, commatico super explanatione ejus sermone complevit. Tractatus quoque varios, et Excerpta, quae vel sola possent [al. possint ] sufficere, composuit. Praetermitto Didymum videntem meum, et Laodicenum, de Ecclesia nuper egressum, et Alexandrum veterem haereticum, Eusebium quoque Emisenum, et Theodorum Heracleotem: qui et ipsi nonnullos super hac re Commentariolos reliquerunt. E quibus si vel pauca decerperem, fieret aliquid, quod non penitus contemneretur. Itaque ut simpliciter fatear, legi haec omnia, et in mente mea plurima coacervans, accito notario, vel mea, vel aliena dictavi, nec ordinis, nec verborum, interdum nec sensuum memor. Jam Domini misericordiae est, ne per imperitiam nostram ab aliis bene dicta dispereant; et non placeant inter extrancos, quae placent inter suos). » Si quid igitur reprehensione dignum", + "candidate_score": 0.656443, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_87_89", + "bdc_text": "martii ante diluculum , cum insomnem ferme totam agerem noctem . Tuus Berch. H. Sępius scribas Tilmanno , ut totus revocetur Diese Bemerkung scheint auf eine Schwankung oder Unsicherheit des Seckelmeisters Bernhard Tillmann im Frühjahr 1532 hinzudeuten . Durch Bullinger soll er nun offenbar in seiner reformationsfreundlichen Haltung wieder bestärkt werden , vgl . auch unten S. 91 , 18-20 und noch Feller II 328 f", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2204", + "psc_text": "justorum? dum non solum incorruptionem et immortalitatem, sed et gloriam sequuntur. » 4. Apollinarius licet aliis verbis, eadem quae Theodorus asseruit: quosdam non esse morituros, et de praesenti vita rapiendos in futuram, ut mutatis glorificatisque corporibus, sint cum Christo. Quod nunc de Enoch, et Elia credimus. 5. Didymus non pedibus, sed verbis in Origenis transiens sententiam, contraria via graditur. Ecce mysterium vobis loquor: Omnes quidem dormiemus, non omnes autem immutabimur. Quod ita disseruit: « Si non indigeret resurrectio interprete, nec obscuritatem haberet in sensibus, nunquam Paulus post multa, quae de resurrectione locutus est, intulisset: Ecce mysterium vobis dico: Omnes quidem dormiemus, id est, moriemur non omnes autem, sed soli sancti immutabimur. Scio quod in nonnullis codicibus scriptum sit: Non quidem omnes dormiemus, omnes autem immutabimur. Sed considerandum, an ei quod praemissum est, omnes immutabimur, possit convenire quod sequitur: 802 Mortui resurgent incorrupti, et nos immutabimur. Si enim omnes immutabuntur, et", + "candidate_score": 0.656169, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_36_38", + "bdc_text": "Sed placet , quod tu polliceris in novum testamentum , saltem in Paulum , praestares . Allein lass dich die trucker nitt überilenzu übermäßiger Eile antreiben ( SI I 179 ). . Orationem de functione propheticaSiehe oben S. 41 , Anm. 1 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2050", + "psc_text": "veteris Instrumenti, veritas per Jesum Christum facta est. Jeremias quoque ex persona Dei vaticinatur: Ecce dies veniunt, dicit Dominus, et consummabo domui Israel, et domui Juda testamentum novum: non secundum testamentum quod disposui patribus eorum, in die qua apprehendi manum eorum, ut educerem eos de terra Aegypti (Jerem. 31. 31) . Observa quid dicat, quod non populo gentilium, ei qui ante non receperat Testamentum; sed populo Judaeorum, cui Legem dederat per Moysen, Testamentum novum Evangelii repromittat: ut nequaquam vivant in vetustate litterae, sed in novitate spiritus. Paulus autem super cujus nunc nomine quaestio ventilatur, crebras hujusmodi ponit sententias: e quibus brevitatis studio pauca subnectam. Ecce ego Paulus dico vobis, quoniam si circumcidamini, Christus vobis nihil prodest (Gal. 5. 2) . Et iterum: Evacuati estis a Christo, qui in Lege justificamini, a gratia excidistis. Et infra: Si spiritu ducimini, jam non estis sub Lege. Ex quo apparet, qui sub Lege est,", + "candidate_score": 0.655521, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_32_34", + "bdc_text": "Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_429", + "psc_text": "quo et legere non debeas: hoc enim veluti quotidiano cibo alitur et pinguescit oratio: sed quod lectionis fructus sit iste, si scribas. Itaque quoniam et heri tabellario ad me remisso, nullas 159 te jam epistolas habere dixisti, exceptis his, quas aliquando in eremo dictaveras, quasque tota aviditate legi atque descripsi: et ultro pollicitus es te furtivis noctium operis aliquas, si vellem, posse dictare; libenter accipio ab offerente, quod rogare volueram etiam si negasses. Neque vero ullam puto digniorem disputationis nostrae confabulationem fore, quam si de Scripturis sermocinemur inter nos: id est, ut ego interrogem, tu respondeas. Qua vita nihil puto in hac luce jucundius, quo animae pabulo omnia mella superantur. » Quam dulcia, inquit Propheta, gutturi meo eloquia tua, super mel ori meo (Ps. 118. 103) . « Nam cum idcirco, ut ait praecipuus orator, homines a bestiis differamus, quod loqui possumus: qua laude dignus est, qui in ea re", + "candidate_score": 0.654894, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_36", + "bdc_text": "Sed placet , quod tu polliceris in novum testamentum , saltem in Paulum , praestares .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2050", + "psc_text": "veteris Instrumenti, veritas per Jesum Christum facta est. Jeremias quoque ex persona Dei vaticinatur: Ecce dies veniunt, dicit Dominus, et consummabo domui Israel, et domui Juda testamentum novum: non secundum testamentum quod disposui patribus eorum, in die qua apprehendi manum eorum, ut educerem eos de terra Aegypti (Jerem. 31. 31) . Observa quid dicat, quod non populo gentilium, ei qui ante non receperat Testamentum; sed populo Judaeorum, cui Legem dederat per Moysen, Testamentum novum Evangelii repromittat: ut nequaquam vivant in vetustate litterae, sed in novitate spiritus. Paulus autem super cujus nunc nomine quaestio ventilatur, crebras hujusmodi ponit sententias: e quibus brevitatis studio pauca subnectam. Ecce ego Paulus dico vobis, quoniam si circumcidamini, Christus vobis nihil prodest (Gal. 5. 2) . Et iterum: Evacuati estis a Christo, qui in Lege justificamini, a gratia excidistis. Et infra: Si spiritu ducimini, jam non estis sub Lege. Ex quo apparet, qui sub Lege est,", + "candidate_score": 0.654649, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_34_36", + "bdc_text": "Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum . Quae omnia epistolam hanc ferme mihi desperatam relinquunt . Sed placet , quod tu polliceris in novum testamentum , saltem in Paulum , praestares .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_434", + "psc_text": "scribendum transvolarem: quod quidem usque ad praesens facio. Verum quia heri diacono ad me misso, ut tu putas Epistolam, ut ego sentio, Commentarium te expectare dixisti, brevem responsionem ad ea desiderans, quae singula magnorum voluminum prolixitate indigent, ταῦτὰ σοι ἐσχεδίασα, duabus tantum Quaestiunculis praetermissis: non quo non potuerim ad illas aliquid respondere, sed quod ab eloquentissimis viris, Tertulliano nostro scilicet, et Novatiano, latino sermone sint editae; et si nova voluerimus afferre, sit latius disputandum. 161 Certe exspecto quid placeat: utrumne epistolari brevitate sententias tibi velis digeri aut singulorum libros confici. Nam et Origenes in quarto Pauli ad Romanos ἐξηγήσεων tomo de circumcisione magnifice disputavit: et de mundis atque immundis animalibus in Levitico plura disseruit: ut si ipse invenire nihil possem, de ejus tamen fontibus mutuarer. Et ut verius loquar, Didymi de Spiritu sancto librum in manibus habeo, quem translatum tibi cupio dedicare: ne me existimes tantummodo dormitare, qui lectionem sine", + "candidate_score": 0.654578, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_32_34", + "bdc_text": "Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_434", + "psc_text": "scribendum transvolarem: quod quidem usque ad praesens facio. Verum quia heri diacono ad me misso, ut tu putas Epistolam, ut ego sentio, Commentarium te expectare dixisti, brevem responsionem ad ea desiderans, quae singula magnorum voluminum prolixitate indigent, ταῦτὰ σοι ἐσχεδίασα, duabus tantum Quaestiunculis praetermissis: non quo non potuerim ad illas aliquid respondere, sed quod ab eloquentissimis viris, Tertulliano nostro scilicet, et Novatiano, latino sermone sint editae; et si nova voluerimus afferre, sit latius disputandum. 161 Certe exspecto quid placeat: utrumne epistolari brevitate sententias tibi velis digeri aut singulorum libros confici. Nam et Origenes in quarto Pauli ad Romanos ἐξηγήσεων tomo de circumcisione magnifice disputavit: et de mundis atque immundis animalibus in Levitico plura disseruit: ut si ipse invenire nihil possem, de ejus tamen fontibus mutuarer. Et ut verius loquar, Didymi de Spiritu sancto librum in manibus habeo, quem translatum tibi cupio dedicare: ne me existimes tantummodo dormitare, qui lectionem sine", + "candidate_score": 0.653909, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_8_10", + "bdc_text": "Cęterum , cum iam manemane am Rande nachgetragen . secundam lecto podagrico incumbens audirem , levari me feci , quo ad alia responderem . Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1878", + "psc_text": "ea positura de manibus. Apostolorum Acta, et Epistolas tota cordis imbibat voluntate. Cumque pectoris sui cellarium his opibus locupletaverit, mandet memoriae Prophetas, Heptateuchum [al. Pentateuchum ], et Regum, et Paralipomenom libros, Esdrae quoque et Esther volumina. Ad ultimum sine periculo discat Canticum Canticorum; ne si in exordio legerit, sub carnalibus verbis, spiritualium nuptiarum epithalamium non intelligens, vulneretur. Caveat omnia apocrypha. Et si quando ea non ad dogmatum veritatem, sed ad signorum reverentiam legere voluerit, sciat non eorum esse, quorum titulis praenotentur: multaque his admixta vitiosa, ET GRANDIS esse prudentiae aurum in luto quaerere. Cypriani opuscula semper in manu teneat. Athanasii Epistolas et Hilarii libros inoffenso decurrat pede. Illorum tractatibus, illorum delectetur ingeniis, in quorum libris pietas fidei non vacillet. Caeteros sic legat, ut magis judicet quam sequatur. 13. Respondebis: Quomodo haec omnia mulier saecularis, in tanta frequentia hominum, Romae custodire potero? Noli ergo subire onus, quod ferre non potes: sed", + "candidate_score": 0.653312, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_31_33", + "bdc_text": "Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar . Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2023", + "psc_text": "eo, ut mihi videor, cautior atque timidior, quod imbecillitatem virium mearum sentiens, Origenis Commentarios secutus sum. Scripsit enim ille vir in Epistolam Pauli ad Galatas quinque proprie volumina, et decimum Stromateon suorum librum, commatico super explanatione ejus sermone complevit. Tractatus quoque varios, et Excerpta, quae vel sola possent [al. possint ] sufficere, composuit. Praetermitto Didymum videntem meum, et Laodicenum, de Ecclesia nuper egressum, et Alexandrum veterem haereticum, Eusebium quoque Emisenum, et Theodorum Heracleotem: qui et ipsi nonnullos super hac re Commentariolos reliquerunt. E quibus si vel pauca decerperem, fieret aliquid, quod non penitus contemneretur. Itaque ut simpliciter fatear, legi haec omnia, et in mente mea plurima coacervans, accito notario, vel mea, vel aliena dictavi, nec ordinis, nec verborum, interdum nec sensuum memor. Jam Domini misericordiae est, ne per imperitiam nostram ab aliis bene dicta dispereant; et non placeant inter extrancos, quae placent inter suos). » Si quid igitur reprehensione dignum", + "candidate_score": 0.652512, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_33_35", + "bdc_text": "Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum . Quae omnia epistolam hanc ferme mihi desperatam relinquunt .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2022", + "psc_text": "appellandus est: licet a plerisque emendatoribus imperitis, de Auctoribus dicatur inscriptus. 4. Secundo loco quaeris, cur dixerim in Commentariis Epistolae ad Galatas, 739 Paulum id, in Petro non potuisse reprehendere, quod ipse fecerat: nec in alio arguere simulationem, cujus ipse tenebatur reus: et asseris reprehensionem Apostolicam non fuisse dispensatoriam, sed veram; et me non debere docere mendacium, sed universa quae scripta sunt, ita sonare, ut scripta sunt. Ad quae primum respondeo, debuisse prudentiam tuam Praefatiunculae Commentariorum meorum meminisse, dicentis ex persona mea. « Quid igitur ego stultus, aut temerarius, qui id pollicear, quod ille non potuit? Minime: quin potius in eo, ut mihi videor, cautior atque timidior, quod imbecillitatem virium mearum sentiens, Origenis Commentarios secutus sum. Scripsit enim ille vir in Epistolam Pauli ad Galatas quinque proprie volumina, et decimum Stromateon suorum librum, commatico super explanatione ejus sermone complevit. Tractatus quoque varios, et Excerpta, quae vel sola possent [al. possint", + "candidate_score": 0.652066, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_31_33", + "bdc_text": "Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar . Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_848", + "psc_text": "miserat Joanni Episcopo supradictus Papa Epiphanius litteras, arguens eum in quibusdam dogmatibus, et postea clementer ad poenitentiam provocans. Harum exemplaria 306 certatim Palaestinae rapiebantur, vel ob auctoris meritum, vel ob elegantiam scriptionis. Erat in monasterio nostro vir apud suos haud ignobilis, Eusebius Cremonensis, qui cum haec Epistola per multorum ora volitaret, et mirarentur eam pro doctrina et puritate sermonis, docti pariter et indocti, coepit a me obnixe petere, ut sibi eam in Latinum verterem, et propter intelligendi facilitatem apertius explicarem: Graeci enim eloquii penitus ignarus erat. Feci quod voluit; accitoque Notario, raptim celeriterque dictavi: ex latere in pagina breviter adnotans, quem intrinsecus sensum singula capitula continerent. Siquidem et hoc ut sibi soli facerem, oppido flagitarat; postulavique ab eo mutuo, ut domi haberet exemplar: nec facile in vulgus proderet. Res ita anno et sex mensibus transiit: donec supradicta interpretatio de scriniis ejus novo praestigio Jerosolymam commigravit. Nam quidem Pseudomonachus, vel accepta", + "candidate_score": 0.65203, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_9_11", + "bdc_text": "secundam lecto podagrico incumbens audirem , levari me feci , quo ad alia responderem . Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 . componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_771", + "psc_text": "quippe nomina, juncturasque verborum, et praetermissae in Regum libris tanguntur historiae, et innumerabiles explicantur Evangelii quaestiones. Ezras et Neemias, « adjutor » videlicet et « consolator a Domino, » in unum volumen coarctantur: instaurant Templum, muros extruunt civitatis: omnisque illa turba populi redeuntis in patriam, et descriptio Sacerdotum, Levitarum, Israelis, proselytorum ac per singulas familias murorum ac turrium opera divisa, aliud in cortice praeferunt, aliud retinent in medulla. 280 8. Cernis me Scripturarum amore raptum excessisse modum Epistolae, et tamen non implesse quod volui. Audivimus tantum quid nosse, quid cupere debeamus, ut et nos quoque possimus dicere: « Concupivit anima mea desiderare justificationes tuas in omni tempore » (Ps. 118. 20). Caeterum Socraticum illud impletur in nobis; Hoc tantum scio, quod nescio. Tangam et novum breviter Testamentum. Matthaeus, Marcus, Lucas, et Joannes, quadriga Domini, et verum Cherubim, quod interpretatur « scientiae multitudo, per totum corpus oculati sunt, scintillae emicant, discurrunt", + "candidate_score": 0.651988, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_10_12", + "bdc_text": "Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 . componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo . Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_32", + "psc_text": "sepulcro scelerum jacenti, dicat; Hieronyme, veni foras. Sanctus Presbyter Evagrius plurimum te salutat: et Martinianum fratrem juncto salutamus obsequio, quem ego videre desiderans, catena languoris innector. Vale in Christo. EPISTOLA V AD FLORENTIUM. Respondet Florentio, eumque certiorem facit se jam solitudinem quae juxta Syriam Saracenis jungitur, arripuisse. Tum petit ab eo libros quosdam, aliosque illi offert, quibus abundabat. 1. In ea mihi parte eremi commoranti, quae juxta Syriam Saracenis jungitur, dilectionis tuae scripta perlata sunt. Quibus lectis, ita reaccensus est animus Jerosolymam proficiscendi, ut pene nocuerit proposito, quod profuerit caritati. Nunc igitur quomodo valeo, pro me tibi litteras repraesento: et si corpore absens, amore tamen et spiritu 15 venio: impedio exposcens, ne nascentes amicitias, quae Christi glutino cohaeserunt, aut temporis, aut locorum magnitudo divellat; quin potius foederemus eas reciprocis epistolis. Illae inter nos currant, illae sibi obvient, illae nobiscum loquantur. Non multum perditura erit caritas, si tali secum sermone fabuletur.", + "candidate_score": 0.651823, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_24_26", + "bdc_text": "Ex cuius literisNicht erhalten . intellexi lutheranos plus negocii nobis facturos quam papistas . Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_906", + "psc_text": "Si contingeret docere quae didici: et quasi per manus mysteria tradere Prophetarum [al. Scripturarum ], nasceretur nobis aliquid quod docta Graecia non haberet. 9. Audi ergo, mi conserve, amice, germane: ausculta paulisper, quo in Scripturis sanctis calle gradiaris. TOTUM quod legimus in divinis Libris, nitet quidem, et fulget etiam in cortice, sed dulcius in medulla est. Qui edere vult nucleum, frangat nucem ( Ex Plauto ). « Revela, » inquit David, « oculos meos, et considerabo mirabilia de lege tua » (Ps. 118. 18). Si tantus Propheta tenebras ignorantiae confitetur, qua nos putas parvulos, et pene lactentes inscitiae nocte circumdari? Hoc autem velamen non solum in facie Moysi, sed et in Evangelistis et in Apostolis positum est. Turbis Salvator in parabolis loquebatur, et contestans mysticum esse quod dicebatur, aiebat: Qui habet aures audiendi audiat (Luc. 8. 8) . Nisi aperta fuerint universa quae scripta sunt ab eo, 326 qui habet", + "candidate_score": 0.650664, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_33_35", + "bdc_text": "Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum . Quae omnia epistolam hanc ferme mihi desperatam relinquunt .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2435", + "psc_text": "commemorationem, ut doceat nos semper peccatorum nostrorum memores esse debere, et agere poenitentiam, tale quid legimus: Non est pax essibus meis a facie peccatorum meorum. Quoniam iniquitates meae elevatae sunt super caput meum, quasi onus grave gravatae sunt super me. Corruptae sunt, et putruerunt cicatrices meae, a facie insipientiae meae. Afflictus sum, et curvatus sum usque ad finem (Psal. 37. 4. et seqq.) . Totus hic Apostoli locus, et in superioribus, et in consequentibus, imo omnis Epistola ejus ad Romanos, nimiis obscuritatibus involuta est, et si voluero cuncta disserere, nequaquam mihi unus liber, sed magna, et multa erunt scribenda volumina. CAP. IX.--Quare Apostolus Paulus in eadem ad Romanos scribit Epistola: Optabam ego ipse anathema esse a Christo, pro fratribus meis ac propinquis juxta carnem, qui sunt Israelitae, quorum adoptio et gloria, et testamenta, et legislatio, et cultus, et repromissiones: quorum patres, et ex quibus est Christus juxta carnem: qui est", + "candidate_score": 0.650023, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_8_10", + "bdc_text": "Cęterum , cum iam manemane am Rande nachgetragen . secundam lecto podagrico incumbens audirem , levari me feci , quo ad alia responderem . Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1228", + "psc_text": "precatorem: revolvi 441 Veterum libros, ut viderem quid singuli dicerent, et tibi quasi de multorum consilio, responderem. 2. Statimque in fronte Geneseos primam Homiliarum Origenis reperi scriptam de Melchisedech, in qua multiplici sermone disputans, illuc devolutus est, ut eum Angelum diceret. Iisdemque pene argumentis, quibus Scriptor tuus de Spiritu sancto, ille de supernis virtutibus est locutus. Transivi ad Didymum sectatorem ejus, et vidi hominem pedibus in magistri isse sententiam. Verti me ad Hippolytum, Irenaeum, Eusebium Caesariensem, et Emisenum, Apollinarem quoque, et Eustathium nostrum, qui primus Antiochenae Ecclesiae Episcopus contra Arium clarissima tuba bellicum cecinit: et deprehendi, horum omnium opiniones, diversis argumentationibus ac diverticulis ad unum compitum pervenisse, ut dicerent Melchisedech hominem fuisse Chananaeum, regem urbis Jerosolymae, quae primum Salem, postea Jebus, ad extremum Jerusalem appellata sit. Nec mirum esse, si Sacerdos Dei altissimi describatur absque circumcisione et legalibus caeremoniis, et genere Aaron: cum Abel quoque, et Enoch, et Noe placuerint", + "candidate_score": 0.649974, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_24_26", + "bdc_text": "Ex cuius literisNicht erhalten . intellexi lutheranos plus negocii nobis facturos quam papistas . Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2333", + "psc_text": "autem fuit tanta consolatio, et quae requies spiritui in praesentia Titi, quem quia non invenit, valefaciens eis, profectus est in Macedoniam? Aliquoties diximus Apostolum Paulum virum fuisse doctissimum, et eruditum ad pedes Gamalielis (Act. 22. 3), qui in Apostolorum Actibus concionatur, et dicit: Et nunc quid habetis cum hominibus istis? Si enim a Deo est, stabit, si ex hominibus, destruetur (Ibid. 5. 38. 39) . Cumque haberet scientiam sanctarum Scripturarum, 844 et sermonis diversarumque linguarum gratiam possideret: unde ipse gloriatur in Domino, et dicit: Gratias ago Deo, quod omnium vestrum linguis magis loquor (1. Cor. 14. 18) , divinorum sensuum majestatem digno non poterat Graeci eloquii explicare sermone. Habebat ergo Titum interpretem: sicut, et beatus Petrus Marcum, cujus Evangelium, Petro narrante, et illo scribente, compositum est. Denique et duae Epistolae quae feruntur Petri, stylo inter se et charactere discrepant, structuraque verborum. Ex quo intelligimus, pro necessitate rerum, diversis eum usum", + "candidate_score": 0.649812, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_7_9", + "bdc_text": "ein Freund Bremgartens. , quatenus fratrum rationem haberent , quorum iurisdictionis portione gaudere vellent. Cęterum , cum iam manemane am Rande nachgetragen . secundam lecto podagrico incumbens audirem , levari me feci , quo ad alia responderem .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1493", + "psc_text": "te tantum meorum dictorum, non judicem considerem. 2. Duas quaestiunculas tuae litterae praeferebant. Unam, Quare sit a Deo induratum cor Pharaonis (Exod. 4. 7. 10. 14); et Apostolus dixerit: Non volentis, neque currentis; sed miserentis est Dei (Rom. 9. 16) , et caetera, quae liberum videntur tollere arbitrium. Alteram, Quomodo sancti sint, qui de fidelibus, id est, baptizatis nascuntur: cum sine dono gratiae postea acceptae et custoditae, salvi esse non possint. 3. Libri περὶ Ἀρχῶν Latine redditi. --Primae in libris περὶ Ἀρχῶν, quos nuper, Pammachio nostro jubente, interpretatus sum, Origenes fortissime respondet: quo detentus opere, implere non potui quod promiseram tibi, et Danielem nostrum rursum comperendinavi. Et quidem quamvis mei amantissimi et egregii viri Pammachii, tamen unius voluntatem in tempus aliud distulissem, nisi omnis pene fraternitas de Urbe eadem postulasset, asserens multos periclitari, et perversis dogmatibus acquiescere. Unde necessitate compulsus sum transferre libros, in quibus mali plus, quam boni est:", + "candidate_score": 0.649237, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_36", + "bdc_text": "Sed placet , quod tu polliceris in novum testamentum , saltem in Paulum , praestares .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2114", + "psc_text": "Deum Testamentum novum domui Juda, non secundum Testamentum quod disposuit patribus eorum (Jerem. 31. 31. 32): non tamen arbitror ipsum Dominum fallaciter a parentibus circumcisum. Aut si hoc propter aetatem minime prohibebat, nec illud arbitror eum dixisse fallaciter lepreso, quem certe non illa per Moysen praecepta observatio, sed ipse mandaverat: Vade et offer pro te sacrificium quod praecepit Moyses in testimonium illis (Marc. 1. 44) . Nec fallaciter ascendit ad diem festum usque adeo non causa ostentationis coram hominibus, ut non evidenter ascenderit, sed latenter » (Joan. 7. 10). 19. « At enim dixit idem Apostolus: Ecce ego Paulus dico vobis, quia si circumcidamini, Christus vobis nihil proderit (Gal. 5. 2) . Decepit ergo Timotheum, et fecit ei nihil prodesse Christum? An quia hoc fallaciter factum est, ideo non obfuit? At ipse hoc non posuit: nec ait, si circumcidamini veraciter, sicut nec fallaciter, sed sine ulla exceptione dixit: Si circumcidamini,", + "candidate_score": 0.648752, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_33_35", + "bdc_text": "Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum . Quae omnia epistolam hanc ferme mihi desperatam relinquunt .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_429", + "psc_text": "quo et legere non debeas: hoc enim veluti quotidiano cibo alitur et pinguescit oratio: sed quod lectionis fructus sit iste, si scribas. Itaque quoniam et heri tabellario ad me remisso, nullas 159 te jam epistolas habere dixisti, exceptis his, quas aliquando in eremo dictaveras, quasque tota aviditate legi atque descripsi: et ultro pollicitus es te furtivis noctium operis aliquas, si vellem, posse dictare; libenter accipio ab offerente, quod rogare volueram etiam si negasses. Neque vero ullam puto digniorem disputationis nostrae confabulationem fore, quam si de Scripturis sermocinemur inter nos: id est, ut ego interrogem, tu respondeas. Qua vita nihil puto in hac luce jucundius, quo animae pabulo omnia mella superantur. » Quam dulcia, inquit Propheta, gutturi meo eloquia tua, super mel ori meo (Ps. 118. 103) . « Nam cum idcirco, ut ait praecipuus orator, homines a bestiis differamus, quod loqui possumus: qua laude dignus est, qui in ea re", + "candidate_score": 0.647517, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_33_35", + "bdc_text": "Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum . Quae omnia epistolam hanc ferme mihi desperatam relinquunt .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_967", + "psc_text": "ejus in fine acriter coarguens. 1. Justum quidem fuerat, nequaquam tibi litteris satisfacere, qui tuis auribus non credidisti: neque enim schedulae poteris acquiescere, qui vivo sermoni non accommodasti fidem. Sed quia Christus perfectae nobis humilitatis exemplar in se tribuit, dans osculum proditori, et latronis poenitentiam in patibulo suscipiens, eadem absenti significo, quae prasenti quoque locutus sum, me ita Origenem legisse vel legere, ut Apollinarium [al. Apollinarem ], vel caeteros Tractatores, quorum, in quibusdam, libros Ecclesia non recipit. Non quo omnia dicam esse damnanda, quae in illorum voluminibus continentur: sed quod quaedam reprehendenda confitear. Verum quia operis mei est et studii, multos legere, ut ex plurimis diversos flores carpam, non tam probaturus omnia, quam quae bona sunt electurus, assumo multos in manus meas, ut a multis multa cognoscam, secundum illud quod scriptum est: Omnia legentes: 348 quae bona sunt retinentes (1. Thess. 5. 21) . Unde satis miror te voluisse Origenis", + "candidate_score": 0.647488, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_80_82", + "bdc_text": "Religiöse Reihe , S. 17 ). . In summa : je meer ich schrib , je mer mir zuͤfaltfällt mir ein. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3134", + "psc_text": "contumacibus denegata est, pervenire mereamur Domino per David dicente: Si intrabunt in requiem meam (Ps. 49. 11) . De quinquagesimo ab altero die Sabbati VII. hebdomadas plenas numerare nobis lege praecipitur usque ad alteram diem expletionis hebdomadae VII. id est quinquagesimum diem in quo primitiae offeruntur, quae denumeratio perfectionis plena per septenarium numerum et quinquedecies et X. quinquies in hoc significare puto, ut per 1118 quinquagenarium, qui remissionem in se continet, per caritatem, quae septiformi spiritu gratiae superveniente diffusa est in cordibus nostris, et quinque nostri corporis sensus legi Dei subditos habeamus. Quae verba Decalogum in se continent et per caritatem, ut dixi, quae caritas operit multitudinem peccatorum (I. Pet. 4. 8) , et sic sacrificium novum Domino ex omnibus habitationibus nostris in usum nostri Sacerdotis cum pacificis nostris victimis cedentes offerimus, si cum Domino pacem fecerimus offerentes spirituales hostias acceptabiles Deo per Jesum Christum, qui panes primitiarum terrae nostrae", + "candidate_score": 0.646776, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_33_35", + "bdc_text": "Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum . Quae omnia epistolam hanc ferme mihi desperatam relinquunt .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2023", + "psc_text": "eo, ut mihi videor, cautior atque timidior, quod imbecillitatem virium mearum sentiens, Origenis Commentarios secutus sum. Scripsit enim ille vir in Epistolam Pauli ad Galatas quinque proprie volumina, et decimum Stromateon suorum librum, commatico super explanatione ejus sermone complevit. Tractatus quoque varios, et Excerpta, quae vel sola possent [al. possint ] sufficere, composuit. Praetermitto Didymum videntem meum, et Laodicenum, de Ecclesia nuper egressum, et Alexandrum veterem haereticum, Eusebium quoque Emisenum, et Theodorum Heracleotem: qui et ipsi nonnullos super hac re Commentariolos reliquerunt. E quibus si vel pauca decerperem, fieret aliquid, quod non penitus contemneretur. Itaque ut simpliciter fatear, legi haec omnia, et in mente mea plurima coacervans, accito notario, vel mea, vel aliena dictavi, nec ordinis, nec verborum, interdum nec sensuum memor. Jam Domini misericordiae est, ne per imperitiam nostram ab aliis bene dicta dispereant; et non placeant inter extrancos, quae placent inter suos). » Si quid igitur reprehensione dignum", + "candidate_score": 0.646671, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_10_12", + "bdc_text": "Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 . componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo . Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_771", + "psc_text": "quippe nomina, juncturasque verborum, et praetermissae in Regum libris tanguntur historiae, et innumerabiles explicantur Evangelii quaestiones. Ezras et Neemias, « adjutor » videlicet et « consolator a Domino, » in unum volumen coarctantur: instaurant Templum, muros extruunt civitatis: omnisque illa turba populi redeuntis in patriam, et descriptio Sacerdotum, Levitarum, Israelis, proselytorum ac per singulas familias murorum ac turrium opera divisa, aliud in cortice praeferunt, aliud retinent in medulla. 280 8. Cernis me Scripturarum amore raptum excessisse modum Epistolae, et tamen non implesse quod volui. Audivimus tantum quid nosse, quid cupere debeamus, ut et nos quoque possimus dicere: « Concupivit anima mea desiderare justificationes tuas in omni tempore » (Ps. 118. 20). Caeterum Socraticum illud impletur in nobis; Hoc tantum scio, quod nescio. Tangam et novum breviter Testamentum. Matthaeus, Marcus, Lucas, et Joannes, quadriga Domini, et verum Cherubim, quod interpretatur « scientiae multitudo, per totum corpus oculati sunt, scintillae emicant, discurrunt", + "candidate_score": 0.646474, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_10_12", + "bdc_text": "Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 . componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo . Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_14", + "psc_text": "enim ad Evagrii nostri nomen advenimus. Cujus ego pro Christo laborem, si arbitrer a me dici posse, non sapiam; si penitus tacere velim, voce in gaudium erumpente, non possim. Quis enim valeat digno canere praeconio, Auxentium Mediolani incubantem, hujus excubiis sepultum pene ante quam mortuum? Romanum Episcopum ( Damasum ) jam pene factionis laqueis irretitum et vicisse adversarios, et non nocuisse superatis? Verum haec ipse equidem spatiis exclusus iniquis. Praetereo, atque aliis 8 post me memoranda reliquo (Georgic. lib. IV) . Praesentis tantum rei fine contentus sum. Imperatorem ( Valentinianum ) de industria adit, precibus fatigat, merito lenit, sollicitudine promeretur; ut redditam vitae, redderet libertati. EPISTOLA II. AD THEODOSIUM ET CAETEROS ANACHORETAS. Theodosium, ac caeteros sub eo Anachoretas rogat, ut suis precibus a deo impetrent, ut abdicato penitus Saeculo, vivere in Deserto velit, ac possit. Quam vellem nunc vestro interesse conventui: et admirandum consortium, licet isti oculi non mereantur aspicere,", + "candidate_score": 0.645575, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_71", + "bdc_text": "Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1690", + "psc_text": "Igitur quia secundum Psalmistam, Tempus faciendi Domino (Psal. 118. 126) : et Paulus scribit: Nox praecessit, dies autem appropinquavit. Abjiciamus ergo opera tenebrarum, et induamur arma lucis, sicut in die honeste ambulemus, non comessationibus et ebrietatibus, non cubilibus et impudicitiis, non contentione et aemulatione: sed induite Dominum Jesum 616 Christum, et carnis curam ne feceritis in desideriis (Rom. 13. 12) . Justum est cunctos Domini timore purgatos dignam peragere solemnitatem, continentiis quoque ac jejuniis redimere castitatem, et dormientem sensum vigili suscitare fide, imitarique sapientissimum Danielem, de quo scribitur: Est vir in regno tuo, in quo est spiritus Dei, et in diebus patris tui vigilantia et sapientia inventae [al. inventa.] sunt in eo (Dan. 5. 11) . Qui enim curam sui gerunt, ut ad meliora proficiant, habentes legem quasi fortissimum ducem, parent imperiis ejus, et venientia contra se peccata subvertunt, splendore operum illustrantes Paschae festivitatem: et securitate conscientiae, perturbationum jacula negligentes,", + "candidate_score": 0.644925, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_33_35", + "bdc_text": "Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum . Quae omnia epistolam hanc ferme mihi desperatam relinquunt .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2016", + "psc_text": "HIERONYMUS in Christo salutem. 1. Tres simul epistolas, imo libellos breves per Diaconum Cyprianum, 737 tuae dignationis accepi, diversas, ut tu nominas, quaestiones, ut ego sentio, reprehensiones opusculorum meorum continentes. Ad quas, si respondere voluero, libri magnitudine opus erit. Tamen conabor quantum facere possum, modum non egredi longioris epistolae, et festinanti fratri moram non facere: qui ante triduum quam profecturus erat, a me epistolas flagitavit; ut pene in procinctu haec qualiacumque sunt, effutire compellerer, et tumultuario respondere sermone, non maturitate scribentis, sed dictantis temeritate: quae plerumque non in doctrinam, sed in casum vertitur: ut fortissimos quoque [al. quosque ] milites subita bella conturbant, et ante coguntur fugere quam possint arma corripere. 2. Caeterum nostra armatura Christus est, et Apostoli Pauli institutio, qui scribit ad Ephesios: « Assumite arma Dei, ut possitis resistere in die malo » (Ephes. 6. 13). Et rursum: « State succincti lumbos vestros in veritate, et induti", + "candidate_score": 0.644723, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_80_82", + "bdc_text": "Religiöse Reihe , S. 17 ). . In summa : je meer ich schrib , je mer mir zuͤfaltfällt mir ein. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2894", + "psc_text": "peto. Avarus sum ad accipienda beneficia Dei, nec ille deficit in dando, nec ego satior in accipiendo. 1034 Quanto plus bibero, tanto plus sitio. Legi enim a Psalmista cantari. Gustate et videte, quoniam suavis est Dominus (Psal. 33. 9) . Omne quod habemus bonum, gustus est Domini. Cum me putavero ad calcem pervenisse virtutum, tunc habebo principium. Principium enim sapientiae timor Domini (Ps. 110. 10) , qui expellitur atque destruitur caritate. HAEC HOMINIBUS sola perfectio, si imperfectos esse se noverint. Et vos, inquit, cum omnia feceritis, dicite: Servi inutiles sumus: quod debuimus facere, fecimus (Luc. 17. 10) . Si inutilis est qui fecit omnia, quid de illo dicendum est, qui explere non potuit? Unde et Apostolus, ex parte accepisse, et ex parte comprehendisse se dicit, et necdum esse perfectum, praeteritorumque oblivisci, et in futurum se extendere (1. Cor. 13. 10; et Philipp. 3. 13). Qui semper praeteritorum obliviscitur, et futura", + "candidate_score": 0.644649, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_7_9", + "bdc_text": "ein Freund Bremgartens. , quatenus fratrum rationem haberent , quorum iurisdictionis portione gaudere vellent. Cęterum , cum iam manemane am Rande nachgetragen . secundam lecto podagrico incumbens audirem , levari me feci , quo ad alia responderem .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2555", + "psc_text": "Pammachius ad me cujusdam schedulas misit, quae Origenis περὶ ἀρχῶν interpretata volumina continerent, imo vitiata; hoc magnopere postulans, ut Graecam veritatem Latina servaret translatio, et in utramque partem seu bene, seu male dixisset ille, qui scripsit, absque interpretis patrocinio, Romana lingua cognosceret. Feci ut voluit, misique ei libros, quos cum legisset, exhorruit, et reclusit scrinio, ne prolati in vulgus, multorum animos vulnerarent. A quodam fratre qui habebat zelum Dei, sed non secundum scientiam, rogatus ut traderet ad legendum, quasi statim reddituro, propter angustiam temporis, fraudem non potuit suspicari. Qui acceperat legendos, adhibitis notariis opus omne descripsit, et multo celerius quam promiserat, codicem reddidit. Eademque temeritate, et (ut levius dicam) ineptia, quod male surripuerat, pejus aliis credidit. Et quia difficile grandes libri de 917 rebus mysticis disputantes, notarum possunt servare compendia, praesertim qui furtim celeriterque dictantur; ita in illis confusa sunt omnia, ut et ordine in plerisque, et sensu careant. Quamobrem", + "candidate_score": 0.644453, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_11_13", + "bdc_text": "componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo . Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat . Leoni multoties et vicissim ipse scribitNicht erhalten. , ad te credo nunquam .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_852", + "psc_text": "supercilio et concrepantibus digitis, eructare et dicere: Quid enim, si redemit, si sollicitavit? fecit quod sibi profuit. MIRA SCELERIS defensio; quasi non et latrones et fures et piratae faciant, quod sibi prodest. Certe Annas et Caiphas seducentes infelicem Judam fecerunt quod sibi utile existimabant. 4. Volo in chartulis meis quaslibet ineptias scribere; commentari de Scripturis, remordere laedentes, digerere stomachum, in locis me exercere communibus, et quasi limatas ad pugnandum (al. expugnandum ) sagittas reponere. Quamdiu non profero cogitata, maledicta, non crimina sunt: imo ne maledicta quidem, quae aures publicae nesciant. Tu corrumpas servulos, sollicites clientes: et, ut in fabulis legimus (Metam. l. 4), auro ad Danaen penetres, dissimulatoque quod feceris, me falsarium voces: cum multo pejus crimen accusando in te confitearis, quam in me arguis. Alius te haereticum, alius insimulat dogmatum perversorem. Taces ipse: respondere non audes: interpretem laceras; de syllabis calumniaris; et totam defensionem tui putas, si tacenti detrahas.", + "candidate_score": 0.64397, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_62_64", + "bdc_text": "Megander noster nullorum annotationes aut spiritus legere dignatur . Omnia respuit , nisi quae a Zuinglio sunt , admittat . Hinc etiam mirabile iudicium et inconsideratum in multis effutit .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1621", + "psc_text": "et Eunomianos scripserit, et Origenem, aliosque haereticos sua disputatione subverterit; tamen qui memor est illius praecepti: Non accipies personam in judicio (Levit. 19. 15; et Deuter. 1. 17) : veritatem semper debet diligere, non personas; et scire quod in dispensatione hominis, quam pro salute nostra unigenitus Filius Dei dignatus est assumere, non sit alienus a culpa, qui super anima illius, perversa et intellexit, et scripsit. Sicut enim Apostolus ait: Si expendero omnem substantiam meam, et tradidero corpus meum, ut ardeam, caritatem autem non habuero, nihil mihi proderit (1. Cor. 13) , ita sive iste, de quo nunc sermo est, sive Origenes, et alii haeretici, quamvis scripserint aliqua, quae Ecclesiasticae fidei non repugnent; tamen non erunt absque crimine, et in his, quae principalia sunt, et ad salutem credentium pertinent, Ecclesiasticae fidei repugnantes. Neque enim, ut ipse cum sectatoribus suis nititur approbare, Dominus 590 noster atque Salvator animam sine sensu assumpsit et", + "candidate_score": 0.643793, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_10_12", + "bdc_text": "Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 . componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo . Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_847", + "psc_text": "Unde et ego beatum me in hoc duntaxat negotio judico, quod apud eruditas aures imperitae linguae responsurus sum: quae objicit mihi vel ignorantiam, vel mendacium; si aut nescivi alienas litteras vere interpretari, aut nolui: quorum alterum error, alterum crimen est. Ac ne forsitan accusator meus facilitate, qua cuncta loquitur, et impunitate, qua sibi licere omnia putat, me quoque apud vos argueret, ut Papam Epiphanium criminatus est, hanc epistolam misi, quae te, et per te alios, qui nos amare dignantur, rei ordinem doceat. 2. Epiphanii litterae ad Joannem Episcopum. Eusebius Cremonensis Graeci sermonis ignarus. Pseudomonachus quid egerit. --Ante hoc ferme biennium miserat Joanni Episcopo supradictus Papa Epiphanius litteras, arguens eum in quibusdam dogmatibus, et postea clementer ad poenitentiam provocans. Harum exemplaria 306 certatim Palaestinae rapiebantur, vel ob auctoris meritum, vel ob elegantiam scriptionis. Erat in monasterio nostro vir apud suos haud ignobilis, Eusebius Cremonensis, qui cum haec Epistola per multorum ora", + "candidate_score": 0.643734, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_2_4", + "bdc_text": "ex tuis quidam Unbekannt . cęnanti iam adfert , e cuius ore mox didici vanum esse rumorem hunc de vobis apud nos sparsumSiehe oben S. 80 , 38-48. . Lectis itaque tuis , cum praefectum nostrum Lentzburgensem Sulpitius Haller .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2199", + "psc_text": "loquor. Multas sanctorum fratrum, ac sororum de vestra provincia ad me detulit quaestiones, ad quas usque ad diem Epiphaniorum, largissimo spatio me responsurum putabam. Cumque furtivis noctium lucubratiunculis ad plerasque dictarem; et expletis aliis, me ad vestram quasi ad difficillimam reservarem, subito supervenit, asserens se illico profecturum. Cumque eum rogarem ut differret iter, Libyae mihi coepit famem obtendere, monasteriorum Aegypti necessitates, Nili non plenas aquas, multorum inediam, 800 ut prope offensa esset in Dominum, illum ultra velle retinere. Itaque sub tegmen et stamina, liciaque, et telas, quae mihi ad vestram tunicam paraveram, vobis inconfecta transmisi, ut quidquid mihi deest, vestro texatur eloquio. Prudentes estis, et eruditi, et de canina, ut ait Appius, facundia, ad Christi disertitudinem trasmigrastis. Nec magno mihi apud vos labore opus est; quod Philosophum quemdam in suadendo rustico esse perpessum narrant fabulae. Vix dum dimidium, inquit, dixeram, jam intellexerat. Itaque et ego tempore coarctatus, singulorum vobis, qui", + "candidate_score": 0.642925, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_9_11", + "bdc_text": "secundam lecto podagrico incumbens audirem , levari me feci , quo ad alia responderem . Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 . componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_643", + "psc_text": "In nostro arbitrio est, vel Lazarum sequi, vel divitem. EPISTOLA XLIX AD PAMMACHIUM. Apologeticam superiorem Epistolam Pammachio mittit, eidemque gratulatur quod ab omnibus dignus haberetur Sacerdotio; tandem eum invitat ad lectionem translationum suarum ex Hebraeo, et aliorum opusculorum. 1. Christiani interdum pudoris est, etiam apud amicos tacere, et humilitatem suam magis silentio consolari, quam retractando veteres amicitas, ambitionis crimen incurrere. Quamdiu tacuisti, tacui, nec expostulare unquam super hac re volui: ne non amicum quaerere, sed potentiorem viderer expetere. Nunc autem provocatus officio litterarum, primas semper partes habere tentabo: et non tam rescribere, quam scribere; ut et verecunde hucusque tacuisse, et verecundius loqui coepisse cognoscar. 2. De opusculis meis contra Jovinianum, quod et prudenter et amanter feceris, exemplaria subtrahendo, optime novi. Sed nihil profuit ista diligentia, cum aliquanti ex Urbe venientes, mihi eadem lectitarent, quae se Romae excepisse referebant. In hac quoque provincia jam libri fuerant divulgati: et ut ipse legisti,", + "candidate_score": 0.642725, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_10_12", + "bdc_text": "Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 . componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo . Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1878", + "psc_text": "ea positura de manibus. Apostolorum Acta, et Epistolas tota cordis imbibat voluntate. Cumque pectoris sui cellarium his opibus locupletaverit, mandet memoriae Prophetas, Heptateuchum [al. Pentateuchum ], et Regum, et Paralipomenom libros, Esdrae quoque et Esther volumina. Ad ultimum sine periculo discat Canticum Canticorum; ne si in exordio legerit, sub carnalibus verbis, spiritualium nuptiarum epithalamium non intelligens, vulneretur. Caveat omnia apocrypha. Et si quando ea non ad dogmatum veritatem, sed ad signorum reverentiam legere voluerit, sciat non eorum esse, quorum titulis praenotentur: multaque his admixta vitiosa, ET GRANDIS esse prudentiae aurum in luto quaerere. Cypriani opuscula semper in manu teneat. Athanasii Epistolas et Hilarii libros inoffenso decurrat pede. Illorum tractatibus, illorum delectetur ingeniis, in quorum libris pietas fidei non vacillet. Caeteros sic legat, ut magis judicet quam sequatur. 13. Respondebis: Quomodo haec omnia mulier saecularis, in tanta frequentia hominum, Romae custodire potero? Noli ergo subire onus, quod ferre non potes: sed", + "candidate_score": 0.642686, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_72", + "bdc_text": "Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . :", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1925", + "psc_text": "per singulas noctes lectum meum, lacrymis meis stratum meum rigabo (Psal. 6. 7) . In qua fontes crederes lacrymarum, ita levia peccato plangebat, ut illam gravissimorum criminum crederes ream. Cumque a nobis crebrius moneretur, ut parceret oculis, et eos servaret Evangelicae lectioni, aiebat: Turpanda est facies, quam contra Dei praeceptum purpurisso et cerussa et stibio saepe depinxi. Affligendum corpus, quod multis vacavit deliciis. Longus risus, perpeti compensandus est fletu. Mollia linteamina et serica pretiosissima, asperitate cilicii commutanda. Quae viro et saeculo placui, nunc Christo placere desidero. Si inter tales tantasque virtutes castitatem in illa voluero praedicare, superfluus videar: in qua etiam cum saecularis esset, omnium Romae matronarum exemplum fuit: quae ita se gessit, ut nunquam de illa etiam maledicorum quidquam auderet fama confingere. Nihil animo ejus clementius, nihil erga humiles blandius fuit. Non appetebat [Ms. appellabat ] potentes: nec tamen superbos et gloriolam quaerentes, fastidio despiciebat. Si pauperem videbat, sustentabat;", + "candidate_score": 0.642594, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_9_11", + "bdc_text": "secundam lecto podagrico incumbens audirem , levari me feci , quo ad alia responderem . Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 . componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_32", + "psc_text": "sepulcro scelerum jacenti, dicat; Hieronyme, veni foras. Sanctus Presbyter Evagrius plurimum te salutat: et Martinianum fratrem juncto salutamus obsequio, quem ego videre desiderans, catena languoris innector. Vale in Christo. EPISTOLA V AD FLORENTIUM. Respondet Florentio, eumque certiorem facit se jam solitudinem quae juxta Syriam Saracenis jungitur, arripuisse. Tum petit ab eo libros quosdam, aliosque illi offert, quibus abundabat. 1. In ea mihi parte eremi commoranti, quae juxta Syriam Saracenis jungitur, dilectionis tuae scripta perlata sunt. Quibus lectis, ita reaccensus est animus Jerosolymam proficiscendi, ut pene nocuerit proposito, quod profuerit caritati. Nunc igitur quomodo valeo, pro me tibi litteras repraesento: et si corpore absens, amore tamen et spiritu 15 venio: impedio exposcens, ne nascentes amicitias, quae Christi glutino cohaeserunt, aut temporis, aut locorum magnitudo divellat; quin potius foederemus eas reciprocis epistolis. Illae inter nos currant, illae sibi obvient, illae nobiscum loquantur. Non multum perditura erit caritas, si tali secum sermone fabuletur.", + "candidate_score": 0.641893, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_7_9", + "bdc_text": "ein Freund Bremgartens. , quatenus fratrum rationem haberent , quorum iurisdictionis portione gaudere vellent. Cęterum , cum iam manemane am Rande nachgetragen . secundam lecto podagrico incumbens audirem , levari me feci , quo ad alia responderem .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_643", + "psc_text": "In nostro arbitrio est, vel Lazarum sequi, vel divitem. EPISTOLA XLIX AD PAMMACHIUM. Apologeticam superiorem Epistolam Pammachio mittit, eidemque gratulatur quod ab omnibus dignus haberetur Sacerdotio; tandem eum invitat ad lectionem translationum suarum ex Hebraeo, et aliorum opusculorum. 1. Christiani interdum pudoris est, etiam apud amicos tacere, et humilitatem suam magis silentio consolari, quam retractando veteres amicitas, ambitionis crimen incurrere. Quamdiu tacuisti, tacui, nec expostulare unquam super hac re volui: ne non amicum quaerere, sed potentiorem viderer expetere. Nunc autem provocatus officio litterarum, primas semper partes habere tentabo: et non tam rescribere, quam scribere; ut et verecunde hucusque tacuisse, et verecundius loqui coepisse cognoscar. 2. De opusculis meis contra Jovinianum, quod et prudenter et amanter feceris, exemplaria subtrahendo, optime novi. Sed nihil profuit ista diligentia, cum aliquanti ex Urbe venientes, mihi eadem lectitarent, quae se Romae excepisse referebant. In hac quoque provincia jam libri fuerant divulgati: et ut ipse legisti,", + "candidate_score": 0.640845, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_35_37", + "bdc_text": "Quae omnia epistolam hanc ferme mihi desperatam relinquunt . Sed placet , quod tu polliceris in novum testamentum , saltem in Paulum , praestares . Allein lass dich die trucker nitt überilenzu übermäßiger Eile antreiben ( SI I 179 ). .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2050", + "psc_text": "veteris Instrumenti, veritas per Jesum Christum facta est. Jeremias quoque ex persona Dei vaticinatur: Ecce dies veniunt, dicit Dominus, et consummabo domui Israel, et domui Juda testamentum novum: non secundum testamentum quod disposui patribus eorum, in die qua apprehendi manum eorum, ut educerem eos de terra Aegypti (Jerem. 31. 31) . Observa quid dicat, quod non populo gentilium, ei qui ante non receperat Testamentum; sed populo Judaeorum, cui Legem dederat per Moysen, Testamentum novum Evangelii repromittat: ut nequaquam vivant in vetustate litterae, sed in novitate spiritus. Paulus autem super cujus nunc nomine quaestio ventilatur, crebras hujusmodi ponit sententias: e quibus brevitatis studio pauca subnectam. Ecce ego Paulus dico vobis, quoniam si circumcidamini, Christus vobis nihil prodest (Gal. 5. 2) . Et iterum: Evacuati estis a Christo, qui in Lege justificamini, a gratia excidistis. Et infra: Si spiritu ducimini, jam non estis sub Lege. Ex quo apparet, qui sub Lege est,", + "candidate_score": 0.639478, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_8_10", + "bdc_text": "Cęterum , cum iam manemane am Rande nachgetragen . secundam lecto podagrico incumbens audirem , levari me feci , quo ad alia responderem . Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_643", + "psc_text": "In nostro arbitrio est, vel Lazarum sequi, vel divitem. EPISTOLA XLIX AD PAMMACHIUM. Apologeticam superiorem Epistolam Pammachio mittit, eidemque gratulatur quod ab omnibus dignus haberetur Sacerdotio; tandem eum invitat ad lectionem translationum suarum ex Hebraeo, et aliorum opusculorum. 