diff --git "a/11/11252.json" "b/11/11252.json" new file mode 100644--- /dev/null +++ "b/11/11252.json" @@ -0,0 +1,2346 @@ +{ + "letter_id": "11252", + "bd_url": "https://www.bullinger-digital.ch/letter/11252", + "dominant_topic": 14, + "topic_dist": [ + 0.053313, + 0.053538, + 0.046746, + 0.04355, + 0.042778, + 0.062385, + 0.043507, + 0.057044, + 0.041078, + 0.045732, + 0.041777, + 0.042673, + 0.060998, + 0.052359, + 0.071946, + 0.069749, + 0.043558, + 0.039429, + 0.049854, + 0.037984 + ], + "citations": [ + { + "rank": 1, + "cf_id": "cf009", + "work_id": "042_Origenes_De-incarnatione-Verbi", + "max_score": 0.718292, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_4", + "bdc_text": "zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "042_Origenes_De-incarnatione-Verbi_window_16", + "psc_text": "in illo similitudinem lineamenta ejus qui genuit in eo qui natus est mentiuntur. Puto ergo posse priori quidem exemplo aptari eum qui ad imaginem et similitudinem Dei primus factus est hominum, de quo diligentius, Deo favente, cum locum ipsum in Genesi exponere coeperimus, videbimus. Secundae vero comparationi imago Filii Dei, de quo nunc sermo est, comparari potest, etiam secundum hoc quod invisibilis Dei invisibilis imago est. Sicut secundum historiam dicimus imaginem Adae esse filium ejus Seth. Ita enim scriptum est, Et genuit Adam Seth secundum imaginem suam, et secundum speciem suam (Gen. V, 3) . Quae imago etiam naturae ac substantiae Patris ac Filii continet unitatem. Si enim omnia quae fecit Pater, haec et Filius similiter facit (Joan. V, 19); in eo quod ita fecit omnia Filius sicut Pater, imago Patris deformatur in Filio, qui utique natus ex eo est velut quaedam voluntas ex mente procedens. Et ideo ego arbitror,", + "candidate_score": 0.718292, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_2_4", + "bdc_text": "No. 2 . Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ; zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "042_Origenes_De-incarnatione-Verbi_window_16", + "psc_text": "in illo similitudinem lineamenta ejus qui genuit in eo qui natus est mentiuntur. Puto ergo posse priori quidem exemplo aptari eum qui ad imaginem et similitudinem Dei primus factus est hominum, de quo diligentius, Deo favente, cum locum ipsum in Genesi exponere coeperimus, videbimus. Secundae vero comparationi imago Filii Dei, de quo nunc sermo est, comparari potest, etiam secundum hoc quod invisibilis Dei invisibilis imago est. Sicut secundum historiam dicimus imaginem Adae esse filium ejus Seth. Ita enim scriptum est, Et genuit Adam Seth secundum imaginem suam, et secundum speciem suam (Gen. V, 3) . Quae imago etiam naturae ac substantiae Patris ac Filii continet unitatem. Si enim omnia quae fecit Pater, haec et Filius similiter facit (Joan. V, 19); in eo quod ita fecit omnia Filius sicut Pater, imago Patris deformatur in Filio, qui utique natus ex eo est velut quaedam voluntas ex mente procedens. Et ideo ego arbitror,", + "candidate_score": 0.66835, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_9_11", + "bdc_text": "Dorumb die ee dem menschen von gott zuͦ trost und hilff und nitt , sin fröüd und ruͦw ze betruͤben , geordnet ist . Zwey und nitt mee in der ee söllend ein lib sinVgl. Gen 2 , 24 . und unzertrennlich einandren anhangen und lieb haben .", + "psc_chunk_id": "042_Origenes_De-incarnatione-Verbi_window_84", + "psc_text": "natura, quae mortem utique recipere poterat: et filius hominis appellatur, qui venturus in gloria Dei Patris cum sanctis Angelis praedicatur. Et hac de causa per omnem Scripturam, tam divina natura humanis vocabulis appellatur, quam humana natura nuncupationis divinae insignibus decoratur. Magis enim de hoc, quam de ullo alio dici potest, quod scriptum est, quia Erunt ambo in carne una (Gen. II, 24) ; et, Jam non sunt duo, sed una caro (Matth. XIX, 5) . Magis Verbum Dei cum anima in carne una esse, quam vir cum uxore putandus est: sed et unus spiritus esse cum Deo, cui magis convenit, quam huic animae, quae se ita Deo per dilectionem junxit, ut cum eo unus spiritus merito dicatur, Propheta dicente, Dilexisti justitiam, et odisti iniquitatem; propterea unxit te, Deus, Deus tuus oleo laetitiae prae participibus tuis (Psal. XLIV, 8) . Dilectionis ergo merito ungitur oleo laetitiae, id est, anima cum Verbo", + "candidate_score": 0.665221, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_4_6", + "bdc_text": "zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. . Alle ständ sind ussetaußerhalb. dem paradys , nach dem faal und in der harttseligheytM ühsal. uffgesetzt ; alein die heilig ee ist vor dem faal in allem wolstand des menschen yngesetzt , nitt durch die engel oder sust heilige diener gottes , sunder durch gott selbs .", + "psc_chunk_id": "042_Origenes_De-incarnatione-Verbi_window_16", + "psc_text": "in illo similitudinem lineamenta ejus qui genuit in eo qui natus est mentiuntur. Puto ergo posse priori quidem exemplo aptari eum qui ad imaginem et similitudinem Dei primus factus est hominum, de quo diligentius, Deo favente, cum locum ipsum in Genesi exponere coeperimus, videbimus. Secundae vero comparationi imago Filii Dei, de quo nunc sermo est, comparari potest, etiam secundum hoc quod invisibilis Dei invisibilis imago est. Sicut secundum historiam dicimus imaginem Adae esse filium ejus Seth. Ita enim scriptum est, Et genuit Adam Seth secundum imaginem suam, et secundum speciem suam (Gen. V, 3) . Quae imago etiam naturae ac substantiae Patris ac Filii continet unitatem. Si enim omnia quae fecit Pater, haec et Filius similiter facit (Joan. V, 19); in eo quod ita fecit omnia Filius sicut Pater, imago Patris deformatur in Filio, qui utique natus ex eo est velut quaedam voluntas ex mente procedens. Et ideo ego arbitror,", + "candidate_score": 0.65954, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 2, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV", + "max_score": 0.714882, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_27_29", + "bdc_text": "Hierumb söllend sy wol bedencken das wort des herren : „Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. . Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2617", + "psc_text": "Paulus apostolus quod docebat, quando dicebat: Si quis autem suis, et maxime domesticis non providet, fidem negavit, et est infideli deterior (I Tim. V, 8) . Quid autem tam cuique domesticum quam parentes filiis, aut parentibus filii? Hujus itaque saluberrimi praecepti ipse magister sanctorum de seipso constituebat exemplum, quando non ut famulae Deus quam creaverat et regebat, sed ut matri homo de qua creatus fuerat et quam relinquebat, alterum pro se quodammodo filium providebat. Nam cur hoc fecerit, quod sequitur indicat: ait enim Evangelista, Et ex illa hora accepit eam discipulus in sua, de seipso dicens. Sic quippe commemorare se solet, quod eum diligebat Jesus: qui utique omnes, sed ipsum prae caeteris et familiarius diligebat, ita ut in convivio super pectus suum discumbere faceret (Joan. XIII, 23); credo ut istius Evangelii, quod per eum fuerat praedicaturus, divinam excellentiam hoc modo altius commendaret. 3. Sed in quae sua Joannes matrem Domini", + "candidate_score": 0.714882, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_27_29", + "bdc_text": "Hierumb söllend sy wol bedencken das wort des herren : „Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. . Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_378", + "psc_text": "et Eva? Nemo enim me dicet prave intellexisse, quando intellectum non meum, sed Apostoli profero. Illud ergo unum quantum mysterium de Christo continet, quod commemorat Apostolus, dicens, Et erunt duo in carne una: sacramentum hoc magnum est (Ephes. III, 31 et 32) ? Et ne quis magnitudinem istam sacramenti in singulis quibusque hominibus uxores habentibus intelligeret, Ego autem, inquit, dico in Christo et in Ecclesia. Quod est hoc sacramentum magnum, Erunt duo in carne una? Cum de Adam et Eva Scriptura Geneseos loqueretur, unde ventum est ad haec verba, Propterea relinquet homo patrem et matrem, et adhaerebit uxori suae; et erunt duo in carne una (Gen. II, 24) . Si ergo Christus adhaesit Ecclesiae, ut essent duo in carne una, quomodo reliquit Patrem? quomodo matrem? Reliquit Patrem, quia cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo, sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens (Philipp. II, 6, 7).", + "candidate_score": 0.690257, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_27_29", + "bdc_text": "Hierumb söllend sy wol bedencken das wort des herren : „Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. . Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_379", + "psc_text": "erunt duo in carne una (Gen. II, 24) . Si ergo Christus adhaesit Ecclesiae, ut essent duo in carne una, quomodo reliquit Patrem? quomodo matrem? Reliquit Patrem, quia cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo, sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens (Philipp. II, 6, 7). Hoc est enim, reliquit Patrem, non quia deseruit et recessit a Patre; sed quia non ea in forma apparuit hominibus in qua aequalis est Patri. Quomodo reliquit matrem? Relinquendo synagogam Judaeorum, de qua secundum carnem natus est; et inhaerendo Ecclesiae, quam ex omnibus gentibus congregavit. Ergo et prima hydria habebat prophetiam de Christo: sed quando ista quae loquor non praedicabantur in populis, adhuc aqua erat, in vinum mutata nondum erat. Et quia illuminavit nos per Apostolum Dominus, ut ostenderet nobis quid ibi quaereremus in ipsa una sententia, Erunt duo in carne una; sacramentum magnum in Christo et in Ecclesia; jam", + "candidate_score": 0.686699, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_28", + "bdc_text": "„Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_378", + "psc_text": "et Eva? Nemo enim me dicet prave intellexisse, quando intellectum non meum, sed Apostoli profero. Illud ergo unum quantum mysterium de Christo continet, quod commemorat Apostolus, dicens, Et erunt duo in carne una: sacramentum hoc magnum est (Ephes. III, 31 et 32) ? Et ne quis magnitudinem istam sacramenti in singulis quibusque hominibus uxores habentibus intelligeret, Ego autem, inquit, dico in Christo et in Ecclesia. Quod est hoc sacramentum magnum, Erunt duo in carne una? Cum de Adam et Eva Scriptura Geneseos loqueretur, unde ventum est ad haec verba, Propterea relinquet homo patrem et matrem, et adhaerebit uxori suae; et erunt duo in carne una (Gen. II, 24) . Si ergo Christus adhaesit Ecclesiae, ut essent duo in carne una, quomodo reliquit Patrem? quomodo matrem? Reliquit Patrem, quia cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo, sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens (Philipp. II, 6, 7).", + "candidate_score": 0.685829, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_28_30", + "bdc_text": "„Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. . Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt : „Die ee ist eerlich by jederman , und die eelichen werck sind nitt sünd .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_378", + "psc_text": "et Eva? Nemo enim me dicet prave intellexisse, quando intellectum non meum, sed Apostoli profero. Illud ergo unum quantum mysterium de Christo continet, quod commemorat Apostolus, dicens, Et erunt duo in carne una: sacramentum hoc magnum est (Ephes. III, 31 et 32) ? Et ne quis magnitudinem istam sacramenti in singulis quibusque hominibus uxores habentibus intelligeret, Ego autem, inquit, dico in Christo et in Ecclesia. Quod est hoc sacramentum magnum, Erunt duo in carne una? Cum de Adam et Eva Scriptura Geneseos loqueretur, unde ventum est ad haec verba, Propterea relinquet homo patrem et matrem, et adhaerebit uxori suae; et erunt duo in carne una (Gen. II, 24) . Si ergo Christus adhaesit Ecclesiae, ut essent duo in carne una, quomodo reliquit Patrem? quomodo matrem? Reliquit Patrem, quia cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo, sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens (Philipp. II, 6, 7).", + "candidate_score": 0.68475, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_28", + "bdc_text": "„Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_379", + "psc_text": "erunt duo in carne una (Gen. II, 24) . Si ergo Christus adhaesit Ecclesiae, ut essent duo in carne una, quomodo reliquit Patrem? quomodo matrem? Reliquit Patrem, quia cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo, sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens (Philipp. II, 6, 7). Hoc est enim, reliquit Patrem, non quia deseruit et recessit a Patre; sed quia non ea in forma apparuit hominibus in qua aequalis est Patri. Quomodo reliquit matrem? Relinquendo synagogam Judaeorum, de qua secundum carnem natus est; et inhaerendo Ecclesiae, quam ex omnibus gentibus congregavit. Ergo et prima hydria habebat prophetiam de Christo: sed quando ista quae loquor non praedicabantur in populis, adhuc aqua erat, in vinum mutata nondum erat. Et quia illuminavit nos per Apostolum Dominus, ut ostenderet nobis quid ibi quaereremus in ipsa una sententia, Erunt duo in carne una; sacramentum magnum in Christo et in Ecclesia; jam", + "candidate_score": 0.681511, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_28_30", + "bdc_text": "„Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. . Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt : „Die ee ist eerlich by jederman , und die eelichen werck sind nitt sünd .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_379", + "psc_text": "erunt duo in carne una (Gen. II, 24) . Si ergo Christus adhaesit Ecclesiae, ut essent duo in carne una, quomodo reliquit Patrem? quomodo matrem? Reliquit Patrem, quia cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo, sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens (Philipp. II, 6, 7). Hoc est enim, reliquit Patrem, non quia deseruit et recessit a Patre; sed quia non ea in forma apparuit hominibus in qua aequalis est Patri. Quomodo reliquit matrem? Relinquendo synagogam Judaeorum, de qua secundum carnem natus est; et inhaerendo Ecclesiae, quam ex omnibus gentibus congregavit. Ergo et prima hydria habebat prophetiam de Christo: sed quando ista quae loquor non praedicabantur in populis, adhuc aqua erat, in vinum mutata nondum erat. Et quia illuminavit nos per Apostolum Dominus, ut ostenderet nobis quid ibi quaereremus in ipsa una sententia, Erunt duo in carne una; sacramentum magnum in Christo et in Ecclesia; jam", + "candidate_score": 0.681121, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_2_4", + "bdc_text": "No. 2 . Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ; zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_378", + "psc_text": "et Eva? Nemo enim me dicet prave intellexisse, quando intellectum non meum, sed Apostoli profero. Illud ergo unum quantum mysterium de Christo continet, quod commemorat Apostolus, dicens, Et erunt duo in carne una: sacramentum hoc magnum est (Ephes. III, 31 et 32) ? Et ne quis magnitudinem istam sacramenti in singulis quibusque hominibus uxores habentibus intelligeret, Ego autem, inquit, dico in Christo et in Ecclesia. Quod est hoc sacramentum magnum, Erunt duo in carne una? Cum de Adam et Eva Scriptura Geneseos loqueretur, unde ventum est ad haec verba, Propterea relinquet homo patrem et matrem, et adhaerebit uxori suae; et erunt duo in carne una (Gen. II, 24) . Si ergo Christus adhaesit Ecclesiae, ut essent duo in carne una, quomodo reliquit Patrem? quomodo matrem? Reliquit Patrem, quia cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo, sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens (Philipp. II, 6, 7).", + "candidate_score": 0.673868, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_10_12", + "bdc_text": "Zwey und nitt mee in der ee söllend ein lib sinVgl. Gen 2 , 24 . und unzertrennlich einandren anhangen und lieb haben . Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_379", + "psc_text": "erunt duo in carne una (Gen. II, 24) . Si ergo Christus adhaesit Ecclesiae, ut essent duo in carne una, quomodo reliquit Patrem? quomodo matrem? Reliquit Patrem, quia cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo, sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens (Philipp. II, 6, 7). Hoc est enim, reliquit Patrem, non quia deseruit et recessit a Patre; sed quia non ea in forma apparuit hominibus in qua aequalis est Patri. Quomodo reliquit matrem? Relinquendo synagogam Judaeorum, de qua secundum carnem natus est; et inhaerendo Ecclesiae, quam ex omnibus gentibus congregavit. Ergo et prima hydria habebat prophetiam de Christo: sed quando ista quae loquor non praedicabantur in populis, adhuc aqua erat, in vinum mutata nondum erat. Et quia illuminavit nos per Apostolum Dominus, ut ostenderet nobis quid ibi quaereremus in ipsa una sententia, Erunt duo in carne una; sacramentum magnum in Christo et in Ecclesia; jam", + "candidate_score": 0.659574, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_18_20", + "bdc_text": "Sy ist das blöder gschirrschwächere Gefäß ( vgl . SI VIII 1158f). , von der syten des mans und nitt vomm houpt genommen . Der mann ist das houpt , das wie imm houpt alle vernunfft und fürsorg ist für den gantzen lib , also sol der man mitt vernunfft by dem wyb whonen und sy mitt wyßheyt in früntligheit leyten . Das wyb ist von der syten und von dem hertzen genommen und nitt an fuͤssen uffgeläsen .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_530", + "psc_text": "intelligebat in Christo esse. Jam dixerat superius, Nos omnes de plenitudine ejus accepimus (Joan. I, 16) : et hoc confiteri Deum est. Quomodo enim omnes homines de plenitudine ejus accipiunt, nisi ille sit Deus? Nam si sic ille homo ut non Deus, de plenitudine Dei accipit etiam ipse, et sic non Deus est. Si autem omnes homines de plenitudine ejus accipiunt, ille est fons, illi bibentes. Qui bibunt fontem, et sitire possunt et bibere; fons nunquam sitit, fons se ipso non eget. Fonte egent homines; aridis visceribus, aridis faucibus currunt ad fontem ut reficiantur: fons fluit ut reficiat; ita Dominus Jesus 9. Videamus ergo quid responderit Joannes: Venerunt ad Joannem, et dixerunt ei: Rabbi, qui erat tecum trans Jordanem, cui tu testimonium perhibuisti, ecce hic baptizat, et omnes veniunt ad illum: hoc est, Quid dicis? non sunt prohibendi, ut ad te potius veniant? Respondit, et dixit: Non potest homo quidquam", + "candidate_score": 0.650913, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_15_17", + "bdc_text": "Beistand ( vgl. SI VII 549-551). , trost , krafft und stercke sol der mann sin . Dann sy dorumb uß des manns gepein gemachet ist . Hinder dem man und one sin wüssen sol sy träfflicher sachenin gewichtigen Dingen. nützid fürnemmen .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1914", + "psc_text": "debemus, cujus nos et perturbatio tranquillat, et infirmitas firmat? Sive ergo isto loco ipsum Judam pereuntem miserando turbatus est, sive sua morte propinquante turbatus est: non est tamen ullo modo dubitandum, non eum animi infirmitate, sed potestate turbatum; ne nobis desperatio salutis oriatur, quando non potestate, sed infirmitate turbamur. Carnis quippe ille gerebat infirmitatem, quae infirmitas resurrectione consumpta est. Sed qui non solum homo, verum etiam Deus erat, ineffabili distantia universum genus humanum animi fortitudine superabat. Non ergo aliquo est cogente turbatus, sed turbavit semetipsum; quod de illo evidenter expressum est, quando Lazarum suscitavit: nam ibi scriptum est quod turbaverit semetipsum (Joan. XI, 33), ut hoc intelligatur et ubi non scriptum legitur, et tamen eum legitur fuisse turbatum. Affectum quippe humanum, quando oportuisse judicavit, in seipso potestate commovit, qui hominem totum potestate suscepit. TRACTATUS LXI. Ab eo quod Dominus ait, Amen, amen dico vobis, quia unus ex vobis tradet me;", + "candidate_score": 0.649821, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_14_16", + "bdc_text": "Des wybs uffsähenetwa im Sinne von : Beistand ( vgl. SI VII 549-551). , trost , krafft und stercke sol der mann sin . Dann sy dorumb uß des manns gepein gemachet ist .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1914", + "psc_text": "debemus, cujus nos et perturbatio tranquillat, et infirmitas firmat? Sive ergo isto loco ipsum Judam pereuntem miserando turbatus est, sive sua morte propinquante turbatus est: non est tamen ullo modo dubitandum, non eum animi infirmitate, sed potestate turbatum; ne nobis desperatio salutis oriatur, quando non potestate, sed infirmitate turbamur. Carnis quippe ille gerebat infirmitatem, quae infirmitas resurrectione consumpta est. Sed qui non solum homo, verum etiam Deus erat, ineffabili distantia universum genus humanum animi fortitudine superabat. Non ergo aliquo est cogente turbatus, sed turbavit semetipsum; quod de illo evidenter expressum est, quando Lazarum suscitavit: nam ibi scriptum est quod turbaverit semetipsum (Joan. XI, 33), ut hoc intelligatur et ubi non scriptum legitur, et tamen eum legitur fuisse turbatum. Affectum quippe humanum, quando oportuisse judicavit, in seipso potestate commovit, qui hominem totum potestate suscepit. TRACTATUS LXI. Ab eo quod Dominus ait, Amen, amen dico vobis, quia unus ex vobis tradet me;", + "candidate_score": 0.645622, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_13_15", + "bdc_text": "und das wyb uß dem ripp siner sytenVgl. Gen 2 , 21. , nitt als er wachet , sunder do er schlieffVgl. ebd. , gestaltet hat. Des wybs uffsähenetwa im Sinne von : Beistand ( vgl. SI VII 549-551). , trost , krafft und stercke sol der mann sin .