diff --git "a/11/12137.json" "b/11/12137.json" new file mode 100644--- /dev/null +++ "b/11/12137.json" @@ -0,0 +1,5122 @@ +{ + "letter_id": "12137", + "bd_url": "https://www.bullinger-digital.ch/letter/12137", + "dominant_topic": 1, + "topic_dist": [ + 0.057585, + 0.066066, + 0.052755, + 0.04695, + 0.048092, + 0.047168, + 0.047416, + 0.0569, + 0.045976, + 0.046384, + 0.045197, + 0.047281, + 0.045217, + 0.053267, + 0.050619, + 0.049062, + 0.049564, + 0.047433, + 0.049967, + 0.047101 + ], + "citations": [ + { + "rank": 1, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-officiis-ministrorum", + "max_score": 0.695274, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_56_58", + "bdc_text": "nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-officiis-ministrorum_window_311", + "psc_text": "quia audit in occulto dicta, qui occulta fecit: et cognoscit secreta viscerum, qui sensum visceribus infudit. Ergo tamquam sub oculis constituti judicis, quidquid gerimus, in luce positum putemus, ut omnibus manifestetur. CAPUT XX. Omnibus multum prodesse bonorum familiaritatem, maxime vero adolescentibus: hoc Jesu Nave ac Moysi, aliisque exemplis probari: quibus subjicitur qui aetate sint dispares, virtute interdum pares esse, ut Petrus ac Joannes patefaciunt. 97. Plurimum itaque prodest unicuique bonis jungi. Adolescentibus quoque utile, ut claros et sapientes viros sequantur; quoniam qui congreditur sapientibus, sapiens est: qui autem cohaeret imprudentibus, imprudens agnoscitur. Et ad instructionem itaque plurimum proficit, et ad probitatis testimonium. Ostendunt enim adolescentes eorum se imitatores esse, quibus adhaerent; et ea convalescit opinio, quod ab his vivendi acceperint similitudinem, cum quibus conversandi hauserint cupiditatem. 98. Inde tantus Jesus Nave, quod eum non solum erudivit ad Legis scientiam Moysi copula, verum etiam sanctificavit ad gratiam (Exod. XXIV, 13). Denique", + "candidate_score": 0.695274, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 2, + "cf_id": "cf051", + "work_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum", + "max_score": 0.691548, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_36_38", + "bdc_text": "Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D.", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_229", + "psc_text": "De his autem sic scripsit: Apocryphae scripturae, quae sub nominibus apostolorum multarum habent seminarium falsitatum, non solum interdicendae, sed penitus auferendae sunt, atque ignibus concremandae. Nullo ergo praesidio haeretici aut novatores septi sunt, cum multis injuriis recentiores Romanos pontifices afficiunt, quod sua Opera proscribant, et ignibus concremari jubeant. Nimis vetusta est ejusmodi in catholica Ecclesia disciplina, nec solum a Gelasio papa, vel a concilio septuaginta episcoporum tum habito repetenda, sed a Leone Magno, qui eam omnibus catholicis episcopis observandam inculcat. Quare splendide inter caeteros acatholicos Van Espen et Beausobre allucinatos esse, Leonis haec agendi ratio suadet patefacitque. Nam Van Espen, cum in priori suorum Operum parte, quae Juris Ecclesiastici universi inscribitur, haudquaquam ad hocce Leonis decretum animadverteret, cumque agere institueret de Ecclesiae disciplina in haereticorum libris prohibendis, Gelasiano decreto dumtaxat insistit, cujus verbis vim omnem roburque prorsus adimere conatur, quasi ex suggestu affirmans Ecclesiam tantummodo publicam, non privatam, proscriptorum librorum", + "candidate_score": 0.691548, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37_39", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D. Simonis Grynaei illustratus .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_229", + "psc_text": "De his autem sic scripsit: Apocryphae scripturae, quae sub nominibus apostolorum multarum habent seminarium falsitatum, non solum interdicendae, sed penitus auferendae sunt, atque ignibus concremandae. Nullo ergo praesidio haeretici aut novatores septi sunt, cum multis injuriis recentiores Romanos pontifices afficiunt, quod sua Opera proscribant, et ignibus concremari jubeant. Nimis vetusta est ejusmodi in catholica Ecclesia disciplina, nec solum a Gelasio papa, vel a concilio septuaginta episcoporum tum habito repetenda, sed a Leone Magno, qui eam omnibus catholicis episcopis observandam inculcat. Quare splendide inter caeteros acatholicos Van Espen et Beausobre allucinatos esse, Leonis haec agendi ratio suadet patefacitque. Nam Van Espen, cum in priori suorum Operum parte, quae Juris Ecclesiastici universi inscribitur, haudquaquam ad hocce Leonis decretum animadverteret, cumque agere institueret de Ecclesiae disciplina in haereticorum libris prohibendis, Gelasiano decreto dumtaxat insistit, cujus verbis vim omnem roburque prorsus adimere conatur, quasi ex suggestu affirmans Ecclesiam tantummodo publicam, non privatam, proscriptorum librorum", + "candidate_score": 0.689411, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_35_37", + "bdc_text": "Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_229", + "psc_text": "De his autem sic scripsit: Apocryphae scripturae, quae sub nominibus apostolorum multarum habent seminarium falsitatum, non solum interdicendae, sed penitus auferendae sunt, atque ignibus concremandae. Nullo ergo praesidio haeretici aut novatores septi sunt, cum multis injuriis recentiores Romanos pontifices afficiunt, quod sua Opera proscribant, et ignibus concremari jubeant. Nimis vetusta est ejusmodi in catholica Ecclesia disciplina, nec solum a Gelasio papa, vel a concilio septuaginta episcoporum tum habito repetenda, sed a Leone Magno, qui eam omnibus catholicis episcopis observandam inculcat. Quare splendide inter caeteros acatholicos Van Espen et Beausobre allucinatos esse, Leonis haec agendi ratio suadet patefacitque. Nam Van Espen, cum in priori suorum Operum parte, quae Juris Ecclesiastici universi inscribitur, haudquaquam ad hocce Leonis decretum animadverteret, cumque agere institueret de Ecclesiae disciplina in haereticorum libris prohibendis, Gelasiano decreto dumtaxat insistit, cujus verbis vim omnem roburque prorsus adimere conatur, quasi ex suggestu affirmans Ecclesiam tantummodo publicam, non privatam, proscriptorum librorum", + "candidate_score": 0.684157, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_229", + "psc_text": "De his autem sic scripsit: Apocryphae scripturae, quae sub nominibus apostolorum multarum habent seminarium falsitatum, non solum interdicendae, sed penitus auferendae sunt, atque ignibus concremandae. Nullo ergo praesidio haeretici aut novatores septi sunt, cum multis injuriis recentiores Romanos pontifices afficiunt, quod sua Opera proscribant, et ignibus concremari jubeant. Nimis vetusta est ejusmodi in catholica Ecclesia disciplina, nec solum a Gelasio papa, vel a concilio septuaginta episcoporum tum habito repetenda, sed a Leone Magno, qui eam omnibus catholicis episcopis observandam inculcat. Quare splendide inter caeteros acatholicos Van Espen et Beausobre allucinatos esse, Leonis haec agendi ratio suadet patefacitque. Nam Van Espen, cum in priori suorum Operum parte, quae Juris Ecclesiastici universi inscribitur, haudquaquam ad hocce Leonis decretum animadverteret, cumque agere institueret de Ecclesiae disciplina in haereticorum libris prohibendis, Gelasiano decreto dumtaxat insistit, cujus verbis vim omnem roburque prorsus adimere conatur, quasi ex suggestu affirmans Ecclesiam tantummodo publicam, non privatam, proscriptorum librorum", + "candidate_score": 0.680952, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_36_38", + "bdc_text": "Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D.", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_211", + "psc_text": "exegimus, ut divino quandoque Nomine opitulante, omnia Leonis Opera puriora, nitidiora auctioraque novis typis prodire possint. Sed jam ad institutum revertamur. Laudata igitur S. pontificis ad Asturicensem episcopum epistola sexdecim subjecta habet capitula, quia totidem discutienda et definienda Turribius Leoni proposuerat. Id ea verba innuunt: Quia ergo dilectio tua fideli quantum potuit diligentia damnatas olim opiniones sexdecim capitulis comprehendit. Sed perantiquum Vaticanum exemplar cum Grimaneo codice decem et septem esse legendum probant. Id magis confirmat ipsa capitum divisio, quae postremo loco hunc Romanum numerum cum sequenti titulo exhibet: Cap. XVII. An caro Christi vere requieverit in sepulcro. Qui Quesnelli studium, laborem diligentiamve in divi Leonis Operibus ornandis castigandisve plus aequo commendare consueverunt, animadvertant, quaeso, in qualem lapsus sit oscitantiam? Videant an haec argumento sint Grimaneum codicem tamquam lapidem lydium assumpsisse in religiose probandis Leonini textus lectionibus. Dicant an sedulo S. pontificis Opera lustraverit, qui in male concinnata synopsi sexdecim dumtaxat", + "candidate_score": 0.679258, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_36_38", + "bdc_text": "Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D.", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_207", + "psc_text": "et sanctitate, cum Ecclesiae disciplina, sacris canonibus et Christianis rebus minime cohaerere et conciliari possunt. Ita profecto mecum reputavi, postquam saepius epistolam perlegi. In qua et alia offendi quae apertam scriptoris oscitantiam saltem redolent. Ejusmodi quidem mihi visa sunt, vel quae capite 4, leguntur, quod ne ultra jam faciant usque ad finem, in quibus nulla ratione genuinus sensus juxta syntaxeos grammaticae regulas argui potest; vel quod in subsequenti capite 5 conspicitur, ubi eadem narratio de apocryphis S. Thomae Actibus iteratur, et id genus alia, quae certe aut scriptoris indiligentiam arguunt, aut illius codicis, in quo sub Turribii nomine epistola illa fuit inventa et fideliter eruta, praestantiam maxime elevant. 