1. Christiani interdum pudoris est, etiam apud amicos tacere, et humilitatem suam magis silentio consolari, quam retractando veteres amicitas, ambitionis crimen incurrere. Quamdiu tacuisti, tacui, nec expostulare unquam super hac re volui: ne non amicum quaerere, sed potentiorem viderer expetere. Nunc autem provocatus officio litterarum, primas semper partes habere tentabo: et non tam rescribere, quam scribere; ut et verecunde hucusque tacuisse, et verecundius loqui coepisse cognoscar. 2. De opusculis meis contra Jovinianum, quod et prudenter et amanter feceris, exemplaria subtrahendo, optime novi. Sed nihil profuit ista diligentia, cum aliquanti ex Urbe venientes, mihi eadem lectitarent, quae se Romae excepisse referebant. In hac quoque provincia jam libri fuerant divulgati: et ut ipse legisti,", + "candidate_score": 0.639462, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_8_10", + "bdc_text": "Cęterum , cum iam manemane am Rande nachgetragen . secundam lecto podagrico incumbens audirem , levari me feci , quo ad alia responderem . Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_433", + "psc_text": "benedixit? » EPISTOLA XXXVI. Seu rescriptum HIERONYMI AD DAMASUM Praemissa excusatione morarum, ac praetermissis tantum duabus Quaestiunculis, secunda et quarta a Tertulliano, Novatiano, ac Origene disputatis, reliquis tribus copiose respondet. Beatissimo Papae Damaso HIERONYMUS. 1. Postquam epistolam tuae Sanctitatis accepi, confestim accito notario, ut exciperet imperavi: quo ad officium praeparato, quod eram voce prompturus, ante mihi cogitatione pingebam. Interim jam et ego linguam, et ille articulum movebamus, cum subito Hebraeus intervenit, deferens non pauca volumina, quae de Synagoga quasi lecturus acceperat. Et illico habes, inquit, quod postulaveras: meque dubium, et quid facerem nescientem, ita festinus exterruit, ut omnibus praetermissis ad scribendum transvolarem: quod quidem usque ad praesens facio. Verum quia heri diacono ad me misso, ut tu putas Epistolam, ut ego sentio, Commentarium te expectare dixisti, brevem responsionem ad ea desiderans, quae singula magnorum voluminum prolixitate indigent, ταῦτὰ σοι ἐσχεδίασα, duabus tantum Quaestiunculis praetermissis: non quo non potuerim ad illas", + "candidate_score": 0.639377, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_11_13", + "bdc_text": "componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo . Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat . Leoni multoties et vicissim ipse scribitNicht erhalten. , ad te credo nunquam .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_853", + "psc_text": "(Metam. l. 4), auro ad Danaen penetres, dissimulatoque quod feceris, me falsarium voces: cum multo pejus crimen accusando in te confitearis, quam in me arguis. Alius te haereticum, alius insimulat dogmatum perversorem. Taces ipse: respondere non audes: interpretem laceras; de syllabis calumniaris; et totam defensionem tui putas, si tacenti detrahas. Finge in transferendo vel errasse, vel intermisisse me quippiam. Hic totus tui negotii (al. totius tui ingenii ) cardo versatur: haec tua est defensio. Num idcirco tu non es haereticus, si ego malus interpres sim? Nec hoc dico, quod te haereticum noverim, sciat ille qui accusavit, noverit ille qui scripsit; sed quod 308 stultissimum sit accusatum ab alio, alium criminari, et confosso undique corpore, de dormientis vulnere solatium quaerere. 5. Hactenus sic locutus sum quasi aliquid de Epistola commutaverim, et simplex translatio possit errorem habere, non crimen. Nunc vero cum ipsa Epistola doceat nihil mutatum esse de sensu, nec res", + "candidate_score": 0.638945, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_64", + "bdc_text": "Hinc etiam mirabile iudicium et inconsideratum in multis effutit .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3088", + "psc_text": "vos facite illis. Haec enim Lex et Prophetoe (Matth. 7. 12) . Infinitae namque sunt species, partesque justitiae: quas non modo stylo persequi, sed cogitatione etiam capere difficillimum est. Quas omnes una ac brevi sententia comprehendit, et latentem hominum conscientiam, secreto animi judicio, aut absolvit, aut damnat. 15. Ad omnem igitur actum, ad omne verbum, ad omnem etiam cogitatum, haec sententia retractetur: quae tibi quasi speculum quoddam paratum, et ad manum semper positum, qualitatem tuae voluntatis ostendat, ac etiam vel de injusto opere redarguat, vel de justo laetificet. Quotiescumque enim talem in alterum habueris animum, qualem in te ab altero servari cupis, aequitatis viam tenes. Quoties vero talis erga alterum fueris, qualem in te vis neminem: iter justitiae 1104 dereliquisti. En totum illud divinae legis arduum totumque difficile. En ob quam causam dura imperia Domino reclamamus, et dicimus nos vel difficultate, vel impossibilitate mandatorum premi. Nec sufficit, quod jussa non", + "candidate_score": 0.638807, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_26_28", + "bdc_text": "Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ; Köhler , ZL II 281. . Reperit Augustae saducęorum Vgl. Mt 22 , 23ff ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_62", + "psc_text": "humilitatis magister, disceptantibus de dignitate discipulis, unum apprehendit e parvulis, dicens: Quicumque vestrum non fuerit conversus sicut infans, non potest introire in regnum coelorum (Matth. 18) . Quod ne tantum docere, nec facere videretur, implevit exemplo: dum discipulorum pedes lavat (Joan. 13): dum traditorem osculo excipit (Luc. 22): dum loquitur cum Samaritana (Joan. 4): dum ad pedes sibi sedente Maria, de coelorum disputat regno (Luc. 7): dum ab inferis resurgens, primum mulierculis apparescit (Marc. 16). Satanas 27 autem ex Archangelico fastigio non aliam ob causam, nisi ob contrariam humilitati superbiam ruit. Et Judaicus populus primas sibi cathedras, et salutationes in foro vindicans, deputato antea in stillam situlae (Isai. 40), Gentili populo succedente, deletus est. Contra sophistas quoque saeculi, et sapientes mundi, Petrus et Jacobus piscatores mittuntur. Cujus rei causa Scriptura ait: Superbis Deus resistit, humilibus autem dat gratiam (1. Petr. 5. 5) . Vide, frater, quale malum sit, quod adversarium", + "candidate_score": 0.638239, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_2_4", + "bdc_text": "ex tuis quidam Unbekannt . cęnanti iam adfert , e cuius ore mox didici vanum esse rumorem hunc de vobis apud nos sparsumSiehe oben S. 80 , 38-48. . Lectis itaque tuis , cum praefectum nostrum Lentzburgensem Sulpitius Haller .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1211", + "psc_text": "prae frequentia commeantium et peregrinorum turbis relegere non potui, et ut ipsi probavere praesentes, 434 longo tentus incommodo, vix diebus Quadragesimae, quibus ipsi proficiscebantur, respirare coepi. Unde si paragrammata repereris, vel minus aliqua descripta sunt, quae sensum legentis impediant, non mihi debes imputare, sed tuis, et imperitiae notariorum librariorumque incuriae, qui scribunt non quod inveniunt, sed quod intelligunt; et dum alienos errores emendare nituntur, ostendunt suos. Porro Josephi libros, et sanctorum Papiae et Polycarpi volumina, falsus ad te rumor pertulit a me esse translata: quia nec otii mei, nec virium est, tantas res eadem in alteram linguam exprimere venustate. Origenis et Didymi pauca transtulimus, volentes nostris ex parte ostendere, quid Graeca doctrina retineret. Canonem Hebraicae Veritatis, excepto Octateucho, quem nunc in manibus habeo, pueris tuis et notariis dedi describendum. Septuaginta interpretum editionem et te habere non dubito; et ante annos plurimos diligentissime emendatam, studiosis tradidi. Novum Testamentum Graecae reddidi auctoritati.", + "candidate_score": 0.637709, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_11_13", + "bdc_text": "componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo . Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat . Leoni multoties et vicissim ipse scribitNicht erhalten. , ad te credo nunquam .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2914", + "psc_text": "superasse est. Patet prima fronte blasphemia. Non necesse habet convinci, quod sua statim professione blasphemum est. Minamini nobis responsionem, quam vitare nullus potest, nisi qui omnino non scribit. Unde nostis quid dicturi simus, ut responsionem paretis? Forsitan vestra dicemus, et frustra ingenii vestri acuetis stilum. Eunomiani, Ariani, Macedoniani, nominibus separati, impietate concordes, nullum nobis laborem faciunt. Loquuntur enim quod sentiunt. Sola haec haeresis est, quae publice erubescit loqui, quod secreto docere non metuit. Magistrorum silentia profert rabies discipulorum. Quod audierunt in cubiculis, in tectis praedicant: ut si placuerit auditoribus quod dixerint, referatur ad gloriam magistrorum; si displicuerit, culpa sit discipuli, non magistri. Ideo crevit vestra haeresis, et decepistis plurimos: maximeque eos, qui adhaerent mulieribus, et sciunt se peccare non posse: quia semper docetis, semper negatis, et audire meremini illud Propheticum: Gloriam in partubus, et parturitionibus da illis, Domine. Quid dabis illis? Vulvam sterilem, et ubera arentia (Osee, 11. et 14.", + "candidate_score": 0.637679, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_11_13", + "bdc_text": "componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo . Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat . Leoni multoties et vicissim ipse scribitNicht erhalten. , ad te credo nunquam .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_643", + "psc_text": "In nostro arbitrio est, vel Lazarum sequi, vel divitem. EPISTOLA XLIX AD PAMMACHIUM. Apologeticam superiorem Epistolam Pammachio mittit, eidemque gratulatur quod ab omnibus dignus haberetur Sacerdotio; tandem eum invitat ad lectionem translationum suarum ex Hebraeo, et aliorum opusculorum. 1. Christiani interdum pudoris est, etiam apud amicos tacere, et humilitatem suam magis silentio consolari, quam retractando veteres amicitas, ambitionis crimen incurrere. Quamdiu tacuisti, tacui, nec expostulare unquam super hac re volui: ne non amicum quaerere, sed potentiorem viderer expetere. Nunc autem provocatus officio litterarum, primas semper partes habere tentabo: et non tam rescribere, quam scribere; ut et verecunde hucusque tacuisse, et verecundius loqui coepisse cognoscar. 2. De opusculis meis contra Jovinianum, quod et prudenter et amanter feceris, exemplaria subtrahendo, optime novi. Sed nihil profuit ista diligentia, cum aliquanti ex Urbe venientes, mihi eadem lectitarent, quae se Romae excepisse referebant. In hac quoque provincia jam libri fuerant divulgati: et ut ipse legisti,", + "candidate_score": 0.63676, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_58_60", + "bdc_text": "Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius . Acervatim fratres emunt apud nos , quae a te prodeunt . Expectant item tanto etiam desiderio , quae Pellicanus parturitVgl .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1431", + "psc_text": "ex stylo intellexi tuam esse, in qua oblique, imo aperte ego petor: qua mente sit scripta, tu videris: qua intelligatur, et stultis patet. Poteram et ego, qui saepissime figuratas controversias declamavi, aliquid de vetere artificio repetere, et tuo te more laudare. Sed absit a me, ut quod reprehendo in te, imiter: quin potius ita sententiam temperavi, ut et objectum crimen effugerem, et amicum quantum in me est, nec laesus laederem. Sed obsecro te, ut si deinceps aliquem sequi volueris, tuo tantum judicio sis contentus. Aut enim bona sunt quae appetimus, aut mala. Si bona, non indigent alterius auxilio; si mala, peccantium multitudo non parit 512 errori patrocinium. Haec apud te amice potius expostulare volui, quam lacessitus publice desaevire; ut animadvertas, me reconciliatas amicitias pure colere, et non juxta Plautinam sententiam, altera manu lapidem tenere, panem offerre altera. 2. Frater meus Paulinianus necdum de patria reversus est, et puto quod eum", + "candidate_score": 0.636494, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_11_13", + "bdc_text": "componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo . Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat . Leoni multoties et vicissim ipse scribitNicht erhalten. , ad te credo nunquam .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_36", + "psc_text": "Presbyter, dum adhuc Antiochiae essem, me praesente corripuit. Cui ille respondit: Ego nihil timeo. Dicit se a Domino suo fuisse dimissum: et si vobis placet, ecce hic est, transmittite quo vultis. In hoc arbitror me non peccare, si hominem vagum non sinam longius fugere. Quapropter quia ego in hac solitudine constitutus, non possum agere quod jussisti, rogavi carissimum mihi Evagrium, ut tam tui quam mei causa instanter negotium prosequatur. Cupio te valere in Christo. EPISTOLA VI. AD JULIANUM AQUILEIAE DIACONUM Excusat se apud Julianum de silentio litterarum, et cum, eo primum nuntiante, intellexisset, sororem suam in eo permanere quod coeperat, rogat ut de ejus proposito crebris ad se litteris laetiorem faciat; addens se obtrectatorem suum interea despicere. Antiquus sermo est: Mendaces faciunt, ut nec sibi vera dicentibus credatur: quod mihi a te, ego objurgatus de silentio litterarum, accidisse video. Dicam, saepe scripsi, sed negligentia bajulorum fuit? Respondebis: omnium non scribentium", + "candidate_score": 0.634976, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_33", + "bdc_text": "Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2435", + "psc_text": "commemorationem, ut doceat nos semper peccatorum nostrorum memores esse debere, et agere poenitentiam, tale quid legimus: Non est pax essibus meis a facie peccatorum meorum. Quoniam iniquitates meae elevatae sunt super caput meum, quasi onus grave gravatae sunt super me. Corruptae sunt, et putruerunt cicatrices meae, a facie insipientiae meae. Afflictus sum, et curvatus sum usque ad finem (Psal. 37. 4. et seqq.) . Totus hic Apostoli locus, et in superioribus, et in consequentibus, imo omnis Epistola ejus ad Romanos, nimiis obscuritatibus involuta est, et si voluero cuncta disserere, nequaquam mihi unus liber, sed magna, et multa erunt scribenda volumina. CAP. IX.--Quare Apostolus Paulus in eadem ad Romanos scribit Epistola: Optabam ego ipse anathema esse a Christo, pro fratribus meis ac propinquis juxta carnem, qui sunt Israelitae, quorum adoptio et gloria, et testamenta, et legislatio, et cultus, et repromissiones: quorum patres, et ex quibus est Christus juxta carnem: qui est", + "candidate_score": 0.633254, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_1_3", + "bdc_text": "Vix expediveram nuncium , quem senatus noster ad vestrum mittitSiehe oben Nr. 76. , charissime Heinrice , ecce literarum fasciculum Nicht erhalten . ex tuis quidam Unbekannt . cęnanti iam adfert , e cuius ore mox didici vanum esse rumorem hunc de vobis apud nos sparsumSiehe oben S. 80 , 38-48. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_433", + "psc_text": "benedixit? » EPISTOLA XXXVI. Seu rescriptum HIERONYMI AD DAMASUM Praemissa excusatione morarum, ac praetermissis tantum duabus Quaestiunculis, secunda et quarta a Tertulliano, Novatiano, ac Origene disputatis, reliquis tribus copiose respondet. Beatissimo Papae Damaso HIERONYMUS. 1. Postquam epistolam tuae Sanctitatis accepi, confestim accito notario, ut exciperet imperavi: quo ad officium praeparato, quod eram voce prompturus, ante mihi cogitatione pingebam. Interim jam et ego linguam, et ille articulum movebamus, cum subito Hebraeus intervenit, deferens non pauca volumina, quae de Synagoga quasi lecturus acceperat. Et illico habes, inquit, quod postulaveras: meque dubium, et quid facerem nescientem, ita festinus exterruit, ut omnibus praetermissis ad scribendum transvolarem: quod quidem usque ad praesens facio. Verum quia heri diacono ad me misso, ut tu putas Epistolam, ut ego sentio, Commentarium te expectare dixisti, brevem responsionem ad ea desiderans, quae singula magnorum voluminum prolixitate indigent, ταῦτὰ σοι ἐσχεδίασα, duabus tantum Quaestiunculis praetermissis: non quo non potuerim ad illas", + "candidate_score": 0.629012, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_2_4", + "bdc_text": "ex tuis quidam Unbekannt . cęnanti iam adfert , e cuius ore mox didici vanum esse rumorem hunc de vobis apud nos sparsumSiehe oben S. 80 , 38-48. . Lectis itaque tuis , cum praefectum nostrum Lentzburgensem Sulpitius Haller .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_670", + "psc_text": "Nunquid juvenis sum, aut canones ignoro? Audi igitur veritatem in sermone Dei, me hoc nec audisse, nec nosse, nec istius sermonis penitus recordari. Suspicatus autem sum, ne forsitan inter multa, quasi homo oblitus essem: et ob hanc causam sanctum Gregorium sciscitatus sum, et Zenonem Presbyterum, qui cum eo est. E quibus Abbas Gregorius respondit, se hoc penitus ignorare. Zenon autem dixit, quia cum ei Presbyter Ruffinus nescio quae alia transitorie loqueretur, etiam hoc dixerit: Putasne aliquos ordinaturus est sanctus Episcopus [al. Epiphanus ]? et hucusque stetisse sermonem. Ego autem Epiphanius nec audivi quicquam, nec respondi. Unde, dilectissime, non te praeveniat furor, nec occupet indignatio, nec frustra movearis: et aliud dolens, te vertas ad alia, ut peccandi occasionem invenisse videaris. Quod Propheta devitans, Dominum precatur, dicens: « Non declines cor meum in verba malitiae: ad excusandans excusationes in peccatis » (Ps. 140. 4). 3. Illud quoque audiens admiratus sum, quod quidam,", + "candidate_score": 0.628809, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_1_3", + "bdc_text": "Vix expediveram nuncium , quem senatus noster ad vestrum mittitSiehe oben Nr. 76. , charissime Heinrice , ecce literarum fasciculum Nicht erhalten . ex tuis quidam Unbekannt . cęnanti iam adfert , e cuius ore mox didici vanum esse rumorem hunc de vobis apud nos sparsumSiehe oben S. 80 , 38-48. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1731", + "psc_text": "nisi sit certius de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere Sancto, ac beatissimo Papae AUGUSTINO HIERONYMUS in Domino salutem. 1. In ipso profectionis articulo sancti filii nostri Asterii Hypodiaconi, necessarii mei, beatitudinis tuae litterae ad me pervenerunt, quibus satisfacis, te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc nec ego factum audieram, sed epistolae cujusdam quasi ad me scriptae per fratrem nostrum Sysinnium Diaconum huc exemplaria pervenerunt: in qua hortaris me, ut παλινῳδιαν super quodam Apostoli capitulo canam, et imiter Stesichorum inter vituperationem et laudes Helenae fluctuantem, ut qui detrahendo oculos perdiderat, laudando receperit. Ego simpliciter fateor dignationi tuae, licet stylus et ἐπιχειρήματα tua mihi viderentur: tamen non temere exemplaribus litterarum credendum putavi; ne forte me respondente, laesus juste expostulares, quod probare ante debuissem tuum esse sermonem, et sic rescribere. Accessit ad moram sanctae et venerabilis Paulae longa infirmitas. Dum enim languenti multo tempore assideremus [al. assidemus ],", + "candidate_score": 0.628732, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_2_4", + "bdc_text": "ex tuis quidam Unbekannt . cęnanti iam adfert , e cuius ore mox didici vanum esse rumorem hunc de vobis apud nos sparsumSiehe oben S. 80 , 38-48. . Lectis itaque tuis , cum praefectum nostrum Lentzburgensem Sulpitius Haller .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2200", + "psc_text": "texatur eloquio. Prudentes estis, et eruditi, et de canina, ut ait Appius, facundia, ad Christi disertitudinem trasmigrastis. Nec magno mihi apud vos labore opus est; quod Philosophum quemdam in suadendo rustico esse perpessum narrant fabulae. Vix dum dimidium, inquit, dixeram, jam intellexerat. Itaque et ego tempore coarctatus, singulorum vobis, qui in sacram Scripturam commentariolos reliquerunt, sententias protuli, et ad verbum pleraque interpretatus sum; ut et me liberem quaestione, et vobis veterum tractatorum mittatur auctoritas, qui in legendis singulis, ac probandis, non meae voluntati, sed vestro acquiescatis arbitrio. 2. Quaeritis quo sensu dictum sit, et quomodo in prima ad Corinthios epistola Pauli Apostoli sit legendum: Omnes quidem dormiemus, non autem omnes immutabimur (1. Cor. 15. 5) . An juxta quaedam exemplaria. Non omnes dormiemus, omnes autem immutabimur: utrumque enim in Graecis codicibus invenitur. Super quo Theodorus Heracleotes, quae urbs olim Perinthus vocabatur, in commentariolis Apostoli sic locutus est: Omnes quidem non", + "candidate_score": 0.62853, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_88", + "bdc_text": "Tuus Berch. H. Sępius scribas Tilmanno , ut totus revocetur Diese Bemerkung scheint auf eine Schwankung oder Unsicherheit des Seckelmeisters Bernhard Tillmann im Frühjahr 1532 hinzudeuten .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2201", + "psc_text": "Pauli Apostoli sit legendum: Omnes quidem dormiemus, non autem omnes immutabimur (1. Cor. 15. 5) . An juxta quaedam exemplaria. Non omnes dormiemus, omnes autem immutabimur: utrumque enim in Graecis codicibus invenitur. Super quo Theodorus Heracleotes, quae urbs olim Perinthus vocabatur, in commentariolis Apostoli sic locutus est: Omnes quidem non dormiemus, omnes autem immutabimur. « Enoch enim et Elias, mortis necessitate superata, ita ut erant in corporibus, de terrena conversatione ad coelestia regna translati sunt (Genes. 5. 4; et Reg. 2). Unde et Sancti qui die consummationis atque judicii in corporibus reperiendi sunt, cum aliis Sanctis, qui ex mortuis resurrecturi sunt, rapientur in nubibus obviam Christo in aera, et non gustabunt mortem: eruntque semper cum Domino, gravissima mortis necessitate calcata. Unde ait Apostolus: Omnes quidem non dormiemus, omnes autem immutabimur. Qui enim ex mortuis resurrexerint, et in nubibus viventes rapti fuerint, transibunt ad incorruptionem, et a mortalitate 801 in immortalitatem", + "candidate_score": 0.627481, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_1_3", + "bdc_text": "Vix expediveram nuncium , quem senatus noster ad vestrum mittitSiehe oben Nr. 76. , charissime Heinrice , ecce literarum fasciculum Nicht erhalten . ex tuis quidam Unbekannt . cęnanti iam adfert , e cuius ore mox didici vanum esse rumorem hunc de vobis apud nos sparsumSiehe oben S. 80 , 38-48. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1211", + "psc_text": "prae frequentia commeantium et peregrinorum turbis relegere non potui, et ut ipsi probavere praesentes, 434 longo tentus incommodo, vix diebus Quadragesimae, quibus ipsi proficiscebantur, respirare coepi. Unde si paragrammata repereris, vel minus aliqua descripta sunt, quae sensum legentis impediant, non mihi debes imputare, sed tuis, et imperitiae notariorum librariorumque incuriae, qui scribunt non quod inveniunt, sed quod intelligunt; et dum alienos errores emendare nituntur, ostendunt suos. Porro Josephi libros, et sanctorum Papiae et Polycarpi volumina, falsus ad te rumor pertulit a me esse translata: quia nec otii mei, nec virium est, tantas res eadem in alteram linguam exprimere venustate. Origenis et Didymi pauca transtulimus, volentes nostris ex parte ostendere, quid Graeca doctrina retineret. Canonem Hebraicae Veritatis, excepto Octateucho, quem nunc in manibus habeo, pueris tuis et notariis dedi describendum. Septuaginta interpretum editionem et te habere non dubito; et ante annos plurimos diligentissime emendatam, studiosis tradidi. Novum Testamentum Graecae reddidi auctoritati.", + "candidate_score": 0.626503, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_66_68", + "bdc_text": "Id plane de me sentias : Quicquid vel displiceret vel non intelligerem ex tuis , ad te mox scriberem . Franciscum adegi , bonum senetionem et pium , sed plane valetudinarium , ut et tua legat .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2151", + "psc_text": "te, ne me tanto itinere vexatum, frustra venisse patiaris. Scit enim Dominus, quod post visionem sanctorum Locorum, hanc vel maxime causam habui, ut cum tuis litteris sorori mederer ac matri. Et ego: Jamjam, inquam, quod vis faciam: nam et epistolae transmarinae sunt, et specialiter sermo dictatus, raro potest invenire quos mordeat. Te autem obsecro, ut clam sermonem hunc habeas. Cumque portaveris eum pro viatico, si auditus fuerit, laetemur pariter, si autem contemptus fuerit, quod et magis reor, ego verba perdiderim, tu itineris longitudinem. Explicit Praefatio. 2. Primum vos scire cupio soror et filia, me non idcirco scribere, quia aliquid de vobis sinistrum suspicer; sed ne caeteri suspicentur vestram me orare concordiam. Alioquin (quod absit) si peccatorum vos existimarem glutino cohaesisse, nunquam scriberem; sciremque me surdis narrare fabulam. Deinde hoc obsecro, ut si mordacius quippiam scripsero, non tam meae putetis austeritatis [al. auctoritatis ] esse, quam morbi. Putridae carnes ferro curantur", + "candidate_score": 0.625918, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_2_4", + "bdc_text": "ex tuis quidam Unbekannt . cęnanti iam adfert , e cuius ore mox didici vanum esse rumorem hunc de vobis apud nos sparsumSiehe oben S. 80 , 38-48. . Lectis itaque tuis , cum praefectum nostrum Lentzburgensem Sulpitius Haller .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_847", + "psc_text": "Unde et ego beatum me in hoc duntaxat negotio judico, quod apud eruditas aures imperitae linguae responsurus sum: quae objicit mihi vel ignorantiam, vel mendacium; si aut nescivi alienas litteras vere interpretari, aut nolui: quorum alterum error, alterum crimen est. Ac ne forsitan accusator meus facilitate, qua cuncta loquitur, et impunitate, qua sibi licere omnia putat, me quoque apud vos argueret, ut Papam Epiphanium criminatus est, hanc epistolam misi, quae te, et per te alios, qui nos amare dignantur, rei ordinem doceat. 2. Epiphanii litterae ad Joannem Episcopum. Eusebius Cremonensis Graeci sermonis ignarus. Pseudomonachus quid egerit. --Ante hoc ferme biennium miserat Joanni Episcopo supradictus Papa Epiphanius litteras, arguens eum in quibusdam dogmatibus, et postea clementer ad poenitentiam provocans. Harum exemplaria 306 certatim Palaestinae rapiebantur, vel ob auctoris meritum, vel ob elegantiam scriptionis. Erat in monasterio nostro vir apud suos haud ignobilis, Eusebius Cremonensis, qui cum haec Epistola per multorum ora", + "candidate_score": 0.625653, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_88", + "bdc_text": "Tuus Berch. H. Sępius scribas Tilmanno , ut totus revocetur Diese Bemerkung scheint auf eine Schwankung oder Unsicherheit des Seckelmeisters Bernhard Tillmann im Frühjahr 1532 hinzudeuten .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2250", + "psc_text": "ad alias quaestiunculas respondere, et vel mea, vel aliena dictare extemplo, a fratre Sisinnio admonitus sum, ut et ad vos et ad caeteros sanctos fratres qui nos amare dignantur litteras scriberem. Cohibebo igitur gradum, et si vita comes fuerit, futuro me operi reservabo, ut et vobis per partes paream, et fructum ac senile corpusculum onus possit ferre moderatum. Illud autem breviter in fine commoneo, hoc quod in Latinis codicibus legitur: Omnes quidem resurgemus, non omnes autem immutabimur, in Graecis voluminibus non haberi: sed vel, Omnes dormiemus, non autem omnes immutabimur; vel, Non omnes dormiemus, omnes immutabimur; quorum quis sensus sit, supra diximus. EPISTOLA CXX. AD HEDIBIAM. CAPITULA XII. QUAESTIONUM HEDIBIAE AD S. HIERONYMUM. 817 I. Quomodo perfectus quis esse possit, et quomodo Deo vivere debeat vidua, quae sine liberis derelicta est. II. Quid sit quod in Matthaeo scriptum est: Non bibam amodo de hoc genimine vitis, usque in diem illum,", + "candidate_score": 0.625203, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_88", + "bdc_text": "Tuus Berch. H. Sępius scribas Tilmanno , ut totus revocetur Diese Bemerkung scheint auf eine Schwankung oder Unsicherheit des Seckelmeisters Bernhard Tillmann im Frühjahr 1532 hinzudeuten .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2204", + "psc_text": "justorum? dum non solum incorruptionem et immortalitatem, sed et gloriam sequuntur. » 4. Apollinarius licet aliis verbis, eadem quae Theodorus asseruit: quosdam non esse morituros, et de praesenti vita rapiendos in futuram, ut mutatis glorificatisque corporibus, sint cum Christo. Quod nunc de Enoch, et Elia credimus. 5. Didymus non pedibus, sed verbis in Origenis transiens sententiam, contraria via graditur. Ecce mysterium vobis loquor: Omnes quidem dormiemus, non omnes autem immutabimur. Quod ita disseruit: « Si non indigeret resurrectio interprete, nec obscuritatem haberet in sensibus, nunquam Paulus post multa, quae de resurrectione locutus est, intulisset: Ecce mysterium vobis dico: Omnes quidem dormiemus, id est, moriemur non omnes autem, sed soli sancti immutabimur. Scio quod in nonnullis codicibus scriptum sit: Non quidem omnes dormiemus, omnes autem immutabimur. Sed considerandum, an ei quod praemissum est, omnes immutabimur, possit convenire quod sequitur: 802 Mortui resurgent incorrupti, et nos immutabimur. Si enim omnes immutabuntur, et", + "candidate_score": 0.623007, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_1_3", + "bdc_text": "Vix expediveram nuncium , quem senatus noster ad vestrum mittitSiehe oben Nr. 76. , charissime Heinrice , ecce literarum fasciculum Nicht erhalten . ex tuis quidam Unbekannt . cęnanti iam adfert , e cuius ore mox didici vanum esse rumorem hunc de vobis apud nos sparsumSiehe oben S. 80 , 38-48. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1126", + "psc_text": "« Habeo gratiam, quod pro subscripta salutatione, plenam mihi Epistolam reddidisti, sed breviorem multo quam ex te vellem suscipere, tali viro, a quo, tempora quantalibet occupet, nullus sermo prolixus est. Quanquam itaque nos negotiorum alienorum, eorumque saecularium, curis circumstemur ingentibus: tamen Epistolae tuae brevitati facile non ignoscerem, nisi cogitarem quam paucioribus verbis meis redderetur. Quare aggredere, quaeso, istam nobiscum litterariam collocutionem, ne multum ad nos disjungendos liceat absentiae corporali; quanquam simus in Domino spiritus unitate conjuncti, etiamsi ab stilo quiescamus, atque taceamus. Et libri quidem quos de horreo Dominico elaborasti, pene totum nobis te exhibent. Si enim propterea te non novimus, quia faciem corporis tui non vidimus, hoc modo nec ipse te nosti: nam tu quoque non vides eam. Si autem tibi non ob aliud notus es, nisi quia nosti animum tuum: et nos eum non mediocriter novimus in litteris tuis, in quibus benedicimus Domino, quod tibi, et nobis, omnibusque", + "candidate_score": 0.622568, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_31", + "bdc_text": "Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_434", + "psc_text": "scribendum transvolarem: quod quidem usque ad praesens facio. Verum quia heri diacono ad me misso, ut tu putas Epistolam, ut ego sentio, Commentarium te expectare dixisti, brevem responsionem ad ea desiderans, quae singula magnorum voluminum prolixitate indigent, ταῦτὰ σοι ἐσχεδίασα, duabus tantum Quaestiunculis praetermissis: non quo non potuerim ad illas aliquid respondere, sed quod ab eloquentissimis viris, Tertulliano nostro scilicet, et Novatiano, latino sermone sint editae; et si nova voluerimus afferre, sit latius disputandum. 161 Certe exspecto quid placeat: utrumne epistolari brevitate sententias tibi velis digeri aut singulorum libros confici. Nam et Origenes in quarto Pauli ad Romanos ἐξηγήσεων tomo de circumcisione magnifice disputavit: et de mundis atque immundis animalibus in Levitico plura disseruit: ut si ipse invenire nihil possem, de ejus tamen fontibus mutuarer. Et ut verius loquar, Didymi de Spiritu sancto librum in manibus habeo, quem translatum tibi cupio dedicare: ne me existimes tantummodo dormitare, qui lectionem sine", + "candidate_score": 0.621683, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_84_86", + "bdc_text": "Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. . Iam vale . Podagra plura non admittit , mi charissime Heinrice. 23 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_37", + "psc_text": "rogat ut de ejus proposito crebris ad se litteris laetiorem faciat; addens se obtrectatorem suum interea despicere. Antiquus sermo est: Mendaces faciunt, ut nec sibi vera dicentibus credatur: quod mihi a te, ego objurgatus de silentio litterarum, accidisse video. Dicam, saepe scripsi, sed negligentia bajulorum fuit? Respondebis: omnium non scribentium vetus ista excusatio est. Dicam, non reperi qui epistolas ferret? Dices, hinc istuc (al. illinc ) isse quam plurimos. Contendam, me etiam his dedisse? At illi, quia non reddiderunt, negabunt: et erit inter absentes incerta cognitio. Quid igitur faciam? Sine culpa veniam postulabo, rectius arbitrans, pacem loco motum petere, quam aequo gradu certamina concitare: quanquam ita me jugis tam corporis aegrotatio, quam animae aegritudo consumpsit, ut morte imminente, nec mei pene memor fuerim. Quod ne falsum 17 putes, oratorio more, post argumenta testes vocabo. Sanctus frater Heliodorus hic adfuit, qui cum mecum eremum vellet incolere, meis sceleribus fugatus abscessit. Verum", + "candidate_score": 0.62125, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_84_86", + "bdc_text": "Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. . Iam vale . Podagra plura non admittit , mi charissime Heinrice. 23 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_832", + "psc_text": "Paulo zelus, in Joanne virginitas, in caeteris caetera. Cum autem rerum omnium finis advenerit, tunc omnia in omnibus erit, ut singuli Sanctorum omnes virtutes habeant, ut sit Christus totus in cunctis. EPISTOLA LVI AUGUSTINI AD HIERONYMUM. Augustinus Hieronymo de nova post LXX. veteris Testamenti versione, deque Petro reprehenso a Paulo ad Galat. 2. expostulans de suscepto hinc patrocinio mendacii officiosi. Domino dilectissimo, et cultu sincerissimae caritatis obsequendo atque amplectendo fratri et Compresbytero HIERONYMO AUGUSTINUS. 1. « Nunquam aeque quisquam tam facile cuilibet innotuit, quam mihi tuorum 301 in Domino studiorum quieta laetitia, et vere exercitatio liberalis. Quanquam ergo percupiam omnino te nosse, tamen exiguum quiddam tui minus habeo, praesentiam videlicet corporis: quam ipsam etiam postea quam te beatissimus nunc Episcopus, tunc vero jam Episcopatu dignus, frater Alypius vidit, remeansque a me visus est, negare non possum, magna ex parte mihi esse relatu ejus impressam: et ante reditum cum te ille", + "candidate_score": 0.620971, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_31", + "bdc_text": "Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2436", + "psc_text": "CAP. IX.--Quare Apostolus Paulus in eadem ad Romanos scribit Epistola: Optabam ego ipse anathema esse a Christo, pro fratribus meis ac propinquis juxta carnem, qui sunt Israelitae, quorum adoptio et gloria, et testamenta, et legislatio, et cultus, et repromissiones: quorum patres, et ex quibus est Christus juxta carnem: qui est super omnia Deus benedictus in saecula, amen (Rom. 9. 3 et seqq.). Revera valida quaestio, quomodo Apostolus qui supra dixerat: Quis nos separabit a caritate Christi, tribulatio, an angustia, an persecutio, an fames, an nuditas, an periculum, an gladius (Ibid. 8. 35) ? Et rursum: Confido autem, quia neque mors, neque vita, neque Angeli, neque Principatus, neque praesentia, neque futura, neque fortitudo, neque excelsa, neque profundum, neque alia creatura, poterit nos separare a caritate Dei, quam habemus in Christo Jesu Domino nostro (Ibid. 38. 39) , nunc sub jurejurando confirmet, et dicat: Veritatem dico in Christo Jesu, non mentior, testimonium", + "candidate_score": 0.615998, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_31", + "bdc_text": "Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1126", + "psc_text": "« Habeo gratiam, quod pro subscripta salutatione, plenam mihi Epistolam reddidisti, sed breviorem multo quam ex te vellem suscipere, tali viro, a quo, tempora quantalibet occupet, nullus sermo prolixus est. Quanquam itaque nos negotiorum alienorum, eorumque saecularium, curis circumstemur ingentibus: tamen Epistolae tuae brevitati facile non ignoscerem, nisi cogitarem quam paucioribus verbis meis redderetur. Quare aggredere, quaeso, istam nobiscum litterariam collocutionem, ne multum ad nos disjungendos liceat absentiae corporali; quanquam simus in Domino spiritus unitate conjuncti, etiamsi ab stilo quiescamus, atque taceamus. Et libri quidem quos de horreo Dominico elaborasti, pene totum nobis te exhibent. Si enim propterea te non novimus, quia faciem corporis tui non vidimus, hoc modo nec ipse te nosti: nam tu quoque non vides eam. Si autem tibi non ob aliud notus es, nisi quia nosti animum tuum: et nos eum non mediocriter novimus in litteris tuis, in quibus benedicimus Domino, quod tibi, et nobis, omnibusque", + "candidate_score": 0.614994, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_82_84", + "bdc_text": "je meer ich schrib , je mer mir zuͤfaltfällt mir ein. . Spero me venturum hac ęstate ad Lentzburg . Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_37", + "psc_text": "rogat ut de ejus proposito crebris ad se litteris laetiorem faciat; addens se obtrectatorem suum interea despicere. Antiquus sermo est: Mendaces faciunt, ut nec sibi vera dicentibus credatur: quod mihi a te, ego objurgatus de silentio litterarum, accidisse video. Dicam, saepe scripsi, sed negligentia bajulorum fuit? Respondebis: omnium non scribentium vetus ista excusatio est. Dicam, non reperi qui epistolas ferret? Dices, hinc istuc (al. illinc ) isse quam plurimos. Contendam, me etiam his dedisse? At illi, quia non reddiderunt, negabunt: et erit inter absentes incerta cognitio. Quid igitur faciam? Sine culpa veniam postulabo, rectius arbitrans, pacem loco motum petere, quam aequo gradu certamina concitare: quanquam ita me jugis tam corporis aegrotatio, quam animae aegritudo consumpsit, ut morte imminente, nec mei pene memor fuerim. Quod ne falsum 17 putes, oratorio more, post argumenta testes vocabo. Sanctus frater Heliodorus hic adfuit, qui cum mecum eremum vellet incolere, meis sceleribus fugatus abscessit. Verum", + "candidate_score": 0.614621, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_31", + "bdc_text": "Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1492", + "psc_text": "quod in libris περὶ Ἀρχῶν a se nuper Latine versis enucleetur, omittit. Tum quo animo Origenem legerit, docet. 1. Voce me provocas ad scribendum, terres eloquentia; et in epistolari stylo prope Tullium repraesentas. Quod quereris, me parvas et incomptas litterulas mittere, non venit de incuria, sed timore tui, ne verbosius ad te loquens, plura reprehendenda transmittam: et ut sanctae menti tuae simpliciter fatear, uno ad Occidentem navigandi tempore, tantae a me simul epistolae flagitantur, ut si cuncta ad singulos velim rescribere, occurrere nequeam. Unde accidit, ut omisca compositione verborum et scribentium sollicitudine, dictem quidquid 534 in buccam venerit; et amicum te tantum meorum dictorum, non judicem considerem. 2. Duas quaestiunculas tuae litterae praeferebant. Unam, Quare sit a Deo induratum cor Pharaonis (Exod. 4. 7. 10. 14); et Apostolus dixerit: Non volentis, neque currentis; sed miserentis est Dei (Rom. 9. 16) , et caetera, quae liberum videntur tollere arbitrium. Alteram, Quomodo", + "candidate_score": 0.614118, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_83_85", + "bdc_text": "Spero me venturum hac ęstate ad Lentzburg . Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. . Iam vale .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_32", + "psc_text": "sepulcro scelerum jacenti, dicat; Hieronyme, veni foras. Sanctus Presbyter Evagrius plurimum te salutat: et Martinianum fratrem juncto salutamus obsequio, quem ego videre desiderans, catena languoris innector. Vale in Christo. EPISTOLA V AD FLORENTIUM. Respondet Florentio, eumque certiorem facit se jam solitudinem quae juxta Syriam Saracenis jungitur, arripuisse. Tum petit ab eo libros quosdam, aliosque illi offert, quibus abundabat. 1. In ea mihi parte eremi commoranti, quae juxta Syriam Saracenis jungitur, dilectionis tuae scripta perlata sunt. Quibus lectis, ita reaccensus est animus Jerosolymam proficiscendi, ut pene nocuerit proposito, quod profuerit caritati. Nunc igitur quomodo valeo, pro me tibi litteras repraesento: et si corpore absens, amore tamen et spiritu 15 venio: impedio exposcens, ne nascentes amicitias, quae Christi glutino cohaeserunt, aut temporis, aut locorum magnitudo divellat; quin potius foederemus eas reciprocis epistolis. Illae inter nos currant, illae sibi obvient, illae nobiscum loquantur. Non multum perditura erit caritas, si tali secum sermone fabuletur.", + "candidate_score": 0.614094, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_82_84", + "bdc_text": "je meer ich schrib , je mer mir zuͤfaltfällt mir ein. . Spero me venturum hac ęstate ad Lentzburg . Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2151", + "psc_text": "te, ne me tanto itinere vexatum, frustra venisse patiaris. Scit enim Dominus, quod post visionem sanctorum Locorum, hanc vel maxime causam habui, ut cum tuis litteris sorori mederer ac matri. Et ego: Jamjam, inquam, quod vis faciam: nam et epistolae transmarinae sunt, et specialiter sermo dictatus, raro potest invenire quos mordeat. Te autem obsecro, ut clam sermonem hunc habeas. Cumque portaveris eum pro viatico, si auditus fuerit, laetemur pariter, si autem contemptus fuerit, quod et magis reor, ego verba perdiderim, tu itineris longitudinem. Explicit Praefatio. 2. Primum vos scire cupio soror et filia, me non idcirco scribere, quia aliquid de vobis sinistrum suspicer; sed ne caeteri suspicentur vestram me orare concordiam. Alioquin (quod absit) si peccatorum vos existimarem glutino cohaesisse, nunquam scriberem; sciremque me surdis narrare fabulam. Deinde hoc obsecro, ut si mordacius quippiam scripsero, non tam meae putetis austeritatis [al. auctoritatis ] esse, quam morbi. Putridae carnes ferro curantur", + "candidate_score": 0.612299, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_54", + "bdc_text": "Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_16", + "psc_text": "vestro liberetis oratu. Et ut ante dixeram praesens, et nunc per litteras votum indicare non cesso, quod mens mea omni ad id studium cupiditate rapiatur. Nunc vestrum est, ut voluntatem sequatur effectus. Meum est, ut velim, obsecrationum vestrarum est, ut velim, et possim. Ego ita sum, quasi a cuncto grege morbida aberrans ovis. Quod nisi me bonus Pastor ad sua stabula humeris impositum reportarit (Luc. 15), lababunt gressus, et in ipso conamine [al. certamine ] vestigia concident assurgentis. Ego sum ille prodigus filius, qui omni, quam mihi pater crediderat, portione profusa, necdum me ad genitoris genua submisi: necdum coepi prioris a me luxuriae blandimenta depellere. Et quia paululum non tam desivi a vitiis, quam coepi velle desinere, nunc me novis diabolus ligat retibus: nunc nova impedimenta 9 proponens, maria undique circumdat, et undique pontum (Aeneid. lib. V) : nunc in medio constitutus elemento, nec regredi volo, nec progredi possum. Superest", + "candidate_score": 0.610483, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_23", + "bdc_text": "Augustam reliquit Capito iam dudum Ulmę Otherum expectansZu Wolfgang Capitos Reiseroute s. oben [Nr. 72 ] S. 66 , Anm. 6. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1913", + "psc_text": "6. Gen. 43. 16) Revertar Jerosolymam, et per Thecuam atque Amos, rutilantem montis Oliveti Crucem aspiciam, de quo Salvator ascendit ad Patrem. In quo per annos singulos Vacca rufa in holocaustum Domino cremabatur, et cujus cinis expiabat populum Israel (Num. 19): in quo, juxta Ezechielem, Cherubim de Templo transmigrantes, Ecclesiam Domini fundaverunt. Post ingressa sepulcrum Lazari, Mariae et Marthae vidit hospitium; et Bethphage, villam sacerdotalium maxillarum; et locum in quo pullus lasciviens gentium, Dei frena suscepit, Apostolorumque stratus vestibus, mollia terga praebuit ad sedendum. Rectoque itinere descendebat Jericho, recogitans illum de Evangelio vulneratum, ac Sacerdotibus et Levitis, mentis feritate praetereuntibus, clementiam Samaritae, id est, custodis; qui seminecem [al. semivivum ] suo jumento impositum, ad stabulum Ecclesiae deportavit (Luc. 10). Et locum Adomim quod interpretur sanguinum, quia multus in eo sanguis crebris latronum fundebatur incursibus. Et arborem sycomorum Zachaei, id est, bona poenitentiae opera, quibus cruenta dudum et noxia rapinis, peccata", + "candidate_score": 0.610036, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_82_84", + "bdc_text": "je meer ich schrib , je mer mir zuͤfaltfällt mir ein. . Spero me venturum hac ęstate ad Lentzburg . Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2679", + "psc_text": "hospitio. In nocte dumtaxat. Caeterum totos dies in hujus confabulatione consumis. Quare solus cum sola, et non cum arbitris sedes, ut cum ipse non pecces, aliis peccare videaris: ut exemplo sis miseris, qui nominis tui auctoritate delinquant? Tu quoque virgo, vel vidua, cur tam longo sermone viri retineris? cur cum solo relicta non metuis? Saltem alvi te, vessicae cogat necessitas, ut exeas foras, ut deseras in hac re eum, cum quo licentius, quam cum germano: multo inverecundius, quam cum marito egisti. Sed de Scripturis sanctis aliquid interrogas: Interroga publice; audiant pedissequae, audiant comites 964 tuae. Omne quod manifestatur, lux est (Ephes. 5. 13) . BONUS SERMO secreta non quaerit, quin potius delectatur laudibus suis et testimonio plurimorum. Magister egregius contemnit viros, despicit fratres, et in unius mulierculae secreta eruditione desudat. 3. Declinavi parumper de mea disputatione, aliorum occasione; et dum infantem Pacatulam instituo, imo et nutrio, multarum subito mihi male", + "candidate_score": 0.609509, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_93_95", + "bdc_text": "Cuius matremAnna Zwingli , geb. Reinhart . salutabis , Pellicanum , Leonem , Carolstadium et alios . [ Ohne Adresse. ]", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2509", + "psc_text": "Metronia, per quadraginta annos vidua perseverans, Annam nobis filiam Phanuelis de Evangelio retulit (Luc. 3. 36). Benigna, mater quartum, et decimum viduitatis implens annum, centenario virginum choro cingitur. Soror Celerini, patris Ageruchiae, qui parvulam nutrivit infantem, et in suo natam suscepit gremio, per annos viginti mariti solatio destituta, erudit neptem; docens quod a matre didicit. 2. 901 Haec brevi sermone perstrinxi, ut ostendam adolescentulam meam non praestare monogamiam generi suo, sed reddere: nec tam laudandam esse, si tribuat, quam omnibus execrandam, si negare tentaverit: praesertim cum posthumus ejus Simplicius nomen patris referat, et nulla sit excusatio desertae ac sine haeredibus domus; sub quorum patrocinio interdum sibi libido blanditur, ut quod propter intemperantiam suam faciunt, videantur facere desiderio liberorum. Sed quid ego quasi ad retrectantem loquor, cum audiam eam multos Palatii procos, Ecclesiae vitare praesidio, quos certatim diabolus inflammat, ut viduae nostrae castitatem probent, quam et nobilitas, et forma, et aetas,", + "candidate_score": 0.60878, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_83_85", + "bdc_text": "Spero me venturum hac ęstate ad Lentzburg . Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. . Iam vale .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_571", + "psc_text": "summa nos scandere. Quotus igitur ego, vel quantus sum, ut eruditae vocis merear testimonium; ut mihi ab eo palma eloquentiae deferatur, qui scribendo disertissime, deterruit ne scriberem? Verumtamen audendum est, ut caritas, quae non quaerit quae sua sunt, sed quae proximi, reddat salutationis officia, quoniam locum implere non valet praeceptoris. 2. Gratulor tibi et sanctae atque venerabili sorori tuae Serenillae, quae φερονύμος calcatis fluctibus saeculi, ad Christi tranquilla pervenit: quanquam hoc nominis vaticinio etiam in te praedestinatum sit. Legimus enim sanctum quoque Danielem appellatum desideriorum virum (Dan. 9) , et amicum Dei, quia mysteria ejus scire desideravit. Itaque quod venerabilis Paula me est deprecata, ut facerem, 211 sponte facio: hortorque vos et precor per Domini caritatem, ut nobis vestros tribuatis aspectus, et per occasionem sanctorum Locorum, tanto nos ditetis munere. Certe si consortia nostra displicuerint; adorasse ubi steterunt pedes Domini, pars fidei est; et quasi recentia nativitatis et crucis ac", + "candidate_score": 0.608015, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_94", + "bdc_text": "salutabis , Pellicanum , Leonem , Carolstadium et alios .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_366", + "psc_text": "JA quippe apud hebraeos unum de decem Dei nominibus est. Et in illo Psalmo ubi legimus: « Laudate Dominum, quoniam bonus est Psalmus (Ps. 146. 1); apud Hebraeos legitur, ALLELUIA CHI TOB ZAMMER. 4. AMEN vero Aquila πεπιστωμένως exprimit, quod nos, fideliter, possumus dicere, ductum adverbium ex nomine fidei Amen Septuaginta γένοιτο, id est, fiat. Unde et in fine librorum (in quinque siquidem volumina, Psalterium apud Hebraeos divisum est) fiat, fiat transtulerunt: quod in Hebraico legitur, AMEN AMEN, quo scilicet eo vere dicta quae sunt supra, confirmentur. Unde et Paulus asserit, non posse aliquem respondere Amen, id est, confirmare quae praedicata 133 sunt, nisi intellexerit, praedicationem. MARANATHA magis Syrum est quam Hebraicum, tametsi ex confinio utrarumque linguarum aliquid et Hebraeum sonet, et interpretetur, « Dominus noster venit; » ut sit sensus: « Si quis non amat Dominum Jesum Christum, anathema sit » (1. Cor. 16. 22), et illo completo, deinceps", + "candidate_score": 0.607741, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_1", + "bdc_text": "Vix expediveram nuncium , quem senatus noster ad vestrum mittitSiehe oben Nr. 76. , charissime Heinrice , ecce literarum fasciculum Nicht erhalten .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_433", + "psc_text": "benedixit? » EPISTOLA XXXVI. Seu rescriptum HIERONYMI AD DAMASUM Praemissa excusatione morarum, ac praetermissis tantum duabus Quaestiunculis, secunda et quarta a Tertulliano, Novatiano, ac Origene disputatis, reliquis tribus copiose respondet. Beatissimo Papae Damaso HIERONYMUS. 1. Postquam epistolam tuae Sanctitatis accepi, confestim accito notario, ut exciperet imperavi: quo ad officium praeparato, quod eram voce prompturus, ante mihi cogitatione pingebam. Interim jam et ego linguam, et ille articulum movebamus, cum subito Hebraeus intervenit, deferens non pauca volumina, quae de Synagoga quasi lecturus acceperat. Et illico habes, inquit, quod postulaveras: meque dubium, et quid facerem nescientem, ita festinus exterruit, ut omnibus praetermissis ad scribendum transvolarem: quod quidem usque ad praesens facio. Verum quia heri diacono ad me misso, ut tu putas Epistolam, ut ego sentio, Commentarium te expectare dixisti, brevem responsionem ad ea desiderans, quae singula magnorum voluminum prolixitate indigent, ταῦτὰ σοι ἐσχεδίασα, duabus tantum Quaestiunculis praetermissis: non quo non potuerim ad illas", + "candidate_score": 0.606512, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_4", + "bdc_text": "Lectis itaque tuis , cum praefectum nostrum Lentzburgensem Sulpitius Haller .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_315", + "psc_text": "quod his difficilius est, consuetudine lautioris cibi, propter coelorum me regna 115 castrassem, et Jerosolymam militaturus pergerem, Bibliotheca, quam mihi Romae summo studio ac labore confeceram, carere omnino non poteram. Itaque miser ego lecturus Tullium, jejunabam. Post noctium crebras vigilias, post lacrymas, quas mihi praeteritorum recordatio peccatorum ex imis visceribus eruebat, Plautus sumebatur in manus [al. manibus ]. Si quando in memetipsum reversus, Prophetas legere coepissem, sermo horrebat incultus; et quia lumen caecis oculis non videbam, non oculorum putabam culpam esse, sed solis. Dum ita me antiquus serpens [al. hostis ] illuderet, in media ferme Quadragesima medullis infusa febris, corpus invasit exhaustum: et sine ulla requie (quod dictu quoque incredibile sit) sic infelicia membra depasta est, ut ossibus vix haererem. Interim parantur exequiae, et vitalis animae calor, toto frigescente jam corpore, in solo tantum tepente pectusculo palpitabat: Cum subito raptus in spiritu, ad tribunal judicis pertrahor; ubi tantum luminis, et", + "candidate_score": 0.606281, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_81_83", + "bdc_text": "In summa : je meer ich schrib , je mer mir zuͤfaltfällt mir ein. . Spero me venturum hac ęstate ad Lentzburg .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2833", + "psc_text": "esse non dubitamus, cum in non parvum volumen procederet, nolui ulla alia onerare quaestione: sed quod urget acrius, multo minus est negligendum. Proinde quaeso, et per Deum obsecro, ut exponas mihi quod multis existimo profuturum: aut si jam vel abs te, vel ab alio aliquo expositum habes, dirigas nobis, quomodo accipiendum sit, quod in epistola Apostoli Jacobi scriptum est: Quicumque enim totam Legem servaverit, offendat autem in uno, factus est omnium reus (Jac. 2. 