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_805", + "psc_text": "ego operor (Id. V, 8, 17) . Illi enim carnaliter accipientes sabbati observationem, putabant Deum post laborem fabricati mundi usque ad hunc diem quasi dormire; et propterea sanctificasse illum diem, ex quo coepit velut a laboribus requiescere. Est autem sacramentum sabbati antiquis patribus nostris praeceptum (Exod. XX, 8-11), quod nos Christiani spiritualiter observamus, ut ab omni servili opere, id est ab omni peccato (quia Dominus dicit, Omnis qui facit peccatum, servus est peccati (Joan. VIII, 34) , abstineamus nos, et habeamus quietem in corde nostro, id est tranquillitatem spiritualem. Et quamvis in hoc saeculo id conemur, ad eam tamen requiem perfectam non perveniemus, nisi cum de hac vita exierimus. Sed ideo dictum est Deum requievisse, quia jam creaturam nullam condebat postquam perfecta sunt omnia. Quietem vero propterea appellavit Scriptura, ut nos admoneret post bona opera requieturos. Sic enim scriptum habemus in Genesi, Et fecit Deus omnia bona valde, et requievit", + "candidate_score": 0.635452, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_10", + "bdc_text": "Zwey und nitt mee in der ee söllend ein lib sinVgl. Gen 2 , 24 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_379", + "psc_text": "erunt duo in carne una (Gen. II, 24) . Si ergo Christus adhaesit Ecclesiae, ut essent duo in carne una, quomodo reliquit Patrem? quomodo matrem? Reliquit Patrem, quia cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo, sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens (Philipp. II, 6, 7). Hoc est enim, reliquit Patrem, non quia deseruit et recessit a Patre; sed quia non ea in forma apparuit hominibus in qua aequalis est Patri. Quomodo reliquit matrem? Relinquendo synagogam Judaeorum, de qua secundum carnem natus est; et inhaerendo Ecclesiae, quam ex omnibus gentibus congregavit. Ergo et prima hydria habebat prophetiam de Christo: sed quando ista quae loquor non praedicabantur in populis, adhuc aqua erat, in vinum mutata nondum erat. Et quia illuminavit nos per Apostolum Dominus, ut ostenderet nobis quid ibi quaereremus in ipsa una sententia, Erunt duo in carne una; sacramentum magnum in Christo et in Ecclesia; jam", + "candidate_score": 0.628823, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_18", + "bdc_text": "Sy ist das blöder gschirrschwächere Gefäß ( vgl . SI VIII 1158f). , von der syten des mans und nitt vomm houpt genommen .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_530", + "psc_text": "intelligebat in Christo esse. Jam dixerat superius, Nos omnes de plenitudine ejus accepimus (Joan. I, 16) : et hoc confiteri Deum est. Quomodo enim omnes homines de plenitudine ejus accipiunt, nisi ille sit Deus? Nam si sic ille homo ut non Deus, de plenitudine Dei accipit etiam ipse, et sic non Deus est. Si autem omnes homines de plenitudine ejus accipiunt, ille est fons, illi bibentes. Qui bibunt fontem, et sitire possunt et bibere; fons nunquam sitit, fons se ipso non eget. Fonte egent homines; aridis visceribus, aridis faucibus currunt ad fontem ut reficiantur: fons fluit ut reficiat; ita Dominus Jesus 9. Videamus ergo quid responderit Joannes: Venerunt ad Joannem, et dixerunt ei: Rabbi, qui erat tecum trans Jordanem, cui tu testimonium perhibuisti, ecce hic baptizat, et omnes veniunt ad illum: hoc est, Quid dicis? non sunt prohibendi, ut ad te potius veniant? Respondit, et dixit: Non potest homo quidquam", + "candidate_score": 0.62472, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 3, + "cf_id": "cf009", + "work_id": "Origenes_De-principiis", + "max_score": 0.71343, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_4", + "bdc_text": "zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "Origenes_De-principiis_window_53", + "psc_text": "is qui natus est, cum in nullo similitudinem lineamenta ejus qui genuit in eo qui natus est mentiuntur. Puto ergo posse priori quidem exemplo aptari eum qui ad imaginem et similitudinem Dei factus est, hominem, de quo diligentius favente Deo cum locum ipsum in Genesi exponere cœperimus, videbimus. Secundæ vero comparationi imago Filii Dei, de quo nunc sermo est, comparari potest etiam secundum hoc quod invisibilis Dei imago invisibilis est; sicut secundum historiam dicimus imaginem Adæ esse filium ejus Seth. Ita enim scriptum est: «Et genuit Adam Seth, secundum imaginem» suam, et secundum speciem suam.» Quæ imago etiam naturæ ac substantiæ Patris et Filii continet unitatem. Si enim omnia quæ facit Pater, hæc et Filius facit similiter, in eo quod omnia ita facit Filius sicut Pater, imago ‬ patris in Filio deformatur, qui utique natus ex eo est velut quædam voluntas ejus ex mente procedens. Et ideo ego arbitror quod", + "candidate_score": 0.71343, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_2_4", + "bdc_text": "No. 2 . Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ; zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "Origenes_De-principiis_window_53", + "psc_text": "is qui natus est, cum in nullo similitudinem lineamenta ejus qui genuit in eo qui natus est mentiuntur. Puto ergo posse priori quidem exemplo aptari eum qui ad imaginem et similitudinem Dei factus est, hominem, de quo diligentius favente Deo cum locum ipsum in Genesi exponere cœperimus, videbimus. Secundæ vero comparationi imago Filii Dei, de quo nunc sermo est, comparari potest etiam secundum hoc quod invisibilis Dei imago invisibilis est; sicut secundum historiam dicimus imaginem Adæ esse filium ejus Seth. Ita enim scriptum est: «Et genuit Adam Seth, secundum imaginem» suam, et secundum speciem suam.» Quæ imago etiam naturæ ac substantiæ Patris et Filii continet unitatem. Si enim omnia quæ facit Pater, hæc et Filius facit similiter, in eo quod omnia ita facit Filius sicut Pater, imago ‬ patris in Filio deformatur, qui utique natus ex eo est velut quædam voluntas ejus ex mente procedens. Et ideo ego arbitror quod", + "candidate_score": 0.676979, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_4_6", + "bdc_text": "zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. . Alle ständ sind ussetaußerhalb. dem paradys , nach dem faal und in der harttseligheytM ühsal. uffgesetzt ; alein die heilig ee ist vor dem faal in allem wolstand des menschen yngesetzt , nitt durch die engel oder sust heilige diener gottes , sunder durch gott selbs .", + "psc_chunk_id": "Origenes_De-principiis_window_53", + "psc_text": "is qui natus est, cum in nullo similitudinem lineamenta ejus qui genuit in eo qui natus est mentiuntur. Puto ergo posse priori quidem exemplo aptari eum qui ad imaginem et similitudinem Dei factus est, hominem, de quo diligentius favente Deo cum locum ipsum in Genesi exponere cœperimus, videbimus. Secundæ vero comparationi imago Filii Dei, de quo nunc sermo est, comparari potest etiam secundum hoc quod invisibilis Dei imago invisibilis est; sicut secundum historiam dicimus imaginem Adæ esse filium ejus Seth. Ita enim scriptum est: «Et genuit Adam Seth, secundum imaginem» suam, et secundum speciem suam.» Quæ imago etiam naturæ ac substantiæ Patris et Filii continet unitatem. Si enim omnia quæ facit Pater, hæc et Filius facit similiter, in eo quod omnia ita facit Filius sicut Pater, imago ‬ patris in Filio deformatur, qui utique natus ex eo est velut quædam voluntas ejus ex mente procedens. Et ideo ego arbitror quod", + "candidate_score": 0.665109, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_17_19", + "bdc_text": "Hinder dem man und one sin wüssen sol sy träfflicher sachenin gewichtigen Dingen. nützid fürnemmen . Sy ist das blöder gschirrschwächere Gefäß ( vgl . SI VIII 1158f). , von der syten des mans und nitt vomm houpt genommen . Der mann ist das houpt , das wie imm houpt alle vernunfft und fürsorg ist für den gantzen lib , also sol der man mitt vernunfft by dem wyb whonen und sy mitt wyßheyt in früntligheit leyten .", + "psc_chunk_id": "Origenes_De-principiis_window_440", + "psc_text": "in honorem, qui vero vitiorum suorum sordes abstergere neglexerit fit vas in contumeliam, quantum ex his verbis colligere licet, non est ejus rei causa mundi Opifex. Facit enim vasa honoris et vasa ignominiæ, non a principio secundum prænotionem, quia per ipsam nec præ condemnat nec præjustificat, sed vasa honoris facit eos qui se expurgarint, vasa vero ignominiæ, qui vitiorum suorum sordes abstergere neglexerint; ita ut priusquam fingantur vasa in honorem et vasa in contumeliam, antiquiores causæ extiterint cur alius fiat in honorem, alius in contumeliam. Quod si semel admittimus ex præcedentibus quibusdam causis aliud esse vas honoris, aliud vas contumeliæ, quid absurdi fuerit, ad locum de anima recurrentes, dicere ex præcedentibus causis dilectum fuisse Jacob priusquam corpus assumeret, et odio habitum fuisse Esau antequam in utero esset Rebeccæ? XXI. Illud etiam simul ostenditur, quemadmodum unum subjacet figulo lutum ex cujus concretione vasa in honorem et ignominiam fiunt, ita cum una", + "candidate_score": 0.642995, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_3_5", + "bdc_text": "Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ; zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. . Alle ständ sind ussetaußerhalb. dem paradys , nach dem faal und in der harttseligheytM ühsal. uffgesetzt ;", + "psc_chunk_id": "Origenes_De-principiis_window_53", + "psc_text": "is qui natus est, cum in nullo similitudinem lineamenta ejus qui genuit in eo qui natus est mentiuntur. Puto ergo posse priori quidem exemplo aptari eum qui ad imaginem et similitudinem Dei factus est, hominem, de quo diligentius favente Deo cum locum ipsum in Genesi exponere cœperimus, videbimus. Secundæ vero comparationi imago Filii Dei, de quo nunc sermo est, comparari potest etiam secundum hoc quod invisibilis Dei imago invisibilis est; sicut secundum historiam dicimus imaginem Adæ esse filium ejus Seth. Ita enim scriptum est: «Et genuit Adam Seth, secundum imaginem» suam, et secundum speciem suam.» Quæ imago etiam naturæ ac substantiæ Patris et Filii continet unitatem. Si enim omnia quæ facit Pater, hæc et Filius facit similiter, in eo quod omnia ita facit Filius sicut Pater, imago ‬ patris in Filio deformatur, qui utique natus ex eo est velut quædam voluntas ejus ex mente procedens. Et ideo ego arbitror quod", + "candidate_score": 0.637062, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 4, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate", + "max_score": 0.708478, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_4", + "bdc_text": "zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_817", + "psc_text": "fecit eos, et benedixit eos (Gen. I, 27, 28) ? Vel si ita distinguendum est, Et fecit Deus hominem; ut deinde inferatur, ad imaginem Dei fecit illum; et tertia subjunctio sit, masculum et feminam fecit eos. Quidam enim timuerunt dicere, Fecit eum masculum et feminam, ne quasi monstruosum aliquid intelligeretur, sicuti sunt quos hermaphroditos vocant: cum etiam sic non mendaciter possit intelligi utrumque in numero singulari, propter id quod dictum est, Duo in carne una. Cur ergo, ut dicere coeperam, in natura hominis ad imaginem Dei facta, praeter masculum et feminam non commemorat Scriptura? Ad implendam quippe imaginem Trinitatis debuit addere et filium, quamvis adhuc in lumbis patris constitutum, sicut mulier erat in latere. An forte jam facta erat et mulier; et Scriptura brevi complexione constrinxerat, quod postea quemadmodum sit factum, diligentius explicaret; et propterea filius commemorari non potuit, quia nondum erat natus? quasi et hoc non poterat ea brevitate", + "candidate_score": 0.708478, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_4", + "bdc_text": "zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_816", + "psc_text": "eamdemque Trinitatem, qui est unus Deus, et ad cujus imaginem factus est homo. 8. Quae cum ita sint, si eamdem Trinitatis imaginem, non in uno, sed in tribus hominibus acceperimus, patre et matre et filio, non erat ergo ad imaginem Dei factus homo antequam uxor ei fieret, et antequam filium propagarent; quia nondum erat trinitas. An dicit aliquis: Jam trinitas erat, quia etsi nondum forma propria, jam tamen originali natura et mulier erat in latere viri et filius in lumbis patris? Cur ergo, cum Scriptura dixisset, Fecit Deus hominem ad imaginem Dei; contexuit dicens, Fecit Deus eum; masculum et feminam fecit eos, et benedixit eos (Gen. I, 27, 28) ? Vel si ita distinguendum est, Et fecit Deus hominem; ut deinde inferatur, ad imaginem Dei fecit illum; et tertia subjunctio sit, masculum et feminam fecit eos. Quidam enim timuerunt dicere, Fecit eum masculum et feminam, ne quasi monstruosum aliquid intelligeretur,", + "candidate_score": 0.692404, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_4", + "bdc_text": "zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_806", + "psc_text": "una nusquam dispertita mente trinitas inveniatur: et facta jam ista distributione, in eo solo quod ad contemplationem pertinet aeternorum, non solum trinitas, sed etiam imago Dei; in hoc autem quod derivatum est in actione temporalium, etiamsi trinitas possit, non tamen imago Dei possit inveniri. CAPUT V. 5. Opinio fingens imaginem Trinitatis in conjugio masculi et feminae ac eorum prole. Proinde non mihi videntur probabilem afferre sententiam, qui sic arbitrantur trinitatem imaginis Dei in tribus personis, quod attinet ad humanam naturam, posse reperiri, ut in conjugio masculi et feminae atque in eorum prole compleatur: quod quasi vir ipse Patris personam intimet; Filii vero, quod de illo ita processit ut nasceretur; atque ita tertiam personam velut Spiritus dicunt esse mulierem, quae ita de viro processit, ut non ipsa esset filius aut filia (Gen. II, 22), quamvis ea concipiente proles nasceretur. Dixit enim Dominus de Spiritu Sancto, quod a Patre procedat (Joan. XV,", + "candidate_score": 0.688638, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_4", + "bdc_text": "zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_326", + "psc_text": "imaginem Dei (Gen. I, 27). Et sexta aetate generis humani, Filius Dei venit et factus est filius hominis, ut nos reformaret ad imaginem Dei. Ea quippe nunc aetas agitur, sive milleni anni singulis distribuantur aetatibus, sive in divinis Litteris memorabiles atque insignes quasi articulos temporum vestigemus, ut prima aetas inveniatur ab Adam usque ad Noe, inde secunda usque ad Abraham: et deinceps, sicut Matthaeus evangelista distinxit, ab Abraham usque ad David, a David usque ad transmigrationem in Babyloniam, atque inde usque ad virginis partum (Matth. I, 17). Quae tres aetates conjunctae illis duabus, quinque faciunt. Proinde sextam inchoavit nativitas Domini, quae nunc agitur usque ad occultum temporis finem. Hunc senarium numerum quamdam temporis gerere figuram, etiam in illa ratione tripartitae distributionis agnoscimus, qua unum tempus computamus ante Legem; alterum, sub Lege; tertium, sub gratia. In quo tempore sacramentum renovationis accepimus: ut in fine temporis etiam resurrectione carnis omni ex parte", + "candidate_score": 0.686141, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_2_4", + "bdc_text": "No. 2 . Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ; zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_817", + "psc_text": "fecit eos, et benedixit eos (Gen. I, 27, 28) ? Vel si ita distinguendum est, Et fecit Deus hominem; ut deinde inferatur, ad imaginem Dei fecit illum; et tertia subjunctio sit, masculum et feminam fecit eos. Quidam enim timuerunt dicere, Fecit eum masculum et feminam, ne quasi monstruosum aliquid intelligeretur, sicuti sunt quos hermaphroditos vocant: cum etiam sic non mendaciter possit intelligi utrumque in numero singulari, propter id quod dictum est, Duo in carne una. Cur ergo, ut dicere coeperam, in natura hominis ad imaginem Dei facta, praeter masculum et feminam non commemorat Scriptura? Ad implendam quippe imaginem Trinitatis debuit addere et filium, quamvis adhuc in lumbis patris constitutum, sicut mulier erat in latere. An forte jam facta erat et mulier; et Scriptura brevi complexione constrinxerat, quod postea quemadmodum sit factum, diligentius explicaret; et propterea filius commemorari non potuit, quia nondum erat natus? quasi et hoc non poterat ea brevitate", + "candidate_score": 0.671905, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_2_4", + "bdc_text": "No. 2 . Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ; zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_816", + "psc_text": "eamdemque Trinitatem, qui est unus Deus, et ad cujus imaginem factus est homo. 8. Quae cum ita sint, si eamdem Trinitatis imaginem, non in uno, sed in tribus hominibus acceperimus, patre et matre et filio, non erat ergo ad imaginem Dei factus homo antequam uxor ei fieret, et antequam filium propagarent; quia nondum erat trinitas. An dicit aliquis: Jam trinitas erat, quia etsi nondum forma propria, jam tamen originali natura et mulier erat in latere viri et filius in lumbis patris? Cur ergo, cum Scriptura dixisset, Fecit Deus hominem ad imaginem Dei; contexuit dicens, Fecit Deus eum; masculum et feminam fecit eos, et benedixit eos (Gen. I, 27, 28) ? Vel si ita distinguendum est, Et fecit Deus hominem; ut deinde inferatur, ad imaginem Dei fecit illum; et tertia subjunctio sit, masculum et feminam fecit eos. Quidam enim timuerunt dicere, Fecit eum masculum et feminam, ne quasi monstruosum aliquid intelligeretur,", + "candidate_score": 0.661869, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_2_4", + "bdc_text": "No. 2 . Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ; zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_806", + "psc_text": "una nusquam dispertita mente trinitas inveniatur: et facta jam ista distributione, in eo solo quod ad contemplationem pertinet aeternorum, non solum trinitas, sed etiam imago Dei; in hoc autem quod derivatum est in actione temporalium, etiamsi trinitas possit, non tamen imago Dei possit inveniri. CAPUT V. 5. Opinio fingens imaginem Trinitatis in conjugio masculi et feminae ac eorum prole. Proinde non mihi videntur probabilem afferre sententiam, qui sic arbitrantur trinitatem imaginis Dei in tribus personis, quod attinet ad humanam naturam, posse reperiri, ut in conjugio masculi et feminae atque in eorum prole compleatur: quod quasi vir ipse Patris personam intimet; Filii vero, quod de illo ita processit ut nasceretur; atque ita tertiam personam velut Spiritus dicunt esse mulierem, quae ita de viro processit, ut non ipsa esset filius aut filia (Gen. II, 22), quamvis ea concipiente proles nasceretur. Dixit enim Dominus de Spiritu Sancto, quod a Patre procedat (Joan. XV,", + "candidate_score": 0.661706, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_24_26", + "bdc_text": "und gstallt , wie jochauch. die sye , sunder das sol in der ee betrachtet werden , das ye eins desin der Vorlage das . anderen fleisch und gepein ist und das sy beide ein lib sind . Dann hierumb ward das wyb vom schlaffend und nitt wachenden man gebuwen .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_1107", + "psc_text": "et sobrii simus. Nam qui dormiunt, nocte dormiunt; et qui inebriantur, nocte ebrii sunt: nos autem qui diei sumus, sobrii simus (I Thess. V, 6-8) ? Sed haec allegoria non est aenigma. Nam nisi multum tardis iste sensus in promptu est. Aenigma est autem, ut breviter explicem, obscura allegoria, sicuti est, Sanguisugae erant tres filiae (Prov. XXX, 15) ; et quaecumque similia. Sed ubi allegoriam nominavit Apostolus, non in verbis eam reperit, sed in facto, cum e duobus filiis Abrahae, uno de ancilla, altero de libera, quod non dictum, sed etiam factum fuit, duo Testamenta intelligenda monstravit; quod antequam exponeret, obscurum fuit: proinde allegoria talis, quod est generale nomen, posset specialiter aenigma nominari. 16. Sed quia non soli qui eas litteras nesciunt, quibus discuntur tropi, quaerunt quid dixerit Apostolus, nunc in aenigmate nos videre; verum etiam qui sciunt, tamen quod sit illud aenigma ubi nunc videmus, nosse desiderant: ex utroque", + "candidate_score": 0.629942, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_23_25", + "bdc_text": "Hie aber sol nitt anges ähen werden die schöneSchönheit . und gstallt , wie jochauch. die sye , sunder das sol in der ee betrachtet werden , das ye eins desin der Vorlage das . anderen fleisch und gepein ist und das sy beide ein lib sind .