10. Sed quamvis ea in epistola multa eluceant quae a veritate, aut saltem a verisimilitudine, plurimum dissident, illam tamen rejiciendam, aut veluti supposititiam habendam esse, vereor judicare. Immo egomet in divi Leonis Magni Operibus colligendis et ornandis, quaemadmodum Quesnellus in suam transtulit", + "candidate_score": 0.675995, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_35_37", + "bdc_text": "Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_189", + "psc_text": "proscribere, disperdere, aut omnino incendio consumere nisus est. Quae omnia cum maxime in votis haberet, caeterorum catholicorum Patrum exempla secutus, actutum non alium judicem et magistrum censuit esse interpellandum quam sanctum Leonem Romanum pontificem, ad quem sua scripta direxit. Pervincio itaque suae Asturicensis Ecclesiae diacono Romam proficisci et ad S. Leonem ejusmodi scripta deferenda ipse Turribius commisit. Quorum porro generum scripta ad apostolicam sedem transmiserit, Leo ipse in exordiis suae epistolae 15 indicavit, dicens ex epistolae sermone, et commonitorii serie, et ex libelli textu didicisse Priscillianistarum fetidissimam apud eas regiones recaluisse sentinam. Sed ejusmodi Turribii scripta, ex quibus facilius Galliciae et Hispaniarum Ecclesiarum aerumnosum statum potuissemus comprehendere, jam diu interciderunt. Cujus quidem jacturae gravissimum damnum aliqua ratione dumtaxat litteris ad Idatium et Ceponium episcopos, quae sub Turribii Asturicensis nomine circumferuntur, tum sincera celebrique ea epistola quam in hac causa ad Turribium Leo rescripsit, possumus reparare. Utrisque ergo nos insistere in", + "candidate_score": 0.672671, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_35_37", + "bdc_text": "Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_207", + "psc_text": "et sanctitate, cum Ecclesiae disciplina, sacris canonibus et Christianis rebus minime cohaerere et conciliari possunt. Ita profecto mecum reputavi, postquam saepius epistolam perlegi. In qua et alia offendi quae apertam scriptoris oscitantiam saltem redolent. Ejusmodi quidem mihi visa sunt, vel quae capite 4, leguntur, quod ne ultra jam faciant usque ad finem, in quibus nulla ratione genuinus sensus juxta syntaxeos grammaticae regulas argui potest; vel quod in subsequenti capite 5 conspicitur, ubi eadem narratio de apocryphis S. Thomae Actibus iteratur, et id genus alia, quae certe aut scriptoris indiligentiam arguunt, aut illius codicis, in quo sub Turribii nomine epistola illa fuit inventa et fideliter eruta, praestantiam maxime elevant. 10. Sed quamvis ea in epistola multa eluceant quae a veritate, aut saltem a verisimilitudine, plurimum dissident, illam tamen rejiciendam, aut veluti supposititiam habendam esse, vereor judicare. Immo egomet in divi Leonis Magni Operibus colligendis et ornandis, quaemadmodum Quesnellus in suam transtulit", + "candidate_score": 0.672389, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_207", + "psc_text": "et sanctitate, cum Ecclesiae disciplina, sacris canonibus et Christianis rebus minime cohaerere et conciliari possunt. Ita profecto mecum reputavi, postquam saepius epistolam perlegi. In qua et alia offendi quae apertam scriptoris oscitantiam saltem redolent. Ejusmodi quidem mihi visa sunt, vel quae capite 4, leguntur, quod ne ultra jam faciant usque ad finem, in quibus nulla ratione genuinus sensus juxta syntaxeos grammaticae regulas argui potest; vel quod in subsequenti capite 5 conspicitur, ubi eadem narratio de apocryphis S. Thomae Actibus iteratur, et id genus alia, quae certe aut scriptoris indiligentiam arguunt, aut illius codicis, in quo sub Turribii nomine epistola illa fuit inventa et fideliter eruta, praestantiam maxime elevant. 10. Sed quamvis ea in epistola multa eluceant quae a veritate, aut saltem a verisimilitudine, plurimum dissident, illam tamen rejiciendam, aut veluti supposititiam habendam esse, vereor judicare. Immo egomet in divi Leonis Magni Operibus colligendis et ornandis, quaemadmodum Quesnellus in suam transtulit", + "candidate_score": 0.669847, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_35_37", + "bdc_text": "Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_211", + "psc_text": "exegimus, ut divino quandoque Nomine opitulante, omnia Leonis Opera puriora, nitidiora auctioraque novis typis prodire possint. Sed jam ad institutum revertamur. Laudata igitur S. pontificis ad Asturicensem episcopum epistola sexdecim subjecta habet capitula, quia totidem discutienda et definienda Turribius Leoni proposuerat. Id ea verba innuunt: Quia ergo dilectio tua fideli quantum potuit diligentia damnatas olim opiniones sexdecim capitulis comprehendit. Sed perantiquum Vaticanum exemplar cum Grimaneo codice decem et septem esse legendum probant. Id magis confirmat ipsa capitum divisio, quae postremo loco hunc Romanum numerum cum sequenti titulo exhibet: Cap. XVII. An caro Christi vere requieverit in sepulcro. Qui Quesnelli studium, laborem diligentiamve in divi Leonis Operibus ornandis castigandisve plus aequo commendare consueverunt, animadvertant, quaeso, in qualem lapsus sit oscitantiam? Videant an haec argumento sint Grimaneum codicem tamquam lapidem lydium assumpsisse in religiose probandis Leonini textus lectionibus. Dicant an sedulo S. pontificis Opera lustraverit, qui in male concinnata synopsi sexdecim dumtaxat", + "candidate_score": 0.669403, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37_39", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D. Simonis Grynaei illustratus .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_211", + "psc_text": "exegimus, ut divino quandoque Nomine opitulante, omnia Leonis Opera puriora, nitidiora auctioraque novis typis prodire possint. Sed jam ad institutum revertamur. Laudata igitur S. pontificis ad Asturicensem episcopum epistola sexdecim subjecta habet capitula, quia totidem discutienda et definienda Turribius Leoni proposuerat. Id ea verba innuunt: Quia ergo dilectio tua fideli quantum potuit diligentia damnatas olim opiniones sexdecim capitulis comprehendit. Sed perantiquum Vaticanum exemplar cum Grimaneo codice decem et septem esse legendum probant. Id magis confirmat ipsa capitum divisio, quae postremo loco hunc Romanum numerum cum sequenti titulo exhibet: Cap. XVII. An caro Christi vere requieverit in sepulcro. Qui Quesnelli studium, laborem diligentiamve in divi Leonis Operibus ornandis castigandisve plus aequo commendare consueverunt, animadvertant, quaeso, in qualem lapsus sit oscitantiam? Videant an haec argumento sint Grimaneum codicem tamquam lapidem lydium assumpsisse in religiose probandis Leonini textus lectionibus. Dicant an sedulo S. pontificis Opera lustraverit, qui in male concinnata synopsi sexdecim dumtaxat", + "candidate_score": 0.668422, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_36_38", + "bdc_text": "Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D.", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_212", + "psc_text": "laborem diligentiamve in divi Leonis Operibus ornandis castigandisve plus aequo commendare consueverunt, animadvertant, quaeso, in qualem lapsus sit oscitantiam? Videant an haec argumento sint Grimaneum codicem tamquam lapidem lydium assumpsisse in religiose probandis Leonini textus lectionibus. Dicant an sedulo S. pontificis Opera lustraverit, qui in male concinnata synopsi sexdecim dumtaxat subjicit capitum titulos, ultimo praetermisso, cum jam epistola ipsa in decem et septem dividitur, quorum postremum et suum titulum habet, in praecedenti synopsi prorsus desideratum? Sed de hac re diligentius suo loco disputabitur, quemadmodum de alio perantiquo Vat. Palatino exemplari hujus epistolae quoddam de canonicis Scripturis hactenus ineditum fragmentum nobis exhibente. Sitne istud Leoni adjudicandum, an non, alibi quoque prosequemur, cum potissimum ad ritum dumtaxat et ordinem spectare videatur quos per anni tempora in divinis canonicisque legendis Scripturis Romana divi Petri Ecclesia servare consueverat. Nostrae ergo orationi modo liceat tantum in hujus Leoninae epistolae amplissimo campo, prout in omnibus vulgatis", + "candidate_score": 0.668242, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37_39", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D. Simonis Grynaei illustratus .