10). Quae res talis ac tanta est, ut quod hinc tibi non jam olim scripsi, multum me poeniteat. 2. De agenda namque praesenti vita, quomodo ad vitam perveniamus aeternam, non de praeterita perscrutanda, quam penitus demersit oblivio, sicut est illud quod de anima quaerendum putavi, haec vertitur quaestio. Eleganter autem dictum esse narratur, quod huic rei satis apte convenit. Cum quidam ruisset in puteum, ubi aqua tanta erat, ut eum magis exciperet, ne moreretur, quam suffocaret,", + "candidate_score": 0.604792, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_82_84", + "bdc_text": "je meer ich schrib , je mer mir zuͤfaltfällt mir ein. . Spero me venturum hac ęstate ad Lentzburg . Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_571", + "psc_text": "summa nos scandere. Quotus igitur ego, vel quantus sum, ut eruditae vocis merear testimonium; ut mihi ab eo palma eloquentiae deferatur, qui scribendo disertissime, deterruit ne scriberem? Verumtamen audendum est, ut caritas, quae non quaerit quae sua sunt, sed quae proximi, reddat salutationis officia, quoniam locum implere non valet praeceptoris. 2. Gratulor tibi et sanctae atque venerabili sorori tuae Serenillae, quae φερονύμος calcatis fluctibus saeculi, ad Christi tranquilla pervenit: quanquam hoc nominis vaticinio etiam in te praedestinatum sit. Legimus enim sanctum quoque Danielem appellatum desideriorum virum (Dan. 9) , et amicum Dei, quia mysteria ejus scire desideravit. Itaque quod venerabilis Paula me est deprecata, ut facerem, 211 sponte facio: hortorque vos et precor per Domini caritatem, ut nobis vestros tribuatis aspectus, et per occasionem sanctorum Locorum, tanto nos ditetis munere. Certe si consortia nostra displicuerint; adorasse ubi steterunt pedes Domini, pars fidei est; et quasi recentia nativitatis et crucis ac", + "candidate_score": 0.604471, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_83_85", + "bdc_text": "Spero me venturum hac ęstate ad Lentzburg . Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. . Iam vale .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_497", + "psc_text": "dicimus, ne ignorantia Scripturarum auctoritatem tibi praeberet in luctu, et videreris rationabiliter errare. Et adhuc sic locutus sum, quasi unam de turbis convenerim Christianam. Nunc vero cum sciam toti te renuntiasse mundo; et abjectis calcatisque deliciis saeculi, orationi, jejuniis, lectioni vacare quotidie; cum ad exemplum Abraham cupias exire de terra tua, et de cognatione tua, ut et Chaldaeis et Mesopotamia derelictis, terram repromissionis introeas; cum omnem substantiolam, aut pauperibus dilargita sis, aut filiis ante mortem mundo mortua dederis, miror te ea facere, quae si facerent caeterae, reprehensione dignae viderentur. Redit tibi in memoriam confabulatio ejus, blanditiae, sermo, consortium; et quod his careas, pati non potes. Ignoscimus matris lacrymis, sed modum quaerimus in dolore. Si parentem cogito, non reprehendo quod plangis; si Christianam et Monacham, istis nominibus mater excluditur. Recens vulnus est, et tactus iste quo blandior, non tam curat, quam exasperat. Attamen quod tempore mitigandum est, cur ratione non vincitur?", + "candidate_score": 0.602815, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_82_84", + "bdc_text": "je meer ich schrib , je mer mir zuͤfaltfällt mir ein. . Spero me venturum hac ęstate ad Lentzburg . Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_944", + "psc_text": "et viribus corporis moderabatur. Mensae avunculi intererat, et sic apposita quaeque libabat, ut et superstitionem fugeret, et continentiam servaret. Sermo ejus per omne convivium de Scripturis aliquid proponere, libenter audire, respondere verecunde, recta suscipere, prava non acriter confutare, disputantem contra se magis docere, quam vincere. Et ingenuo pudore, qui ornabat aetatem, quid cujus esset, simpliciter confiteri; atque in hunc modum eruditionis gloriam declinando, eruditissimus habebatur. Illud, aiebat, Tertulliani, istud Cypriani: hoc Lactantii, illud Hilarii est. Sic Minutius Felix, 339 ita Victorinus, in hunc modum est locutus Arnobius. Me quoque, quia pro sodalitate avunculi diligebat, interdum proferebat in medium. Lectioneque assidua, et meditatione diuturna, pectus suum bibliothecam fecerat Christi. 11. Quoties ille transmarinis Epistolis deprecatus est, ut aliquid ad se scriberem? quoties nocturnum de Evangelio petitorem, et interpellatricem duri judicis mihi viduam exhibuit? (Luc. 15. 5) Cumque ego silentio magis quam litteris denegarem, et pudore reticentis, pudorem suffunderem postulantis, avunculum mihi", + "candidate_score": 0.602655, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_83_85", + "bdc_text": "Spero me venturum hac ęstate ad Lentzburg . Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. . Iam vale .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1126", + "psc_text": "« Habeo gratiam, quod pro subscripta salutatione, plenam mihi Epistolam reddidisti, sed breviorem multo quam ex te vellem suscipere, tali viro, a quo, tempora quantalibet occupet, nullus sermo prolixus est. Quanquam itaque nos negotiorum alienorum, eorumque saecularium, curis circumstemur ingentibus: tamen Epistolae tuae brevitati facile non ignoscerem, nisi cogitarem quam paucioribus verbis meis redderetur. Quare aggredere, quaeso, istam nobiscum litterariam collocutionem, ne multum ad nos disjungendos liceat absentiae corporali; quanquam simus in Domino spiritus unitate conjuncti, etiamsi ab stilo quiescamus, atque taceamus. Et libri quidem quos de horreo Dominico elaborasti, pene totum nobis te exhibent. Si enim propterea te non novimus, quia faciem corporis tui non vidimus, hoc modo nec ipse te nosti: nam tu quoque non vides eam. Si autem tibi non ob aliud notus es, nisi quia nosti animum tuum: et nos eum non mediocriter novimus in litteris tuis, in quibus benedicimus Domino, quod tibi, et nobis, omnibusque", + "candidate_score": 0.602088, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_93_95", + "bdc_text": "Cuius matremAnna Zwingli , geb. Reinhart . salutabis , Pellicanum , Leonem , Carolstadium et alios . [ Ohne Adresse. ]", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2360", + "psc_text": "inter pauperem divitemque distantia sit salutis; sed omnes vocentur aequaliter. Quodque infert: Beatus qui non fuerit scandalizatus in me (Matth. 11. 6) , non Joannem, sed discipulos ejus percutit, qui prius accesserant ad eum, dicentes: Quare nos et Pharisaei jejunamus frequenter, discipuli autem tui non jejunant (Marc. 18; et Luc. 5. 33) ? Et ad Joannem: Magister, cui tu praebuisti testimonium juxta Jordanem, ecce discipuli ejus baptizant, et plures veniunt ad eum (Joan. 3. 26) . Quo dicto livorem significant de signorum magnitudine, ex invidiae mordacitate venientem: cur baptizatus a Joanne, ipse audeat baptizare; et multo amplior ad eum turba concurrat, quam prius venerat ad Joannem. Et ne forsitan plebs nesciens, hoc dicto Joannem suggillari arbitraretur, in illius laudes perorat: et coepit de Joanne ad turbas dicere circumstantes: Quid existis in desertum videre? arundinem vento agitatam? Sed quid existis in solitudinem videre? hominem mollibus vestitum (Matth. 11. 7 et 8;", + "candidate_score": 0.599364, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_81_83", + "bdc_text": "In summa : je meer ich schrib , je mer mir zuͤfaltfällt mir ein. . Spero me venturum hac ęstate ad Lentzburg .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_505", + "psc_text": "vestri sortem doleo, quos adhuc saeculi carcer includit; quos quotidie in acie praeliantes, nunc ira, nunc avaritia, nunc libido, nunc variorum incentiva vitiorum pertrabunt ad ruinam. Si vis, ut mater mea sis, cura placere Christo. Non agnosco matrem, meo Domino displicentem. Loquitur illa et alia multa, quae taceo, et pro te Dominum rogat; mihique ut de ejus mente securus sum (al. sim ), veniam impetrat peccatorum: quod monui, quod hortatus sum, quod invidiam propinquorum, ut salva esset, excepi. 7. Itaque dum spiritus hos artus regit, dum vitae hujus fruimur commeatu, spondeo, promitto, polliceor, illam mea lingua resonabit, illi mei dedicabuntur 186 labores, illi meum sudabit ingenium. Nulla erit pagina, quae non Blaesillam sonet. Quocumque sermonis nostri monumenta pervenerint, illa cum meis opusculis peregrinabitur. Hanc in mea mente defixam legent Virgines, Viduae, Monachi, sacerdotes. Brevis vitae spatium, aeterna memoria compensabit. Quae cum Christo vivit in coelis, in hominum quoque ore victura", + "candidate_score": 0.597933, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 4, + "cf_id": "cf012", + "work_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate", + "max_score": 0.702756, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_51", + "bdc_text": "Immo pro contione dicebatur eos esse pseudoprophetas , qui praedicarent evangelium , id est «Sic deus dilexit mundum » [ Joh 3 , 16 ] , et non tam dire inveherentur in omnes .", + "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_117", + "psc_text": "Relegat, Pater, clarifica me apud temetipsum ea claritate, quam habui apud te prius quam mundus esset (Joan. XVII, 5) ; et, In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum (Joan. I, 1) ; et, Omnia per eum facta sunt (Ibid. 3) ; et, In mundo erat, et mundus per ipsum factus est, et mundus eum non cognovit (Ibid., 10) . Existant novelli apostolatus, sed ab antichristo, praedicatores, omni contumelia Dei filium illudentes: et audiant, Ego de Patre exivi (Joan. XVI, 28) ; et, Filius in Patris sinu (Joan. I, 18) ; et, Ego et Pater unum sumus (Joan. X, 30) ; et Ego in Patre, et Pater in me (Joan. XIV, 11) . Et postremo una cum Judaeis irascantur, quod Christus proprium sibi patrem Deum confitens, aequalem se Deo fecerit: et una cum iis audiant, Vel operibus meis credite, quia Pater in me, et ego", + "candidate_score": 0.702756, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_50_52", + "bdc_text": "Eo ferme Bernę ventum erat , ut si quis non proscinderet tum magistratum tum Immontanos tum et papismum turpissimis ridiculosissimisque , is non videbatur contionari . Immo pro contione dicebatur eos esse pseudoprophetas , qui praedicarent evangelium , id est «Sic deus dilexit mundum » [ Joh 3 , 16 ] , et non tam dire inveherentur in omnes . Satisfactum est conscientiae meae .", + "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_962", + "psc_text": "ut secundum desideria sua coacervet sibi magistros, relegat: exsilio nostro laetantes et exsultantes in Domino, constitisse in nobis plenitudinem apostolicae prophetiae. 5. Quam caute se gesserit superioribus libris. Solemnes Arianorum calumniae in Catholicos. --Superioribus igitur libellis sincerae, ut arbitror, fidei et incontaminatae veritatis professionem tenentes, quamquam secundum humanae naturae consuetudinem nullus sermo non sit obnoxius contradictioni, eam tamen nos arbitror totius responsionis nostrae moderatos esse rationem, ut contradicere quisquam nisi cum impietatis professione non possit. Eorum enim dictorum, quae secundum falsiloquii sui artem ex Evangeliis haeretici praesumunt, ita demonstrata veritas est, ut jam in contradictione ignorantiam 324 excusare non liceat, sed irreligiositatem necesse sit confiteri. Eam quoque nunc, secundum sancti Spiritus donum, temperavimus totius fidei demonstrationem, ut ne quid ementiri saltem adversum nos criminis possent. Solent enim ita de nobis implere aures ignorantium, ut nos asserant negare nativitatem, cum unitatem divinitatis praedicamus: et dicant solitarium a nobis per hoc, Ego", + "candidate_score": 0.673364, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_57_59", + "bdc_text": "Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum . Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius . Acervatim fratres emunt apud nos , quae a te prodeunt .", + "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_679", + "psc_text": "qui a Patre meo procedit, ipse testificabitur de me (Joan. XV, 26) . Advocatus veniet, et hunc mittet Filius a Patre, et Spiritus veritatis est, qui a Patre procedit. Excutiat ingenii sui aculeos omnis haereticorum schola: et quaerat nunc, quod vel mentiri ignorantibus possit, et doceat quid sit hoc quod Filius mittit a Patre. Qui mittit, potestatem suam in eo quod mittit ostendit. Sed quod a Patre mittit, quid intelligemus, utrum acceptum, aut dimissum, aut genitum? nam horum necesse est unum aliquid significet, quod a Patre missurus est. Et missurus a Patre est eum Spiritum veritatis, qui a Patre procedit: jam ergo non est acceptio, ubi demonstrata processio est. Superest ut confirmemus in eo sententiam nostram, 227 utrum in hoc consistentis egressionem, an geniti processionem existimemus. 20. Spiritus sanctus a quo sit non incertum. Quod a Filio accipit, accipit et a Patre. Hinc unum natura sunt Pater et Filius. --Neque", + "candidate_score": 0.672287, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_64_66", + "bdc_text": "Hinc etiam mirabile iudicium et inconsideratum in multis effutit . Ego neminem sperno , omnium labores et spiritus suspicio et veneror , summeque delectat , dum et meum apud alios invenio spiritum . Id plane de me sentias :", + "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_931", + "psc_text": "non modo ore temerario loqui audebit de unigenito Deo, verum etiam corde impio cogitare; Apostolum ita de Spiritu sancto ad Corinthios scribentem credidisse cognoscat: Nobis autem revelavit Deus per Spiritum suum. Spiritus enim omnia scrutatur, et alta Dei. Quis enim scit hominum quae sunt hominis, quae in ipso, nisi spiritus qui in ipso est? Ita et quae in Deo sunt nemo novit, nisi Spiritus Dei (I Cor. II, 10, 11) . Sed haec inania corporalium rerum exempla spernentes, Deum de Deo, et Spiritum de Spiritu, virtutibus suis potius, quam terrenis conditionibus aestimemus. Aestimemus autem, non sensu nostro, sed professione divina: et credamus ei qui ait, Qui me vidit, vidit et Patrem (Joan. XIV, 9) . Nec ignoremus eum qui dixit, Vel operibus meis credite, quia Pater in me, et ego in Patre (Joan. X, 38) . Nec ignoremus eum, qui locutus est, 312 Ego et Pater unum sumus (Ibid. 30)", + "candidate_score": 0.663548, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_26", + "bdc_text": "Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ;", + "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_1113", + "psc_text": "sacramentum esse pietatis intelligat? Et primum extra fidem Dei est, quisque extra hanc erit confessionem. Non enim Apostolus ambigit, quin hoc ab universis fatendum sit, mysterium salutis nostrae non esse contumeliam divinitatis, sed magnae pietatis sacramentum: et sacramentum non jam in mysterio occultatum, sed in carne manifestatum; neque adhuc per naturam carnis infirmum, sed in spiritu justificatum: ut per justificationem spiritus 380 abesset a fide nostra carnis infirmitas, et per carnis manifestationem mysterium non esset occultum, et per mysterii ignorabilem causam magnae pietatis in sacramento esset sola confessio. Atque ita Apostolus fidei totius ordinem tenuit, ut dum pietas est, sacramentum sit; dum sacramentum est, cognitio in carne sit; dum cognitio in carne est, justificatio in spiritu sit; quia sacramentum pietatis, quod manifestatur in carne, ut vere sacramentum sit, per justificationem spiritus manifestatur in carne. Ac ne illa manifestatio in carne qualis esset justificatio in spiritu ignoraretur; sacramentum, quod manifestatum in", + "candidate_score": 0.65535, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_28_30", + "bdc_text": "Reperit Augustae saducęorum Vgl. Mt 22 , 23ff ; Apg 23 , 6ff. sectam de resurrectione pessime sentientem Über diese Sekte ist nichts weiter bekannt . nihilque aliud ad nos quam quod et ad te scripsit Oben Nr. 72. .", + "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_1174", + "psc_text": "In vobis enim est regnum Dei (Luc XVII, 21) . Regnans itaque regnum tradet. Et si quis quaerat quis iste sit tradens regnum, audiet: Christus resurrexit a mortuis, 399 primitiae dormientium; quoniam per hominem mors, et per hominem resurrectio mortuorum (I Cor. XV, 21) . Omnis enim hic nunc praesentis quaestionis sermo de sacramento corporis est, quia Christus primitiae ex mortuis est. Quo autem Christus mysterio ex mortuis resurrexit, Apostolo dicente noscamus: Memento Christum a mortuis resurrexisse, de semine David (II Tim. II, 8) : mortem itaque et resurrectionem ex ea tantum docens dispensatione esse, qua caro est. 40. Subjectionis Christi causa, ut sit Deus omnia in omnibus. Qui id fiat. --Regnat autem in hoc eodem glorioso jam suo corpore, donec evacuatis magistratibus, et morte devicta subjiciat sibi inimicos. Et quidem ab Apostolo servatus hic modus est, ut magistratibus et potestatibus evacuatio, inimicis vero subjectio deputaretur. Quibus subjectis, subjicietur subjicienti", + "candidate_score": 0.65318, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_60_62", + "bdc_text": "Expectant item tanto etiam desiderio , quae Pellicanus parturitVgl . oben S. 46 , Anm. 17. . Megander noster nullorum annotationes aut spiritus legere dignatur .", + "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_123", + "psc_text": "humanae carnis immiscuit; et id, quod alienum a se erat, vi sua ac potestate praesumpsit: atque ut ne quid per imbecillitatem humani corporis dissideret, virtus Altissimi virginem obumbravit, infirmitatem ejus veluti per umbram circumfusa confirmans, ut ad sementivam ineuntis Spiritus efficaciam substantiam corporalem divinae virtutis inumbratio temperaret. Haec conceptionis est dignitas. 27. Partus dignitas. --Videamus partum, vagitum et cunas dignitas quae sequatur. Loquitur ad Joseph angelus parituram Virginem, et eum qui natus fuerit vocandum Emmanuel, id est, nobiscum Deum. Proclamat Spiritus per prophetam (Es. VII, 14), angelus testis est, Deus nobiscum est ille qui nascitur. Novum Magis de coelo stellae lumen effertur, et coeli Dominum signum coeleste prosequitur. Angelus pastoribus nuntiat natum Christum Dominum, salutem universorum. Multitudo exercitus coelestis in laudem puerperii concurrit, et tanti operis praeconia divini coetus gaudia eloquuntur. Gloria deinde in coelis Deo, et pax in terra bonae voluntatis hominibus nuntiatur. Adsunt deinde Magi, involutum pannis adorant:", + "candidate_score": 0.65198, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_85_87", + "bdc_text": "Iam vale . Podagra plura non admittit , mi charissime Heinrice. 23 . martii ante diluculum , cum insomnem ferme totam agerem noctem .", + "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_1025", + "psc_text": "Domino, ne pro his tristis esset, jam sine tristitiae metu ait: Dormite jam, et requiescite. De angelo quidem Matthaeus et Marcus et de expetitione diaboli nihil locuti sunt: sed post tristitiam animae, post dormientium objurgationem, post transferendi calicis deprecationem, non ex nihilo dormientium adhortatio subsecuta est, nisi quod cum afuturus ab his esset, et indulti Angeli confortatus auxilio, securitate custodiae custodiendos permittebat in somnum. 41. De sudore sanguinis et adventu angeli nil in pluribus libris. Infirmitas Christi perperam inde colligitur. --Nec sane ignorandum a nobis est, et in graecis et in latinis codicibus complurimis, vel de adveniente angelo, vel de sudore sanguinis nil scriptum reperiri. Ambigentibus igitur, utrum hoc in libris variis aut desit, aut superfluum sit (incertum enim hoc nobis relinquitur de diversitate librorum), certe si quid sibi ex hoc haeresis blanditur, ut infirmum affirmet, cui opus fuerit angeli confortantis auxilio; meminerit Creatorem angelorum creationis suae non eguisse praesidio;", + "candidate_score": 0.651168, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_25_27", + "bdc_text": "intellexi lutheranos plus negocii nobis facturos quam papistas . Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ; Köhler , ZL II 281. .", + "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_703", + "psc_text": "sancto an perverso spiritu quis loquatur: vel per genera linguarum, ut in signum dati Spiritus sancti linguarum sermo donetur (I Cor. XIV, 6): vel in interpretatione linguarum, ne ignoratione fides audientium periclitetur, cum linguam ignorantibus linguae interpretator absolvit. In his igitur omnibus ad utilitatem unicuique divisis manifestatio Spiritus est, per has scilicet datae unicuique 235 utilitatis admirationes dono Spiritus non latente. 31. Haec dona alius atque alius largitur, et tamen unus Spiritus. --Tenuit autem beatus apostolus Paulus in hoc difficillimo ad humanam intelligentiam coelestium sacramentorum mysterio, et absolutam demonstrationem et sollicitam cautelam, ut per Spiritum et in Spiritu dari haec divisionum dona monstraret (non enim idipsum est per Spiritum, et in Spiritu dari): quia datio doni, quae obtinetur in Spiritu, haec tamen indulta per Spiritum sit. Consummat autem has dationum divisiones hoc modo: Haec autem omnia operatur unus et idem Spiritus, dividens unicuique sicut vult (I Cor. XII, 11) .", + "candidate_score": 0.650027, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_48_50", + "bdc_text": "ita in lucem prodiisset : Non tot scommatis , dicteriis et sannis veritas tam multis facta fuisset exosa . Eo ferme Bernę ventum erat , ut si quis non proscinderet tum magistratum tum Immontanos tum et papismum turpissimis ridiculosissimisque , is non videbatur contionari .", + "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_961", + "psc_text": "in exsilio liber ac laetus. --Sed licet nunc a multis, coacervantibus sibi secundum desideria sua magistros, sana doctrina exsulet; non tamen a sanctis quibusque praedicationis veritas exsulabit. Loquemur enim exsules per hos libros, et sermo Dei, qui vinciri non potest, liber excurret, de hoc eodem apostolicae prophetiae admonens tempore: ut cum auditus veritatis impatiens deprehenditur, et secundum desideria humana coacervati magistri reperiuntur, jam de tempore non ambigatur; sed in eo coexsulare, exsultantibus sanae fidei praedicatoribus, veritas intelligatur. Ac de temporibus non queremur: quin etiam gaudebimus, quia iniquitas se per hoc exsilii nostri tempus ostenderit, quo veritatis impatiens sanae doctrinae praedicatores, ut secundum desideria sua coacervet sibi magistros, relegat: exsilio nostro laetantes et exsultantes in Domino, constitisse in nobis plenitudinem apostolicae prophetiae. 5. Quam caute se gesserit superioribus libris. Solemnes Arianorum calumniae in Catholicos. --Superioribus igitur libellis sincerae, ut arbitror, fidei et incontaminatae veritatis professionem tenentes, quamquam secundum humanae naturae consuetudinem", + "candidate_score": 0.63785, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_27_29", + "bdc_text": "Köhler , ZL II 281. . Reperit Augustae saducęorum Vgl. Mt 22 , 23ff ; Apg 23 , 6ff. sectam de resurrectione pessime sentientem Über diese Sekte ist nichts weiter bekannt .", + "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_1174", + "psc_text": "In vobis enim est regnum Dei (Luc XVII, 21) . Regnans itaque regnum tradet. Et si quis quaerat quis iste sit tradens regnum, audiet: Christus resurrexit a mortuis, 399 primitiae dormientium; quoniam per hominem mors, et per hominem resurrectio mortuorum (I Cor. XV, 21) . Omnis enim hic nunc praesentis quaestionis sermo de sacramento corporis est, quia Christus primitiae ex mortuis est. Quo autem Christus mysterio ex mortuis resurrexit, Apostolo dicente noscamus: Memento Christum a mortuis resurrexisse, de semine David (II Tim. II, 8) : mortem itaque et resurrectionem ex ea tantum docens dispensatione esse, qua caro est. 40. Subjectionis Christi causa, ut sit Deus omnia in omnibus. Qui id fiat. --Regnat autem in hoc eodem glorioso jam suo corpore, donec evacuatis magistratibus, et morte devicta subjiciat sibi inimicos. Et quidem ab Apostolo servatus hic modus est, ut magistratibus et potestatibus evacuatio, inimicis vero subjectio deputaretur. Quibus subjectis, subjicietur subjicienti", + "candidate_score": 0.637173, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_65", + "bdc_text": "Ego neminem sperno , omnium labores et spiritus suspicio et veneror , summeque delectat , dum et meum apud alios invenio spiritum .", + "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_931", + "psc_text": "non modo ore temerario loqui audebit de unigenito Deo, verum etiam corde impio cogitare; Apostolum ita de Spiritu sancto ad Corinthios scribentem credidisse cognoscat: Nobis autem revelavit Deus per Spiritum suum. Spiritus enim omnia scrutatur, et alta Dei. Quis enim scit hominum quae sunt hominis, quae in ipso, nisi spiritus qui in ipso est? Ita et quae in Deo sunt nemo novit, nisi Spiritus Dei (I Cor. II, 10, 11) . Sed haec inania corporalium rerum exempla spernentes, Deum de Deo, et Spiritum de Spiritu, virtutibus suis potius, quam terrenis conditionibus aestimemus. Aestimemus autem, non sensu nostro, sed professione divina: et credamus ei qui ait, Qui me vidit, vidit et Patrem (Joan. XIV, 9) . Nec ignoremus eum qui dixit, Vel operibus meis credite, quia Pater in me, et ego in Patre (Joan. X, 38) . Nec ignoremus eum, qui locutus est, 312 Ego et Pater unum sumus (Ibid. 30)", + "candidate_score": 0.63382, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_48_50", + "bdc_text": "ita in lucem prodiisset : Non tot scommatis , dicteriis et sannis veritas tam multis facta fuisset exosa . Eo ferme Bernę ventum erat , ut si quis non proscinderet tum magistratum tum Immontanos tum et papismum turpissimis ridiculosissimisque , is non videbatur contionari .", + "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_962", + "psc_text": "ut secundum desideria sua coacervet sibi magistros, relegat: exsilio nostro laetantes et exsultantes in Domino, constitisse in nobis plenitudinem apostolicae prophetiae. 5. Quam caute se gesserit superioribus libris. Solemnes Arianorum calumniae in Catholicos. --Superioribus igitur libellis sincerae, ut arbitror, fidei et incontaminatae veritatis professionem tenentes, quamquam secundum humanae naturae consuetudinem nullus sermo non sit obnoxius contradictioni, eam tamen nos arbitror totius responsionis nostrae moderatos esse rationem, ut contradicere quisquam nisi cum impietatis professione non possit. Eorum enim dictorum, quae secundum falsiloquii sui artem ex Evangeliis haeretici praesumunt, ita demonstrata veritas est, ut jam in contradictione ignorantiam 324 excusare non liceat, sed irreligiositatem necesse sit confiteri. Eam quoque nunc, secundum sancti Spiritus donum, temperavimus totius fidei demonstrationem, ut ne quid ementiri saltem adversum nos criminis possent. Solent enim ita de nobis implere aures ignorantium, ut nos asserant negare nativitatem, cum unitatem divinitatis praedicamus: et dicant solitarium a nobis per hoc, Ego", + "candidate_score": 0.627671, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_17", + "bdc_text": "Vellem ego primam haberet auctoritatem coram magistratu et plebe .", + "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_267", + "psc_text": "In potestate Dei vir locutus est: in effectu Dei Deus praestitit. Ita se Deum et loquendo et faciendo significat. Viri deinde de conspectis tribus duo abeunt: sed qui residet, et Dominus et Deus est. Neque solum Dominus et Deus est, sed et judex est. Stans enim ante Dominum Abraham dixit, Nullo modo tu facies hoc verbum, occidere justum cum impio, et erit justus sicut impius. Nequaquam, qui judicas omnem terram, facies hoc judicium (Gen. XVIII, 25) . Toto igitur sermone suo Abraham fidem, ob quam justificatus est, docet, Dominum suum ex tribus agnitum, et solum adoratum, et Dominum confessus et judicem. 28. Unum ex tribus, non tres in uno Abraham adorat. Discrimen inter visum Lot, et visum Abrahae. --Ac ne forte existimes in unius confessione, trium omnium virorum, qui simul videbantur, honorem contineri; contuere quid conspectis duobus qui discesserant Lot dixerit: Et ut vidit Lot, exsurrexit obviam illis, et adoravit", + "candidate_score": 0.620251, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_49", + "bdc_text": "Non tot scommatis , dicteriis et sannis veritas tam multis facta fuisset exosa .", + "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_48", + "psc_text": "non sui nominis: ut per id non relinqueretur impietatis calumnia, cum Dei veri ex Deo vero divinitatem, secundum et nomen et nativitatem et naturam et potestatem, ipsa quoque Dominus Jesus Christus nativae veritatis suae protestatione docuisset. 28. Octavus liber. --Octavus jam vero liber, duobus superioribus 18 libris de Dei filio et Deo vero multum ad credentium fidem proficientibus, totus in unius Dei demonstratione detentus est; non auferens filio Dei nativitatem, sed neque per eam duum deorum divinitatem introducens. Ac primum quibus modis haeretici veritatem Dei patris et Dei filii, quia negare non possent, tamen eludere niterentur, edocuit; dissolvens ineptas eorum et ridiculas occasiones, quibus per id quod dictum est: Multitudinis autem credentium erat anima et cor unum (Act. IV, 32) ; et rursum: Qui plantat autem, et qui rigat, unum sunt (I Cor. III, 8) ; et iterum: Non pro his autem tantum rogo, sed et pro iis qui credituri", + "candidate_score": 0.602487, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 5, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore", + "max_score": 0.701225, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70_72", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. . Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. . Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . :", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_803", + "psc_text": "Dominum videbat in carne, et Dominum audiebat per carnem, sicut audistis, cum Epistola ad Hebraeos legeretur, quasi per velum (Hebr. X, 20). Nullum erit velum, quando videbimus facie ad faciem. Maria ergo sedebat, hoc est vacabat, et audiebat, et laudabat: Martha vero circa plurimum ministerium occupata erat. Et dicit ei Dominus, Martha, Martha, circa multa es occupata: porro unum est necessarium (Luc. X, 38, 42) . Unum verum: multa non erunt necessaria. Antequam perveniamus ad unum, multis indigemus. Unum nos extendat, ne multa distendant et abrumpant ab uno. Ipsum unum dixit apostolus Paulus, quia nondum perceperat. Ego, inquit, non me arbitror apprehendisse. Unum autem, quae retro oblitus, in ea quae ante sunt extentus. Non distentus, sed extentus. Unum enim extendit, non distendit. Multa distendunt, unum extendit. Et quamdiu extendit? Quamdiu hic sumus. Cum venerimus, colligit, non extendit. Unum autem, quae retro oblitus, in ea quae ante sunt extentus, secundum intentionem.", + "candidate_score": 0.701225, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_71_73", + "bdc_text": "Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. . Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . : Nescio cogitabundus excogitare , quo pacto catechismumin der Vorlage cathecismus .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_803", + "psc_text": "Dominum videbat in carne, et Dominum audiebat per carnem, sicut audistis, cum Epistola ad Hebraeos legeretur, quasi per velum (Hebr. X, 20). Nullum erit velum, quando videbimus facie ad faciem. Maria ergo sedebat, hoc est vacabat, et audiebat, et laudabat: Martha vero circa plurimum ministerium occupata erat. Et dicit ei Dominus, Martha, Martha, circa multa es occupata: porro unum est necessarium (Luc. X, 38, 42) . Unum verum: multa non erunt necessaria. Antequam perveniamus ad unum, multis indigemus. Unum nos extendat, ne multa distendant et abrumpant ab uno. Ipsum unum dixit apostolus Paulus, quia nondum perceperat. Ego, inquit, non me arbitror apprehendisse. Unum autem, quae retro oblitus, in ea quae ante sunt extentus. Non distentus, sed extentus. Unum enim extendit, non distendit. Multa distendunt, unum extendit. Et quamdiu extendit? Quamdiu hic sumus. Cum venerimus, colligit, non extendit. Unum autem, quae retro oblitus, in ea quae ante sunt extentus, secundum intentionem.", + "candidate_score": 0.683173, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_57_59", + "bdc_text": "Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum . Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius . Acervatim fratres emunt apud nos , quae a te prodeunt .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_274", + "psc_text": "non habemus, nos ipsos seducimus, et veritas in nobis non est. Si autem confessi fuerimus peccata nostra, » dixit, « fidelis est et justus, qui dimittat nobis peccata et mundet nos ab omni iniquitate. Haec scripsi vobis, ut non peccetis: et si quis peccaverit, advocatum habemus apud Patrem, Jesum Christum justum; et ipse est exoratio peccatorum nostrorum » (I Joan. I, 8-II, 2). Si haberes causam apud aliquem judicem agendam, et instrueres advocatum, esses susceptus ab advocato, ageret causam tuam sicut posset; et si non illam finisset, et audires illum judicem venturum; quantum gauderes, quia ipse potuit esse judex tuus, qui fuit paulo ante advocatus tuus? Et modo ipse pro nobis orat, ipse pro nobis interpellat. Advocatum eum habemus, et judicem timeamus? Imo quia advocatum praemisimus securi, judicem venturum speremus. CAPUT VI. 6. De Spiritu sancto. Sic accipi debet Spiritus sanctus, ut non credatur minor quam Filius, et minor quam", + "candidate_score": 0.674876, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_75_77", + "bdc_text": "Videmus eos palam neglegi , utcunque exhortemur ad piam sanctamque educationem , nec scio , ut apud vos hec sint instituteAußer Leo Juds sehr summarischem Wandkatechismus von 1525 gab es in Zürich um diese Zeit noch keinen Katechismus . Die sonnt ägliche Nachmittagspredigt als Unterricht für die Jugend auf dem Lande wurde im Oktober 1532 eingeführt ( AZürcherRef 1899 , S. 831 ) , Juds «Größerer Katechismus » erschien erst 1534 ( s . die Einführung von Oskar Farner , in :", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_1009", + "psc_text": "cur die quinquagesimo post Pascha missus sit. Quoniam sanctam solemnitatem celebramus diei tam sanctae, ut hodie venerit ipse Spiritus sanctus, admonet nos tam festiva et grata solemnitas, de ipso dono Dei, gratia Dei, et abundantia misericordiae ejus in nos, id est de ipso Spiritu sancto aliquid loqui. In schola Domini condiscipulis loquimur. Magistrum enim habemus unum, in quo omnes sumus unum: qui nos, ne forte de magisterio superbire audeamus, admonuit, et ait, Nolite vocari ab hominibus Rabbi; unus est enim magister vester Christus (Matth. XXIII, 8) . Sub hoc ergo magistro, cujus cathedra coelum est, quia erudiendi sumus Litteris ejus, advertite pauca quae dicam, donante ipso qui jubet ut dicam. Qui nostis, recolite; qui ignorabatis, accipite. Saepe movet animum pie curiosum, si tamen admittatur humana fragilitas et infirmitas talia perscrutari. Imo admittitur. Non enim quod in Scripturis sanctis tegitur, ideo clausum est ut negetur, et non potius ut pulsanti aperiatur,", + "candidate_score": 0.667184, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_71", + "bdc_text": "Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_803", + "psc_text": "Dominum videbat in carne, et Dominum audiebat per carnem, sicut audistis, cum Epistola ad Hebraeos legeretur, quasi per velum (Hebr. X, 20). Nullum erit velum, quando videbimus facie ad faciem. Maria ergo sedebat, hoc est vacabat, et audiebat, et laudabat: Martha vero circa plurimum ministerium occupata erat. Et dicit ei Dominus, Martha, Martha, circa multa es occupata: porro unum est necessarium (Luc. X, 38, 42) . Unum verum: multa non erunt necessaria. Antequam perveniamus ad unum, multis indigemus. Unum nos extendat, ne multa distendant et abrumpant ab uno. Ipsum unum dixit apostolus Paulus, quia nondum perceperat. Ego, inquit, non me arbitror apprehendisse. Unum autem, quae retro oblitus, in ea quae ante sunt extentus. Non distentus, sed extentus. Unum enim extendit, non distendit. Multa distendunt, unum extendit. Et quamdiu extendit? Quamdiu hic sumus. Cum venerimus, colligit, non extendit. Unum autem, quae retro oblitus, in ea quae ante sunt extentus, secundum intentionem.", + "candidate_score": 0.663127, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_57", + "bdc_text": "Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_275", + "psc_text": "qui fuit paulo ante advocatus tuus? Et modo ipse pro nobis orat, ipse pro nobis interpellat. Advocatum eum habemus, et judicem timeamus? Imo quia advocatum praemisimus securi, judicem venturum speremus. CAPUT VI. 6. De Spiritu sancto. Sic accipi debet Spiritus sanctus, ut non credatur minor quam Filius, et minor quam Pater. Transitum est in Symbolo quod pertinet ad Jesum Christum Filium Dei unicum, Dominum nostrum: sequitur, Et in Spiritum sanctum, ut compleatur Trinitas, Pater et Filius et Spiritus sanctus. Et de Filio multa sunt dicta, quia Filius suscepit hominem, Filius Verbum caro factum est, non Pater, non Spiritus sanctus: sed carnem Filii tota Trinitas fecit. Inseparabilia enim sunt opera Trinitatis. Sic ergo accipite Spiritum sanctum, ut non credatis minorem esse quam Filium, et minorem esse quam Patrem. Pater enim et Filius et Spiritus sanctus tota Trinitas unus Deus. Nihil ibi distat, nihil varium, nihil defectivum, nihil alteri contrarium; aequale semper,", + "candidate_score": 0.66071, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_75", + "bdc_text": "Videmus eos palam neglegi , utcunque exhortemur ad piam sanctamque educationem , nec scio , ut apud vos hec sint instituteAußer Leo Juds sehr summarischem Wandkatechismus von 1525 gab es in Zürich um diese Zeit noch keinen Katechismus .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_1009", + "psc_text": "cur die quinquagesimo post Pascha missus sit. Quoniam sanctam solemnitatem celebramus diei tam sanctae, ut hodie venerit ipse Spiritus sanctus, admonet nos tam festiva et grata solemnitas, de ipso dono Dei, gratia Dei, et abundantia misericordiae ejus in nos, id est de ipso Spiritu sancto aliquid loqui. In schola Domini condiscipulis loquimur. Magistrum enim habemus unum, in quo omnes sumus unum: qui nos, ne forte de magisterio superbire audeamus, admonuit, et ait, Nolite vocari ab hominibus Rabbi; unus est enim magister vester Christus (Matth. XXIII, 8) . Sub hoc ergo magistro, cujus cathedra coelum est, quia erudiendi sumus Litteris ejus, advertite pauca quae dicam, donante ipso qui jubet ut dicam. Qui nostis, recolite; qui ignorabatis, accipite. Saepe movet animum pie curiosum, si tamen admittatur humana fragilitas et infirmitas talia perscrutari. Imo admittitur. Non enim quod in Scripturis sanctis tegitur, ideo clausum est ut negetur, et non potius ut pulsanti aperiatur,", + "candidate_score": 0.658107, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_26", + "bdc_text": "Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_1000", + "psc_text": "clamamus, Abba, Pater (Rom. VIII, 15) . Proinde veraciter sapimus, ideo linguis omnium gentium demonstrasse illo tempore praesentiam suam Spiritum sanctum, ut etiam hoc tempore, quo se non ita demonstrat, non eum intelligatur habere, quamvis sacramento Baptismi imbuatur, quisquis ab unitate omnium gentium separatur. Et ne putaretur consequens esse ut quisquis Baptismum Trinitatis habuerit, habeat etiam Spiritum sanctum; propterea etiam in ipsa unitate facta est tanta distinctio, ut inveniamus quosdam baptizatos Spiritum sanctum postea meruisse, cum ad illos in Samariam venissent Apostoli, quibus absentibus fuerant baptizati (Act. VIII, 14-17): alios autem, quod singulare occurrit exemplum, eum ante Baptismum percepisse; sicut loquente Petro, Cornelio et eis qui cum illo erant, superna potestate concessum est, cui homo contradicere nihil potest (Id. X, 44-48). Super alios mox baptizatos advenit; sicut super illum spadonem, cui Philippus ex propheta Isaia evangelizaverat Christum (Id. VIII, 26-39). Super alios per manuum impositionem Apostolorum, sicut maxime plurimos. Super", + "candidate_score": 0.65521, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_71", + "bdc_text": "Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_1030", + "psc_text": "bona omnia opera nostra, sicut insinuata est Dei quies post omnia bona opera sua. Fecit enim Deus omnia, et ecce omnia bona valde. Et requievit Deus in die septima ab omnibus operibus suis quae fecit (Gen. I-II, 3) . Requiescere vis et tu? Fac primo opera bona valde. Sic data est Judaeis observatio sabbati carnaliter, sicut caetera, significantibus sacramentis. Vacatio enim quaedam imperata est: vacatio illa quod significat, tu age. Vacatio enim spiritualis, tranquillitas est cordis: tranquillitas autem cordis provenit de serenitate bonae conscientiae. Ergo ille vere observat sabbatum, qui non peccat. Ita enim praecipitur illis, quibus observandum sabbatum praecipitur: Omne opus servile non facietis (Levit. XXIII, 7) . Omnis qui facit peccatum, servus est peccati (Joan. VIII, 34) . Septenarius ergo numerus dicatus est Spiritui sancto, sicut denarius legi. Haec et Isaias propheta insinuat hoc in loco, ubi dicit: Implebit eum Spiritus sapientiae et intellectus (numera), consilii et fortitudinis,", + "candidate_score": 0.645262, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_26_28", + "bdc_text": "Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ; Köhler , ZL II 281. . Reperit Augustae saducęorum Vgl. Mt 22 , 23ff ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_1000", + "psc_text": "clamamus, Abba, Pater (Rom. VIII, 15) . Proinde veraciter sapimus, ideo linguis omnium gentium demonstrasse illo tempore praesentiam suam Spiritum sanctum, ut etiam hoc tempore, quo se non ita demonstrat, non eum intelligatur habere, quamvis sacramento Baptismi imbuatur, quisquis ab unitate omnium gentium separatur. Et ne putaretur consequens esse ut quisquis Baptismum Trinitatis habuerit, habeat etiam Spiritum sanctum; propterea etiam in ipsa unitate facta est tanta distinctio, ut inveniamus quosdam baptizatos Spiritum sanctum postea meruisse, cum ad illos in Samariam venissent Apostoli, quibus absentibus fuerant baptizati (Act. VIII, 14-17): alios autem, quod singulare occurrit exemplum, eum ante Baptismum percepisse; sicut loquente Petro, Cornelio et eis qui cum illo erant, superna potestate concessum est, cui homo contradicere nihil potest (Id. X, 44-48). Super alios mox baptizatos advenit; sicut super illum spadonem, cui Philippus ex propheta Isaia evangelizaverat Christum (Id. VIII, 26-39). Super alios per manuum impositionem Apostolorum, sicut maxime plurimos. Super", + "candidate_score": 0.637631, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_18", + "bdc_text": "Quam vix recuperabit , quantumvis alium nunc agat pro contionibus .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_550", + "psc_text": "petit (Matth. V, 42). Sed tantum accipe, quantum dedisti. Non ploret cui dedisti: nam beneficium perdidisti. Et si hoc ipsum quod datum est, vel quod accepit exigitur, forte ad manum nondum habet: pertulisti petentem, exspecta non habentem: cum habuerit, reddet tibi. Noli facere angustias ei, cujus angustias relaxasti. Ecce tu dedisti, et exigis: sed non habet unde reddat; cum habuerit, reddet tibi. Noli clamare et dicere: Numquid fenus quaero? Tantum peto, quantum dedi: quod dedi, hoc accipiam. Bene facis, sed nondum habet. Non es fenerator, et vis cui praestitisti, ut quaerat feneratorem, ut tibi reddat. Si propterea fenus non exigis, ne te feneratorem patiatur; quare vis ut propter te alium feneratorem patiatur? Premis, suffocas: etsi tantum exigis, quantum dedisti; suffocando tamen et angustias faciendo, non beneficium dedisti, sed potius majores angustias intulisti. Sed forte dicis: Habet unde reddat: habet domum, vendat; habet possessionem, vendat. Quando a te petivit, ideo petivit", + "candidate_score": 0.629741, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_92_94", + "bdc_text": "optime valet nobis omnibus commendatissimus . Cuius matremAnna Zwingli , geb. Reinhart . salutabis , Pellicanum , Leonem , Carolstadium et alios .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_277", + "psc_text": "Nos, quasi ecce qui hic sumus, qui me modo audistis. Quotquot hic sumus, Deo propitio, Christiani fideles in hac ecclesia, id est, in ista civitate, quotquot sunt in ista regione, quotquot sunt in ista provincia, quotquot sunt et trans mare, quotquot sunt et in toto orbe terrarum: quoniam a solis ortu usque ad occasum laudatur nomen Domini (Psal. CXII, 3). Sic se habet Ecclesia catholica mater nostra vera, vera illius sponsi conjux. Honoremus eam, quia tanti Domini matrona est. Et quid dicam? Magna est sponsi et singularis dignatio; meretricem invenit, virginem fecit. Quia meretrix fuit, non debet negare, ne obliviscatur misericordiam liberantis. Quomodo non erat meretrix, quando post idola et daemonia fornicabatur? Fornicatio cordis in omnibus fuit: in paucis carne, in omnibus corde. Et venit, et virginem fecit. Ecclesiam virginem fecit. In fide virgo est. In carne paucas habet virgines sanctimoniales: in fide omnes virgines debet habere et feminas, et", + "candidate_score": 0.626933, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_60", + "bdc_text": "Expectant item tanto etiam desiderio , quae Pellicanus parturitVgl .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_800", + "psc_text": "autem hominum sub tegmine alarum tuarum sperabunt. Interim sperabunt, quamdiu in via sunt. Filii autem hominum sub tegmine alarum tuarum sperabunt. Spe enim salvi facti sumus (Id. VIII, 24) . Hoc non pertinet ad homines et jumenta, sperare sub tegmine alarum Dei. Et ecce spes lactat nos, nutrit nos, confirmat nos, et in ista laboriosa vita consolatur nos; in ipsa spe cantamus Alleluia. Ecce spes quantum gaudium habet. Res ipsa quid erit? Quid erit quaeris? Audi quod sequitur: Inebriabuntur ab ubertate domus tuae (Psal. XXXV, 7-9) . Hujus rei spes est. Sitimus, esurimus, opus est ut satiemur: sed in via fames, in patria satietas. Quando satiabimur? Satiabor cum manifestata fuerit gloria tua (Psal. XVI, 15) . Modo autem gloria Dei nostri, gloria Christi nostri latet: et cum illo abscondita est et nostra. Sed cum Christus apparuerit vita vestra, tunc et vos cum illo apparebitis in gloria (Coloss. III, 4) .", + "candidate_score": 0.623452, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_94", + "bdc_text": "salutabis , Pellicanum , Leonem , Carolstadium et alios .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_810", + "psc_text": "bonum est (Psal. LXXII, 28) . Divitias hic quaeris: quomodo tibi deerunt omnia, quando illum habebis qui fecit omnia? Et ut verbis Apostoli te faciam securum, de illa vita hoc dixit: Ut sit Deus omnia in omnibus (I Cor. XV, 28) . SERMO CCLVI. In diebus Paschalibus, XXVII. De Alleluia. 1. Laudare Deum oportet vita et lingua. Concordia et securitas perfecta laudantium Deum non nisi in coelo. Quoniam placuit Domino Deo nostro, ut hic constituti praesentia corporali, etiam cum vestra Charitate illi cantaremus Alleluia, quod latine interpretatur, Laudate Dominum; laudemus Dominum, fratres, vita et lingua, corde et ore, vocibus et moribus. Sic enim sibi dici vult Deus Alleluia, ut non sit in laudante discordia. Concordent ergo prius in nobis ipsis lingua cum vita, os cum conscientia. Concordent, inquam, voces cum moribus, ne forte bonae voces testimonium dicant contra malos mores. O felix Alleluia in coelo, ubi templum Dei Angeli sunt!", + "candidate_score": 0.609112, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_93_95", + "bdc_text": "Cuius matremAnna Zwingli , geb. Reinhart . salutabis , Pellicanum , Leonem , Carolstadium et alios . [ Ohne Adresse. ]", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_99", + "psc_text": "In Anna. Audistis modo cum Evangelium legeretur, quod esset sancta prophetissa vidua octoginta et quatuor annorum, quae septem annis vixerat cum viro suo; frequentans templum Domini, serviens in orationibus nocte et die. Et ipsa vidua agnovit Christum. Vidit parvum, agnovit magnum. Et ipsa attestata est. Habes et in ista vitam vidualem. In Maria, virginalem (Luc. I et II). Eligat sibi quisque de istis tribus quam voluerit. Qui praeter istas esse voluerit, in membris Christi esse non disponit. Non dicant conjugatae: Nos ad Christum non pertinemus. Habuerunt maritos sanctae feminae. Non se extollant virgines. Quanto magnae sunt, humilient se in omnibus (Eccli. III, 20). Omnia exempla salutis proposita sunt ante oculos nostros. Nemo exorbitet. Nemo praeter uxorem: melius sine uxore. Si pudicitiam conjugalem quaeris; habes Susannam: si vidualem; habes Annam: si virginalem; habes Mariam. CAPUT III. 3. Deus nostri causa infans. Dominus Jesus homo esse voluit propter nos. Non vilescat misericordia:", + "candidate_score": 0.600575, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 6, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1", + "max_score": 0.699493, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_14_16", + "bdc_text": "Nam ut homines affectibus obnoxii sumus , vereor , ne gloriam ( quae domini est Vgl. u. a. 1 Chr 29 , 11f; Mt 6 , 13 . ) , quam apud tuos et nostros habeas , invideat . Sed sit et hoc meum carnis iudicium , perversum scilicet .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_452", + "psc_text": "6 carnem de zara esse y 18 se om. GΟπ, a. u. m2 V, in mg. m2 F et (ut 8. m3) A 19 uri PG urie L uriae cd. uxorem P (m expo m2) L 22 in om. CΧχ (R. u. E) 24 homines (e ex i m3) P 25 qui a 27 mala mihi X abundantia: non mouebor in aeternum, statim insolentiae huius poenam se subisse memorauit dicens: auertisti faciem tuam a me, et factus sum conturbatus, si ipse dominici generis auctor insolentiae excepit offensam, quanto magis nos ceteri peccatores, quibus nulla suffragetur praerogatiua meaitorum, insolentiae scopulum timere debemus, in quo naufragium sit bonorum, praesertim cum tantus uir nobis et magisterii F auctor sit et exempli, qui quasi palinodiam quandam ad repropitiandum dominum in posterioribus canendam putauit dicens:, domine, non est eialtatumexaltatum cor meum neque in altum elati sunt oculi mei et dominus a dextris meis, ne conmouear;", + "candidate_score": 0.699493, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_71_73", + "bdc_text": "Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. . Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . : Nescio cogitabundus excogitare , quo pacto catechismumin der Vorlage cathecismus .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1151", + "psc_text": "agat te sicut Mariam Jesidehumdesiderium sapientiae; hoc enim maius, hoc perfectius opus nec ministerii cumcura cognitionem uerbi caelestis auertat nec arguas eos et otiosos iudices, quos uideas studere sapientiae; hanc enim sibi cohabitantem Salomon ille pacificus adsciuit. § 86 nec Martha tamen in bono ministerio reprehenditur, B sed Maria, quod meliorem partem sibi elegerit, antefertur; Iesus enim multis abundat et multa largitur. et ideo sapientior quod principale aduertit elegit. denique apostoli optimum non putarunt relinquere dei uerbum et ministrare mensis. sed utrumque munus sapientiae; nam et Stephanus plenus sapientiae minister electus. et ideo qui ministrat doctori deferat et ministrantem doctor inuitet et prouocet; unum enim corpus ecclesiae, etsi diuersa membra: alterum c altero eget. non potest dicere ocuiusoculus manui: operam tuam nondesidero autiterumcaput pedibuaetauriculasenegarc esse de corpore; nam etsi alia principalia, tamen alia necessaria. sapientia in capite, actus in manibus; oculi enim sapientis in capite eius, quia ille uere sapit", + "candidate_score": 0.681193, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_46_48", + "bdc_text": "Zwischen diesem und dem vorher erwähnten Bullingerwer k «De prophetae officio» bestehen wichtige Zusammenhänge , u. a . wird bereits im Frühwerk Zwingli als Prophet gewürdigt , s. Büsser , De prophetae officio 252 . ita in lucem prodiisset :", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_25", + "psc_text": "(s pr. 8, u.) P et unus om. B 22 post euangelii add. Incipit euangelium a Incip prologus G inicium luce (in mg. m2) V LIBER PRIMVS. § 1 Quoniam inquit multi conati sunt ordinare 1265 1,1 narrationem rerum. pleraque nostrorum quemadmodum ueterum Iudaeorum paribus et generibus formantur et causis atque exemplorum similium pari usu exituque conueniunt principioque rerum et fine concordant. nam sicut multi in illo populo diuino infusi spiritu prophetarunt, alii autem prophetare se pollicebantur et professionem destituebant C mendacio — erant enim pseudoprophetae potius quam prophetae, sicut Ananias filius Azot, erat autem populi gratia discernere spiritus, ut cognosceret quos referre deberet in numerum prophetarum, quos autem quasi bonus nummularius inprobaret, in quibus materia magis corrupta sorderet quam ueri splendor luminis resultaret — sic et nunc in nouo testamento multi euangelia scribere conati sunt, quae boni nummularii non probarunt, unum autem tantummodo in quattuor libros D digestum ex", + "candidate_score": 0.676582, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_14", + "bdc_text": "Nam ut homines affectibus obnoxii sumus , vereor , ne gloriam ( quae domini est Vgl. u. a. 1 Chr 29 , 11f;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1601", + "psc_text": "populi gentilis expressit. § 5 et ideo pullus sedetur asinae. et bene: in E 19,30 quo nemo sedit, quia nullus antequam Christus nationum populos uocauit ad ecclesiam. denique secundum Marcum sic habes: quem nemo adhuc sedit hominum. adligatus autem perfidiae uinculis tenebatur, iniquo addictpsaddictus domino errore famulatus, sed dominatum sibi uindicare non poterat quem dominum fecerat non natura, sed culpa. et ideo cum dominus dicitur, unus agnoscitur — nam et multi dii et F - multi domini, sed generaliter — unus deus et unus dominus. itaque si non exprimitur dominus, definitur non iam per 1496 A adiunctionem personae, sed per uniuersitatem naturae. § 6 Marcus autem induxit ligatum ante ianuam, quia extra Christum quicumque est foris est in uia, qui autem in Christo est foris non est. in transitu addidit, ubi nullius certa possessio, non praesepe, non alimenta, non stabulum. misera seruitus, cui uagum ius est; plures enim dominos habet", + "candidate_score": 0.676046, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_49_51", + "bdc_text": "Non tot scommatis , dicteriis et sannis veritas tam multis facta fuisset exosa . Eo ferme Bernę ventum erat , ut si quis non proscinderet tum magistratum tum Immontanos tum et papismum turpissimis ridiculosissimisque , is non videbatur contionari . Immo pro contione dicebatur eos esse pseudoprophetas , qui praedicarent evangelium , id est «Sic deus dilexit mundum » [ Joh 3 , 16 ] , et non tam dire inveherentur in omnes .