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_834", + "psc_text": "Nec ad tam turpem et miserabilem fornicationem simul ab exordio prosiliret: sed, sicut scriptum est, Qui modica spernit, paulatim decidet (Eccli. XIX, 1) . CAPUT XI. 16. Imago pecudis in homine. Quomodo enim coluber non apertis passibus, sed squamarum minutissimis nisibus repit; sic lubricus deficiendi motus negligentes minutatim occupat, et incipiens a perverso appetitu similitudinis Dei, pervenit ad similitudinem pecorum. Inde est quod nudati stola prima, pelliceas tunicas mortalitate meruerunt. (Gen. III, 21). Honor enim hominis verus est imago et similitudo Dei, quae non custoditur nisi ad ipsum a quo imprimitur. Tanto magis itaque inhaeretur Deo, quanto minus diligitur proprium. Cupiditate vero experiendae potestatis suae, quodam nutu suo ad se ipsum tanquam ad medium proruit. Ita cum vult esse sicut ille sub nullo, et ab ipsa sui medietate poenaliter ad ima propellitur, id est, ad ea quibus pecora laetantur: atque ita cum sit honor ejus similitudo Dei, dedecus autem ejus", + "candidate_score": 0.611019, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 5, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1", + "max_score": 0.708293, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_26_28", + "bdc_text": "Dann hierumb ward das wyb vom schlaffend und nitt wachenden man gebuwen . Hierumb söllend sy wol bedencken das wort des herren : „Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_330", + "psc_text": "ecce uirgo in utero habebit et pariet filium, et uocabunt nomen eius Emmanuhel, quod est interpretatum 'nobiscum deus.' exsurgens autem Ioseph a somno fecit sicut praecepit ei angelus domini et accepit coniugem suam: et non cognoscebat eam, donec peperit filium suum primogenitum, et uocauit nomen eius Iesum. cum ergo natus essetlesus 9 *Matth. 1, 19-25; 2, 1 a 16 cf. Act. 4, 12 19 cf. Esai. 7, 14 1 et om. AES rrex nascetnr] add. ex te HAEPSU ϒεϑηϰμϱοπϒψ pgrav 4 est om. Nl 5 posuit B, cf. supra p. 95, 6 7 utrumque p testatur M1, testentur M2Q sicut] sic B, om. T r 8 deinde g praetermisit gr 9 etenim et CP matheus et dicit g 10 eam om. H, ea 01 11 hoc r 16 eius om. T 18 impleretur CPVF pgrain 20 habebit] accipiet xw, concipiet Sd1 uocabitur δraelm 24 eum CP 25 uocabit B in", + "candidate_score": 0.708293, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_30_32", + "bdc_text": "„Die ee ist eerlich by jederman , und die eelichen werck sind nitt sünd . Die huͦrer aber und eebrecher wirt gott plagen“ [ Hebr 13 , 4 ] . H . B. 1539 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_69", + "psc_text": "ad homines ex semine ipsius Israhel, qui nepos fuit Abrahae, a quo gens coepit Hebraeorum; nam et ipsi Israhel dictum est: et in semine tuo benedicentur omnes tribus terrae. hinc ostenditur deus Israhel, deus unus, qui fecit caelum et terram et res humanas iuste ac misericorditer curat, ita ut nec praecludat iustitia misericordiam, nec inpediat misericordia iustitiam, quod non ipse sit uictus in Hebraeo populo suo, quia regnum sacerdotiumque eius Romanis expugnandum delendumque permisit, quando quidem per Christi euangelium, ueri regis et sacerdotis, quod illo regno et sacerdotio futurum praefigurauit, nunc ipse deus Israhel ubique delet idola gentium, quae utique ne delerentur, recipere sacra eius Romani noluerunt, sicut receperunt deorum aliarum gentium, quas uicerunt. ita et regnum sacerdotiumque propheticae gentis abstulit, quia iam qui per ea promittebatur aduenerat, et Romanum imperium, a quo illa gens uicta est, per Christum regem suo nomini subiugauit adque 3 *Esai. 54, 6 6 cf.", + "candidate_score": 0.650683, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_31", + "bdc_text": "Die huͦrer aber und eebrecher wirt gott plagen“ [ Hebr 13 , 4 ] . H .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_129", + "psc_text": "de deo sentiant Hebraeorum. etiam ipsis enim placuit omnes deos cum gentibus colere, cum eos superbos puderet pro peccatorum remissione humilari sub Christo. quid ergo sentiunt de deo Israhel? quem si non colunt, non omnes deos colunt, si autem colunt, non colunt sicut se coli iussit, quia et alios colunt, quos coli ille prohibuit. per eos enim uates ista prohibuit, per quos haec ipsa, quae nunc a Christianis eorum simulacra patiuntur, futura praedixit. siue enim angeli ad illos prophetas missi sint, qui eis deum omnium creatorem unum uerum deum, cui uniuersa subiecta sunt, et per sensibilium rerum congruam speciem figurate ostenderent et quemadmodum se coli praeciperet indicarent, siue aliquorum in eis mentes per spiritum sanctum ita sublimatae sint, ut eo nisuuisu ea uiderent quo et ipsi angeli uident, constat tamen eos illi deo seruisse, qui alios deos coli prohibuit, seruisse autem fide pietatis in regno et sacerdotio reipublicae suae et", + "candidate_score": 0.648482, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_15_17", + "bdc_text": "Beistand ( vgl. SI VII 549-551). , trost , krafft und stercke sol der mann sin . Dann sy dorumb uß des manns gepein gemachet ist . Hinder dem man und one sin wüssen sol sy träfflicher sachenin gewichtigen Dingen. nützid fürnemmen .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_616", + "psc_text": "portauit B1 honeris BlT1 23 acciperis ClP sini B1 in loquendo esse contrarium — et hoc in una sententia tam uicine positis uerbis —, qui cum paulo ante diceret: alter alterius onera portate, postea dixit: unusquisque proprium onus portabit. sed alia sunt onera participandae infirmitatis, alia reddendae rationis deo de actibus nostris; illa cum fratribus sustentanda communicantur, haec propria ab unoquoque portantur. ita et uirga intellegitur spiritaliter, de qua dicebat apostolus: in uirga ueniam ad uos? et corporaliter, qua utimur siue ad equum sinesiue ad aliquid aliud opus fuerit, ut interim omittam et alias huius nominis figuratas significationes. § 73 Utrumque ergo accipiendum est a domino apostolis dictum, et ut nec uirgam ferrent et ut nonnisi uirgam ferrent cum enim secundum Mattheum diceret eis: nolite possidere aurum neque argentum neque pecuniam in zonis uestris, non peram in uia neque duas tunicas neque calciamenta neque uirgam, continuo subiecit: dignus est enim", + "candidate_score": 0.644558, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 6, + "cf_id": "cf010", + "work_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii", + "max_score": 0.707554, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_27_29", + "bdc_text": "Hierumb söllend sy wol bedencken das wort des herren : „Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. . Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt :", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii_window_22", + "psc_text": "isto saeculo, in vitam aeternam conservabit illam (Joan. XII, 25) . CAP. VI.--QUOD, REDEMPTI ET VIVIFICATI CHRISTI SANGUINE, NIHIL CHRISTO PRAEPONERE DEBEAMUS. In Evangelio Dominus loquitur et dicit: Qui diligit patrem aut matrem super me, non est me dignus. Et qui diligit filium aut filiam super me, non est me dignus. Et qui non accipit crucem suam et sequitur me, non est me dignus (Matth. X, 37) . Sic et in Deuteronomio scriptum est: Qui dicunt patri et matri, « Non novi te, « et filios suos non agnoverunt, hi custodierunt praecepta tua, et testamentum tuum servaverunt (Deut. XXXIII, 9). Item apostolus Paulus: Quis nos, inquit, separabit a charitate Christi? pressura an angustia, an persecutio, an fames, an nuditas, an periculum, an gladius? Sicut scriptum est: Quia propter te occidimur tota die, aestimati sumus ut oves victimae, sed in his omnibus superamus propter eum qui dilexit nos (Rom. VIII, 35)", + "candidate_score": 0.707554, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_28_30", + "bdc_text": "„Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. . Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt : „Die ee ist eerlich by jederman , und die eelichen werck sind nitt sünd .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii_window_22", + "psc_text": "isto saeculo, in vitam aeternam conservabit illam (Joan. XII, 25) . CAP. VI.--QUOD, REDEMPTI ET VIVIFICATI CHRISTI SANGUINE, NIHIL CHRISTO PRAEPONERE DEBEAMUS. In Evangelio Dominus loquitur et dicit: Qui diligit patrem aut matrem super me, non est me dignus. Et qui diligit filium aut filiam super me, non est me dignus. Et qui non accipit crucem suam et sequitur me, non est me dignus (Matth. X, 37) . Sic et in Deuteronomio scriptum est: Qui dicunt patri et matri, « Non novi te, « et filios suos non agnoverunt, hi custodierunt praecepta tua, et testamentum tuum servaverunt (Deut. XXXIII, 9). Item apostolus Paulus: Quis nos, inquit, separabit a charitate Christi? pressura an angustia, an persecutio, an fames, an nuditas, an periculum, an gladius? Sicut scriptum est: Quia propter te occidimur tota die, aestimati sumus ut oves victimae, sed in his omnibus superamus propter eum qui dilexit nos (Rom. VIII, 35)", + "candidate_score": 0.703791, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_27_29", + "bdc_text": "Hierumb söllend sy wol bedencken das wort des herren : „Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. . Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt :", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii_window_23", + "psc_text": "Item apostolus Paulus: Quis nos, inquit, separabit a charitate Christi? pressura an angustia, an persecutio, an fames, an nuditas, an periculum, an gladius? Sicut scriptum est: Quia propter te occidimur tota die, aestimati sumus ut oves victimae, sed in his omnibus superamus propter eum qui dilexit nos (Rom. VIII, 35) . Et iterum: Non estis vestri: empti enim estis pretio magno, glorificate et portate Deum in corpore vestro (I Cor. VI, 20) . Et iterum: Pro omnibus mortuus est 266 Christus, ut et qui vivunt, jam non sibi vivant, sed ei qui pro ipsis mortuus est et resurrexit (II Cor. V, 15) . CAPUT VII.--EREPTOS DE FAUCIBUS DIABOLI, ET DE LAQUEIS SAECULI LIBERATOS, NON DEBERE DENUO AD SAECULUM REVERTI, NE PERDANT QUOD EVASERINT. In Exodo, Judaicus populus, ad umbram nostri et imaginem praefiguratus, cum, Deo tutore et vindice, evasisset Pharaonis atque Aegypti, id est diaboli et saeculi, durissimam servitutem; circa", + "candidate_score": 0.698774, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_28_30", + "bdc_text": "„Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. . Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt : „Die ee ist eerlich by jederman , und die eelichen werck sind nitt sünd .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii_window_23", + "psc_text": "Item apostolus Paulus: Quis nos, inquit, separabit a charitate Christi? pressura an angustia, an persecutio, an fames, an nuditas, an periculum, an gladius? Sicut scriptum est: Quia propter te occidimur tota die, aestimati sumus ut oves victimae, sed in his omnibus superamus propter eum qui dilexit nos (Rom. VIII, 35) . Et iterum: Non estis vestri: empti enim estis pretio magno, glorificate et portate Deum in corpore vestro (I Cor. VI, 20) . Et iterum: Pro omnibus mortuus est 266 Christus, ut et qui vivunt, jam non sibi vivant, sed ei qui pro ipsis mortuus est et resurrexit (II Cor. V, 15) . CAPUT VII.--EREPTOS DE FAUCIBUS DIABOLI, ET DE LAQUEIS SAECULI LIBERATOS, NON DEBERE DENUO AD SAECULUM REVERTI, NE PERDANT QUOD EVASERINT. In Exodo, Judaicus populus, ad umbram nostri et imaginem praefiguratus, cum, Deo tutore et vindice, evasisset Pharaonis atque Aegypti, id est diaboli et saeculi, durissimam servitutem; circa", + "candidate_score": 0.697895, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_28", + "bdc_text": "„Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii_window_23", + "psc_text": "Item apostolus Paulus: Quis nos, inquit, separabit a charitate Christi? pressura an angustia, an persecutio, an fames, an nuditas, an periculum, an gladius? Sicut scriptum est: Quia propter te occidimur tota die, aestimati sumus ut oves victimae, sed in his omnibus superamus propter eum qui dilexit nos (Rom. VIII, 35) . Et iterum: Non estis vestri: empti enim estis pretio magno, glorificate et portate Deum in corpore vestro (I Cor. VI, 20) . Et iterum: Pro omnibus mortuus est 266 Christus, ut et qui vivunt, jam non sibi vivant, sed ei qui pro ipsis mortuus est et resurrexit (II Cor. V, 15) . CAPUT VII.--EREPTOS DE FAUCIBUS DIABOLI, ET DE LAQUEIS SAECULI LIBERATOS, NON DEBERE DENUO AD SAECULUM REVERTI, NE PERDANT QUOD EVASERINT. In Exodo, Judaicus populus, ad umbram nostri et imaginem praefiguratus, cum, Deo tutore et vindice, evasisset Pharaonis atque Aegypti, id est diaboli et saeculi, durissimam servitutem; circa", + "candidate_score": 0.686538, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_28", + "bdc_text": "„Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii_window_22", + "psc_text": "isto saeculo, in vitam aeternam conservabit illam (Joan. XII, 25) . CAP. VI.--QUOD, REDEMPTI ET VIVIFICATI CHRISTI SANGUINE, NIHIL CHRISTO PRAEPONERE DEBEAMUS. In Evangelio Dominus loquitur et dicit: Qui diligit patrem aut matrem super me, non est me dignus. Et qui diligit filium aut filiam super me, non est me dignus. Et qui non accipit crucem suam et sequitur me, non est me dignus (Matth. X, 37) . Sic et in Deuteronomio scriptum est: Qui dicunt patri et matri, « Non novi te, « et filios suos non agnoverunt, hi custodierunt praecepta tua, et testamentum tuum servaverunt (Deut. XXXIII, 9). Item apostolus Paulus: Quis nos, inquit, separabit a charitate Christi? pressura an angustia, an persecutio, an fames, an nuditas, an periculum, an gladius? Sicut scriptum est: Quia propter te occidimur tota die, aestimati sumus ut oves victimae, sed in his omnibus superamus propter eum qui dilexit nos (Rom. VIII, 35)", + "candidate_score": 0.685534, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_31", + "bdc_text": "Die huͦrer aber und eebrecher wirt gott plagen“ [ Hebr 13 , 4 ] . H .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii_window_16", + "psc_text": "31-33) . Item cum Hieremias pro populo deprecaretur, Dominus ad eum loquitur dicens: Et tu noli orare pro populo hoc, et noli postulare pro ipsis in prece et oratione, quia non exaudiam in tempore quo invocabunt me, in tempore afflictionis suae (Hier. XI, 14) . Ezechiel quoque hanc eamdem denuntiat indignationem Dei his qui in Deum delinquunt: Et fuit, inquit, verbum Domini ad me dicens: Fili hominis, terra quaecumque peccaverit mihi ut delinquat delictum, extendam manum meam super eam, et obteram stabilimentum panis, et immittam in eam famem, et auferam de ea hominem et pecora. Et si fuerint tres viri hi in medio ejus, Noe, Daniel et Job, non liberabunt filios neque filias, ipsi soli salvi erunt (Ezech. XIV, 12, 14, 16) . Item in libro Regnorum primo: Si delinquendo peccet vir adversus virum, orabunt pro eo Dominum. Si autem in Deum peccet homo, quis orabit pro eo (I Reg.", + "candidate_score": 0.673788, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_31_33", + "bdc_text": "Die huͦrer aber und eebrecher wirt gott plagen“ [ Hebr 13 , 4 ] . H . B. 1539 . [ Adresse darunter :", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii_window_16", + "psc_text": "31-33) . Item cum Hieremias pro populo deprecaretur, Dominus ad eum loquitur dicens: Et tu noli orare pro populo hoc, et noli postulare pro ipsis in prece et oratione, quia non exaudiam in tempore quo invocabunt me, in tempore afflictionis suae (Hier. XI, 14) . Ezechiel quoque hanc eamdem denuntiat indignationem Dei his qui in Deum delinquunt: Et fuit, inquit, verbum Domini ad me dicens: Fili hominis, terra quaecumque peccaverit mihi ut delinquat delictum, extendam manum meam super eam, et obteram stabilimentum panis, et immittam in eam famem, et auferam de ea hominem et pecora. Et si fuerint tres viri hi in medio ejus, Noe, Daniel et Job, non liberabunt filios neque filias, ipsi soli salvi erunt (Ezech. XIV, 12, 14, 16) . Item in libro Regnorum primo: Si delinquendo peccet vir adversus virum, orabunt pro eo Dominum. Si autem in Deum peccet homo, quis orabit pro eo (I Reg.", + "candidate_score": 0.671081, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_30_32", + "bdc_text": "„Die ee ist eerlich by jederman , und die eelichen werck sind nitt sünd . Die huͦrer aber und eebrecher wirt gott plagen“ [ Hebr 13 , 4 ] . H . B. 1539 .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii_window_16", + "psc_text": "31-33) . Item cum Hieremias pro populo deprecaretur, Dominus ad eum loquitur dicens: Et tu noli orare pro populo hoc, et noli postulare pro ipsis in prece et oratione, quia non exaudiam in tempore quo invocabunt me, in tempore afflictionis suae (Hier. XI, 14) . Ezechiel quoque hanc eamdem denuntiat indignationem Dei his qui in Deum delinquunt: Et fuit, inquit, verbum Domini ad me dicens: Fili hominis, terra quaecumque peccaverit mihi ut delinquat delictum, extendam manum meam super eam, et obteram stabilimentum panis, et immittam in eam famem, et auferam de ea hominem et pecora. Et si fuerint tres viri hi in medio ejus, Noe, Daniel et Job, non liberabunt filios neque filias, ipsi soli salvi erunt (Ezech. XIV, 12, 14, 16) . Item in libro Regnorum primo: Si delinquendo peccet vir adversus virum, orabunt pro eo Dominum. Si autem in Deum peccet homo, quis orabit pro eo (I Reg.", + "candidate_score": 0.669842, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_31", + "bdc_text": "Die huͦrer aber und eebrecher wirt gott plagen“ [ Hebr 13 , 4 ] . H .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii_window_14", + "psc_text": "Adoraverunt eos quos fecerunt digiti eorum, et curvatus est homo, et humiliatus est vir, et non taxabo illis (Isa. II, 8) . Et iterum: Illis fudistis libamina, et illis imposuistis sacrificia. Super haec ergo non indignabor, dicit Dominus (Isa. I, VII, 6) ? Item apud Hieremiam: Nolite ambulare post deos alienos ut serviatis eis, et ne adoraveritis eos, et ne incitetis me in operibus manuum vestrarum ad disperdendos vos (Hier. XXV, 6) . Item in Apocalypsi: Si quis adorat bestiam et imaginem ejus, et accipit notam in fronte sua aut in manu, bibet et ipse de vino irae Dei mixto in poculo irae ejus, et punietur igne et sulphure sub oculis sanctorum Angelorum et sub oculis Agni: et fumus de tormentis eorum in saecula saeculoruma scendet; nec habebunt requiem die ac nocte quicumque adorant bestiam et imaginem ejus (Apoc. XV, 9-11) . CAP. IV.--NON FACILE IGNOSCERE DEUM IDOLOLATRIS. Moyses in", + "candidate_score": 0.664617, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_11_13", + "bdc_text": "und unzertrennlich einandren anhangen und lieb haben . Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 . und das wyb uß dem ripp siner sytenVgl. Gen 2 , 21. , nitt als er wachet , sunder do er schlieffVgl. ebd. , gestaltet hat.", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii_window_12", + "psc_text": "sanabo, et non est qui eripiat de manibus meis (Deut. XXXII, 39) . Item in Apocalypsi: Et vidi alium Angelum volantem in medio caelo, habentem Evangelium aeternum, ut annuntiaret super terram et super omnes nationes et tribus et linguas et populos, dicentem voce magna: Metuite potius Deum, et date illi claritatem, quoniam venit hora judicii ejus; et adorate eum qui fecit caelum et terram et mare et omnia quae in eis sunt (Apoc. XIV, 6, 7) . Sic et Dominus in Evangelio commemorationem facit primi et secundi praecepti dicens: Audi Israel. Dominus Deus tuus Deus unus est; et: Diliges Dominum tuum de toto corde tuo et de tota anima tua et de tota virtute tua. Hoc primum, et secundum simile huic: Diliges proximum tuum tamquam te. In his duobus praeceptis tota lex pendet et Prophetae (Matth. XXII, 39, 40) . Et iterum: Haec est autem vita aeterna, ut cognoscant te", + "candidate_score": 0.664035, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_10_12", + "bdc_text": "Zwey und nitt mee in der ee söllend ein lib sinVgl. Gen 2 , 24 . und unzertrennlich einandren anhangen und lieb haben . Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii_window_12", + "psc_text": "sanabo, et non est qui eripiat de manibus meis (Deut. XXXII, 39) . Item in Apocalypsi: Et vidi alium Angelum volantem in medio caelo, habentem Evangelium aeternum, ut annuntiaret super terram et super omnes nationes et tribus et linguas et populos, dicentem voce magna: Metuite potius Deum, et date illi claritatem, quoniam venit hora judicii ejus; et adorate eum qui fecit caelum et terram et mare et omnia quae in eis sunt (Apoc. XIV, 6, 7) . Sic et Dominus in Evangelio commemorationem facit primi et secundi praecepti dicens: Audi Israel. Dominus Deus tuus Deus unus est; et: Diliges Dominum tuum de toto corde tuo et de tota anima tua et de tota virtute tua. Hoc primum, et secundum simile huic: Diliges proximum tuum tamquam te. In his duobus praeceptis tota lex pendet et Prophetae (Matth. XXII, 39, 40) . Et iterum: Haec est autem vita aeterna, ut cognoscant te", + "candidate_score": 0.660356, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_6_8", + "bdc_text": "alein die heilig ee ist vor dem faal in allem wolstand des menschen yngesetzt , nitt durch die engel oder sust heilige diener gottes , sunder durch gott selbs . Der herr sprach : „Es ist nitt guͦt , das der mensch alein sye , ich muͦß imm ein ghilffen machen , der by imm sye“ [ Gen 2 , 18 ] .