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_207", + "psc_text": "et sanctitate, cum Ecclesiae disciplina, sacris canonibus et Christianis rebus minime cohaerere et conciliari possunt. Ita profecto mecum reputavi, postquam saepius epistolam perlegi. In qua et alia offendi quae apertam scriptoris oscitantiam saltem redolent. Ejusmodi quidem mihi visa sunt, vel quae capite 4, leguntur, quod ne ultra jam faciant usque ad finem, in quibus nulla ratione genuinus sensus juxta syntaxeos grammaticae regulas argui potest; vel quod in subsequenti capite 5 conspicitur, ubi eadem narratio de apocryphis S. Thomae Actibus iteratur, et id genus alia, quae certe aut scriptoris indiligentiam arguunt, aut illius codicis, in quo sub Turribii nomine epistola illa fuit inventa et fideliter eruta, praestantiam maxime elevant. 10. Sed quamvis ea in epistola multa eluceant quae a veritate, aut saltem a verisimilitudine, plurimum dissident, illam tamen rejiciendam, aut veluti supposititiam habendam esse, vereor judicare. Immo egomet in divi Leonis Magni Operibus colligendis et ornandis, quaemadmodum Quesnellus in suam transtulit", + "candidate_score": 0.667257, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40_42", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_211", + "psc_text": "exegimus, ut divino quandoque Nomine opitulante, omnia Leonis Opera puriora, nitidiora auctioraque novis typis prodire possint. Sed jam ad institutum revertamur. Laudata igitur S. pontificis ad Asturicensem episcopum epistola sexdecim subjecta habet capitula, quia totidem discutienda et definienda Turribius Leoni proposuerat. Id ea verba innuunt: Quia ergo dilectio tua fideli quantum potuit diligentia damnatas olim opiniones sexdecim capitulis comprehendit. Sed perantiquum Vaticanum exemplar cum Grimaneo codice decem et septem esse legendum probant. Id magis confirmat ipsa capitum divisio, quae postremo loco hunc Romanum numerum cum sequenti titulo exhibet: Cap. XVII. An caro Christi vere requieverit in sepulcro. Qui Quesnelli studium, laborem diligentiamve in divi Leonis Operibus ornandis castigandisve plus aequo commendare consueverunt, animadvertant, quaeso, in qualem lapsus sit oscitantiam? Videant an haec argumento sint Grimaneum codicem tamquam lapidem lydium assumpsisse in religiose probandis Leonini textus lectionibus. Dicant an sedulo S. pontificis Opera lustraverit, qui in male concinnata synopsi sexdecim dumtaxat", + "candidate_score": 0.666212, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_36_38", + "bdc_text": "Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D.", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_189", + "psc_text": "proscribere, disperdere, aut omnino incendio consumere nisus est. Quae omnia cum maxime in votis haberet, caeterorum catholicorum Patrum exempla secutus, actutum non alium judicem et magistrum censuit esse interpellandum quam sanctum Leonem Romanum pontificem, ad quem sua scripta direxit. Pervincio itaque suae Asturicensis Ecclesiae diacono Romam proficisci et ad S. Leonem ejusmodi scripta deferenda ipse Turribius commisit. Quorum porro generum scripta ad apostolicam sedem transmiserit, Leo ipse in exordiis suae epistolae 15 indicavit, dicens ex epistolae sermone, et commonitorii serie, et ex libelli textu didicisse Priscillianistarum fetidissimam apud eas regiones recaluisse sentinam. Sed ejusmodi Turribii scripta, ex quibus facilius Galliciae et Hispaniarum Ecclesiarum aerumnosum statum potuissemus comprehendere, jam diu interciderunt. Cujus quidem jacturae gravissimum damnum aliqua ratione dumtaxat litteris ad Idatium et Ceponium episcopos, quae sub Turribii Asturicensis nomine circumferuntur, tum sincera celebrique ea epistola quam in hac causa ad Turribium Leo rescripsit, possumus reparare. Utrisque ergo nos insistere in", + "candidate_score": 0.665387, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_35_37", + "bdc_text": "Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_334", + "psc_text": "Morales rerum Hispanicarum scriptor non contemnendus, duos omnino distinguendos esse Turribios contendens, quorum alter Asturicensi potiebatur episcopatu, ad quem S. Leo Magnus epistolas direxit; alter vero per quem S. pontifex ad Hispaniae scripsit episcopos, qui Roma in Hispanias missus est ut laudatas deferret epistolas. Hanc ergo opinionem adoptavit Quesnellus, qui nimis sibi indulgens, in eminentissimum Annalium scriptorem invehitur, et duo istius argumenta tamquam levia et exilia, vel falsitatis portentum continentia, subvertere conatus est. Et quidem nobis in praesens tantum otii esse non potest, ut singillatim referamus quae hujus controversiae causa Quesnellus subjiciendo comminiscitur. Cujusmodi illa sunt: « Non semper solemne fuisse in litteris eorum nomina describere per quos hae deferebantur. » Leonem ad Turribium rescripsisse per eumdem diaconum Pervincium, a quo consultationes acceperat: « Ad Galliciae vero synodum mittere debuisse non alienum clericum, sed nuntium aliquem e suo latere avulsum, quod munus optime alteri Turribio, non episcopo, sed Romanae sedis", + "candidate_score": 0.664795, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_36_38", + "bdc_text": "Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D.", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_210", + "psc_text": "occasione. Novum ejusdem fragmentum de canonicis Scripturis, ex Palat. Vat. bibliot. cod. erutum. 1. Nos itaque, tot tantisque praecedentibus suffulti testimoniis, cum de veritate auctoritateque epistolae 15 S. Leonis Magni minime ambigere possemus, tantummodo eam a mendis purgare, si quae in eam irrepserunt, curavimus. Pro quo quidem labore felicius absolvendo necessaria nobis non defuere subsidia; nam, praeter varios antiquissimos Vaticanos codd., quos nostris oculis lustravimus; praeter Grimaneum archetypum Parisiis asservatum, juxta cujus lectiones Paschasius Quesnellus suam adornasse editionem maxime gloriatur, quem nos ipsi amicorum ope adjuti fideliter exscribere curavimus, illam eamdem epistolam tum ad Vallicellanum, tum ad duo Florentina exemplaria exegimus, ut divino quandoque Nomine opitulante, omnia Leonis Opera puriora, nitidiora auctioraque novis typis prodire possint. Sed jam ad institutum revertamur. Laudata igitur S. pontificis ad Asturicensem episcopum epistola sexdecim subjecta habet capitula, quia totidem discutienda et definienda Turribius Leoni proposuerat. Id ea verba innuunt: Quia ergo dilectio tua fideli", + "candidate_score": 0.664406, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_35_37", + "bdc_text": "Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_212", + "psc_text": "laborem diligentiamve in divi Leonis Operibus ornandis castigandisve plus aequo commendare consueverunt, animadvertant, quaeso, in qualem lapsus sit oscitantiam? Videant an haec argumento sint Grimaneum codicem tamquam lapidem lydium assumpsisse in religiose probandis Leonini textus lectionibus. Dicant an sedulo S. pontificis Opera lustraverit, qui in male concinnata synopsi sexdecim dumtaxat subjicit capitum titulos, ultimo praetermisso, cum jam epistola ipsa in decem et septem dividitur, quorum postremum et suum titulum habet, in praecedenti synopsi prorsus desideratum? Sed de hac re diligentius suo loco disputabitur, quemadmodum de alio perantiquo Vat. Palatino exemplari hujus epistolae quoddam de canonicis Scripturis hactenus ineditum fragmentum nobis exhibente. Sitne istud Leoni adjudicandum, an non, alibi quoque prosequemur, cum potissimum ad ritum dumtaxat et ordinem spectare videatur quos per anni tempora in divinis canonicisque legendis Scripturis Romana divi Petri Ecclesia servare consueverat. Nostrae ergo orationi modo liceat tantum in hujus Leoninae epistolae amplissimo campo, prout in omnibus vulgatis", + "candidate_score": 0.663667, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_32", + "bdc_text": "Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_234", + "psc_text": "diebus ante initium Quadragesimae usque ad octavam diem ante Pascha, leguntur libri Moysis cum Jesu Nave et Judicum, etc. Duo