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_796", + "psc_text": "regnum caelorum adnuntiauit in psalmis, terram repromissionis in Iesu Naue manifestissime declarauit — § 95 haec omnia cum Iohannis quoque congruunt testimonio — sed tamen tyrannicis mundi istius potestatibus, quominus lucem dominicae resurrectionis effunderet, inclusa cohibetur. mittit ergo discipulos ad Christum suos Iohannes, ut supplementum B scientiae consequantur, quia plenitudo legis est Christus, ut quoniam nutant plerumque dicta sine factis et fides plenior gestorum 2 Ioh. 1, 29 7 cf. lib. II s. 63 11 Uerg. Aen. VI 598 14 Exod. 13, 21; 14, 21 15 Exod. 12, 3 Bqq. 16 Exod. 17, 6 17 Lenit. 25, 10; Ps. 21, 31 sq. 18 Ios. 9, 30 (24) 23 Rom. 10, 4 2 tollit.. P peccatum BCFO 4 ei (i in ras.) P diuinaui P 5 post igitur add. non cadit BCX tali propheta BX 11 fortis PL foris BFO et (-es m2) rc coherceret PL 14 baptismatis (s pr. 8.", + "candidate_score": 0.675771, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70_72", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. . Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. . Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . :", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1151", + "psc_text": "agat te sicut Mariam Jesidehumdesiderium sapientiae; hoc enim maius, hoc perfectius opus nec ministerii cumcura cognitionem uerbi caelestis auertat nec arguas eos et otiosos iudices, quos uideas studere sapientiae; hanc enim sibi cohabitantem Salomon ille pacificus adsciuit. § 86 nec Martha tamen in bono ministerio reprehenditur, B sed Maria, quod meliorem partem sibi elegerit, antefertur; Iesus enim multis abundat et multa largitur. et ideo sapientior quod principale aduertit elegit. denique apostoli optimum non putarunt relinquere dei uerbum et ministrare mensis. sed utrumque munus sapientiae; nam et Stephanus plenus sapientiae minister electus. et ideo qui ministrat doctori deferat et ministrantem doctor inuitet et prouocet; unum enim corpus ecclesiae, etsi diuersa membra: alterum c altero eget. non potest dicere ocuiusoculus manui: operam tuam nondesidero autiterumcaput pedibuaetauriculasenegarc esse de corpore; nam etsi alia principalia, tamen alia necessaria. sapientia in capite, actus in manibus; oculi enim sapientis in capite eius, quia ille uere sapit", + "candidate_score": 0.675042, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_69_71", + "bdc_text": "Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 . et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. . Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1151", + "psc_text": "agat te sicut Mariam Jesidehumdesiderium sapientiae; hoc enim maius, hoc perfectius opus nec ministerii cumcura cognitionem uerbi caelestis auertat nec arguas eos et otiosos iudices, quos uideas studere sapientiae; hanc enim sibi cohabitantem Salomon ille pacificus adsciuit. § 86 nec Martha tamen in bono ministerio reprehenditur, B sed Maria, quod meliorem partem sibi elegerit, antefertur; Iesus enim multis abundat et multa largitur. et ideo sapientior quod principale aduertit elegit. denique apostoli optimum non putarunt relinquere dei uerbum et ministrare mensis. sed utrumque munus sapientiae; nam et Stephanus plenus sapientiae minister electus. et ideo qui ministrat doctori deferat et ministrantem doctor inuitet et prouocet; unum enim corpus ecclesiae, etsi diuersa membra: alterum c altero eget. non potest dicere ocuiusoculus manui: operam tuam nondesidero autiterumcaput pedibuaetauriculasenegarc esse de corpore; nam etsi alia principalia, tamen alia necessaria. sapientia in capite, actus in manibus; oculi enim sapientis in capite eius, quia ille uere sapit", + "candidate_score": 0.674858, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_47_49", + "bdc_text": "wird bereits im Frühwerk Zwingli als Prophet gewürdigt , s. Büsser , De prophetae officio 252 . ita in lucem prodiisset : Non tot scommatis , dicteriis et sannis veritas tam multis facta fuisset exosa .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_25", + "psc_text": "(s pr. 8, u.) P et unus om. B 22 post euangelii add. Incipit euangelium a Incip prologus G inicium luce (in mg. m2) V LIBER PRIMVS. § 1 Quoniam inquit multi conati sunt ordinare 1265 1,1 narrationem rerum. pleraque nostrorum quemadmodum ueterum Iudaeorum paribus et generibus formantur et causis atque exemplorum similium pari usu exituque conueniunt principioque rerum et fine concordant. nam sicut multi in illo populo diuino infusi spiritu prophetarunt, alii autem prophetare se pollicebantur et professionem destituebant C mendacio — erant enim pseudoprophetae potius quam prophetae, sicut Ananias filius Azot, erat autem populi gratia discernere spiritus, ut cognosceret quos referre deberet in numerum prophetarum, quos autem quasi bonus nummularius inprobaret, in quibus materia magis corrupta sorderet quam ueri splendor luminis resultaret — sic et nunc in nouo testamento multi euangelia scribere conati sunt, quae boni nummularii non probarunt, unum autem tantummodo in quattuor libros D digestum ex", + "candidate_score": 0.669284, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_14", + "bdc_text": "Nam ut homines affectibus obnoxii sumus , vereor , ne gloriam ( quae domini est Vgl. u. a. 1 Chr 29 , 11f;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1535", + "psc_text": "affectu* P affectum X (m cras. Y) in ante mysterio om. X 21 gestiebunt (a 8. u m3) P 22 supplicauerunt X 23 ut.riusque P ut prius quae L § 61 Nunc distantiam intende uerborum. ubi ad se infantes accedere iubet, ut eos uel precatione uel manuum inpositione B benediceret, pueros adpellat, ubi praecipit non scandalizandos. pusillos appellat; non enim scandalizantur qui tanguntur a Christo, non labuntur qui Christo propinquant, sed labuntur illi quos pusillos non aetatis exiguitas, sed uirtutis pusillitas fecit. simul etiam docet infirmos non esse temtandos, ne in nos eorum delicta uortantur quorum preces ad dominum, etsi ipsi uirtutum meritis infirmi sint, angelorum tamen patrociniis C euehuntur. nemo ergo inrideat pauperem, quia exacerbat illum qui fecit eum; nemo temtet inualidum, ne angelos laedat; nemo praecipitet infirmum, ne soluat beneficium redemtolis. § 62 et ideo dixit: uae huic mundo ab scandalis, quia crucem domini plerique scandalum iudicarunt, cum", + "candidate_score": 0.666572, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_56", + "bdc_text": "Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1056", + "psc_text": "s. u.) J* 19 magnitudinem FO et (en)) AV 20 quem -Y 21 praeseptmn (o s. ae Mt3) A proseptum cet. placuit (i s. M.) A 22 nubs J. nubis BF nubes 0 (e ex i) cet. umbrauit y 24 affectibus (ua s. ibus m3) P quae (e s. !<.) A operta (o in ras. litt. com) J. loco comperta est πχ lο̣c̣ο̣ coinpertaestloco F 25euangclio A obumbrabit ΕγπΤ obumbrauit cet. obumbrabit tibi. cuius profectus ostenditur audita. dei uoce dicentis: hic est filius meus dilectus, ipsum audite, hoc est: § 20 9,35 non Helias filius, non Moyses filius, sed hic est filius, quem solum uidetis; recesserant enim illi, ubi coepit dominus designari. uides hanc non solum incipientium, sed etiam B perfectorum, immo etiam caelestium fidem esse perfectam filium dei scire. sed quoniam haec iam supra diximus, cognosce nubem istam non fumigantium esse montium nebuloso umore concretam et coacti aeris caliginem", + "candidate_score": 0.660683, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_14", + "bdc_text": "Nam ut homines affectibus obnoxii sumus , vereor , ne gloriam ( quae domini est Vgl. u. a. 1 Chr 29 , 11f;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_453", + "psc_text": "debemus, in quo naufragium sit bonorum, praesertim cum tantus uir nobis et magisterii F auctor sit et exempli, qui quasi palinodiam quandam ad repropitiandum dominum in posterioribus canendam putauit dicens:, domine, non est eialtatumexaltatum cor meum neque in altum elati sunt oculi mei et dominus a dextris meis, ne conmouear; sciuit enim, quando se sibi credidit, esse se lapsum. denique nihil aliud esse in homine designauit nisi quia deum nouit; sic enim habes: quid est homo quod 1328 A innotuisti ei aut filius hominis quia conputas eum? si ergo Dauid insolentiam damnat, humilitatem induit, recte in historia uxoris Uri magisterium istud adfectandae humilitatis adsciscjturadsciscitur. § 38 et tamen si ex ea natus est ille pacificus Salomon, uideamus ne forte mysterium sit, quod sublato eo de medio qui ante coniugio suo plebem gentium uindicabat alii ecclesia uiro nupserit, uero Dauid. Dauid enim uocatus est Christus, in parentis nomen adscitus iuxta quod", + "candidate_score": 0.660064, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_71", + "bdc_text": "Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1151", + "psc_text": "agat te sicut Mariam Jesidehumdesiderium sapientiae; hoc enim maius, hoc perfectius opus nec ministerii cumcura cognitionem uerbi caelestis auertat nec arguas eos et otiosos iudices, quos uideas studere sapientiae; hanc enim sibi cohabitantem Salomon ille pacificus adsciuit. § 86 nec Martha tamen in bono ministerio reprehenditur, B sed Maria, quod meliorem partem sibi elegerit, antefertur; Iesus enim multis abundat et multa largitur. et ideo sapientior quod principale aduertit elegit. denique apostoli optimum non putarunt relinquere dei uerbum et ministrare mensis. sed utrumque munus sapientiae; nam et Stephanus plenus sapientiae minister electus. et ideo qui ministrat doctori deferat et ministrantem doctor inuitet et prouocet; unum enim corpus ecclesiae, etsi diuersa membra: alterum c altero eget. non potest dicere ocuiusoculus manui: operam tuam nondesidero autiterumcaput pedibuaetauriculasenegarc esse de corpore; nam etsi alia principalia, tamen alia necessaria. sapientia in capite, actus in manibus; oculi enim sapientis in capite eius, quia ille uere sapit", + "candidate_score": 0.658151, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_17_19", + "bdc_text": "Vellem ego primam haberet auctoritatem coram magistratu et plebe . Quam vix recuperabit , quantumvis alium nunc agat pro contionibus . Ubi enim summa docet lenitate , qui in eum exacerbati sunt , hypocrisim ęstimant , ubi acerbiora miscuerit , veterem aiunt nondum deseruisse pellem .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1112", + "psc_text": "eius sublatum est - humilis inquam domini praeceptum discipuli eius humilitatis officiis exsequuntur; eos enim misit ad seminandam fidem, qui non cogerent, sed docerent nec D uim potestatis exsererent, sed doctrinam humilitatis adtollerent quo loco humilitati putauit etiam patientiam copulandam, quia ipse quoque iuxta testimonium Petri, cum malediceretur, non remaledixit, cum percuteretur, non repercussit. hoc est ergo dicere: imitatores mei estote, ultionis studia deponite, insolentias uerberantum non iniunaeiniuriae relatione, sed magnanimitate patientiae uerberate. nemo ipse debet quod in alio reprehendit imitari; crauioragrauiora contumacibus mansuetudo E uulnera. refert. hoc pugno repercussit dominus uerberantem dicendo: qui te percutit in maxilla, praebe ei et alteram. fit enim ut iudicio suo ipse se damnet et quodam 5 Matth. 10, 10 8 Esai. 53, 8 14 1 Petr. 2, 23 16 Philipp. 3,17 21 Matth. 5, 39 3 supra pt'.] super χ 5 tollere iubentur P (re s. M.) L sic et mattheus scribsit (matheus", + "candidate_score": 0.657595, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_14", + "bdc_text": "Nam ut homines affectibus obnoxii sumus , vereor , ne gloriam ( quae domini est Vgl. u. a. 1 Chr 29 , 11f;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_452", + "psc_text": "6 carnem de zara esse y 18 se om. GΟπ, a. u. m2 V, in mg. m2 F et (ut 8. m3) A 19 uri PG urie L uriae cd. uxorem P (m expo m2) L 22 in om. CΧχ (R. u. E) 24 homines (e ex i m3) P 25 qui a 27 mala mihi X abundantia: non mouebor in aeternum, statim insolentiae huius poenam se subisse memorauit dicens: auertisti faciem tuam a me, et factus sum conturbatus, si ipse dominici generis auctor insolentiae excepit offensam, quanto magis nos ceteri peccatores, quibus nulla suffragetur praerogatiua meaitorum, insolentiae scopulum timere debemus, in quo naufragium sit bonorum, praesertim cum tantus uir nobis et magisterii F auctor sit et exempli, qui quasi palinodiam quandam ad repropitiandum dominum in posterioribus canendam putauit dicens:, domine, non est eialtatumexaltatum cor meum neque in altum elati sunt oculi mei et dominus a dextris meis, ne conmouear;", + "candidate_score": 0.657221, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_46_48", + "bdc_text": "Zwischen diesem und dem vorher erwähnten Bullingerwer k «De prophetae officio» bestehen wichtige Zusammenhänge , u. a . wird bereits im Frühwerk Zwingli als Prophet gewürdigt , s. Büsser , De prophetae officio 252 . ita in lucem prodiisset :", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_26", + "psc_text": "cognosceret quos referre deberet in numerum prophetarum, quos autem quasi bonus nummularius inprobaret, in quibus materia magis corrupta sorderet quam ueri splendor luminis resultaret — sic et nunc in nouo testamento multi euangelia scribere conati sunt, quae boni nummularii non probarunt, unum autem tantummodo in quattuor libros D digestum ex omnibus arbitrati sunt eligendum. § 2 et aliud quidem fertur euangelium, quod duodecim scripsisse dicuntur. ausus etiam Basilides euangelium scribere, quod dicitur secundum Basilidem. fertur etiam aliud euangelium, quod scribitur 6 sqq. Origenes hom. in Lucam I (XIII 1801 sqq. M.) 10 Hier. 35 (28), 1 11 Dent 18, 21 sqq. 16 cf. enarr. pa. 40 s. 38 2 inquitj quidem OKV, om. F 3 plerique αγ et (i ex e) T 5 exemplorum (em 8. u.) P uisu E et (8. 1 orau) T 6 sicuti B 7 prophetauerunt LX prophetarum G autcm] etiam se (om. deinde se) B", + "candidate_score": 0.656041, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_73_75", + "bdc_text": "Nescio cogitabundus excogitare , quo pacto catechismumin der Vorlage cathecismus . iuventuti urbis nostrę instituamusZum Katechismusunterricht in Bern s. Guggisberg 164f. . Videmus eos palam neglegi , utcunque exhortemur ad piam sanctamque educationem , nec scio , ut apud vos hec sint instituteAußer Leo Juds sehr summarischem Wandkatechismus von 1525 gab es in Zürich um diese Zeit noch keinen Katechismus .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1733", + "psc_text": "eoque se dominus proponit imitandum. egebamus omnium, ipse nullo, et tamen praebuit se humilitatis auctorem, cum discipulis ministraret. quod utique faciebat non studio utilitatis, sed exercitatione uirtutis. § 52 Petrus autem etsi 22,34 spiritu promtus, corporis tamen adhuc infirmus adfectu denuntiatur dominum negaturus; neque enim poterat diuinae constantiam intentionis aequare. passio domini aemulos habet, D pares non habet. ita non reprehendo quod negauit, laudo quod 22,54-62 Beuitfleuit. aliud commune condicionis est, aliud speciale uirtutis. et ideo instruitur ad cauendum, non cogitur ad negandum. § 53 Qui [non] habet inquit sacculum tollat, similiter 22,36 et peram et qui non habet uendat tunicam suam 8 cf. Matth. 13, 15; Marc. 4, 12 4 Matth. 4, 19 sq. 7 Luc. 18, 28 14 Ps. 15, 2 1 ne in perditione aliqua ΡαΒCL et (perditionem aliquam) X impendio ne qua ϰ 2 excusatione P (-ni m2) aLX 4 qui ad P (ad e. u.", + "candidate_score": 0.655543, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_60_62", + "bdc_text": "Expectant item tanto etiam desiderio , quae Pellicanus parturitVgl . oben S. 46 , Anm. 17. . Megander noster nullorum annotationes aut spiritus legere dignatur .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_183", + "psc_text": "Elisabet, exsultauit infans in utero eius, et repleta est spiritu sancto. § 23 uide distinctionem singulorumque uerborum proprietates. uocem prior Elisabet audiuit, sed Iohannes prior gratiam sensit: illa naturae ordine audiuit, iste exsultauit ratione mysterii, illa Mariae iste domini sensit aduentum, femina mulieris et pignus pignoris, istae gratiam loquuntur, illi intus operantur pietatisque mystenummysterium maternis D adonuntur profectibus duplicique miraculo prophetant matres spiritu paruulorum. exsultauit infans, repleta mater est. non prius mater repleta quam filius, sed cum filius esset repletus spiritu sancto, repleuit et matrem. exsultauit Iohannes, exsultauit et Mariae spiritus. exsultante Iohanne repletur Elisabet, 12 Matth. 3, 13 1 quod PLX et m2 0, quo 0 ml cet. 2 eam s. u. P, om. LX C honorem (8. u. m2) deferre 0 exemplum deferre r 7 aenioribus honorem T 11 sq. baptisma PL 13 dominicae (e s. u.) P 17 iohannee (e ex i) m3 P, m2 FOV 20", + "candidate_score": 0.654418, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_87_89", + "bdc_text": "martii ante diluculum , cum insomnem ferme totam agerem noctem . Tuus Berch. H. Sępius scribas Tilmanno , ut totus revocetur Diese Bemerkung scheint auf eine Schwankung oder Unsicherheit des Seckelmeisters Bernhard Tillmann im Frühjahr 1532 hinzudeuten . Durch Bullinger soll er nun offenbar in seiner reformationsfreundlichen Haltung wieder bestärkt werden , vgl . auch unten S. 91 , 18-20 und noch Feller II 328 f", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_631", + "psc_text": "illa nauis, quae adhuc secundum5,6 Matthaeum fluctuat, secundum Lucan repletur piscibus, ut et principia ecclesiae fluctuantis et posteriora exuberantis agnoscas; pisces enim sunt qui hanc enauigant uitam. ibi adhuc 1353 A discipulis Christus dormit, hiehic praecipit; dormit enim trepidis, perfectis uigilat. sed quemadmodum dormiat Christus, audisti dicentem in propheta: eo dormio, et cor meum uigilat. § 69 et sanctus Matthaeus recte non praetermittendum putauit aeternae indicium potestatis, ubi imperat uentis. non est enim humana doctrina, sicut audistis Iudaeos dicere: uerbo imperat spiritibus, sed caelestis maiestatis insigne. quod turbatum sedatur mare et diuinae uocis imperio obsequuntur B elementa atque insensibilia sensum accipiunt obsequendi, diuinae mysterium gratiae reuelatur, quod fluctus mitescuutmitescunt saeculi, uerbo inmundus spiritus conquiescit, non alterum refellitur, sed utrumque celebratur. habes miraculum in elementis, habes documentum in mysteriis. § 70 ergo quia sanctus Matthaeus illa praelibauerat, sanctus Lucas eam sibi nauem, in qua Petrus 6 Matth. 8,24 8 Matth. 8,", + "candidate_score": 0.654043, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_60_62", + "bdc_text": "Expectant item tanto etiam desiderio , quae Pellicanus parturitVgl . oben S. 46 , Anm. 17. . Megander noster nullorum annotationes aut spiritus legere dignatur .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_85", + "psc_text": "filius, qui est in sinu patris, ipse enarrauit. aut adquiescatur igitur necesse est, si deum patrem nemo uidit umquam, filium uisum esse in neteri testamento et desinant haeretici ex uirgine ei principium dare, qui antequam nasceretur ex uirgine uidebatur, aut certe refelli non potest uel patrem uel filium uel certe spiritum sanctum, si tamen est sancti spiritus uisio, ea specie E uideri, quam uoluntas elegerit, non natura formauerit, quoniam spiritum quoque uisum accepimus in columba. et ideo deum nemo uidit umquam, quia eam quae in deo habitat plenitudinem diuinitatis nemo conspexit, nemo mente aut oculis conprehendit; uidit enim ad utrumque referendum est. 1275 5 Act. 7, 55 7 Esai. 6, 1 11 Ioh. 1, 18 12 Ioh. 1, 18 20 Matth. 3, 16 21 Coloss. 2, 9 22 I Tim. 6, 16 1 et is ВγL Augustinus ei C et his P (sed m3 8. et eras, h eras.) cet.", + "candidate_score": 0.651961, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_47", + "bdc_text": "wird bereits im Frühwerk Zwingli als Prophet gewürdigt , s. Büsser , De prophetae officio 252 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_25", + "psc_text": "(s pr. 8, u.) P et unus om. B 22 post euangelii add. Incipit euangelium a Incip prologus G inicium luce (in mg. m2) V LIBER PRIMVS. § 1 Quoniam inquit multi conati sunt ordinare 1265 1,1 narrationem rerum. pleraque nostrorum quemadmodum ueterum Iudaeorum paribus et generibus formantur et causis atque exemplorum similium pari usu exituque conueniunt principioque rerum et fine concordant. nam sicut multi in illo populo diuino infusi spiritu prophetarunt, alii autem prophetare se pollicebantur et professionem destituebant C mendacio — erant enim pseudoprophetae potius quam prophetae, sicut Ananias filius Azot, erat autem populi gratia discernere spiritus, ut cognosceret quos referre deberet in numerum prophetarum, quos autem quasi bonus nummularius inprobaret, in quibus materia magis corrupta sorderet quam ueri splendor luminis resultaret — sic et nunc in nouo testamento multi euangelia scribere conati sunt, quae boni nummularii non probarunt, unum autem tantummodo in quattuor libros D digestum ex", + "candidate_score": 0.650749, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_18_20", + "bdc_text": "Quam vix recuperabit , quantumvis alium nunc agat pro contionibus . Ubi enim summa docet lenitate , qui in eum exacerbati sunt , hypocrisim ęstimant , ubi acerbiora miscuerit , veterem aiunt nondum deseruisse pellem . Spero tamen , ubi talis perseveraverit , futurum , ut auctoritas redeat .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1112", + "psc_text": "eius sublatum est - humilis inquam domini praeceptum discipuli eius humilitatis officiis exsequuntur; eos enim misit ad seminandam fidem, qui non cogerent, sed docerent nec D uim potestatis exsererent, sed doctrinam humilitatis adtollerent quo loco humilitati putauit etiam patientiam copulandam, quia ipse quoque iuxta testimonium Petri, cum malediceretur, non remaledixit, cum percuteretur, non repercussit. hoc est ergo dicere: imitatores mei estote, ultionis studia deponite, insolentias uerberantum non iniunaeiniuriae relatione, sed magnanimitate patientiae uerberate. nemo ipse debet quod in alio reprehendit imitari; crauioragrauiora contumacibus mansuetudo E uulnera. refert. hoc pugno repercussit dominus uerberantem dicendo: qui te percutit in maxilla, praebe ei et alteram. fit enim ut iudicio suo ipse se damnet et quodam 5 Matth. 10, 10 8 Esai. 53, 8 14 1 Petr. 2, 23 16 Philipp. 3,17 21 Matth. 5, 39 3 supra pt'.] super χ 5 tollere iubentur P (re s. M.) L sic et mattheus scribsit (matheus", + "candidate_score": 0.650514, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_47", + "bdc_text": "wird bereits im Frühwerk Zwingli als Prophet gewürdigt , s. Büsser , De prophetae officio 252 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1303", + "psc_text": "Gen. 2. 2 20 Ioh. 5, 17 3 XVIII PL, X et VIII X et ante erat om. X 4 indicabit P (v s. b m3) L 5 se s. u. P fi ecclesiae (e tert. s. u.) P 8 fasti- . gium (a a. um) P 13 sabbatis P (s alt. exp. m2) FL 14 futurum. (om. est) L 15 gratiam P (m eras.) BLX corpore et PBL 19 et om. PL non ab operibus] sed (non add. s. u. m3 P) ab operibus mundi quieuit PBL ante non add. sed a 28 archisinagogus (h s. u. m3) P 25 bonis P (s exp. m2) L celebremus. unde dominus spiritaliter uidetur respondere, cum 13,15 dicit: hypocritae, unusquisque uestrum sabbato non soluit bouem suum aut asinuraasinum et ducit adaquare? § 175 cur enim non aliud animal indicauit nisi ut ostenderet F aduersantibus licet synagogae principibus futurum tamen ut Iudaicus et", + "candidate_score": 0.650463, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_85_87", + "bdc_text": "Iam vale . Podagra plura non admittit , mi charissime Heinrice. 23 . martii ante diluculum , cum insomnem ferme totam agerem noctem .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_290", + "psc_text": "nocte surrexero ad confitendum tibi; uae mihi, si dolum proximo meo fecero; uae, si locutus non fuero ueritatem. iam ad radicem securis est; faciat fructum D qui potest gratiae, qui debet paenitentiae. adest dominus, qui fructum requirat, fecundos uiuificet, steriles deprehendat. anni 2 Esai. 1, 10 3 Act. 23, 3 18 Matth. 3, 10 20 I Cor. 9, 16 22 Pe. 118, 62 23 Ps. 14, 2 sq. 25 Luc. 13, 6 26 Luc. 13, 7 2 manantea sed (et 8. sed m3) P 9 praecesau GγΤ processu (o ex e) E in (8. u. m3) homines P 14 opimae (0 9. u.) A bracchiia AP brachiis cet. 15 et frondibua X 18 adultua A 19 euangelici AaCx euangelice (a 8. g m3, sed eras.) P euangelicae B euangelica LX securi P (-is m3) L agricolae (e eraa.) P agricola a 20 enim 001. a 22 mihi est PLχ. 23", + "candidate_score": 0.648897, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_47", + "bdc_text": "wird bereits im Frühwerk Zwingli als Prophet gewürdigt , s. Büsser , De prophetae officio 252 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_204", + "psc_text": "prophetam sua uerba conuertit, ut hoc quoque beneficIUmbeneficium esse domini designaret, ne cum publice numeraret sua quasi ingratus tacuisse quae acceperat beneficia uideretur, quae agnoscebat in filiofilios. sed fortasse aliqui quasi inrationabilem mentis excessum putent, quod octo dierum adloquitur infantem. uerum si teneamus. intellegimus profecto quod potuit uocem patris natus audire, qui Mariae salutationem, antequam 1293 A nasceretur, audiuit. sciebat propheta alias esse aures prophetae, quae spiritu dei, non corporis aetate reserantur, habebat intellegendi sensum, qui exsultandi habebat adfectum. § 35 simul illud aduerte quam paucis Elisabet, quam multis Zaccharias prophetet. et uterque sancto inpletus spiritu loquebatur, sed disciplina seruatur, ut mulier discere magis quae diuina sunt studeat quam docere. nec facile ullam prophetasse uberius B quam matrem domini repperimus. prophetissa ipsa Maria 7 Ps. 72, 2 2? I Cor. 14, 35 29 Exod. 15, 20 sq. 12 dns LZ 14 de domo P 15 conuertitur P (eonuertit ut m3)", + "candidate_score": 0.645681, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_71", + "bdc_text": "Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1301", + "psc_text": "monstrat. qui in eadem praedicabat. denique in muliere infirma quasi ecclesiae figura succedit, quae cum mensuram legis et resurrectionis inpleuerit. in illa quiete perpetua in sublime erecta fastigium inclinationem c nostrae mfirmitatisinfirmitatis sentire non poterit. nec aliter curari potuisset haec mulier nisi quia legem inpleuit et gratiam, legem in praeceptis. in lauacrotlauacro gratiam, per quam mortui saeculo resurgimus Christo; nam in decem uerbis legis perfectio est, in octauo numero resurrectionis est plenitudo. opus ergo sabbati signum futuri est, quod unusquisque lege perfunctus et gratia per misericordiam Christi corporeae fragilitatis molestiis eiuetur. et ideo in signo ante per Moysen praemissa est D sanctiticatio, ut esset exercitium futurae sanctificationis et obseruantiae spiritalis a saecularibus operibus abstinendi. denique et deus ab operibus mundi quieuit; non ab operibus, cuius sempiterna et iugis operatio est, sicut filius ait: pater, meus usque modo operatur etego operor, utad similitudinem dei saecularia nostra opera non religiosa cessarent. §", + "candidate_score": 0.64503, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_26_28", + "bdc_text": "Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ; Köhler , ZL II 281. . Reperit Augustae saducęorum Vgl. Mt 22 , 23ff ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_826", + "psc_text": "r. 21 inquit est Ej T 22 dixit eum a 15* praelatus est et quia inter natos mulierum potiorem declarauerat, ideo addidit: nam qui minor est in regno caelorum maior est eo, ut angelis sciret esse cedendum. merito autem Iohannes suis praefertur aequalibus, a cuius diebus regnum caelorum cogitur. quae subobscura uidetur esse D locutio, et ideo eam de alio libro euangelii putauimus deriuandam. nam si litteram sequamur, utique inferior a potiore cogitur, regnum autem caeli praestat humanis. sed cum sint aliqua quae cogendo denseri feruntur, non est absurdum quia cogitur regnum, quando a pluribus frequentatur. § 112 cogentesque diripiunt illud. si repetamus dominicum illud quod scriptum est dicente filio dei: regnum dei intra uos est, E aduertimus in nobis regnum caeleste solidari, cum Christus exploso mundani principis regno fugatisque deliciis saecularibus intra nostrorum secreta regnat animorum. uis igitur menti adfertur humanae, quae diuersis inlecebris delinita laborem fugit, uoluptatem expetit,", + "candidate_score": 0.644665, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_45_47", + "bdc_text": "s. auch Staedtke 275f ) . Zwischen diesem und dem vorher erwähnten Bullingerwer k «De prophetae officio» bestehen wichtige Zusammenhänge , u. a . wird bereits im Frühwerk Zwingli als Prophet gewürdigt , s. Büsser , De prophetae officio 252 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1303", + "psc_text": "Gen. 2. 2 20 Ioh. 5, 17 3 XVIII PL, X et VIII X et ante erat om. X 4 indicabit P (v s. b m3) L 5 se s. u. P fi ecclesiae (e tert. s. u.) P 8 fasti- . gium (a a. um) P 13 sabbatis P (s alt. exp. m2) FL 14 futurum. (om. est) L 15 gratiam P (m eras.) BLX corpore et PBL 19 et om. PL non ab operibus] sed (non add. s. u. m3 P) ab operibus mundi quieuit PBL ante non add. sed a 28 archisinagogus (h s. u. m3) P 25 bonis P (s exp. m2) L celebremus. unde dominus spiritaliter uidetur respondere, cum 13,15 dicit: hypocritae, unusquisque uestrum sabbato non soluit bouem suum aut asinuraasinum et ducit adaquare? § 175 cur enim non aliud animal indicauit nisi ut ostenderet F aduersantibus licet synagogae principibus futurum tamen ut Iudaicus et", + "candidate_score": 0.642686, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_23_25", + "bdc_text": "Augustam reliquit Capito iam dudum Ulmę Otherum expectansZu Wolfgang Capitos Reiseroute s. oben [Nr. 72 ] S. 66 , Anm. 6. . Ex cuius literisNicht erhalten . intellexi lutheranos plus negocii nobis facturos quam papistas .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_877", + "psc_text": "dilexero! audeo dicere, non reddidit Petrus et ideo plus dilexit, non reddidit Paulus; reddidit quidem mortem pro morte. sed alia non reddidit, quia multa debebat. audi ipsum dicentem quia ncn reddidit: quis prior dedit illi, et retribuetur ei? reddamus licet crucem pro cruce, funus pro funere, numquid reddimus quod ex ipso et per ipsum et in ipso habemus omnia? reddamus ergo amorem B pro debito, caritatem pro munere, gratiam pro pecunia; plus enim diligit cui donatur amplius. § 27 Sed reuertamur ad illam superiorem, cuius consilium adhuc nec apostoli intellegunt, quod erat absconditum a saeculis in deo; quis enim cognouit sensum domini? conquerebantur ergo discipuli quia mulier super caput effudit ungentum et querebantur dicentes: quare hoc sic perit? potuit enim uenundari pretio et dari pauperibus. quid utique in c eorum sermonibus displicuerit non potes deprehendere, nisi mysterium intellegas; luxuriosi enim hominis uel potius non hominis est olere unguentum. certe et", + "candidate_score": 0.640954, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_32", + "bdc_text": "Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_30", + "psc_text": "testimonio locupletiore testatur dicens plurimos esse conatos. qui enim conatus est ordinare suo labore conatus est nec inpleuit. sine conatu sunt enim c donationes et gratia dei, quae, ubi se infuderit, rigare consueuit, ut non egeat, sed redundet scriptoris ingenium. non conatus est Matthaeus, non conatus est Marcus, non conatus est Iohannes, non conatus est Lucas, sed diuino spiritu ubertatem dictorum rerumque omnium ministrante sine ullo 1,1 molimine coepta conplerunt. et ideo bene dicit: quoniam multi D 4 Daniel 11, 12 et 36, Pe. 130, 1; cf. Zach. 11, 2 14 sqq. Origenes hom. in Lucam I (XIII 1803 a M.) 1 tboman PFGy et (n ex m) V thomam cet. alium X (-ud m2 V) , alibi y matthian PET mathian rL matthiam a matthia F mattheum B mathiam V (am ex an m2) cet. 4 exaltant cor C 5 ∙IIII∙ P 6 redundaṇ̇t P heresis (is ex es", + "candidate_score": 0.640585, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_26_28", + "bdc_text": "Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ; Köhler , ZL II 281. . Reperit Augustae saducęorum Vgl. Mt 22 , 23ff ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_825", + "psc_text": "m2 in ipso uersu a pusillum adiecit) aL erlerminatur X sic (c eras.) P 12 maior hic] hic maior FV et (hic s. u.) 0 igitur maior 21: numquid (i 8. u.) P 13 post dominum add. confitemur, iohannem autem aBC prophetam (i rum 8. m m2) V 14 adserant X 15 malieres ABX uirgines A et (es ex is) B 16 poterat esse C _est om. X 17 humanum (is s. um m3) A 18 illa A 19 dni B ulla esae a 20 angelus (-os corr.) A exsistimetur A eiistimetur (i pr. ex e) B extimetur (est- corr.) r. 21 inquit est Ej T 22 dixit eum a 15* praelatus est et quia inter natos mulierum potiorem declarauerat, ideo addidit: nam qui minor est in regno caelorum maior est eo, ut angelis sciret esse cedendum. merito autem Iohannes suis praefertur aequalibus, a cuius diebus regnum caelorum cogitur. quae", + "candidate_score": 0.640219, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_76_78", + "bdc_text": "Die sonnt ägliche Nachmittagspredigt als Unterricht für die Jugend auf dem Lande wurde im Oktober 1532 eingeführt ( AZürcherRef 1899 , S. 831 ) , Juds «Größerer Katechismus » erschien erst 1534 ( s . die Einführung von Oskar Farner , in : Leo Jud , Katechismen , bearb. v. Oskar Farner , Zürich 1955 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1923", + "psc_text": "fine noster quoque sermo claudatur! § 182 Cur secundum Matthaeum et Marcum mandat discipulis: praecedam uos in Galilaeam, ibi me uidebitis, 24,36 secundum Lucan uero et Iohannem etiam intra conclaue obtulit se uidendum? et quidem quod se uidendum frequenter obtulerit et plus quam quingentis fratribus et Petro et JacoboIacobo etiam c apoatolico probauimus testimonio et Lucas in Actibus apostolorum docuit quod discipulis manifestauerit se uiuere post passionem suam in multis argumentis apparens his et disputans deregno dei. ergo quia saepius et diuersis apparuit, cum in Galilaea quando sit uisus nequaquam praescriptum ac 24,36 definitum tempus scriptura signauerit, in Hierusalem quando se obtulerit, et diem et horam expresserit, timidiores intra conclauia 1 loh. 201 22 sq. 8 Act. 2, 4 5 Matth. 28. 2 sq. Marc. 16. 5 lob. 20, 12 7 lob. 1, 51 10 Euseb. Quaest. euang. 295, 28 (301, 27) 11 Matth. 26, 32 Marc. 14, 28; cr.", + "candidate_score": 0.639278, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_19", + "bdc_text": "Ubi enim summa docet lenitate , qui in eum exacerbati sunt , hypocrisim ęstimant , ubi acerbiora miscuerit , veterem aiunt nondum deseruisse pellem .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1608", + "psc_text": "diuinitatis infusus, regens mentis uestigia, lasciuias carnis infrenans, ut ductu pietatis adsuetum populi gentilis edomaret adfectum. felices illos, qui talem internis renibus recepere uectorem, felices plane illos, quorum ora ne multiloquio soluerentur, uerbi caelestis habena restrinxit! § 10 quae est ista habena, fratres? quis me doceat F quemadmodum ora hominum aut restringat aut soluat? monstrauit mihi habenam ille qui dixit: ut detur mihi sermo in apertionem oris mei. sermo ergo habena est, sermo 1497 A stimulus est, et ideo durum tibi est aduersus stimulum calcitrare. docuit igitur hic nos aperire cor, stimulum perpeti, iugum ducere. doceat et alius linguae retinacula pati; rarior enim tacendi uirtus est quam loquendi. doceat plane ille qui uelut mutus aduersus dolum non aperuit os suum paratus in flagella et uerbera non recusans, ut esset pia sessio deo. § 11 Disce a domestico dei gestare Christum, quoniam prius te B 19,36 ille gestauit, cum pastor errantem", + "candidate_score": 0.638489, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_26_28", + "bdc_text": "Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ; Köhler , ZL II 281. . Reperit Augustae saducęorum Vgl. Mt 22 , 23ff ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_735", + "psc_text": "quia (i 8. u.) A 24 eo die ex cotidie P, eodem die X 25 est om. ET beati qui persecutionem patiuntur propter iustitiam. § 52 ueni, domine Iesu, doce nos ordinem beatitudinum tuarum; neque enim sine ordine dixisti primo beatos pauperes spiritu, secundo beatos mites et tertio beatos qui lugent. etiamsi cognosco aliquid, tamen ex parte cognosco. si enim Paulus ex parte cognouit, quantum ego possum cognoscere, qui Paulo quantum uita tantum etiam uerbo inferior sum? uita enim uerbum exigit et adquirit, sermo autem sine uita B non dei sermo. quanto me sapientior Paulus! ille gloriatur in periculis, ego glorior in successibus; ille gloriatur, quia reuelationibus non extollitur, ego, si quae reuelationes mihi contingerent, gloriarer. sed tamen potest deus de lapidibus homines suscitare et uerbum proferre de clausis, uocem elicere de mutis. quodsi asinae oculos aperuit, ut uideret angelum, potens est et nobis quoque aperire oculos, ut possimus dei", + "candidate_score": 0.638171, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_37_39", + "bdc_text": "Allein lass dich die trucker nitt überilenzu übermäßiger Eile antreiben ( SI I 179 ). . Orationem de functione propheticaSiehe oben S. 41 , Anm. 1 . pellegi , non sine fructu .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_107", + "psc_text": "quia dum creditur Iohanni, creditur Christo. non enim de se, sed de domino praedicabat praenuntius Christi. § 36 et ideo praeibit in conspectu domini in 1,17 spiritu et uirtute Heliae. bene ista iunguntur; numquam enim sine uirtute spiritus nec sine spiritu uirtus est. et ideo fortasse in spiritu et uirtute Heliae, quia sanctus B Helias et uirtutem magnam habuit et gratiam, uirtutem, ut ad fidem animos populorum a perfidia retorqueret, uirtutem abstinentiae atque patientiae et spiritum prophetandi. in deserto Helias, in deserto JohannesIohannes; ille coruis pascebatur, hic dumis et calcata omni uoluptatis inlecebra parsimoniam 2 Luc. 1, 46 3 Reg. IIII 13, 21 4 Reg. I 28, 16 sqq. 13 Matth. 3, 3, Esai. 40, 3 24 Reg. III 17, 3 sqq. 2 albo (v 8. V m3) P alueo X (e eras. π, exp. V) plena (a ex o) LO pleno F 3 spu sco FγΟV heligseus P 8", + "candidate_score": 0.637901, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_53_55", + "bdc_text": "Sinam alios furere , debachari et stomachari . Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl . Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1787", + "psc_text": "m2) P mihi noui id L 21 emen P (dauit 8. u.) L 23 salomon (a ex o) V et eras. P, om. αχ amarissime Petrus, fieuit ut lacrimis suum posset lauare delictum. et tu si ueniam uis mereri, dilue culpam lacrimis tuam; eodem momento, eodem tempore respicit te ChristuBChristus. si in aliquo fortassis labaris, quia secretorum tuorum testis adsistit, respicit ut recorderis et fatearis errorem. imitare D Petrum dicentem alibi tertio: domine, tu scis quia diligo t e. etenim quia tertio negauerat, tertio confitetur, sed negauit in nocte, confitetur in die. § 91 haec autem ideo scripta sunt, ut sciamus neminem iactare se debere; nam si Petrus lapsus est, quia dixit: etsi alii scandalizati fuerint, ego non scandalizabor, quis alius iure de se praesumat? denique et Dauid, quia digeratdixerat: ego dixi in mea abundantia: non mouebor in aeternum, eam sibi iactantiam obfuisse E profitetur dicens: auertisţi faciem tuam a", + "candidate_score": 0.636009, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_23_25", + "bdc_text": "Augustam reliquit Capito iam dudum Ulmę Otherum expectansZu Wolfgang Capitos Reiseroute s. oben [Nr. 72 ] S. 66 , Anm. 6. . Ex cuius literisNicht erhalten . intellexi lutheranos plus negocii nobis facturos quam papistas .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_878", + "psc_text": "sensum domini? conquerebantur ergo discipuli quia mulier super caput effudit ungentum et querebantur dicentes: quare hoc sic perit? potuit enim uenundari pretio et dari pauperibus. quid utique in c eorum sermonibus displicuerit non potes deprehendere, nisi mysterium intellegas; luxuriosi enim hominis uel potius non hominis est olere unguentum. certe et ipsi qui olent unguere 9 Rom. 11, 35 11 Rom. 11, 36 14 Lac. 7, 42 sq. 16 Colos9. 1, 26 17 Rom. 11, 34; cf. Esai. 40, 13 19 Matth. 26, 8 sq. 1 gratia (ã ex a graphio) P reddidit A 2 reddendo x et m2 V credendo V ml cet. 3 redhibetur APaCL redimetur (m ex b m2) B reddebitur X (d pro 8. u. V, bi s. u. π) redditur X 4 suscepta PL 8 pro mortem A 11 post funus add. cadauer X 13 gratiam pro pecunia X (pecuniam, m eras. V, pecuniA, -a corr.", + "candidate_score": 0.63386, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_89", + "bdc_text": "Durch Bullinger soll er nun offenbar in seiner reformationsfreundlichen Haltung wieder bestärkt werden , vgl . auch unten S. 91 , 18-20 und noch Feller II 328 f", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1653", + "psc_text": "Rom. 11, 28 19 Esai. 50, 1, Hier. 3, 1 1 post nubere add. mulier ed. Rom. inuitat P (m2 -atur) L 4 haec (e s. u.) P VII P, VI ex VII L 5 sq. V PL 6 samari- tani PL et m2 V 7 VII P, VI L 8 acceperit PBL 9 reaurrectionem PLX (m del. m2 PV) 11 aliqui (aliquis Pm3 Em3) denuntiatuB P ml a m2 BCχ (E ml) aliquid nuntiatus X (praeter 0) aliqui enuntiatus aml aliquid denuntiatus Em2 0 12 resuscitaret ΕγΤ sed frater ax frater X sed PBCL 13 sibi om. ET addiceret P (di in ras. 3 uel 4 litt. m2) L 15 sinagoga (-ae m2 P) etero (T 8. e pr. m2 P) PL 17 autem] enim X stholam P (8. m3 t stolam) L 21 V∗ P (I eras.) VI L saepe X Ciugii P (<5 s. u. m3) iugii", + "candidate_score": 0.633409, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_89", + "bdc_text": "Durch Bullinger soll er nun offenbar in seiner reformationsfreundlichen Haltung wieder bestärkt werden , vgl . auch unten S. 91 , 18-20 und noch Feller II 328 f", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_167", + "psc_text": "6 Ioh. 1, 18 11 Sap. 7, 26, Ioh. 1, 9 14 Ioli. 14, 11 20 Ps. 18, 5 23 Coloss. 1, 16 sq. 27 Ps. 138, 8 1 pater γL d§ cet. 3 testificabatur (ba exp. m3) P unus quam (u pr. eras.) P 4 esse nideatur X 6 nisi in u. extr. 8. u. tn3 P 8 hinc BL hic uG. 9 melior... uon est in ras. P 10 ei] et (0. m3 ei) P 15 ergo] enim P 17 nihil pr. in ras. P 20 enim om. C 21 exiit aX 22 caeli] scii 7 28 adenim X (ad 8. u. m2 K, atenim corr. F, etenim corr. V) si descenderis in infernum. adest. hodie cum loquor, mecum est, intra hoc punctum, intra hoc momentum et, si in Armenia nunc loquitur Christianus, Iesus adest; nemo enim dicit dominum legum nisi in spiritu sancto. abyssos opinione si penetres,", + "candidate_score": 0.625678, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_88", + "bdc_text": "Tuus Berch. H. Sępius scribas Tilmanno , ut totus revocetur Diese Bemerkung scheint auf eine Schwankung oder Unsicherheit des Seckelmeisters Bernhard Tillmann im Frühjahr 1532 hinzudeuten .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1408", + "psc_text": "P (corr. omnes) L perierunt omnes X 5 et pr. om. aCBj 6 et pr.] est P (s eras.) BL, et om. C 7 reformatur (8. m3 reparatur) P, in quo deinde repetuntur uerba et ille... factus est imaginem... reparatur, expuncta m2 12 mortui (-§ m2) PE mortuae aC credit Xx 13 est mortuus (est eras.) L mortuus est Χγ 14 reuiuescit ml PO, reuiuiscit n et m3 P. m2 0 18 qui domino... u. 21 tu es om. PL 20 si in omnibus B 21 et om. X 23 ignorat PL ut denique] unde neque PL 25* denique numquam pro se uel haedum queratur occisum; non enim pro inuidia, sed pro uenia mundi agnus est inmolatus. inuidus 1468 A haedum quaerit, innocens agnum pro se desiderat inmolari. ideo et senior dicitur, eo quod cito aliquis per inuidiam consenescat. ideo et foris stat, eo quod maliuolentia eum animi liuentis excludat.", + "candidate_score": 0.624698, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_88_90", + "bdc_text": "Tuus Berch. H. Sępius scribas Tilmanno , ut totus revocetur Diese Bemerkung scheint auf eine Schwankung oder Unsicherheit des Seckelmeisters Bernhard Tillmann im Frühjahr 1532 hinzudeuten . Durch Bullinger soll er nun offenbar in seiner reformationsfreundlichen Haltung wieder bestärkt werden , vgl . auch unten S. 91 , 18-20 und noch Feller II 328 f und Guggisberg 195. , item et Hagio .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1408", + "psc_text": "P (corr. omnes) L perierunt omnes X 5 et pr. om. aCBj 6 et pr.] est P (s eras.) BL, et om. C 7 reformatur (8. m3 reparatur) P, in quo deinde repetuntur uerba et ille... factus est imaginem... reparatur, expuncta m2 12 mortui (-§ m2) PE mortuae aC credit Xx 13 est mortuus (est eras.) L mortuus est Χγ 14 reuiuescit ml PO, reuiuiscit n et m3 P. m2 0 18 qui domino... u. 21 tu es om. PL 20 si in omnibus B 21 et om. X 23 ignorat PL ut denique] unde neque PL 25* denique numquam pro se uel haedum queratur occisum; non enim pro inuidia, sed pro uenia mundi agnus est inmolatus. inuidus 1468 A haedum quaerit, innocens agnum pro se desiderat inmolari. ideo et senior dicitur, eo quod cito aliquis per inuidiam consenescat. ideo et foris stat, eo quod maliuolentia eum animi liuentis excludat.", + "candidate_score": 0.624251, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_92_94", + "bdc_text": "optime valet nobis omnibus commendatissimus . Cuius matremAnna Zwingli , geb. Reinhart . salutabis , Pellicanum , Leonem , Carolstadium et alios .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1145", + "psc_text": "hic saluus erit, saluus utique a morte, saluus a uulnere quod infixum est a latronibus. § 82 Beatus ille stabularius, qui altenusalterius curare uulnera potest, 10,35 beatus ille cui dicit Iesus: quodcumque supererogaueriasupererogaueris reuertens reddam tibi. bonus dispensator, qui etiam c supererogat. bonus dispensator Paulus, cuius sermones et epistulae ueluti ei ratione quam acceperat superfluunt. moderatum domini mandatum prope inmoderato labore mentis et corporis exsecutus, ut multos ab aegritudine graui spiritalis adloquii dispensatione releuaret. bonus ergo stabularius stabuli eius, in quo agnouit asina praesaepe domini sui et in quo greges clauduntur agnorum, ne frementibus ad caulas rapacibus D 4IPetr.I,19 SPhiHpp.3,8 10 I Cor. 1, 17 HMarc. 15,16 23Esai.l,3 24Verg.Aen.Vini, 60 1 denarii (i ex o m2) P 4 pretio (ao a. o m3) sanguinis (e a. is m3) A pretioso sanguine cet. 5 ultima e multis ulcera P 6 IllI PL 7 accipit a0/ quia (a 8. M. M<3) E", + "candidate_score": 0.623144, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_3", + "bdc_text": "cęnanti iam adfert , e cuius ore mox didici vanum esse rumorem hunc de vobis apud nos sparsumSiehe oben S. 80 , 38-48. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1852", + "psc_text": "et tamen quid mirum si occultabatur iustus, quando occultabantur et apostoli iustommiustorum magistri? ueni et tu. uel sero uel nocte, uel quacumque hora ueneris, Iesum inuenies ad suspiciendum paratum nec minorem serius uenientibus mercedem soluentem; nam et qui sexta hora uenit non est mercede D fraudatus et qui undecima plenitudinem mercedis accepit. sed etiam Nicodemus nocte uenit. nox erat, quia adhuc non erat resurrectio. denique resurrexit Christus et iustus ait: nonox x praecessit, dies adpropinquauit. § 139 hunc Joseph iustum 23,50 Lucas dixit, Matthaeus diuitem. et merito diues hoc loco dicitur, ubi corpus suscepit ChnstiChristi; suscipiendo enim diuitem nesciuit fidei paupertatem. diues est ergo qui iustus est. E igitur sindone inuoluit, Israhelita uero et diuersos miscet uirtutum odores et aloes mittit quasi libras centum, hoc est perfectae fidei quantitatem. et ligauerunt corpus Iesu iuxta consuetudinem spiritalium Iudaeorum, non utique nodis perfidiae, sed fidei ligaturis et posuerunt in horto, cui frequenter", + "candidate_score": 0.619768, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_3", + "bdc_text": "cęnanti iam adfert , e cuius ore mox didici vanum esse rumorem hunc de vobis apud nos sparsumSiehe oben S. 80 , 38-48. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1156", + "psc_text": "cursu ac uitae huius anfractu grauiter fatigatis panis refectionis deesse non possit, qui hominis corda confirmet? § 89 Nec solum media nocte dominus, sed omnibus prope docet 1431 A uigilandum esse momentis; uenit enim et uespertmauespertina et secunda. et tertia uigilia et pulsare conaueuitconsueuit. beati itaque Berni illi, quos cum uenerit dominus inueniet uigilantes. si ergo desideras ut uirtus dei praecingat se et ministret tibi, 7 Ps. 118, 62 9 Ps. 6, 7 11 Ps. 7, 19; Hier. 1, 11 14 Ps. 118, 164 19 Pa. 103, 15 23 Luc. 12, 37 (cf. 17, 8) 1 qui s. u. A III P (ex 1111) L 2 in s. M. m2 F, et in ipsa in ras. L defraudetur A (a s. M. m3) / (tM y a &. M. m2) CX defrMdatnr PaBL 3 oratii P (ł is s. i alt. m3; in mg. m3 t orationis) L orans ET", + "candidate_score": 0.619247, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_12", + "bdc_text": "Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1796", + "psc_text": "bene tacet qui defensione non indiget: ambiant defendi qui timent uinci. non ergo accusationem tacendo confirmat, sed despicit non refellendo. quid enim timeret, qui non ambiret salutem? salus omnium suam prodit, ut adquirat omnium. sed quid de deo loquar? Susanna tacuit et uicit; melior enim causa, quae non defenditur et probatur. c et hic latusPilatus absoluit, sed absoluit iudicio, crucifixit mysterio. uerum hoc speciale Christi, illud humanum, ut aput iniquos 2 Hier. 18, 2 sqq. 4 loh. 3, 17 6 Rom. 6, 4 et 8, Coloas. 2, 12 11 Ephes. 2, 19 12 Ephes. 2, 11-18 14 Ephea. 2, 19 18 Matth. 27, 12 et 14' 28 Sus. (Dan. 13) 85 2 reformatur y 4 enim om. X 6 consepultus α FOV consepultis C 8 omnia ETX (-es corr. V) et (is ex es) P 12 memores estote a m. estis x 14 hi om. PBGL 15 nunc om. X", + "candidate_score": 0.61847, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_18", + "bdc_text": "Quam vix recuperabit , quantumvis alium nunc agat pro contionibus .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_877", + "psc_text": "dilexero! audeo dicere, non reddidit Petrus et ideo plus dilexit, non reddidit Paulus; reddidit quidem mortem pro morte. sed alia non reddidit, quia multa debebat. audi ipsum dicentem quia ncn reddidit: quis prior dedit illi, et retribuetur ei? reddamus licet crucem pro cruce, funus pro funere, numquid reddimus quod ex ipso et per ipsum et in ipso habemus omnia? reddamus ergo amorem B pro debito, caritatem pro munere, gratiam pro pecunia; plus enim diligit cui donatur amplius. § 27 Sed reuertamur ad illam superiorem, cuius consilium adhuc nec apostoli intellegunt, quod erat absconditum a saeculis in deo; quis enim cognouit sensum domini? conquerebantur ergo discipuli quia mulier super caput effudit ungentum et querebantur dicentes: quare hoc sic perit? potuit enim uenundari pretio et dari pauperibus. quid utique in c eorum sermonibus displicuerit non potes deprehendere, nisi mysterium intellegas; luxuriosi enim hominis uel potius non hominis est olere unguentum. certe et", + "candidate_score": 0.615433, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_86", + "bdc_text": "Podagra plura non admittit , mi charissime Heinrice. 