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii_window_12", + "psc_text": "sanabo, et non est qui eripiat de manibus meis (Deut. XXXII, 39) . Item in Apocalypsi: Et vidi alium Angelum volantem in medio caelo, habentem Evangelium aeternum, ut annuntiaret super terram et super omnes nationes et tribus et linguas et populos, dicentem voce magna: Metuite potius Deum, et date illi claritatem, quoniam venit hora judicii ejus; et adorate eum qui fecit caelum et terram et mare et omnia quae in eis sunt (Apoc. XIV, 6, 7) . Sic et Dominus in Evangelio commemorationem facit primi et secundi praecepti dicens: Audi Israel. Dominus Deus tuus Deus unus est; et: Diliges Dominum tuum de toto corde tuo et de tota anima tua et de tota virtute tua. Hoc primum, et secundum simile huic: Diliges proximum tuum tamquam te. In his duobus praeceptis tota lex pendet et Prophetae (Matth. XXII, 39, 40) . Et iterum: Haec est autem vita aeterna, ut cognoscant te", + "candidate_score": 0.657271, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_6_8", + "bdc_text": "alein die heilig ee ist vor dem faal in allem wolstand des menschen yngesetzt , nitt durch die engel oder sust heilige diener gottes , sunder durch gott selbs . Der herr sprach : „Es ist nitt guͦt , das der mensch alein sye , ich muͦß imm ein ghilffen machen , der by imm sye“ [ Gen 2 , 18 ] .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii_window_11", + "psc_text": "nimiam aquam, aut solem aut lunam deos putaverunt. Quorum si propter speciem hoc aestimaverunt, sciant quanto iis 264 Dominus sit speciosior. Aut si virtutes et opera eorum mirati sunt, intelligant ab ipsis quoniam qui haec constituit fortia fortior est illis (Sap. XIII, 1-4) . CAP. II.--QUOD DEUS SOLUS COLENDUS SIT. Sicut scriptum est: Dominum Deum tuum adorabis, et illi soli servies (Deut. VI, 13) . Item in Exodo: Non erunt tibi dii alii absque me (Ex. VI, 13) . Item illic: Videte, videte quia ego sum, et non est Deus praeter me. Ego interimam et vivere faciam, percutiam et ego sanabo, et non est qui eripiat de manibus meis (Deut. XXXII, 39) . Item in Apocalypsi: Et vidi alium Angelum volantem in medio caelo, habentem Evangelium aeternum, ut annuntiaret super terram et super omnes nationes et tribus et linguas et populos, dicentem voce magna: Metuite potius Deum, et date illi", + "candidate_score": 0.653479, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_31", + "bdc_text": "Die huͦrer aber und eebrecher wirt gott plagen“ [ Hebr 13 , 4 ] . H .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii_window_15", + "psc_text": "in poculo irae ejus, et punietur igne et sulphure sub oculis sanctorum Angelorum et sub oculis Agni: et fumus de tormentis eorum in saecula saeculoruma scendet; nec habebunt requiem die ac nocte quicumque adorant bestiam et imaginem ejus (Apoc. XV, 9-11) . CAP. IV.--NON FACILE IGNOSCERE DEUM IDOLOLATRIS. Moyses in Exodo pro populo rogat, nec impetrat. Precor, ait, Domine, deliquit populus hic delictum grande. Fecerunt sibi deos aureos. Et nunc si dimittis illis delictum, dimitte. Sin autem, dele me de libro quem scripsisti. Et dixit Dominus ad Moysen: Si quis deliquit ante me, deleam eum de libro meo (Exod. XXXII, 31-33) . Item cum Hieremias pro populo deprecaretur, Dominus ad eum loquitur dicens: Et tu noli orare pro populo hoc, et noli postulare pro ipsis in prece et oratione, quia non exaudiam in tempore quo invocabunt me, in tempore afflictionis suae (Hier. XI, 14) . Ezechiel quoque hanc eamdem denuntiat", + "candidate_score": 0.644581, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_31_33", + "bdc_text": "Die huͦrer aber und eebrecher wirt gott plagen“ [ Hebr 13 , 4 ] . H . B. 1539 . [ Adresse darunter :", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistola-de-exhortatione-martyrii_window_14", + "psc_text": "Adoraverunt eos quos fecerunt digiti eorum, et curvatus est homo, et humiliatus est vir, et non taxabo illis (Isa. II, 8) . Et iterum: Illis fudistis libamina, et illis imposuistis sacrificia. Super haec ergo non indignabor, dicit Dominus (Isa. I, VII, 6) ? Item apud Hieremiam: Nolite ambulare post deos alienos ut serviatis eis, et ne adoraveritis eos, et ne incitetis me in operibus manuum vestrarum ad disperdendos vos (Hier. XXV, 6) . Item in Apocalypsi: Si quis adorat bestiam et imaginem ejus, et accipit notam in fronte sua aut in manu, bibet et ipse de vino irae Dei mixto in poculo irae ejus, et punietur igne et sulphure sub oculis sanctorum Angelorum et sub oculis Agni: et fumus de tormentis eorum in saecula saeculoruma scendet; nec habebunt requiem die ac nocte quicumque adorant bestiam et imaginem ejus (Apoc. XV, 9-11) . CAP. IV.--NON FACILE IGNOSCERE DEUM IDOLOLATRIS. Moyses in", + "candidate_score": 0.643404, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 7, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei", + "max_score": 0.702522, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_4", + "bdc_text": "zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1725", + "psc_text": "Hic liber nativitatis hominum, qua die fecit Deus Adam, ad imaginem Dei fecit illum. Masculum et feminam fecit illos, et benedixit illos, et cognominavit nomen eorum Adam, qua die fecit illos (Gen. V, 1, 2) . Quod mihi videtur ad hoc interpositum, ut hinc rursus inciperet ab ipso Adam dinumeratio temporum, quam noluit facere qui haec scripsit in civitate terrena: tanquam eam Deus sic commemoraret, ut non computaret. Sed quare hinc reditur ad istam recapitulationem, posteaquam commemoratus est filius Seth, homo qui speravit invocare nomen Domini Dei; nisi quia sic oportebat istas duas proponere civitates, unam per homicidam usque ad homicidam; nam et Lamech duabus uxoribus suis se perpetrasse homicidium confitetur (Gen. IV, 23): alteram per eum qui speravit invocare nomen Domini Dei? Hoc est quippe in hoc mundo peregrinantis civitatis Dei totum atque summum in hac mortalitate negotium, quod per unum hominem, quem sane occisi resurrectio genuit, commendandum fuit.", + "candidate_score": 0.702522, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_2_4", + "bdc_text": "No. 2 . Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ; zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1725", + "psc_text": "Hic liber nativitatis hominum, qua die fecit Deus Adam, ad imaginem Dei fecit illum. Masculum et feminam fecit illos, et benedixit illos, et cognominavit nomen eorum Adam, qua die fecit illos (Gen. V, 1, 2) . Quod mihi videtur ad hoc interpositum, ut hinc rursus inciperet ab ipso Adam dinumeratio temporum, quam noluit facere qui haec scripsit in civitate terrena: tanquam eam Deus sic commemoraret, ut non computaret. Sed quare hinc reditur ad istam recapitulationem, posteaquam commemoratus est filius Seth, homo qui speravit invocare nomen Domini Dei; nisi quia sic oportebat istas duas proponere civitates, unam per homicidam usque ad homicidam; nam et Lamech duabus uxoribus suis se perpetrasse homicidium confitetur (Gen. IV, 23): alteram per eum qui speravit invocare nomen Domini Dei? Hoc est quippe in hoc mundo peregrinantis civitatis Dei totum atque summum in hac mortalitate negotium, quod per unum hominem, quem sane occisi resurrectio genuit, commendandum fuit.", + "candidate_score": 0.684181, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_12", + "bdc_text": "Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 .", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1455", + "psc_text": "sit Spiritus Dei, sine quo animae rationales mortuae deputandae sunt, quamvis earum praesentia vivere corpora videantur. Sed non ita factum, quando est conditus homo, satis ipsa libri verba testantur, quae ita se habent: Et formavit Deus hominem pulverem de terra. Quod quidam planius interpretandum putantes dixerunt, Et finxit Deus hominem de limo terrae. Quoniam superius dictum fuerat, Fons autem ascendebat de terra, et irrigabat omnem faciem terrae (Gen. II, 7, 6) : ut ex hoc limus intelligendus videretur, humore scilicet terraque concretus. Ubi enim hoc dictum est, continuo sequitur, Et formavit Deus hominem pulverem de terra: sicut graeci codices habent, unde in latinam linguam Scriptura ista conversa est. Sive autem formavit, sive finxit, quis dicere voluerit, quod graece dicitur ἔπλασεν, ad rem nihil interest: magis tamen proprie dicitur, finxit. Sed ambiguitas visa est devitanda eis, qui formavit dicere maluerunt, eo quod in latina lingua illud magis obtinuit consuetudo, ut hi", + "candidate_score": 0.680872, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_2_4", + "bdc_text": "No. 2 . Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ; zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1702", + "psc_text": "feminam fecit illos, et benedixit illos, et cognominavit nomen eorum Adam (Id. V, 2) . Unde non ambigitur, sic appellatam fuisse feminam Evam proprio nomine, ut tamen Adam, quod intepretatur Homo, nomen esset amborum. Enos autem sic interpretatur Homo, ut hoc non posse feminam nuncupari periti linguae illius asseverent, tanquam filius resurrectionis, ubi non nubent, neque uxores ducent (Luc. XX, 35). Non enim erit ibi generatio, cum illuc perduxerit regeneratio. Quare et hoc non incassum notandum arbitror, quod in eis generationibus quae propagantur ex illo qui est appellatus Seth, cum genuisse filios filiasque dicantur, nulla ibi genita nominatim femina expressa est: in his autem quae propagantur ex Cain, in ipso fine quousque protenduntur, novissima femina genita nominatur. Sic enim legitur: Mathusael genuit Lamech: et sumpsit sibi Lamech duas uxores, nomen uni Ada, et nomen secundae Sella; et peperit Ada Jobel: hic erat pater habitantium in tabernaculis pecuariorum. Et nomen fratris", + "candidate_score": 0.669746, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_11_13", + "bdc_text": "und unzertrennlich einandren anhangen und lieb haben . Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 . und das wyb uß dem ripp siner sytenVgl. Gen 2 , 21. , nitt als er wachet , sunder do er schlieffVgl. ebd. , gestaltet hat.", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1152", + "psc_text": "magna pars est, et eo beatior, quod nunquam peregrinata, quae hinc divina testimonia suppetant, quantum satis videbitur, Deo largiente, explicare curabo. Ubi de mundi constitutione sacrae Litterae loquuntur, non evidenter dicitur utrum vel quo ordine creati sint Angeli: sed si praetermissi non sunt, vel coeli nomine, ubi dictum est, In principio fecit Deus coelum et terram (Gen. I, 1) ; vel potius lucis hujus, de qua loquor, significati sunt. Non autem praetermissos esse hinc existimo, quod scriptum est requievisse Deum in septimo die ab omnibus operibus suis quae fecit; cum liber ipse ita sit exorsus, In principio fecit Deus coelum et terram: ut ante coelum et terram nihil aliud fecisse videatur. Cum ergo a coelo et terra coeperit, atque ipsa terra quam primitus fecit, sicut Scriptura consequentur eloquitur, invisibilis et incomposita, nondumque luce facta, utique tenebrae fuerint super abyssum, id est super quamdam terrae et aquae indistinctam confusionem (ubi enim", + "candidate_score": 0.663053, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_12_14", + "bdc_text": "Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 . und das wyb uß dem ripp siner sytenVgl. Gen 2 , 21. , nitt als er wachet , sunder do er schlieffVgl. ebd. , gestaltet hat. Des wybs uffsähenetwa im Sinne von :", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1152", + "psc_text": "magna pars est, et eo beatior, quod nunquam peregrinata, quae hinc divina testimonia suppetant, quantum satis videbitur, Deo largiente, explicare curabo. Ubi de mundi constitutione sacrae Litterae loquuntur, non evidenter dicitur utrum vel quo ordine creati sint Angeli: sed si praetermissi non sunt, vel coeli nomine, ubi dictum est, In principio fecit Deus coelum et terram (Gen. I, 1) ; vel potius lucis hujus, de qua loquor, significati sunt. Non autem praetermissos esse hinc existimo, quod scriptum est requievisse Deum in septimo die ab omnibus operibus suis quae fecit; cum liber ipse ita sit exorsus, In principio fecit Deus coelum et terram: ut ante coelum et terram nihil aliud fecisse videatur. Cum ergo a coelo et terra coeperit, atque ipsa terra quam primitus fecit, sicut Scriptura consequentur eloquitur, invisibilis et incomposita, nondumque luce facta, utique tenebrae fuerint super abyssum, id est super quamdam terrae et aquae indistinctam confusionem (ubi enim", + "candidate_score": 0.660231, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_9", + "bdc_text": "Dorumb die ee dem menschen von gott zuͦ trost und hilff und nitt , sin fröüd und ruͦw ze betruͤben , geordnet ist .", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_443", + "psc_text": "Quis autem infirmus et indoctus evaderet simul fallaces et principes civitatis et daemones? CAPUT XXXIII.-- Quod judicio et potestate Dei veri omnium regum atque regnorum ordinata sint tempora. Deus igitur ille felicitatis auctor et dator, quia solus est verus Deus, ipse dat regna terrena et bonis et malis. Neque hoc temere et quasi fortuitu, quia Deus est, non fortuna; sed pro rerum ordine ac temporum occulto nobis, notissimo sibi: cui tamen ordini temporum non subditus servit, sed cum ipse tanquam dominus regit, moderatorque disponit. Felicitatem vero non dat nisi bonis. Hanc enim possunt et non habere et habere servientes, possunt et non habere et habere regnantes. Quae tamen plena in ea vita erit, ubi nemo jam serviet. Et ideo regna terrena et bonis ab illo dantur, et malis; ne ejus cultores adhuc in provectu animi parvuli haec ab eo munera quasi magnum aliquid concupiscant. Et hoc est sacramentum veteris Testamenti,", + "candidate_score": 0.641422, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_9", + "bdc_text": "Dorumb die ee dem menschen von gott zuͦ trost und hilff und nitt , sin fröüd und ruͦw ze betruͤben , geordnet ist .", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1031", + "psc_text": "ad eamdem legem dandam Creatori servire creaturam. CAPUT XIV.-- De uno Deo colendo, non solum propter aeterna, sed etiam propter temporalia beneficia, quia universa in ipsius providentiae potestate consistunt. Sicut autem unius hominis, ita humani generis, quod ad Dei populum pertinet, recta eruditio per quosdam articulos temporum tanquam aetatum profecit accessibus, ut a temporalibus ad aeterna capienda et a visibilibus ad invisibilia surgeretur; ita sane ut etiam illo tempore quo visibilia promittebantur divinitus praemia, unus tamen colendus commendaretur Deus, ne mens humana vel pro ipsis terrenis vitae transitoriae beneficiis cuiquam nisi vero animae Creatori ac Domino subderetur. Omnia quippe quae praestare hominibus vel Angeli vel homines possunt, in unius esse Omnipotentis potestate quisquis diffitetur, insanit. De providentia certe Plotinus Platonicus disputat, eamque a summo Deo, cujus est intelligibilis atque ineffabilis pulchritudo, usque ad haec terrena et ima pertingere, flosculorum atque foliorum pulchritudine comprobat: quae omnia quasi adjecta et velocissime pereuntia", + "candidate_score": 0.633048, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_23", + "bdc_text": "Hie aber sol nitt anges ähen werden die schöneSchönheit .", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1605", + "psc_text": "ideo ab his divinae gratiae beneficiis sibi placendo recedere non habebat in potestate. Nam sicut in hac carne vivere sine adjumentis alimentorum in potestate non est, non autem in ea vivere in potestate est; quod faciunt qui se ipsos necant: ita bene vivere sine adjutorio Dei, etiam in paradiso, non erat in potestate; erat autem in potestate male vivere, sed beatitudine non permansura, et poena justissima secutura. Cum igitur hujus futuri casus humani Deus non esset ignarus, cur eum non sineret invidi angeli malignitate tentari? nullo modo quidem quod vinceretur incertus; sed nihilominus praescius quod ab ejus semine adjuto sua gratia idem ipse diabolus fuerat sanctorum gloria majore vincendus. Ita factum est ut nec Deum aliquid futurorum lateret, nec praesciendo quemquam peccare compelleret; et quid interesset inter propriam cujusque praesumptionem et suam tuitionem, angelicae et humanae rationali creaturae, consequenti experientia demonstraret. Quis enim audeat credere, aut dicere, ut neque angelus,", + "candidate_score": 0.598733, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_23", + "bdc_text": "Hie aber sol nitt anges ähen werden die schöneSchönheit .", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1185", + "psc_text": "voluntatibus malis. Itaque fecit ut diabolus institutione illius bonus, voluntate sua malus, in inferioribus ordinatus illuderetur ab Angelis ejus, id est, ut prosint tentationes ejus sanctis, quibus eas obesse desiderat. Et quoniam Deus cum eum conderet, futurae malignitatis ejus non erat utique ignarus, et praevidebat quae bona de malis ejus esset ipse facturus: propterea Psalmus ait, Draco hic, quem finxisti ad illudendum ei (Psal. CIII, 26) , ut in eo ipso quod eum finxit, licet per suam bonitatem bonum, jam per suam praescientiam praeparasse intelligatur quomodo illo uteretur et malo. CAPUT XVIII.-- De pulchritudine universitatis, quae per ordinationem Dei etiam ex contrariorum fit oppositione luculentior. Neque enim Deus ullum, non dico Angelorum, sed vel hominum crearet, quem malum futurum esse praescisset, nisi pariter nosset quibus eos bonorum usibus commodaret, atque ita ordinem saeculorum tanquam pulcherrimum carmen ex quibusdam quasi antithetis honestaret. Antitheta enim quae appellantur, in ornamentis elocutionis sunt decentissima,", + "candidate_score": 0.598406, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_23", + "bdc_text": "Hie aber sol nitt anges ähen werden die schöneSchönheit .", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_2964", + "psc_text": "Dei (Matth. XXII, 29) . Et cum locus esset, ut diceret, De qua enim me interrogatis, vir erit etiam ipsa, non mulier; non hoc dixit: sed dixit, In resurrectione enim neque nubent, neque uxores ducent, sed sunt sicut Angeli Dei in coelo (Ibid. 30) . Aequales utique Angelis immortalitate ac felicitate, non carne: sicut nec resurrectione, qua non indiguerunt Angeli; quoniam nec mori potuerunt. Nuptias ergo Dominus futuras negavit esse in resurrectione, non feminas: et ibi negavit, ubi talis quaestio vertebatur, ut eam negato sexu muliebri celeriore facilitate dissolveret, si eum ibi praenosceret non futurum: imo etiam futurum esse firmavit dicendo, Non nubent, quod ad feminas pertinet; neque uxores ducent, quod ad viros, Erunt ergo, quae vel nubere hic solent, vel ducere uxores: sed ibi hoc non facient. CAPUT XVIII.-- De viro perfecto, id est Christo, et corpore ejus, id est Ecclesia, quae est ipsius plenitudo. Proinde quod ait Apostolus,", + "candidate_score": 0.597435, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_23", + "bdc_text": "Hie aber sol nitt anges ähen werden die schöneSchönheit .", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1259", + "psc_text": "angelicae dicitur, quod non adhaeret Deo, hinc apertissime declaratur, ejus naturae, ut Deo adhaereat, convenire. Quam porro magna sit laus adhaerere Deo, ut ei vivat, inde sapiat, illo gaudeat, tantoque bono sine morte, sine errore, sine molestia perfruatur, quis cogitare digne possit, aut eloqui? Quapropter etiam vitio malorum angelorum, quo non adhaerent Deo, quoniam omne vitium naturae nocet, satis manifestatur Deum tam bonam eorum creasse naturam, cui noxium sit non esse cum Deo. CAPUT II.-- Nullam essentiam Deo esse contrariam, quia ab eo qui summe est et semper est, hoc totum videtur diversum esse quod non est. Haec dicta sint, ne quisquam, cum de angelis apostaticis loquimur, existimet eos aliam velut ex alio principio habere potuisse naturam, nec eorum naturae auctorem Deum. Cujus erroris impietate tanto quisque carebit expeditius et facilius, quanto perspicacius intelligere potuerit, quod per angelum dixit Deus, quando Moysen mittebat ad filios Israel: Ego sum, qui sum", + "candidate_score": 0.596816, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_23", + "bdc_text": "Hie aber sol nitt anges ähen werden die schöneSchönheit .", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_940", + "psc_text": "sed carnis infirmitate suscepta: non autem permansit in ipsa carne mortalis, quam resuscitavit a mortuis: quoniam ipse fructus est mediationis ejus, ut nec ipsi, propter quos liberandos mediator effectus est, in perpetua vel carnis morte remanerent. Proinde mediatorem inter nos et Deum, et mortalitatem habere oportuit transeuntem, et beatitudinem permanentem: ut per id quod transit, congrueret morituris; et ad id quod permanet, transferret ex mortuis. Boni igitur Angeli inter miseros mortales et beatos immortales medii esse non possunt; quia ipsi quoque et beati et immortales sunt: possunt autem medii esse angeli mali quia immortales sunt cum illis, miseri cum istis. His contrarius est Mediator bonus, qui adversus eorum immortalitatem et miseriam, et mortalis esse ad tempus voluit, et beatus in aeternitate persistere potuit: ac sic eos et immortales superbos, et miseros noxios, ne immortalitatis jactantia seducerent ad miseriam, et suae mortis humilitate et suae beatitudinis benignitate destruxit in eis, quorum", + "candidate_score": 0.595326, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_23", + "bdc_text": "Hie aber sol nitt anges ähen werden die schöneSchönheit .", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1166", + "psc_text": "Ex quo occurrit animo quiddam mirum, sed tamen verum, quod iste mundus nobis notus esse non posset, nisi esset; Deo autem nisi notus esset, esse non posset. CAPUT XI.