itaque dumtaxat brevi otio hic animadvertere et annotare haud praetermittam. Alterum, ordinem in hoc fragmento descriptum pro legendis omnibus sacri canonis Scripturis in totius anni curriculo non differre ab illa distributione et ordinatione quae modo etiam in Romano Breviario conspicitur. Hoc probat enim sacri hujus ritus auctoritatem vetustatemque a nostris majoribus derivatam, qui consilium habuere singulis quatuor anni temporibus, et divinis mysteriis in Ecclesia celebrandis aptiores, et magis consonas Scripturarum lectiones distribuere et accommodare, ut magis mysteriorum dignitati et populorum institutioni consulerent atque prospicerent. Alterum est, in laudato fragmento descriptos reperiri omnes libros in canone Tridentino, sess. 4, descriptos, si unum tamen alterumque excipiamus. Quae duo sane sacrarum Liturgiarum studiosis viris, qui merito hisce temporibus in hoc labore magna cum sacrae antiquae rei utilitate operam insumunt, eruditarum dissertationum supellectilem exhibebunt.", + "candidate_score": 0.663627, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_35_37", + "bdc_text": "Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_205", + "psc_text": "An Idatius in Chronico, qui alias episcoporum clades descripsit, hanc unam de Turribii exsilio reticuisset? Denique, cur et caeteri omnes Hispaniae Galliciaeque scriptores tanto silentio laborassent in maximi momenti re? Non itaque ad hocce effugium recurrendum est. 9. Neque quidem tam longam plurium annorum peregrinationem, antequam ad episcopatum eveheretur, Turribius peragere potuit. Post Dictinii quippe mortem, quae ante Christi annum 420 contigit, ut ex Augustino 254 vidimus, jam Asturicensem Ecclesiam Turribius est assecutus. Sed tunc non Leo Magnus, sed Zosimus, aut Bonifacius, catholicae Ecclesiae praeerat. Quare cum in exordio secundi capitis illius epistolae Turribius de seipso tamquam de homine jamjam ex peregrinatione adveniente loquatur, inde fit quod quae de Asturicensi concilio ex Idatii Chronico narrant Baluzius et Aguirre minime in Leonis aevum, videlicet in annum 446, rejici possint. Quod si tandem confingamus non statim post adeptum episcopatum Turribium ad Idatium et Ceponium scripsisse, nec Leonem veluti supremum magistrum et judicem", + "candidate_score": 0.663192, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_32_34", + "bdc_text": "Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe . Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_234", + "psc_text": "diebus ante initium Quadragesimae usque ad octavam diem ante Pascha, leguntur libri Moysis cum Jesu Nave et Judicum, etc. Duo itaque dumtaxat brevi otio hic animadvertere et annotare haud praetermittam. Alterum, ordinem in hoc fragmento descriptum pro legendis omnibus sacri canonis Scripturis in totius anni curriculo non differre ab illa distributione et ordinatione quae modo etiam in Romano Breviario conspicitur. Hoc probat enim sacri hujus ritus auctoritatem vetustatemque a nostris majoribus derivatam, qui consilium habuere singulis quatuor anni temporibus, et divinis mysteriis in Ecclesia celebrandis aptiores, et magis consonas Scripturarum lectiones distribuere et accommodare, ut magis mysteriorum dignitati et populorum institutioni consulerent atque prospicerent. Alterum est, in laudato fragmento descriptos reperiri omnes libros in canone Tridentino, sess. 4, descriptos, si unum tamen alterumque excipiamus. Quae duo sane sacrarum Liturgiarum studiosis viris, qui merito hisce temporibus in hoc labore magna cum sacrae antiquae rei utilitate operam insumunt, eruditarum dissertationum supellectilem exhibebunt.", + "candidate_score": 0.662212, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_35_37", + "bdc_text": "Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_231", + "psc_text": "Espen igitur lapsum praecavendum, ea quae S. Leo subjecit advertere sufficiet. Is itaque non publicum tantum corruptorum, apocryphorum falsorumque codicum usum catholicis, sed et privatis horum lectionibus vacare, vel etiam hujusmodi exemplaria in domibus retinere, sub haereseos nota episcopis qui id permitterent interdixit. Quare subjecit: Unde si quis episcoporum vel apocrypha haberi per domos non prohibuerit, vel sub canonicorum nomine eos codices in Ecclesia permiserit legi, qui Priscilliani sunt emendatione corrupti, haereticum se noverit judicandum, quoniam qui alios ab errore non revocat, seipsum errare demonstrat. Perantiquum Palatin. Vatic. ms. exemplar, post haec verba, celebre hujus epistolae fragmentum nobis exhibet, hactenus a praecedentibus Operum S. Leonis editoribus nec annotatum, nec publici juris factum. Hoc autem quamvis Leoninam orationem omnino redolere non videatur, tamen laudati codicis vetustas et auctoritas, tum argumenti ratio, praecedentibus S. pontificis dictis apprime concinens, nos in illud consilium adducunt, ut in altero tomo lineolis interclusum typis committamus. Et", + "candidate_score": 0.6615, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_39_41", + "bdc_text": "Simonis Grynaei illustratus . Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_210", + "psc_text": "occasione. Novum ejusdem fragmentum de canonicis Scripturis, ex Palat. Vat. bibliot. cod. erutum. 1. Nos itaque, tot tantisque praecedentibus suffulti testimoniis, cum de veritate auctoritateque epistolae 15 S. Leonis Magni minime ambigere possemus, tantummodo eam a mendis purgare, si quae in eam irrepserunt, curavimus. Pro quo quidem labore felicius absolvendo necessaria nobis non defuere subsidia; nam, praeter varios antiquissimos Vaticanos codd., quos nostris oculis lustravimus; praeter Grimaneum archetypum Parisiis asservatum, juxta cujus lectiones Paschasius Quesnellus suam adornasse editionem maxime gloriatur, quem nos ipsi amicorum ope adjuti fideliter exscribere curavimus, illam eamdem epistolam tum ad Vallicellanum, tum ad duo Florentina exemplaria exegimus, ut divino quandoque Nomine opitulante, omnia Leonis Opera puriora, nitidiora auctioraque novis typis prodire possint. Sed jam ad institutum revertamur. Laudata igitur S. pontificis ad Asturicensem episcopum epistola sexdecim subjecta habet capitula, quia totidem discutienda et definienda Turribius Leoni proposuerat. Id ea verba innuunt: Quia ergo dilectio tua fideli", + "candidate_score": 0.661046, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_35_37", + "bdc_text": "Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_335", + "psc_text": "fuisse in litteris eorum nomina describere per quos hae deferebantur. » Leonem ad Turribium rescripsisse per eumdem diaconum Pervincium, a quo consultationes acceperat: « Ad Galliciae vero synodum mittere debuisse non alienum clericum, sed nuntium aliquem e suo latere avulsum, quod munus optime alteri Turribio, non episcopo, sed Romanae sedis notario dumtaxat poterat convenire. » Haec, inquam, et id genus alia, nimis operose congerit, et magnifice exaggerat Quesnellus, ut duos Turribios distinguat. Qui praeterea cum se Leonino textu a Baronio urgeri intelligeret, in hunc tela retorquere nisus est, doctissimum istum Romanae Ecclesiae cardinalem, et Ecclesiasticorum Annalium parentem oblitum esse contendens. « Quidnam sit discriminis inter episcopum rebus Ecclesiae sacerdotali sollicitudine incumbentem, et diaconum, vel notarium, episcopi mandata ex praecepto exsequentem, et huc illucque litteras bajuli instar deferentem. » 2. Lepida profecto ratiocinatio isthaec iis forte videbitur, qui Quesnello adulari cupientes, nonnisi externam rerum superficiem attingere quaerunt. Sed quid ea insulsius,", + "candidate_score": 0.658932, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_14_16", + "bdc_text": "hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_207", + "psc_text": "et sanctitate, cum Ecclesiae disciplina, sacris canonibus et Christianis rebus minime cohaerere et conciliari possunt. Ita profecto mecum reputavi, postquam saepius epistolam perlegi. In qua et alia offendi quae apertam scriptoris oscitantiam saltem redolent. Ejusmodi quidem mihi visa sunt, vel quae capite 4, leguntur, quod ne ultra jam faciant usque ad finem, in quibus nulla ratione genuinus sensus juxta syntaxeos grammaticae regulas argui potest; vel quod in subsequenti capite 5 conspicitur, ubi eadem narratio de apocryphis S. Thomae Actibus iteratur, et id genus alia, quae certe aut scriptoris indiligentiam arguunt, aut illius codicis, in quo sub Turribii nomine epistola illa fuit inventa et fideliter eruta, praestantiam maxime elevant. 