23 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1787", + "psc_text": "m2) P mihi noui id L 21 emen P (dauit 8. u.) L 23 salomon (a ex o) V et eras. P, om. αχ amarissime Petrus, fieuit ut lacrimis suum posset lauare delictum. et tu si ueniam uis mereri, dilue culpam lacrimis tuam; eodem momento, eodem tempore respicit te ChristuBChristus. si in aliquo fortassis labaris, quia secretorum tuorum testis adsistit, respicit ut recorderis et fatearis errorem. imitare D Petrum dicentem alibi tertio: domine, tu scis quia diligo t e. etenim quia tertio negauerat, tertio confitetur, sed negauit in nocte, confitetur in die. § 91 haec autem ideo scripta sunt, ut sciamus neminem iactare se debere; nam si Petrus lapsus est, quia dixit: etsi alii scandalizati fuerint, ego non scandalizabor, quis alius iure de se praesumat? denique et Dauid, quia digeratdixerat: ego dixi in mea abundantia: non mouebor in aeternum, eam sibi iactantiam obfuisse E profitetur dicens: auertisţi faciem tuam a", + "candidate_score": 0.614837, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_18", + "bdc_text": "Quam vix recuperabit , quantumvis alium nunc agat pro contionibus .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1147", + "psc_text": "dus ΕγΤΧ supererogaberis A 19 superfluum PL 21 grauis AFO et (8 eras.) E (s exp.) V 22 in d« . καὶ οὐ πάντως ὅτι κἂν τὸ τυχὸν οὐκ ἤσθιεν Ἰωάννης ἢ πᾶν ὁτιοῦν ἤσθιεν ὁ σωτήρ, ἵνα τις ὑπολάβῃ καὶ τὰ ἀπηγορευμένα· ἡ γραφὴ δὲ τὴν ἔμφασιν δηλοῖ τῆς ἀληθείας, ὡς τό »φάγον αὐτὸν εἶναι καὶ οἰνοπότην« οὐδὲν ἕτερόν ἐστιν ἢ τὸ κρέας ἐσθίειν καὶ οἶνον πίνειν, καὶ τό »μὴ ἐσθίων μήτε πίνων‘, ὅτι κρεῶν οὐ μετείληφε καὶ οἴνου, ἀλλ᾿ ἢ ἀκρίδων", + "candidate_score": 0.689528, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_56_58", + "bdc_text": "Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis . Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum . Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_817", + "psc_text": "+ καὶ V 4 <δὲ> * 6 *, lies wohl <ἰδίας> *; vgl. ührte Methodiusstdle u. dement. Hom. XVII 17; S. 167, 7ff Lagarde, wo es von der wahren Prophetie ßt ἀναβλύζει τῷ τῷ τὸ ἀληθές, οὐκ ὀνείρῳ σπουδαζόμενον, ἀλλὰ συνέσει ἀγαθοῖς διδόμενον 8 καὶ Χριστὸν am Rande nachgetragen Veorr < M 10 δὲ < M | ῥήματα V 11 περὶ ἐμψύχων βρώσεως nachgetragen Vcorr ἐρήμῳ;«, ἐκείνοις μὲν ἀπιστεῖ καί φησι »τίς χρεία με ἀναγινώσκειν τὰ ἐν τῷ νόμῳ, ἐλθόντος τοῦ εὐαγγελίου;«. »πόθεν σοι τοίνυν τὰ περὶ Μωυσέως καὶ Ἀβραὰμ εἰδέναι; οἶδα γὰρ ὡς ὁμολογεῖτε αὐτοὺς εἶναι, δικαίους καὶ πατέρας ἑαυτῶν ἐπιγράφεσθε«. εἶτα ἀποκρίνεται καὶ λέγει, ὅτι | Χριστός μοι ἀπεκάλυψε, καὶ βλασφημεῖ τὰ πλείω τῆς D112 νομοθεσίας καὶ τοὺς περὶ Σαμψὼν καὶ Δαυὶδ καὶ Ἠλίαν καὶ Σαμουὴλ καὶ Ἐλισσαῖον καὶ τοὺς ἄλλους. 19. Ἐλέγχεεται δὲ πανταχόθεν ὁ ἀγύρτης ὑπὸ τοῦ σωτῆρος, διαρρήδην καὶ ὡς έν συντόμῳ ἀπὸ μιᾶς λέξεως", + "candidate_score": 0.685616, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_56_58", + "bdc_text": "Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis . Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum . Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_840", + "psc_text": "τῳ σαφὲς ἂν εἴη· καὶ ἐξέπεσεν αὐτῶν πανταχόθεν ὁ ληρώδης λόγος. 23. Τῶν δὲ ἀποστόλων τὰ ὀνόματα εἰς τὴν τῶν ἠπατημένων ὑπ᾿ αὐτῶν πεθὼ προσποιητῶς δέχονται βίβλους τε ἐξ ὀνόματος αὐτῶν πλασάμενοι ἀνεγράψαντο, δῆθεν ἀπὸ προσώπου Ἰακώβου καὶ Ματθαίου καὶ ἄλλων μαθητῶν. ἐν οἷς ὀνόμασι καὶ τὸ ὄνομα Ἰωάννου τοῦ ἀποστόλου ἐγκαταλέγουσιν, ἵνα πανταχόθεν φωρατὴ γένηται ἡ αὐτῶν ἄνοια. οὐ μόνον γὰρ ἐλέγχει αὐτοὺς κατὰ πάντα τρόπον, λέγων ὅτι ἐν ἀρχῇ ἠν ὁ Λόγος καὶ ὁ Λόγος ἠν πρὸς τὸν θεὸν καὶ θεὸς ἦν ὁ Λόγος«, ἀλλὰ καὶ ὅτι τὰς τῶν ἁγίων προφητῶν μαρτυρίας *, ἐν ᾡ ἐκ πνεύματος ἁγίου ὁρμώμενος καὶ τὰ ὑπὸ τοῦ σωτῆρος εἰρημένα καλῶς ἀκριβολογήσας περὶ ἑκάστης ὑποθέσεως τῆς εἰς Χριστὸν πληρωθείσης, ὡς εἶπον, τὰς μαρτυρίας ἐξέθετο, ἀφ’ ὡν προφητῶν οὑτοι ἑαυτοὺς ἀπηλλοτρίωσαν. καὶ εὐθὺς ἔδειξεν ὡς τοῖς πρὸς Ἰωάννην τὸν βαπτιστὴν ὑπὸ τῶν Φαρισαίων πεμφ- 9f vgl. Rom. 14, 20 u. I Tim. 4, 3", + "candidate_score": 0.684677, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_55_57", + "bdc_text": "Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). . Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis . Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_818", + "psc_text": "ἑαυτῶν ἐπιγράφεσθε«. εἶτα ἀποκρίνεται καὶ λέγει, ὅτι | Χριστός μοι ἀπεκάλυψε, καὶ βλασφημεῖ τὰ πλείω τῆς D112 νομοθεσίας καὶ τοὺς περὶ Σαμψὼν καὶ Δαυ��δ καὶ Ἠλίαν καὶ Σαμουὴλ καὶ Ἐλισσαῖον καὶ τοὺς ἄλλους. 19. Ἐλέγχεεται δὲ πανταχόθεν ὁ ἀγύρτης ὑπὸ τοῦ σωτῆρος, διαρρήδην καὶ ὡς έν συντόμῳ ἀπὸ μιᾶς λέξεως τὸ πᾶν αὐτοῦ ἐλέγχοντος τῆς ἀπατηλῆς διδασκαλίας καὶ λέγοντος »ἠλθεν Ἰωάννης έν ὁδῷ δικαιοσύνης μήτε ἐσθίων μήτε πίνων, καὶ λέγουσι, δαιμόνιον ἔχει· ἦλθεν ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐσθίων καὶ πίνων 〈καὶ λέγουσιν, ἰδοὺ ἄνθρωπος φάγος καὶ οἰνοπότης>« . καὶ οὐ πάντως ὅτι κἂν τὸ τυχὸν οὐκ ἤσθιεν Ἰωάννης ἢ πᾶν ὁτιοῦν ἤσθιεν ὁ σωτήρ, ἵνα τις ὑπολάβῃ καὶ τὰ ἀπηγορευμένα· ἡ γραφὴ δὲ τὴν ἔμφασιν δηλοῖ τῆς ἀληθείας, ὡς τό »φάγον αὐτὸν εἶναι καὶ οἰνοπότην« οὐδὲν ἕτερόν ἐστιν ἢ τὸ κρέας ἐσθίειν καὶ οἶνον πίνειν, καὶ τό »μὴ ἐσθίων μήτε πίνων‘, ὅτι κρεῶν οὐ μετείληφε καὶ οἴνου, ἀλλ᾿ ἢ ἀκρίδων", + "candidate_score": 0.681358, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_55_57", + "bdc_text": "Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). . Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis . Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_547", + "psc_text": "σώματι ἡδονῆς ἔμπλεοι γινόμενοι ταῦτα ἀποκαρποῦνται ἐκβακχευόμενοι ταῖς τοῦ διαβόλου ἡδοναῖς τε καὶ ἐπιθυμίαις, ὡς πάντῃ τε καὶ πανταχοῦ ἐλέγχονται ἀπὸ τοῦ τῆς ἀληθείας λόγου· Ἰωάννης γὰρ λέγει »εἴ τις ἔρχεται«, φησί, »πρὸς ὑμᾶς, καὶ οὐ φέρει τὴν διδαχὴν ταύτην‘. καὶ ποίαν φησίν; »εἴ τις οὐχ ὁμολογεῖ Χριστὸν ἐν σαρκὶ ἐληλυθότα, ἀντίχριστός ἀστι«. »καὶ νῦν ἀντίχριστοι πολλοὶ γεγόνασιν«, ὡς τῶν μὴ ὁμολογούντων τὸν Χριστὸν ἐν σαρκὶ ἐληλυθότα ἀντιχρίστων ὑπαρχόντων. ἀλλὰ καὶ αὐτὸς ὁ σωτὴρ λέγει D57 »οἱ καταξιωθέντες τῆς βασιλείας τῶν οὐρανῶν οὕτε γαμοῦσιν οὔτε γαμίζονται ἀλλ' ἰσάγγελοί εἰσιν( οὐ μόνον δέ, ἀλλὰ καὶ ἴνα δείξῃ τὴν σαφῆ ἁγνείαν καὶ τὴν διὰ τοῦ ἐδιάζειν ἁγιαστείαν, φάσκει τῇ Μαριάμ »μή μου ἅπτου· οὔπω γὰρ ἀναβέβηκα πρὸς τὸν πατέρα«, ἵνα δείξῃ τὴν ἁγνείαν ἀμέτοχον σωμάτων καὶ ἀμιγῆ. ἀλλὰ καὶ ἐν ἄλλῳ τόπῳ λέγει προθεσπίζον τὸ ἅγιον πνεῦμα καὶ διὰ τοὺς πρώην καὶ > μετέπειτα »μακαρία στεῖρα ἡ ἀμίαντος ἥτις οὐκ ἔγνω κοίτην", + "candidate_score": 0.678575, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_55_57", + "bdc_text": "Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). . Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis . Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_817", + "psc_text": "+ καὶ V 4 <δὲ> * 6 *, lies wohl <ἰδίας> *; vgl. ührte Methodiusstdle u. dement. Hom. XVII 17; S. 167, 7ff Lagarde, wo es von der wahren Prophetie ßt ἀναβλύζει τῷ τῷ τὸ ἀληθές, οὐκ ὀνείρῳ σπουδαζόμενον, ἀλλὰ συνέσει ἀγαθοῖς διδόμενον 8 καὶ Χριστὸν am Rande nachgetragen Veorr < M 10 δὲ < M | ῥήματα V 11 περὶ ἐμψύχων βρώσεως nachgetragen Vcorr ἐρήμῳ;«, ἐκείνοις μὲν ἀπιστεῖ καί φησι »τίς χρεία με ἀναγινώσκειν τὰ ἐν τῷ νόμῳ, ἐλθόντος τοῦ εὐαγγελίου;«. »πόθεν σοι τοίνυν τὰ περὶ Μωυσέως καὶ Ἀβραὰμ εἰδέναι; οἶδα γὰρ ὡς ὁμολογεῖτε αὐτοὺς εἶναι, δικαίους καὶ πατέρας ἑαυτῶν ἐπιγράφεσθε«. εἶτα ἀποκρίνεται καὶ λέγει, ὅτι | Χριστός μοι ἀπεκάλυψε, καὶ βλασφημεῖ τὰ πλείω τῆς D112 νομοθεσίας καὶ τοὺς περὶ Σαμψὼν καὶ Δαυὶδ καὶ Ἠλίαν καὶ Σαμουὴλ καὶ Ἐλισσαῖον καὶ τοὺς ἄλλους. 19. Ἐλέγχεεται δὲ πανταχόθεν ὁ ἀγύρτης ὑπὸ τοῦ σωτῆρος, διαρρήδην καὶ ὡς έν συντόμῳ ἀπὸ μιᾶς λέξεως", + "candidate_score": 0.678551, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_57_59", + "bdc_text": "Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum . Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius . Acervatim fratres emunt apud nos , quae a te prodeunt .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1116", + "psc_text": "Πληρώματος, ἀλλὰ ὁ ἐκ πάντων γεγονὼς καὶ μεταγενέστερος τοῦ Λόγου Σωτήρ. 29. Μάθετε οὖν, ἀνόητοι, ὅτι Ἰησοῦς 6 παθὼν ὑπὲρ ἡμῶν, 6 κατασκηνώσας ἐν ἡμῖν, οὗτος αὐτός ἐστιν 6 Λόγος τοῦ θεοῦ. εἰ μὲν γὰρ ἄλλος τις τῶι Αἰώνων ὑπὲρ τῆς ἡμῶν αὐτῶν σωτηρίας σὰρξ ἐγένετο, εἰκὸς ἦν περὶ ἄλλου εἰρηκέναι τὸν ἀπόστολον· εἰ δὲ 6 Λόγος [ὁ] τοῦ Πατρὸς ὁ καταβὰς αὐτός ἐστιν † καὶ 6 ἀναβάς, ὁ τοῦ μόνου θεοῦ μονογενὴς υἱός, κατὰ τὴν τοῦ Πατὸς εὐδοκίαν σαρκωθεὶς ὑπὲρ ἀνθρώπων, οὐ περὶ ἄλλου τινὸς οὐδὲ περὶ Ὀγδοάδος <ὁ Ἰωάννης> τὸν λόγον πεποίηται, ἀλλ᾿ τοῦ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ. οὐδὲ γὰρ ὁ Λόγος κατ’ αὐτοὺς προηγουμένως σὰρξ γέγονεν. λέγουσι γὰρ τὸν Σωτῆρα ἐνδύσχσασθαι σῶμα ψυχικὸν ἐκ τῆς οἰκονομίας κατεσκευασμένον ἀρρήτῳ προνοίᾳ πρὸς τὸ ὁρατὸν γενέσθαι καὶ ψηλαφητόν. σὰρξ δέ ἐστιν ἡ ἀρχαία ἐκ τοῦ χοῦ κατὰ τὸν Ἀδὰμ ἡ] γεγονυῖα πλάσις ὑπὸ τοῦ θεοῦ, ἥν ἀληθῶς γεγονέναι τὸν Λόγον τοῦ", + "candidate_score": 0.678361, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_55_57", + "bdc_text": "Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). . Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis . Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_839", + "psc_text": "ἀλλὰ περὶ ὡν ἔλεγεν ὁ νόμος κοινῶν καὶ ἀκαθάρτων. πάλιν δὲ τούτου δειχθέντος ὅτι οὐ περὶ πάντων τῶν κρεῶν αὐτῷ ἤγετο ὡς κοινῶν πάντων ὄντων, ἀλλὰ περὶ τῶν ἐν τῷ νόμῳ κοινῶν τε καὶ ἀκαθάρτων, ὁ θεὸς τῆς ἁγίας Χριστοῦ ἐκκλησίας τὸν χαρακτῆρα παραδιδοὺς ἔλεγεν αὐτῷ μηδὲν κοινὸν ἡγεῖσθαι· πάντα γὰρ ἐστι καθαρὰ μετὰ εὐχαριστίας καὶ εὐλογίας θεοῦ λαμβανόμενα.« ἀλλ᾿ εἰ καὶ περὶ τῆς κλήσεως τῶν ἐθνῶν τὸ αἴνιγμα εἶχεν, ἴνα μὴ ἡγήσηται τοὺς ἐν ἀκροβυστίᾳ κοινοὺς ἢ ἀκαθάρτους, ὅμως ἡ ἔμφασις τοῦ Πέτρου οὐ περὶ ἀνθρώπων εἶχε τὴν ὑπόνοιαν, ἀλλὰ περὶ τῶν ἐν τῷ νόμῳ ἀπηγορευμένων, ὡς καὶ παντί τῳ σαφὲς ἂν εἴη· καὶ ἐξέπεσεν αὐτῶν πανταχόθεν ὁ ληρώδης λόγος. 23. Τῶν δὲ ἀποστόλων τὰ ὀνόματα εἰς τὴν τῶν ἠπατημένων ὑπ᾿ αὐτῶν πεθὼ προσποιητῶς δέχονται βίβλους τε ἐξ ὀνόματος αὐτῶν πλασάμενοι ἀνεγράψαντο, δῆθεν ἀπὸ προσώπου Ἰακώβου καὶ Ματθαίου καὶ ἄλλων μαθητῶν. ἐν οἷς ὀνόμασι καὶ τὸ ὄνομα Ἰωάννου τοῦ", + "candidate_score": 0.676726, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_57_59", + "bdc_text": "Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum . Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius . Acervatim fratres emunt apud nos , quae a te prodeunt .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1115", + "psc_text": "Jesu lat. | μὴ < V εἴρηκε καὶ Χάριν καὶ Μονογενῆ καὶ Ἀλήθειαν καὶ Λόγον καὶ Ζωὴν καὶ Ἄνθρωπον καὶ Ἐκκλησίαν, κατὰ τὴν ἐκείνων ὑπόθεσιν περὶ τῆς πρώτης Ὀγδοάδος εἴρηκεν, ἐν ᾗ οὐδέπω Ἰησοῦς οὐδέπω Χριστός, ὁ τοῦ διδάσκαλος. ὅτι δὲ οὐ περὶ τῶν συζυγιῶν αὐτῶν 6 ἀπόστολος εἴρηκεν, ἀλλὰ περὶ τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, ὅν καὶ Λόγον οἶδεν τοῦ θεοῦ, αὐτὸς πεποίηκε φανερόν. ἀνακεφαλαιούμενος γὰρ περὶ τοῦ εἰρημένου αὐτῷ ἄνω ἐν ἀρχῇ Λόγου ἐπεξηγεῖται »καὶ ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο καὶ ἐσκήνωσεν ἐν ἡμῖν«. κατὰ δὲ τὴν ἐκείνων ὑπόθεσιν οὐχ ὁ Λόγος ἐγένετο, ὅς Τε οὐδὲ ἦλθέν Ποτε ἐκτὸς Πληρώματος, ἀλλὰ ὁ ἐκ πάντων γεγονὼς καὶ μεταγενέστερος τοῦ Λόγου Σωτήρ. 29. Μάθετε οὖν, ἀνόητοι, ὅτι Ἰησοῦς 6 παθὼν ὑπὲρ ἡμῶν, 6 κατασκηνώσας ἐν ἡμῖν, οὗτος αὐτός ἐστιν 6 Λόγος τοῦ θεοῦ. εἰ μὲν γὰρ ἄλλος τις τῶι Αἰώνων ὑπὲρ τῆς ἡμῶν αὐτῶν σωτηρίας σὰρξ ἐγένετο, εἰκὸς ἦν περὶ ἄλλου", + "candidate_score": 0.671955, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_57", + "bdc_text": "Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1115", + "psc_text": "Jesu lat. | μὴ < V εἴρηκε καὶ Χάριν καὶ Μονογενῆ καὶ Ἀλήθειαν καὶ Λόγον καὶ Ζωὴν καὶ Ἄνθρωπον καὶ Ἐκκλησίαν, κατὰ τὴν ἐκείνων ὑπόθεσιν περὶ τῆς πρώτης Ὀγδοάδος εἴρηκεν, ἐν ᾗ οὐδέπω Ἰησοῦς οὐδέπω Χριστός, ὁ τοῦ διδάσκαλος. ὅτι δὲ οὐ περὶ τῶν συζυγιῶν αὐτῶν 6 ἀπόστολος εἴρηκεν, ἀλλὰ περὶ τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, ὅν καὶ Λόγον οἶδεν τοῦ θεοῦ, αὐτὸς πεποίηκε φανερόν. ἀνακεφαλαιούμενος γὰρ περὶ τοῦ εἰρημένου αὐτῷ ἄνω ἐν ἀρχῇ Λόγου ἐπεξηγεῖται »καὶ ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο καὶ ἐσκήνωσεν ἐν ἡμῖν«. κατὰ δὲ τὴν ἐκείνων ὑπόθεσιν οὐχ ὁ Λόγος ἐγένετο, ὅς Τε οὐδὲ ἦλθέν Ποτε ἐκτὸς Πληρώματος, ἀλλὰ ὁ ἐκ πάντων γεγονὼς καὶ μεταγενέστερος τοῦ Λόγου Σωτήρ. 29. Μάθετε οὖν, ἀνόητοι, ὅτι Ἰησοῦς 6 παθὼν ὑπὲρ ἡμῶν, 6 κατασκηνώσας ἐν ἡμῖν, οὗτος αὐτός ἐστιν 6 Λόγος τοῦ θεοῦ. εἰ μὲν γὰρ ἄλλος τις τῶι Αἰώνων ὑπὲρ τῆς ἡμῶν αὐτῶν σωτηρίας σὰρξ ἐγένετο, ε��κὸς ἦν περὶ ἄλλου", + "candidate_score": 0.669582, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_417", + "psc_text": "ἄνωθεν καταβεβηκότος Βασιλείδου καὶ τὰ ἄνω σαφῶς κατοπτεύσαντος, μᾶλλον δὲ ἄνωθεν πεπτωκότος ἀπὸ τοῦ τῆς ἀληθείας σκοποῦ, ὅτι εἰ οὗτος ὁ οὐρανὸς ὑπὸ τῶν κατ᾿ αὐτὸν ἀγγέλων γεγένηται, αὐτοὶ δὲ ὑπὸ τῶν ἀνωτέρω καὶ οἱ ἀνωτέρω ὑπὸ τῶν ἔτι ἀνωτέρω, ἄρ οὐν ἡ ἄνω Δύναμις, ἡ καὶ Ἀβρασὰξ καλουμένη, εὑρεθήσεται ἡ τὰ πάντα πεποιηκυῖα καὶ ἡ αἰτία τῶν ὄντων πάντων, καὶ οὐδὲν δίχα αὐτῆς [τι] γεγενῆσθαι εὑρεθήσεται, ὁπότε αὐτὴ τὸ αἴτιον καὶ τὸ πρῶτον ἀρχέτυπον παρ᾿ αὐτῶν καταγγέλλεται, καὶ τὸ λεγόμενον παρ᾿ αὐτοῖς τοῦ κόσμου τούτου 14–16 vgl. Pistis Sophia c. 132; S. 224, 7 ff Schmidt — 19 vgl. Irenaeus adv. haer. II 35; Ι 383 Harvey — 21 f vgl. haer. 23, 4, 5; S. 252, 18ff V Μ 5 μαθήμασι, μα u. μασι auf Rasur V corr μαθητικοῖς M | διαιρεῖ////, ν wegradiert V 7 οἱ oben hineingeflickt V 8 [πεπλανημένης] *, (doppelte Lesart) 11–12 ἀριθμὸν —", + "candidate_score": 0.662532, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_3256", + "psc_text": "τὴν ἐπιθυμίαν καλῶς 17 ἐπιθυμήσης M 17f ὃ δή ἐστιν] οὐδὲ ἐσθίειν Phot. 18 εἰ μὴ εἴρητο < U ἀπ’ ἀπ’ αὐτοῦ] νοn dem Baum S 19 τόπον καὶ < S Phot. Ι εἰσελθεῖν < Phot. Ι εἰς τὸ] πρὸς τὸ U < S Ι καὶ παρατρέψασθαι < S Phot. 56. Δοθείσης γὰρ τῆς ἐντολῆς ἔσχε λαβὴν διὰ τῆς ἐντολῆς ὁ διάβο λος κατεργάσασθαι ἐν ἐμοὶ τὴν ἐπιθυμίαν, παρορμήσας με καὶ προσκαλεσάμενος μενος ἐντέχνως εἰς ὄρεξιν παταπεσεῖν τῶν κεκωλυμένων. »χωρὶς γάρ νόμου ἀμαρτία νεκρά«· οἶον οὐ δοθείσης γὰρ οὐδὲ οὐσης οὐδέπω τῆς ἐντολῆς ἀπρακτος ἦν ἡ ἀμαρτία· »ἐγὼ δὲ ἔζων« ἀμέμπτως πρὸ τῆς ἐντολῆς, οὐκ ἔχων ἔχων διορισμὸν καὶ διαταγάν, καθ’ ἢν ἔδει πολιτεύσασθαι, ἦς καὶ διολισηήσας ἁμαρτήσομαι. »ἐλθούσης δὲ τῆς ἐντολῆς ἡ ἁμαρτία ἀνέζησεν, ἐγὼ δὲ ἀπέθανον, καὶ ηὐρέθη μοι ἡ ἑντολὴ ἡ εἰς ζωὴν αὔτη εἰς θάνατον«, ὅτι μετὰ τὸ νομοθετῆσαι τὸν θεὸν καὶ διαστείλασθαι ὃ ποιητέον καὶ", + "candidate_score": 0.661885, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_566", + "psc_text": "18 ὑπὸ M 19 τραχύτερα aus τραχύτατα hergestellt V 22 ἔμπλεων, ω aus ο V ἔμπλεων M 25 ἀπειρώδινον ül. vgl. S. 300, 11] ἀπειρώδυνον VM 27 ταύτης M 29 διδομένην M μισθίαν ἥν ἔδει τῆς πλάνης αὐτῶν ἐν ἑαυτοῖς ἀπολαμβάνοντες« καὶ τὰ ἑξῆς. οὕτω γάρ. φησί, τὴν ἀχειρώδινον ἔχιδναν θελχθεῖσαν τῷ πάθει τῆς ἀπιθυμίας, τήν τε θήλειαν πρὸς τὸν ἄρρενα καὶ τὸν ἄρρενα πρὸς τὴν θήλειαν, περιπλακείσας μὲν ὁμοῦ, διὰ τοῦ στόματος χαινούσης τῆς θηλείας τὸν ἄρρενα τὴν κεφαλὴν εἰσβάλλειν, ἐκείνης δὲ πάθει συσχεθείσης ἀποτέμνειν τὴν τούτου κεφαλὴν καὶ οὕτως τὸν τὸν τοῦ στόματος σταλάξαντα ἰὸν καταπιοῦσαν ἐν ἑ��υτῇ ἐγκυμονεῖν μὲν D62 τοιοῦτο ζεῦγος ἀρρενόθηλυ· ὅπερ ζεῦγος ἁδρυνθὲν ἐν τῇ κοιλίᾳ καὶ μὴ ἔχον πόθεν γεννηθῆναι τὴν πλευρὰν τῆς μητρὸς τιτρώσκειν καὶ οὕτως γεννᾶσθαι, ὥστε ἀπολεσθαι τόν τε τούτων πατέρα καὶ τὴν μητέρα. διόπερ ἀπειρώδινον αὐτῇ ἐπέθεντο ὄνομα, ὅτι ὠδίνων οὐ πειρᾶται. δεινὴ δὲ καὶ φοβερὰ παρὰ πάντα τὰ", + "candidate_score": 0.661833, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_3261", + "psc_text": "Phot. 17f τῷ . . . κατακρίματι] dem Worte, ivelches sagte: Und S 18 κατακρίματι γενέσθαι < S 19 δικαία καὶ ἁγία U | καὶ δικαία < S καὶ ἀγαθή«, ὅτι μὴ ἐπὶ τῷ βλάψαι, ἀλλ᾿ ἐπὶ τῷ σῶσαι ἐδόθη. μὴ γὰρ οἰωμεθα ὅλως ἀνωφελές τι ποειῖν ἤ βλκβερὸν τὸν θεόν. τί οὖν; τὸ ἀγαθὸν ἐμοὶ ἐγένετο θάνατος«, ὅ τοῦ μεγίστου ἐμοὶ ὡς ἀγαθοῦ νομοθέτημα ἐδόθη; »μὴ γένοιτο«. ὅτι μὴ ἡ ἐντολὴ τοῦ τὸ καταδουλωθῆναί με ἐγένετο τῇ φθορᾷ καὶ ἐναπομάξασθαι κῆγρας ὀλέθρου αἰτία, ἀλλ᾿ ὁ διάβολος, ἵνα φανερωθῇ διὰ τοῦ ἀγαθοῦ τὸ κακὸν ἐμοὶ κατασκεάσας, ἵνα γένηται καὶ ἐλεγχθῇ »καθ᾿ ὑπερβολὴν« ὁ εὑρετὴς καὶ τέκτων τῆς ἁμαρτίας »ἁμαρτωλός« καὶ διορισθῇ ἀπὸ τοῦ καλοῦ ὁ τὰναντία τῆς ἀντολῆς θεοῦ #x003E; ἐπιτροπεύσας. »οἴδαμεν γὰρ ὅτι ὁ νόμος πνευματικός«, διὸ καὶ ὸὐδὲν αἴτιος βλάβης οὐδενί· πόρρω γὰρ ἐπιθυμίας ἀλόγου ἁμαρτίας ἐσκήνωται τὰ πνευματικά. »ἐγὼ δὲ σάρκινός εἰμι, πεπραμένος ύπὸ τὴν ἁμαρτίαν«, οἶον·", + "candidate_score": 0.659625, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_57", + "bdc_text": "Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1116", + "psc_text": "Πληρώματος, ἀλλὰ ὁ ἐκ πάντων γεγονὼς καὶ μεταγενέστερος τοῦ Λόγου Σωτήρ. 29. Μάθετε οὖν, ἀνόητοι, ὅτι Ἰησοῦς 6 παθὼν ὑπὲρ ἡμῶν, 6 κατασκηνώσας ἐν ἡμῖν, οὗτος αὐτός ἐστιν 6 Λόγος τοῦ θεοῦ. εἰ μὲν γὰρ ἄλλος τις τῶι Αἰώνων ὑπὲρ τῆς ἡμῶν αὐτῶν σωτηρίας σὰρξ ἐγένετο, εἰκὸς ἦν περὶ ἄλλου εἰρηκέναι τὸν ἀπόστολον· εἰ δὲ 6 Λόγος [ὁ] τοῦ Πατρὸς ὁ καταβὰς αὐτός ἐστιν † καὶ 6 ἀναβάς, ὁ τοῦ μόνου θεοῦ μονογενὴς υἱός, κατὰ τὴν τοῦ Πατὸς εὐδοκίαν σαρκωθεὶς ὑπὲρ ἀνθρώπων, οὐ περὶ ἄλλου τινὸς οὐδὲ περὶ Ὀγδοάδος <ὁ Ἰωάννης> τὸν λόγον πεποίηται, ἀλλ᾿ τοῦ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ. οὐδὲ γὰρ ὁ Λόγος κατ’ αὐτοὺς προηγουμένως σὰρξ γέγονεν. λέγουσι γὰρ τὸν Σωτῆρα ἐνδύσχσασθαι σῶμα ψυχικὸν ἐκ τῆς οἰκονομίας κατεσκευασμένον ἀρρήτῳ προνοίᾳ πρὸς τὸ ὁρατὸν γενέσθαι καὶ ψηλαφητόν. σὰρξ δέ ἐστιν ἡ ἀρχαία ἐκ τοῦ χοῦ κατὰ τὸν Ἀδὰμ ἡ] γεγονυῖα πλάσις ὑπὸ τοῦ θεοῦ, ἥν ἀληθῶς γεγονέναι τὸν Λόγον τοῦ", + "candidate_score": 0.659564, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_63_65", + "bdc_text": "Omnia respuit , nisi quae a Zuinglio sunt , admittat . Hinc etiam mirabile iudicium et inconsideratum in multis effutit . Ego neminem sperno , omnium labores et spiritus suspicio et veneror , summeque delectat , dum et meum apud alios invenio spiritum .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_579", + "psc_text": "Ἀνδρέου καὶ Παύλου καὶ τῶν λοιπῶν ἀποστόλων ἑαυτοὺς ὑπερ- φερεστέρους εἶναι διὰ τὴν ὑπερβολὴν τῆς γνώσεως καὶ τὸ περισσοτερον τῆς διαπράξεως διαφόρων διεξόδων· ἄλλοι δὲ ἐξ αὐτῶν φάσκουσι μηδὲν διενηνοχέναι τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ. αἱ γὰρ ψυχαὶ ἐκ τῆς αὐτῆς περιφορᾶς εἰσι καὶ ὁμοίως κατὰ τὴν τοῦ Ἰησοῦ πάντων καταφρόνησιν ποιησάμεναι * καὶ <γὰρ> αἱ πᾶσαι, φησί, τῆς αὐτῆς δυνάμεως ἠξιώθησαν ἡς καὶ ἡ τοῦ Ἰησοῦ ἠξίωται· διὸ καὶ ταύτα > φασὶ χωρεῖν διὰ πάσης πράξεως, καθάπερ ἀμέλει καὶ ἡ τοῦ Ἰησοῦ διελήλυθεν. εἰ δὲ καί τις πάλιν δυνηθείη ὑπὲρ τὸν Ἱησοῦν καταφρονῆσαι, διαφορώτερος ἔσται αὐτοῦ. 3. Ἐπιχειροῦσι δὲ οἱ τῆς ἀθεμίτου ταύτης σχολῆς παντοίας ἐπιχειρήσεις δεινῶν ἔργων καὶ ὀλετηρίων. μαγεῖαι γὰρ παρ' αὐτοῖς ἐπινενόηνται, ἐπῳδάς τε διαφόρους πρὸς πᾶσαν μηχανὴν ἐφεύραντο, πρὸς] φίλτρα > καὶ ἀγώγιμα. οὐ μὴν δὲ ἀλλὰ καὶ παρέδρους δαί- μονας ἑαυτοῖς ἐπιοπῶνται, εἰς τὸ διὰ πολλῆς μαγγανείας ἐν ἐξουσίᾳ μεγάλῃ πάντων <γενέσθαι>, <ὥστε> φησί,", + "candidate_score": 0.657163, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_42_44", + "bdc_text": "und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ;", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2731", + "psc_text": "16. 17 M U 1 αὐτῷ ἑπομένοις] ἐπαγωμένοις αὐτῶ U | θελήσασι Μ| 2 τ<οι>αὐτην * | τετρέπται Μ 3 λέγειν ΜΝ | <αὐτοῖς> * 6 ταύτης U | γενέσθαι U | ἀλλὰ U 9 πάντων] πολλῶν U 10 ἐν παραπτώμασιν * | * <εὶς τὸν μελχισεδὲκ εἰρημένα ὡς> * 26 <παρὰ> * ὑψίστου ὑπάρχων ἱερεὺς οὐκέτι αὐτὸς εἴη πατὴρ τῶν ὅλων, ἱερατεύων ἑτέρῳ ὑψίστῳ. καὶ ὦ τῆς τῶν ἀνθρώπων χυδαιότητος", + "candidate_score": 0.650715, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_42_44", + "bdc_text": "und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ;", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_533", + "psc_text": "Ι ἴνα M 13 ἰνδαλτικὸν, von äterer Hand ändert zu ἰνδαλματικὸν V 14 ἔμπλεων, ω aus ο Vcorr ἔμπλεον Μ 15 /// ὁρατὸς, ein Buchstabe ausradiertV; ἀόρατος? hier u. Z. 16 ül., an der zweiten Stelle β richtig 20 > * vgl. Ζ. 22 αὐτὸν] ἔχω VM 20f ἀπτάνετο M 23 προλή///ψει, μ ausradiert V 24 καθι- στῶν *] καθιστῶντος VM Ι οὕτω < Μ 26 * etwa φασὶ γὰρ τὸν Ζαχαρίαν ἀποκτανθῆναι καὶ αληθῶς λέγουσι,;> * εὐθύς, ἀλλὰ καὶ ἐπιμείναντος μετὰ τὴν τοῦ Ἰωάννου γέννησιν καὶ προφητεύσαντος περί τε Ἰωάννου καὶ περὶ τῆς παρουσίας τοῦ κυρίου καὶ ἐνσάρκου γεννήσεως ἀπὸ τῆς ἁγίας παρθένου Μαρίας διὰ πνεύ- ματος ἀγίου, ὡς λέγει καὶ σύ, παιδίον, προφήτης ὑψίστου κληθήσῃ· προπορεύσῃ γὰρ πρὸ προσώπου κυρίου ἑτοιμάσαι ὁδοὺς αὐτοῦ‘, »ἐπιστρέψαι καρδίας πατέρων ἐπὶ τέκνα καὶ ἀπειθεῖς ἐν φρονήσει« καὶ τὰ ἑξῆς. πόσα δὲ ἄλλα ἔστιν εἰπεῖν περὶ τῆς αὐτῶν ψευδηγορίας καὶ τοῦ αὐτῶν μιασμοῦ;", + "candidate_score": 0.650573, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1110", + "psc_text": "καρπόν + quoque lat. | φησιν] dlccns lat. 12f παντὸς τοῦ πληρώματος] intra pleronia lat. 14 καταλειφθὲν V | ὑπ’ αὐτῆς] ab eis lat. 15 ἁρμό///σας, ο aus ω Vcorr | αὐτῆς V 21 καὶ1 < lat. 22 τὸν] * 26 ὁρᾷς + igitur lat. | ᾐ] οἱ, oben drüber ᾗ, aber οἱ nicht gestrichen Vcorr | φρεναπατοῦσιν, aus ῶ Vcorr 27 ἐπερεάζοντες Μ | τὰς γραφὰς aus ταῖς γραφαῖς Vcorr αὐτῶν κατανοήσῃς τὴν πανουργίαν τῆς μεθοδείας καὶ τὴv πονηρίαν τῆς πλάνης. πρῶτον μὲν γὰρ εἰ προέκειτο Ἰωάννῃ τὴν ἄνω Ὀγδοάδα μηνῦσαι, τὴν τάξιν ἄν τετηρήκει τῆς προβλῆς καὶ τὴν πρώτην τετράδα σεβασμιωτάτην οὖσαν, καθὼς λέγουσιν, ἐν πρώτοις ἄν τεθείκει τοῖς ὀνόμασι καὶ οὕτως ἐπεζεύχει τὴν δευτέραν, ἵνα διὰ τῆς τάξεως τῶν ὀνομάτων ἠ δειχθῇ τῆς Ὀγδοάδος, καὶ οὐκ ἄν μετὰ τοσοῦτον διάστημα ὡς ἐκλελησμένος, ἔπειτα ἀναμνησθεὶς ἐπ’ ἐσχάτῳ τῆς πρώτης ἐμέμνητο τετράδος. ἔπειτα δὲ καὶ τὰς συζυγίας σημᾶναι θέλων", + "candidate_score": 0.649731, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1437", + "psc_text": "eo qui ante fuit lat.; darnach προόντι Hilgenfeld (unwahrscheinlich) | <δὲ> *] autem lat. 17f ἴδια . . . *] ἀλλότρια . . . ἴδια VM mea . . aliena lat. 18 καὶ οὐκ] non autem lat. | ἀλλὰ + sunt lat. 19 κατάγω δὲ] deducit enim lat. 21 διαφεύγειν] evadere et effugere lat. | ἐξουσίας + dicunt lat. | δὲ] quoque lat. 21 — 24 ἄνω περὶ — ἀγνωσίᾳ < lat. 22 πρώτην] lies wohl κάτω * 23f <οὐρανῷ> * ἐκ *] ἐκ τῶν VM μᾶλλον παρὰ τὴν θήλειαν τὴν ποιήσασαν ὑμᾶς. εἰ ἡ Μήτηρ ὑμῶν ἀγνοεῖ τὴν ἑαυτῆς ῥίζαν, ἐγὼ οἶδα ἐμαυτὸν καὶ γινώσκω ὅθεν εἰμὶ καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν ἄφθαρτο�� Σοφίαν, ἥτις ἐστἰν ἐν τῷ Πατρί, μήτηρ δὲ τῆς Μητρὸς ὑμῶν τῆς μὴ ἐχούσης πατέρα, ἀλλ᾿ οὔτε σύζυγον ἄρρενα· θήλεια δὲ ὑπὸ θηλείας γενομένη ἐποίησεν ὑμᾶς, ἀγνοοῦσα καὶ τὴν μητέρα αὐτῆς καὶ δοκοῦσα ἑαυτὴν εἶναι μόνην. ἐγὼ δὲ", + "candidate_score": 0.648891, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_41_43", + "bdc_text": "Et utinam ante annum ratio contionandi Gemeint ist wahrscheinlich Bullingers bis heute unveröffentlicht gebliebene Schrift «De propheta libri duo» , 1525 ( Zürich ZB , Ms A 82 , 2r.-41v . und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in :", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2427", + "psc_text": "τριακοστῷ ἔτει τῆς αὐτοῦ ἐνσάρκου γεννήσεως, πρὸ ἓς εἰδῶν Νοεμβρίων, Τουτέστι κατὰ Αἰγυπτίους Ἀθὺρ δωδεκάτῃ, κατὰ Ἕλληνας 1 ff zu den Monatsangaben vgl. W. Kubitschek, Die Kalenderbücher von Florenz, Rom und Leyden (Denkschr. Wiener Akad. B. 57. 1915) S. 74 ff; dort weitere Schriften über die einzelnen Fragen — 8 ff wo? (einzige vergleichbare Stelle Sach. 7, 3) —18 ff vgl. Oben c. 16, 1 ff; S. 270, 14 ff u. c. 30, 10; S. 303, 4 M U 1 Ἰαννουαρίων Μ |πέμπτη ist nicht mit Kubistchek zu beanstanden; der Gesamtausdruck πέμπτη—ἐπιφώσκουσα bezeichnet ganz richtig die Mitternacht zwischen 5. u. 6. Januar; vgl. Z. 12 f u. S. 298, 19 2 Ἰαννουαρίου + μηνὸς U | ἑσπέρα — ἐπιφώσκουσα < U 4 Σαλαμνίους Μ 5 Ἰουλίου] Ἰουναῦ Μ | ἀλσὼν Μ 6 ἀταρταβὰ Μ 7 κατὰ Ἑβραίους τιβιὴθ ιݲγ, κατὰ ἀθηναίους μεμακτηρίωνος ςݲ U; aber vgl. die Reihenfolge S. 294,", + "candidate_score": 0.64808, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_980", + "psc_text": "τοῦ νῦν δικαίαις ψυχαῖς ἐνθάδε καὶ ἐκτραφέντα διὰ τὸ νήπια ἐκπεπέμφθαι, ὕστερον τελειότητος V M 4 * etwa εἶναι Ε; * | vor οἱ ψυχικοὶ + καὶ M | ὑλικούς + τε M 15 ἀφ’ aus ἐφ’ Vcorr 16 ἑαυτὸ U] ἑαυτῶ VM 17 χωρεῖν angeflickt Veorr 19 σὺν] * κότας πολὺ καὶ ὑπεραναβεβηκότας τὸν Δημιουργὸν ἄνω δοθήσεσθαι τοῖς ἀγγέλοις τοῖς ἅμα Χριστῷ οὐσιν, οὐδέν τι τῶν σωμάτων ἀνακομιζομένους, ἀλλὰ μόνον τὰς ψυχὰς ἐν πληρώματι εὑρεθείσας τῆς αὐτῶν γνώσεως καὶ τὸν Δημιουργὸν ὑπερβεβηκυίας δίδοσθαι τοῖς μετὰ τοῦ Χριστοῦ ἀγγέλοις εἰς νύμφας. 8. Τοιαύτη ἐστὶν ἡ κατ’ αὐτοὺς τραγῳδία, ἔχουσα μὲν καὶ πλείω τούτων· ἐγὼ δὲ μόνον ἅτινα φύσει ἀναγκαῖον εἶναι ἡγησάμην εἰς τοὐμφανὲς ἐλθεῖν, ταῦθ᾿ ὑπηγόρευσα, ὡς ἡ εἰς ἡμᾶς † γνῶσις ἦλθεν· τὸ πόθεν τε ὡρμᾶτο ἐν ποίοις δὲ καιροῖς ὑπῆρχεν καὶ ἀπὸ ποίων τὰς προφάσεις εἴληφεν καὶ τίς αὐτοῦ ἡ διδασκαλία, ἅμα τε τίσιν ἐβλάστησε τῷ βίω̣ κακόν", + "candidate_score": 0.647868, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_42_44", + "bdc_text": "und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ;", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_538", + "psc_text": "M 16 δυνάμεων + >? * 17 ἑαυτὴν Μ Ι ἐκ ausradiert Vcorr 18 ἐξερρίζωσα, zweites ρ oben hinein Vcorr ἐξερίζωσα Μ 20 εὐρεθῆ φησὶ Μ καὶ ἀναστρέψαι εἰς ἑαυτήν. καὶ οὕτως ἐστὶ τὰ ληρώδη αὐτῶν καὶ μυθώδη, ὡς καὶ περὶ τοῦ ἁγίου Ἠλία τολμῶσι βλασφημεῖν καὶ λέγειν ὅτι, φησίν, ὅτε ἀνελήφθη, κατεβλήθη πάλιν εἰς τὸν κόσμον. ἦλθεν γάρ, φησίν, μία δαίμων καὶ ἐκράτησε κοὶ εἰπεν αὐτῷ ὅτι ποῦ πορεύῃ; ἔχω γὰρ τέκνα ἀπὸ σοῦ, καὶ οὐ δύνασαι ἀνελθεῖν καὶ ὡδε ἀφεῖναι τὰ τέκνα σου. καί, φησίν, λέγει· πόθεν ἔχεις τέκνα ἀπ’ ἐμοῦ καὶ ἐγὼ ἤμην ἐν ἁγνείᾳ; λέγει, φησίν· ναί, ὅτε ἐνυπνίοις ἐνυπνιαζόμενος πολλάκις ἐν τῇ ἀπορροίᾳ τῶν σωμάτων ἐκενώθης, ἐγὼ ἤμην ἡ μεταλαβοῦσα ἀπὸ σοῦ τὰ σπέρματα καὶ γεννῶσά σοι υἱούς. πολλὴ δὲ μωρία τῶν τὰ τοιαῦτα λεγόντων. πῶς γὰρ δύναται δαίμων, πνεῦμα ὢν ἀόρατον καὶ ἀσώματον, >ἀπὸ> σωμάτων μεταλαμβάνειν; εἰ δὲ ἀπὸ σωμάτων μεταλαμβάνει καὶ κυϊσκει, οὐκέτι", + "candidate_score": 0.647804, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2973", + "psc_text": "σῶμα Μ 18 τοὺς τύπους] αὐτὸς τύπους Μ | τοὺς τὴν] εἰς τὴν u 20 <ὡς>* |φάσκοι Μ 21 εἴ τι<Μ 21f ὁ Παῦλος καὶ ὁ Πέτρος Μ 22 [ὅ] Μendelssohn | πάλιν Rufin φους μέχρτ τοῦ πρεσβυτέρου, κἂν οἱ χαρακτῆρες δοκῶσι πολλὴν ἔχειν παραλλαγήν, οὕτως νοητέον καὶ τὸ ἐπὶ τοῦ παρόντος εἶδος ταὐτὸν εἶναι τῷ μέλλοντι, πλείστης ὅσης ἐσομένης τῆς ἐπὶ κάλλιον μεταβολῆς. ἀναγκαῖον γὰρ τὴν ψυχὴν ἐν τόποις σωματικοῖς ὑπάρχουσαν κεχρῆσθαι σώμασι καταλλήλοις τοῖς τόποις. καὶ ὥσπερ ἐν θαλάσσῃ ζῆν ἡμᾶς ἐνύδρους γενομένους εἰ ἐχρῆν, πάντως ἂν ἡμᾶς ἔδει βράγχια ἔχειν καὶ τὴν ἄλλην ἰχθύων κατάστασιν, οὕτως μέλλοντας κληρονομεῖν βασιλείαν οὐρανῶν καὶ ἐν τόποις διαφέρουσιν ἔσεσθαι ἀναγκαῖον χρῆσθαι σώμασι πνευματικοῖς· οὐχὶ τοῦ εἴδους τοῦ προτέρου ἀφανιζομένου, κἂν ἐπὶ τὸ ἐνδοξότερον", + "candidate_score": 0.647749, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_32", + "bdc_text": "Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_3317", + "psc_text": "einem (verlorenen) Brief bestritten vgl. Hieronymus c. Ruf. II, 22 Migne 23, 446 B hahemns epistidam supradicti pontiflcis, in qua huic calumniae tuae, dum adhue esses in Oriente, respondet et apertissimum mendacium libera veritatis fronte confutat. Hieronymus bezweifelt aber auch die Zahl an sich, vgl. c. Ruf. II 22; Migne 23, 446 A quod vero ille non seripsit, quomodo iste legere potuit? numera indices lihrorum eius, qui in tertio volumine Eusehii, in quo seripsit vitam, Paynphili continentur : et non dico sex milia, sed tertiam partem non reperies ep. 82, 7, 2; S. 114, 11 Hilberg; beachte auch ep. 84, 2; S. 130, 24 Hilberg mille et eo amplius tractatus, qiios in ecclesia locutus est edidit) innumcrahiles praeterea commentarios. — Aufgenommen wurde die Zahl bei Cedrenus und Suidas II 1, 1279 Bernhardy; im Abendland ist sie seit Beda zumeist in 5000 entstellt. Zur Sache vgl. Redepenning, Niedners Zeitschr. f. bist.", + "candidate_score": 0.647093, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_41", + "bdc_text": "Et utinam ante annum ratio contionandi Gemeint ist wahrscheinlich Bullingers bis heute unveröffentlicht gebliebene Schrift «De propheta libri duo» , 1525 ( Zürich ZB , Ms A 82 , 2r.-41v .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2387", + "psc_text": "— 15 Matth. 4, 12f — 21 die zwei Passah: Joh 2, 13ff u. 11, 55ff — 23ff Es ist beachtenswert, daß Epiph. in der Berechnung der Lehrtätigkeit Jesu (3 Passah = 2 ¼ Jahre) mit Africanus (vgl. Ed. Schwartz Abh. Gött. Ges. 1895 S. 28ff) gegen Eusebius (3 ½ Jahre dem. ev. VIII 2, 108; S. 387, 17ff Heikel) zusammengeht, während er mit Eusebius gegen Aficanus den Tod Christi ins 18. Jahr des Tiberius setzt, vgl. unten S. 292, 15 u. Eusebius-Hieronymus Christi S. 174, 14ff Helm M U (von κατηγοροῦσι Z. 20 an) 1 προβατικῆς am Rand nachgetragen M 9 [φασίν] * 13 <ἐγγὺς> * 21 αὐτοῦ τοῦ] τοῦ αὐτοῦ U | περὶ δύο πάσχων U 22 πεποιηκότα U | ἐν περιόδῳ — δύο < U 23 πάσχα ἑνὸς U | διηγοῦνται < U | οἴδασιν U 24f ὡς πανταχόθεν ἐδείξαμεν < U σωτὴρ ἄλλο Πάσχα, ὡς εἶναι", + "candidate_score": 0.646363, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_41", + "bdc_text": "Et utinam ante annum ratio contionandi Gemeint ist wahrscheinlich Bullingers bis heute unveröffentlicht gebliebene Schrift «De propheta libri duo» , 1525 ( Zürich ZB , Ms A 82 , 2r.-41v .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2427", + "psc_text": "τριακοστῷ ἔτει τῆς αὐτοῦ ἐνσάρκου γεννήσεως, πρὸ ἓς εἰδῶν Νοεμβρίων, Τουτέστι κατὰ Αἰγυπτίους Ἀθὺρ δωδεκάτῃ, κατὰ Ἕλληνας 1 ff zu den Monatsangaben vgl. W. Kubitschek, Die Kalenderbücher von Florenz, Rom und Leyden (Denkschr. Wiener Akad. B. 57. 1915) S. 74 ff; dort weitere Schriften über die einzelnen Fragen — 8 ff wo? (einzige vergleichbare Stelle Sach. 7, 3) —18 ff vgl. Oben c. 16, 1 ff; S. 270, 14 ff u. c. 30, 10; S. 303, 4 M U 1 Ἰαννουαρίων Μ |πέμπτη ist nicht mit Kubistchek zu beanstanden; der Gesamtausdruck πέμπτη—ἐπιφώσκουσα bezeichnet ganz richtig die Mitternacht zwischen 5. u. 6. Januar; vgl. Z. 12 f u. S. 298, 19 2 Ἰαννουαρίου + μηνὸς U | ἑσπέρα — ἐπιφώσκουσα < U 4 Σαλαμνίους Μ 5 Ἰουλίου] Ἰουναῦ Μ | ἀλσὼν Μ 6 ἀταρταβὰ Μ 7 κατὰ Ἑβραίους τιβιὴθ ιݲγ, κατὰ ἀθηναίους μεμακτηρίωνος ςݲ U; aber vgl. die Reihenfolge S. 294,", + "candidate_score": 0.646315, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_38", + "bdc_text": "Orationem de functione propheticaSiehe oben S. 41 , Anm. 1 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2312", + "psc_text": "1, 20.23 — 22 Joh. 1, 28; vgl. Origenes in Joh. VI 40; S. 149, 12ff Preuschen — 24—26 vgl. Joh. 1, 37—39 — 27—S. 266, 30 Joh. 1, 39c—2, 1 M U 1 ἀπὸ1 < Μ 2 Ἀβραὰμ] Ἀδὰμ U | Ἀδὰμ] Ἀβραὰμ U 2f οὔτε ἀπὸ (!) πέμπτης—τετάρτης ἡμέρας doppelt geschrieben U 4 ἐξότου U 5 ὁ1 < Μ 7f [καὶ ὁ Λόγος—εἴδομεν αὐτόν]* 11 πάντες < Μ 16 αἱμάτων U 17 φησίν hinter ἐγένετο Μ 19f ἡμεῖς πάντες U 22 διήγηται *] διηγεῖται MU 22f ἐν βηθαβρᾶ(!) ἐγένετο U 23 ἐν ἄλλοις δὲ U 24 εἶπεν Μ 28 αὐτὸς] οὗτος U 29 vor Μεσσίαν + τὸν Μ; vgl. S. 267, 18 | Μεσίαν M τὸν μεθερμηνευόμενον Χριστόν. οὗτος ἤγαγεν αὐτὸν πρὸς τὸν Ἰησοῦν. ἐμβλέψας αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς εἶπε· σὺ εἶ Σίμων ὁ υἱὸς Ἰωνᾶ, σὺ κληθήσῃ Κηφᾶς,ὃ ἑρμηνεύεται Πέτρος. τῇ ἐπαύριον ἠθέλησεν ἐξελθεῖν εἰς τὴν Γαλιλαίαν καὶ", + "candidate_score": 0.646059, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_42_44", + "bdc_text": "und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ;", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_211", + "psc_text": "16 μετωνόμασταιον, ω aus ο übergesetztes οἷ V corr οἷον < M 18 Ἄρης χωχὲβ ὀκβόλ < M χωκὲβ Μ 19 ὀχομίδ, zweites ο aus α hergestellt V ὀχμόδ M | χωχὲβ] χωκὲμ M | λουη///θ, ein Buchstabe ausradiert V λουηδό M 22 κομιζόμενα M 23 ἅ] ἢ M | * etwa <οἱ Ἕλληνες, οἳ> * 24 αὐτὰ] * | σαρατὰν ἀρὶ βεθουλὰ μωζανὴ<μ> ἀκρὰβ κέσετ γαδὶ δαλλὶ οἵτινες τοῖς Ἕλλησι μάτην, λέγω δὴ οἱ Φαρισαιοι, ἀκολουθήσαντες μετωνόμασαν εἰς τὴν Ἑβραΐδα τὰ αὐτὰ ὀνόματα οὕτω· Κριὸν δὴ τὸν παρ᾿ ἐκείνοις λεγόμενον τελά, Ταῦρον σώρ, Διδύμους θωμίμ, Καρκίνον σαρατάν, Λέοντα ἀρί, Παρθένον βεθουλά, Ζυγὸν >, Σκορπίον ἀκράβ, Τοξότην κέσετ, Αἰγόκερων γαδί Ὑδρηχόον δαλλί, Ἰχθύας δεγγίμ. 3. Ταῦτα δὲ μοι οὐκ εἰς στρόβησιν τῶν ἐντυγχανόντων κατατέτακται οὐδὲ ἵνα τὴν χυδαιολογίαν τῶν τὴν ἀσύστατον καὶ φρενο- βλαβῆ μωρολογίαν τῆς ἀστρονομίας τῷ βίῳ παρεισαξάντων συστήσω· ἐλήλεγκται γὰρ αὕτη ὑπὸ τῆς ἀληθείας ἀσύστατος οὖσα καὶ", + "candidate_score": 0.645919, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1383", + "psc_text": "θέλουσιν] λέγουσι Μ 2 καὶ < lat. 3 δὲ oben über Vcorr | Dind.] οὐδὲ YM Που lat. | τοῦ aus τῶν Vcorr | ὑπὸ Ausgg.] ἐπὶ V M ab lat. 4 παρεπινοουμένου] adinveiitus lat. | vor αὐτὸς wohl einzusetzen > * 5 vor τοῦ λόγου ein καὶ getilgt Vcorr 10 ευ] Dind. < lat.; τοὺς? ül. 14f — γράμματα < V 15 τοῦ διδασκάλου Dind. Oh.] τὰ διὰ τοῦ διδασκάλου M ebenso doch τὰ oben über Vcorr 16 lat. 18 σοι] ego lat. 19 ἐν τῷ τύπῶ] in typum lat. 20 καὶ < lat. 21 ἀπόκρισιν + dicens lat. 25 nach καὶ von 5 Buchstaben V 25f ὁμογηκέναι V ὁμολογηκέναι M 27f διὰ τοῦ] propter hoc lat. τοῦ μὴ ἀποκριθῆναι τοῖς εἰποῦσιν αὐτῷ »ἐν ποίᾳ δυνάμει τοῦτο ποιεῖς«, ἀλλὰ τῇ ἀντεπερωτήσει ἀπορῆσαι αὐτοὺς τὸ ἄρρητον τοῦ Πατρὸς ἐν τῷ <μὴ> εἰπεῖν δεδειχέναι αὐτὸν ἐξηγοῦνται. ἀλλὰ καὶ ἐν τῷ εἰρηκέναι", + "candidate_score": 0.645569, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_375", + "psc_text": "κατὰ τῶν θεοῦ προφητειῶν *] κατὰ τὰς θεοῦπροφητείας V M 19 + ἐξ ὧν] lies wohl ὅπου * 20 πρῶτον μὲν μὲν wohl vor † ἐξ ὡν * Ι ἐπεθύμησεν] auf Rasur ἠγαλλιάσατο V corr 22 Μωυσεῖ Μ 23 ὑπὸ Μ 26 Ἠλία V λεγόμενα τὴν σύστασιν ποιεῖται νόμου τε καὶ προφητῶν καὶ πάσης παλαιᾶς διαθήκης πρὸς τὴν καινὴν διαθήκην, ὅτι ἑνὸς θεοῦ εἰσιν ἀμφότεραι, ὡς λέγει »ἐλεύσονται καὶ ἀνακλιθήσονται ἐν κόλποις Ἀβραὰμ καὶ Ἰσαὰκ καὶ Ἰακὼβ ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν καὶ ἀναπαύσονται ἀπὸ ἀνατολῶν καὶ δυσμῶν« καὶ τὰ ἑξῆς, πάλιν δὲ τὸ ἐκ προσώπου Δαυὶδ περὶ αὐτοῦ προφητευόμενον, τό »εἰπεν ὁ κύριος τῷ κυρίῳ μου, κάθου ἐκ δεξιῶν μου« καὶ πάλιν <τὸ> παρ’ αὐτοῦ μενον τοῖς Φαρισαίοις »οὐδέποτε ἀνέγνωτε, λίθον ὃν ἀπεδοκίμασαν οἱ οἰκοδομοῦντες;« καὶ ὡς ὁ Λουκᾶς διαβεβαιοῦται αὐτὸν τὸν σωτῆρα μετὰ τὸ άναστῆναι ἐκ τῶν νεκρῶν ὠφθαι κατὰ τὴν ὸδὸν τοῖς περὶ τὸν Ναθαναὴλ καὶ τὸν", + "candidate_score": 0.645314, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_42_44", + "bdc_text": "und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ;", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_3345", + "psc_text": "hinter γινώσκων Μ 16 ἐφθόνεσε Μ 22 τῶν) * 25 * etwa <ἀκούουσα> * 26 vor + <τὸ> 27 ἐλαττώματι *] ἐλαττώμασι M τροχὸν μεταβάλλοι, ἀνασκευάσας καὶ ἀνακαινίσας τὸ σκεῦος ἄνευ ἐλαττώματος εἰς τὸ δύνασθαι διηνεκῶς ζῆν. ἔνθεν τὸ πρῶτον μὲν ἀπειλεῖ θάνατον, τὸ δὲ δεύτερον οὐκέτι θάνατον λέγει, ἀλλὰ »γῆ καὶ εἰς γῆν ἀπελεύσῃ«, μὴ παραδεδωκὼς θανάτῳ τὸν ἄνθρωπον. * * καὶ μεθ᾿ ἓτερα καὶ ἐποίησεν ὁ θεὸς χιτῶνας δερματίους καὶ ἐνέδυσε τοὺς περὶ τὸν Ἀδὰμ καὶ ἐξέβαλεν αὐτοὺς ἐκ τοῦ παραδείσου«. ὁρ��ς ὃτι μάταιος ἡ σοῦ σοῦ καινοτομουμένη κενοφωνία, Ὠρίγενες. πρὸ πόσου γὰρ χρόνου ᾖσαν σώματα τοῖς περὶ τὸν Ἀδάμ. 66. Εἰ δὲ τοῦτό σε ἀνακρίνει καὶ οὐ δύνασαι, ψυχικῶς διανοούμενος, τοῦ πνεύματος δέξασθαι τὴν χάριν, χάριν, ἄπιστε καὶ ἐπέκεινα τῶν D676 ἀπίστων τυγχάνων, λεγε μοι ἑκάστην ὑπόθεσιν ἐκ θεοῦ γεγονυῖαν, πόσην τὴν τὴν θαυματουργίαν καὶ ἔκπληξιν; πόθεν ἐξ οὐκ ὄντων οὐρανὸς τέ ταται ἐν μετεώρῳ ἀναπεπετασμένος; πόθεν", + "candidate_score": 0.645178, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_10", + "bdc_text": "Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_696", + "psc_text": "CSEL 55 381, 26 Hilberg quos vulgo Nasaraeos nuncupant, qui credunt in Christum filium dei natum de Maria virgine 4 f öa als Sitz der äer ätigt durcb Hieronymus vgl. insbes. de vir. ill. 3 mihi quoque a Nazaraeis qui m Beroea urbe Syriae hoc volumine utuntur describendi facultas fuit — 5f ür die äherbestimmung ἐν τῇ Δεκαπόλει zu Pella vgl. Eusebius Onomasticon S. 80, 16 f Klostermann (dadurch wird Zahn, Forsch. VI 270 A. 3 widerlegt) — 6 zu Kokaba vgl. Jul. Africanus bei Eusebius h. e. I 7, 14 S. 60, 18 Schwartz u. Eusebius Onomasticon S. 172, 1ff ἔστιν δὲ καὶ Χωβὰ κώμη ἐν τοῖς αὐτοῖς μέρεσιν, ἐν ᾗ εἰσιν Ἑβραίων οἱ εἰς Χριστὸν πιστεύσαντες, Ἐβιωναῖοι καλούμενοι über die Lage Zahn, Forsch. I 330 ff), dazu noch haer. 30, 2, 7 u. 18, 1 haer. 40, 1, 5 — 7 ff vgl. haer. 30, 2, 7 de", + "candidate_score": 0.644792, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1417", + "psc_text": "oben angeflickt Vcorr 12 τῆ . . . ἐννοία aus τὴν ἔννοιαν Vcorr τῆ . . ἐννοία Μ 13 φθεγγόμενος] καὶ προφητεύσας getilgt u. ür φθεγγόμενος an den Rand geschrieben Vcorr 14 f lies εὐαγγελιστῶν?* 18 ἐκείνου Pet.] ἐκεῖνον V ἐκεῖ Μ 19 ὀφλήσουσιν auf Rasur Vcorr 20f ἐπέθετο*] ἐξέθετο, ξ auf Rasur Vcorr ἐξέθετο M; doch vgl. I 235, 9 u. a. St. 21 ἀκαταλήμπτω, μ getilgt Vcorr 22 συ///ζεύξῃ, ν ausradiert V corr 24 χρησαμένων ist nicht in πειθομένων zu ändern, vgl. S. 50, 18 25 ἐναργεστάτης, α auf Rasur Vcorr 26f † τοῦ ζητεῖν ὑπολαμβάνοντας . . . . εἰναι ὃ μὴ ἔστι] auf Rasur u. hinter ἐστι noch τῆς μὴ οὔσης getilgt Vcorr; lies etwa τῶν ζητήσεων περὶ ὀγδοάδος ὡς ὑπαρχούσης ἐν τοῖς ἐπουρανίοις τῆς μὴ οὔσης* νίοις εἶναι ὃ μὴ ἔστι. δῶμεν γὰρ αὐτὸν διὰ τὸ τὸν ἄνω που αὐτοῦ πατέρα Ἄνθρωπον καλεῖσθαι υἱὸν Ἀνθρώπου", + "candidate_score": 0.643808, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_43_45", + "bdc_text": "Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ; s. auch Staedtke 275f ) .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2265", + "psc_text": "ποιήσομεν U 27f ἐμβηθλεὲμ U 28 <τε>* 29* etwa <ὑποδεικνύντος>* | θεοφάνειαν] παρουσίαν U ὡς οὐχ εὑρίσκεται ὁ ἅγιος Μάρκος ταῦτα λέγων, ἀλλὰ ἀπὸ τῆς ἐν τῷ Ἰορδάνῃ πραγματείας ποιεῖται τὴν εἰσαγωγὴν τοῦ εὐαγγελίου καί φησιν »ἀρχὴ τοῦ εὐαγγελίου, ὡς γέγραπται ἐν Ἰσαΐᾳ τῷ προφήτῃ, φωνὴ βοῶντος ἐν τῇ ἐρήμῳ«, *. οὕτω καὶ τὰ τῷ ἑγίῳ Ἰωάννῃ πεπραγματευμένα καὶ ἐν ἁγίῳ πνεύματι ἠσφαλισμένα τὴν φροντίδα ἔσχεν, οὐ περὶ τῶν ἤδη κεκηρυγμένων πολλάκις μόνον λέγειν, ἀλλὰ περὶ τῶν ἀναγκαίως ὑπὸ τῶν ἄλλων εἰς αὐτὸν κηρυγμάτων καταλειφθέντων. Ἡ γὰρ πᾶσα τῶν εὐαγγελίων ὐπόθεσις τοιοῦτον εἶχε τὸν τρόπον. Ματθαίου μὲν γὰρ κεκηρυχότος τὸν Χριστὸν γεννηθέντα καὶ ἐκ πνεύματος ἁγίου συλληφθέντα, ἐκ σπέρματός <τε> Δαυὶδ καὶ Ἀβραὰμ κατὰ σάρκα οἰκονομηθέντα, πλάνη τις γεγένηται τοῖς μὴ νενοηκόσιν (οὐ τοῦ εὐαγγελίου αἰτίου ὄντος αὐτοῖς εἰς τὸ πλανηθῆναι, ἀλλὰ τῆς αὐτῶν διανοίας πεπλανημένης) τὰ εἰς παράστασιν τῆς περὶ τῶν αὐτῶν πληροφορίας ἀπὸ τοῦ εὐαγγελίου καλῇ ὑπονοίᾳ ἐπινενοημένα.", + "candidate_score": 0.643421, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_3111", + "psc_text": "< S 18 ἔσχεσι U 20 ἀπεχθημένον M ἀλλὰ πρὸς τὸ σύμμετρον καὶ εὐρὲς τοῦ δημιουργουμένου. ταὐτὸν γὰρ φαίνεται δή μοι καὶ ἐφ· ἡμῶν ὁ θεὸς διῳκονομηκέναι. τὸν γὰρ ἄσνθρωπον, τὸ εὐπρεπέστατον ἑαυτοῦ τέχνημαι, βασκάνοις ἑπιβουλαῖς φθόνου κεκακωμένον ἰδὼν οὐκ ἠνέσχετο τοιοῦτον καταλεῖψαι φιλάνθρωπος ὤν, — Ö 294 ὅπως μὴ δι’ αἰῶνος εἴη μεμωμημένος, ἀθάνατον ἔχων ἐν ἑαυτῷ τὸν ψίγον, ἀλλὰ διέλυσεν εἰς ὔλην πάλιν, ἵνα διὰ τῆς ἀναπλάσεως ἐκτκῶαι καὶ ἐξαρφανισθῶσι πάντα τὰ ἐν αὐτῷ μωμήματα. τὸ γὰρ ἐκεῖ ἀναχωνευθῆ- ναι τὸν ἀνδριάντα, τοῦτο ἐνταῆθα τὸ ἀποθανεῖν καὶ διαλθῆναι τὸ σῶμα, τὸ δὲ ἐκεῖ ἀναμορφοποιηθῆναι τὴν ὔλην ἢ ἀνακοσμηθῆναι, τοῦτο ἐν- ταῦθα τὸ ἀναστῆναι, ὥσπερ καὶ ὁ προφήτης ’Ιερεμίας τούτοις γὰρ] ἤδη καὶ αὐτὸς ὦδε τὰ αὐτὰ παρεγγυᾷ »καὶ κατίβην« λέγων ·εἰς τὸν οἶκον τοῦ κεραμέως, καὶ ἰδού, αὐτὸς ἐποίει ἔργον ἐπὶ τῶν λίθων· καὶ διέπεσε τὸ ἀγγεῖον ὃ αὐτὸς ἐποίει ἐν ταῖς χερσὶν αὐτοῦ καὶ πάλιν ἐποίησεν αὐτὸ", + "candidate_score": 0.643351, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_70", + "bdc_text": "et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2174", + "psc_text": "| ἰδοὺ] εἰ U 17 * ergänze etwa <τὰ αὐτὰ λέγει τοῖς τῆς παλαιᾶς διαθήκης προφήταις τοῖς λέγουσιν> *, vgl. S. 223, 16ff | nach ἣν εἷδεν noch einmal geschriebcn καὶ τὸ τάδε λέγει κύριος Μ 19 κατὰ τὰς θείας γραφὰς U 21 φησὶν hinter ὁ δίκαιος u 22 ὑμῖν] ἡμῖν ? * σελήνην«. ὁ δὲ κύριος ἐλέγχει τὸν τοιοῦτον, ὁ ἔχων τὴν ἐξουσίαν χαρίσασθαι τὸ λάμπειν τὰ πρόσωπα τῶν ἁγίων καὶ φαιδρύνας τὸ πρόσωπον τοῦ Μωυσέως καὶ μεταβάλλων τοὺς ἁγίους αὐτοῦ ἐν τῇ μελλούσῃ ἀναστάσει τῶν σωμάτων, τοὺς σπειρομένους ἐν ἀτιμάᾳ καὶ ἐγειρομένους ἐν δόξῃ, οὐκ ἄλλα σώματα παρὰ τὰ ὄντα, ἀλλὰ αὐτὰ τὰ ὄντα ἐγειρόμενα ὅλα, λαμβάνοντα δὲ δόξαν παρ᾿ αὐτοῦ μετὰ <τὴν> ἀνάστασιν παρὰ τοῦ τὴν δόξαν ἀφθόνως παρέχοντος τοῖς ἑαυτοῦ ἁγίοις, ἐπειδὴ ἔχει τὴν ἐξουσίαν δοῦναι καὶ χαρίσασθαι ὡς θεὸς καὶ κύριος. ἔχων δὲ τοῦ χαρίσασθαι <ἐξουσίαν> οὐκ ἐπηγγείλατο κατὰ τὸν Μοντανόν, ἀλλά φησι »λάμψει ὑμῶν", + "candidate_score": 0.643147, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_91_93", + "bdc_text": "Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 . optime valet nobis omnibus commendatissimus . Cuius matremAnna Zwingli , geb. Reinhart .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_992", + "psc_text": "24 μὴ] ἢ M | φανερὰ V 25 οὕτω V | δὲ < > lat. | διακονήσης M 26 δεδομένην aus διδομένην Vcorr διδομένην Λέγουσιν γάρ τινα εἶναι ἐν ἀοράτοις καὶ ἀκατονομάστοις ὑψώμασι τέλειον Αἰῶνα προόντα· τοῦτον δὲ καὶ Προαρχὴν καὶ Προπάτορα καὶ Βυθὸν καλοῦσιν. ὑπάρχοντα δ᾿ αὐτὸν ἀχώρητον καὶ ὀόρατον, ἀίδόν τε χρόνων· συνυπάρχειν δ᾿ αὐτῷ καὶ Ἔννοιαν, ἥν δὴ καὶ Χάριν καὶ Σιγὴν δνομάζουσι. καὶ ποτὲ ἐννοηθῆναι ἀφ᾿ ἑαυτοῦ προβαλέσθαι τὸν Βυθὸν τοῦτον ἀρχὴν τῶν πάντων, καὶ καθάπερ σπέρμα τὴν προβολὴν ταύτην, ἥν προβαλέσθαι ἐνενοήθη, καὶ] καταθέσθαι ὡς ἐν μήτρᾳ Ε; τῇ συνυπαρχούσῃ ἑαυτῷ Σιγῇ. ταύτην δὲ ὑποδεξαμένην τὸ σπέρμα τοῦτο καὶ ἐγκύμονα γενομένην ἀποκυῆσαι Νοῦν, ὅμοιόν τε καὶ ἴσον τῷ προβαλόντι καὶ μόνον χωροῦντα τὸ μέγεθος τοῦ πατρός· τὸν δὲ Νοῦν τοῦτον καὶ Μονογενῆ καλοῦσι καὶ Πατέρα καὶ ἀρχὴν τῶν πάντων. συμπροβεβλῆσθαι δὲ αὐτῷ Ἀλήθειαν καὶ εἶναι ταύτην πρώτην καὶ ἀρχέγονον Πυθαγορικὴν τετρακτύν, ἥν καὶ ῥίζαν τῶν", + "candidate_score": 0.642051, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_42_44", + "bdc_text": "und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ;", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1690", + "psc_text": "vgl. S. 123, 19 16f περιέσπασται hinter ἠκρωτηρίασται durchgestrichen V corr 17 ἔχων 21 Μαρίαν τὴν *] τὴν Μαρίαν VM 22 ἐμβηθλεὲμ M | vor γενεαλογίας + <τῆς>?* Τιβερίου Καίσαρος« καὶ τὰ ἑξῆς. ἐντεῦθεν οὖν οὗτος ἄρχεται καὶ οὐ καθ᾿ εἱρμὸν πάλιν ἐπιμένει, ἀλλὰ τὰ μὲν ὡς προεῖπον παρακόπτει, τὰ δὲ προστίθησιν ἄνω κάτω, οὐκ ὀρθῶς βαδίζων ἀλλὰ ἐρραδιουργημένως τὰ πάντα περινοστεύων, καὶ ἔστιν· αݲ »Ἀπελθὼν δεῖξον σεαυτὸν τῷ ἱερεῖ καὶ προσένεγκε περὶ τοῦ καθαρισμοῦ σου. καθὼς προσέταξε Μωυσῆς«· »ἵνα ᾖ μαρτύριον τοῦτο ὑμῖν« ἀνθ᾿ οὗ εἶπεν ὁ σωτήρ εἰς μαρτύριον αὐτοῖς«. βݲ. »Ἵνα δε εἰδῆτε ὅτι ἐξουσίαν ἔχει ὁ υἱός τοῦ ἀνθρώπου ἀφιέναι ἁμαρτίας ἐπὶ τῆς γῆς«. γݲ. »Κύριός ἐστιν ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου καὶ τοῦ σαββάτου«. δݲ. »Ἰούδαν Ἰσκαριώτην, ὃς ἐγένετο προδότης«. ἀντὶ δὲ τοῦ »κατέβη μετ᾿ αὐτῶν« ἔχει »κατέβη ἐν αὐτοῖς«. εݲ. »Καὶ πᾶς ὁ ὄχλος ἐζήτει ἄπτεσθαι αὐτοῦ. καὶ αὐτὸς ἐπάρας τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτοῦ« καὶ τὰ", + "candidate_score": 0.641997, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_42_44", + "bdc_text": "und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ;", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1911", + "psc_text": "ταῦτα οὐ λέγει« φησὶν ἐκεῖνος »εἰ καὶ ὀ νόμος Μωυσέως ταῦτα οὐ λέγει« S. 121, 15—17 5 ἢ Zahn] εἰ V M ebenso S. 121, 17 9 διὰ τοῦ »Μωυσέως« *] διὰ τὸν Μωυσέα V M | vor θεοῦ + <ἀπὸ>? * 10 τό *] ὅτι V M | ἢ] εἰ V M 11f φιμώσης V φειμώσης M 14 τε *] δὲ V M 16 συντιθέμωνος + < τῷ νόμῳ> ? * 17 μέλλει M 23 αὐτοῦ m 24 ἐξ ἦσπερ] ergänze μαρτυρίας = von welchem Zeugnis aus, vgl. das ἀφ᾿ οὗπερ S. 169, 13 | μαρτυρίαν *] μαρτυρίας V M 25 μέλει aus μέλλειν V corr μέλειν V M 26 καὶ + <γὰρ> ? * των κατὰ τὴν ἑκάστου ἀναλογίαν. κα��� μέλει μὲν αὐτῷ περὶ πάντων e ἐν τῷ λέγειν »ἀνθρώπους καὶ κτήνη σώσεις, κύριε« καὶ ἐν τῷ εἰρηκέναι »τίς δέδωκε κόρακι βοράν;« καὶ »νεοσσοὶ κοράκων πρὸς κύριον κεκράγασι", + "candidate_score": 0.641763, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_42_44", + "bdc_text": "und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ;", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2152", + "psc_text": "αὐτῷ αὐτὴν εἰς γυναῖκα. ἀλλὰ οὐκ ἦν ἐν ἐκστάσει φρενῶν καὶ διανοημάτων. εὐθὺς γὰρ ἀναστὰς ἐπέγων καὶ εἶπε »τοῦτο νῦν ὀστοῦν ἐκ τῶν ὀστῶν μου καὶ σὰρξ ἐκ τῆς σαρκός μου· αὕτη κληθήσεται γυνή, ὅτι ἐκ τοῦ ἀνδρὸς αὐτῆς ἐλήφθη αὐτή«. καὶ ἐπίσταται γάρ, ὡς ὁρᾷς, καὶ τὰ πρῶτα καὶ τὰ παρόντα καὶ προφητεύει περὶ τῶν μελλόντων. ἰδοὺ γὰρ ἐπέγνω τὰ πρῶτα ὅτε ἦν 16 Gen. 2,21 — 27 Gen. 2, 23 M U 2 ἡμῖν hinter ἐπιθῶνται U | ἐθῶνται M 5 τῶν χρηςίμων U | [τὸ] * | αὐτῷ] τῶ ὕπνω U 6 ἐνεργεστάτης U 6f κατάστασιν *] μετάστασιν M U 7 αὐτὴ] αὕτη U | δὲ] δὴ M 8 καὶ ὁρᾷ < U 9 γρηγορήσει U 9f καὶ δημηγορεῖ < U 10 ἐν2 < U 12 τῷ] τὸ U | τῇ < M 18 <περὶ> * | τῆς ἐκστάσεως ] καὶ δι᾿ ἐκστάσεως M | ἐφράσαμεν +", + "candidate_score": 0.641733, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_41_43", + "bdc_text": "Et utinam ante annum ratio contionandi Gemeint ist wahrscheinlich Bullingers bis heute unveröffentlicht gebliebene Schrift «De propheta libri duo» , 1525 ( Zürich ZB , Ms A 82 , 2r.-41v . und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in :", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2387", + "psc_text": "— 15 Matth. 4, 12f — 21 die zwei Passah: Joh 2, 13ff u. 11, 55ff — 23ff Es ist beachtenswert, daß Epiph. in der Berechnung der Lehrtätigkeit Jesu (3 Passah = 2 ¼ Jahre) mit Africanus (vgl. Ed. Schwartz Abh. Gött. Ges. 1895 S. 28ff) gegen Eusebius (3 ½ Jahre dem. ev. VIII 2, 108; S. 387, 17ff Heikel) zusammengeht, während er mit Eusebius gegen Aficanus den Tod Christi ins 18. Jahr des Tiberius setzt, vgl. unten S. 292, 15 u. Eusebius-Hieronymus Christi S. 174, 14ff Helm M U (von κατηγοροῦσι Z. 20 an) 1 προβατικῆς am Rand nachgetragen M 9 [φασίν] * 13 <ἐγγὺς> * 21 αὐτοῦ τοῦ] τοῦ αὐτοῦ U | περὶ δύο πάσχων U 22 πεποιηκότα U | ἐν περιόδῳ — δύο < U 23 πάσχα ἑνὸς U | διηγοῦνται < U | οἴδασιν U 24f ὡς πανταχόθεν ἐδείξαμεν < U σωτὴρ ἄλλο Πάσχα, ὡς εἶναι", + "candidate_score": 0.641545, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_43_45", + "bdc_text": "Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ; s. auch Staedtke 275f ) .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2173", + "psc_text": "16, 9; S. 464, 3ff τοὺς μὲν χαίροντας καὶ χανυωμένους ἐπ᾿ αὐτῷ (sc. über Montanus), μακαρίζοντος τοῦ πνεύματος καὶ διὰ τοῦ μεγέθους τῶν ἐπαγγελμάτων ἐκφυσιοῦντος und Tertullians Schrift de spe fidelium adv. Marc. ΙΙΙ 24 Μ U 2 ἀλλὰ < U | οὐδὲ *] οὐκ M U 3 πάντῃ] παντὶ U 4 εὐθὺς] καὶ αὐτὸς U 5 * etwa <τοὺς ἐκβάλλοντας τοὺς> * 7 τὸ < U 8 ἔχουσαι Μ 9 ἀπαγγειλάμενοι U | οὐκ ἔχουσιν U 10 εἰ δὲ + καὶ U 12 πᾶς] πῶς U 14 ἑαυτοῦ Μ 15 καὶ] lies ὁμοίως τῷ? * 16 δὲ < U | ἰδοὺ] εἰ U 17 * ergänze etwa <τὰ αὐτὰ λέγει τοῖς τῆς παλαιᾶς διαθήκης προφήταις τοῖς λέγουσιν> *, vgl. S. 223, 16ff | nach ἣν εἷδεν noch einmal geschriebcn καὶ τὸ τάδε λέγει κύριος Μ 19 κατὰ τὰς θείας γραφὰς U 21 φησὶν hinter ὁ δίκαιος u 22 ὑμῖν]", + "candidate_score": 0.641524, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_91_93", + "bdc_text": "Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 . optime valet nobis omnibus commendatissimus . Cuius matremAnna Zwingli , geb. Reinhart .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2295", + "psc_text": "25 ὁ < U 27 ἄνθρωπον Μ 28 ἡγούμενοι M | ἀκριβολογοῦσι U 30 εἶναι < M; vgl. S. 270,17 u. 294,7 | υἱὸς < M τοῦ Ἰωσήρ«. τὸ δὲ νομίζεσθαι οὐκ ἀληθές ἐστιν, ἀλλὰ ἐν τάξει μὲν πατρὸς ἐτύγχανεν ὁ Ἰωσὴφ διὰ τὸ οὕτως τῷ θεῷ δεδόχθαι, οὐκ ἦν δὲ πατὴρ ὁ μὴ πρὸς τὴν Μαριὰμ ἐσχηκὼς συνάφειαν ἢ μόνον ὅτι ἀνὴρ ἐκλήθη διὰ τὸ μεμνηστεῦθαι πρεσβύτης ὀγδοήκοντα ἐτῶν που τυγχάνων πλείω ἐλάσσω καὶ ἔχων ἓξ υἱοὺς ἀπὸ τῆς ὄντως αὐτοῦ γαμετῆς πρώτης, ταύτην δὲ τὴν οἰκονομίαν παρειληφώς, ὡς καὶ ἄλλῃ που ἀκριβέστερον περὶ τούτου διῆλθον. πῶς οὖν ὁ μὴ ἔχων συνάφειαν πατὴρ αὐτοῦ ἐτύγχανεν; ὅπερ ἀδύνατον. 11. Ἀλλὰ ἐρεῖς μοι, πῶς οὖν ἀνὴρ αὐτῆς ἐκέκλητο, εἰ μὴ ἔσχε ταύτην; ὁ δὲ ταῦτα ἀμφιβάλλων ἀγνοεῖ τὰ κατὰ τὸν νόμον, ὅτι ἐξότε ὀνομάζεται γυνὴ ἀνδρί, κἄν τε παρθένος εἴη κἄν τε ἐν οἴκῳ πατρὸς ἔτι ὑπάρχει, γυνὴ τοῦ ὠνομασμένου λέγεται", + "candidate_score": 0.641281, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_91_93", + "bdc_text": "Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 . optime valet nobis omnibus commendatissimus . Cuius matremAnna Zwingli , geb. Reinhart .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_498", + "psc_text": "24 ἐπὶ] ὑπὸ V 25 οὐχ, χ auf Rasur V 26 εἴρηται πρὸς αὐτοὺς M 29 ἀνέμων *] ἀνθρώπων V M Ι ἐξουσίας] am Rande (??) ὑποκρίσεως καὶ ἀπάτης V corr ἐπειδὴ δὲ εἶπεν »ἐν γεννητοῖς γυναικῶν οὐκ ἔστι μείζων Ἰωάννου«, ἵνα μή τινες νομίσωσι καὶ αὐτοῦ τοῦ σωτῆρος μείζονα εἶναι τὸν Ἰωάννην, ὅτι καὶ αὐτὸς ἀπὸ γυναικὸς ἐγεννήθη τῆς Μαρίας τῆς άειπαρθένου διὰ πνεύματος ὰγίου, ἀσφαλιζόμενος ἡμᾶς ἴφη ὅτι ὁ μικρότερος αύτοῦ, τουτέστιν ἐν τῷ χρόνῳ τῆς ἐνσάρκου παρουσίας, μείζων αὐτοῦ ἐστιν ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν. ἐπειδὴ γὰρ μετὰ ἑξάμηνον ἐγεννήθη ὁ σωτὴρ τῆς Ἰωάννου γεννήσεως, δῆλον ὅτι *, μείζων αὐτοῦ ὤν· ἠν γὰρ ἀεὶ καὶ ἔστιν. τίνι δὲ τοῦτο οὐ δῆλόν ἐστιν; ἄρα γοῦν ματαίως τὰ πάντα παρ’ αὐτοῖς πεποιήτευται, ἀπὸ ἀγαθῶν εἰς φαῦλα μεταβεβλημένα. 8. Καὶ τὰ μὲν βιβλία αὐτῶν πολλά. ἐρωτήσεις γάρ τινας Μαρίας ἐκτίθεται, ἄλλοι δὲ εἰς τὸν προειρημένον Ἰαλδαβαὼθ εἰς ὄνομα τε τοῦ", + "candidate_score": 0.641099, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_42_44", + "bdc_text": "und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ;", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2940", + "psc_text": "U | κτίσματος + αὐτὸ Μ 8 ἀρχὴ U 9 θείας Μ 11 κυρίου Μ 12 ἀπὸ *] ὑπὸ Μ U philoc. 14 γράφων U 16 θύραν hinter ἐνώπιον σον Philoc. 19 ὄπισθεν] ἔξωθεν Philoc. | ἄλλον M U 20 ἐν U 21 ἐδύνταο M 23 καὶ ἔκλαιον — βλέπειν αὐτό Μ 24 ἐκ Philoc. |ὁ2 Philoc. 25 vor Δαυίδ + τοῦ Μ γῖδας αὐτοῦς«. περὶ δὲ τοῦ ἐσφραγίσθαι μόνον ὁ Ἠσαΐας οὕτως »καὶ ἔσται ὑμῖν τὰ ῥήματα πάντα ταῦτα ὡς οἱ λόγοι τοῦ βιβλίου τούτου τοῦ ἐσφραγισμένου, ὅ ἐὰν δῶσιν αὐτὸ ἀνθρώπῳ ἐπισταμένῳ ργάμματα, λέγοντες· ἀνάγνωθε ταῦτα, καὶ ἐρεῖ· οῦ δύναμαι ἀναγνῶναι, ἐσφράγισται γάρ. καὶ δοθήσεται τὸ βιβλίον τοῦτο ε��ς χεῖρας ἀνθρώπου μὴ ἐπισταμένου γράμματα, καὶ ἐρεῖ αὐτῷ· ἀνάγωνθι τοῦτο. καὶ ἐρεῖ· οὐκ ἐπίσταμαι γράμματα«. ταῦτα γὰρ οὐ μόνον περὶ τῆς Ἀποκαλύψεως Ἰωάννου καὶ τοῦ Ἠσαΐου νομιστέον λέγεσθαι, ἀλλὰ καὶ περὶ πάσης θείας γραφῆς, ὁμολογομένως κἂν παρὰ τοῖς μετρίως", + "candidate_score": 0.640877, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_10", + "bdc_text": "Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_692", + "psc_text": "über den üdischen Kanon oben haer. 8, 6, 1ff; S. 191, 9ff — 21 vgl. Irenaeus adv. haer. I 26, 2; I 213 Harvey et circumciduntur ac perseverant in his consuetudinibus quae sunt secundum legem et Judaico charactere vitae, uti et Hierosolymam adorent quasi sit domus dei u. Eusebius h. e. III 27, 5; S. 256, 16 Schwartz — 21 — S. 330, 4 vgl. die widersprechenden Angaben Irenaeus adv. haer. I 26, 2 = Hippolyt refut. VH 34, 1; S. 221, 9 τὰ δὲ περὶ τὸν Χριστὸν ὁμοίως zm Κη. ρίνθῳ καὶ Καρποκράτει μυθεύουσιν u. Origenes c. Cels. V 61; II 65, 7 ötschau V M 3 αὐτοὺς M 4 ὀνόμασαν M 5 Ναζαρὲθ V 7 διαθήκῃ getilgt V corr 8 γραφία Μ Ι παρ’ Y 9 ὥστερ] καίπερ M Ι οὐδὲ] οὐδὲν M 10 οἱ < Μ 14 ἑβραϊκὴν . . . διάλεκτον aus ἑβραϊκῆ διαλέκτω Vcorr 15", + "candidate_score": 0.640812, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_42_44", + "bdc_text": "und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ;", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2190", + "psc_text": "ἡ U 16 φρονήματος + <ἐλάλει>?* 17 μὴ ἔχουσα< M 19 ἐπροεφήτευεν M | ποῖονν ἄρα ἦν U 20 πολλῆς M 21 ἡμᾶς < U 26f εἰ δὲ ἔχει—ὡς βούλεται Μ U 27 γνώσεως καὶ πωεῦμα < U 28 καὶ λέγεται] λέγεται δὲ M | εἶναι vor πνεῦμα Χριστοῦ U | [e=inai] * 28f πατρὸς τὸ ἐκ τοῦ πατρὸς] παρὰ πατρὸς U τοῦ πατρὸς ἐκπορευόμενον καὶ τοῦ υἱοῦ λαμβάνον, οὐκ ἀλλότριον πατρὸς καὶ υἱοῦ ὄν, ἄρα οὐκ ἐλεγε »μὴ ἀκούετέ μου«. τὰ γὰρ Χριστοῦ τὸ πνεῦμα ἐλάλει καὶ ὁ Χριστὸς τὸ πνεῦμα ἀποστέλλει καὶ ε᾿ν πνεύματι ἁγίῳ ἐκβάλλει τὰ δαιμόνια, καὶ ὁ υἱὸς τὰ τοῦ πατρὸς λέγει καὶὁ πατὴρ τὸν υἱὸν ἡγίασε καὶ ἀπέστειλεν εἰς τὸν κόσμον, ἵνα γινώσκωσιν αὐτὸν καὶ δοξάσωσι, καθὼς δοξάζοθσι τὸν πατέρα. καὶ διέπεσε κατὰ πά΄ντα τρόπον ἡ τῶν ἀπαλλοτριούντων ἑαυτοὺς διάνοια ἀπὸ τῆς τοῦ Χριστοῦ ἀκολουθίας. 13. Φάσκει δὲ πάλινἡ αὐὴ Μαξξίμιλλα, ἡ τῆς παρακολουθίας", + "candidate_score": 0.640625, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_43_45", + "bdc_text": "Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ; s. auch Staedtke 275f ) .