-- An ejus beatitudinis, quam sancti Angeli ab initio sui semper habuerunt, etiam illos spiritus qui in veritate non steterunt, participes fuisse credendum sit. Quae cum ita sint, nullo quidem modo secundum aliquod temporis spatium prius erant illi spiritus tenebrae, quos Angelos dicimus; sed simul ut facti sunt, lux facti sunt: non tamen ita tantum creati, ut quoquo modo essent, et quoquo modo viverent; sed etiam illuminati, ut sapienter beateque viverent. Ab hac illuminatione aversi quidam angeli, non obtinuerunt excellentiam sapientis beataeque vitae, quae procul dubio nonnisi aeterna est aeternitatisque suae certa atque secura: sed et rationalem vitam licet insipientem sic habent, ut eam non possint amittere, nec si velint. Quatenus autem antequam peccassent, illius sapientiae fuerint participes, definire quis potest? In", + "candidate_score": 0.594299, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 8, + "cf_id": "cf020", + "work_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Ephesios", + "max_score": 0.701893, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_27_29", + "bdc_text": "Hierumb söllend sy wol bedencken das wort des herren : „Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. . Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt :", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Ephesios_window_364", + "psc_text": "ita in Genesi scriptum est: Propter hoc relinquet homo patrem suum et matrem suam, et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una (Gen. II, 24) . Nunc autem Apostolus pro eo quod ibi habetur, ἕνεκεν τούτου, id est, propter hoc, posuit ἀντὶ τούτου, quod Latine aliis verbis dici non potest: deinde pro patre suo et matre sua, pronomina abstulit, et patrem tantum posuit et matrem: et quod in medio dicitur, et adhaerebit uxori suae, hic penitus praetermisit, et tantum quod sequebatur hoc dictum, superioribus copulavit, et posuit, et erunt duo in carne una. Hoc autem totum nunc idcirco observavimus, ut etiam in caeteris locis, sicubi testimonia quasi de prophetis, et de veteri Testamento ab apostolis usurpata sunt, et in nostris codicibus non habentur, nequaquam statim ad apocryphorum ineptias, et 660 deliramenta curramus, sed sciamus scripta quidem ea esse in veteri Testamento, sed non ita ab apostolis edita, et", + "candidate_score": 0.701893, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_28_30", + "bdc_text": "„Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. . Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt : „Die ee ist eerlich by jederman , und die eelichen werck sind nitt sünd .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Ephesios_window_364", + "psc_text": "ita in Genesi scriptum est: Propter hoc relinquet homo patrem suum et matrem suam, et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una (Gen. II, 24) . Nunc autem Apostolus pro eo quod ibi habetur, ἕνεκεν τούτου, id est, propter hoc, posuit ἀντὶ τούτου, quod Latine aliis verbis dici non potest: deinde pro patre suo et matre sua, pronomina abstulit, et patrem tantum posuit et matrem: et quod in medio dicitur, et adhaerebit uxori suae, hic penitus praetermisit, et tantum quod sequebatur hoc dictum, superioribus copulavit, et posuit, et erunt duo in carne una. Hoc autem totum nunc idcirco observavimus, ut etiam in caeteris locis, sicubi testimonia quasi de prophetis, et de veteri Testamento ab apostolis usurpata sunt, et in nostris codicibus non habentur, nequaquam statim ad apocryphorum ineptias, et 660 deliramenta curramus, sed sciamus scripta quidem ea esse in veteri Testamento, sed non ita ab apostolis edita, et", + "candidate_score": 0.686315, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_27_29", + "bdc_text": "Hierumb söllend sy wol bedencken das wort des herren : „Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. . Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt :", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Ephesios_window_367", + "psc_text": "21) . Interrogemus Marcionem qua consequentia locum istum qui de veteri usurpatus est Instrumento, in Christum et in Ecclesiam interpretari queat, cum juxta illum Scriptura vetus omnino non pertineat ad Christum. (Vers. 32.) Sacramentum hoc magnum est, ego autem dico, in Christo et in Ecclesia. Non, ut plerique existimant, omnis historia quae de Adam et de Eva in Genesi scripta est, ad Christum et ad Ecclesiam facile referri potest, sed tantummodo quod in praesenti loco ponitur, id est: Propter hoc relinquet homo patrem suum et matrem suam, et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una. Primus enim homo, et primus vates Adam, hoc de Christo et Ecclesia prophetavit: quod reliquerit Dominus noster atque Salvator Patrem suum Deum, et matrem suam coelestem Jerusalem, et venerit ad terras propter suum corpus Ecclesiam, et de suo eam latere fabricatus sit, et propter illam Verbum caro factum sit. Et quia non omnia", + "candidate_score": 0.685143, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_28", + "bdc_text": "„Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Ephesios_window_364", + "psc_text": "ita in Genesi scriptum est: Propter hoc relinquet homo patrem suum et matrem suam, et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una (Gen. II, 24) . Nunc autem Apostolus pro eo quod ibi habetur, ἕνεκεν τούτου, id est, propter hoc, posuit ἀντὶ τούτου, quod Latine aliis verbis dici non potest: deinde pro patre suo et matre sua, pronomina abstulit, et patrem tantum posuit et matrem: et quod in medio dicitur, et adhaerebit uxori suae, hic penitus praetermisit, et tantum quod sequebatur hoc dictum, superioribus copulavit, et posuit, et erunt duo in carne una. Hoc autem totum nunc idcirco observavimus, ut etiam in caeteris locis, sicubi testimonia quasi de prophetis, et de veteri Testamento ab apostolis usurpata sunt, et in nostris codicibus non habentur, nequaquam statim ad apocryphorum ineptias, et 660 deliramenta curramus, sed sciamus scripta quidem ea esse in veteri Testamento, sed non ita ab apostolis edita, et", + "candidate_score": 0.679303, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_10_12", + "bdc_text": "Zwey und nitt mee in der ee söllend ein lib sinVgl. Gen 2 , 24 . und unzertrennlich einandren anhangen und lieb haben . Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Ephesios_window_364", + "psc_text": "ita in Genesi scriptum est: Propter hoc relinquet homo patrem suum et matrem suam, et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una (Gen. II, 24) . Nunc autem Apostolus pro eo quod ibi habetur, ἕνεκεν τούτου, id est, propter hoc, posuit ἀντὶ τούτου, quod Latine aliis verbis dici non potest: deinde pro patre suo et matre sua, pronomina abstulit, et patrem tantum posuit et matrem: et quod in medio dicitur, et adhaerebit uxori suae, hic penitus praetermisit, et tantum quod sequebatur hoc dictum, superioribus copulavit, et posuit, et erunt duo in carne una. Hoc autem totum nunc idcirco observavimus, ut etiam in caeteris locis, sicubi testimonia quasi de prophetis, et de veteri Testamento ab apostolis usurpata sunt, et in nostris codicibus non habentur, nequaquam statim ad apocryphorum ineptias, et 660 deliramenta curramus, sed sciamus scripta quidem ea esse in veteri Testamento, sed non ita ab apostolis edita, et", + "candidate_score": 0.678482, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_28", + "bdc_text": "„Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Ephesios_window_367", + "psc_text": "21) . Interrogemus Marcionem qua consequentia locum istum qui de veteri usurpatus est Instrumento, in Christum et in Ecclesiam interpretari queat, cum juxta illum Scriptura vetus omnino non pertineat ad Christum. (Vers. 32.) Sacramentum hoc magnum est, ego autem dico, in Christo et in Ecclesia. Non, ut plerique existimant, omnis historia quae de Adam et de Eva in Genesi scripta est, ad Christum et ad Ecclesiam facile referri potest, sed tantummodo quod in praesenti loco ponitur, id est: Propter hoc relinquet homo patrem suum et matrem suam, et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una. Primus enim homo, et primus vates Adam, hoc de Christo et Ecclesia prophetavit: quod reliquerit Dominus noster atque Salvator Patrem suum Deum, et matrem suam coelestem Jerusalem, et venerit ad terras propter suum corpus Ecclesiam, et de suo eam latere fabricatus sit, et propter illam Verbum caro factum sit. Et quia non omnia", + "candidate_score": 0.677287, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_29", + "bdc_text": "Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt :", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Ephesios_window_160", + "psc_text": "Sanctis infimum dicere, mendacii est reatus, aliud in pectore clausum habere, aliud in lingua promere. Reperiendum ergo est argumentum, quo et Paulus vere omnibus sanctis [ Al. omnium sanctorum] infimus fuerit, et tamen de apostolica non ceciderit dignitate. Loquitur Dominus in Evangelio ad discipulos: Qui vult in vobis major esse, fiat omnium minor, et qui vult esse primus, sit omnium novissimus (Matth. XX, 26, 27) . Quod Paulus opere complebat, dicens: Puto enim quia Deus nos apostolos novissimos ostendit, quasi morti destinatos (I Cor. IV, 9) . Omnibus igitur qui se propter Christum infirmos esse cupiebant, apostolus Paulus infirmior erat, et idcirco major. 593 Omnibus enim, inquit, illis plus laboravi, non autem ego, sed gratia Dei, quae mecum est. Propter quam humilitatem dum omnium sanctorum est infimus, data est ei gratia haec in gentibus, ut evangelizaret ininvestigabiles divitias Christi, et doceret dispensationem mysterii absconditi a saeculis in Deo, qui universa", + "candidate_score": 0.664612, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_2_4", + "bdc_text": "No. 2 . Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ; zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Ephesios_window_358", + "psc_text": "sorde purgandae sunt, ut ruga veteris hominis juventa tendatur, et renovetur in novum hominem de die in diem. (Vers. 28.) Ita et viri debent diligere uxores suas sicut sua corpora. Et in Genesi ex persona loquentis Adam scriptum est: Hoc nunc os ex ossibus meis, et caro ex carne mea (Gen. II, 23) . Et idipsum in Evangelio, Domino postea dicente, firmatur: Qui creavit ab initio, masculum et feminam fecit eos, et dixit: Propter hoc relinquet homo patrem et matrem, et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una (Marc. XIX, 4, 5) . Cum igitur vir et uxor una caro sint: 658 ita uxoribus ut nostris corporibus providendum. Nemo autem corpus suum turpiter amat, aut semetipsum propter coitum diligit; sed quasi vasculum animae suae fovet corpus et nutrit, ne fracto vase, id quod continebatur, effluat, et erumpat. Nec non et juxta litteram, quamdiu mulier partui servit et liberis,", + "candidate_score": 0.659994, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_15_17", + "bdc_text": "Beistand ( vgl. SI VII 549-551). , trost , krafft und stercke sol der mann sin . Dann sy dorumb uß des manns gepein gemachet ist . Hinder dem man und one sin wüssen sol sy träfflicher sachenin gewichtigen Dingen. nützid fürnemmen .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Ephesios_window_206", + "psc_text": "sufferre invicem in charitate, et eos complere dicamus, qui divites sunt, et inopiam pauperum sublevant. Si quis aegrotanti fratri praebet obsequium, suffert eum in charitate. Si quis in coelibatu beatam transigens vitam, alium qui et uxorem habet et liberos, et seipsum vix potest pascere, adjuverit, et utcumque potest, fuerit consolatus, alienum onus portasse 608 laudabitur. Est qui matrem vel sororem viduam cernens egestate tabescere, non potest adjuvare: huic si quis porrexerit manum, sustinuit eum in charitate. Sive autem superiorem sensum, sive posteriorem sequamur: nec peccantem fratrem, nec inopem consolatur, qui non habet charitatem, et contemnit verba Apostoli commonentis: Debemus autem nos, qui fortiores sumus, infirmitates imbecilliorum portare, et non nobismetipsis placere (Rom. XV, 1) . (Vers. 3, 4.) Solliciti servare unitatem spiritus in vinculo pacis. Unum corpus, et unus spiritus, sicut et vocati estis in una spe vocationis vestrae. Ephesiis qui jam unitatem Spiritus sancti fuerant consecuti, recte dicitur: solliciti", + "candidate_score": 0.655159, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_10", + "bdc_text": "Zwey und nitt mee in der ee söllend ein lib sinVgl. Gen 2 , 24 .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Ephesios_window_364", + "psc_text": "ita in Genesi scriptum est: Propter hoc relinquet homo patrem suum et matrem suam, et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una (Gen. II, 24) . Nunc autem Apostolus pro eo quod ibi habetur, ἕνεκεν τούτου, id est, propter hoc, posuit ἀντὶ τούτου, quod Latine aliis verbis dici non potest: deinde pro patre suo et matre sua, pronomina abstulit, et patrem tantum posuit et matrem: et quod in medio dicitur, et adhaerebit uxori suae, hic penitus praetermisit, et tantum quod sequebatur hoc dictum, superioribus copulavit, et posuit, et erunt duo in carne una. Hoc autem totum nunc idcirco observavimus, ut etiam in caeteris locis, sicubi testimonia quasi de prophetis, et de veteri Testamento ab apostolis usurpata sunt, et in nostris codicibus non habentur, nequaquam statim ad apocryphorum ineptias, et 660 deliramenta curramus, sed sciamus scripta quidem ea esse in veteri Testamento, sed non ita ab apostolis edita, et", + "candidate_score": 0.645462, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_23_25", + "bdc_text": "Hie aber sol nitt anges ähen werden die schöneSchönheit . und gstallt , wie jochauch. die sye , sunder das sol in der ee betrachtet werden , das ye eins desin der Vorlage das . anderen fleisch und gepein ist und das sy beide ein lib sind .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Ephesios_window_258", + "psc_text": "Ubi enim spiritus Dei est, ibi libertas. Si volumus formam liberi in Jesu, faciemque cognoscere veritatis, ascendamus cum eo in montem, videamus eum transfiguratum: ubi et vestimenta ejus, id est, Scripturae quae de eo annuntiant, immutantur: et Moyses quoque et Elias, id est, Lex et Prophetae videntur in gloria (Matth. XVII). Quamdiu Dominus formam servi non mutat, nec ascendit in montem, Lex in sordibus, Prophetae in squalore versantur. Cum ille ad superiora conscenderit, et vestimenta sua voluerit immutare, intellectusque de servo fuerit clarus et liber: tunc Moysi quoque et Eliae, et facies, et vestimenta mutantur. (Vers. 22.) Deponere vos secundum priorem conversationem veterem hominem, qui corrumpitur juxta desideria erroris. Quia videtur juxta ordinem, textumque sermonis scatere sententia, sic legendum est: Vos autem non ita didicistis Christum (si tamen illum audistis, et in illo docti estis) deponere vos secundum priorem conversationem veterem hominem, qui corrumpitur juxta desideria erroris: sicut est veritas", + "candidate_score": 0.610592, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 9, + "cf_id": "cf020", + "work_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae", + "max_score": 0.700374, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_4", + "bdc_text": "zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_689", + "psc_text": "Scriptura divina gratiam benedictionis, quam Adam donaverat, et generationibus quae ex eo erant, ne qui forsitan maligna interpretatione auderent dicere, uni datam gratiam Dei, et illum solum factum esse ad imaginem Dei: quia plasmatus esset ex humo, et uxorem ejus, quam creasset de costa viri: eos vero qui conciperentur in utero, et non ita nascerentur ut Adam, Dei non habere imaginem, statim per ordinem jungit, et dicit: « Et vixit Adam ducentos triginta annos, et cognovit Evam uxorem suam, et peperit ei filium juxta speciem et juxta imaginem ejus, et vocavit nomen ejus Seth » (Genes. 5. 3). Rursumque in decima generatione post annos bis mille ducentos quadraginta duos, vindicans Deus imaginem suam, et ostendens, 251 quod gratia quam dedisset hominibus perseveraret in eis, ait: « Ne comederitis carnem in sanguinem [al. cum sanguine ], ego enim ulciscar sanguinem vestrum de manu omnis hominis effundentis illum: quia ad imaginem Dei", + "candidate_score": 0.700374, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_2_4", + "bdc_text": "No. 2 . Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ; zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_689", + "psc_text": "Scriptura divina gratiam benedictionis, quam Adam donaverat, et generationibus quae ex eo erant, ne qui forsitan maligna interpretatione auderent dicere, uni datam gratiam Dei, et illum solum factum esse ad imaginem Dei: quia plasmatus esset ex humo, et uxorem ejus, quam creasset de costa viri: eos vero qui conciperentur in utero, et non ita nascerentur ut Adam, Dei non habere imaginem, statim per ordinem jungit, et dicit: « Et vixit Adam ducentos triginta annos, et cognovit Evam uxorem suam, et peperit ei filium juxta speciem et juxta imaginem ejus, et vocavit nomen ejus Seth » (Genes. 5. 3). Rursumque in decima generatione post annos bis mille ducentos quadraginta duos, vindicans Deus imaginem suam, et ostendens, 251 quod gratia quam dedisset hominibus perseveraret in eis, ait: « Ne comederitis carnem in sanguinem [al. cum sanguine ], ego enim ulciscar sanguinem vestrum de manu omnis hominis effundentis illum: quia ad imaginem Dei", + "candidate_score": 0.679547, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_2_4", + "bdc_text": "No. 2 . Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ; zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_688", + "psc_text": "ab Ecclesia, quanto magis hic inter haereticos habebitur, qui tantas perversitates, et tam mala dogmata contra fidem adinvenit, Deique et Ecclesiae hostis extitit? Inter multa enim mala etiam illud ausus est dicere, perdidisse imaginem Dei Adam, cum hoc in nullo penitus loco Scriptura significet. Si enim ita esset, nunquam omnia quae in mundo sunt, servirent semini Adam, id est, universo generi hominum: sicut et Jacobus Apostolus loquitur: « Omnia domantur, et subjecta sunt humanae naturae (Jacob. 3. 7). » Nunquam enim universa subjecta essent hominibus, si non haberent homines juxta id quod universis imperarent, imaginem Dei. Conjungens autem atque consocians Scriptura divina gratiam benedictionis, quam Adam donaverat, et generationibus quae ex eo erant, ne qui forsitan maligna interpretatione auderent dicere, uni datam gratiam Dei, et illum solum factum esse ad imaginem Dei: quia plasmatus esset ex humo, et uxorem ejus, quam creasset de costa viri: eos vero qui conciperentur in", + "candidate_score": 0.665478, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_12", + "bdc_text": "Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2945", + "psc_text": "2. 8) . Et omnes Epistolae ejus in salutationis principio, non prius pacem habent, et sic gratiam: sed ante gratiam, et sic pacem, ut donatis nobis peccatis nostris, pacem Domini consequamur. 1053 6. Antequam montes nascerentur, et parturiretur terra et orbis, a saeculo usque in saeculum tu es Deus. Septuaginta: Antequam montes firmarentur, et fingeretur terra et orbis, a saeculo et usque in saeculum tu es Deus. Hunc locum quidam prava distinctione subvertunt, maxime hi qui volunt ante fuisse animas, quam homo in sexti diei numero conderetur. Ita enim legunt atque distinguunt: Domine, refugium factus es nobis, a generatione in generationem, prius quam montes firmarentur, et fingeretur terra et orbis: ut scilicet postea consequatur, a saeculo et usque in saeculum tu es Deus. Ita enim edisserunt. Si Dominus, antequam montes firmarentur, et fingeretur terra orbisque terrarum, refugium fuit hominum; ergo fuerunt animae in coelestibus, antequam hominum corpora formarentur. Nos autem,", + "candidate_score": 0.662614, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_29", + "bdc_text": "Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt :", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2436", + "psc_text": "CAP. IX.--Quare Apostolus Paulus in eadem ad Romanos scribit Epistola: Optabam ego ipse anathema esse a Christo, pro fratribus meis ac propinquis juxta carnem, qui sunt Israelitae, quorum adoptio et gloria, et testamenta, et legislatio, et cultus, et repromissiones: quorum patres, et ex quibus est Christus juxta carnem: qui est super omnia Deus benedictus in saecula, amen (Rom. 9. 3 et seqq.). Revera valida quaestio, quomodo Apostolus qui supra dixerat: Quis nos separabit a caritate Christi, tribulatio, an angustia, an persecutio, an fames, an nuditas, an periculum, an gladius (Ibid. 8. 35) ? Et rursum: Confido autem, quia neque mors, neque vita, neque Angeli, neque Principatus, neque praesentia, neque futura, neque fortitudo, neque excelsa, neque profundum, neque alia creatura, poterit nos separare a caritate Dei, quam habemus in Christo Jesu Domino nostro (Ibid. 38. 39) , nunc sub jurejurando confirmet, et dicat: Veritatem dico in Christo Jesu, non mentior, testimonium", + "candidate_score": 0.656013, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_29", + "bdc_text": "Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt :", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1614", + "psc_text": "meus dilectus, in quo mihi bene complacui (Luc. 2) . Ut et homo factus nostra confessione permanere dicatur quod fuit priusquam homo fieret, Paulo nobiscum eadem praedicante: Jesus Christus heri et hodie, ipse et in aeternum (Hebr. 13) . In eo enim quod ait, ipse, ostendit illum pristinam non mutasse naturam, nec divinitatis suae imminuisse divitias, qui propter nos pauper effectus, plenam similitudinem nostrae conditionis assumpserat. Ex tantis et talibus assumpsit hominem, duntaxat absque peccato, ex quantis et qualibus nos omnes creati sumus, non ex parte, sed totus, Mediator Dei et hominum, homo Christus Jesus (I. Tim. 2. 