10. Sed quamvis ea in epistola multa eluceant quae a veritate, aut saltem a verisimilitudine, plurimum dissident, illam tamen rejiciendam, aut veluti supposititiam habendam esse, vereor judicare. Immo egomet in divi Leonis Magni Operibus colligendis et ornandis, quaemadmodum Quesnellus in suam transtulit", + "candidate_score": 0.658754, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_211", + "psc_text": "exegimus, ut divino quandoque Nomine opitulante, omnia Leonis Opera puriora, nitidiora auctioraque novis typis prodire possint. Sed jam ad institutum revertamur. Laudata igitur S. pontificis ad Asturicensem episcopum epistola sexdecim subjecta habet capitula, quia totidem discutienda et definienda Turribius Leoni proposuerat. Id ea verba innuunt: Quia ergo dilectio tua fideli quantum potuit diligentia damnatas olim opiniones sexdecim capitulis comprehendit. Sed perantiquum Vaticanum exemplar cum Grimaneo codice decem et septem esse legendum probant. Id magis confirmat ipsa capitum divisio, quae postremo loco hunc Romanum numerum cum sequenti titulo exhibet: Cap. XVII. An caro Christi vere requieverit in sepulcro. Qui Quesnelli studium, laborem diligentiamve in divi Leonis Operibus ornandis castigandisve plus aequo commendare consueverunt, animadvertant, quaeso, in qualem lapsus sit oscitantiam? Videant an haec argumento sint Grimaneum codicem tamquam lapidem lydium assumpsisse in religiose probandis Leonini textus lectionibus. Dicant an sedulo S. pontificis Opera lustraverit, qui in male concinnata synopsi sexdecim dumtaxat", + "candidate_score": 0.65827, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_210", + "psc_text": "occasione. Novum ejusdem fragmentum de canonicis Scripturis, ex Palat. Vat. bibliot. cod. erutum. 1. Nos itaque, tot tantisque praecedentibus suffulti testimoniis, cum de veritate auctoritateque epistolae 15 S. Leonis Magni minime ambigere possemus, tantummodo eam a mendis purgare, si quae in eam irrepserunt, curavimus. Pro quo quidem labore felicius absolvendo necessaria nobis non defuere subsidia; nam, praeter varios antiquissimos Vaticanos codd., quos nostris oculis lustravimus; praeter Grimaneum archetypum Parisiis asservatum, juxta cujus lectiones Paschasius Quesnellus suam adornasse editionem maxime gloriatur, quem nos ipsi amicorum ope adjuti fideliter exscribere curavimus, illam eamdem epistolam tum ad Vallicellanum, tum ad duo Florentina exemplaria exegimus, ut divino quandoque Nomine opitulante, omnia Leonis Opera puriora, nitidiora auctioraque novis typis prodire possint. Sed jam ad institutum revertamur. Laudata igitur S. pontificis ad Asturicensem episcopum epistola sexdecim subjecta habet capitula, quia totidem discutienda et definienda Turribius Leoni proposuerat. Id ea verba innuunt: Quia ergo dilectio tua fideli", + "candidate_score": 0.657973, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40_42", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_210", + "psc_text": "occasione. Novum ejusdem fragmentum de canonicis Scripturis, ex Palat. Vat. bibliot. cod. erutum. 1. Nos itaque, tot tantisque praecedentibus suffulti testimoniis, cum de veritate auctoritateque epistolae 15 S. Leonis Magni minime ambigere possemus, tantummodo eam a mendis purgare, si quae in eam irrepserunt, curavimus. Pro quo quidem labore felicius absolvendo necessaria nobis non defuere subsidia; nam, praeter varios antiquissimos Vaticanos codd., quos nostris oculis lustravimus; praeter Grimaneum archetypum Parisiis asservatum, juxta cujus lectiones Paschasius Quesnellus suam adornasse editionem maxime gloriatur, quem nos ipsi amicorum ope adjuti fideliter exscribere curavimus, illam eamdem epistolam tum ad Vallicellanum, tum ad duo Florentina exemplaria exegimus, ut divino quandoque Nomine opitulante, omnia Leonis Opera puriora, nitidiora auctioraque novis typis prodire possint. Sed jam ad institutum revertamur. Laudata igitur S. pontificis ad Asturicensem episcopum epistola sexdecim subjecta habet capitula, quia totidem discutienda et definienda Turribius Leoni proposuerat. Id ea verba innuunt: Quia ergo dilectio tua fideli", + "candidate_score": 0.654758, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_39_41", + "bdc_text": "Simonis Grynaei illustratus . Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_211", + "psc_text": "exegimus, ut divino quandoque Nomine opitulante, omnia Leonis Opera puriora, nitidiora auctioraque novis typis prodire possint. Sed jam ad institutum revertamur. Laudata igitur S. pontificis ad Asturicensem episcopum epistola sexdecim subjecta habet capitula, quia totidem discutienda et definienda Turribius Leoni proposuerat. Id ea verba innuunt: Quia ergo dilectio tua fideli quantum potuit diligentia damnatas olim opiniones sexdecim capitulis comprehendit. Sed perantiquum Vaticanum exemplar cum Grimaneo codice decem et septem esse legendum probant. Id magis confirmat ipsa capitum divisio, quae postremo loco hunc Romanum numerum cum sequenti titulo exhibet: Cap. XVII. An caro Christi vere requieverit in sepulcro. Qui Quesnelli studium, laborem diligentiamve in divi Leonis Operibus ornandis castigandisve plus aequo commendare consueverunt, animadvertant, quaeso, in qualem lapsus sit oscitantiam? Videant an haec argumento sint Grimaneum codicem tamquam lapidem lydium assumpsisse in religiose probandis Leonini textus lectionibus. Dicant an sedulo S. pontificis Opera lustraverit, qui in male concinnata synopsi sexdecim dumtaxat", + "candidate_score": 0.652178, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_205", + "psc_text": "An Idatius in Chronico, qui alias episcoporum clades descripsit, hanc unam de Turribii exsilio reticuisset? Denique, cur et caeteri omnes Hispaniae Galliciaeque scriptores tanto silentio laborassent in maximi momenti re? Non itaque ad hocce effugium recurrendum est. 9. Neque quidem tam longam plurium annorum peregrinationem, antequam ad episcopatum eveheretur, Turribius peragere potuit. Post Dictinii quippe mortem, quae ante Christi annum 420 contigit, ut ex Augustino 254 vidimus, jam Asturicensem Ecclesiam Turribius est assecutus. Sed tunc non Leo Magnus, sed Zosimus, aut Bonifacius, catholicae Ecclesiae praeerat. Quare cum in exordio secundi capitis illius epistolae Turribius de seipso tamquam de homine jamjam ex peregrinatione adveniente loquatur, inde fit quod quae de Asturicensi concilio ex Idatii Chronico narrant Baluzius et Aguirre minime in Leonis aevum, videlicet in annum 446, rejici possint. Quod si tandem confingamus non statim post adeptum episcopatum Turribium ad Idatium et Ceponium scripsisse, nec Leonem veluti supremum magistrum et judicem", + "candidate_score": 0.648773, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_39_41", + "bdc_text": "Simonis Grynaei illustratus . Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_212", + "psc_text": "laborem diligentiamve in divi Leonis Operibus ornandis castigandisve plus aequo commendare consueverunt, animadvertant, quaeso, in qualem lapsus sit oscitantiam? Videant an haec argumento sint Grimaneum codicem tamquam lapidem lydium assumpsisse in religiose probandis Leonini textus lectionibus. Dicant an sedulo S. pontificis Opera lustraverit, qui in male concinnata synopsi sexdecim dumtaxat subjicit capitum titulos, ultimo praetermisso, cum jam epistola ipsa in decem et septem dividitur, quorum postremum et suum titulum habet, in praecedenti synopsi prorsus desideratum? Sed de hac re diligentius suo loco disputabitur, quemadmodum de alio perantiquo Vat. Palatino exemplari hujus epistolae quoddam de canonicis Scripturis hactenus ineditum fragmentum nobis exhibente. Sitne istud Leoni adjudicandum, an non, alibi quoque prosequemur, cum potissimum ad ritum dumtaxat et ordinem spectare videatur quos per anni tempora in divinis canonicisque legendis Scripturis Romana divi Petri Ecclesia servare consueverat. Nostrae ergo orationi modo liceat tantum in hujus Leoninae epistolae amplissimo campo, prout in omnibus vulgatis", + "candidate_score": 0.644858, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_1_3", + "bdc_text": "in domino , mi charissime Bullingere . Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_205", + "psc_text": "An Idatius in Chronico, qui alias episcoporum clades descripsit, hanc unam de Turribii exsilio reticuisset? Denique, cur et caeteri omnes Hispaniae Galliciaeque scriptores tanto silentio laborassent in maximi momenti re? Non itaque ad hocce effugium recurrendum est. 9. Neque quidem tam longam plurium annorum peregrinationem, antequam ad episcopatum eveheretur, Turribius peragere potuit. Post Dictinii quippe mortem, quae ante Christi annum 420 contigit, ut ex Augustino 254 vidimus, jam Asturicensem Ecclesiam Turribius est assecutus. Sed tunc non Leo Magnus, sed Zosimus, aut Bonifacius, catholicae Ecclesiae praeerat. Quare cum in exordio secundi capitis illius epistolae Turribius de seipso tamquam de homine jamjam ex peregrinatione adveniente loquatur, inde fit quod quae de Asturicensi concilio ex Idatii Chronico narrant Baluzius et Aguirre minime in Leonis aevum, videlicet in annum 446, rejici possint. Quod si tandem confingamus non statim post adeptum episcopatum Turribium ad Idatium et Ceponium scripsisse, nec Leonem veluti supremum magistrum et judicem", + "candidate_score": 0.640073, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_209", + "psc_text": "esse existimo quae de illarum Galliciae et Hispaniae Ecclesiarum statu ibidem descripta sunt. Cumulatissime quippe cum iis respondent quae in 15 S. Leonis Magni epistola conspiciuntur, de cujus fide et auctoritate saltem suspicari maximum crimen foret. Nam et veluti genuinum S. pontificis fetum, cum vetera, tum antiqua mss. exemplaria illam continent, concilii Bracarensis PP. et quarta generalis synodus eam S. Leoni adjudicarunt; omnes scriptores, nemine refragante, cum hanc eamdem testarentur veritatem, editoribus amplissimum aperuerunt campum ut, omni remoto scrupulo, in omnibus vulgatis exemplaribus eam excuderent. 255 CAPUT XIV. De epistola 15 S. Leonis Magni ad Turribium Asturicensem scripta, Priscillianae haereseos occasione. Novum ejusdem fragmentum de canonicis Scripturis, ex Palat. Vat. bibliot. cod. erutum. 1. Nos itaque, tot tantisque praecedentibus suffulti testimoniis, cum de veritate auctoritateque epistolae 15 S. Leonis Magni minime ambigere possemus, tantummodo eam a mendis purgare, si quae in eam irrepserunt, curavimus. Pro quo quidem labore felicius absolvendo", + "candidate_score": 0.637532, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_33_35", + "bdc_text": "s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe . Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_251", + "psc_text": "de qua agimus Leonis aevo conscriptam fuisse asseveravit. Cujus quippe veritati minime officere potest tanta illa mss. et editorum exemplarium diversitas, quae nobis in iis anathematismis conspicienda occurrit, dum videlicet aliqui ex codicibus duodecim dumtaxat anathematismos contineant, edita exemplaria decem et octo, in Augustini Operibus horum numerus usque ad viginti sex augeatur. Tantam porro diversitatem cum animadverteret Quesnellus, suis studiis 264 et partibus prodesse posse censuit. Et propterea eam modo Leoni adjudicat, quam ex Romano canonum codice avulsisse suspicatur, modo eam Augustino asserendam esse conjicere conatur, quasi quod aliquando vel ad Hispaniarum episcopos miserit, vel illam ex Africa asportatam a Leone, cum ille adhuc acoluthus Zosimi decretum adversus Pelagianos detulit, etc. Rectene ac sapienter hoc loco et sequentibus Quesnellum ratiocinari arbitrabimur? Frivolum utrumque et sine fundamento esse jam olim Harduinus annotavit. Sed Parisiensem hunc Leonis Operum editorem pro more comminisci et nugari voluisse, ii perspicue intelligent, qui cum in fidei", + "candidate_score": 0.633696, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18_20", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_259", + "psc_text": "si quandoque in evolvendis veterum scriptis unum idemque monumentum, modo interpolatum et diminutum, modo vero prolixius et auctius nobis occurrat? In hisce quippe rebus quae ab scribentium et utentium voluntate pendent, nisi eorum animus innotescat, non sine negotio judicari potest, praesertim cum autographa exemplaria desiderantur. 5. In hoc negotio tamen non multum operis Quesnello insumendum fuisse arbitror. Iidem namque ejusdem laudati Bracarensis concilii Patres Acta eorum qui Toletanae synodo anno 447 coactae interfuerunt in genuino contenta codice prae manibus habebant. Idcirco, lecto fidei exemplari cum subjectis capitulis, necessarium duxerunt post annos 116 eadem capitula simplicius et evidentius exponere, ut minus e ruditis innotescerent quae sub anathematis sententia olim ex Priscilliani dogmatibus ab apostolica divi Petri sede fuerant damnata, licet (aiunt Bracarenses PP.) horum capitulorum lectio necessaria recensita sit, tamen evidentius et simplicius ea quae sunt exsecrabilia, ita praepositis etiam capitulis, modo declarentur, ut qui minus est eruditus intelligat, et sic", + "candidate_score": 0.632071, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_1_3", + "bdc_text": "in domino , mi charissime Bullingere . Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_198", + "psc_text": "testimonia blasphemiis plena digessit quae in Priscillianistarum scripturis reperiebantur, iisdemque, ut potuit, pro sensus sui qualitate respondit. Istud vero opus a se elaboratum primum in vulgus dispergere curasse arbitramur, ut nemo (ait ipse) deinceps quasi rerum inscius diceret se simpliciter hujusmodi libros vel habere, vel legere. Tum deinde Idatii et Ceponii judicio, censurae et existimationi illud subjecit, ut nimirum isti universa perpenderent, et quae sine ambiguitate veritati ac fidei contraria videbantur, cum aliis fratribus sibi sociatis resecare atque abolere curarent. 7. Occurrit autem nobis, et quidem doctus et eruditus vir, Stephanus Baluzius, nimirum quaerens et dubitans de hujus Turribii epistolae fide et auctoritate. Huic enim plures suppositionis notas suboluisse produnt observationes quibus concilium Asturicense habitum anno Christi 446 adornavit. Totam porro confictionis suspicionem ex sancti Leonis verbis haurire fassus est. Nam summus pontifex, ad Turribium Asturicensem rescribens, jussit Ut Galliciae saltem episcopi convenirent, quibus congregandis fratres nostri Idatius et Ceponius", + "candidate_score": 0.63117, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_17_19", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_259", + "psc_text": "si quandoque in evolvendis veterum scriptis unum idemque monumentum, modo interpolatum et diminutum, modo vero prolixius et auctius nobis occurrat? In hisce quippe rebus quae ab scribentium et utentium voluntate pendent, nisi eorum animus innotescat, non sine negotio judicari potest, praesertim cum autographa exemplaria desiderantur. 5. In hoc negotio tamen non multum operis Quesnello insumendum fuisse arbitror. Iidem namque ejusdem laudati Bracarensis concilii Patres Acta eorum qui Toletanae synodo anno 447 coactae interfuerunt in genuino contenta codice prae manibus habebant. Idcirco, lecto fidei exemplari cum subjectis capitulis, necessarium duxerunt post annos 116 eadem capitula simplicius et evidentius exponere, ut minus e ruditis innotescerent quae sub anathematis sententia olim ex Priscilliani dogmatibus ab apostolica divi Petri sede fuerant damnata, licet (aiunt Bracarenses PP.) horum capitulorum lectio necessaria recensita sit, tamen evidentius et simplicius ea quae sunt exsecrabilia, ita praepositis etiam capitulis, modo declarentur, ut qui minus est eruditus intelligat, et sic", + "candidate_score": 0.62711, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_33_35", + "bdc_text": "s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe . Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_252", + "psc_text": "Leone, cum ille adhuc acoluthus Zosimi decretum adversus Pelagianos detulit, etc. Rectene ac sapienter hoc loco et sequentibus Quesnellum ratiocinari arbitrabimur? Frivolum utrumque et sine fundamento esse jam olim Harduinus annotavit. Sed Parisiensem hunc Leonis Operum editorem pro more comminisci et nugari voluisse, ii perspicue intelligent, qui cum in fidei professionem, tum in illos subjectos decem et octo anathematismos oculos conjiciant. Nam quis sibi adulabitur eam fidei regulam cum subjectis anathematismis jam diu fuisse concinnatam, textamque antequam omnes Priscillianistarum errores, artes horumque fontes unde dimanabant, plenius innotescerent? si jam Romanorum Canonum codici eam fidei professionem antequam Tarraconenses, Carthaginenses, Lusitani et Baetici episcopi convenissent insertam confingamus, vel si antequam Turribius apostolicam sedem consuleret, et S. pontifex consultationibus responderet, Augustinus, vel quisquam alius eam edidisset, dicat, amabo, Quesnellus an Turribium et Leonem latere potuisset? Id suspicari haud licet. Ambos enim de rebus in Ecclesia gestis instructos esse oportebat, et Romanus pontifex potissimum", + "candidate_score": 0.624703, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_3_5", + "bdc_text": "März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 . contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_262", + "psc_text": "catholicae Ecclesiae, ne aut societatis aut pravitatis ejus maculata corda recte credentibus de permixtione talium aliquod orthodoxi reputetur opprobrium. Ejusmodi autem sententia a Lucretio episcopo prolata, quam totius concilii Patres probarunt, olim statuta contra Priscillianam haeresim capitula continebat, ut sequentia verba indicare videntur. Proposita contra Priscillianam haeresim capitula et relecta