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_3345", + "psc_text": "hinter γινώσκων Μ 16 ἐφθόνεσε Μ 22 τῶν) * 25 * etwa <ἀκούουσα> * 26 vor + <τὸ> 27 ἐλαττώματι *] ἐλαττώμασι M τροχὸν μεταβάλλοι, ἀνασκευάσας καὶ ἀνακαινίσας τὸ σκεῦος ἄνευ ἐλαττώματος εἰς τὸ δύνασθαι διηνεκῶς ζῆν. ἔνθεν τὸ πρῶτον μὲν ἀπειλεῖ θάνατον, τὸ δὲ δεύτερον οὐκέτι θάνατον λέγει, ἀλλὰ »γῆ καὶ εἰς γῆν ἀπελεύσῃ«, μὴ παραδεδωκὼς θανάτῳ τὸν ἄνθρωπον. * * καὶ μεθ᾿ ἓτερα καὶ ἐποίησεν ὁ θεὸς χιτῶνας δερματίους καὶ ἐνέδυσε τοὺς περὶ τὸν Ἀδὰμ καὶ ἐξέβαλεν αὐτοὺς ἐκ τοῦ παραδείσου«. ὁρᾷς ὃτι μάταιος ἡ σοῦ σοῦ καινοτομουμένη κενοφωνία, Ὠρίγενες. πρὸ πόσου γὰρ χρόνου ᾖσαν σώματα τοῖς περὶ τὸν Ἀδάμ. 66. Εἰ δὲ τοῦτό σε ἀνακρίνει καὶ οὐ δύνασαι, ψυχικῶς διανοούμενος, τοῦ πνεύματος δέξασθαι τὴν χάριν, χάριν, ἄπιστε καὶ ἐπέκεινα τῶν D676 ἀπίστων τυγχάνων, λεγε μοι ἑκάστην ὑπόθεσιν ἐκ θεοῦ γεγονυῖαν, πόσην τὴν τὴν θαυματουργίαν καὶ ἔκπληξιν; πόθεν ἐξ οὐκ ὄντων οὐρανὸς τέ ταται ἐν μετεώρῳ ἀναπεπετασμένος; πόθεν", + "candidate_score": 0.640594, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_42_44", + "bdc_text": "und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ;", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1110", + "psc_text": "καρπόν + quoque lat. | φησιν] dlccns lat. 12f παντὸς τοῦ πληρώματος] intra pleronia lat. 14 καταλειφθὲν V | ὑπ’ αὐτῆς] ab eis lat. 15 ἁρμό///σας, ο aus ω Vcorr | αὐτῆς V 21 καὶ1 < lat. 22 τὸν] * 26 ὁρᾷς + igitur lat. | ᾐ] οἱ, oben drüber ᾗ, aber οἱ nicht gestrichen Vcorr | φρεναπατοῦσιν, aus ῶ Vcorr 27 ἐπερεάζοντες Μ | τὰς γραφὰς aus ταῖς γραφαῖς Vcorr αὐτῶν κατανοήσῃς τὴν πανουργίαν τῆς μεθοδείας καὶ τὴv πονηρίαν τῆς πλάνης. πρῶτον μὲν γὰρ εἰ προέκειτο Ἰωάννῃ τὴν ἄνω Ὀγδοάδα μηνῦσαι, τὴν τάξιν ἄν τετηρήκει τῆς προβλῆς καὶ τὴν πρώτην τετράδα σεβασμιωτάτην οὖσαν, καθὼς λέγουσιν, ἐν πρώτοις ἄν τεθείκει τοῖς ὀνόμασι καὶ οὕτως ἐπεζεύχει τὴν δευτέραν, ἵνα διὰ τῆς τάξεως τῶν ὀνομάτων ἠ δειχθῇ τῆς Ὀγδοάδος, καὶ οὐκ ἄν μετὰ τοσοῦτον διάστημα ὡς ἐκλελησμένος, ἔπειτα ἀναμνησθεὶς ἐπ’ ἐσχάτῳ τῆς πρώτης ἐμέμνητο τετράδος. ἔπειτα δὲ καὶ τὰς συζυγίας σημᾶναι θέλων", + "candidate_score": 0.640348, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_42_44", + "bdc_text": "und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ;", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1251", + "psc_text": "σώματος παρεδίδου τὴν σιαγόνα τύπτεσθαι καὶ οὐκ ἔτυπτε. καὶ ἀπὸ τότε ἐφυλάττετο τὰ νῦν ἐν τῷ εὐαγγελίῳ τηλαυγῶς εἐρη- 18 Job. 13, 7 — 10 vgl. Job. 2, 22 — 20 I Kor. 3, 2f — 24 Lev. 24, 20 V Μ 1 τῆ|||| . . . εἰρημένη||| ἐντολῆ|||||, überall ein Buchstabe wegradiert Vcorr | ὅτι *] τὸ V M 2 <γὰρ καὶ> * 9 τῷ μειρακίῳ am Rande nachgetragen Vcorr | τῷ νεανίσκῳ am Rande nachgetragen Vcorr 10 τῷ τελείῳ ἀνδρὶ auf Rasur Vcorr 13 μαχάρᾳ *] μάχαιρα VM 19 γένησθε aus γενήσεσθαι Vcorr 21 τελειό||| τεραι, ο aus ω Vcorr | vor ἐντολαὶ Rasur von 5 Buchstaben Vcorr 21 f οὖσαι μὲν auf Rasur Vcorr 22 αἰ αὐταὶ nachgetragen Vcorr ἑαυταὶ Μ | ἀλλὰ]? * 25 ἐκβάλλετε Μ μένα, τότε μὲν ἀνάγκῃ ὡς νέων σωφρονιζομένων, νῦν δὲ προαιρέσει ἄτε δὴ τελείων τειθομένων. εἰ δὲ φάσκεις περιπλοκὴν εἶναι ταύτην,", + "candidate_score": 0.640112, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_41", + "bdc_text": "Et utinam ante annum ratio contionandi Gemeint ist wahrscheinlich Bullingers bis heute unveröffentlicht gebliebene Schrift «De propheta libri duo» , 1525 ( Zürich ZB , Ms A 82 , 2r.-41v .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2898", + "psc_text": "τὴν μὲν πολιτείαν ἐνησκεῖτο, τὰς δὲ γραφὰς ἡρμήνευσεν; darnach Suidas s. v. Ὠριγένηε ΙΙ 1; 1279, 14 Bernhardy πᾶσαν δὲ θείαν γραφῆν ἡρμήνευσεν ἐπὶ ἔτη ιݲηݲ (liew wohl κݲηݲ). — Die 28 Jahre als Zeit, über die sich die Auslegungstätigkeit des Origenes erstrechte, enthalten wohl gute geschichtliche Erinnerung. Denn nach dem Ausbruch der decianischen Verfolgung hat Origenes keine Schriften mehr verfaßt; andrerseits untrliegt es keinem Anstand, den Johanneskommentar, mit deme er began, auf etwa 221 anzusetzen. Der Irrtum des Epiph. liegt freilich darin, daß er den Origenes diese ganze Zeit in Tyrus zubringen läßt. — Der Tod in Tyrus ist außerdem bezeugt durch Hieronymus vir. ill. 54 mortuus est Tyri, in qua urbe et sepultus est u. ep. 84, 7, 6; S. 130, 3f Hiberg centum et quinquaginta prope anni sunt, ex quo origenes dorminit Tyri, sowie durch eine Überlieferung bei Photius cod. 118 φαςὶ δὲ αὐτὸν ὅ τε Πάμφιλος", + "candidate_score": 0.639828, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_42_44", + "bdc_text": "und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ;", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_430", + "psc_text": "ff vgl. Act. 6, 5 — 16 f vgl. Act. 6, 5 — 23— S. 23—S. 268, 17 vgl. Clemens AI. strom. III 25, 6; II ählin = Eusebius h. e. III 29, 2; S. 260, 13 ff Schwartz ὡραίαν, φασί, γυναῖκα ἔχων οὗτος μετὰ τὴν ἀνάληψιν τὴν τοῦ σωτῆρος πρὸς τῶν ἀποστόλων ὀνειδισθεὶς ζηλοτυπίαν, εἰς μέσον ἀγαγὼν τὴν γυναῖκα γῆμαι τῷ βουλομένῳ ἐπέτρεψεν. ἀκό- V Μ 3 καὶ 2 U] τῆς VM Ι μυθώδους aus μύθου τούτου hergestellt Vcorr 6 προABBREVκύπτουσα, σ ausradiert Vcorr ποῦ κρύπτουσα 7 αὐτὴν V 11 ἡ 1 ausradiert V corr Ι καὶ ἡ 2 θ. 2 < V 12 προσκύνησις] κράτος V 12 Unterschrift Βασιλείδου V 13 τῆς δὲ ἀκολουθίας] ἡ καὶ V 16 τῆς] τῶν V 18 vor κηρυγματος + τοῦ V 19 προκρίτABBREVοις, ε ausradiert V corr Ι <ἦν> καὶ ἀπὸ τοῦ γυναίου ἐγκρατευσάμενος ὡς κατὰ μίμησιν ὼν ἑώρα θεῷ προσανεχόντων, μέχρι", + "candidate_score": 0.639197, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_42_44", + "bdc_text": "und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ;", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1495", + "psc_text": "ausradiert V 2 οὐχ aus οὐκ Vcorr 4 λέγει φασιν V 5 ἡ περιστερὰ aus αἱ περιστεραὶ Vcorr, vgl. Ζ. 13 u. S. 61, 9 10f ἐὰν δὲ εἴπη aus ἐὰν εἴπει δὲ Vcorr 11 ἡ περιστερὰ aus αἱ περιστεραὶ Vcorr 14 <τῶν> * 16 ἀνωτέρω *] ἀνωτέραν VM 23 μὴ ἀρνεῖσθαι getragen Vcorr κατὰ τὸν ἀπόστολον. ἕτερον πάλιν ἔχει φρονιμότητος ὁ ὄφις, ὥς φασιν οἱ φυσιολόγοι περὶ τούτου τοῦ ζῴου. ὅταν γὰρ διψήσας ἀπὸ τοῦ φωλεοῦ προέλθοι ἐπί τι ὕδωρ ἵνα πίῃ, οὐ συμπαραλαμβάνει λαμβάνει τὸν ἰὸν μεθ’ ἑαυτοῦ, ἀλλὰ ἐν τῷ φωλεῷ καταλιμπάνει καὶ οὕτως ἐλθὼν λαμβάνει τὸ πόμα τῶν ὑδάτων. καὶ αὐτοὶ οὐν τοῦτο μιμησώμεθα, ἵνα, ὅταν ἐρχώμεθα ἐπὶ τὴν ἁγίαν τοῦ θεοῦ ἐκκλησίαν ἢ εἰς εὐχὴν ἢ εἰς τὰ τοῦ θεοῦ μυστήρια, μὴ φέρωμεν μεθ’ ἑαυτῶν κακίαν ἢ ἡδονὴν ἢ ἐπιθυμίαν ἢ ἔχθραν ἤ τι ἕτερον ἐν ταῖς διανοίαις αὑτῶν. ἐπεὶ πῶς ἂν καὶ τὴν περιστερὰν", + "candidate_score": 0.639155, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_42_44", + "bdc_text": "und Ms Car I 166 ; Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ;", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1565", + "psc_text": "M 16 συστάσεως M; vgl. S. 73, 22 20 διασεσῶσθαι aus διασέσωσται V corr ἅμα αὐτῷ *] αὐτῶ ἅμα VM | δὲ Corn.] τε V M | σύ///ζυγον, ν ausradiert V corr 22 ὁμοίως τρεῖς am Rande nachgetragen V corr 24 * τῶν <τῶν καιρῶν> * λαιωταί, τοῦ μὲν Χὰμ γένους τριάκοντα δύο καὶ τοῦ Ἰάφεθ δεκαπέντε, τοῦ δὲ Σὴμ εἰκοσιπέντε. καὶ οὕτως ὁ πύργος καὶ ἡ Βαβυλὼν ἐγένετο. ἐκ τούτου διεσπάρησαν ἐπὶ πᾶσαν τὴν γῆν φυλαί τε καὶ γλῶσσαι. καὶ ἐπείπερ οἱ ἑβδομήκοντα δύο <οἰ> τότε τὸν οἰκοδομοῦντες ταῖς γλώσσαις διεσκεδάσθησαν, συγχυθέντες καὶ ἀπὸ μιᾶς ἡς ᾔδεισαν *, ἐμπνευσθέντες ἐκ θεοῦ βουλήσεως ἄλλος ἄλλην ἐσχήκασιν. ἐξ ὧνπερ καὶ μέχρι δεῦρο ἡ σύστασις τῶν λαλιῶν ἐνέστηκεν, ὥστε <τῷ> βουλομένῳ ἔνεστιν εὑρεῖν ἕκαστον ἀρχηγὸν ἑκάστης γλώσσης, ὡς Ἰωυ[ν]ὰν μὲν τὴν Ἑλληνίδα ἴσχεν, ἐξ οὗπερ καὶ Ἴωνες κέκληνται, οἱ τὴν παλαιὰν γλῶσσαν τῶν Ἑλλήνων ἔχοντες, Θήρας δὲ <τῶν> τῶν Θρᾳκῶν, Μοσὸχ τὴν", + "candidate_score": 0.638774, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_46", + "bdc_text": "Zwischen diesem und dem vorher erwähnten Bullingerwer k «De prophetae officio» bestehen wichtige Zusammenhänge , u. a .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2622", + "psc_text": "sicher diese Schrift, wie auch Theodoret haer. fab. I 22; Migne 83, 372 B/C ἐντετύχηκα δὲ κἀγὼ λόγοις αὐτοῦ . . κατὰ εἱμαρμένης γραφεῖσι. Wenn Eusebius dieselbe Schrift als ὁ πρὸς Ἀντωνῖνον (=Mark Aurel) ἱκανώτατος αὐταῦ περὶι εἱμαρμένης διάλογος bezeichnet (h. e. IV 30, 2; S. 392, 21 f Schwartz), so ist das πρὸς Ἀντωνῖνον entweder ein Versehen für πρὸς Ἀβειδὰν (vgl. die Titelform in der praep. ev. VI 9; Migne 21, 464 A Βαρδηςίανης . . . ὅς ἐν τοῖς πρὸς τοὺς ἑταίρους διαλόγοις τάδε πη μνημονεύεται φάναι) oder hat Eusebius die Schrnt über den Schicksalsglauben mit dem an Elagabal gerichteten Brief zusammengeworfen, vgl. über dicsen Moses Choren. hist. Arm. II 63; S. 185 Whiston etiam ad Antonimim epistolam scriber ausus est (daß hier Elagabal unter Antoninus zu verstehen ist, beweist das Vorhergehende sub Antonino ultimo floruit) – 5 bei Ἀντωνίνου ist, wie das ἑταίρῳ (=comes Caesaris) zeigt, sicher", + "candidate_score": 0.638711, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_91_93", + "bdc_text": "Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 . optime valet nobis omnibus commendatissimus . Cuius matremAnna Zwingli , geb. Reinhart .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_846", + "psc_text": "vgl. Matth. 16, 18 V Μ 1 αὐτὸς am Rande nachgetragen Vcorr < Μ 4 ὁ κύριος am Rande Vcorr < M 5 ποιεῖτε V 7 αὐτὸς + ὁ M 10 ἔργον < M ἔχων] παρέχων M 14 τὰ oben hineingeflickt Vcorr | ἑπομένων M 15 γενόμενος aus γεγονὼς Vcorr 17 <ὁ> * | ἐπὶ τῷ U] ἐπὶ τὸ V ἐπὶ τῶν 18 γὰρ oben hineingeflickt Vcorr 24f κατισχύσαι Μ 25 ἐπ’ αὐτῆς V 27 παρατάσεως Μ 28f κατορύξῃ ἡμᾶς getilgt, ür am Rande ἀπολ(όμεθα V ἀσέβειαν«. καὶ μηδεὶς θαυμαζέτω ἐπὶ τῷ ἀκοῦσαι Ἐβίωνα Ἰωάννῃ συντετυχηκέναι. πολυχρόνιος γὰρ καταμείνας τῷ βίῳ ὁ μακάριος Ἰωάννης διήρκεσεν ἄχρι τῆς τοῦ Τραϊανοῦ βασιλείας. πάντες δὲ οἱ ἀπόστολοι ὅτι ἀπαλλοτριοῦσι τὴν τοῦ Ἐβίωνος πίστιν καὶ ἀλλοτρίν Ö282 ἡγήσαντο τοῦ αὐτῶν κηρύγματὸς τοῦ χαρακτῆρος, παντί τῳ δῆλον. 25. Περὶ δὲ τοῦ ἁγίου Παύλου ὡς βλασφημοῦντες αὐτὸν λέγουσι πόσα ἔχω λέγειν; πρῶτον μὲν γὰρ λέγουσιν αὐτὸν", + "candidate_score": 0.638312, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_43_45", + "bdc_text": "Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ; s. auch Staedtke 275f ) .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_3159", + "psc_text": "| καὶ U Pa | τὰ αὐτὰ 〈 S | ταῦτα 〈 Pa 4f εἰς τὴν — Σαδδουκαίων 〈 Pa 5 καὶ M 〈 6 τὸν . . . λόγον 〈 S | τῆς (vor σαρκὸς) 〈 Pa 7 ἀποκηρύσσωσι] ἀποκηρύσσουσι Μ ἀπο///ρήσωσι, ein Buchstabe ausradiert U ἀπορήσωσι Pa erforschen S | προσῆλθον αὐτῷ 〈 S | ὁ αὐτὸς Pa 8 προσῆλθον — εἰπὼν καὶ 〈 S | δὲ 〈 U Pa | εἰπών] φησί U | καὶ 〈 Pa 8f ἀνάστασιν μὴ εἶναι U 9 ἦν hinter σαρκὸς Pa 10 vor ψυχὴ + Μ | καὶ ὀρθῶς 〈 S 10f ἀποκρίνεται MU 11 ἐκγαμίσκονται Pa 12 τῷ2] τὸ M 13 καὶ γαμίσκεσθαι Pa 〈 S | ἀλλ᾿ Pa | φωσίν] φῶς ἵν᾿ M φησίν U im licht S 〈 Pa 14 πατὰ τοῦτο 〈 Μ | πλησιασθέντες Pa | τῷ 〈 Pa 15 καὶ ἡμεῖς hinter παραδείσῳ Pa |", + "candidate_score": 0.638304, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_89_91", + "bdc_text": "Durch Bullinger soll er nun offenbar in seiner reformationsfreundlichen Haltung wieder bestärkt werden , vgl . auch unten S. 91 , 18-20 und noch Feller II 328 f und Guggisberg 195. , item et Hagio . Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2305", + "psc_text": "irgendwie mit den acta Johannis zusammen (gegen Zah, Forsch. VI 199f) M U 1 <καὶ τὸ ψεῦδος ἀγαπῶντες> * |ὑπὲρ]ἥπερ Μ 2 hinter Δουκᾶν vielleicht nach S. 256,18ff zu ergänzen <καὶ οὑδὲν ἐν αὐτῷ περὶ τῆς ἄνωθεν γεννήσεως>* 4 ἐπὶ τοῦ σωτῆρος, <τῷ λόγῳ Μ 5 ἐπανακάμωψαντι*]ἐπανακάμψαντος Μ U | ἐπτραπέντι*]ἐπιτραπέντος Μ U 6 τε*]δὲ M U 7 vor Ἰταλίᾳ +τῆ Μ 8 τινων +<ἄλλων>*?9 ὁ <Μ|Κρίσκης U 11f τῶ Λουκᾶ U 14 ἀποστρέψηται Μ 18 ἐαυτοῦ U | μετὰ τὴν + αὐτοῦ U ἱκανὰ ἔτη τοῦ διατρῖψαι αὐτὸν ἐπὶ τῆς Ἀσίας, [ἀναγκάζεται] ἐκθέσθαι τὸ εὐαγγέλιον. καὶ οὐκ ἦν αὐτῷ χρεία περὶ τῆς ἐνσάρκου παρουσίας λεπτολογεῖν· ἤδη γὰρ ἠσφάλιστο. ἀλλὰ ὡς κατόπιν τινῶν βαίνων καὶ ὁρῶν αὐτοὺς ἐπὶ τὰ ἔμπροσθεν ὄντας καὶ ἐπὶ τὰ τὰ τραχύτατα ἑαυτοὺς ἐκδεδωκότας καὶ πλάνα καὶ ἀκανθώδη, ἀνακαλέσασθαι αὐτοὺς εἰς εὐθεῖαν ὁδὸν προενοεῖτο καὶ ἀσφαλιζόμενος ἐπικηρυκεύσασθαι αὐτοῖς καὶ εἰπεῖν· τί πλανάσθε; ποῖ τρέπεσθε; ποῖ πλανᾶσθε,", + "candidate_score": 0.638172, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_91_93", + "bdc_text": "Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 . optime valet nobis omnibus commendatissimus . Cuius matremAnna Zwingli , geb. Reinhart .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_533", + "psc_text": "Ι ἴνα M 13 ἰνδαλτικὸν, von äterer Hand ändert zu ἰνδαλματικὸν V 14 ἔμπλεων, ω aus ο Vcorr ἔμπλεον Μ 15 /// ὁρατὸς, ein Buchstabe ausradiertV; ἀόρατος? hier u. Z. 16 ül., an der zweiten Stelle β richtig 20 > * vgl. Ζ. 22 αὐτὸν] ἔχω VM 20f ἀπτάνετο M 23 προλή///ψει, μ ausradiert V 24 καθι- στῶν *] καθιστῶντος VM Ι οὕτω < Μ 26 * etwa φασὶ γὰρ τὸν Ζαχαρίαν ἀποκτανθῆναι καὶ αληθῶς λέγουσι,;> * εὐθύς, ἀλλὰ καὶ ἐπιμείναντος μετὰ τὴν τοῦ Ἰωάννου γέννησιν καὶ προφητεύσαντος περί τε Ἰωάννου καὶ περὶ τῆς παρουσίας τοῦ κυρίου καὶ ἐνσάρκου γεννήσεως ἀπὸ τῆς ἁγίας παρθένου Μαρίας διὰ πνεύ- ματος ἀγίου, ὡς λέγει καὶ σύ, παιδίον, προφήτης ὑψίστου κληθήσῃ· προπορεύσῃ γὰρ πρὸ προσώπου κυρίου ἑτοιμάσαι ὁδοὺς αὐτοῦ‘, »ἐπιστρέψαι καρδίας πατέρων ἐπὶ τέκνα καὶ ἀπειθεῖς ἐν φρονήσει« καὶ τὰ ἑξῆς. πόσα δὲ ἄλλα ἔστιν εἰπεῖν περὶ τῆς αὐτῶν ψευδηγορίας καὶ τοῦ αὐτῶν μιασμοῦ;", + "candidate_score": 0.637387, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_91_93", + "bdc_text": "Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 . optime valet nobis omnibus commendatissimus . Cuius matremAnna Zwingli , geb. Reinhart .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2526", + "psc_text": "ἀποτίθεται τὴν ἀμβλυωπίαν < Μ | ἀμβλυοπίαν U 24 <τὴν> * | κέκτηνται Μ 25 κἂν] καὶ Μ | οὕτως *] ὡς M U 26 [καὶ] * | † αὐτοῦ] etwa <ἐν τῇ ἀφροσύνῃ> αὐτῆς * μενέτω, μηδὲν κατισχύουσα κατὰ τῆς τοῦ θεοῦ ἀληθείας· ἡμεῖς δὲ ἐπὶ τὰς ἄλλας, ὡς εἴπαμεν, ἐξορμήσωμεν. Κατὰ Θεοδοτιανῶν λδ, τῆς δὲ ἀκολουθίας νδ. Ἀνέστη πάλιν Θεόδοτός τις, ἀπόσπασμα ὑπάρχων ἐκ τῆς προειρηένης ἀλόγου αἱρέσεως, τῆς ἀρνουμένης τὸ κατὰ Ἰωάννην εὐαγγέλιον καὶ τὸν ἐν αὐτῷ <κηρυχθέντα> ἐν ἀρχῇ ὄντα θεὸν Λόγον καὶ τὴν αὐτοῦ Ἀποκάλυψιν, ἀλλὰ καὶ ταῖς ἄλλαις αἱρέσεσι ταῖς προειρημέναις συγγενόμενός τε καὶ συνυπάρξας καὶ κατὰ τὸν κρόνον αὐτὰς διαδεξάμενος, ἐξ οὗπερ οἱ Θεοδοτιανοὶ καλούμενοι. καὶ εἰ μὲν ὑπάρχει ἔτι ἡ αἵρεσις ἀγνοοῦμεν, τὰ δὲ εἰς ἡμᾶς αὐπὸ συγγραμμάτων ἐλθόντα ἐροῦμεν. Oὗτος ὁ Θεόδοτος ἀπὸ Βυζαντίου μὲν ὡρμᾶτο, τῆς νυνὶ Κωνσταντινουπάλεως καλουμένης, σκυτεὺς τὴν τέχνην, πολυμαθὴς δὲ τῷ λόγῳ. οὗτος ἅμα τισὶ πλείοσιν", + "candidate_score": 0.635384, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_91_93", + "bdc_text": "Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 . optime valet nobis omnibus commendatissimus . Cuius matremAnna Zwingli , geb. Reinhart .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2869", + "psc_text": "* 17 εὶ *] ἢ Μ U 18 <ἔλαχον τὸ> * 20 <ἣ> * | νομι[σ]τεύεται * 21 <τοῦ> * | ἄνω μοι] ἀνόμου Μ 24f τινὲς – γεγενῆσθαι < U; wohl vom Rand her an die falsche Stelle geratener Satz; hinter κατειληφαμεν Ζ. 19 einzuschieben ? κὴν γεγενῆσθαι. μολύνουσι δὲ ἑαυτῶν τὸ σῶμα καὶ τὸν νοῦν καὶ τὴν ψυχὴν ἐν ἀσελγείᾳ. οἱ μὲν γάρ εἰσι προσχήματι μοναζόντων, αἱ δὲ σὺν αὐτοῖς οὖσαι προσχήματι μοναζουςῶν. ἐφθαρμένοι δέ εἰσι τοῖς σώμασι, τὴν μὲν ἐπιθυμίαν αὐτῶν ἐκτελοῦντες, τῷ δὲ ἔργῳ κεχρημένοι (ἵνα σεμνότερον εἴπω) τοῦ υἱοῦ τοῦ Ἱούδα τοῦ Αὐνᾶν καλουμένου. ὡς γὰρ ἐκεῖνος τῷ σώματι μὲν τῇ Θάμαρ συνήπτετο καὶ τὴν ἐπιθυμίαν ἐξετέλει, εἰς καταβολὴν δὲ σπέρματος κατὰ τὴν ὑπὸ θεοῦ δοθεῖσαν παιδοπούαν οὐκ ἐτελεσιούργει, ἀλλὰ ἑαυτὸν ἠδίκει, ᾧ τρόπῳ <αὐτὸς> τὸ πονηρὸν εἰργάζετο, οὕτω καὶ οὗτοι κέχρηνται μὲν ταῖς νομιζομέναις *, τελοῦντες ταύτην τὴν ἀθέμιτον ἐργαςίαν. πεφιλοτίμηται γὰρ παῤ αὐτοῖς", + "candidate_score": 0.634996, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_43_45", + "bdc_text": "Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ; s. auch Staedtke 275f ) .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_3403", + "psc_text": "7 — 7 ff vgl. Panarion haer. 46, 5, 1 u. 6ff; II 208, 15ff u. 209, 10ff (dazu Holl, Sitz. Ber. Berl. Akad. 1918 S. 540 ff) — 10 Ephes. 5, 14 — 22f vgl. Hebr. 2, 10 — 25 Psal. 67, 7 — 28 vgl. Act. 3, 15 Μ 1 ἐξάγων *] ἐξαγωγῶν M 9 * änze etwa ἐν τῷ αὐτῷ τόπῳ τῷ Γολγοθᾷ ἐτάφησαν, ἐπιτεθέντων ἐπὶ τὸ τοῦ Ἀδὰμ σῶμα> * 9 * καὶ οὓτως ἅμα τῷ Ἀδὰμ> * 10 * etwa ἤγειρεν ὁ ἐκεῖ> * 11 καθεύων Μ *] ἐπιγινωσκομένων MU 14 γάρ *] δέ M 15 <συγγενὴς> Dind. συγγενῆ M | ἐτῶν *] τῶν M | τελευτήσαντι *] τελευτησάντων M 17 ἀντερω- τώμενοι *] ἀντερωτώμενος Μ 18 παρ’ ὑμῖν *] παρ’ ὑμῶν Μ 24 ἐκεῖ] ἐκεῖ] Μ σταυρῶσαι. τάχα δὲ καὶ τοῦτο εἰς ὠφέλειαν τῶν θεασαμένων τοὺς ἐγηγερμένους εἰργάσατο ὁ φιλάνθρωπος κύριος. νομίζομεν γὰρ ὅτι", + "candidate_score": 0.634873, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_91", + "bdc_text": "Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1383", + "psc_text": "θέλουσιν] λέγουσι Μ 2 καὶ < lat. 3 δὲ oben über Vcorr | Dind.] οὐδὲ YM Που lat. | τοῦ aus τῶν Vcorr | ὑπὸ Ausgg.] ἐπὶ V M ab lat. 4 παρεπινοουμένου] adinveiitus lat. | vor αὐτὸς wohl einzusetzen > * 5 vor τοῦ λόγου ein καὶ getilgt Vcorr 10 ευ] Dind. < lat.; τοὺς? ül. 14f — γράμματα < V 15 τοῦ διδασκάλου Dind. Oh.] τὰ διὰ τοῦ διδασκάλου M ebenso doch τὰ oben über Vcorr 16 lat. 18 σοι] ego lat. 19 ἐν τῷ τύπῶ] in typum lat. 20 καὶ < lat. 21 ἀπόκρισιν + dicens lat. 25 nach καὶ von 5 Buchstaben V 25f ὁμογηκέναι V ὁμολογηκέναι M 27f διὰ τοῦ] propter hoc lat. τοῦ μὴ ἀποκριθῆναι τοῖς εἰποῦσιν αὐτῷ »ἐν ποίᾳ δυνάμει τοῦτο ποιεῖς«, ἀλλὰ τῇ ἀντεπερωτήσει ἀπορῆσαι αὐτοὺς τὸ ἄρρητον τοῦ Πατρὸς ἐν τῷ <μὴ> εἰπεῖν δεδειχέναι αὐτὸν ἐξηγοῦνται. ἀλλὰ καὶ ἐν τῷ εἰρηκέναι", + "candidate_score": 0.633883, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_43_45", + "bdc_text": "Auszüge gedruckt in : Hausammann 161-173 ; s. auch Staedtke 275f ) .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1911", + "psc_text": "ταῦτα οὐ λέγει« φησὶν ἐκεῖνος »εἰ καὶ ὀ νόμος Μωυσέως ταῦτα οὐ λέγει« S. 121, 15—17 5 ἢ Zahn] εἰ V M ebenso S. 121, 17 9 διὰ τοῦ »Μωυσέως« *] διὰ τὸν Μωυσέα V M | vor θεοῦ + <ἀπὸ>? * 10 τό *] ὅτι V M | ἢ] εἰ V M 11f φιμώσης V φειμώσης M 14 τε *] δὲ V M 16 συντιθέμωνος + < τῷ νόμῳ> ? * 17 μέλλει M 23 αὐτοῦ m 24 ἐξ ἦσπερ] ergänze μαρτυρίας = von welchem Zeugnis aus, vgl. das ἀφ᾿ οὗπερ S. 169, 13 | μαρτυρίαν *] μαρτυρίας V M 25 μέλει aus μέλλειν V corr μέλειν V M 26 καὶ + <γὰρ> ? * των κατὰ τὴν ἑκάστου ἀναλογίαν. καὶ μέλει μὲν αὐτῷ περὶ πάντων e ἐν τῷ λέγειν »ἀνθρώπους καὶ κτήνη σώσεις, κύριε« καὶ ἐν τῷ εἰρηκέναι »τίς δέδωκε κόρακι βοράν;« καὶ »νεοσσοὶ κοράκων πρὸς κύριον κεκράγασι", + "candidate_score": 0.633252, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_10", + "bdc_text": "Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1811", + "psc_text": "»καὶ σὺ Βηθλεέμ« καὶ μεθ’ ἔτερα »ἐκ σοῦ μοι ἐξελεύσεται ἡγούμενος« καὶ τὰ ἐξῆς, ὁ δὲ Μαλαχιας »ἐξαίφνης εἰς »ἐξαίφνης εἰς τὸν ναὸν ἥζει κύριος«, ὁ δὲ Δαυίδ »εἶπεν ὁ κύριος τῷ κυρίῳ μου, κόθου ἐκ δεζιῶν μου« καὶ τὰ ἑξῆς. καὶ πολλὰ ἔστιν λέγειν, καὶ αὐτοῦ λέγοντος τοῦ σωτῆρος »εἰ Μωυςῇ ἐπιστεύετε, ἐπιστεύετε ἄν καὶ ἐμοί. ἐκεῖνος γὰρ περὶ ἐμοῦ ἐγραψεν«. 2–5 vgl. zu haer. 15, 2 1; I 209, 29 ff. Das πρὸ τῶν Βαβυλωνικῶν αἰχμαλωσιῶν für Akiba stimmt mit den Angaben der beiden früheren Stellen insofern überein als die dortige Aufzählugn offenbar im Sinn einer zeitlichen Aufeinanderfolge geneint ist — 8 Luk. 11, 47 – 14 Deut. 18, 15 – 16 Gen. 49 9f —18 Gen. 29, 10 – 19 Jes. 7, 14 —20 Jeren. 17, 9 —21 Mich. 5, 2 —22 Mal. 3, 1—25 Joh. 5, 46 V M 8 f vgl. s. 111, 1t 1f", + "candidate_score": 0.632676, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_55", + "bdc_text": "Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2618", + "psc_text": "Migne 23, 304 A Bardesanes vir Babylonius — 7 f vgl. Eusebius h. e. IV 30, 1; S. 392 16ff Schwartz πρὸς τοὺς κατὰ Μαρκίωνα καί τινας ἑπέρους διαφόρων αὐτοῦ συγγραμμάτων — 9f λόγιός τις ὤν ἐν ταῖς δυςὶ γλώσσαις] anders und wohl richtiger Eusebius h. e. IV 30, 1; S. 392, 15 ff Schwartz ἔν τε τῇ Σύρων συνέγραψε γλώττῃ καὶ ταῦτά τινες μετέφρασαν εἰς τὴν Ἑλλάδα φωνήν — 10 f gemeint ist Abgar IX bar Manu vgl. v. Gutschmid Mém. de l’acad. de St. Pétersbourg t. 35. 1887. S. 34 ff — zu ὁσιωτάτῳ vgl. Jul. Africanus bei Georg. Syncellus I 676 Dindorf Ἀφρικανὸς Ἄρυαρόν φησιν ἱερὸν ἄνδρα . . . βασιλεύειν Εδέσης κατὰ τούτους τοὺς χρόνους Eusebius-Hieronymus Chronik z. Jahr 218; S. 214, 5 Helm Abgarus vir sanctus regnavit Edessae ut rult Africanus M U 1 Überschrift: κατὰ βαρδισιανιστῶν Μ κατὰ βαρδησιανιστῶν λݲςݲ καὶ νݲςݲ U 2", + "candidate_score": 0.630788, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_10", + "bdc_text": "Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_694", + "psc_text": "διαβεβαιοῦνται. ἔστιν δὲ αὕτη ἡ αἱρεσις ἡ Ναζωραίων ἐν τῇ Βεροιαίων περὶ τὴν Κοίλην Συρίαν καὶ ἐν τῇ Δεκαπόλει περὶ τὰ τῆς Πέλλης μέρη καὶ ἐν τῇ Βασανίτιδι ἐν τῇ λεγομένῃ Κωκάβῃ, Χωχάβῃ δὲ Ἑβραϊστὶ λεγομένῃ. ἐκεῖθεν γὰρ ἡ ἀρχὴ γέγονε, μετὰ τὴν ἀπὸ τῶν Ἱεροσολύμων μετάστασιν πάντων τῶν μαθητῶν ἐν Πέλλῃ ᾠκηκότων, Χριστοῦ φήσαντος καταλεῖψαι τὰ Ἱεροσόλυμα καὶ ἀναχωρῆσαι χωρῆσαι δι’ ἥν ἤμελλε πάσχειν πολιορκίαν. καὶ ἐκ τῆς τοιαύτης ὑποδέσεως τὴν Περαίαν οἰκήσαντες ἑκεῖσε, ὡς ἔφην, διέτριβον. ἐντεῦθεν τεῦθεν κατὰ τοὺς Ναζωραίους αἵρεσις ἴσχεν τὴν ἀρχήν. 8. Πεπλάνηνται δὲ καὶ οὗτοι περιτομὴν αὐχοῦντες, καὶ ἔτι οἱ τοιοῦτοι »ὑπὸ κατάραν εἰσί‘, μὴ δυνάμενοι τὸν νόμον πληρῶσαι. πῶς γὰρ δυνήσονται πληροῦν τὰ ἐν τῷ νόμῳ εἰρημένα, ὅτι τρὶς τοῦ οἱ διττοὶ Ἐβιωναῖοι, ἤτοι ἐκ παρθένου ὁμολογοῦντες ὁμοίως ἡμῖν τὸν Ἱησοῦν ἢ οὐχ οὕτω γεγεννῆσθαι ἀλλὰ ὡς τοὺς λοιποὺς ἀνθρώπους in Matth. tom. XVI 12; IV 37 f Lommatzsch ἐκ Μαρίας μὲν", + "candidate_score": 0.62912, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_89_91", + "bdc_text": "Durch Bullinger soll er nun offenbar in seiner reformationsfreundlichen Haltung wieder bestärkt werden , vgl . auch unten S. 91 , 18-20 und noch Feller II 328 f und Guggisberg 195. , item et Hagio . Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_846", + "psc_text": "vgl. Matth. 16, 18 V Μ 1 αὐτὸς am Rande nachgetragen Vcorr < Μ 4 ὁ κύριος am Rande Vcorr < M 5 ποιεῖτε V 7 αὐτὸς + ὁ M 10 ἔργον < M ἔχων] παρέχων M 14 τὰ oben hineingeflickt Vcorr | ἑπομένων M 15 γενόμενος aus γεγονὼς Vcorr 17 <ὁ> * | ἐπὶ τῷ U] ἐπὶ τὸ V ἐπὶ τῶν 18 γὰρ oben hineingeflickt Vcorr 24f κατισχύσαι Μ 25 ἐπ’ αὐτῆς V 27 παρατάσεως Μ 28f κατορύξῃ ἡμᾶς getilgt, ür am Rande ἀπολ(όμεθα V ἀσέβειαν«. καὶ μηδεὶς θαυμαζέτω ἐπὶ τῷ ἀκοῦσαι Ἐβίωνα Ἰωάννῃ συντετυχηκέναι. πολυχρόνιος γὰρ καταμείνας τῷ βίῳ ὁ μακάριος Ἰωάννης διήρκεσεν ἄχρι τῆς τοῦ Τραϊανοῦ βασιλείας. πάντες δὲ οἱ ἀπόστολοι ὅτι ἀπαλλοτριοῦσι τὴν τοῦ Ἐβίωνος πίστιν καὶ ἀλλοτρίν Ö282 ἡγήσαντο τοῦ αὐτῶν κηρύγματὸς τοῦ χαρακτῆρος, παντί τῳ δῆλον. 25. Περὶ δὲ τοῦ ἁγίου Παύλου ὡς βλασφημοῦντες αὐτὸν λέγουσι πόσα ἔχω λέγειν; πρῶτον μὲν γὰρ λέγουσιν αὐτὸν", + "candidate_score": 0.628993, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_89_91", + "bdc_text": "Durch Bullinger soll er nun offenbar in seiner reformationsfreundlichen Haltung wieder bestärkt werden , vgl . auch unten S. 91 , 18-20 und noch Feller II 328 f und Guggisberg 195. , item et Hagio . Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2117", + "psc_text": "33, 928f Hieronymus ep. 41; weiteres bei Labriolle, les sources de l’histoire du Montanisme 1913 — 8 anders (c. 2,7; S. 222, 8 u.) hear. 51,33, 4 f; S. 307, 6 ff. Zur Verteidigung der an unserer Stelle vorliegenden Angabe vgl. Zahn Forsch. V 29 ff Harnack Lit.-Gesch. II 1, 363 ff; in Betracht kommt auch das leider nicht unzweideutige Zeugnis der ep. apost. c. 17; S. 58, 1 u. 59, 1 Schmidt (die Weissagung, daß Christus 120 (150) Jahre nach seiner Himmelfahrt wiederkommen werde, könnte einer der Anlässe für das Auftreten des Montanus gewesen sein) — 10 ff zur Zeitangabe für Marcion vgl. Clemens Al. strom. VII 106, 4 f; III 75, 13 ff Stählin 13 ff vgl. Hippolyt refut. VIII 19, 1 ff; S. 238, 4 ff Wendland ἕτεροι δὲ . . . Φρύγες τὸ γένος προληφθέντες ὑπὸ γυναίων ἠπάτηνται, Πρισκίλλης τινὸς καὶ Μαξιμίλλης καλουμένων, ἃς προφήτιδας νομίζουσιν,", + "candidate_score": 0.62872, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_89_91", + "bdc_text": "Durch Bullinger soll er nun offenbar in seiner reformationsfreundlichen Haltung wieder bestärkt werden , vgl . auch unten S. 91 , 18-20 und noch Feller II 328 f und Guggisberg 195. , item et Hagio . Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2557", + "psc_text": "πλάττουσι δὲ ἑαυτοῖς καὶ βίβλους ἐπιπλάστους, ἱαυτοὺς ἀπατῶντες. 2 f zur Darstellung des Epiph. vgl. insbes. (Eusebius h. e. V 28, 8ff; S. 502, 14 ff schwartz) Hippolvt refult. VII 36: S. 222. 14ff Wendland Ps. Tertullian adv. omn. haer. 8 Filastrius haer. 52; S.l 27, 20ff Marx, auch Hieronymus ep. 73 Photius bibl. 200 u. Panarion haer. 67,7 — 3ff vgl. Hippolyt refut. VII 36; S. 222, 15ff Wendland δύναμίν τινα τὸν Μελχισεδὲκ εἶναι μεγίστην καὶ τοῦτον εἶναι μείζονα τοῦ Χριστοῦ οὖ κατ᾿ εἰκόνα φάσκουσι τὸν Χριστὸν τυγχάνειν Ps. Tertullian adv. omn. haer. 8 hunc (sc. Christum) inferiorem esse quam Melchisedech eo quod dictum sit de Christo: tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech. nam illum Melchisedech praecipuae gratiae eaelestem esse virtutem eo quod agat Christus pro hominibus deprecator et adrocatus eoruom factus; Melchisedechl facere pro caelestibus angelis atque virtutibus. nam esse illum usque adeo Christo meliorem, ut", + "candidate_score": 0.628607, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_55", + "bdc_text": "Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2667", + "psc_text": "ἠγήσοιντο von erster Hand am Rand statt ἡγήσονται im text U 10 ἀποστολικῆς καὶ < U 11 οὐκ ἐρεῖ] οὐ χαίρει U 12 ἀληθείᾳ + <γεγέννηται>?* 18 τὸ πνεῦμα *] πνεῦμα τὸ Μ U 19 λαμβάνον + τὸ πνεῦμα τῆς ἀληθείας U 21 καὶ υἱὸς — ἐνυπόστατος < U 22 ἅγιον πνεῦμα < U 21 καὶ υἱὸς — ἐνυπόστατος < U 22 ἅγιον πνεῦμα 26 ἀνόητε U 27 ἀντιθέτως] ἀντὶ δὲ τῶν Μ | προειρημένου + νοῦ Μ | ψωνὰς + <ταττομένων>?* 28 αὐτὰ U 5. Πρῶτον μὲν οὖν ἐπιδὴ παρήγαγε τὸ κεφάλαιον ὅτι »εἷς θεός, ἐξ οὗ τὰ πάντα καὶ ἡμεῖς εἰς αὐτόν, καὶ εἷς κύριος Ἰησοῦς χριστός, δι᾿ ὃς τὰ πάντα καὶ ἡμεῖς δι᾿ αὐτοῦ«, οὐχ ὁρᾷς ὅτι λέγων »εἷς θεός, ἐξ οὗ τὰ πάντα καὶ ἡμεῖς εἰς αὐτόν«, πῶς τὴν μίαν ἀρχὴν σημαίνει ἵνα μή εἰς πολλὰς ἀρχὰς τρέψὴ τὴν διάνοιαν καὶ εἰς πολυθεΐαν ἀγάγῃ τῆς πολυθεΐας;", + "candidate_score": 0.628519, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_55", + "bdc_text": "Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_3156", + "psc_text": "zweites λ getilgt U 13 χείρω M 15 καὶ ὅτε θέλει < Μ 15 f < S 17 ὁ < Pa 18 vor σώματος beidemale + τοῦ Pa 19 θρωπος παρὰ τὸν ἄνθρωπον MU | γεννηθῆ U 20 πάντα γένη Pa | ἀθάνα τον — ὁ ἄνθρωπος < U | καὶ < Epiphanias II. 30 τῆς ἰδίας ἀιδιότητος ἐποίησεν αὐτόν«. οὐκ ἄρα ἀπόλλυται τὸ σῶμα· ὁ γὰρ ἄνθρωπος ἐκ ψυχῆς καὶ σώματος. 43. Διὸ ἐπίστησον, ὡ�� καὶ ὁ κύριος τὰ αὐτὰ ταῦτα διδάσκειν θέλων, μὴ πιστευόντων Σαδδουκαίων εἰς τὴν ἀνάστασιν τῆς σαρκός — δόγμα γὰρ τοῦτο Σαδδουκαίων· ὅθεν συσκευασάμενοι τὴν κατὰ τὴν γυναῖκα καὶ τοὺς ἑπτὰ ἀδελφοὺς παραβολήν, ἵνα τὸν περὶ ἀναστάσεως τῆς σαρκὸς λόγον ἀποκηρύσσωσι, προσῆλθον αὐτῷ· ἀμέλει αὐτὸς ὁ εὐαγγελιστὴς ἐπεσημήνατο, »προσῆλθον δὲ αὐτῷ« εἰπών »καὶ Σαδδουκαῖοι, λέγοντες μὴ εἶναι ἀνάστασιν — ὁ οὖν Χριστός, εἰ μὴ ἦν ἀνάστασις σαρκός, ἀλλὰ μόνον ἐσῴζετο ψυχή, συνέθετο ἂν αὐτοῖς ὡς", + "candidate_score": 0.627519, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_89_91", + "bdc_text": "Durch Bullinger soll er nun offenbar in seiner reformationsfreundlichen Haltung wieder bestärkt werden , vgl . auch unten S. 91 , 18-20 und noch Feller II 328 f und Guggisberg 195. , item et Hagio . Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_127", + "psc_text": "vgl. Jes. 9, 6 — 6 vgl. Hebr. 2,11 — 9 ff vgl. Zahn, Gesch. d. neutest. Kanons II 1, 220f G. Mercati, studi e testi 5 (1901) S. 17ff 243ff V (bis Ζ. 12 Ἀριθμούς, dann wieder G U) Μ —S. 192, 9 Doctrina patr. c. 32 S. 237, 7 ff Diekamp (= do.); vgl. de mens, ac pond. c. 4, 1ff u. 23, 1ff S. 156, 13ff u. 178, 87 ff Lagarde Joh. Damasc. de fide orth. IV 17 ff; Migne 94, 1178 B ff. Doctr. patr. S. 293, 24 ff Diekamp 1 τῆς σκηνῆς τῆς ἁγίας *] τῆς σκηνοπηγίας VM 2f κατασκευασθείση Μ 6 αὐτοῦ *] αὐτῶν aus αὐτὸν V corr αὐτῶν Μ | ἐγκεταλέγουσιν M 8 > * 9 οἱ < < M | τῆς2 < < M 11 ff anstatt 11 μὲν < do. 12 ἕκτην βίβλον u. so durchweg im Folgenden bis S. 192", + "candidate_score": 0.626852, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_55", + "bdc_text": "Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2772", + "psc_text": "σσης—ὑετοῦ διελθόντος<Μ 3* <παρα- φυάδων<* 4 ἐκβαλούσης U 8 κηρύγματος Μ 9 εὐρέως U | τοσαύτην Μ | * <τουτέστιν>* 12 εἰς μετάνοιαν U 15 ἤδη Μ | θεσαύ] δευτέρα Μ | μετὰ τὴν μετάνοιαν καὲ < Μ 17 f ἐλθὲ—περιστερά μου, καὶ* 27 <τουτέστιν>* τοῦτο γάρ ἐστιν σκέπη πέτρας, σκέπη ἐλπίδος καὶ πίστεως καὶ ἀληθείας. »ἐχόμενα τοῦ προτειχίσματος«, τουτέστιν πρὶν ἢ κλεισθῆναι τὴν πύλην, πρὶν ἢ εἴσω περιβόλων γενόμενος ὁ βασιλεὺς μηκέτι εἰσδέξηται, τουτέστιν μετὰ τὴν ἐντεῦθεν ἀπαλλαγήν τε καὶ θάνατον, ὅτε οὐκέτι »ἐχόμενα", + "candidate_score": 0.626671, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_89_91", + "bdc_text": "Durch Bullinger soll er nun offenbar in seiner reformationsfreundlichen Haltung wieder bestärkt werden , vgl . auch unten S. 91 , 18-20 und noch Feller II 328 f und Guggisberg 195. , item et Hagio . Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2868", + "psc_text": "u. dazu Hieronymus c. Rufin. I 9; Migne 23, 404A pro eruditione qua polles et inclytus συντάκτης in occidente laudaris – 21 vgl. haer. 32, 3, 2ff; I 441, 19ff M U 2 ἔστιν + τὸ U 3 <εἶς θεός> * καὶ * 10 ἑκάστης Μ | * <διηγήσασθαί τε> * 11 βοηθηθῆναι U | Unterschrift κατὰ Σαβελλιανῶν μݲβݲ ἡ καὶ ξݲβݲ U 12 Überschrift: κατὰ Ὠριγενιανῶν τῶν πρώτων καὶ τῶν (τῶν καὶ U) αἰσχρῶν μݲγݲ ἢ καὶ ξݲγݲ Μ U 14 καλοῦνται τινὲς U | πανταχοῦ] παντὶ U 16 <ἀνεφύη> * 17 εὶ *] ἢ Μ U 18 <ἔλαχον τὸ> * 20 <ἣ> * | νομι[σ]τεύεται * 21 <τοῦ> * | ἄνω μοι] ἀνόμου Μ 24f τινὲς – γεγενῆσθαι < U; wohl vom Rand her an die falsche Stelle geratener Satz; hinter κατειληφαμεν Ζ. 19 einzuschieben ? κὴν γεγενῆσθαι. μολύνουσι", + "candidate_score": 0.62622, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_91", + "bdc_text": "Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2868", + "psc_text": "u. dazu Hieronymus c. Rufin. I 9; Migne 23, 404A pro eruditione qua polles et inclytus συντάκτης in occidente laudaris – 21 vgl. haer. 32, 3, 2ff; I 441, 19ff M U 2 ἔστιν + τὸ U 3 <εἶς θεός> * καὶ * 10 ἑκάστης Μ | * <διηγήσασθαί τε> * 11 βοηθηθῆναι U | Unterschrift κατὰ Σαβελλιανῶν μݲβݲ ἡ καὶ ξݲβݲ U 12 Überschrift: κατὰ Ὠριγενιανῶν τῶν πρώτων καὶ τῶν (τῶν καὶ U) αἰσχρῶν μݲγݲ ἢ καὶ ξݲγݲ Μ U 14 καλοῦνται τινὲς U | πανταχοῦ] παντὶ U 16 <ἀνεφύη> * 17 εὶ *] ἢ Μ U 18 <ἔλαχον τὸ> * 20 <ἣ> * | νομι[σ]τεύεται * 21 <τοῦ> * | ἄνω μοι] ἀνόμου Μ 24f τινὲς – γεγενῆσθαι < U; wohl vom Rand her an die falsche Stelle geratener Satz; hinter κατειληφαμεν Ζ. 19 einzuschieben ? κὴν γεγενῆσθαι. μολύνουσι", + "candidate_score": 0.62495, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_91", + "bdc_text": "Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_264", + "psc_text": "17 — S. 225, 13 in der Hauptsache nach Jul. Africanus ep. ad Arist. bei Eusebius h. e. 1 7, 11 f; S. 58, ITff Schwartz vgl. Eusebius h. e. I 6, 2 ff; S. 48, 14 ff Schwartz Hieronymus Chi-onik S. 160, 1 Helm GU Μ 2 δύο + <τούτων> ?* 3 χρῆσθαι U 4 αἰρεσχελίαν M | vor + καὶ Μ 5 τῆς2] τοῖς M 6 νομιστευομένης U am Rand von ätere Hand ABBREV τυγχανούσης G | Unterschrift κατὰ Ὀσσηνῶν G 7 κατὰ Ἡρωδιανῶν, ἀπὸ Ἰουδαϊσμοῦ ἑβδόμη, τῆς δὲ ἀκολουθίας κݲ G M κατὰ Ἡρωδιανῶν, ἑβδόμη ἀπὸ Ἰουδαϊσμοῦ, εἰκοστὴ δὲ τῆ ἀκολουθία U 8 ἑβδόμη + αἵρεσις U | vor Ἡρῳδιανῶν + ἡ τῶν U 9f ὅλοι + εἰσὶν U (nur Vermutung); anstatt dessen Ζ. 10 <ἦσαν> * 10 δὲ] τε Μ 11 Χριστὸν2] κύριον GU Ἡρῴδην + Χρι. στὸν U 13 τῷ (vor Ἡρῴδῃ) < M 14", + "candidate_score": 0.624662, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_91", + "bdc_text": "Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_429", + "psc_text": "μαθηταῖς ἔν τε τοῖς προκριτέοις τὰ πρῶτα ἐξεταζόμενος <ἠν>· ὅθεν καὶ ἐν τοῖς ἐκλεγεῖσιν εἰς τὴν τῶν χηρῶν τότε ἐπιμέλειαν ἐγκατηριθμήθη. ὕστερον δὲ τοῦτον ὑπέδυ ὁ διάβολος καὶ ἐξηπάτησεν αὐτοῦ τὴν καρδίαν τῇ αὐτῇ πλάνῃ τῶν προειρημένων παλαιῶν κατατρωθῆναι μειζόνως ὑπὲρ τοὺς πρώην. γύναιον γὰρ οὑτος ἔχων εὔμορφον 8 Psal. 74, 11 — 13 ff vgl. mit Epiph. insbesondere Irenaeus adv. haer. I 26, 3 1214 Harvey Hippolyt refut. VII 36, 3 ; S. 223, 6 ff Wendland Ps. Tert. adv. omn. haer. 1 Filastrius haer. 33 (schöpft aus Epiph.) — Clemens AI. strom. III 25 ählin (=Eusebius h.e. –14 ff vgl. Act. 6, 5 — 16 f vgl. Act. 6, 5 — 23— S. 23—S. 268, 17 vgl. Clemens AI. strom. III 25, 6; II ählin = Eusebius h. e. III 29, 2; S. 260, 13 ff Schwartz ὡραίαν, φασί, γυναῖκα ἔχων οὗτος μετὰ τὴν ἀνάληψιν τὴν τοῦ σωτῆρος", + "candidate_score": 0.624363, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_91", + "bdc_text": "Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_896", + "psc_text": "V M —S. 3 7 8, 23 in lat. Übersetzung bei Corderius Catenain Lucamp.175 (=cat.) 1 τρίτῳ ül.] ἐνάτω V ἐννάτω M 2 προφητεύετο, ε obenhinein Veorr ἐπροφητεύετο M 3 βασιλεύσαντα + * 4 〈πέντε〉 ül. 9 < M 10 τῶ ῥήματι M | ἐπὶ < Μ | Ἀχαὰζ, α getilgt Vcorr | vor τοῦ Ἐζεκίου + τῆς 11 Ἀχ///ὰζ, α getilgt Vcorr 12 τῳ] τὸ M | ἡ < M | καὶ προφητεύουσα < 14 εἰσελεύσεται, εἰς getilgt Vcorr 22 κράβατον V 26 ψώχουσιν, ω aus υ Vcorr γὰρ διάφορα ὥριζεν ὁ νόμος, τὸ μὲν κατὰ ἑβδομάδα ἀνακυκλούμενον φύσει σάββατον, τὸ δὲ διὸ τὰς ὑποπιπτούσας τῆς κατὰ σελήνην νεομηνίας καὶ τὰς καθεξῆς ἑορτάς, οἷον ἠμέρας σκηνοπηγίας καὶ ἡμέρας Πάσχων, ὅτε τὸ πρόβατον θύουσι καὶ ἄζυμα λοιπὸν ἐσθίουσιν· ἔτι δὲ ὅτε τὴν μίαν νηστείαν νηστεύουσι τοῦ ἔτους, τὴν λεγομένην μεγάλην, καὶ τὴν ἄλλην, ἣν λέγουσι μικράν. ὅτε γὰρ ὑποπίπτουσιν αὑται", + "candidate_score": 0.622413, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_91", + "bdc_text": "Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1051", + "psc_text": "δαιμόνια καὶ τοὺς ἀγ- 23 Jes. 45, 5; 46, 9 — 23f vgl. Eplies. 6, 12 V M lat. (Tert., Hipp.) 1 ἄγγελον V δυνάμει] viriutem lat. 3 μὲν ῳῆσθαι] μὴ νενοῆσθαι M 3f κατὰ Ε; *] in fottim lat. 4 τῆς Ἀχαμὼθ προβαλλούσης] Achamoth lat. 5 <γὰρ> Dind.] enim lat. 5f πεπλακέναι — ἄνθρωπον am Rande nachgetragen V corr 6 τὸν] *| δεδειχέναι] ostendisse lat. ; wohl alter Fehler ür Ε; δεδειχέναι *, τετευχέναι ül. | τὴν] * 7 ἰδέας aus εἰδέας Vcorr εἰδέας M 8f αὐτὸν δὲ — τὴν μητέρα < Μ 9 ποιήσεως *] οἰήσεως TM operationis lat. 10 προαγαγεῖν M 14 τοῦ2] τούτου M 19 λύπην M 20 ὡς ψυχὰς < > lat. | καὶ θηρίων < > lat. 21 Ε; *] | ἀτονώτερον] superiorem ἀνώτερον) lat. | πρὸς τὸ γινώσκεν] pracscire lat. | τα *] τινὰ VM 22 vor αὑτὸν + et lat. 22f αὑτὸν", + "candidate_score": 0.62164, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_91", + "bdc_text": "Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_383", + "psc_text": "247, 20 V Μ 1 εἴτε] ἤτοι V 3 vor τοιούτων + τούτων τῶν M 5 τὰς] τὰ Μ 6 Unterschrift κατὰ Σατορνίλου V κατὰ Σατορνίλου αݲ Μ 7 κατὰ Βασιλείδου ἡ καὶ εἰκοστὴ τετάρτη V κατὰ βασιλείδου δ εἰ καὶ κδ M 8 ἐν < M 10 λ auf Rasur V corr 11 καὶ Ἀλεξάνδρειαν] * 11 f ἀλεξανδρειοπολίχωρον M 13 φιλόσοφε Μ 13 f καὶ τοῦτο hinter ἂν (Z. 13) Μ 14 εἰς αὐτοῦ V 16 ἀπορίας Y 17 πόλεως V 20 ἦν γοῦν] ἤγουν M 21 f ἢ καὶ u. vor αἵρεσις (Z. 22) + ἡ Μ 23 σχολαστὴν V 24 καταληφθέντα V διηγούμενος δόξῃ φαντασιάζειν πλέον τοὺς ἀκούοντας, ἀρέσκεσθαί τε καὶ συναγείρειν πλῆθος ὑπὲρ τὸν ἑταῖρον αὐτοῦ Σατορνῖλον. καί τινας λοιπὸν φαντασιώδεις μυθοποιίας ὑποβαλλόμενος ἄρχεται μὲν οὕτως τὰ ἀληθῆ δὲ <εἰπεῖν> οὐκ ἀπὸ τῆς ἑαυτοῦ ἐννοίας ἐναρξάμενος ἡμῖν τὰ δεινά τε καὶ ὀλετήρια, ἀλλὰ προφάσεις λαβὼν", + "candidate_score": 0.620098, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_55", + "bdc_text": "Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2843", + "psc_text": "εἶς *] εἰ VM 20 ἔγγονον U 22 [ἐκ] * 24 nach δόξης wiederholt πνεῦμα ἄγιον Μ 24f τὸ γὰρ πνεῦμα τοῦ πατός <Μ 25 <φησί>* 27 ἀλλοιωμένον u. + τί ἆρα Μ <οἱ δύο> ἕν ἐσμεν«· καὶ οὐκ εἶπεν »εἶς εἰμι«, ἀλλὰ τῷ »ἐγώ« καὶ τῷ »ὁ πατήρ« σγμαίνει ἐνυπόστατον τὸν πατέρα καὶ ἐνυπόστατον τὸν υἱόν· καί »οἱ δύο« εἶπε, καὶ οὐκ εἶπεν »ὁ εἶς«· καὶ πάλιν »ἔν ἐσμεν«, καὶ οὐκ εἶπεν »εἶς εἰμι«. ὡσαύτως δὲ »ἀπελθόντες, <φησί>, βαπτίσατε εἰς τὸ ὄνομα τοῦ πατρὸς καὶ τοῦ υἱοῦ καὶ τοῦ ἁγίου πνεύματος«. μέσων δὲ τιθεμένων τῶν συνδέσμων, τουτέστιν τῆς συλλαβῆς τοῦ »καί« ἐλἐγχει τὸν Σαβέλλιον ματαίως τὴν συναλοιφὴν παρεισφέροντα · ὅπου γὰρ »καί« <τίθεται>, σημαίνει ἀληθῶς πατέρα, | ἀληθῶς υἱόν, ἀληθῶς ἄγιον πνεῦμα· ὁπότε δὲ ὁμόστοιχος ἡ τριὰς καὶ ἐν ἑνὶ ὀνόματι τριὰς καλουμένη, ἐλἐγχει τὸν Ἄρειον, ὑπόβασίν τινα διανοούμενον ἐν τῇ τριάδι ἢ ἀλλοἰωσιν ἢ παραλλαγήν. κἂν τε γὰρ", + "candidate_score": 0.619748, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_91", + "bdc_text": "Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2106", + "psc_text": "175, 26 ff Stählin Basilius ep. 188; Migne 32, 668 B Amphilochius Icon. S. 61, 10 65, 11 Ficker Macarius Magnes III 43; S. 151 Blondel Theodoret haeret. fab. I 20 M U 1 <δύναμιν> * | [καὶ] * 1—3 ὑποτασσομένου . . . ἰσχύοντος . . . πράττοντος . . . γενομένου *) ὑποτασσόμενον . . . ἰσχύοντα . . . πράττοντα . . . γενόμενον Μ U 3 παρατροπῆ Μ 4 παρὰ τῶ τῆς ἐκκλησίας κηρύγματι Μ τὸν συνετὸν ἄνθρωπον περὶ πάντων ὁριοῦν ὧν οἱ ἀλλότριοι λέγουσί τε καὶ πράττουσιν, ἀσυστάτως τῶν πάντων περ᾿ αὐτοῖς αὐτοῖς λεγομένων τε καὶ γινομένων καὶ μηδεμίαν ἔμφασιν ἀληθείας ἐπιδεχομένων. 2. Εἰ γὰρ κέχρηνται παλαιᾷ καὶ νέᾳ διαθήκῃ, πῶς ἀρχαὶ διάφοροι εὑρεθήσονται, τῶν δύο διαθηκῶν συμφωνουσῶν περὶ μιᾶς * θεότητος τὴν γνῶσιν κηρυττουσῶν; εἰ δὲ καὶ νεκρῶν εἴη ἀνάστασις, πῶς ἔτι ὁ σεμνὸς γάμος τοῦ διαβόλου εὑρεθήσεται; ὁπότε θεὸς λέγει »αὐξάνεσθε καὶ πληθύνεσθε«,", + "candidate_score": 0.618983, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_55", + "bdc_text": "Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2299", + "psc_text": "τὴν] τὴν δὲ U 8 ὑπῆρχεν U 10 τὸν < M 11 ἦ U | τε2 < M 12 ὠνομασμένου] ὀνόματος μόνου U 14 <ἐστιν>* 15 ἐκπλήττον M 16 ἁγίου < M 16f λεῖα πᾶσα τε U 17 <φησί>* |ἦν + οὖν U 19 ὁ < M 20 φθάννει M | ἀπὸ πρώτης ist nicht zu beanstanden vgl. S. 281, 8 23 ποτε + <ὑπ᾿ αὐτοῦ> u. ἀπ᾿ statt des folgenden ὑπ᾿ ?* 24 τὸν] τοῦ M 25 φανερώτατον *] φανέρωσις MU 25f διὰ δὲ + καὶ U 27 πάλιν < M λόγῳ, ἑαυτοὺς πλανῶντες<καὶ τὸ ψεῦδος ἀγαπῶντες> ὑπὲρ τὴν ἀλήθειαν. ἔφασκον δὲ ὅτι ἱδοὺ ἰδοὺ τρίτον εὐαγγέλιον τὸ κατὰ Δουκᾶν.τοῦτο γὰρ ἐπετράπη τῷ Δουκᾷ, ὄντι καὶ αὐτῷ ἀπὸ τῶν ἐβδομήκοντα δύο τῶν διασκορπιδθέντων ἐπὶ τῷ τοῦ σωτῆρος λόγῳ, διὰ δὲ Παύλου τοῦ ἁγίου πάλιν ἐπανακάμψαντι πρὸς τὸν κύριονν ἐπιτραπένται τε αὐτοῦ κηρῦξαι τὸ εὐαγγέλιον. καὶ κηρύττει πρῶτον ἐν Δαλματίᾳ", + "candidate_score": 0.618592, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_86", + "bdc_text": "Podagra plura non admittit , mi charissime Heinrice. 23 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2811", + "psc_text": "Röm. 3, 23f M U 2 οὐράνιος U 4 ἤμην < U 5 οὗτοι ταῦτα U | <ὧν> * 6 vor δικαιοςύνῃ + τῆ U | <οἱ> * 10 προαίρεσις *] προειρημένη MU | ἐξδελύσσοντο U 11 <οὖσιν> * | [ἄν] * 12 μέτρον] ἔργον Μ 14 οὔτε U | ὑπὸ Μ 15 το��� < Μ 16 ἀπαρνηςίαν Μ | οὐ δέχεται 2]οὐδὲ U 18 ναυτίλλων U 19 * etwa <πηδαλιουχίας> * 20 πρύμνη U | ἀποσκοπῆς Μ ἀπὸ ἐπισκοπῆς, ἀπὸ. v. 1. Η. U 21 ὑποστάσεων Μ | ἑθνηκῆς Μ 23 τῷ] τὸ U | τοσούτω Μ | ἀλλ’ U 24 πραγματείαν + καὶ σωτηρίαν U δικαιούμενοι δωρεὰν τῇ χάριτι«, δηλον <ὅτι> διὰ λουτροῦ παλιγγενεδίας. τὸ γὰρ λουτρὸν ἐκόσμησε τὴν ψυχὴν καὶ τὸ σῶμα, ἀπολοῦσαν πᾶν ἁμάρτημα διὰ μετανοίας. ἄρα γε καὶ ἐπὶ τὴν οὖσαν παρθένον τὸ χάρισμα ἐξήπλωται τοῦ βαπτίσματος καὶ ἐπὶ τὴν οὐκ οὖδαν παρθένον σφραγίζεσθαι ἐπείγεται", + "candidate_score": 0.615811, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_86", + "bdc_text": "Podagra plura non admittit , mi charissime Heinrice. 23 .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1256", + "psc_text": "23 αἰρέσεις am Rande nachgetragen V corr 25 μετριό|||τητι ο aus ω Ycorr 29 nach ἧς 2—3 Buchstaben ausradiert κύριος ἐν τῷ εύαγγελίῳ βασιλείαν ούρανῶν άπεφήνατο ἐνειλήσαντες καἰ τῶν πονηρῶν ἰχθύων ἴνα ὄντα αύτὸν ἐλέγξαντες τῷ τὰ μοχθηρὰ ῥήματα αὐτοῦ φωρατὰ ποιῆσαι, τῇ τῆς άληθοῦς πίστεως διδασκαλίᾳ ἡττήσαμεν. ἐν τῇ τοῦ θεοῦ τοίνυν δυνάμει συντρίψαντες τοῦτον αὐτοὶ μὲν θεῷ εὐχαριστήσωμεν, ἐπὶ δὲ τὰς ἑξῆς ὁμοίως ὡς προεῖπον P 229 D 214 Ö 424 προέρχεσθαι ἐπιβαλώμεθα. | V M 3 ῥήματα, ῥή auf Rasur Vcorr | αὐτοῦ am Rande nachgetragen V corr 6 Unterschrift κατὰ Πτολεμαίων V M Κατὰ Μαρκωσίων ιδ, τῆς δὲ ἀκολουθίας λݲδݲ. Μάρκος δέ τις, ἀφ᾿ οὗπερ οἱ Μαρκώσιοι καλούμενοι, ἀπὸ τούτων ὁρμώμενος καὶ ἕτερα παρὰ τούτους τολμήσας κακὰ τῷ κόσμῳ ἐξήμεσε· τούτους γὰρ διαδέχεται τοὺς περὶ Σεκοῦνδον καὶ Ἐπιφάνη καὶ Πτολεμαῖον καὶ Οὐαλεντῖνον, εἰς περισσοτέραν δὲ ἀγυρτώδη συνάθροισιν ἐπήρθη. γύναια γὰρ καὶ ἄνδρας παρ᾿ αὐτοῦ πεπλανημένα τε", + "candidate_score": 0.614527, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_84", + "bdc_text": "Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2194", + "psc_text": "Jül. | καὶ2 ἔσχατον υἱὸς ἀνθρώπου ἀπὸ τῆς ἐνασάρκου παρουσίας κληθῇ. 2 Luk. 5, 14 — 18 Matth. 5, 17 — 19 Luk. 5, 24 — 25 Luk. 6, 5 V M 2—4 vgl. S. 108, 5f 19f vgl. S. 108,8f 25f vgl. S. 108, 10 1 <αݲ> * 2 [αݲ]* 4 ἀνθ᾿ οὖ — αὐτοῖς S. 108, 7f] < V M 5 αݲ ἔλεγχος V 13 αὐτὸν aus ἑαυτὸν V corr αὐτὸν M 16 αὐτοῦ M 29 ἀλλότριον, τριον auf Rasur V corr | * vielleicht <μήτε αὐτὸς τῆς τοῦ πατρὸς θεότητος ἀλλότριος> * | <τὸ>* Σχόλιον δݲ. »Ἰούδαν Ἰσκαριώτην, ὃς ἐγένετο προδότης«. ἀντὶ δὲ τοῦ »κατέβη μετ᾿ αὐτῷ« ἔχει »κατέβη ἐν αὐτοῖς«. Ἔλεγχος δݲ. Ἰούδας Ἰσκαριώτης, »ὃς ἐγένετο προδότης«. τίνος, a λέγε. πάντως τοῦ συλληφθέντος, ναὶ μὴν καὶ ἐσταυρωμένου καὶ πολλὰ πεπονθότος. πῶς", + "candidate_score": 0.600671, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_84", + "bdc_text": "Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_3118", + "psc_text": "Bruchst. 422 Holl (= Pa) 1 ἀνατήζας MUS | ἀνέδευσεν] ὄδευσεν M ἀνέλυσεν Pa | vor ἀναπλάσσων + ὁ M + ἄγγος] U 3 ἄγγος] αὐτὸ U 3 πλάσματα Pa | δὲ] reMU | ἀμέμπτως < S 4 τοῦ πηλοῦ — φυράματος] von demselben Ton u. Teig S 5 σκεῦος, μὲν εἰς τιμὴν < S 5f παντάπασιν < U 6 vor μήτι + εἰ M | 7 τῆς αὐτῆς] seiner S | ἰδίως] ἰδίως] U 8 καὶ δόξαν < S 9 τῶν . . των . . . τῶν] den, welcher gelebt hat . . . , den S | τιμὴν + u. zur Herrlichkeit S 10 καὶ 2] ὅτι U 12 ὀνειδισμὸν καὶ < S 13 ἐφ’ ἡμῖν] ἔφημεν Pa 14 ῥίζαν . . τῆς πονηρίας] die ünde S | τελέως Pa | τῆς πονηρίας τελείως U | πρὸς ἔκτασιν < S | ἔκστασιν Pa | 15 καρποφορᾶν Pa", + "candidate_score": 0.597841, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_84", + "bdc_text": "Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_953", + "psc_text": "ἀπὸ γνώσεως, τουτέστι τῆς πατρικῆς ἐνθυμήσεως, προελθ(ὸν γνῶσις — 6f Πατὴρ u. Ἀλήθεια als Namen des zweiten Paars bei Valentin (Irenaeus I 11, 1; T 100 Harvey) u. Marcus (I 15, 1; I 145); zu Ἄνθρωπος vgl. Irenaeus adv. haer. I 12, 4; I 113 Harvey ἄλλοι δὲ . . . τὸν Προπάτορα τῶν ὅλων καὶ Προάρχην Προανεννόητον Ἄνθρωπον λέγουσι καλεῖσθαι u. I 14, 3; 1134 Harvey καὶ καλεὶ τὸ στοιχεῖον τοῦτο Ἄνθρωπον· εἶναί τε πηγήν φησιν αὐτὸ παντὸς λόγου καὶ ἀρχὴν πάσης φωνῆς καὶ παντὸς ἀρρήτου ῥῆσιν καὶ τῆς σιωπωμένης Σιγῆς στόμα — 9 zu θέλειν vgl. unten S. 392, 13 u. die etwas anders angelegte Ableitung bei Ptolemaeus Irenaeus I 12, 1 I 110 Harvey τοῦ μὲν Θελήματος (sc. εἰκόνα εἶναι) τὴν Ἀλήθειαν, τῆς δὲ Ἐννοίας Νοῦν, καὶ διὰ τούτου τοῦ Θελήματος ὁ μὲν ἄρρην εἰκὼν τῆς ἀγεννήτου ἐννοίας γέγονεν, ὁ δὲ θῆλυς τοῦ Θελήματος· τὸ Θέλημα τοίνυν", + "candidate_score": 0.597784, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_84", + "bdc_text": "Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1165", + "psc_text": "II 197, 16ff ählin. — Die üpfung des Epiphanes an Sekundus ist wohl ßt durch den hinter Sekundus genannten ἐπιφανὴς διδάσκαλος der Valentinianer bei Irenaeus 1 11, 3 1 102f Harvey = Hippolyt refut. VI 38, 2; S. 168, 11 Wendland, vgl. Tertullian adv. Valent. 37; die Zusammenstellung des Epiphanes mit Isidor bedeutet keine Verwechslung, sondern ist ßfolgerung des Epiph. auf Grund der Ahnlichkeit ihrer Anschauungen V Μ 2 ἢ < Μ | lies wohl τῆς ἀποστάσης δυνάμεως * 3 * etwa > | γεννητὴν, ν oben über Vcorr 4 οὐκ oben über Vcorr | οὐ κεκτισμένα Μ 5 γεννητὰ, ν oben über V corr 6 * etwa <ὑπολαμβάνεται> * 7 αὐτοῦ 8 ἀποστᾶσα M | γεγέννηται M 9 ἄνω aus ἀνθρωπίνων Vcorr 10 ἠ < Μ | καὶ τὸ — ὑστέρᾳ < M 10f προσενεχθήσεται V 12 τὰ < Μ Pet.] ἐπιμένων VM 19 τούτους Dind.] τούτων YM 19", + "candidate_score": 0.597369, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_84", + "bdc_text": "Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_3104", + "psc_text": "εἰς εὐδηλοτέραν ἐρμηνείαν ἀποτελευτήσῃ καὶ ἀπόδειξιν ὁ λόγος. φαίνεται τοίνυν ὡσπερεί τις δημιουργὸς ἄκρος ἄγαλμα καλὸν ἀπὸ χρυσοῦ 2 Röm. 7, 22 — 10f vgl. Hebr. 12, 15 MUS 11–S. S. 457, 3 Sacra Parall. Bruchst. 421 Holl (= 4 καὶ + ἐκ παντὸς U 5 zu αὐτόπρεμνον am untern Rand von 1. Hd. αὐτόπρεμνον προθέλυμνον M 6 διακοπήναι] ἀνασπασθῆναι Μ Ι ἀλλὰ ζῆν οὐ γὰρ εἰς τέλος γὰρ τέλος ἀπέθανεν κτἑ. *] οὐ εἰς τέλος ἀπέθανεν < M S vor ἀλλὰ ζῆν Ι ζῆ U 7 περιβεβλῆσθαι] Hinwelken S Ι τὸν ἄνθρωπον < S 7f συμμαρανθεῖσα — αὐτὴ] die ünde vertrocknet S 8f φυτόν] Wildfeige S 9 τοῦ λίθου> *] ihre Wurzel S Ι ὡς ἔφην < U S Ι αὐτῆς U 10 διεσῴζετο] ζετο M Ι <τόπῳ> * nach S: an dem Ort 11 ὡσπεροῦν] ὥσπερ ναὸς Μ Ι < MU 11f ὑπὸ τοῦ — θεοῦ < S", + "candidate_score": 0.596303, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_84", + "bdc_text": "Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_422", + "psc_text": "Ι δδῖ + εἰ V 7 ἀπόκριναι ὦ Ausgg.] αιο auf Rasur Veorr ἀπόκρινε ὠ Μ 9 ἡμῶ�� γεγένηται V 11 ὑπὲρ ἡμῶν < V Ι vor οὔτε vielleicht etwas ausgefallen: < ἀλλ᾿ οὐδὲ διὰ * 12 ὢν] ἦν M Ι συκοφαντίαν * vgl. S. 251, 21] συκοφαντίας V M 13 ἀνθ' ἑαυτοῦ aus ἀντ' αὐτοῦ Veorr ἀντ' αὐτοῦ M 13 f παραδέδωκεν Μ 14 φόνον] am Rand (??) θάνατον V corr 15 τοιοῦτον oben hineingeflickt Veorr <ὁ> U 24 vor πατρὸς + τοῦ M Ι γεγεννημένος, zweites ν darüber 25 ἐσχάτου, ου aus ων V corr ἡμῶν τῇ σαρκὶ καὶ τὴν Μιν δῷ ὑπὲρ τῶν ἰδίων προβάτων· ὡς ἐλέγχει τούτους λέγων »ἰδού, ἀναβαίνομεν εἰς ᾿εροσόλυμα, καὶ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου παραδοθήσεται καὶ ἀποκτανθήσεται καὶ τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ αναστήσεται«, τοῖς τε υἱοῖς Ζεβεδαίου φήσας »δύνασθε πιεῖν τὸ ποτήριον ὂ μέλλω πίνειν;«, ὡς καὶ ὁ ἀπόστολος Πέτρος λέγει »θανατωθεὶς σαρκί, ζωοποιηθεὶς", + "candidate_score": 0.594486, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_84", + "bdc_text": "Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2621", + "psc_text": "Verwechslung des Epiph. vorliegen, entweder mit Caracalla, den Epiph. Ἀντωνῖνος υἱὸς Σενήρον nennt, oder—was nach Z. 5 ff weniger wahrscheinlich ist—mit Elagabal (bei Epiph.=Ἀντωνῖνος). Zu letzterem würde freilich die Nachricht des Barhebraeus (chron. I 47 Abbeloos-Lamy) sachlich gut stimmen, daß Bardesanes im Jahr 533 (=221/2n. Chr.) gestorben sei, vgl. auch Porphyrius de abstin. IV 17; 256, 11 Nauck und de styge (bei Stobäus ecl. phys. I 3, 56; 37, 25 Meinecke) über das Zusammentreffen des Bardesanes mit der indischen Gesandtschaft an Elagabal – 3 Ἀβειδάν] vgl. den Awida im Buch der Gesetze der Lander S. 1 ff Epiph meint daher sicher diese Schrift, wie auch Theodoret haer. fab. I 22; Migne 83, 372 B/C ἐντετύχηκα δὲ κἀγὼ λόγοις αὐτοῦ . . κατὰ εἱμαρμένης γραφεῖσι. Wenn Eusebius dieselbe Schrift als ὁ πρὸς Ἀντωνῖνον (=Mark Aurel) ἱκανώτατος αὐταῦ περὶι εἱμαρμένης διάλογος bezeichnet (h. e. IV 30, 2; S. 392, 21 f Schwartz),", + "candidate_score": 0.593147, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_84", + "bdc_text": "Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_3246", + "psc_text": "aber S 4 ἤκωμεν MU ξειν *] ὀνομάξεσθαι ἐπίσταται MU nennt er S Ι βλέπομεν nach S Bonwetsch] λέγομεν Μ U | τὰ ίμάτια] seine Kleider S | λέγων — καθαρισμοῖς < S 6 αὐτοῦ + αὐτοῦ U 7 τί δὲ < S 8 ἐπίσταται . . . er S Ι καὶ αὐτὸς < S ] καλεῖν] ὄ καλεῖ M 9 Σαλομὼν M 10 αώματι U | καταχρίω < S 11 ἐν τῷ — μαρτύρων] damit S 12f — ἐφλογίσθη] die Flamme S 13 διὰ τοῦτο — ὑμῖν < S 14 τί φάγητε ἢ < 14f οὐχὶ — ἐνδύματος < S 15 καὶ . . δὲ < S 16 16f λέγων λέγων 17f εἰ δὲ τὸ — οἰκεῖ ἐν ὐμῖν < S 18 ἐκ νεκρῶν < S 19 — 22 — νενεκρωμένον < S 21 καὶ < U | οὐ < U 22 πάντας U | δεὶ <Μ ἔμπροσθεν τοῦ", + "candidate_score": 0.59207, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_84", + "bdc_text": "Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. .", + "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2485", + "psc_text": "Zahl 112 soll die Zeit angeben, die seit der (teilweisen! vgl. <εἰ> καὶ ἄλλοι τινὲς — d. h. Ketzer — ἐκεῖσε τυγχάνουσιν) Wiedergewinnung von Thyatira für den katholischen Glauben verflossen ist, nicht die seit dem Auftreten der Montanisten oder der Aloger verstrichene (so Zahn, Forsch. z. Gesch. d. Kan. V 40f). Damit entfällt auch die Annahme, deß Epiph. hier „gedankenlos“ Hippolyt ausschreibe (so Salmon, Hermathena VIII 189). Aus welcher Quelle freilich Epiph. die Nachricht bezog, daß seit dem Jahr 263/264 der katholischen Glaube in Thyatira wieder vordrang, läßt sich nicht einmal vermuten — 12 nach ἀνάληηψιν muß eine Zahl ausgefallen sein. Es ist grammatisch unmöglich, wie z. B. Zahn Forsch. V 36 will, das ἐπὶ ἐνενήκοντα τρισὶν ἔτεσιν zu ὃς ἦν χρόνος zu ziehen und zu übersetzen welches war ein Zeitraum von nahezu 93 Jahren. Vielmehr kann die Bestimmung ἐπὶ ἐνενήκοντα ἔτεσιν nur von einem Zeitwort, dem ἤμελλε πλανᾶσθαι in", + "candidate_score": 0.59057, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 19, + "cf_id": "cf014", + "work_id": "103_Basilius-Caesareae_Regula-S.-Basilii", + "max_score": 0.689284, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_71_73", + "bdc_text": "Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. . Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . : Nescio cogitabundus excogitare , quo pacto catechismumin der Vorlage cathecismus .", + "psc_chunk_id": "103_Basilius-Caesareae_Regula-S.-Basilii_window_106", + "psc_text": "Unde et nocturnae phantasiae inhonestae et turpes accidunt nobis? RESP. Veniunt quidem haec maxime ex diurnis animae motibus et actibus, indignis et incongruis. Si enim vacet in judiciis Dei, et expurgetur anima per meditationem legis divinae, et studium verbi Der, ibique indesinentem curam gerat, semper requirens et scrutans quid sit quod placeat Deo, talia etiam habebit somnia. INTERROGATIO XXXVI. Quali affectu debemus infirmis fratribus ministrare? RESP. Sicut ipsi Domino offerentes obsequium, qui dixit: Quia cum fecistis uni ex minimis istis fratribus meis, mihi fecistis (Matth. XXV) . Expedit autem ad conservandum hujuscemodi affectum in obsequiis, ut et hi qui obsequia a nobis suscipiunt, tales sint, quibus merito deferri obsequium debeat. Et ideo oportet eos qui praesunt curam gerere, ne hi quibus ministratur tales sint qui carni indulgeant et ventri, sed potius in amore Dei et Christi ejus probabiles inveniantur, et per patientiam suam ac vitae meritum fratrum mereantur obsequia: ut", + "candidate_score": 0.689284, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_71_73", + "bdc_text": "Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. . Eins lit mir träffelich anliegt mir besonders am Herzen ( SI III 1210 ) . : Nescio cogitabundus excogitare , quo pacto catechismumin der Vorlage cathecismus .", + "psc_chunk_id": "103_Basilius-Caesareae_Regula-S.-Basilii_window_196", + "psc_text": "nobis ipsis solliciti quidem esse non debemus neque laborare: sed propter mandatum Domini et propter necessitatem proximorum solliciti esse debemus et operari attentius; et maxime quia Dominus in seipsum recipit ea quae in servos ejus fecerimus, et regnum coelorum pro hujusmodi promittit obsequiis INTERROGATIO CXXVIII Si quis in corde suo cogitat de cibis, tunc deinde notet seipsum et arguat; si et hic quasi cogitans de talibus judicandus sit? RESP. Siquidem non id temporis est, quo naturaliter requirere cibos famis necessitate commonemur, manifestum est, id esse vagae mentis indicium, et animae erga praesentia affectum gerentis, et erga voluntatem Dei desidis et remissae: proximam tamen habet Dei misericordiam, et pro hoc ipso, quod seipsum arguit et notavit, nota criminis exsolvitur si tamen servet de caetero cogitationum lapsus memor Dominici sermonis, quo ait: Ecce sanus fa ctus es, jam noli peccare, ne quid tibi deterius fiat (Joan. V) . Si autem id temporis", + "candidate_score": 0.679603, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_14", + "bdc_text": "Nam ut homines affectibus obnoxii sumus , vereor , ne gloriam ( quae domini est Vgl. u. a. 1 Chr 29 , 11f;", + "psc_chunk_id": "103_Basilius-Caesareae_Regula-S.-Basilii_window_83", + "psc_text": ". Sin autem contrarium aliquid mandatis Dei, vel quod ea corrumpere videatur aut contaminare, facere jubemur ab aliquo, tempus est nos dicere: Obtemperare Deo magis quam hominibus (Act. V) . Et rursum meminisse Domini dicentis de omnibus suis: Alieni autem vocem non sequuntur, sed fugiunt ab eo: quoniam nesciunt alienorum vocem (Joan. X) . Sed et sancti Apostoli memores esse debemus, qui ad nostram cautelam ausus est, ne angelis quidem parcere, dicens: Etiamsi angelus de coelo evangelizaverit vobis praeterquam quod evangelizamus vobis, anathema sit (Gal. I) . Ex quo edocemur, ut etiamsi valde nobis charus sit aliquis, etiamsi magnificus habeatur, et in admiratione sit positus, qui prohibet nos facere, quod a Domino praeceptum est, vel rursum imperat, quod Dominus prohibuit, exsecrabilis debet esse qui ejusmodi est omnibus qui diligunt Dominum. INTERROGATIO XIV. Quali affectu debet servire, qui servit Deo? et iste ipse affectus quid est? RESP. Affectum bonum vel animum", + "candidate_score": 0.664481, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 20, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae", + "max_score": 0.688163, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_51_53", + "bdc_text": "Immo pro contione dicebatur eos esse pseudoprophetas , qui praedicarent evangelium , id est «Sic deus dilexit mundum » [ Joh 3 , 16 ] , et non tam dire inveherentur in omnes . Satisfactum est conscientiae meae . Sinam alios furere , debachari et stomachari .