5) , nulloque, quod nostrae similitudinis est, caruit, nisi solo peccato quod substantiam non habet: neque enim inanimam carnem habuit, et pro anima rationali ipse in ea Deus Verbum fuit, sicut dormitantes Apollinaris discipuli suspicantur. Nec dicens illud in Evangelio: Nunc anima mea turbata est (Matth. 26. 38) , divinitatem suam perturbationi", + "candidate_score": 0.653593, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_3_5", + "bdc_text": "Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ; zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. . Alle ständ sind ussetaußerhalb. dem paradys , nach dem faal und in der harttseligheytM ühsal. uffgesetzt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_689", + "psc_text": "Scriptura divina gratiam benedictionis, quam Adam donaverat, et generationibus quae ex eo erant, ne qui forsitan maligna interpretatione auderent dicere, uni datam gratiam Dei, et illum solum factum esse ad imaginem Dei: quia plasmatus esset ex humo, et uxorem ejus, quam creasset de costa viri: eos vero qui conciperentur in utero, et non ita nascerentur ut Adam, Dei non habere imaginem, statim per ordinem jungit, et dicit: « Et vixit Adam ducentos triginta annos, et cognovit Evam uxorem suam, et peperit ei filium juxta speciem et juxta imaginem ejus, et vocavit nomen ejus Seth » (Genes. 5. 3). Rursumque in decima generatione post annos bis mille ducentos quadraginta duos, vindicans Deus imaginem suam, et ostendens, 251 quod gratia quam dedisset hominibus perseveraret in eis, ait: « Ne comederitis carnem in sanguinem [al. cum sanguine ], ego enim ulciscar sanguinem vestrum de manu omnis hominis effundentis illum: quia ad imaginem Dei", + "candidate_score": 0.63782, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_22_24", + "bdc_text": "und den lieben sol. Herwiderumb sol der man ouch das wyb alls sin eigen fleisch und das sin lieben und dem sinen trüwlich nachleben . Hie aber sol nitt anges ähen werden die schöneSchönheit . und gstallt , wie jochauch. die sye , sunder das sol in der ee betrachtet werden , das ye eins desin der Vorlage das .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3131", + "psc_text": "agni carnes comedere, et postea sui corporis cibo nostros Apostolos reficit, et post Judaeorum typicum Pascha immolatus est Christus? Hoc, ut opinor, non ut veritas figuram; sed figura veritatem praecederet, quia non prius quod spiritale, sed quod animale, deinde quod spiritale unde electa, et amica 1117 sponsa Christi universalis Ecclesia anathematizat eos qui cum Judaeis in festivitate paschali XIV. celebrari definiunt, et Sabbata, et caetera hujus umbralis observantiae, et hoc tantum observare dignatus est quod Dominus ut in primo mense post XIV. diem paschalem festivitatem praecedente una Sabbatorum celebrari sine ulla ambiguitate censuerit, licet in hoc veritas Ecclesiae orta est: aliis sufficere credentibus, ut non in XIV. cum Judaeis Pascha celebrarent, alii hoc fortiter cauteque custodiant, ut immolationem veri agni Dei, qui tollit peccata mundi ante XIV. celebrare non audeant secundum illud legale praeceptum, quod et Dominus ad passionem veniens minime contempsit, observabitis eum usque ad XIV (Exod. 13. 6)", + "candidate_score": 0.637318, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_1_3", + "bdc_text": "Vermerk von späterer Hand : No. 2 . Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_584", + "psc_text": "1. c. 8), haec intulimus: « Quid, inquit, velim, perspicuum est. Sed quoniam in Ecclesia diversa sunt dona, concedo et nuptias, ne videar damnare naturam. Simulque considera, quod aliud donum virginitatis sit, aliud nuptiarum. Si enim eadem esset merces nuptarum et virginum, nequaquam dixisset post praeceptum continentiae: Sed unusquisque proprium habet donum ex Deo: Alius quidem sic, alius autem sic. Ubi proprietas singulorum est, ibi altrinsecus diversitas. Concedo et nuptias esse donum Dei, sed inter donum et donum magna diversitas est. Denique et Apostolus de quodam post incestum poenitente: E contrario, inquit, donate ei et consolamini; et si cui quid donastis, et ego (2. Cor. 2. 7) . Ac ne putaremus donum hominis contemnendum, addidit: Nam et ego quod donavi, si quid donavi, propter vos coram Christo [al. in persona Christi ]. Diversa sunt dona Christi. Unde et Joseph in typo ejus variam habebat tunicam. Et in Psalmo quadragesimo quarto", + "candidate_score": 0.634041, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_1_3", + "bdc_text": "Vermerk von späterer Hand : No. 2 . Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_586", + "psc_text": "dona diversa: et aliud donum virginitatis, et aliud nuptiarum. Et post paululum: « Concedo et nuptias esse donum Dei. Sed inter donum et donum magna diversitas est. » Et quod Dei donum voce apertissima pronuntiamus, damnare dicimur? Porro si Joseph in typo Domini accipitur, tunica ejus varia atque distincta in virginibus, viduis, continentibus, ac maritatis est. Et potest videri quasi alienus, 216 qui de tunica Christi est: cum et ipsam reginam, hoc est Ecclesiam Salvatoris in vestitu deaurato, eadem varietate circumdatam dixerimus? « Sed et in consequentibus de conjugio disputantes, eumdem sensum secuti sumus. Hic locus ad praesentem controversiam non pertinet. Docet enim juxta sententiam Domini, uxorem excepta causa fornicationis non repudiandam, et repudiatam, vivo marito, alteri non nubere: aut certe viro suo debere reconciliari. Necnon et in alio loco: Mulier alligata est, quanto tempore vir ejus vivit. Quod si dormierit vir ejus, liberata est a lege viri: cui vult", + "candidate_score": 0.627207, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_10", + "bdc_text": "Zwey und nitt mee in der ee söllend ein lib sinVgl. Gen 2 , 24 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_760", + "psc_text": "8. Videlicet manifestissima est Genesis, in qua de natura mundi, de exordio generis humani, de divisione terrae, de confusione linguarum, et descensione usque ad Aegyptum, gentis scribitur Hebraeorum. Patet Exodus cum decem plagis, cum decalogo, cum mysticis divinisque praeceptis In promptu est Leviticus liber, in quo singula sacrificia, imo singulae pene syllabae, et vestes Aaron, et totus ordo Leviticus, spirant coelestia sacramenta. Numeri vero, nonne totius arithmeticae, et Prophetiae Balaam, et quadraginta duarum per eremum mansionum mysteria continent? Deuteronomium quoque secunda lex, et Evangelicae legis praefiguratio, nonne sic ea habet quae priora sunt, ut tamen nova sint omnia de veteribus? Hucusque Pentateuchus: quibus quinque verbis (1. Cor. 14. 19), loqui se velle Apostolus in Ecclesia gloriatur. Job exemplar patientiae, quae non mysteria suo sermone complectitur? Prosa incipit, versu labitur, pedestri sermone finitur: omnesque leges dialecticae, propositione, assumptione, confirmatione, conclusione determinat. Singula in eo verba plena sunt sensibus. Et, ut de", + "candidate_score": 0.62546, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_1_3", + "bdc_text": "Vermerk von späterer Hand : No. 2 . Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_579", + "psc_text": ". Sed ita nuptias recipimus, ut virginitatem, quae de nuptiis nascitur, praeferamus. Numquid argentum non erit argentum, si aurum argento pretiosius est? aut arboris et segetis contumelia est, si radici et foliis, culmo et aristis, poma praeferantur et fructus? Ut poma ex arbore, frumentum ex stipula, ita virginitas ex nuptiis. Centesimus et sexagesimus et tricesimus fructus, quanquam de una terra, et de una semente nascatur, tamen multum differt in numero. Triginta referuntur ad nuptias, quia et ipsa digitorum conjunctio, quasi molli osculo se complexans et foederans, maritum pingit et conjugem. Sexaginta vero ad viduas, eo quod in angustia et tribulatione sint positae. Unde et superiori digito deprimuntur: quia quanto major est difficultas expertae quondam voluptatis illecebris abstinere, tanto majus 214 est praemium. Porro numerus centesimus (quaeso diligenter lector attende) de sinistra transfertur ad dexteram: et iisdem quidem digitis; sed non eadem manu, quibus in laeva, nuptae significantur et viduae, circulum", + "candidate_score": 0.621266, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_1_3", + "bdc_text": "Vermerk von späterer Hand : No. 2 . Über die Art der Hochzeitsgabe ist nichts bekannt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_585", + "psc_text": "donastis, et ego (2. Cor. 2. 7) . Ac ne putaremus donum hominis contemnendum, addidit: Nam et ego quod donavi, si quid donavi, propter vos coram Christo [al. in persona Christi ]. Diversa sunt dona Christi. Unde et Joseph in typo ejus variam habebat tunicam. Et in Psalmo quadragesimo quarto legimus: Astitit regina a dextris tuis in vestitu deaurato, circumdata varietate. Et Petrus Apostolus: Sicut cohaeredes, ait, multiplicis gratiae Dei (1. Petr. 3. 7) . Quod significantius Graece dicitur ποικίλης, id est, variae. » 5. Rogo, quae est ista contentio claudere oculos, nec apertissimum lumen aspicere? In Ecclesia diximus esse dona diversa: et aliud donum virginitatis, et aliud nuptiarum. Et post paululum: « Concedo et nuptias esse donum Dei. Sed inter donum et donum magna diversitas est. » Et quod Dei donum voce apertissima pronuntiamus, damnare dicimur? Porro si Joseph in typo Domini accipitur, tunica ejus varia atque distincta in", + "candidate_score": 0.620517, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 10, + "cf_id": "cf025", + "work_id": "075_Gregorius-I_Moralia", + "max_score": 0.69953, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_27_29", + "bdc_text": "Hierumb söllend sy wol bedencken das wort des herren : „Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. . Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt :", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_275", + "psc_text": "Unde et Paulus dixit: Usque hodie, dum legitur Moyses, velamen est super cor eorum (II Cor. III, 15) , quia videlicet adultera mulier apud semetipsam pallium retinuit, et quem male tenebat, nudum amisit. Qui ergo a Synagoga veniens, fidei gentium conspicuus apparuit, ex utero matris nudus exivit. Sed nunquid hanc omnimodo deserit? Et ubi est quod per prophetam dicitur: Si fuerit numerus filiorum Israël quasi arena maris, reliquiae salvae fient (Isai. X, 22, Rom. IX, 27) ? Ubi quod scriptum est: Donec plenitudo gentium introiret, et sic omnis Israel salvus fieret (Rom. XI, 25) ? Erit ergo quando conspicuus etiam Synagogae appareat. Erit in fine mundi procul dubio, quando gentis suae reliquiis semetipsum, sicut est Deus, innotescat. Unde et bene hic dicitur: Nudus revertar illuc. Nudus quippe ad uterum matris revertitur, cum in mundi hujus termino is, qui in saeculo factus homo despicitur, Synagogae suae oculis, Deus ante saecula declaratur.", + "candidate_score": 0.69953, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_28_30", + "bdc_text": "„Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. . Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt : „Die ee ist eerlich by jederman , und die eelichen werck sind nitt sünd .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_275", + "psc_text": "Unde et Paulus dixit: Usque hodie, dum legitur Moyses, velamen est super cor eorum (II Cor. III, 15) , quia videlicet adultera mulier apud semetipsam pallium retinuit, et quem male tenebat, nudum amisit. Qui ergo a Synagoga veniens, fidei gentium conspicuus apparuit, ex utero matris nudus exivit. Sed nunquid hanc omnimodo deserit? Et ubi est quod per prophetam dicitur: Si fuerit numerus filiorum Israël quasi arena maris, reliquiae salvae fient (Isai. X, 22, Rom. IX, 27) ? Ubi quod scriptum est: Donec plenitudo gentium introiret, et sic omnis Israel salvus fieret (Rom. XI, 25) ? Erit ergo quando conspicuus etiam Synagogae appareat. Erit in fine mundi procul dubio, quando gentis suae reliquiis semetipsum, sicut est Deus, innotescat. Unde et bene hic dicitur: Nudus revertar illuc. Nudus quippe ad uterum matris revertitur, cum in mundi hujus termino is, qui in saeculo factus homo despicitur, Synagogae suae oculis, Deus ante saecula declaratur.", + "candidate_score": 0.68994, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_29", + "bdc_text": "Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt :", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1637", + "psc_text": "semper videlicet damna formidat. Cujus enim perceptione reficitur, ejus rei procul dubio et amissione sauciatur; et quo obligatus mutabilibus ac perituris inhaeret, eo longe in infimis ab arce securitatis jacet. At contra quisquis in solo aeternitatis desiderio figitur, nec prosperitate attollitur, nec adversitate quassatur; dum nil habet in mundo quod appetat, nihil est quod de mundo pertimescat. Hinc etenim Salomon ait: Non contristabit justum quidquid ei acciderit (Prov. XII, 21) . Hinc iterum dicit: Justus quasi leo confidens absque terrore erit (Prov. XXVIII, 1) . Bene itaque nunc dicitur: Requiesces, et non erit qui te exterreat (Job. XI, 19) , quia tanto quisque a se plenius pavorem qui ex mundo est abjicit, quanto in semetipso verius mundi concupiscentiam vincit. An non 357 absque terrore Paulus in corde requieverat, qui dicebat: Certus sum enim quia neque mors, neque vita, neque angeli, neque principatus, neque instantia, neque futura, neque fortitudo, neque altitudo,", + "candidate_score": 0.676341, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_28", + "bdc_text": "„Dorumb sol der mensch vatter und muͦter verlassen und sinem gmahel anhangen“ [ Gen 2 , 24 ] , und das s[anct] Paulus den eelüten die höchsten liebe fürbildetvor Augen stellt. , die liebe Christi und der kylchen , da sich yedes für das ander in todt giptVgl. Eph 5 , 25. .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_275", + "psc_text": "Unde et Paulus dixit: Usque hodie, dum legitur Moyses, velamen est super cor eorum (II Cor. III, 15) , quia videlicet adultera mulier apud semetipsam pallium retinuit, et quem male tenebat, nudum amisit. Qui ergo a Synagoga veniens, fidei gentium conspicuus apparuit, ex utero matris nudus exivit. Sed nunquid hanc omnimodo deserit? Et ubi est quod per prophetam dicitur: Si fuerit numerus filiorum Israël quasi arena maris, reliquiae salvae fient (Isai. X, 22, Rom. IX, 27) ? Ubi quod scriptum est: Donec plenitudo gentium introiret, et sic omnis Israel salvus fieret (Rom. XI, 25) ? Erit ergo quando conspicuus etiam Synagogae appareat. Erit in fine mundi procul dubio, quando gentis suae reliquiis semetipsum, sicut est Deus, innotescat. Unde et bene hic dicitur: Nudus revertar illuc. Nudus quippe ad uterum matris revertitur, cum in mundi hujus termino is, qui in saeculo factus homo despicitur, Synagogae suae oculis, Deus ante saecula declaratur.", + "candidate_score": 0.674876, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_18_20", + "bdc_text": "Sy ist das blöder gschirrschwächere Gefäß ( vgl . SI VIII 1158f). , von der syten des mans und nitt vomm houpt genommen . Der mann ist das houpt , das wie imm houpt alle vernunfft und fürsorg ist für den gantzen lib , also sol der man mitt vernunfft by dem wyb whonen und sy mitt wyßheyt in früntligheit leyten . Das wyb ist von der syten und von dem hertzen genommen und nitt an fuͤssen uffgeläsen .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_141", + "psc_text": "ingressi spicas tollunt, quia mox bonarum cogitationum germina auferunt. Atque in inguine feriunt, quia virtutem cordis delectatione carnis occidunt. In inguine quippe ferire, est vitam mentis delectatione carnis perforare. Nequaquam vero Isboseth iste hac morte succumberet, si non ad ingressum domus mulierem, id est, ad mentis aditum mollem custodiam deputasset. Fortis namque 34 virilisque sensus praeponi cordis foribus debet, quem nec negligentiae somnus opprimat, nec ignorantiae error fallat. Unde bene et Isboseth appellatus est, qui custode femina hostilibus gladiis nudatur. Isboseth quippe vir confusionis dicitur. Vir autem confusionis est, qui forti mentis custodia munitus non est; quia dum virtutes se agere aestimat, subintrantia vitia nescientem necant. Tota itaque virtute muniendus est aditus mentis, ne quando eam insidiantes hostes penetrent foramine neglectae cogitationis. Hinc Salomon ait: Omni custodia serva cor tuum, quoniam ex ipso vita procedit (Prov. IV, 23) . Virtutes ergo quas a mus dignum est ut summopere ab intentionis", + "candidate_score": 0.667883, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_9_11", + "bdc_text": "Dorumb die ee dem menschen von gott zuͦ trost und hilff und nitt , sin fröüd und ruͦw ze betruͤben , geordnet ist . Zwey und nitt mee in der ee söllend ein lib sinVgl. Gen 2 , 24 . und unzertrennlich einandren anhangen und lieb haben .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1022", + "psc_text": "Nam cum derelictum se asserit, protinus ad sententiam erumpit, dicens: CAPUT XXIV [ Rec. X ]. VERS. 14.-- Qui tollit ab amico suo misericordiam, timorem Domini derelinquit. 28. Amor Dei et amor proximi quid sibi invicem praestent. --Quis hoc loco amici nomine nisi quilibet proximus designatur, qui eo nobis fideliter jungitur, quo, percepto nunc a nobis bono opere, ad obtinendam post aeternam patriam veraciter auxiliatur? Quia autem duo sunt praecepta charitatis, Dei videlicet amor et proximi, per amorem Dei amor proximi gignitur, et per amorem proximi amor Dei nutritur. Nam qui amare Deum negligit, profecto diligere proximum nescit; et tunc plenius in Dei dilectione proficimus, si in ejusdem dilectionis gremio prius proximi charitate lactamur. Quia enim amor Dei amorem proximi generat, dicturus per legem Dominus, Diliges proximum tuum (Deut. VI, 5; X, 12) , praemisit, dicens: Diliges Dominum Deum tuum (Matth. XXII, 37, 39) : ut scilicet in terra pectoris", + "candidate_score": 0.666598, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_29_31", + "bdc_text": "Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt : „Die ee ist eerlich by jederman , und die eelichen werck sind nitt sünd . Die huͦrer aber und eebrecher wirt gott plagen“ [ Hebr 13 , 4 ] . H .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_278", + "psc_text": "iniquitatis suscipit. Et qui nihil dignum percussione exhibuit, humiliter in percussione benedicit; ut hinc videlicet ostendat quid unusquisque in flagello culpae propriae facere debeat, si ipse aequanimiter flagella culpae portat alienae ut hinc ostendat quid in correptione faciat subditus, si in flagello positus Patri gratias agit aequalis. Sequitur: CAPUT XXXVIII. VERS. 22.-- In omnibus his non peccavit Job neque stultum aliquid contra Deum locutus est. 62. Dolus apud homines prudentia, apud Deum stultitia est. --Quod nec peccasse, nec stultum aliquid contra Deum locutus asseritur; hoc de illo Petrus, sicut jam praediximus, aperte testatur, dicens: Qui peccatum non fecit, nec dolus inventus est in ore ejus (I Pet. II, 22) . Dolus quippe in ore, quanto apud homines prudentius callet, tanto apud Deum stultius desipit, Paulo attestante, qui ait: Sapientia hujus mundi stultitia est apud Deum (I Cor. III, 19) . Quia ergo dolus in ore ejus non fuit, stultum proculdubio", + "candidate_score": 0.663972, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_25_27", + "bdc_text": "anderen fleisch und gepein ist und das sy beide ein lib sind . Dann hierumb ward das wyb vom schlaffend und nitt wachenden man gebuwen . Hierumb söllend sy wol bedencken das wort des herren :", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1824", + "psc_text": "de somno suo minime consurgere, donec coelum atteratur narrat, nisi quod patenter datur intelligi quia in comparatione ligni revirentis hominem mortuum peccatorem nominat, a vita scilicet justitiae exstinctum. Ubi autem de morte carnis loquitur, non hanc mortem, sed somnum maluit vocare, spem procul dubio resurrectionis insinuans, quia sicut citius homo a somno evigilat, ita concite ad conditoris nutum a morte corporis resurgat. Vehementer enim ab infirmis mentibus nomen mortis pertimescitur, somni autem vocabulum non timetur. Unde et Paulus discipulos admonens, dicit: Nolumus autem ignorare vos, fratres, de dormientibus, ut non contristemini sicut et caeteri qui spem non habent. Si enim credimus quod Jesus mortuus est et resurrexit, ita et Deus eos qui dormierunt per Jesum adducet cum eo (I Thess. IV, 12) . Quid est quod praedicator egregius mortem Domini mortem vocat, mortem vero servorum Domini, non mortem, sed somnum nominat, nisi quia, infirma corda audientium respiciens, medicamentum praedicationis suae", + "candidate_score": 0.660468, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_25_27", + "bdc_text": "anderen fleisch und gepein ist und das sy beide ein lib sind . Dann hierumb ward das wyb vom schlaffend und nitt wachenden man gebuwen . Hierumb söllend sy wol bedencken das wort des herren :", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_744", + "psc_text": "quia in Scriptura sacra figurate positus tribus modis somnus accipitur. Aliquando enim somno mors carnis, aliquando torpor negligentiae, aliquando vero exprimitur, calcatis terrenis desideriis, quies vitae. Somni namque vel dormitionis nomine carnis mors intimatur, sicut Paulus ait: Nolo vos ignorare fratres de dormientibus. Et paulo post: Ita et Deus eos qui dormierunt per Jesum, adducet cum eo (I Thess. IV, 12) . Somno 163 rursum torpor negligentiae designatur, sicut ab eodem Paulo dicitur: Hora est jam nos de somno surgere (Rom. XIII, 11) . Et rursum: Evigilate, justi, et nolite peccare (I Cor. XV, 34) . Somno quoque calcatis carnis desideriis quies vitae figuratur, sicut sponsae voce in canticorum Cantico dicitur: Ego dormio, et cor meum vigilat (Cant. V, 2) ; quia videlicet sancta mens quo se ab strepitu temporalis concupiscentiae comprimit, eo verius interna cognoscit; et tanto alacrius ad intima vigilat, quanto se ab exteriori inquietudine occultat. Quod bene", + "candidate_score": 0.658735, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_17_19", + "bdc_text": "Hinder dem man und one sin wüssen sol sy träfflicher sachenin gewichtigen Dingen. nützid fürnemmen . Sy ist das blöder gschirrschwächere Gefäß ( vgl . SI VIII 1158f). , von der syten des mans und nitt vomm houpt genommen . Der mann ist das houpt , das wie imm houpt alle vernunfft und fürsorg ist für den gantzen lib , also sol der man mitt vernunfft by dem wyb whonen und sy mitt wyßheyt in früntligheit leyten .