continentur haec. Sed cum decem et septem anathematismi illa statim excipiant, quae, ut diximus, et Turribianis consultationibus apprime respondent, et Leoninis responsionibus omnino concinunt, ut eorum lectio satis perspicue patefacit, idcirco extra omnem dubitationis aleam positum arbitror, Tarraconenses Patres cum aliis trium Hispaniae provinciarum episcopis, Leonis mendatis obtemperare volentes, tunc primum, anno videlicet 447, et fidei regulam, et anathematismos de quibus agimus edidisse et promulgasse. Si id neget Quesnellus, alterutrum ei affirmare opus erit; videlicet, aut Turribii ad apostolicam sedem consultationes jam ante Leonis pontificatum fuisse discussas et definitas, aut epistolam ad Turribium alteri Romano pontifici quam Leoni esse adjudicandam,", + "candidate_score": 0.621177, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_3_5", + "bdc_text": "März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 . contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_290", + "psc_text": "argumenta ipse Quesnellus mutuatus est, fides adhibenda foret? Sed in tanti discriminis causa nihil operae me insumere oportebit, si Parisini doctoris judicio illud opponam, quod jam Patres congregationis S. Mauri in postrema Parisina Operum S. Augustini editione pronuntiarunt. Illam ergo fidei professionem cum subjectis anathematismis sub nomine sermonis 233, de Fide catholica inscriptam, in appendicem quartae classis rejecerunt, atque eam Augustiniano nomine prorsus indignam judicarunt. Qualem vero hujus sermonis fecerint censuram, nos hic subjicimus. Omnes quippe singulasque Quesnellianas ratiunculas apprime refellit, praeter eam quae ad Romanorum Canonum pseudocodicem pertinere arbitrantur. « In appendice (aiunt) nunc primum collocatur. In Lovaniensium editione dubius est, Verlini autem et Vindingi censura supposititius. Exceptis anathematismis posterioribus quatuordecim, qui ex confessione fidei catholicae Damasi ad Paulinum Antiochenum huc accesserunt, nihil est 272 aliud quam libellus fidei qui in codice Canonum Ecclesiae Romanae, cap. 40, sic inscribitur: Libellus Augustini de Fide catholica contra omnes haereses, qui etiam", + "candidate_score": 0.621075, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_33_35", + "bdc_text": "s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe . Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_258", + "psc_text": "Non igitur illius professionis fidei illorumque capitulorum auctor Augustinus dicendus est; is enim, quamvis meritis, laboribus honoribusque clarus, quandonam apostolicum Petri thronum assecutus est? 4. Neque deinde tanta illa tamque a Quesnello decantata diversitas in anathematismorum numero reperta huic veritati tenebras obducit. Nam imprimis manuscripta exemplaria ex quibus potissimum illa diversitas hausta est, amanuensium quandoque indiligentia et oscitantia fuerunt corrupta, vel aucta; vel quia, aliis occurrentibus causis, Patres ipsi, ad praecedentia Ecclesiae statuta provocantes, ea dumtaxat in medium adducebant quae ad novas excitatas quaestiones videbantur pertinere; vel et alia addiderunt quae rebus quas agebant magis congruere arbitrabantur. Quid ergo mirum si quandoque in evolvendis veterum scriptis unum idemque monumentum, modo interpolatum et diminutum, modo vero prolixius et auctius nobis occurrat? In hisce quippe rebus quae ab scribentium et utentium voluntate pendent, nisi eorum animus innotescat, non sine negotio judicari potest, praesertim cum autographa exemplaria desiderantur. 5. In hoc negotio tamen", + "candidate_score": 0.620587, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_3_5", + "bdc_text": "März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 . contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ;", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_273", + "psc_text": "adhuc de Augustini scriptis disserere oportet, inter quae istud monumentum de quo agimus auctius quidem locum habere unus Quesnellus contendit. Hanc ait a Magistro Sententiarum lib. III, dist. 21, sub finem, iis verbis laudari: « secundum quam rationem (inquit) dicit Augustinus, Si quis dixerit, atque crediderit Filium Dei, Deum passum, anathema sit. Locus (ait idem Parisinus editor) Augustini ad marginem notatus recentiori, ut puto, manu est: Sermo de Fide, qui est 3 in feria 5 in Coena Domini. Revera, tom. X Operum ejus exstat sermo 129 de tempore, de Fide recta inscriptus, quem in appendicem non rejecerunt doctores Lovanienses, ac proinde Augustinianum fetum esse censuerunt. » Hactenus Quesnellus, qui, ita suarum partium studio abreptus, varias, sed levissimas et inter se pugnantes, nec ad propositum facientes, conjecturas in medium affert, ut nugis dumtaxat et verbis, quemadmodum legentibus patebit, certare vel ludere videatur. Qua in re explicanda, nos certo multos esse oporteret,", + "candidate_score": 0.619481, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_16_18", + "bdc_text": "August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 .", + "psc_chunk_id": "055_Leo-I_De-haeresi-et-historia-Priscillianistarum_window_209", + "psc_text": "esse existimo quae de illarum Galliciae et Hispaniae Ecclesiarum statu ibidem descripta sunt. Cumulatissime quippe cum iis respondent quae in 15 S. Leonis Magni epistola conspiciuntur, de cujus fide et auctoritate saltem suspicari maximum crimen foret. Nam et veluti genuinum S. pontificis fetum, cum vetera, tum antiqua mss. exemplaria illam continent, concilii Bracarensis PP. et quarta generalis synodus eam S. Leoni adjudicarunt; omnes scriptores, nemine refragante, cum hanc eamdem testarentur veritatem, editoribus amplissimum aperuerunt campum ut, omni remoto scrupulo, in omnibus vulgatis exemplaribus eam excuderent. 255 CAPUT XIV. De epistola 15 S. Leonis Magni ad Turribium Asturicensem scripta, Priscillianae haereseos occasione. Novum ejusdem fragmentum de canonicis Scripturis, ex Palat. Vat. bibliot. cod. erutum. 1. Nos itaque, tot tantisque praecedentibus suffulti testimoniis, cum de veritate auctoritateque epistolae 15 S. Leonis Magni minime ambigere possemus, tantummodo eam a mendis purgare, si quae in eam irrepserunt, curavimus. Pro quo quidem labore felicius absolvendo", + "candidate_score": 0.616635, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 3, + "cf_id": "cf020", + "work_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae", + "max_score": 0.687602, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1543", + "psc_text": "participes sumus, sanctae solemnitatis suscipiamus adventum, et imminentia festa totius nobiscum orbis festivitate celebremus: clamante uno de sapientibus: Veni, comede in laetitia panem tuum, et bibe in corde bono vinum tuum, quoniam complacuerunt Deo opera tua (Eccl. 9. 7) . Qui enim bonorum operum sunt, et lacte infantiae derelicto, solidioris cibi alimenta suscipiunt, divinos sensus altius intuentur, et saturati spirituali cibo, laudatorem et testem vitae suae habent Deum; et ad istiusmodi convivas Ecclesiastes 562 loquitur: Omni tempore sint vestimenta tua candida, et oleum de capite tuo non deficiat (Eccles. 9) . Ut virtutum veste circumdati, splendorem solis imitemur, et quotidiana lectione sanctarum Scripturarum quisque infundat oleum sensui suo, et paret mentis lucernam quae, juxta praeceptum Evangelii, luceat omnibus qui in domo sunt (Matth. 5) . 2. Igitur convivas tales, et qui sic passionis dominicae festa concelebrant, aemulantes, cum sancto dicamus: Laudabo Dominum in vita mea, psallam Deo meo, quamdiu sum", + "candidate_score": 0.687602, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57_59", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3104", + "psc_text": "Neque magna aut tota Apostoli gloria est, non fornicari: sed hoc agit, ut castigatione corporis, erudiatur animus; quantoque nihil ex voluptatibus concupiscit, tanto magis possit de virtutibus cogitare: ne perfectionis magister, imperfectum aliquid in se ostendat: ne Christi imitator, extra praeceptum quicquam aut voluntatem Christi faciat: neve minus exemplo, quam verbo doceat, cumque aliis praedicaverit, ipse reprobetur: audiatque cum Pharisaeis: Dicunt enim et non faciunt (Matth. 23. 3) . 23. Apostolici vero et praecepti est, et exempli, ut habeamus rationem, non conscientiae tantum, sed etiam famae (Rom. 12. 