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1061", + "psc_text": "ipse Dominus nocentem Judam usque ad condignum ejus exitum toleravit, et eum sacram coenam cum innocentibus communicare permisit; sicut tolerarunt Apostoli eos qui per invidiam, quod ipsius diaboli vitium est, Christum annuntiabant (Philipp. I, 15-18); sicut toleravit Cyprianus collegarum avaritiam, quam secundum Apostolum appellat idololatriam (Coloss. III, 5.) Postremo quidquid tunc inter illos episcopos gestum est, etiamsi forte ab aliquibus eorum sciebatur, si non sit acceptio personarum nunc ab omnibus ignoratur. Cur ergo non ab omnibus pax amatur? Haec facillime cogitare possetis, aut fortasse etiam cogitatis. Sed melius erat ut amaretis possessiones terrenas, quas timendo perdere cognitae veritati consentiretis, quam ut amaretis vanissimam hominum gloriam, quam vos putatis perdere, si cognitae veritati consenseritis. CAPUT V. 16. Vides itaque jam, ut opinor, non esse considerandum quod quisque cogitur, sed quale sit illud quo cogitur, utrum bonum an malum: non quo quisque bonus possit esse invitus; sed timendo quod non vult pati,", + "candidate_score": 0.688163, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_51_53", + "bdc_text": "Immo pro contione dicebatur eos esse pseudoprophetas , qui praedicarent evangelium , id est «Sic deus dilexit mundum » [ Joh 3 , 16 ] , et non tam dire inveherentur in omnes . Satisfactum est conscientiae meae . Sinam alios furere , debachari et stomachari .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1391", + "psc_text": "permixtum sibi diabolum Judam usque in finem, quo se ipse etiam laqueo perdidit, sine ulla sui contaminatione tolerarunt, ita ut diceret eis Dominus, propter illius inter eos praesentiam: Et vos mundi estis, sed non omnes (Joan. XIII, 10). Nec ob illius immunditiam, tanquam fermento in eis dissimilium morum massa corrupta est. Nec recte affirmari potest quod eos illius latebat nequitia, nisi forte qua fuerat etiam Dominum traditurus: nam ipsi de illo scripserunt quod fur erat, et omnia quae mittebantur de dominicis loculis auferebat (Joan. XII, 6). Non eis quisquam calumniabatur illo testimonio, Videbatis furem, et concurrebatis cum eo (Psal. XLIX, 18): et factis enim malorum, non Sacramentorum communione, sed eorumdem factorum consensione concurritur. Apostolus Paulus quantum de falsis fratribus conqueritur (II Cor. XI, 26)! quorum tamen corporali permixtione non maculabatur, cordis puri diversitate sejunctus. Nam a quibusdam quos invidos noverat, gaudet Christum pariter praedicari (Philipp. I, 15-18); et utique invidia", + "candidate_score": 0.687772, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_38_40", + "bdc_text": "Orationem de functione propheticaSiehe oben S. 41 , Anm. 1 . pellegi , non sine fructu . Nam quod in corde meo multo iam tempore pressi et a multis contemni videbatur , tu expressisti , opportune quidem .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3163", + "psc_text": "caetera quae de hac miseria multa connectis ingemiscendo, exspectans redemptionem corporis tui, et nondum re, sed spe salvum te esse cognoscens (Rom. VIII, 23, 24). 41. Sed fortassis tu alium in te transfigurasti, cum haec diceres, nec aliquas de carne concupiscente adversus spiritum, quamvis ei non consentias, molestias importunas pateris et odiosas: verumtamen et tu, et quisquis haec patitur, et gratiam Christi per quam de corpore mortis hujus liberetur exspectat, nondum quidem evidenter in seipso, sed in illo homine latenter ibi erat, quando cibus vetitus tangebatur, et concipiebatur longe lateque per cunctos itura perditio. De orando autem, et gemitibus flagitando proficiendi ac recte vivendi adjutorio, quae tua non fervet epistola? quid est tui quantumcumque sermonis, ubi non sit sparsum gemebunda pietate quod in oratione dicimus, Ne nos inferas in tentationem (Matth. VI, 13). Invicem itaque nos et consolemur in his omnibus, et exhortemur, et quantum dat Dominus adjuvemus. Quae autem,", + "candidate_score": 0.68105, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_55_57", + "bdc_text": "Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). . Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis . Iudicium tuum de testimonio aquę , sanguinis et spiritus1 Joh 5 , 6ff. arridet , et primus es , apud quem tam facilem et apertum reperio sensum .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1018", + "psc_text": "nemo scit quae sunt hominis, nisi spiritus hominis qui in ipso est (I Cor. II, 11): sed cum venerit Dominus, et illuminaverit abscondita tenebrarum, et manifestaverit cogitationes cordis (Id., IV, 5), tunc nihil latebit proximum in proximo, nec erit quod suis quisque aperiat, abscondat alienis, ubi nullus erit alienus. Lux vero ipsa, qua illuminabuntur haec omnia quae modo in cordibus reconduntur, qualis aut quanta sit, quis lingua proferat, quis saltem infirma mente contingat? Profecto lux illa Deus ipse est, quoniam Deus lux est, et tenebrae in eo non sunt ullae (I Joan. I, 5); sed lux mentium purgatarum, non istorum corporis oculorum. Erit ergo tunc mens idonea quae illam lucem videat, quod nunc nondum est. 3. Hoc autem oculus videre corporis neque nunc potest, neque tunc poterit. Omne quippe quod oculis corporis conspici potest, in loco aliquo sit necesse est, nec ubique sit totum, sed minore sui parte minorem locum", + "candidate_score": 0.679834, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_38_40", + "bdc_text": "Orationem de functione propheticaSiehe oben S. 41 , Anm. 1 . pellegi , non sine fructu . Nam quod in corde meo multo iam tempore pressi et a multis contemni videbatur , tu expressisti , opportune quidem .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1771", + "psc_text": "XXII, 43): ubi quid aliud quam nobis praebebat exemplum, in tempore precator opportunus, cum Patre exauditor aeternus? 20. Dicuntur fratres in Aegypto crebras quidem habere orationes, sed eas tamen brevissimas, et raptim quodammodo jaculatas, ne illa vigilanter erecta, quae oranti plurimum necessaria est, per productiores moras evanescat atque hebetetur intentio. Ac per hoc etiam ipsi satis ostendunt, hanc intentionem, sicut non est obtundenda, si perdurare non potest, ita si perduraverit, non cito esse rumpendam. Absit enim ab oratione multa locutio, sed non desit multa precatio, si fervens perseverat intentio. Nam multum loqui, est in orando rem necessariam superfluis agere verbis. Multum autem precari, est ad eum quem precamur, diuturna et pia cordis excitatione pulsare. Nam plerumque hoc negotium plus gemitibus quam sermonibus agitur, plus fletu quam affatu. Ponit autem lacrymas nostras in conspectu suo, et gemitus noster non est absconditus ab eo qui omnia per Verbum condidit, et humana verba", + "candidate_score": 0.671382, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_56", + "bdc_text": "Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1018", + "psc_text": "nemo scit quae sunt hominis, nisi spiritus hominis qui in ipso est (I Cor. II, 11): sed cum venerit Dominus, et illuminaverit abscondita tenebrarum, et manifestaverit cogitationes cordis (Id., IV, 5), tunc nihil latebit proximum in proximo, nec erit quod suis quisque aperiat, abscondat alienis, ubi nullus erit alienus. Lux vero ipsa, qua illuminabuntur haec omnia quae modo in cordibus reconduntur, qualis aut quanta sit, quis lingua proferat, quis saltem infirma mente contingat? Profecto lux illa Deus ipse est, quoniam Deus lux est, et tenebrae in eo non sunt ullae (I Joan. I, 5); sed lux mentium purgatarum, non istorum corporis oculorum. Erit ergo tunc mens idonea quae illam lucem videat, quod nunc nondum est. 3. Hoc autem oculus videre corporis neque nunc potest, neque tunc poterit. Omne quippe quod oculis corporis conspici potest, in loco aliquo sit necesse est, nec ubique sit totum, sed minore sui parte minorem locum", + "candidate_score": 0.669969, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_67_69", + "bdc_text": "Quicquid vel displiceret vel non intelligerem ex tuis , ad te mox scriberem . Franciscum adegi , bonum senetionem et pium , sed plane valetudinarium , ut et tua legat . Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3868", + "psc_text": "non dubito: sed breviter, perstricte atque summatim, et opiniones rogo cujuslibet haeresis exponi, et quid contra teneat Ecclesia catholica, quantum instructioni satis est, subdi: ut velut quodam ex omnibus concepto commonitorio, si quis aliquam objectionem aut convictionem uberius, plenius ac planius nosse voluerit, ad opulenta et magnifica volumina transmittatur, quibus a diversis, et praecipue a Veneratione tua in hoc ipsum constat elaboratum. Sufficiet autem admonitio talis, ut puto, doctis et imperitis, otiosis et occupatis, et ad cujuslibet gradus ministerium Ecclesiae undecumque promotis; dum et ille qui multa legit, eadem breviter recordatur, et compendio ignarus instruitur, ut noverit quid teneat, quid evitet quid aversetur ne faciat, quid ut faciat assequatur. Fortassis autem, si tamen quod arbitror verum est, etiam adversus calumniantium malignas mentes et dolosa labia opus hoc parvum inter caetera mirifica testimonio coronae tuae non deerit: ut quibus patet campus calumniandi profusior, validis et ex omni parte conclusis fidei limitibus", + "candidate_score": 0.664733, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_68_70", + "bdc_text": "Franciscum adegi , bonum senetionem et pium , sed plane valetudinarium , ut et tua legat . Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 . et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3740", + "psc_text": "Judicio tuo gratias agimus; dictum tredecies. Exaudi, Christe, Eraclium conserva; dictum octies decies. 7. Cumque reticeretur, Augustinus episcopus dixit: Bene habet ut ea quae Dei sunt, circa sacrificium ejus agere valeamus; in qua hora supplicationis nostrae maxime commendo Charitati vestrae ut omnes vestras causas et negotia intermittatis, et pro ista Ecclesia, et pro me, et pro presbytero Eraclio, Domino precem fundatis. EPISTOLA CCXIV. Augustinus Valentino Abbati et Monachis Adrumetinis, oborta inter eos dissensione de libero arbitrio et justitia Dei, ex prava interpretatione epistolae prolixioris ad Sixtum, docet fidem catholicam in illa epistola propugnatam hanc esse, quae neque liberum arbitrium neget, neque tantum ei tribuat, ut sine gratia Dei valeat quidquam ad bonum. Domino dilectissimo, et in Christi membris honorando fratri VALENTINO, et fratribus qui tecum sunt, AUGUSTINUS, in Domino salutem. 1. Venerunt ad nos duo juvenes, Cresconius et Felix, de vestra congregatione se esse dicentes, qui nobis retulerunt monasterium vestrum", + "candidate_score": 0.662239, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_67_69", + "bdc_text": "Quicquid vel displiceret vel non intelligerem ex tuis , ad te mox scriberem . Franciscum adegi , bonum senetionem et pium , sed plane valetudinarium , ut et tua legat . Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2849", + "psc_text": "Firmum, anno praeterito, ob rem earum Ravennam, et inde Africam Siciliamque direximus, quem putamus jam in Africae partibus commorari. Sanctos tuo adhaerentes lateri, ut meo obsequio salutes, precor. Litteras quoque meas ad sanctum presbyterum Firmum direxi; quae si ad te venerint, ei dirigere non graveris. Incolumem te, et mei memorem, Christus Dominus custodiat, domine vere sancte, et beatissime papa. Et subter: Grandem latini sermonis in ista provincia notariorum patimur penuriam; et idcirco praeceptis tuis parere non possumus, maxime in editione Septuaginta, quae asteriscis verubusque dictincta est: pleraque enim prioris laboris, fraude cujusdam amisimus. EPISTOLA CLXXIII. Augustinus Donato, villae Mutugennae in dioecesi Hipponensi presbytero donatistae, qui jussus comprehendi et adduci ad ecclesiam, conatus est sibi vim inferre, suadet ut re sobrie perpensa resipiscat, docens pravam voluntatem recte cogi ad meliora. Donato presbytero partis Donati, AUGUSTINUS episcopus Ecclesiae catholicae. 1. Si posses videre dolorem cordis mei, et sollicitudinem pro salute tua, fortassis", + "candidate_score": 0.661998, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_24_26", + "bdc_text": "Ex cuius literisNicht erhalten . intellexi lutheranos plus negocii nobis facturos quam papistas . Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ;", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2308", + "psc_text": "protectionem intelligimus: sic et cum audimus manus, operationem intelligere debemus; et cum audimus pedes, praesentationem; et cum audimus oculos, visionem qua cognoscit; et cum audimus faciem, notitiam qua innotescit; et si quid aliud eadem Scriptura tale commemorat, puto spiritualiter intelligendum. Neque hoc ego tantum, aut ego prior, sed omnes qui qualicumque spirituali intelligentia resistunt eis qui ob hoc Anthropomorphitae nominantur. Ex quorum litteris ne multa commemorando majores moras faciam, hoc unum sancti Hieronymi interpono, ut noverit iste frater, non se de hac re mecum magis quam cum prioribus agere debere, si quid eum contra permovet. 14. Cum ergo ille vir in Scripturis doctissimus, psalmum exponeret ubi dictum est, Intelligite ergo qui insipientes estis in populo, et stulti aliquando sapite. Qui plantavit aurem, non audiet? aut qui finxit oculum, non considerat? inter caetera, Iste locus, inquit, adversus eos maxime facit, qui Anthropomorphitae sunt, qui dicunt Deum habere membra quae etiam nos", + "candidate_score": 0.661006, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_54_56", + "bdc_text": "Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl . Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). . Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1018", + "psc_text": "nemo scit quae sunt hominis, nisi spiritus hominis qui in ipso est (I Cor. II, 11): sed cum venerit Dominus, et illuminaverit abscondita tenebrarum, et manifestaverit cogitationes cordis (Id., IV, 5), tunc nihil latebit proximum in proximo, nec erit quod suis quisque aperiat, abscondat alienis, ubi nullus erit alienus. Lux vero ipsa, qua illuminabuntur haec omnia quae modo in cordibus reconduntur, qualis aut quanta sit, quis lingua proferat, quis saltem infirma mente contingat? Profecto lux illa Deus ipse est, quoniam Deus lux est, et tenebrae in eo non sunt ullae (I Joan. I, 5); sed lux mentium purgatarum, non istorum corporis oculorum. Erit ergo tunc mens idonea quae illam lucem videat, quod nunc nondum est. 3. Hoc autem oculus videre corporis neque nunc potest, neque tunc poterit. Omne quippe quod oculis corporis conspici potest, in loco aliquo sit necesse est, nec ubique sit totum, sed minore sui parte minorem locum", + "candidate_score": 0.660291, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_56", + "bdc_text": "Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2253", + "psc_text": "luce versari? Ego enim existimo quod tanta tibi et talia, tam vera, tam clara, tam certa videri sine luce non possunt. Ipsam igitur lucem in qua cuncta illa perspicis, intuere; et vide utrum ad eam possit accedere ullus corporeorum radius oculorum: profecto non potest. Attende etiam; et utrum in ea videas ulla locorum spatia vel intervalla, responde. Nihil ibi tale, ut arbitror, invenis, si vigilanter abigis ab aspectu intimo quidquid imaginum corporalium exterioris hominis sensus invexit: sed forte difficile est. Irruit enim de consuetudine carnalis vitae, in ipsos quoque interiores oculos turba phantasmatum in similitudinibus corporum: cui resistere conatus, saltem auctoritate divina exclamavi, dolens in illa brevi epistola, et dixi: Audiat caro carnalibus cogitationibus ebria, « Spiritus est Deus » (Epist. 92, n. 5). Neque enim cujusquam magis quam etiam ipsam meam mentem ab hujusmodi vanitate, illa increpatione compescui. Facilius quippe inclinamur ad solita, et amicum est infirmitati humanae animae", + "candidate_score": 0.659298, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_67_69", + "bdc_text": "Quicquid vel displiceret vel non intelligerem ex tuis , ad te mox scriberem . Franciscum adegi , bonum senetionem et pium , sed plane valetudinarium , ut et tua legat . Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_732", + "psc_text": "res, ut nihil studiorum meorum mallem, si possem, quam inhaerere lateri tuo. Quod ego quia non possum, aliquem nostrorum in Domino filiorum erudiendum nobis ad te mittere cogito, si etiam de hac re tua rescripta meruero. Nam neque in me tantum scientiae Scripturarum divinarum est, aut esse jam poterit, quantum inesse tibi video. Et si quid in hac re habeo facultatis, utcumque impendo populo Dei. Vacare autem studiis diligentius quam quae populi audiunt instruendis, propter ecclesiasticas occupationes omnino non possum. CAPUT III. 6. Nescio quae scripta maledica super tuo nomine ad Africam pervenerunt. Accepimus tamen quod dignatus es mittere, illis respondens maledictis. Quo perlecto, fateor, multum dolui inter tam charas familiaresque personas, cunctis pene Ecclesiis notissimo amicitiae vinculo copulatas, tantum malum extitisse discordiae. Et tu quidem quantum tibi modereris, quantumque teneas aculeos indignationis tuae, ne reddas maledictum pro maledicto, satis in tuis litteris eminet. Verumtamen si eas ipsas cum legissem,", + "candidate_score": 0.657824, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_30_32", + "bdc_text": "nihilque aliud ad nos quam quod et ad te scripsit Oben Nr. 72. . Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar . Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_513", + "psc_text": "epistolam praenotavi; quod in tuam contumeliam fecisse videar, si non ita mihi abs te ut rescribatur exspecto. De Carthaginensi promissione tua vel nostra instantia, quid multa commemorem? Quomodolibet ea gesserimus, transierint, ne quod restat impediant. Nunc excusatio, nisi fallor, nulla est adjuvante Domino; ambo in Numidia sumus, et nobis loco terrarum invicem propinquamus. Rumor ad me detulit, adhuc te velle mecum disputando experiri de quaestione, quae nostram dirimit communionem. Vide quam breviter omnes auferantur ambages, ad hanc epistolam responde, si placet, et fortasse sufficiet, non solum nobis, sed et eis qui nos audire desiderant; aut si non sufficiet, scripta atque rescripta, donec sufficiant, repetantur. Quid enim nobis commodius poterit exhibere urbium, quas incolimus, tanta vicinitas? Ego enim statui nihil de hac re agere vobiscum, nisi per litteras, vel ne cui nostrum de memoria, quod dicitur elabatur, vel ne fraudentur talium studiosi, qui forte interesse non possunt. Soletis de praeteritis rebus", + "candidate_score": 0.6575, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_67_69", + "bdc_text": "Quicquid vel displiceret vel non intelligerem ex tuis , ad te mox scriberem . Franciscum adegi , bonum senetionem et pium , sed plane valetudinarium , ut et tua legat . Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2464", + "psc_text": "acuto et docto cito solvi potuerit quod quaerebas. Jamdudum autem finire deberem, si te tantum scirem fuisse lecturum quod flagitasti ut rescriberem. Felix in Christo vivas, fili charissime. EPISTOLA CLIV. Macedonius Augustino, significans se praestitisse quod ab ipso verecunde adeo petierat; tum etiam ipsius libros magna cum voluptate et admiratione perlegisse. Domino merito venerabili et vere suspiciendo patri AUGUSTINO episcopo, MACEDONIUS. 1. Miro modo afficior sapientia tua, et in illis quae edidisti, et in his quae interveniens pro sceleratis mittere non gravaris. Nam et illa tantum habent acuminis, scientiae, sanctitatis, ut nihil supra sit: et haec tantum verecundiae, ut nisi faciam quod mandas, culpam penes me remanere, non in negotio esse dijudicem, domine merito venerabilis, et vere suspiciende pater. Non enim instas (quod plerique homines istius loci faciunt) ut quodcumque sollicitus volueris, extorqueas; sed quod tibi a judice tot curis obstricto petibile visum fuerit, admones subserviente verecundia, quae maxima difficilium", + "candidate_score": 0.657035, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_54_56", + "bdc_text": "Ego , quicquid cum lenitate possum , attentabo , sale tamen suo non neglectoVgl . Adagia , 1 , 1 , 2 ( LB II 23 E ). . Quę in Ioannem dedistiSiehe oben S. 57 , Anm. 19. , absoluta sunt , brevia , locorum genuinum sensum plausibiliter adeo aperiunt , ut ipse de me mirari cogar , quare aliquot locos obscuriores censuerim , quos tu luce clariores ostendis .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2279", + "psc_text": "tempore vobiscum sum, et adhuc me « non cognovistis! » Qui enim cognovit quae sit latitudo, et longitudo, et altitudo, et profundum, et supereminentem scientiae charitatem Christi, vidit et Christum, vidit et Patrem. Nos enim jam secundum carnem non novimus Christum, sed secundum spiritum. Spiritus enim ante faciem nostram Christus Dominus, qui nos in omnem plenitudinem Dei misericordia sua implere dignetur, ut videri possit a nobis. 53. Haec verba sancti viri, quae non carnalia sed spiritualia sunt, in quantum intelligis, et vera esse, non quia ipse dixit, sed quia veritas sine strepitu clamat, agnoscis; in tantum intelligis unde adhaereas Domino, teque ipsam intrinsecus praeparas incorporalem locum mansionis ejus ad audiendum silentium narrationis ejus, et videndam invisibilem formam ejus. Beati enim mundo corde; quoniam ipsi Deum videbunt. Non cum eis, sicut corpus, ex aliquo loci intervallo apparebit; sed cum venerit ad eos, et mansionem fecerit apud eos: quoniam sic implebuntur in", + "candidate_score": 0.656424, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_67_69", + "bdc_text": "Quicquid vel displiceret vel non intelligerem ex tuis , ad te mox scriberem . Franciscum adegi , bonum senetionem et pium , sed plane valetudinarium , ut et tua legat . Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2408", + "psc_text": "labori studiorum ad ecclesiasticas scientias pertinentium; ubi me arbitror, si Dei misericordiae placet, etiam posteris aliquid profuturum. 14. Unum est autem, si verum quaeris audire, quod in te molestissime fero, quod cum sis et hujus jam aetatis, et hujus vitae ac probitatis, adhuc vis esse catechumenus; quasi fideles non possint, quanto sint fideliores atque meliores, tanto fidelius ac melius administrare rempublicam. Quid autem boni agitis in his tantis curis et laboribus vestris, nisi ut bene sit hominibus? Si enim hoc non agitis, vel dormire satius est noctesque diesque, quam vigilare in laboribus publicis, nulli utilitati hominum profuturis. Nec sane dubito Excellentiam tuam. .. . EPISTOLA CLII. Macedonius Augustino, quaerens num ex religione sit quod episcopi apud judices intercedant pro reis. Domino merito venerabili, et unice colendo patri AUGUSTINO, MACEDONIUS. 1. Optatas admodum Sanctitatis tuae litteras accepi per Bonifacium venerandae legis antistitem; quem eo magis receptum dilexi quod a me desiderata", + "candidate_score": 0.656192, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_67_69", + "bdc_text": "Quicquid vel displiceret vel non intelligerem ex tuis , ad te mox scriberem . Franciscum adegi , bonum senetionem et pium , sed plane valetudinarium , ut et tua legat . Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3573", + "psc_text": "Domino illustri et merito praestantissimo, atque in Christi dilectione charissimo filio VALERIO, AUGUSTINUS, in Domino salutem. 1. Cum diu moleste haberem quod aliquoties scripserim, et nulla tuae Sublimitatis rescripta meruerim, repente epistolas tres tuae Benignitatis accepi: unam non ad me solum datam per coepiscopum meum Vindemialem, et non longe post per compresbyterum Firmum duas; qui vir sanctus, nobisque, ut ab illo scire potuisti, familiarissima charitate conjunctus, multa nobiscum de tua excellentia colloquendo, et veraciter insinuando qualem et in Christi visceribus noverit, non solum eas quas memoratus episcopus, vel quas ipse attulit, sed etiam illas quas non accepisse querebamur, litteras vicit. Et ideo de te narratio ejus suavior nobis erat, quia ea dicebat quae ipse non posses, ne quidem me inquirente, rescribere, ne tuarum laudum, quod sancta Scriptura prohibet (Prov. XXVII, 2), fieres praedicator. Quanquam et ego verear haec ad te scribere, ne suspicionem adulantis incurram, domine illustris et merito praestantissime,", + "candidate_score": 0.655457, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_67_69", + "bdc_text": "Quicquid vel displiceret vel non intelligerem ex tuis , ad te mox scriberem . Franciscum adegi , bonum senetionem et pium , sed plane valetudinarium , ut et tua legat . Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2793", + "psc_text": "ne homo, qui cum in uno offenderit fit omnium reus, in multis offendendo ( quia in multis offendimus omnes ) propter magnum aggerem reatus sui minutatim collectum, ad tribunal tanti judicis perveniat, et eam quam non fecit, misericordiam non inveniat; sed potius dimittendo atque dando mereatur sibi dimitti peccata, reddique promissa. 21. Multa dixi, quibus tibi taedium fortassis inferrem, qui haec, quae tamen approbas, non exspectas discere, quod ea docere consuevisti. Si quid autem est in eis, quantum ad rem ipsam pertinet; nam quali eloquio explicata sint, non nimis curo; si quid ergo in eis est, quod eruditionem offendat tuam, quaeso ut rescribendo admoneas, et me corrigere non graveris. Infelix est enim qui non tantos et tam sanctos tuorum studiorum labores et digne honorat, et de his Domino Deo nostro cujus munere talis es, gratias agit. Unde cum libentius debeam a quolibet discere quod inutiliter ignoro, quam promptius quoslibet docere", + "candidate_score": 0.655337, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_75", + "bdc_text": "Videmus eos palam neglegi , utcunque exhortemur ad piam sanctamque educationem , nec scio , ut apud vos hec sint instituteAußer Leo Juds sehr summarischem Wandkatechismus von 1525 gab es in Zürich um diese Zeit noch keinen Katechismus .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3868", + "psc_text": "non dubito: sed breviter, perstricte atque summatim, et opiniones rogo cujuslibet haeresis exponi, et quid contra teneat Ecclesia catholica, quantum instructioni satis est, subdi: ut velut quodam ex omnibus concepto commonitorio, si quis aliquam objectionem aut convictionem uberius, plenius ac planius nosse voluerit, ad opulenta et magnifica volumina transmittatur, quibus a diversis, et praecipue a Veneratione tua in hoc ipsum constat elaboratum. Sufficiet autem admonitio talis, ut puto, doctis et imperitis, otiosis et occupatis, et ad cujuslibet gradus ministerium Ecclesiae undecumque promotis; dum et ille qui multa legit, eadem breviter recordatur, et compendio ignarus instruitur, ut noverit quid teneat, quid evitet quid aversetur ne faciat, quid ut faciat assequatur. Fortassis autem, si tamen quod arbitror verum est, etiam adversus calumniantium malignas mentes et dolosa labia opus hoc parvum inter caetera mirifica testimonio coronae tuae non deerit: ut quibus patet campus calumniandi profusior, validis et ex omni parte conclusis fidei limitibus", + "candidate_score": 0.65506, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_32_34", + "bdc_text": "Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1138", + "psc_text": "oculis mentis meae, purius video, ignorantiae nocte depulsa et caligine dubitationis abstersa. Quod cum saepe alias per munera epistolarum tuarum mihi donatum senserim, tum praecipue isto recentium litterarum libello, cujus mihi tam gratus quam dignus portitor fuit vir benedictus Domini frater noster Quintus diaconus: qui longo quidem posteaquam ad Urbem venerat intervallo, cum eo juxta solemnem meum morem post Pascha Domini, pro Apostolorum et martyrum veneratione venissem, benedictionem oris tui reddidit nobis; verumtamen oblitterato, quod nesciente me Romae consumpserat, tempore, recentissimus mihi visus est a conspectu tuo, ita ut tunc statim eum a te mihi venisse vix crederem, cum primum videbam et cum mihi plenum odorem suavitatis tuae in eloquiis tuis coelestis unguenti castitate fragrantibus offerebat. Fateor tamen venerandae Unanimitati tuae, non potuisse me volumen ipsum, statim ut acceperam, Romae legere. Tantae enim illic turbae erant, ut non possem munus tuum diligenter inspicere, et eo ut cupiebam perfrui; scilicet ut", + "candidate_score": 0.654308, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_68_70", + "bdc_text": "Franciscum adegi , bonum senetionem et pium , sed plane valetudinarium , ut et tua legat . Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 . et praedestina [tione ] Siehe oben S. 56f , Anm. 18. .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3573", + "psc_text": "Domino illustri et merito praestantissimo, atque in Christi dilectione charissimo filio VALERIO, AUGUSTINUS, in Domino salutem. 1. Cum diu moleste haberem quod aliquoties scripserim, et nulla tuae Sublimitatis rescripta meruerim, repente epistolas tres tuae Benignitatis accepi: unam non ad me solum datam per coepiscopum meum Vindemialem, et non longe post per compresbyterum Firmum duas; qui vir sanctus, nobisque, ut ab illo scire potuisti, familiarissima charitate conjunctus, multa nobiscum de tua excellentia colloquendo, et veraciter insinuando qualem et in Christi visceribus noverit, non solum eas quas memoratus episcopus, vel quas ipse attulit, sed etiam illas quas non accepisse querebamur, litteras vicit. Et ideo de te narratio ejus suavior nobis erat, quia ea dicebat quae ipse non posses, ne quidem me inquirente, rescribere, ne tuarum laudum, quod sancta Scriptura prohibet (Prov. XXVII, 2), fieres praedicator. Quanquam et ego verear haec ad te scribere, ne suspicionem adulantis incurram, domine illustris et merito praestantissime,", + "candidate_score": 0.654162, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_67_69", + "bdc_text": "Quicquid vel displiceret vel non intelligerem ex tuis , ad te mox scriberem . Franciscum adegi , bonum senetionem et pium , sed plane valetudinarium , ut et tua legat . Expecto iudicium tuum de actis sinodalibus Siehe oben S. 30 , Anm. 5. , ratione studiiSiehe unten Nr. 83 .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2409", + "psc_text": "Excellentiam tuam. .. . EPISTOLA CLII. Macedonius Augustino, quaerens num ex religione sit quod episcopi apud judices intercedant pro reis. Domino merito venerabili, et unice colendo patri AUGUSTINO, MACEDONIUS. 1. Optatas admodum Sanctitatis tuae litteras accepi per Bonifacium venerandae legis antistitem; quem eo magis receptum dilexi quod a me desiderata pertulerat, sermonem Sanctitatis tuae et incolumitatem, domine merito venerabilis, et unice colende pater. Itaque sine mora quod petebat obtinuit. Verum quoniam existit occasio, hoc ipsum quantulumcumque est quod admonitus indulsi, nolo sine mercede remanere. Cupio enim accipere eam quae mihi commodet sine pendentis incommodo, imo quae mihi commodet cum gloria dependentis. 2. Officium sacerdotii vestri esse dicitis intervenire pro reis, et nisi obtineatis, offendi, quasi quod erat officii vestri minime reportetis. Hic ego vehementer ambigo utrum istud ex religione descendat. Nam si a Domino peccata adeo prohibentur, ut ne poenitendi quidem copia post primam tribuatur; quemadmodum nos possumus ex religione", + "candidate_score": 0.653878, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_34_36", + "bdc_text": "Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum . Quae omnia epistolam hanc ferme mihi desperatam relinquunt . Sed placet , quod tu polliceris in novum testamentum , saltem in Paulum , praestares .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_753", + "psc_text": "qui id pollicear quod ille non potuit? Minime: quin potius in eo, ut mihi videor, cautior atque timidior, quod imbecillitatem virium mearum sentiens, Origenis commentarios secutus sum. Scripsit enim ille vir in Epistolam Pauli ad Galatas quinque proprie volumina, et decimum Stromatum suorum librum commatico super explanatione ejus sermone complevit; tractatus quoque varios, et excerpta, quae vesola possent sufficere, composuit. Praetermitto Didymum videntem meum, et Laodicenum, de ecclesia nuper egressum, et Alexandrum veterem haereticum, Eusebium quoque Emisenum, et Theodorum Heracleotem, qui et ipsi nonnullos super hac re commentariolos reliquerunt. E quibus vel si pauca decerperem, fieret aliquid quod non penitus contemneretur. Itaque ut simpliciter fatear, legi haec omnia, et in mente mea plurima coacervans, accito notario, vel mea, vel aliena dictavi, nec ordinis, nec verborum interdum, nec sensuum memor. Jam Domini misericordiae est, ne per imperitiam nostram ab aliis bene dicta dispereant, et non placeant inter extraneos, quae placent inter", + "candidate_score": 0.653655, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_31_33", + "bdc_text": "Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar . Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat . Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_753", + "psc_text": "qui id pollicear quod ille non potuit? Minime: quin potius in eo, ut mihi videor, cautior atque timidior, quod imbecillitatem virium mearum sentiens, Origenis commentarios secutus sum. Scripsit enim ille vir in Epistolam Pauli ad Galatas quinque proprie volumina, et decimum Stromatum suorum librum commatico super explanatione ejus sermone complevit; tractatus quoque varios, et excerpta, quae vesola possent sufficere, composuit. Praetermitto Didymum videntem meum, et Laodicenum, de ecclesia nuper egressum, et Alexandrum veterem haereticum, Eusebium quoque Emisenum, et Theodorum Heracleotem, qui et ipsi nonnullos super hac re commentariolos reliquerunt. E quibus vel si pauca decerperem, fieret aliquid quod non penitus contemneretur. Itaque ut simpliciter fatear, legi haec omnia, et in mente mea plurima coacervans, accito notario, vel mea, vel aliena dictavi, nec ordinis, nec verborum interdum, nec sensuum memor. Jam Domini misericordiae est, ne per imperitiam nostram ab aliis bene dicta dispereant, et non placeant inter extraneos, quae placent inter", + "candidate_score": 0.653109, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_8_10", + "bdc_text": "Cęterum , cum iam manemane am Rande nachgetragen . secundam lecto podagrico incumbens audirem , levari me feci , quo ad alia responderem . Quatenus civitates Die evangelischen Städte , vor allem Bern und Zürich , s. oben [Nr. 56 ] S. 32 , Anm. 29 .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_357", + "psc_text": "jam supra commemoravi, in evangelicis et apostolicis Litteris, quae ad Novi Testamenti revelationem proprie pertinent, certis diebus aliquibus evidenter praeceptum observanda esse jejunia, et ideo res quoque ista, sicut aliae plurimae quas enumerare difficile est, invenit in veste illius filiae regis, hoc est Ecclesiae, varietatis locum; indicabo tibi quid mihi de hoc requirenti responderit venerandus Ambrosius, a quo baptizatus sum, Mediolanensis episcopus. Nam cum in eadem civitate mater mea mecum esset, et nobis adhuc catechumenis parum ista curantibus, illa sollicitudinem gereret utrum secundum morem nostrae civitatis sibi esset sabbato jejunandum, an Ecclesiae Mediolanensis more prandendum, ut hac eam cunctatione liberarem, interrogavi hoc supradictum hominem Dei. At ille: Quid possum, inquit, hinc docere amplius quam ipse facio? Ubi ego putaveram nihil eum ista responsione praecepisse, nisi ut sabbato pranderemus; hoc quippe ipsum facere sciebam: sed ille secutus adjecit, Quando hic sum, non jejuno sabbato; quando Romae sum, jejuno sabbato: et ad", + "candidate_score": 0.652822, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_15", + "bdc_text": "Mt 6 , 13 . ) , quam apud tuos et nostros habeas , invideat .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2202", + "psc_text": "meruit copiam: nos copiam non meremur, quia Deum videndi gratiam non habemus. Et quid mirum si in praesenti saeculo, nisi quando vult, Dominus non videtur? In ipsa quoque resurrectione non facile est Deum videre, nisi iis qui corde sint mundo: et ideo « beati mundo corde; ipsi enim Deum videbunt » (Matth. V, 8). Quantos beatos jam numeraverat, et tamen videndi his Deum non promiserat facultatem! Si ergo ii qui mundo sunt corde, Deum videbunt; utique alii non videbunt. Neque enim indigni Deum videbunt; neque is qui Deum videre noluerit, potest Deum videre. Nec in loco Deus videtur, sed mundo corde; nec corporalibus oculis Deus quaeritur, nec circumscribitur visu, nec tactu tenetur, nec auditur affatu, nec sentitur incessu. Et cum absens putatur, videtur; et cum praesens est, non videtur. Denique nec Apostoli omnes Christum videbant; et ideo ait, « Tanto tempore vobiscum sum, et adhuc me non cognovistis » (Joan.", + "candidate_score": 0.652395, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_36", + "bdc_text": "Sed placet , quod tu polliceris in novum testamentum , saltem in Paulum , praestares .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_780", + "psc_text": "per Jesum Christum facta est. Jeremias quoque ex persona Dei vaticinatur: « Ecce dies veniunt, dicit Dominus, et consummabo domui Israel et domui Juda testamentum novum; non secundum testamentum quod disposui patribus eorum, in die quando apprehendi manum eorum, ut educerem eos de terra Aegypti » (Jer. XXXI, 31, 32). Observa quid dicat, quod non populo Gentilium, ei qui ante non receperat Testamentum, sed populo Judaeorum, qui Legem dederat per Moysen, Testamentum novum Evangelii repromittat; ut nequaquam vivant in vetustate litterae, sed in novitate spiritus. Paulus autem, super cujus nomine nunc quaestio ventilatur, crebras hujuscemodi ponit sententias; e quibus, brevitatis studio, pauca subnectam. « Ecce ego Paulus dico vobis quoniam si circumcidamini, Christus vobis nihil prodest. » Et iterum: « Evacuati estis a Christo, qui in Lege justificamini; a gratia excidistis. » Et infra: « Si spiritu ducimini, jam non estis sub Lege » (Gal. V, 2, 4, 18). Ex", + "candidate_score": 0.651759, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_33_35", + "bdc_text": "Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum . Quae omnia epistolam hanc ferme mihi desperatam relinquunt .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_753", + "psc_text": "qui id pollicear quod ille non potuit? Minime: quin potius in eo, ut mihi videor, cautior atque timidior, quod imbecillitatem virium mearum sentiens, Origenis commentarios secutus sum. Scripsit enim ille vir in Epistolam Pauli ad Galatas quinque proprie volumina, et decimum Stromatum suorum librum commatico super explanatione ejus sermone complevit; tractatus quoque varios, et excerpta, quae vesola possent sufficere, composuit. Praetermitto Didymum videntem meum, et Laodicenum, de ecclesia nuper egressum, et Alexandrum veterem haereticum, Eusebium quoque Emisenum, et Theodorum Heracleotem, qui et ipsi nonnullos super hac re commentariolos reliquerunt. E quibus vel si pauca decerperem, fieret aliquid quod non penitus contemneretur. Itaque ut simpliciter fatear, legi haec omnia, et in mente mea plurima coacervans, accito notario, vel mea, vel aliena dictavi, nec ordinis, nec verborum interdum, nec sensuum memor. Jam Domini misericordiae est, ne per imperitiam nostram ab aliis bene dicta dispereant, et non placeant inter extraneos, quae placent inter", + "candidate_score": 0.650556, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_26", + "bdc_text": "Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ;", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4240", + "psc_text": "41) et Samaria (Id. VIII, 12); quando autem baptizatae sint aliae plebes gentium, quibus Apostoli Epistolas miserunt, non est utique scriptum, et tamen etiam ipsas baptizatas utique minime dubitamus propter illam Domini sententiam, Nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu sancto, non intrabit in regnum coelorum. 5. Utrumque autem de Domino scriptum est, et quia baptizabat plures quam Joannes, et quia ipse non baptizabat, sed discipuli ejus; ut intelligeremus et ipsum quidem baptizasse praesentia majestatis, non tamen ipsum baptizasse manibus suis. Ipsius enim erat Baptismi sacramentum; ad Discipulos autem baptizandi ministerium pertinebat. Tunc ergo quando dicit Joannes evangelista in Evangelio suo, Post haec exiit Jesus et discipuli ejus in Judaeam terram, et illic morabatur cum eis, et baptizabat (Joan. III, 22): tunc paulo post de illo loquens ait, Ut ergo cognovit Jesus quia audierunt Pharisaei quod Jesus plures discipulos faceret, et baptizaret plures quam Joannes (quanquam Jesus ipse non", + "candidate_score": 0.650469, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_40_42", + "bdc_text": "Nam quod in corde meo multo iam tempore pressi et a multis contemni videbatur , tu expressisti , opportune quidem . Et utinam ante annum ratio contionandi Gemeint ist wahrscheinlich Bullingers bis heute unveröffentlicht gebliebene Schrift «De propheta libri duo» , 1525 ( Zürich ZB , Ms A 82 , 2r.-41v . und Ms Car I 166 ;", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2695", + "psc_text": "ex anima, et sinuli cum brutis ammantibus conditione subsistat. Super quo quid mihi videretur, in opusculis contra Ruffinum scripsisse me novi, adversus eum libellum quem sanctae memoriae Anastasio, episcopo Romanae Ecclesiae, dedit; in quo lubrica et subdola, imo stulta confessione, dum auditorum simplicitati illudere nititur, suae fidei, imo perfidiae illusit: quos libros reor sanctum parentem vestrum habere Oceanum; olim enim editi sunt, multis Ruffini libris adversus calumnias respondentes. Certe habes ibi virum sanctum et eruditum Augustinum episcopum, qui viva, ut aiunt, voce docere te poterit, et suam, imo per se nostram explicare sententiam. CAP. II. 2. Ezechielis volumen olim aggredi volui, et sponsionem creberrimam studiosis lectoribus reddere; sed in ipso dictandi exordio ita animus meus occidentalium provinciarum, et maxime urbis Romae vastatione confusus est, ut juxta vulgare proverbium, proprium quoque ignorarem vocabulum: diuque tacui, sciens tempus esse lacrymarum. Hoc autem anno cum tres explicassem libros, subitus impetus barbarorum, de quibus", + "candidate_score": 0.649954, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_18_20", + "bdc_text": "Quam vix recuperabit , quantumvis alium nunc agat pro contionibus . Ubi enim summa docet lenitate , qui in eum exacerbati sunt , hypocrisim ęstimant , ubi acerbiora miscuerit , veterem aiunt nondum deseruisse pellem . Spero tamen , ubi talis perseveraverit , futurum , ut auctoritas redeat .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2449", + "psc_text": "intercessoris religio contemnatur; quia et plectendo et ignoscendo hoc solum bene agitur, ut vita hominum corrigatur. Quod si tanta est perversitas et impietas, ut ei corrigendae nec disciplina possit prodesse, nec venia; a bonis tamen intentione atque conscientia quam Deus cernit, sive severitate, sive lenitate, nonnisi officium dilectionis impletur. 20. Quod autem in epistola tua sequitur, ubi dicis, Verum nunc, ut mores nostri sunt, et sceleris poenam cupiunt sibi homines relaxari, et id propter quod scelus admissum est possidere; pessimum hominum genus commemoras, cui poenitendi medicina omnino non prodest. Si enim res aliena, propter quam peccatum est, cum reddi possit, non redditur, non agitur poenitentia, sed fingitur: si autem veraciter agitur, non remittetur peccatum, nisi restituatur ablatum; sed, ut dixi, cum restitui potest. Plerumque enim qui aufert, amittit; sive alios patiendo malos, sive ipse male vivendo, nec aliud habet unde restituat. Huic certe non possumus dicere, Redde quod abstulisti, nisi", + "candidate_score": 0.648983, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_26_28", + "bdc_text": "Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ; Köhler , ZL II 281. . Reperit Augustae saducęorum Vgl. Mt 22 , 23ff ;", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4240", + "psc_text": "41) et Samaria (Id. VIII, 12); quando autem baptizatae sint aliae plebes gentium, quibus Apostoli Epistolas miserunt, non est utique scriptum, et tamen etiam ipsas baptizatas utique minime dubitamus propter illam Domini sententiam, Nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu sancto, non intrabit in regnum coelorum. 5. Utrumque autem de Domino scriptum est, et quia baptizabat plures quam Joannes, et quia ipse non baptizabat, sed discipuli ejus; ut intelligeremus et ipsum quidem baptizasse praesentia majestatis, non tamen ipsum baptizasse manibus suis. Ipsius enim erat Baptismi sacramentum; ad Discipulos autem baptizandi ministerium pertinebat. Tunc ergo quando dicit Joannes evangelista in Evangelio suo, Post haec exiit Jesus et discipuli ejus in Judaeam terram, et illic morabatur cum eis, et baptizabat (Joan. III, 22): tunc paulo post de illo loquens ait, Ut ergo cognovit Jesus quia audierunt Pharisaei quod Jesus plures discipulos faceret, et baptizaret plures quam Joannes (quanquam Jesus ipse non", + "candidate_score": 0.647342, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_71", + "bdc_text": "Interim ora deum , ne ministerium nostrum irritum fiat , et labora mature diligenterque in HebręisSiehe unten S. 167 , Anm. 6. .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_302", + "psc_text": "quando sanctificavit Deus diem septimum, quia in illo requievit ab omnibus operibus suis, aliquid de jejunio vel prandio sabbati expressit; nec cum postea populo Hebraeo de ipsius diei observatione mandavit, aliquid de alimentis vel sumendis vel non sumendis locutus est. Vacatio tantum homini a suis, vel a servilibus operibus imperatur: quam prior populus in umbra accipiens futurorum, sic vacavit ab operibus, quemadmodum nunc Judaeos vacare conspicimus; non, ut putatur, Judaeis carnalibus non recte intelligentibus quod recte intelligunt Christiani. Neque enim melius hoc intelligimus quam Prophetae, qui tamen eo tempore, quo ita fieri oportuit, servaverunt hanc sabbati vacationem, quam Judaei putant adhuc esse servandam. Unde illud est, quod lapidare Deus hominem jussit, qui sabbato ligna collegerat (Num. XV, 35); nusquam autem legimus lapidatum, vel aliquo dignum supplicio judicatum, sive jejunantem sabbato, sive prandentem. Quid tamen horum duorum quieti conveniat, quid labori, iste ipse viderit, qui gaudium manducantibus, luctum jejunantibus deputavit, vel", + "candidate_score": 0.647066, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_33_35", + "bdc_text": "Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . . Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum . Quae omnia epistolam hanc ferme mihi desperatam relinquunt .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_693", + "psc_text": "temere exemplaribus litterarum credendum putavi; ne forte, me respondente laesus, juste expostulares, quod probare ante debuissem tuum esse sermonem, et sic rescribere. Accessit ad moram sanctae et venerabilis Paulae longa infirmitas. Dum enim languenti multo tempore assidemus, pene epistolae tuae, vel ejus qui sub tuo nomine scripserat, obliti sumus, memores illius versiculi: « Musica in luctu, importuna narratio » (Eccli. XXII, 6). Itaque, si tua est epistola, aperte scribe, vel mitte exemplaria veriora; ut absque ullo rancore stomachi in Scripturarum disputatione versemur, et vel nostrum emendemus errorem, vel alium frustra reprehendisse doceamus. 2. Absit autem a me, ut quidquam de libris Beatitudinis tuae attingere audeam. Sufficit enim mihi probare mea, et aliena non carpere. Caeterum optime novit prudentia tua, unumquemque in suo sensu abundare, et puerilis esse jactantiae, quod olim adolescentuli facere consueverant, accusando illustres viros, suo nomini famam quaerere. Nec tam stultus sum, ut diversitate explanationum tuarum me laedi", + "candidate_score": 0.646351, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_33", + "bdc_text": "Disposuit Melanchthon totius epistolę orationem Philipp Melanchthon , Dispositio orationis in Epistola Pauli ad Romanos , 1529 ( CR XV 443-492 ) . .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_507", + "psc_text": "Nam et in capite sacrosancti Psalterii scriptum est de Filio Dei: Dominus dixit ad me: Filius meus es tu, ego hodie genui te. Postula a me, et dabo tibi gentes haereditatem tuam, et possessionem tuam terminos terrae (Psal. II, 7, 8). Et ipse Dominus Jesus Christus dicit Evangelium suum in omnibus gentibus futurum (Matth. XXIV, 14). Et apostolus Paulus, antequam sermo Dei in Africam pervenisset, in ipso capite Epistolae quam scripsit ad Romanos: Per quem accepimus, inquit, gratiam et apostolatum, ad obediendum fidei, in omnibus gentibus pro nomine ejus (Rom. I, 5). Deinde ipse a Jerusalem in circumitu per totam Asiam usque in Illyricum Evangelium praedicavit, Ecclesias constituit atque fundavit; non ipse, sed gratia Dei cum eo (I Cor. XV, 10), sicut ipse testatur. Quid autem evidentius apparere potest, quam cum in ejus Epistolis nomina etiam regionum vel civitatum invenimus? Ad Romanos, ad Corinthios, ad Galatas, ad Ephesios, ad Philippenses,", + "candidate_score": 0.646229, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_18", + "bdc_text": "Quam vix recuperabit , quantumvis alium nunc agat pro contionibus .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2450", + "psc_text": "non redditur, non agitur poenitentia, sed fingitur: si autem veraciter agitur, non remittetur peccatum, nisi restituatur ablatum; sed, ut dixi, cum restitui potest. Plerumque enim qui aufert, amittit; sive alios patiendo malos, sive ipse male vivendo, nec aliud habet unde restituat. Huic certe non possumus dicere, Redde quod abstulisti, nisi cum eum habere credimus et negare. Ubi quidem si aliquos sustinet a repetente cruciatus, dum existimatur habere quod reddat, nulla est iniquitas; quia etsi non est unde luat ablatam pecuniam, merito tamen dum eam per molestias corporales redhibere compellitur, peccati quo male ablata est, poenas luit. Sed inhumanum non est etiam pro talibus intercedere, tanquam pro reis criminum; non ad hoc ut minime restituantur aliena, sed ne frustra homo in hominem saeviat, ille praesertim qui jam remisit culpam, sed quaerit paecuniam, et si fraudari metuit, non expetit vindicari. Denique in talibus causis, si persuadere potuerimus eos pro quibus intervenimus, non", + "candidate_score": 0.645961, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_32", + "bdc_text": "Docuit eam Megander docte satisGemeint ist wahrscheinlich eine Predigtreihe Meganders über den Römerbrief in Bern. , sed in multis mihi non satisfiebat .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2793", + "psc_text": "ne homo, qui cum in uno offenderit fit omnium reus, in multis offendendo ( quia in multis offendimus omnes ) propter magnum aggerem reatus sui minutatim collectum, ad tribunal tanti judicis perveniat, et eam quam non fecit, misericordiam non inveniat; sed potius dimittendo atque dando mereatur sibi dimitti peccata, reddique promissa. 21. Multa dixi, quibus tibi taedium fortassis inferrem, qui haec, quae tamen approbas, non exspectas discere, quod ea docere consuevisti. Si quid autem est in eis, quantum ad rem ipsam pertinet; nam quali eloquio explicata sint, non nimis curo; si quid ergo in eis est, quod eruditionem offendat tuam, quaeso ut rescribendo admoneas, et me corrigere non graveris. Infelix est enim qui non tantos et tam sanctos tuorum studiorum labores et digne honorat, et de his Domino Deo nostro cujus munere talis es, gratias agit. Unde cum libentius debeam a quolibet discere quod inutiliter ignoro, quam promptius quoslibet docere", + "candidate_score": 0.645254, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_2_4", + "bdc_text": "ex tuis quidam Unbekannt . cęnanti iam adfert , e cuius ore mox didici vanum esse rumorem hunc de vobis apud nos sparsumSiehe oben S. 80 , 38-48. . Lectis itaque tuis , cum praefectum nostrum Lentzburgensem Sulpitius Haller .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4047", + "psc_text": "tua tibi usitatissima retinere, quando nunquam ea repetere valuisse videbamus, cum non aliquid maxime necessarium parares; quanto minus posse illos qui nos audirent, ita nostrorum meminisse verborum, ut si quid forte vel tu de meis, vel ego de tuis verbis vellem retractare atque discutere, valerent seu dictum seu non dictum liquido recordari; in qua nobis difficultate facile notariorum recitatio subveniret. Tunc indignanter dixisti melius fuisse ut meam famam semper audires, eo quod longe inferiorem me expertus esses, quam tibi illa jactasset. Tunc ego commemoravi, cum te ante prandium salutaremus, et eam famam nobis praedicasses, hoc me dixisse, quod de me illa mentita sit: hic sane aisti verum me dixisse. Proinde cum duo tibi de me diversa locuti sint, aliud fama mea, et aliud ego; magis utique gaudere debeo, me potius quam illam repertum esse veracem. Sed quia scriptum est, Solus Deus verax, omnis autem homo mendax (Rom. III, 4); vereor", + "candidate_score": 0.644535, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_76", + "bdc_text": "Die sonnt ägliche Nachmittagspredigt als Unterricht für die Jugend auf dem Lande wurde im Oktober 1532 eingeführt ( AZürcherRef 1899 , S. 831 ) , Juds «Größerer Katechismus » erschien erst 1534 ( s .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3533", + "psc_text": "quanto magis in illa cavendum praecipi debuit, quae talis futura praedicta est illi civitati, qualis non fuit ab initio, neque fiet; et si in ista, quanto magis in illa, quae novissima futura est orbi terrae, id est Ecclesiae toto orbe diffusae! Nam et ipse Lucas, non quidem quando a discipulis suis de adventu suo Dominus interrogatus est, ubi hoc Matthaeus commemoravit et Marcus, sed alio loco ubi Pharisaei quaesierunt ab illo quando veniet regnum Dei, tale aliquid eum dixisse narravit: In illa, inquit, hora, qui fuerit in tecto, et vasa ejus in domo, ne descendat tollere illa; et qui in agro, similiter non redeat retro (Luc. XVII, 20-31). 