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_141", + "psc_text": "ingressi spicas tollunt, quia mox bonarum cogitationum germina auferunt. Atque in inguine feriunt, quia virtutem cordis delectatione carnis occidunt. In inguine quippe ferire, est vitam mentis delectatione carnis perforare. Nequaquam vero Isboseth iste hac morte succumberet, si non ad ingressum domus mulierem, id est, ad mentis aditum mollem custodiam deputasset. Fortis namque 34 virilisque sensus praeponi cordis foribus debet, quem nec negligentiae somnus opprimat, nec ignorantiae error fallat. Unde bene et Isboseth appellatus est, qui custode femina hostilibus gladiis nudatur. Isboseth quippe vir confusionis dicitur. Vir autem confusionis est, qui forti mentis custodia munitus non est; quia dum virtutes se agere aestimat, subintrantia vitia nescientem necant. Tota itaque virtute muniendus est aditus mentis, ne quando eam insidiantes hostes penetrent foramine neglectae cogitationis. Hinc Salomon ait: Omni custodia serva cor tuum, quoniam ex ipso vita procedit (Prov. IV, 23) . Virtutes ergo quas a mus dignum est ut summopere ab intentionis", + "candidate_score": 0.655977, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_29", + "bdc_text": "Dorumb kan fürohin niemands frömbd und nüw beduncken , das Paulus so vertröstseiner Sache sicher. sagt :", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1638", + "psc_text": "quia tanto quisque a se plenius pavorem qui ex mundo est abjicit, quanto in semetipso verius mundi concupiscentiam vincit. An non 357 absque terrore Paulus in corde requieverat, qui dicebat: Certus sum enim quia neque mors, neque vita, neque angeli, neque principatus, neque instantia, neque futura, neque fortitudo, neque altitudo, neque profundum, neque creatura alia poterit nos separare a charitate Dei, quae est in Christo Jesu Domino nostro (Rom. VIII, 38) ? Cujus videlicet fortitudo charitatis, vera sanctae Ecclesiae voce laudatur, cum per canticorum Canticum dicitur (Cant. VIII, 6): Valida est ut mors dilectio (De poenit., dist. 2, cap. 4) . Virtuti etenim mortis dilectio comparatur, quia nimirum mentem, quam semel ceperit, a delectatione mundi funditus occidit; et tanto hanc valentius in auctoritatem erigit, quanto et insensibilem contra terrores reddit. [ Vet. XXIII. ] Sed inter haec sciendum est quod pravi cum recta praedicant, valde difficile est ut ad hoc", + "candidate_score": 0.652663, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_27", + "bdc_text": "Hierumb söllend sy wol bedencken das wort des herren :", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_2389", + "psc_text": "semetipsos, et totos se illo festinant trahere, ubi se inveniunt ex parte pervenisse. Sequitur: CAPUT XXXV. VERS. 12.-- A mandatis labiorum ejus non recessi. 43. Dei voluntatem in Scripturis scrutari, alia justorum sollicitudo. --Sicut bene obsequentes famuli dominorum suorum vultibus semper intenti sunt, ut ea quae praeceperint, festine audiant et implere contendant, sic justorum mentes per intentionem suam omnipotenti Domino assistunt, atque in scriptura ejus quasi os ejus intuentur, ut quia per eam Deus loquitur omne quod vult, tanto a voluntate ejus non discrepent, quanto eamdem voluntatem illius in ejus eloquio agnoscunt. Unde fit ut ejus verba non per eorum aures supervacue transeant, sed haec in suis cordibus figant. Unde hic subditur: CAPUT XXXVI 518. IBID.-- Et in sinu meo abscondi verba oris ejus. 44. Verba Dei in sinu abscondere, alia justorum sollicitudo. --In sinu etenim cordis verba oris ejus abscondimus, quanto mandata illius non transitorie, sed implenda opere audimus.", + "candidate_score": 0.651116, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_18_20", + "bdc_text": "Sy ist das blöder gschirrschwächere Gefäß ( vgl . SI VIII 1158f). , von der syten des mans und nitt vomm houpt genommen . Der mann ist das houpt , das wie imm houpt alle vernunfft und fürsorg ist für den gantzen lib , also sol der man mitt vernunfft by dem wyb whonen und sy mitt wyßheyt in früntligheit leyten . Das wyb ist von der syten und von dem hertzen genommen und nitt an fuͤssen uffgeläsen .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_849", + "psc_text": "sed non bibit, quia ingenium quidem intelligentiae accipit, sed tamen veritatis sententias cognoscere legendo contemnit; scit quia intelligere studendo praevaleat, sed ab omni doctrinae studio fastidiosus cessat. Divitiae quoque mentis, sunt verba sacrae locutionis; sed has divitias stultus oculis aspicit, et in ornamenti sui usum minime assumit, quia verba legis audiens, magna quidem esse considerat, sed ad comprehendenda haec nullo studio amoris elaborat. At contra alius sitim habet, ingenium non habet; amor ad meditandum pertrahit, sensus hebetudo contradicit; et saepe hoc in divinae legis eruditione quandoque studendo intelligit, quod per negligentiam ingeniosus nescit. Hujus ergo stulti divitias sitientes bibunt, dum praecepta Dei, quae ingeniosi fastidientes nesciunt, hebetes amantes assequuntur. In his nimirum tenebras hebetudinis illustrat oculus amoris; nam hoc tardioribus sitis aperit, quod velocioribus fastidium claudit. Qui et idcirco ad intelligentiae alta perveniunt, quia agere quae intellexerunt, vel minima nulla contemnunt; et dum sensum manibus adjuvant, sese ultra altitudinem ingeniosorum", + "candidate_score": 0.649725, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_18_20", + "bdc_text": "Sy ist das blöder gschirrschwächere Gefäß ( vgl . SI VIII 1158f). , von der syten des mans und nitt vomm houpt genommen . Der mann ist das houpt , das wie imm houpt alle vernunfft und fürsorg ist für den gantzen lib , also sol der man mitt vernunfft by dem wyb whonen und sy mitt wyßheyt in früntligheit leyten . Das wyb ist von der syten und von dem hertzen genommen und nitt an fuͤssen uffgeläsen .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1918", + "psc_text": "Sciendum vero quod in sacro eloquio ventris vel uteri nomine mens solet intelligi. Hinc est enim quod per Salomonem dicitur: Lucerna Domini 417 spiraculum hominis, quae investigat omnia secreta ventris (Prov. XX, 27) . Lux enim gratiae, quae desuper venit, spiraculum homini praestat ad vitam. Quae videlicet lux omnia secreta ventris investigare dicitur, quia occulta mentis penetrat, ut ea quae de seipsa latebant animam, ante ejus oculos flendo reducat. Hinc Jeremias ait: Ventrem meum, ventrem meum doleo (Jerem. IV, 19) . Qui ut ventrem suum quid dixisset ostenderet, adjunxit: Sensus cordis mei turbati sunt. Uteri itaque nomine recte mens accipitur, quia sicut proles in utero concipitur, sic cogitatio 418 in mente generatur; et sicut in ventre cibi, ita continentur in mente cogitationes. Uterus itaque hypocritae praeparat dolos, quia tanto semper majorem malitiam contra proximos in mente concipit, quanto solus prae omnibus videri innocentior quaerit. Haec idcirco Eliphaz protulit, quia beatum", + "candidate_score": 0.648966, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_25_27", + "bdc_text": "anderen fleisch und gepein ist und das sy beide ein lib sind . Dann hierumb ward das wyb vom schlaffend und nitt wachenden man gebuwen . Hierumb söllend sy wol bedencken das wort des herren :", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1825", + "psc_text": "credimus quod Jesus mortuus est et resurrexit, ita et Deus eos qui dormierunt per Jesum adducet cum eo (I Thess. IV, 12) . Quid est quod praedicator egregius mortem Domini mortem vocat, mortem vero servorum Domini, non mortem, sed somnum nominat, nisi quia, infirma corda audientium respiciens, medicamentum praedicationis suae mira arte componit, et illum quem jam resurrexisse noverant, eis mortuum insinuare non dubitat; eos vero qui necdum resurrexerant, ut spem resurrectionis insinuet, non mortuos, sed dormientes vocat? Non enim verebatur dicere mortuum quem auditores jam resurrexisse cognoverant, et verebatur dicere mortuos quos resurgere vix credebant. Beatus igitur Job, quia carne mortuos ad vitam rursus evigilare non dubitat, eos dormientes potius quam mortuos appellat. Sequitur: CAPUT IX [ Vet. VII, Rec. VI ]. VERS. 13.-- Quis mihi tribuat ut in inferno protegas me? 13. Duplex infernus, alius inferior malis cruciandis, alius superior justis usque ad adventum Christi recipiendis destinatus. --Quia", + "candidate_score": 0.647461, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_14_16", + "bdc_text": "Des wybs uffsähenetwa im Sinne von : Beistand ( vgl. SI VII 549-551). , trost , krafft und stercke sol der mann sin . Dann sy dorumb uß des manns gepein gemachet ist .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_368", + "psc_text": "enim dolor noster moerentium dolori jungendus est, ut per temperamentum sublevet, non autem per augmentum gravet. Unde fortasse colligendum est 82 quod amici beati Job plusquam necesse fuerat, in consolatione doluerunt, qui dum percussionem cernunt, sed percussi mentem nesciunt, ita in immensum luctum versi sunt, ac si percussus vir tantae fortitudinis, in plaga corporis, etiam a corde cecidisset. Sequitur: CAPUT XIII. VERS. 13.-- Sederuntque cum eo in terra septem diebus et septem noctibus, et nemo loquebatur ei verbum; videbant enim dolorem ejus esse vehementem. 22. Continuis ne, an intermissis septem diebus ac noctibus, amici cum Job sederint incertum. --Utrum continuis septem diebus et septem noctibus cum afflicto Job sederint, an certe diebus septem et noctibus totidem instantia ei crebrae visitationis adhaeserint, ignoramus. Saepe enim rem quamlibet tot diebus agere dicimur, quamvis non eisdem diebus ad eam continue vacemus. Saepe vero Scriptura sacra sic totum pro parte, sicut pro toto partem", + "candidate_score": 0.647218, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_19_21", + "bdc_text": "Der mann ist das houpt , das wie imm houpt alle vernunfft und fürsorg ist für den gantzen lib , also sol der man mitt vernunfft by dem wyb whonen und sy mitt wyßheyt in früntligheit leyten . Das wyb ist von der syten und von dem hertzen genommen und nitt an fuͤssen uffgeläsen . Das wyb ist nitt uß dem kadt der erdenErde vom Erdboden. gemacht , sunder uß des mans syten und gepein , das sy zuͦ iro ursprung tringendrängen .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_141", + "psc_text": "ingressi spicas tollunt, quia mox bonarum cogitationum germina auferunt. Atque in inguine feriunt, quia virtutem cordis delectatione carnis occidunt. In inguine quippe ferire, est vitam mentis delectatione carnis perforare. Nequaquam vero Isboseth iste hac morte succumberet, si non ad ingressum domus mulierem, id est, ad mentis aditum mollem custodiam deputasset. Fortis namque 34 virilisque sensus praeponi cordis foribus debet, quem nec negligentiae somnus opprimat, nec ignorantiae error fallat. Unde bene et Isboseth appellatus est, qui custode femina hostilibus gladiis nudatur. Isboseth quippe vir confusionis dicitur. Vir autem confusionis est, qui forti mentis custodia munitus non est; quia dum virtutes se agere aestimat, subintrantia vitia nescientem necant. Tota itaque virtute muniendus est aditus mentis, ne quando eam insidiantes hostes penetrent foramine neglectae cogitationis. Hinc Salomon ait: Omni custodia serva cor tuum, quoniam ex ipso vita procedit (Prov. IV, 23) . Virtutes ergo quas a mus dignum est ut summopere ab intentionis", + "candidate_score": 0.646561, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_14_16", + "bdc_text": "Des wybs uffsähenetwa im Sinne von : Beistand ( vgl. SI VII 549-551). , trost , krafft und stercke sol der mann sin . Dann sy dorumb uß des manns gepein gemachet ist .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_366", + "psc_text": "dolor immutaret. Ordo quippe consolationis est, ut cum volumus afflictum quempiam a moerore suspendere, studeamus prius moerendo ejus luctui concordare. Dolentem namque non potest consolari, qui non concordat ejus dolori, quia eo ipso, quo a moerentis afflictione discrepat, minus ab illo recipitur, a quo mentis qualitate separatur. Emolliri itaque prius debet animus, ut afflicto congruat, congruens inhaereat, inhaerens trahat. Neque enim ferrum ferro conjungitur, si non utrumque exustione ignis liquetur; et durum molli non adhaeret nisi prius duritia ejus temperata mollescat, ut quasi hoc ipsum fiat, quod curatur ut teneat. Sic nec jacentes erigimus, nisi a rigore nostri status inclinemur, quia dum rectitudo stantis a jacentis situ discrepat, eum, cui condescendere negligit, nequaquam levat. Amici igitur beati Job ut afflictum a dolore suspenderent, curaverunt necessario simul dolere; et cum vulneratum illius corpus viderent, studuerunt ipsi vestes scindere; et cum immutatum conspicerent, studuerunt pulvere capita foedare; quatenus afflictus vir tanto facilius", + "candidate_score": 0.644511, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_14_16", + "bdc_text": "Des wybs uffsähenetwa im Sinne von : Beistand ( vgl. SI VII 549-551). , trost , krafft und stercke sol der mann sin . Dann sy dorumb uß des manns gepein gemachet ist .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_367", + "psc_text": "quia dum rectitudo stantis a jacentis situ discrepat, eum, cui condescendere negligit, nequaquam levat. Amici igitur beati Job ut afflictum a dolore suspenderent, curaverunt necessario simul dolere; et cum vulneratum illius corpus viderent, studuerunt ipsi vestes scindere; et cum immutatum conspicerent, studuerunt pulvere capita foedare; quatenus afflictus vir tanto facilius eorum verba reciperet, quanto in eis suum aliquid de afflictione cognovisset. [ Vet. IX. ] 21. Sed inter haec sciendum est quia is qui afflictum consolari desiderat, mensuram necesse est dolori quem suscipit ponat, ne non solum dolentem non mulceat, sed intemperate dolens, afflicti animum ad pondus desperationis premat. Sic enim dolor noster moerentium dolori jungendus est, ut per temperamentum sublevet, non autem per augmentum gravet. Unde fortasse colligendum est 82 quod amici beati Job plusquam necesse fuerat, in consolatione doluerunt, qui dum percussionem cernunt, sed percussi mentem nesciunt, ita in immensum luctum versi sunt, ac si percussus vir tantae", + "candidate_score": 0.64293, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_24_26", + "bdc_text": "und gstallt , wie jochauch. die sye , sunder das sol in der ee betrachtet werden , das ye eins desin der Vorlage das . anderen fleisch und gepein ist und das sy beide ein lib sind . Dann hierumb ward das wyb vom schlaffend und nitt wachenden man gebuwen .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_29", + "psc_text": "5. Praecepta contemnenti addita exempla Job hominis gentilis. --Circumscripsit nos divina providentia, circumvenit excusationem nostram; undique conclusus est aditus tergiversationis humanae. Homo gentilis, homo sine lege, ad medium adducitur, ut eorum qui sub lege sunt pravitas confundatur. Quod bene per prophetam ac breviter dicendo ostenditur: Erubesce, Sidon, ait mare (Isai. XXIII, 4) . In Sidone quippe figuratur stabilitas in lege positorum - in mari autem, vita gentilium. Erubesce ergo, Sidon, ait mare, quia ex vita gentilium redarguitur vita sub lege positorum, atque ex actione saecularium confunditur actio religiosorum: dum illi etiam promittendo non servant quae in praeceptis audiunt; et isti vivendo ea custodiunt, in quibus nequaquam mandatis legalibus astringuntur [ Vet. IV ]. Qua vero auctoritate liber iste sit praeditus, ipsa sacrarum paginarum soliditas attestatur, dum per Ezechielem prophetam dicitur (Ezech. XIV, 14), quod tres solummodo viri liberentur, Noe scilicet, Daniel et Job. Nec immerito inter Hebraeorum vitas, in auctoritatis", + "candidate_score": 0.632299, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_18", + "bdc_text": "Sy ist das blöder gschirrschwächere Gefäß ( vgl . SI VIII 1158f). , von der syten des mans und nitt vomm houpt genommen .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1701", + "psc_text": "Subtracta praedicatione aut gratia, cor arescit. -- Si aqua scientia praedicationis accipitur, sicut scriptum est: Aqua profunda, verba ex ore viri et torrens redundans fons sapientiae (Prov. XVIII, 4) , cum aqua continetur, cuncta siccantur; quia si scientia praedicatorum subtrahitur, eorum qui viridescere in spe aeterna poterant, corda protinus arefiunt; ut in desperata siccitate remaneant, dum, fugitiva diligentes, nesciunt sperare mansura. Sin vero aquae nomine sancti Spiritus gratia designatur, sicut Veritatis voce in Evangelio dicitur: Qui credit in me, sicut dicit Scriptura, flumina de ventre ejus fluent aquae vivae (Joan. VII, 38, 39) ; ubi statim evangelista subjunxit: Hoc autem dixit de Spiritu, quem accepturi erant credentes in eum; congruus in his sermonibus intellectus patet, quibus ait: Si continuerit aquas, omnia siccabuntur, quia si sancti Spiritus gratia ab audientis mente subtrahitur, arescit protinus intellectus, qui jam per spem viridescere in audiente videbatur. Quod autem non aquam, sed aquas memorat, pluralitatis", + "candidate_score": 0.629887, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_18", + "bdc_text": "Sy ist das blöder gschirrschwächere Gefäß ( vgl . SI VIII 1158f). , von der syten des mans und nitt vomm houpt genommen .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1942", + "psc_text": "alarum, quae est trans flumina Aethiopiae, quae mittit in mari legatos, et in vasis papyri super aquas (Isai. XVIII, 1) . Terra quippe cui vae dicitur ille principaliter homo damnatus est, qui alarum cymbalum vocatur, quia hi qui per superbiam in altitudinem cogitationis evolant, eumdem perversum hominem praedicando sonant. Quae scilicet terra recte trans flumina Aethiopiae esse perhibetur. Aethiopia etenim nigrum populum mittit, et omnem hominem mundus iste, quia peccatorem profert, quasi nigrum Aethiopia populum parit. Sed terra cui vae dicitur trans flumina Aethiopiae esse perhibetur, quia damnatus ille homo tanta immensitate iniquus est, ut omnium peccantium peccata transcendat. Qui mittit in mari legatos, quia praedicatores suos in saeculum spargit. De quibus recte subditur qualiter mittantur, dum dicitur: In vasis papyri super aquas. Ex papyro quippe charta est. Quid itaque per papyrum nisi saecularis scientia designatur? Vasa ergo papyri sunt corda doctorum saecularium. In vasis igitur papyri super aquas legatos", + "candidate_score": 0.627199, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_24_26", + "bdc_text": "und gstallt , wie jochauch. die sye , sunder das sol in der ee betrachtet werden , das ye eins desin der Vorlage das . anderen fleisch und gepein ist und das sy beide ein lib sind . Dann hierumb ward das wyb vom schlaffend und nitt wachenden man gebuwen .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_744", + "psc_text": "quia in Scriptura sacra figurate positus tribus modis somnus accipitur. Aliquando enim somno mors carnis, aliquando torpor negligentiae, aliquando vero exprimitur, calcatis terrenis desideriis, quies vitae. Somni namque vel dormitionis nomine carnis mors intimatur, sicut Paulus ait: Nolo vos ignorare fratres de dormientibus. Et paulo post: Ita et Deus eos qui dormierunt per Jesum, adducet cum eo (I Thess. IV, 12) . Somno 163 rursum torpor negligentiae designatur, sicut ab eodem Paulo dicitur: Hora est jam nos de somno surgere (Rom. XIII, 11) . Et rursum: Evigilate, justi, et nolite peccare (I Cor. XV, 34) . Somno quoque calcatis carnis desideriis quies vitae figuratur, sicut sponsae voce in canticorum Cantico dicitur: Ego dormio, et cor meum vigilat (Cant. V, 2) ; quia videlicet sancta mens quo se ab strepitu temporalis concupiscentiae comprimit, eo verius interna cognoscit; et tanto alacrius ad intima vigilat, quanto se ab exteriori inquietudine occultat. Quod bene", + "candidate_score": 0.624866, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_19", + "bdc_text": "Der mann ist das houpt , das wie imm houpt alle vernunfft und fürsorg ist für den gantzen lib , also sol der man mitt vernunfft by dem wyb whonen und sy mitt wyßheyt in früntligheit leyten .