33. Sed nunc propter computationem temporum de Danielis Hebdomadibus agitur, quae si circa tempora primi adventus Domini completae non sunt, atque in fine complendae sunt, Apostolos hoc ignorasse, vel scisse quidem, sed docere prohibitos fuisse quis credat? Quanquam si hoc ita est,", + "candidate_score": 0.644045, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_19_21", + "bdc_text": "Ubi enim summa docet lenitate , qui in eum exacerbati sunt , hypocrisim ęstimant , ubi acerbiora miscuerit , veterem aiunt nondum deseruisse pellem . Spero tamen , ubi talis perseveraverit , futurum , ut auctoritas redeat . Capito Otherum ab Arow Augustam vocavit .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_362", + "psc_text": "in iis quibus me exercere benigne paterneque voluisti, sive in aliis quaecumque nostra in tuas sanctas manus forte pervenerint, quia sicut Dei data, sic etiam mea errata cognosco, non solum curam legentis impendas, sed etiam censuram corrigentis assumas. Vale. EPISTOLA XXXVIII. Augustinus Profuturo, de toleranda adversa valetudine; de morte Megalii, et de cohibenda ira. Fratri PROFUTURO AUGUSTINUS. 1. Secundum spiritum, quantum Domino placet, atque vires ipse praebere dignatur, recte sumus; corpore autem, ego in lecto sum. Nec ambulare enim, nec stare, nec sedere possum, rhagadis vel exochadis dolore et tumore. Sed etiam sic, quoniam id Domino placet, quid aliud dicendum est, nisi quia recte sumus? Potius enim si id nolumus quod ille vult, nos culpandi sumus, quam ille non recte aliquid vel facere vel sinere existimandus est. Nosti haec omnia: sed quia mihi es alter ego, quid libentius tecum loquerer, nisi quod mecum loquor? Commendamus ergo sanctis orationibus tuis et", + "candidate_score": 0.641928, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_11_13", + "bdc_text": "componantur , laborat Megander tum apud vos tum apud Schaffhusanos per Erasmum Erasmus Ritter. , sed quantum hactenus promoverit , compertum non habeo . Sua enim silentio premit , nec nisi quae nulla honestate celare potest , communicat . Leoni multoties et vicissim ipse scribitNicht erhalten. , ad te credo nunquam .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4248", + "psc_text": "in epistolis meis, quas ad matrem Reverentiae tuae debito mihi cum honore nominandam dedi, non semel feci. Sed quia hoc mihi rescribere dignata est, prius te velle accipere litteras meas; tunc demum, si quid forte opus esset tibi ex ministerio meo, quod venerando studio tuo omniumque talium, quantum possum, libera servitute debere me novi, non te esse tacituram et rescribendo insinuaturam: ecce feci quod te voluisse, quamvis non per te, comperi; ne viderer tibi ostium fiduciae inhumaniter claudere: superest ut promas ipsa, si quid ex me quaerendum putas. Aut enim scio quod inquisieris, et non negabo: aut ita nescio, ut nullo fidei salutisque detrimento nesciam, et de hoc etiam teipsam, si potuero, faciam reddita ratione securam. Aut certe, si et nescio, et tamen sciendum est, vel impetrabo a Domino ne tibi desim; nam saepe officium impertiendi meritum est accipiendi: vel ita tibi respondebo, ut noveris pro hac ipsa re quam", + "candidate_score": 0.641627, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_64", + "bdc_text": "Hinc etiam mirabile iudicium et inconsideratum in multis effutit .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_407", + "psc_text": "Magis enim amplexi sunt occasionem, qua possent alios falsa criminatione perfundere, et conversas in eos linguas hominum ab inquisitione criminum suorum hoc modo declinare. Alioquin si fieri non posset ut quisque mala quae ipse committeret, in alio judicaret, non diceret quibusdam Paulus apostolus: Propterea inexcusabilis es, o homo omnis qui judicas. In quo enim alium judicas, temetipsum condemnas; eadem enim agis, quae judicas. (Rom. II, 1.) Quod illi omnino fecerunt, ut haec verba apostolica integre in eos apteque conveniant. 11. Non ergo tunc Secundus, quando eorum crimina Deo dimisit, paci unitatique consuluit: alioquin magis hoc apud Carthaginem provideret, ne schisma fieret, ubi nullus aderat cui confesso crimen donare cogeretur; sed quod erat facillimum, tota conservatio pacis esset absentes nolle damnare. Itaque injuriam facerent innocentibus, etiamsi eis non convictis, neque confessis, neque omnino praesentibus ignoscere voluissent. Ille quippe accipit veniam, cujus culpa certissima est. Quanto ergo immaniores et caeciores fuerunt, qui", + "candidate_score": 0.640512, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_58_60", + "bdc_text": "Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius . Acervatim fratres emunt apud nos , quae a te prodeunt . Expectant item tanto etiam desiderio , quae Pellicanus parturitVgl .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_190", + "psc_text": "Sensi enim etiam ipsum saepe non mentiendi studio, sed amandi propensione falli judicantem, et arbitrari jam me accepisse quaedam, quibus accipiendis a Domino patente ore cordis inhiarem. Et si hoc in os meum, quis non conjiciat quanta de me absente meliora quam veriora laetus effundat? Librorum autem nostrorum copiam faciet venerabili studio tuo: nam nescio me aliquid, sive ad eorum qui extra Ecclesiam Dei sunt, sive ad aures fratrum scripsisse, quod ipse non habeat. Sed tu cum legis, mi sancte Pauline, non te ita rapiant quae per nostram infirmitatem veritas loquitur, ut ea quae ipse loquor minus diligenter advertas; ne dum avidus hauris bona et recta quae data ministro, non ores pro peccatis et erratis quae ipse committo. In his enim quae tibi recte, si adverteris, displicebunt, ego ipse conspicior; in his autem quae per donum Spiritus quod accepisti, recte tibi placent in libris meis, ille amandus, ille praedicandus est", + "candidate_score": 0.63986, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_75", + "bdc_text": "Videmus eos palam neglegi , utcunque exhortemur ad piam sanctamque educationem , nec scio , ut apud vos hec sint instituteAußer Leo Juds sehr summarischem Wandkatechismus von 1525 gab es in Zürich um diese Zeit noch keinen Katechismus .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_428", + "psc_text": "Nos eis objicimus furorem schismatis, rebaptizationis insaniam, ab haereditate Christi quae per omnes gentes diffusa est, nefariam separationem. De codicibus non tantum nostris, sed etiam eorum, recitamus ecclesias quarum nomina hodie legunt, et quibus hodie non communicant: quae cum recitantur in conventiculis eorum, lectoribus suis dicunt, Pax tecum; et cum ipsis plebibus, quibus illae litterae scriptae sunt, pacem non habent. Et ipsi nobis objiciunt vel falsa crimina mortuorum, vel etiamsi vera, tamen aliena; non intelligentes in iis quae nos eis objicimus, omnes illos teneri; in iis vero quae nobis objiciunt, paleam vel zizania messis dominicae reprehendi, ad frumenta autem crimen non pertinere: neque considerantes quia quibus mali placent in unitate, ipsi communicant malis; quibus autem displicent, et eos emendare non possunt, neque ante tempus messis audent zizania eradicare, ne simul eradicent et triticum (Matth. XIII, 29), non factis eorum, sed altari Christi communicant: ita ut non solum non ab eis", + "candidate_score": 0.639238, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_26_28", + "bdc_text": "Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ; Köhler , ZL II 281. . Reperit Augustae saducęorum Vgl. Mt 22 , 23ff ;", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3565", + "psc_text": "etiam illud, Foderunt manus meas et pedes (Psal. XXI, 17); quod tam longe postea factum novimus. Sed ne istas tantum propheticas locutiones, non et apostolicas fuisse credamus, nonne idem ipse apostolus ait: Quae est Ecclesia Dei vivi, columna et firmamentum veritatis. Et sine dubio magnum est pietatis Sacramentum, quod manifestatum est in carne, justificatum est in spiritu, apparuit Angelis, praedicatum est in gentibus, creditum est in mundo, assumptum est in gloria (I Tim. III, 15, 16)? Nempe manifestum est hoc, quod in extremo posuit, etiam nunc nondum esse completum; quanto magis tunc quando ista dicebat? Ecclesia quippe tunc assumetur in gloria, quando dicetur, Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum (Matth. XXV, 34): et tamen tanquam factum fuisset dictum est, quod certo sciebatur futurum. 51. Multo minus mirandum est quod etiam verbis praesentis temporis usus est in eo quod illum identidem dixisse memorasti, Propter spem, quae reposita est nobis, quam ante", + "candidate_score": 0.639045, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_25_27", + "bdc_text": "intellexi lutheranos plus negocii nobis facturos quam papistas . Maius piaculum praedicant nostris communicare sacramentis quam papistarum Vgl. Baum 487f ; Köhler , ZL II 281. .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3486", + "psc_text": "Non est vestrum praedicare tempora; sed, Non est vestrum nosse: verum si ita vis intelligi quod ait, Non est vestrum scire, ac si diceret, Non est vestrum scientes facere, id est, non est vestrum hoc docere; quis nostrum docere audeat, vel se scire praesumat quod Deus ille magister nec eos discipulos docuit, a quibus praesentibus interrogatus est praesens, nec illi tam sancti magnique doctores Ecclesiam docere potuerunt? 5. An respondebitur, haec non docuisse Apostolos, sed Prophetas? Hoc enim aisti, et verum est, quod ea quae futura sunt, sanctorum Prophetarum vocibus cognoscuntur, qui priusquam fierent, inquis, ea quae futura erant, voluntate divina hominibus sunt locuti. Sed si venratio tua satis admiratione plenum esse dicit, si ea Deus quae praedici voluit, ad hominum sensus penitus non posse pervenire constituit; quanto majore admiratione plenam est, si ea quae Prophetae hominibus sunt locuti, haec Apostoli vel scire sunt prohibiti vel docere! Quomodo autem Prophetae", + "candidate_score": 0.637932, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_89_91", + "bdc_text": "Durch Bullinger soll er nun offenbar in seiner reformationsfreundlichen Haltung wieder bestärkt werden , vgl . auch unten S. 91 , 18-20 und noch Feller II 328 f und Guggisberg 195. , item et Hagio . Zuinglius Wilhelm Zwingli , s. oben [Nr. 63 ] S. 47 , Anm. 25 .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4151", + "psc_text": "XXIV, 13): conjungere Domino, ut crescat in novissimis vita tua. Scio enim non deesse recreationem cordis de fratribus bonis. Huc adjunge promissiones Dei fideles, magnas, certas, sempiternas, ipsiusque tolerantiae imperturbabilem ineffabilemque mercedem: et vide quam verum Domino cantes, Secundum multitudinem dolorum meorum in corde meo, consolationes tuae jucundaverunt animam meam (Psal. XCIII, 19). Mitte fratri Firmo litteras nostras. Sanctitatem tuam et familiam Dei, quae tuo ministerio gubernatur, fratres et sorores quae apud nos sunt nobiscum, in Domino resalutant. ( Et alia manu: ) Incolumes pro nobis oretis, dilectissimi et sancti fratres. Ego Alypius impensissime saluto Sinceritatem tuam, omnesque tibi in Domino conjunctos; atque ut hanc tanquam meam epistolam deputes, peto: etsi enim aliam propriam mittere potuissem, tamen malui huic suscribere, ut unanimitatem nostram una etiam pagina testaretur. EPISTOLA CCXLIX. Augustinus Restituto, quatenus mali tolerandi in Ecclesia. Domino desiderantissimo, et honorifica sinceritate charissimo fratri, et condiacono RESTITUTO, AUGUSTINUS, in Domino salutem.", + "candidate_score": 0.637527, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_76_78", + "bdc_text": "Die sonnt ägliche Nachmittagspredigt als Unterricht für die Jugend auf dem Lande wurde im Oktober 1532 eingeführt ( AZürcherRef 1899 , S. 831 ) , Juds «Größerer Katechismus » erschien erst 1534 ( s . die Einführung von Oskar Farner , in : Leo Jud , Katechismen , bearb. v. Oskar Farner , Zürich 1955 .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3533", + "psc_text": "quanto magis in illa cavendum praecipi debuit, quae talis futura praedicta est illi civitati, qualis non fuit ab initio, neque fiet; et si in ista, quanto magis in illa, quae novissima futura est orbi terrae, id est Ecclesiae toto orbe diffusae! Nam et ipse Lucas, non quidem quando a discipulis suis de adventu suo Dominus interrogatus est, ubi hoc Matthaeus commemoravit et Marcus, sed alio loco ubi Pharisaei quaesierunt ab illo quando veniet regnum Dei, tale aliquid eum dixisse narravit: In illa, inquit, hora, qui fuerit in tecto, et vasa ejus in domo, ne descendat tollere illa; et qui in agro, similiter non redeat retro (Luc. XVII, 20-31). 33. Sed nunc propter computationem temporum de Danielis Hebdomadibus agitur, quae si circa tempora primi adventus Domini completae non sunt, atque in fine complendae sunt, Apostolos hoc ignorasse, vel scisse quidem, sed docere prohibitos fuisse quis credat? Quanquam si hoc ita est,", + "candidate_score": 0.637302, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_19_21", + "bdc_text": "Ubi enim summa docet lenitate , qui in eum exacerbati sunt , hypocrisim ęstimant , ubi acerbiora miscuerit , veterem aiunt nondum deseruisse pellem . Spero tamen , ubi talis perseveraverit , futurum , ut auctoritas redeat . Capito Otherum ab Arow Augustam vocavit .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_196", + "psc_text": "quia multa scripta nostra lecturus es, multo erit mihi gratior dilectio tua, si ex his quae tibi displicuerint, emendaveris me justus in misericordia, et argueris me. Non enim talis es, cujus oleo timeam impinguari caput meum. Fratres non solum qui nobiscum habitant, et qui ubilibet habitantes Deo pariter serviunt, sed prope omnes qui nos in Christo libenter noverunt, salutant, venerantur, desiderant Germanitatem, Beatitudinem, Humanitatem tuam. Non audeo petere; sed si tibi ab ecclesiasticis muneribus vacat, vides quid mecum sitiat Africa. EPISTOLA XXVIII. Augustinus Hieronymo, de nova post LXX Veteris Testamenti versione; deque Petro reprehenso a Paulo ad Galat. II, expostulans de suscepto hinc patrocinio mendacii officiosi. Domino dilectissimo, et cultu sincerissimo charitatis obsequendo atque amplectendo fratri et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS. CAPUT PRIMUM. 1. Nunquam aeque quisquam tam facie cuilibet innotuit, quam mihi tuorum in Domino studiorum quieta, laeta, et vere exercitatio liberalis. Quanquam ergo percupiam omnino te nosse; tamen exiguum", + "candidate_score": 0.63656, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_84_86", + "bdc_text": "Illuc te vocabo teque utar ad saturitatemZur persönlichen Begegnung zwischen Bullinger und Haller kam es nicht mehr , vgl. Kirchhofer , Haller 209. . Iam vale . Podagra plura non admittit , mi charissime Heinrice. 23 .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_893", + "psc_text": "justae libertatis in Paulo, et sanctae humilitatis in Petro: quae, quantum mihi pro modulo meo videtur, magis fuerat adversus calumniantem Porphyrium defendenda, quam ut ei daretur obtrectandi major occasio; qua multo mordacius criminaretur Christianos fallaciter vel suas litteras scribere, vel Dei sui sacramenta portare. CAPUT III. 23. Flagitas a me ut aliquem saltem unum ostendam, cujus in hac re sententiam sim secutus, cum tu tam plures nominatim commemoraveris, qui te in eo quod adstruis praecesserunt; petens ut in eo, si te reprehendo errantem, patiar te errare cum talibus, quorum ego, fateor, neminem legi: sed cum sint ferme sex, vel septem, horum quatuor auctoritatem tu quoque infringis. Nam Laodicenum, cujus nomen taces, de Ecclesia dicis nuper egressum; Alexandrum autem veterem haereticum; Origenem vero ac Didymum reprehensos abs te lego in recentioribus opusculis tuis, et non mediocriter, nec de mediocribus quaestionibus, quamvis Origenem mirabiliter ante laudaveris. Cum iis ergo errare puto quia", + "candidate_score": 0.635628, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_35_37", + "bdc_text": "Quae omnia epistolam hanc ferme mihi desperatam relinquunt . Sed placet , quod tu polliceris in novum testamentum , saltem in Paulum , praestares . Allein lass dich die trucker nitt überilenzu übermäßiger Eile antreiben ( SI I 179 ). .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_780", + "psc_text": "per Jesum Christum facta est. Jeremias quoque ex persona Dei vaticinatur: « Ecce dies veniunt, dicit Dominus, et consummabo domui Israel et domui Juda testamentum novum; non secundum testamentum quod disposui patribus eorum, in die quando apprehendi manum eorum, ut educerem eos de terra Aegypti » (Jer. XXXI, 31, 32). Observa quid dicat, quod non populo Gentilium, ei qui ante non receperat Testamentum, sed populo Judaeorum, qui Legem dederat per Moysen, Testamentum novum Evangelii repromittat; ut nequaquam vivant in vetustate litterae, sed in novitate spiritus. Paulus autem, super cujus nomine nunc quaestio ventilatur, crebras hujuscemodi ponit sententias; e quibus, brevitatis studio, pauca subnectam. « Ecce ego Paulus dico vobis quoniam si circumcidamini, Christus vobis nihil prodest. » Et iterum: « Evacuati estis a Christo, qui in Lege justificamini; a gratia excidistis. » Et infra: « Si spiritu ducimini, jam non estis sub Lege » (Gal. V, 2, 4, 18). Ex", + "candidate_score": 0.635123, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_66_68", + "bdc_text": "Id plane de me sentias : Quicquid vel displiceret vel non intelligerem ex tuis , ad te mox scriberem . Franciscum adegi , bonum senetionem et pium , sed plane valetudinarium , ut et tua legat .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3573", + "psc_text": "Domino illustri et merito praestantissimo, atque in Christi dilectione charissimo filio VALERIO, AUGUSTINUS, in Domino salutem. 1. Cum diu moleste haberem quod aliquoties scripserim, et nulla tuae Sublimitatis rescripta meruerim, repente epistolas tres tuae Benignitatis accepi: unam non ad me solum datam per coepiscopum meum Vindemialem, et non longe post per compresbyterum Firmum duas; qui vir sanctus, nobisque, ut ab illo scire potuisti, familiarissima charitate conjunctus, multa nobiscum de tua excellentia colloquendo, et veraciter insinuando qualem et in Christi visceribus noverit, non solum eas quas memoratus episcopus, vel quas ipse attulit, sed etiam illas quas non accepisse querebamur, litteras vicit. Et ideo de te narratio ejus suavior nobis erat, quia ea dicebat quae ipse non posses, ne quidem me inquirente, rescribere, ne tuarum laudum, quod sancta Scriptura prohibet (Prov. XXVII, 2), fieres praedicator. Quanquam et ego verear haec ad te scribere, ne suspicionem adulantis incurram, domine illustris et merito praestantissime,", + "candidate_score": 0.63346, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_1_3", + "bdc_text": "Vix expediveram nuncium , quem senatus noster ad vestrum mittitSiehe oben Nr. 76. , charissime Heinrice , ecce literarum fasciculum Nicht erhalten . ex tuis quidam Unbekannt . cęnanti iam adfert , e cuius ore mox didici vanum esse rumorem hunc de vobis apud nos sparsumSiehe oben S. 80 , 38-48. .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1138", + "psc_text": "oculis mentis meae, purius video, ignorantiae nocte depulsa et caligine dubitationis abstersa. Quod cum saepe alias per munera epistolarum tuarum mihi donatum senserim, tum praecipue isto recentium litterarum libello, cujus mihi tam gratus quam dignus portitor fuit vir benedictus Domini frater noster Quintus diaconus: qui longo quidem posteaquam ad Urbem venerat intervallo, cum eo juxta solemnem meum morem post Pascha Domini, pro Apostolorum et martyrum veneratione venissem, benedictionem oris tui reddidit nobis; verumtamen oblitterato, quod nesciente me Romae consumpserat, tempore, recentissimus mihi visus est a conspectu tuo, ita ut tunc statim eum a te mihi venisse vix crederem, cum primum videbam et cum mihi plenum odorem suavitatis tuae in eloquiis tuis coelestis unguenti castitate fragrantibus offerebat. Fateor tamen venerandae Unanimitati tuae, non potuisse me volumen ipsum, statim ut acceperam, Romae legere. Tantae enim illic turbae erant, ut non possem munus tuum diligenter inspicere, et eo ut cupiebam perfrui; scilicet ut", + "candidate_score": 0.631632, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_7_9", + "bdc_text": "ein Freund Bremgartens. , quatenus fratrum rationem haberent , quorum iurisdictionis portione gaudere vellent. Cęterum , cum iam manemane am Rande nachgetragen . secundam lecto podagrico incumbens audirem , levari me feci , quo ad alia responderem .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_407", + "psc_text": "Magis enim amplexi sunt occasionem, qua possent alios falsa criminatione perfundere, et conversas in eos linguas hominum ab inquisitione criminum suorum hoc modo declinare. Alioquin si fieri non posset ut quisque mala quae ipse committeret, in alio judicaret, non diceret quibusdam Paulus apostolus: Propterea inexcusabilis es, o homo omnis qui judicas. In quo enim alium judicas, temetipsum condemnas; eadem enim agis, quae judicas. (Rom. II, 1.) Quod illi omnino fecerunt, ut haec verba apostolica integre in eos apteque conveniant. 11. Non ergo tunc Secundus, quando eorum crimina Deo dimisit, paci unitatique consuluit: alioquin magis hoc apud Carthaginem provideret, ne schisma fieret, ubi nullus aderat cui confesso crimen donare cogeretur; sed quod erat facillimum, tota conservatio pacis esset absentes nolle damnare. Itaque injuriam facerent innocentibus, etiamsi eis non convictis, neque confessis, neque omnino praesentibus ignoscere voluissent. Ille quippe accipit veniam, cujus culpa certissima est. Quanto ergo immaniores et caeciores fuerunt, qui", + "candidate_score": 0.630688, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_1_3", + "bdc_text": "Vix expediveram nuncium , quem senatus noster ad vestrum mittitSiehe oben Nr. 76. , charissime Heinrice , ecce literarum fasciculum Nicht erhalten . ex tuis quidam Unbekannt . cęnanti iam adfert , e cuius ore mox didici vanum esse rumorem hunc de vobis apud nos sparsumSiehe oben S. 80 , 38-48. .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_691", + "psc_text": "ad crebrum et dulce colloquium! Sed quia id non est datum, peto ut hoc ipsum, quod in Domino quam possumus simul sumus, conservari studeas, et augeri ac perfici, et rescripta quamvis rara non spernere. Saluta obsequio meo sanctum fratrem Paulinianum, et omnes fratres qui tecum ac de te in Domino gaudent. Memor nostri exaudiaris a Domino in omni sancto desiderio tuo, domine charissime et desideratissime, et honorande in Christo frater. EPISTOLA LXVIII. Hieronymus Augustino, jam accepta epistola quae continet quaestionem de mendacio officioso, sed dubitans etiamnum an sit Augustini, negat se responsurum nisi sit certus de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere sancto, ac beatissimo papae AUGUSTINO, HIERONYMUS, in Christo salutem. 1. In ipso profectionis articulo, sancti filii nostri Asterii hypodiaconi, necessarii mei, Beatitudinis tuae litterae supervenerunt, quibus satisfacis te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc nec ego factum audieram; sed epistolae cujusdam, quasi ad me", + "candidate_score": 0.629656, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_21_23", + "bdc_text": "Capito Otherum ab Arow Augustam vocavit . Consensit senatus , sed ut redeatJakob Otter nahm die Berufung nach Augsburg wegen dieser obrigkeitlichen Bedingung nicht an , s. Blarer BW I 336. . Augustam reliquit Capito iam dudum Ulmę Otherum expectansZu Wolfgang Capitos Reiseroute s. oben [Nr. 72 ] S. 66 , Anm. 6. .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_653", + "psc_text": "et senem Xantippum concorditer constet, quis vestrum debeat convocare concilium: aut certe, quod salubrius arbitror, sine cujusquam praejudicio ambo convocate collegas nostros, eos maxime qui vobis episcopatus aetate vicini sunt, qui facile quis vestrum verum dicat agnoscant, ut inter vos paucos eadem prae caeteris quaestio dirimatur, et errore sublato minores a caeteris convocentur, qui nec possunt nec debent, nisi vobis in hac re tanquam prioribus credere, et nunc ignorant cui vestrum potissimum credant. Hanc epistolam signatam misi annulo qui exprimit faciem hominis attendentis in latus. EPISTOLA LX. Augustinus Aurelio significat Donatum et ipsius fratrem se venitente recessisse de monasterio: porro et monachis facilem lapsum, et ordini clericorum injuriam fieri, dum tales in clerum assumuntur. Domino beatissimo et debita observantia venerabili, sinceriterque charissimo fratri et consacerdoti papae AURELIO, AUGUSTINUS, in Domino salutem. 1. Litteras nullas tuae Venerabilitatis, ex quo ab invicem corporaliter digressi sumus, accepi. Nunc vero legi epistolam Benignitatis tuae", + "candidate_score": 0.629182, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_66_68", + "bdc_text": "Id plane de me sentias : Quicquid vel displiceret vel non intelligerem ex tuis , ad te mox scriberem . Franciscum adegi , bonum senetionem et pium , sed plane valetudinarium , ut et tua legat .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_258", + "psc_text": "Augustino potissimum destinatam scio. Vereor, fili, ne aures tuas asperitate temerarii sermonis offenderim, et per aures animo etiam tuo taedii mei vulnus intulerim. Sed in mentem venit epistola tua, qua te musicis familiarem modis intellexi: a quo studio ego aevi quondam tui non abhorrui. Itaque mihi ad tuam mentem, si in aliquo exulcerassem, deliniendam remedium, litteras tuas recordatus reperi, ut te ad Dominum harmoniae omniformis artificem, modulamine carminis evocarem. Quaeso te ut aure audias, neque causam salutis tuae in verbis meis spernas; sed piam curam et mentem paternam etiam in despiciendis sermonibus libenter accipias, quibus insitum Christi nomen, quod est supra omne nomen, hanc deberi venerationem facit, ut non possit a credente contemni. CARMEN ELEGIACUM PAULINI AD LICENTIUM. Quare age, rumpe moras, et vincla tenacia secli: Nec metuas placidi mite jugum Domini. Pulchra quidem, sed mira vagis praesentia rerum Mentibus, at sapiens non stupet ista animus. Nunc te sollicitat variis", + "candidate_score": 0.628539, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_29", + "bdc_text": "Apg 23 , 6ff. sectam de resurrectione pessime sentientem Über diese Sekte ist nichts weiter bekannt .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_604", + "psc_text": "ullam rem proximi (Exod. XX, 1-17, et Deut. V, 6-21), non figurate aliud praetendunt, et mystice aliud significant; sed sic observantur ut sonant. Observare tamen diem sabbati non ad litteram jubemur, secundum otium ab opere corporali, sicut observant Judaei: et ipsa eorum observatio quae ita praecepta est, nisi aliam quamdam spiritualem requiem significet, ridenda judicatur. Unde non inconvenienter intelligimus ad amorem excitandum, quo ad requiem tendimus, valere omnia quae figurate in Scripturis dicuntur; quandoquidem id solum in Decalogo figurate praecipitur, ubi requies commendatur, quae ubique amatur, sed in solo Deo certa et sancta invenitur. CAPUT XIII. 23. Dies tamen dominicus non Judaeis, sed Christianis resurrectione Domini declaratus est, et ex illo habere coepit festivitatem suam. Animae quippe omnium sanctorum ante resurrectionem corporis sunt quidem in requie, sed in ea non sunt actione qua corpora recepta vegetantur. Talem quippe actionem significat dies octavus, qui et primus, quia non aufert illam requiem,", + "candidate_score": 0.623747, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_66_68", + "bdc_text": "Id plane de me sentias : Quicquid vel displiceret vel non intelligerem ex tuis , ad te mox scriberem . Franciscum adegi , bonum senetionem et pium , sed plane valetudinarium , ut et tua legat .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_190", + "psc_text": "Sensi enim etiam ipsum saepe non mentiendi studio, sed amandi propensione falli judicantem, et arbitrari jam me accepisse quaedam, quibus accipiendis a Domino patente ore cordis inhiarem. Et si hoc in os meum, quis non conjiciat quanta de me absente meliora quam veriora laetus effundat? Librorum autem nostrorum copiam faciet venerabili studio tuo: nam nescio me aliquid, sive ad eorum qui extra Ecclesiam Dei sunt, sive ad aures fratrum scripsisse, quod ipse non habeat. Sed tu cum legis, mi sancte Pauline, non te ita rapiant quae per nostram infirmitatem veritas loquitur, ut ea quae ipse loquor minus diligenter advertas; ne dum avidus hauris bona et recta quae data ministro, non ores pro peccatis et erratis quae ipse committo. In his enim quae tibi recte, si adverteris, displicebunt, ego ipse conspicior; in his autem quae per donum Spiritus quod accepisti, recte tibi placent in libris meis, ille amandus, ille praedicandus est", + "candidate_score": 0.62298, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_18", + "bdc_text": "Quam vix recuperabit , quantumvis alium nunc agat pro contionibus .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2460", + "psc_text": "vinceret, dedit; sicut non vult reddere quod ab adversario, cum male vicisset, accepit. Quis tandem advocatus, aut ex advocato ita vir optimus facile reperitur, qui suscepto suo dicat: Recipe quod mihi, cum tibi male adessem, dedisti; et redde adversario tuo quod, me agente, inique abstulisti? Et tamen quem prioris non rectae vitae rectissime poenitet, etiam hoc facere debet, ut si ille qui inique litigavit, non vult admonitus corrigere iniquitatem, ejus tamen iniquitatis nolit iste habere mercedem: nisi forte restituendum est alienum, quod per furtum clanculo aufertur, et restituendum non est quod in ipso foro ubi peccata puniuntur, decepto judice, et circumventis legibus obtinetur! Quid dicam de usuris, quas etiam ipsae leges et judices reddi jubent? An crudelior est qui subtrahit aliquid vel eripit diviti, quam qui trucidat pauperem fenore? Haec atque hujusmodi male utique possidentur, et vellem restituerentur; sed non est quo judice repetantur. 26. Jam ero si prudenter intueamur", + "candidate_score": 0.62277, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_66_68", + "bdc_text": "Id plane de me sentias : Quicquid vel displiceret vel non intelligerem ex tuis , ad te mox scriberem . Franciscum adegi , bonum senetionem et pium , sed plane valetudinarium , ut et tua legat .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3574", + "psc_text": "Et ideo de te narratio ejus suavior nobis erat, quia ea dicebat quae ipse non posses, ne quidem me inquirente, rescribere, ne tuarum laudum, quod sancta Scriptura prohibet (Prov. XXVII, 2), fieres praedicator. Quanquam et ego verear haec ad te scribere, ne suspicionem adulantis incurram, domine illustris et merito praestantissime, atque in Christi dilectione charissime fili. 2. Laudes itaque tuas in Christo, sive magis in te laudes Christi, vide quid mihi delectationis et laetitiae fuit audire ab illo qui nec fallere me posset propter fidem suam, et eas ignorare non posset propter amicitiam tuam. Sed alia et ab aliis, etsi non tam multa vel certa, verumtamen audivimus, fides tua quam sit sana et catholica, quam pia exspectatio futurorum, quae Dei fratrumque dilectio, quam non superbe sapias in excelsis honoribus, nec speres in incerto divitiarum, sed in Deo vivo, et dives sis in operibus bonis; quam sit domus tua requies solatiumque", + "candidate_score": 0.622057, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_18", + "bdc_text": "Quam vix recuperabit , quantumvis alium nunc agat pro contionibus .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3325", + "psc_text": "si recipere non quaeramus: non autem potest esse verus charitatis impensor, nisi fuerit benignus exactor. Quoniam pecunia cum recipitur, accedit cui datur, sed recedit a quo datur: charitas vero non solum apud eum crescit, qui hanc ab eo quem diligit, exigit, etiamsi non recipit; sed etiam ille a quo eam recipit, tunc incipit habere cum reddit. Proinde, domine frater, mutuam tibi charitatem libens reddo, gaudensque recipio: quam recipio, adhuc repeto: quam reddo, adhuc debeo. Unum enim magistrum, apud quem condiscipuli sumus, per ejus Apostolum dociles audire debemus praecipientem ac dicentem: Nemini quidquam debeatis, nisi ut invicem diligatis (Rom. XIII, 8). EPISTOLA CXCIII. Augustinus Mercatori, excusans cur ad ipsius priores litteras nondum responderit, ostendensque Pelagianos in quaestione de baptismo parvulorum hoc ipso esse prope convictos, quod fatentur parvulos quodammodo credere per eos a quibus baptizandi offeruntur: deinde eosdem ex Enochi et Eliae ante obitum translatione, sive ex fidelium vivorum ad Christi", + "candidate_score": 0.620808, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_31", + "bdc_text": "Quod de Romanorum epistola scribis , planam scilicet , modo plane et pure tractetur , interim addis paucos vel nullos hoc attigisse , ecce , quid ego ex ea assequar .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_753", + "psc_text": "qui id pollicear quod ille non potuit? Minime: quin potius in eo, ut mihi videor, cautior atque timidior, quod imbecillitatem virium mearum sentiens, Origenis commentarios secutus sum. Scripsit enim ille vir in Epistolam Pauli ad Galatas quinque proprie volumina, et decimum Stromatum suorum librum commatico super explanatione ejus sermone complevit; tractatus quoque varios, et excerpta, quae vesola possent sufficere, composuit. Praetermitto Didymum videntem meum, et Laodicenum, de ecclesia nuper egressum, et Alexandrum veterem haereticum, Eusebium quoque Emisenum, et Theodorum Heracleotem, qui et ipsi nonnullos super hac re commentariolos reliquerunt. E quibus vel si pauca decerperem, fieret aliquid quod non penitus contemneretur. Itaque ut simpliciter fatear, legi haec omnia, et in mente mea plurima coacervans, accito notario, vel mea, vel aliena dictavi, nec ordinis, nec verborum interdum, nec sensuum memor. Jam Domini misericordiae est, ne per imperitiam nostram ab aliis bene dicta dispereant, et non placeant inter extraneos, quae placent inter", + "candidate_score": 0.620747, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_4", + "bdc_text": "Lectis itaque tuis , cum praefectum nostrum Lentzburgensem Sulpitius Haller .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3318", + "psc_text": "Quod autem quibus simul scripsisti, tunc non eramus simul, ideo factum est ut singulorum singulas, non unam amborum epistolam sumeres. A me quippe digressus est perlator hujus per venerabilem fratrem et coepiscopum meum Alypium, qui tuae Sanctitati aliam rescriberet, transiturus; ad quem etiam ipsas, quas ego jam legerem, litteras tuas ipse portavit. Quae nos quanta laetitia perfuderint, quid homo nitatur loqui quod non potest eloqui? nec teipsum satis nosse arbitror, sed nobis crede, quantum boni feceris talia nobis scripta mittendo. Sicut enim tu testis es animi tui, ita nos nostri, quemadmodum sit affectus illarum sinceritate luculentissima litterarum. Si enim brevissimam epistolam tuam, quam de hac ipsa re ad beatissimum senem Aurelium per Leonem acolythum direxisti, exsultanti alacritate descripsimus, et quibus poteramus magno studio legebamus, ubi nobis exposuisti quid de illo perniciosissimo dogmate, vel quid contra de gratia Dei, quam pusillis magnisque largitur, cui est illud inimicissimum, sentias: quanta nos putas", + "candidate_score": 0.619728, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_58", + "bdc_text": "Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1808", + "psc_text": "AUGUSTINUS. 1. Non dubito in hac potestate quam tibi Deus homini in homines dedit, cogitare te divinum judicium, ubi et judices stabunt rationem de suo judicio reddituri. Christiana quippe fide te imbutum scio; unde mihi ad Excellentiam tuam major fiducia tribuitur, non solum petendi, verum etiam monendi propter illum Dominum, in cujus familia nobiscum coelesti jure censeris, in quo spem vitae aeternae pariter habemus, et quem pro vobis in sacrosanctis mysteriis invocamus. Proinde, domine insignis et merito sublimis, ac praestantissime fili, primum quaeso ut non tibi videar importunus irruere actibus tuis, ea sollicitudine quam me praecipue gerere oportet pro Ecclesia mihi credita, cujus utilitatibus servio, cui non tam praeesse quam prodesse desidero: deinde obsecro ut quod moneo vel rogo, non dedigneris accipere, non cuncteris acquiescere. 2. Circumcelliones quosdam et clericos donatistas, cura eorum qui disciplinae publicae inserviunt, praemissa Notoria, ad judicia legesque perduxit. Hi cum audirentur a viro clarissimo et", + "candidate_score": 0.616548, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_34", + "bdc_text": "Hic cum putarem me aliquid assecuturum - sed parum admodum .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2703", + "psc_text": "infelicius, quam corpora barbaricus gladius, trucidarunt. Nam inde ad nos usque ab oceani littore properavit, fama excitus quod a me posset de his quae scire vellet, quidquid vellet audire. Neque nullum cepit adventus sui fructum. Primo, ne de me multum famae crederet: deinde docui hominem quod potui; quod autem non potui, unde discere posset, admonui, atque ut ad te iret hortatus sum. Qua in re consilium vel praeceptum meum cum libenter et obedienter acciperet, rogavi eum ut abs te veniens, per nos ad propria remearet. Quam ejus pollicitationem tenens, occasionem mihi credidi a Domino esse concessam, qua tibi scriberem de his quae per te scire cupio. Quaerebam enim quem ad te mitterem, nec mihi facile occurrebat idonens, et fide agendi, et alacritate obediendi, et exercitatione peregrinandi. Ubi ergo istum juvenem expertus sum, eum ipsum esse qualem a Domino petebam, dubitare non potui. CAPUT II. 3. Accipe igitur quae mihi, peto,", + "candidate_score": 0.612378, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_6", + "bdc_text": "Sunt iam dudum pro contione admoniti a FranciscoFranz Kolb. , qui totus est Bremgardius Nämlich :", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1908", + "psc_text": "vobis in commune pro Ecclesiae utilitate placuerit, hoc adjuvante Domino fiat, qui potens est misericorditer opitulari in tantis malis. Modo Macrobius episcopus eorum, stipatus cuneis perditorum utriusque sexus, hac atque illac circumit, aperuitque sibi basilicas, quas possessorum quantuluscumque timor clauserat. Praesente autem procuratore viri clarissimi Celeris Spondeo, quem tuae dilectioni commendavi multumque commendo, utcumque eorum frangebatur audacia: nunc vero posteaquam Carthaginem profectus est, etiam in fundis ipsius basilicas aperuit, populos congregat. Cum ipso etiam est ille Donatus diaconus rebaptizatus, cum fuerit colonus ecclesiae, qui versatus est in illa caede praecipuus. Qui tales non cum eo sunt, quando et ille cum ipso est? Si Proconsul vel simul ambo in illos estis sententiam prolaturi, et forte ille persistit velle gladio vindicare, quanquam sit christianus, et quantum advertere potuimus, non sit ad haec cruciamenta proclivis; tamen si necesse fuerit, etiam Gestis jubete allegari epistolas meas, quas de hac re singulas vobis mittendas putavi.", + "candidate_score": 0.608843, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_58", + "bdc_text": "Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2477", + "psc_text": "ausus sum haec ad te loqui, ut tibi sapientiam, non qualis mihi sit, ostentarem, sed qualis esse debeat ostenderem. Haec est autem in praesenti saeculo verus veri Dei cultus, ut sit ejus in futuro saeculo certus atque integer fructus. Hic constantissima pietas, ibi sempiterna felicitas. Ex ista sapientia, quae una vera est, si quid habeo, a Deo sumpsi, non a me praesumpsi; atque ab illo in me perfici fideliter spero, a quo inchoatum esse humiliter gaudeo; nec in eo quod adhuc non donavit incredulus, nec in eo quod jam donavit ingratus. Non enim meo vel ingenio vel merito, sed ejus dono sum, si quid laudabiliter sum. Nam quaedam acutissima et excellentissima ingenia tanto in majores errores ierunt, quanto praefidentius tanquam suis viribus cucurrerunt, nec suppliciter ac veraciter Deum, ut sibi viam ostenderet, petiverunt. Merita vero quorumlibet hominum quae sunt; quandoquidem ille, qui non cum mercede debita, sed cum gratuita gratia", + "candidate_score": 0.606599, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_4", + "bdc_text": "Lectis itaque tuis , cum praefectum nostrum Lentzburgensem Sulpitius Haller .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_153", + "psc_text": "venerabilis nobis episcopi nostri Alypii, non pro nostra instructione tantum, sed etiam pro Ecclesiae multarum urbium utilitate suscepimus. Hos igitur nunc libros lectioni habeo; in his me oblecto; de his cibum capio, non illum qui perit, sed qui operatur vitae aeternae substantiam per fidem nostram, qua accorporamur in Christo Jesu Domino nostro: cum fides nostra, quae visibilium negligens, invisibilibus inhiat, per charitatem omnia secundum veritatem omnipotentis Dei credentem, litteris et exemplis fidelium roboretur. O vere sal terrae, quo praecordia nostra ne possint seculi vanescere errore, condiuntur! O lucerna digne supra candelabrum Ecclesiae posita, quae late catholicis urbibus de septiformi lychno pastum oleo laetitiae lumen effundens, densas licet haereticorum caligines discutis, et lucem veritatis a confusione tenebrarum splendore clarifici sermonis enubilas! 2. Vides, frater unanime, admirabilis in Christo Domino et suscipiende, quam familiariter agnoverim te, quanto admirer stupore, quam magno amore complectar, qui quotidie colloquio litterarum tuarum fruor, et oris tui", + "candidate_score": 0.605787, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_58", + "bdc_text": "Certe nisi extorsisses , iudicium meum non dedissem , quod iam dudum putarem apud te indubitatum , quantę sis apud me auctoritatis , quantum mihi tuus arrideat genius .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_190", + "psc_text": "Sensi enim etiam ipsum saepe non mentiendi studio, sed amandi propensione falli judicantem, et arbitrari jam me accepisse quaedam, quibus accipiendis a Domino patente ore cordis inhiarem. Et si hoc in os meum, quis non conjiciat quanta de me absente meliora quam veriora laetus effundat? Librorum autem nostrorum copiam faciet venerabili studio tuo: nam nescio me aliquid, sive ad eorum qui extra Ecclesiam Dei sunt, sive ad aures fratrum scripsisse, quod ipse non habeat. Sed tu cum legis, mi sancte Pauline, non te ita rapiant quae per nostram infirmitatem veritas loquitur, ut ea quae ipse loquor minus diligenter advertas; ne dum avidus hauris bona et recta quae data ministro, non ores pro peccatis et erratis quae ipse committo. In his enim quae tibi recte, si adverteris, displicebunt, ego ipse conspicior; in his autem quae per donum Spiritus quod accepisti, recte tibi placent in libris meis, ille amandus, ille praedicandus est", + "candidate_score": 0.60563, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_81_83", + "bdc_text": "In summa : je meer ich schrib , je mer mir zuͤfaltfällt mir ein. . Spero me venturum hac ęstate ad Lentzburg .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2793", + "psc_text": "ne homo, qui cum in uno offenderit fit omnium reus, in multis offendendo ( quia in multis offendimus omnes ) propter magnum aggerem reatus sui minutatim collectum, ad tribunal tanti judicis perveniat, et eam quam non fecit, misericordiam non inveniat; sed potius dimittendo atque dando mereatur sibi dimitti peccata, reddique promissa. 21. Multa dixi, quibus tibi taedium fortassis inferrem, qui haec, quae tamen approbas, non exspectas discere, quod ea docere consuevisti. Si quid autem est in eis, quantum ad rem ipsam pertinet; nam quali eloquio explicata sint, non nimis curo; si quid ergo in eis est, quod eruditionem offendat tuam, quaeso ut rescribendo admoneas, et me corrigere non graveris. Infelix est enim qui non tantos et tam sanctos tuorum studiorum labores et digne honorat, et de his Domino Deo nostro cujus munere talis es, gratias agit. Unde cum libentius debeam a quolibet discere quod inutiliter ignoro, quam promptius quoslibet docere", + "candidate_score": 0.603177, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_81_83", + "bdc_text": "In summa : je meer ich schrib , je mer mir zuͤfaltfällt mir ein. . Spero me venturum hac ęstate ad Lentzburg .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_208", + "psc_text": "fateor tui capaciorem; sed ipsum video fieri pleniorem, quo me sine dubitatione antecellit: et posteaquam redierit, quod Domino adjuvante prosperatum iri spero, cum ejus pectoris abs te cumulati particeps fuero, non est impleturus, quod in me adhuc vacuum erit atque avidum sensuum tuorum. Ita fiet ut et ego etiam tunc egentior sim, ille copiosior. Sane idem frater aliqua scripta nostra fert secum; quibus legendis si dignationem adhibueris, etiam sinceram atque fraternam severitatem adhibeas quaeso. Non enim aliter intelligo quod scriptum est, Emendabit me justus in misericordia, et arguet me; oleum autem peccatoris non impinguet caput meum (Psal. CXL, 5); nisi quia magis amat objurgator sanans, quam adulator unguens caput. Ego autem difficillime bonus judex lego quod scripserim, sed aut timidior recto, aut cupidior. Video etiam interdum vitia mea; sed haec malo audire a melioribus, ne cum me recte fortasse reprehendero, rursus mihi blandiar, et meticulosam potius mihi videar in me,", + "candidate_score": 0.599373, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_81_83", + "bdc_text": "In summa : je meer ich schrib , je mer mir zuͤfaltfällt mir ein. . Spero me venturum hac ęstate ad Lentzburg .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2411", + "psc_text": "omnia peccata videntur veniabiliora, cum is qui reus est correctionem promittit: verum nunc, ut mores nostri sunt, et sceleris poenam cupiunt homines sibi relaxari, et id propter quod scelus admissum est, possidere. Pro his quoque interveniendum putat sacerdotium vestrum, de quibus adeo futuri nulla spes est, ut etiam in praesenti eadem criminis ratio perseveret. Nam qui tam pervicaciter tenet propter quae crimen admisit, ostendit se, ubi licentia fuerit, similia peccaturum. 3. Ob haec igitur consulo prudentiam tuam, et me hoc ambiguo quo laboro, absolvi desidero: nec ob aliam causam consultum te putes. Caeterum hoc mihi propositum est, ut intercessoribus, praesertim talis meriti qualis tu es, etiam gratiam agam. Pleraque enim quae sponte facere videri nolo, ne remissio severitatis alios armet in crimina, opto bonis intercessoribus relaxare, ut quod libens concedo, salva severitate judicii, alterius merito videatur indultum. De scriptis Sanctitatis tuae aliqua mihi promiseras, et non accepi; quaeso ut vel", + "candidate_score": 0.599133, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_13", + "bdc_text": "Leoni multoties et vicissim ipse scribitNicht erhalten. , ad te credo nunquam .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_726", + "psc_text": "laedi posse rescriptis tuis. Nullo enim modo id de te opinatus fuero, quod non te arbitraris laesum, si sic tamen rescribis ut laedas. Aut si te non sic rescribente, ego propter nimiam stultitiam meam laedi posse putatus sum, hoc ipso laesisti plane, quod de me ita sexsisti. Sed nullo modo tu me, quem nunquam talem expertus es, temere talem crederes, qui litterarum mearum exemplaribus, etiam cum stilum meum nosses, temere credere noluisti. Si enim non immerito vidisti me juste expostulaturum fuisse, si temere crederes esse litteras meas, quae non essent meae; quanto justius expostularem, meipsum temere putatum talem, qualem me expertus non esset qui putavisset? Nequaquam ergo ita prolabereris, ut te non rescribente quo laederer, me tamen existimares nimis insipientem, etiam tali tuo rescripto laedi potuisse. CAPUT II. 3. Restat igitur ut laedere me rescribendo disponeres, si certo documento meas esse illas litteras nosceres. Atque ita, quia non credo quod", + "candidate_score": 0.598456, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_50", + "bdc_text": "Eo ferme Bernę ventum erat , ut si quis non proscinderet tum magistratum tum Immontanos tum et papismum turpissimis ridiculosissimisque , is non videbatur contionari .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_683", + "psc_text": "Hoc propter concilium insinuare curavi Venerabilitati tuae, quod etiam ipsi non celavi, sed ei fideliter quid institutum esset aperui: ut si intra annum causam suam, si forte sibi aliquid agendum putat, agere neglexerit, deinceps ejus vocem nemo audiat. Nos autem, beatissime domine et venerabiliter suscipiende pater, si haec indicia malae conversationis clericorum, maxime cum fama non bona eos coeperit comitari, non putaverimus eo modo vindicanda, quo in concilio constitutum est; incipimus cogi ea quae sciri non possunt, velle discutere, et aut incerta damnare, aut vere incognita praeterire. Ego certe presbyterum, et qui die jejunii, quo ejusdem loci etiam Ecclesia jejunabat, valefaciens collegae suo ejusdem loci presbytero, apud famosam mulierem, nullum secum clericum habens, remanere et prandere et coenare ausus est, et in una domo dormire, removendum ab officio presbyterii arbitratus sum, timens ei deinceps Ecclesiam Dei committere. Quod si forte judicibus ecclesiasticis aliud videtur, quia sex episcopis causam presbyteri terminari", + "candidate_score": 0.596621, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_13", + "bdc_text": "Leoni multoties et vicissim ipse scribitNicht erhalten. , ad te credo nunquam .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3970", + "psc_text": "indicari verbis non potest. Et ego quidem parum eloquor, etsi multum loquar: sed nulli eloquenti omnino concesserim, ut qualicumque et quantacumque epistola sua affectum explicet, quem fecit in mente tua, quod non possum ego, etsi eum possit ita in animo meo videre sicut ego. Restat ergo sic tibi indicare quod scire voluisti, ut in verbis meis, et quod non indicant, sentias. Quid igitur dicam, nisi delectatum me esse litteris tuis, delectatum valde? Repetitio verbi hujus, non est repetitio, sed quasi perpetua dictio: quia fieri non posset, ut semper diceretur, ideo factum est ut saltem repeteretur; sic enim fortasse dici potest. 2. Hic si quaerat aliquis, quid me tandem in tuis tam valde litteris delectaverit; utrum eloquium? respondebo, Non: et ille forsitan respondebit, Ergo laudes tuae; sed de his quoque respondebo, Non: nec ideo, quia non sint ista in illa epistola; nam et eloquium ibi tantum est, ut et optimo te", + "candidate_score": 0.595613, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_20", + "bdc_text": "Spero tamen , ubi talis perseveraverit , futurum , ut auctoritas redeat .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3566", + "psc_text": "gloria, quando dicetur, Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum (Matth. XXV, 34): et tamen tanquam factum fuisset dictum est, quod certo sciebatur futurum. 51. Multo minus mirandum est quod etiam verbis praesentis temporis usus est in eo quod illum identidem dixisse memorasti, Propter spem, quae reposita est nobis, quam ante audistis in verbo veritatis Evangelii, quod advenit in vos, sicut et in omni mundo est fructificans et crescens (Coloss. I, 5, 6), quamvis Evangelium nondum mundum tenebat universum: sed fructificare illud in universo mundo dixit et crescere, ut ita significaret quousque fuisset fructificando et crescendo venturum. Si ergo latet quando Ecclesia fructificante atque crescente universus omnino a mari usque ad mare orbis implebitur, procul dubio latet quando finis erit; ante quippe non erit. CAPUT XIII. 52. Ut autem tibi tanquam sancto homini Dei et sincerissimo fratri aperiam de hac quaestione quid sentiam: error quidem in utroque vitandus est, quantum ab", + "candidate_score": 0.589719, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10108_sent_20", + "bdc_text": "Spero tamen , ubi talis perseveraverit , futurum , ut auctoritas redeat .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3567", + "psc_text": "Ecclesia fructificante atque crescente universus omnino a mari usque ad mare orbis implebitur, procul dubio latet quando finis erit; ante quippe non erit. CAPUT XIII. 52. Ut autem tibi tanquam sancto homini Dei et sincerissimo fratri aperiam de hac quaestione quid sentiam: error quidem in utroque vitandus est, quantum ab homine vitari potest, sive citius sive tardius quam futurum est, Dominus venturus esse credatur; sed mihi quisquam non videtur errare, cum aliquid nescire se scit, sed cum se putat scire quod nescit. Removeamus itaque de medio servum illum malum, qui dicens in corde suo, Moram facit Dominus meus venire, dominatur conservis suis, et ebriosis convivando miscetur (Matth. XXIV, 48, 49, et Luc. XII, 45): iste quippe procul dubio Domini sui odit adventum. Quo servo malo remoto, constituamus ante oculos tres servos bonos, familiam dominicam diligenter sobrieque tractantes, adventum Domini sui sitienter desiderantes, vigilanter exspectantes, fideliter amantes: si unus eorum citius,", + "candidate_score": 0.587765, + "ce_score": null + } + ] + } + ], + "biblical_hits": [] +} \ No newline at end of file