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_626", + "psc_text": ". 71. Quis peccati servus, quis ab eo liber, et quod hic nemo ab eo liber. --Bene autem subditur: Et servus liber a domino suo. Scriptum quippe est, Omnis qui peccat, servus est peccati (Joan. VIII, 34) ; quia nimirum quisquis se pravo desiderio subjicit, iniquitatis dominio dudum libera mentis colla supponit. Sed huic domino contradicimus, cum iniquitati quae nos ceperat, reluctamur; cum consuetudini violenter resistimus, et desideria perversa calcantes contra hanc jus nobis libertatis ingenitae vindicamus; cum culpam poenitendo percutimus, et maculas sordium fletibus lavamus. Plerumque autem jam mens quidem quod perverse egisse se meminit, deplorat; jam prave acta non solum deserit, sed amarissimis etiam lamentis punit; sed tamen dum eorum quae egit reminiscitur, gravi de judicio pavore terretur. Jam se perfecte convertit; sed adhuc se perfecte in securitatem non erigit, quia dum quanta sit districtio extremi examinis pensat, inter spem ac formidinem sollicita trepidat, quia justus judex veniens,", + "candidate_score": 0.621224, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_21", + "bdc_text": "Das wyb ist nitt uß dem kadt der erdenErde vom Erdboden. gemacht , sunder uß des mans syten und gepein , das sy zuͦ iro ursprung tringendrängen .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1812", + "psc_text": "ad amorem coelestis patriae multiplicantur, et viriditatem vitae spiritalis accipiunt, dum hic pro Deo fortiter egisse gratulantur. Sequitur: CAPUT V. VERS. 8, 9.-- Si senuerit in terra radix ejus, et in pulvere emortuus fuerit truncus illius, ad odorem aquae germinabit, et faciet comam quasi cum primum plantatum est. 6. Sua morte uberes in nobis fructus gignunt justi. --Quid radix justi nisi sancta praedicatio, quia ab ipsa oritur, et in ipsa subsistit? et quid terrae vel pulveris nomine nisi peccator accipitur? cui voce conditoris dicitur: Terra es, et in terram ibis, vel certe, sicut habet nostra translatio: Pulvis es, et in pulverem reverteris (Genes. III, 19) . Justi igitur radix in terra senescit, et in pulvere truncus emoritur, 395 quia apud corda pravorum ejus praedicatio despecta cunctisque viribus effeta creditur. Et in pulvere truncus emoritur, quia inter manus persequentium corpus illius exanimatur. Juxta Sapientiae etenim vocem: Visi sunt oculis insipientium mori,", + "candidate_score": 0.599476, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 11, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1", + "max_score": 0.698259, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_4", + "bdc_text": "zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_1008", + "psc_text": "pudendum esse quod castum est. cap. 17 Quodsi quaeritur, quomodo se habeat causalis illa conditio, in qua primum deus hominem fecit ad imaginem ac similitudinem suam — ibi quippe et hoc dictum est: masculum et feminam fecit eos — utrum iam illa ratio,. ua m mundi primis operibus concreauit atque concreuit 10 cf. Retract. II 24 Gal. 8, 19 24 Gen. 1, 27 2 possumus B possimus S creante E quemammodum EPB 3 seruiant Bl 5 nonnisi (non 8. l. m. 1) B credamus 8 6 faeminam S hominis forte S 7 costa] coBtat (t fin. 8. I. m. 2) B om. S angelos** B 8 faemina S 11 quur PB geste S 18 ęua S scribtum ESP non uideatur b 15 uterus] ut cruor S 16 femina (-- aup. a er.) P fieret (i ex e m. 1) B 18 formaretur] nasceretur E1 poterat (at ex et) S carnem", + "candidate_score": 0.698259, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_4", + "bdc_text": "zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_1007", + "psc_text": "incredibile est; fidelibus autem cur ad rei gestae proprietatem quod de Christo factum est et tantum ad figuratam signiScationemsignificationem quod de Eua scriptum est credibile uideatur? an uero sine cuiusquam concubitu uir ex femina fieri potuit, femina ex uiro non potuit? et uirginalis uterus unde uir fieret habebat, uirile autem latus unde femina fieret non habebat, cum hic dominus de famula nasceretur, ibi de seruo famula formaretur? poterat et dominus de costa carnem suam uel de aliquo membro uirginis creare; sed qui posset ostendere in corpore suo hoc se iterum fecisse quod factum est, utilius in matris corpore ostendit nihil pudendum esse quod castum est. cap. 17 Quodsi quaeritur, quomodo se habeat causalis illa conditio, in qua primum deus hominem fecit ad imaginem ac similitudinem suam — ibi quippe et hoc dictum est: masculum et feminam fecit eos — utrum iam illa ratio,. ua m mundi primis operibus concreauit atque", + "candidate_score": 0.692721, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_4", + "bdc_text": "zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_285", + "psc_text": "tibi, id est, ut tibi iam ista nasci incipiant ad laborem, quae ad pastum tantummodo aliis animalibus antea nascebantur. cap. 19 Et dixit deus: faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram; et dominetur piscium maris et uolatilium caeli et omnium pecorum et omnis terrae et omnium reptilium repentium super terram. et fecit deus hominem, ad imaginem dei fecit eum: . masculum et feminam fecit eos. et benedixit eos deus dicens: crescite et multiplicamini et inplete terram et dominamini eius et principamini piscium maris 20 Gen. 1, 26-81 1 poterat Et 3 nasceretur b hoc (0 m. 1 sup. eras. ae) R pone S 4 possint S 6 aborret ER aborreret 8 7 tribolos E1 8 cuiuacemodi PRSbd 9 ciuum Et cybum R 10 suabiterque P 11 coeperit E1 12 «erumnosum R 18 postea] post PRSbd 14 ca- piendos S fruges] fructus S 15 hisdem ESR eisdem bd postea (tea 8.", + "candidate_score": 0.690899, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_4", + "bdc_text": "zu denken ist vielleicht an eine bildliche Darstellung der Erschaffung von Adam und Eva. .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_771", + "psc_text": "uocem humanae adnotatur in mg. m. 1 creande S inest] inest (in 8. I. m. 1) E est S õ humanae om. ES creandae om. S homin»efuturae P 6 quidam S humanarum S 7 sint] om. EFSb autem om. S et animarum et corporum PRSbd 11 his] iis d 13 animam] anima PR cum uoce durum incip. cap. XXX E angeli] angelicam S 15 aliqua PJJ1 19 animamatp E 20 posset b 21 certe S humane PRl opinione R tolerauilius PRl 25 creasset bd 26 esse PRl quod dictum est\" ad imaginem suam\", nisi in anima neque illud, quod dictum est \"masculum et feminam\", nisi in corpore recte intellegimus. credatur ergo, si nulla scripturarum auctoritas seu ueritatis ratio contradicit, hominem ita factum sexto die, ut corporis quidem humani ratio causalis in elementis mundi, anima uero iam ipsa crearetur, sicut primitus conditus est dies, et creata lateret in operibus dei, donec", + "candidate_score": 0.688083, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_12_14", + "bdc_text": "Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 . und das wyb uß dem ripp siner sytenVgl. Gen 2 , 21. , nitt als er wachet , sunder do er schlieffVgl. ebd. , gestaltet hat. Des wybs uffsähenetwa im Sinne von :", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_786", + "psc_text": "ras. m. 2 22 uel] et 8 21 sexto die] seito PRSbd produxit S 22 uestias E1 inquid ElP illut P 23 quemammodum PR 25 lignara P lignO b quarto] quarto et 8 26 supra terrae addid. m. 2 scilicet animalia E cum factus est dies, fecit deus caelum et terram et omne uiride agri, quandoquidem, cum factus est dies, non fecit nisi ipsum diem; quomodo etiam omne uiride agri fecerit, antequam esset super terram, et omne fenum, antequam eiorereturexoreretur; tunc enim factum, cum exortum est, non, antequam exoreretur, quis non diceret, nisi scripturae uerba reuocarent? meminerit etiam scriptum esse: qui uiuit in aeternum, creauit omnia simul, et uideat, quemadmodum simul creata dici possint, quorum creatio spatiis temporalibus distat, non horarum tantum, sed etiam dierum. curet quoque ostendere, quomodo utrumque sit uerum, quod contrarium uideri potest, et deum in die septimo ob omnibus operibus suis requieuisse, quod Geneseos liber dicit,", + "candidate_score": 0.682462, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_7_9", + "bdc_text": "Der herr sprach : „Es ist nitt guͦt , das der mensch alein sye , ich muͦß imm ein ghilffen machen , der by imm sye“ [ Gen 2 , 18 ] . Dorumb die ee dem menschen von gott zuͦ trost und hilff und nitt , sin fröüd und ruͦw ze betruͤben , geordnet ist .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_928", + "psc_text": "in consequenti sperandum est. LIBER NONUS. cap. 1 Et dixit dominus deus: non bonum est esse hominem solum; faciamus ei adiutorium secundum 5 cf. Gen. 3, 8 9 Ariani 12 I Tim. 6, 16 20 Gcn. 2, 18-24 1 prophftae S ipsis El quur PR 2 ambigimns PBlbd hninsnaodi Sbd ei R1 3 do Rl illut P 4 scribtum EP peccasset b 6 creaturam ei Eug. 7 sapit] capit Eug (Knõll 212,18) hoc] hnc R2 8 hac] ac P1 uolnit P 9 heretici ER substantia El fili E1 assumto PR adsumpto Sbd 12 sol.o R 14 serui (ui s. l. m. 1) E suam om. El impietas E 16 repellanda (a pr. ex e . m. 1) R 18 consequenti sperandum (n ante d e. I.) E,SR2 consequentis parandum P consequentibus parandum R'bd Expl lib octabus incipiunt capitula libri noni fol. 188 E Explicuit liber 'VIII' (litt. tiltnuse. color.) fol.", + "candidate_score": 0.677999, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_12_14", + "bdc_text": "Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 . und das wyb uß dem ripp siner sytenVgl. Gen 2 , 21. , nitt als er wachet , sunder do er schlieffVgl. ebd. , gestaltet hat. Des wybs uffsähenetwa im Sinne von :", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_582", + "psc_text": "terra add. esse d 15 cap. XXVIII E 18 cum] et cura d facta] creata S 20 manent S terra EPb terra. (e er.) R abyssus EPRSb uelud S 21 paciuntur R adiuncta El 22 quae om. Et 23 produxef (ef m. 2 in ras.) E 24 exorirentur Sbd 26 quaecum P1 quaecumq; RP2 sint (i ex u) R terram et omne uiride agri, antequam esset super terram, et omne fenum agri. antequam exortum est. non sic, quomodo facit opere, quo nunc usque operatur per pluuiam et hominum agriculturam — ad hoc enim adiunctum est: non enim pluerat deus super terram nec erat homo qui operaretur terram — sed illo modo, quo creauit omnia simul senarioque dierum numero consummauit. cum diem, quem fecit, eis, quae fecit, sexies praesentauit non alternante spatio temporaliter, sed ordinata cognitione causaliter. a quibus operibus in die septimo requieuit. etiam suam requiem eiusdem diei notitiae gaudioque", + "candidate_score": 0.677274, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_12_14", + "bdc_text": "Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 . und das wyb uß dem ripp siner sytenVgl. Gen 2 , 21. , nitt als er wachet , sunder do er schlieffVgl. ebd. , gestaltet hat. Des wybs uffsähenetwa im Sinne von :", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_596", + "psc_text": "ac inc. cap. II E 17 substancia R 20 pertracta E 22 conditam EPRSCb esse uocatum S 23 praesentiam E conditioni J cognitioni b 26 est dies PRSbd 27 foenum S faenum PRC agri, antequam exoreretur, adtestari etiam, quod alibi scriptum est: qui uiuit in aeternum, creauit omnia simul: non est dubium hoc, quod homo de limo terrae fictus est eique formata uxor ex latere. iam non ad conditionem, qua simul omnia facta sint, pertinere, quibus perfectis requieuit deus, sed ad eam operationem, quae fit iam per uolumina saeculorum, qua usque nunc operatur. Huc accedit, quod ipsa etiam uerba, quibus narratur, quomodo deus paradisum plantauerit in eoque hominem, quem fecerat, conlocarit ad eumque adduxerit animalia, quibus nomina inponeret, in quibus cum adiutorium simile illi non fuisset inuentum. tunc ei mulierem costa eius detracta formauerit, satis nos admonent haec non ad illam operationem dei pertinere, unde requieuit in die septimo, sed", + "candidate_score": 0.676619, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_8_10", + "bdc_text": "„Es ist nitt guͦt , das der mensch alein sye , ich muͦß imm ein ghilffen machen , der by imm sye“ [ Gen 2 , 18 ] . Dorumb die ee dem menschen von gott zuͦ trost und hilff und nitt , sin fröüd und ruͦw ze betruͤben , geordnet ist . Zwey und nitt mee in der ee söllend ein lib sinVgl. Gen 2 , 24 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_928", + "psc_text": "in consequenti sperandum est. LIBER NONUS. cap. 1 Et dixit dominus deus: non bonum est esse hominem solum; faciamus ei adiutorium secundum 5 cf. Gen. 3, 8 9 Ariani 12 I Tim. 6, 16 20 Gcn. 2, 18-24 1 prophftae S ipsis El quur PR 2 ambigimns PBlbd hninsnaodi Sbd ei R1 3 do Rl illut P 4 scribtum EP peccasset b 6 creaturam ei Eug. 7 sapit] capit Eug (Knõll 212,18) hoc] hnc R2 8 hac] ac P1 uolnit P 9 heretici ER substantia El fili E1 assumto PR adsumpto Sbd 12 sol.o R 14 serui (ui s. l. m. 1) E suam om. El impietas E 16 repellanda (a pr. ex e . m. 1) R 18 consequenti sperandum (n ante d e. I.) E,SR2 consequentis parandum P consequentibus parandum R'bd Expl lib octabus incipiunt capitula libri noni fol. 188 E Explicuit liber 'VIII' (litt. tiltnuse. color.) fol.", + "candidate_score": 0.676401, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_12_14", + "bdc_text": "Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 . und das wyb uß dem ripp siner sytenVgl. Gen 2 , 21. , nitt als er wachet , sunder do er schlieffVgl. ebd. , gestaltet hat. Des wybs uffsähenetwa im Sinne von :", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_583", + "psc_text": "terram nec erat homo qui operaretur terram — sed illo modo, quo creauit omnia simul senarioque dierum numero consummauit. cum diem, quem fecit, eis, quae fecit, sexies praesentauit non alternante spatio temporaliter, sed ordinata cognitione causaliter. a quibus operibus in die septimo requieuit. etiam suam requiem eiusdem diei notitiae gaudioque praebere dignatus . et ideo non eum in quolibet opere suo , sed in sua requie benedixit et sanctificauit. unde nullam ulterius creaturam instituens, sed ea. quae omnia simul fecit, administratorio actu gubernans et regens sine cessatione operatur, simul et requiescens et operans, sicut iam ista tractata sunt. quorum operum eius, quae nunc usque operatur, per uolumina temporum explicandorum uelut exordium narrandi sumens ait scriptura: fons autem ascendebat de terra et inrigabat omnem faciem terrae. de quo fonte quia diximus, quod dicendum putauimus, ea quae sequuntur ab alio consideremus exordio. 19 Gen. 2, 6 1 omnia uiride R 2 faenum", + "candidate_score": 0.675836, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_11_13", + "bdc_text": "und unzertrennlich einandren anhangen und lieb haben . Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 . und das wyb uß dem ripp siner sytenVgl. Gen 2 , 21. , nitt als er wachet , sunder do er schlieffVgl. ebd. , gestaltet hat.", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_596", + "psc_text": "ac inc. cap. II E 17 substancia R 20 pertracta E 22 conditam EPRSCb esse uocatum S 23 praesentiam E conditioni J cognitioni b 26 est dies PRSbd 27 foenum S faenum PRC agri, antequam exoreretur, adtestari etiam, quod alibi scriptum est: qui uiuit in aeternum, creauit omnia simul: non est dubium hoc, quod homo de limo terrae fictus est eique formata uxor ex latere. iam non ad conditionem, qua simul omnia facta sint, pertinere, quibus perfectis requieuit deus, sed ad eam operationem, quae fit iam per uolumina saeculorum, qua usque nunc operatur. Huc accedit, quod ipsa etiam uerba, quibus narratur, quomodo deus paradisum plantauerit in eoque hominem, quem fecerat, conlocarit ad eumque adduxerit animalia, quibus nomina inponeret, in quibus cum adiutorium simile illi non fuisset inuentum. tunc ei mulierem costa eius detracta formauerit, satis nos admonent haec non ad illam operationem dei pertinere, unde requieuit in die septimo, sed", + "candidate_score": 0.675526, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_11_13", + "bdc_text": "und unzertrennlich einandren anhangen und lieb haben . Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 . und das wyb uß dem ripp siner sytenVgl. Gen 2 , 21. , nitt als er wachet , sunder do er schlieffVgl. ebd. , gestaltet hat.", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_786", + "psc_text": "ras. m. 2 22 uel] et 8 21 sexto die] seito PRSbd produxit S 22 uestias E1 inquid ElP illut P 23 quemammodum PR 25 lignara P lignO b quarto] quarto et 8 26 supra terrae addid. m. 2 scilicet animalia E cum factus est dies, fecit deus caelum et terram et omne uiride agri, quandoquidem, cum factus est dies, non fecit nisi ipsum diem; quomodo etiam omne uiride agri fecerit, antequam esset super terram, et omne fenum, antequam eiorereturexoreretur; tunc enim factum, cum exortum est, non, antequam exoreretur, quis non diceret, nisi scripturae uerba reuocarent? meminerit etiam scriptum esse: qui uiuit in aeternum, creauit omnia simul, et uideat, quemadmodum simul creata dici possint, quorum creatio spatiis temporalibus distat, non horarum tantum, sed etiam dierum. curet quoque ostendere, quomodo utrumque sit uerum, quod contrarium uideri potest, et deum in die septimo ob omnibus operibus suis requieuisse, quod Geneseos liber dicit,", + "candidate_score": 0.674367, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_12", + "bdc_text": "Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_692", + "psc_text": "aliquid inuenturus sim et definiturus, ignoro. quod autem potuero, si conatum meum dominus adiuuerit, sequenti uolumine explicare curabo. LIBER SEPTIMUS. cap. 1 Et finxit deus hominem puluerem de terra et flauit in faciem eius flatum uitae, et factus est homo in 1 Gal. 6, 1 23 Gen. 2, 7 1 et om. PRSbd 2 praeoccnpatus] occupatus » 4 tempteris EsRSb tcnteris d dixi EaPRSbd 7 prepropere P 11 nobis quae R ubi] ut b relipquerunt E relinquerunt PR 13 nostrarum om. PRIb 16 quales R adhuc mihi bd 18 utrum om. Pl autem om. Pb 20 meum s. 1. m. 1 S adiuberit El 21 Expt liber sextus incipiunt capitula fol. 98 E Explicuit liber sei tus do gratias amen (litt. maio color.) fol. 156b P Explicit liber sextus do gratias 1. Incipit lib septimus fol. 127b R Explicit liber sextus (litt. maio atr.) Incipit liber septimus (litt. maio rubr.)", + "candidate_score": 0.669914, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_11_13", + "bdc_text": "und unzertrennlich einandren anhangen und lieb haben . Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 . und das wyb uß dem ripp siner sytenVgl. Gen 2 , 21. , nitt als er wachet , sunder do er schlieffVgl. ebd. , gestaltet hat.", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_582", + "psc_text": "terra add. esse d 15 cap. XXVIII E 18 cum] et cura d facta] creata S 20 manent S terra EPb terra. (e er.) R abyssus EPRSb uelud S 21 paciuntur R adiuncta El 22 quae om. Et 23 produxef (ef m. 2 in ras.) E 24 exorirentur Sbd 26 quaecum P1 quaecumq; RP2 sint (i ex u) R terram et omne uiride agri, antequam esset super terram, et omne fenum agri. antequam exortum est. non sic, quomodo facit opere, quo nunc usque operatur per pluuiam et hominum agriculturam — ad hoc enim adiunctum est: non enim pluerat deus super terram nec erat homo qui operaretur terram — sed illo modo, quo creauit omnia simul senarioque dierum numero consummauit. cum diem, quem fecit, eis, quae fecit, sexies praesentauit non alternante spatio temporaliter, sed ordinata cognitione causaliter. a quibus operibus in die septimo requieuit. etiam suam requiem eiusdem diei notitiae gaudioque", + "candidate_score": 0.669284, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_11_13", + "bdc_text": "und unzertrennlich einandren anhangen und lieb haben . Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 . und das wyb uß dem ripp siner sytenVgl. Gen 2 , 21. , nitt als er wachet , sunder do er schlieffVgl. ebd. , gestaltet hat.", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_473", + "psc_text": "certe R sentia El 9 sex in ras. S 10 potuerunt b 13 hi.c (n er.) 2J est 8. I. m. 1 E 14 quisquam Rd 16 principio (ci s. I. m. 1) P 21 cap. II E 25 terram E rerum, quibus uniuersa creatura disposita atque conposita reddit hanc speciem, quae mundus uocatur. Illud hic ergo caelum commemoratum est, quod cum creasset deus firmamentum uocauit, cum omnibus, quae in illo sunt, et ea terra, quae cum abysso imum obtinebat locum, cum omnibus, quae in ea sunt. sequitur enim et adiungit: fecit deus caelum et terrautterram, ut caeli et terrae nomine et praemisso, antequam factum diem commemoraret, et repetito, cum commemorasset, non sinat suspicari ita se nunc caelum et terram nominasse, sicut in principio, antequam esset creatus dies. sic enim uerba contexuit: hic est liber creaturae caeli et terrae, cum factus est dies, fecit deus caelum et terram, ut, si", + "candidate_score": 0.668894, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11252_sent_12_14", + "bdc_text": "Dann der herr den man von der erdenVgl. Gen 2 , 7 . und das wyb uß dem ripp siner sytenVgl. Gen 2 , 21. , nitt als er wachet , sunder do er schlieffVgl. ebd. , gestaltet hat. Des wybs uffsähenetwa im Sinne von :", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_406", + "psc_text": "R 20 cepta S 21 terminata (ta 8 l. m. 1) S 22 cepta