17). Non superfluum et a fructu vacuum, gentium magister hoc docet: vult enim etiam extraneos ad fidem homines, per fidelium opera proficere, ut religionem ipsam religionis disciplina commendet. Et ideo sicut luminaria in mundo lucere 1109 nos jubet, in medio nationis pravae et perversae, ut incredulae mentes errantium, ex nostrorum actuum lumine, ignorantiae suae tenebras deprehendant. Unde et ipse ad Romanos ait:", + "candidate_score": 0.680161, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_56_58", + "bdc_text": "nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3125", + "psc_text": "Qui etsi secundum litteram Legis observari 1115 cuncta contendunt, velamine posito super faciem Moysi, spiritus veritatis luce illuminari nequeunt, quos etsi veritati non acquieverint, hirci tamen more emissarii, humero nostrae patientiae parati ad satisfactionem de ea quae in nobis est fide (1. Pet. 3. 15) , ad eremum suae perditionis, et lavare postea vestimenta, ne contagione haeretici sensus polluti remaneant. Nos autem in initio hujus opusculi exemplo Jeremiae docti, evellere prius, destruere, et postea plantare et aedificare proponimus. 2. De Scripturis prius ostendere cupientes, quomodo hae feriae Domini, quae praecipiuntur Loge servari, non umbra, sed spirituali observantia celebrantur. Et siqui imbecillitatis nostrae auctoritatem parvipendere voluerint, Prophetas audiant, qui provido patrocinio providentes harum reprobationum Evangelii tempore aperta voce praedixerunt. Imo in eis Domino proloquente: Dies festos vestros, et Neomenias, et Sabbatha audit anima mea. Et haec se Dominus non mandasse pronuntiat, cum ipsum in Lege haec praecepisse manifestum est. In quibus", + "candidate_score": 0.678712, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_8_10", + "bdc_text": "Habebit suum iudicem . Hoc autem scio , quod Lutherani trepident . Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a.", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1254", + "psc_text": "ut possideat, sed ut interficiat. ECCLESIA QUEM scit suum esse, libenter concedit aemulae, dum vivat saltem apud adversariam: ne inter Legem divisus et Gratiam, Salvatoris mucrone feriatur. Unde dicit Apostolus: Ecce ego Paulus dico vobis, quod si Legem observatis, Christus vobis nihil prodest (Gal. 5) . 6. Haec sub allegoriae nubilo dicta sint. Caeterum optime novit prudentia tua, non easdem esse regulas in Tropologiae umbris, quae in historiae veritate. 451 Quod sicubi pedem offendimus, et sapienti lectori frivolum videatur esse quod scripsimus, culpam in auctorem referat. Nos enim et haec ipsa in lectulo decumbentes, longaque aegrotatione confecti, vix notario celeriter scribenda dictavimus: non ut impleremus materiam, sed ne tibi in principio amicitiarum aliquid imperanti, videremur negare. Ora nobis a Domino sospitatem, ut post duodecim menses, quibus jugi languore confectus sum, possim aliquid dignum vestrae scribere voluntati: et ignosce si scatens oratio, cursu solito non fluat. Non enim eodem lepore dictamus,", + "candidate_score": 0.678206, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_56_58", + "bdc_text": "nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_773", + "psc_text": "instruit ac Titum, Philemonem pro fugitivo famulo (Onesimo) deprecatur. Super quo tacere melius puto, quam pauca scribere. Actus Apostolorum nudam quidem sonare videntur historiam, et nascentis Ecclesiae infantiam texere: sed si noverimus scriptorem eorum Lucam esse medicum, cujus « Laus est in Evangelio, » animadvertemus pariter omnia verba illius, animae languentis esse medicinam. Jacobus, Petrus, Joannes, Judas Apostoli, septem Epistolas ediderunt tam mysticas quam succinctas, et breves pariter et longas: breves in verbis, longas in sententiis, ut rarus sit qui non in earum lectione caecutiat [al. concutiatur ]. Apocalypsis Joannis tot habet sacramenta, quot verba. Parum dixi pro merito voluminis. Laus omnis inferior est: in verbis singulis multiplices latent intelligentiae. 9. Oro te, frater carissime, inter haec vivere, ista meditari, nihil aliud nosse, nihil quaerere, nonne tibi videtur jam hic in terris regni coelestis habitaculum? Nolo offendaris in Scripturis sanctis simplicitate, et quasi vilitate verborum, quae vel vitio interpretum, vel", + "candidate_score": 0.677653, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_55_57", + "bdc_text": "Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1201", + "psc_text": "cernis, ad disputandum materia; sed jam epistolaris angustia finienda est. EPISTOLA LXXI AD LUCINIUM. Lucinium Boeticum genere, qui cum uxore sua Theodora castam ducebat vitam, et Jerosolymam navigare constituerat, hortatur ut in proposito perstet et adnaviget. Interea opera quaedam sua, quae ille postulaverat, una cum quatuor ciliciolis, et Isaiae codice, mittit; tum de jejuniis, Eucharistiae sumptione, ac traditionibus Ecclesiasticis disserit. 1. Nec opinanti mihi subito litterae tuae redditae sunt: quae quanto 431 insperatae, tanto gaudiorum plenae, quiescentem animam suscitarunt, ut statim amore complecterer, quem oculis ignorabam, et illud mecum tacitus mussitarem: Quis dabit mihi pennas sicut columbae, et volabo, et quiescam (Ps. 54. 7) , ut inveniat quem diligit amima mea. Vere nunc in te sermo Dominicus completus est: Multi de Oriente et Occidente venient, et recumbent in sinu Abrahae. Cornelius centurio cohortis Italicae, jam tunc Lucinii mei praefigurabat fidem. Apostolus Paulus scribens ad Romanos: Cum in Hispaniam proficisci coepero,", + "candidate_score": 0.674769, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_55_57", + "bdc_text": "Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_314", + "psc_text": "secteris, quae nunc strictis dentibus, nunc labiis dissolutis, balbutientem linguam in dimidiata verba moderantur, rusticum putantes omne quod nascitur. Adeo illis adulterium etiam linguae placet: « Quae enim communicatio luci ad tenebras? Qui consensus Christo cum Belial » (2. Cor. 6. 14)? Quid facit cum Psalterio Horatius? cum Evangeliis Maro? cum Apostolo Cicero? Nonne scandalizatur frater, si te viderit in idolio recumbentem? Et licet omnia munda mundis, et nihil rejiciendum, quod cum gratiarum actione percipitur: tamen simul bibere non debemus calicem Christi, et calicem daemoniorum. Referam tibi meae infelicitatis historiam. 30. Cum ante annos plurimos domo, parentibus sorore, cognatis, et quod his difficilius est, consuetudine lautioris cibi, propter coelorum me regna 115 castrassem, et Jerosolymam militaturus pergerem, Bibliotheca, quam mihi Romae summo studio ac labore confeceram, carere omnino non poteram. Itaque miser ego lecturus Tullium, jejunabam. Post noctium crebras vigilias, post lacrymas, quas mihi praeteritorum recordatio peccatorum ex imis visceribus", + "candidate_score": 0.672196, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_56_58", + "bdc_text": "nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1544", + "psc_text": "lectione sanctarum Scripturarum quisque infundat oleum sensui suo, et paret mentis lucernam quae, juxta praeceptum Evangelii, luceat omnibus qui in domo sunt (Matth. 5) . 2. Igitur convivas tales, et qui sic passionis dominicae festa concelebrant, aemulantes, cum sancto dicamus: Laudabo Dominum in vita mea, psallam Deo meo, quamdiu sum (Psal. 103) ; festinemusque ad Angelorum metropolim, quae libera est, et nulla malitiae sorde maculatur, in qua nec dissensiones sunt, nec ruinae, et de altero ad alterum transmigratio, omnique voluptate calcata, et compressis luxuriae fluctibus, qui adversum nos crebrius intumescunt, coelestibus misceamur choris, ut jam nunc illuc mente translati, et augustiora videntes loca, simus 563 quod futuri sumus. Qua beatitudine indignos se fecere Judaei, qui Scripturae sanctae opibus derelictis, et ad pauperis intelligentiae acquiescentes magistros, hodie audiunt: Semper errant corde (Psal. 94) ; et nolunt, praesente Christo, dicere: Benedictus qui venit in nomine Domini (Psal. 117) . Praesertim cum omni", + "candidate_score": 0.671914, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_56_58", + "bdc_text": "nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3104", + "psc_text": "Neque magna aut tota Apostoli gloria est, non fornicari: sed hoc agit, ut castigatione corporis, erudiatur animus; quantoque nihil ex voluptatibus concupiscit, tanto magis possit de virtutibus cogitare: ne perfectionis magister, imperfectum aliquid in se ostendat: ne Christi imitator, extra praeceptum quicquam aut voluntatem Christi faciat: neve minus exemplo, quam verbo doceat, cumque aliis praedicaverit, ipse reprobetur: audiatque cum Pharisaeis: Dicunt enim et non faciunt (Matth. 23. 3) . 23. Apostolici vero et praecepti est, et exempli, ut habeamus rationem, non conscientiae tantum, sed etiam famae (Rom. 12. 17). Non superfluum et a fructu vacuum, gentium magister hoc docet: vult enim etiam extraneos ad fidem homines, per fidelium opera proficere, ut religionem ipsam religionis disciplina commendet. Et ideo sicut luminaria in mundo lucere 1109 nos jubet, in medio nationis pravae et perversae, ut incredulae mentes errantium, ex nostrorum actuum lumine, ignorantiae suae tenebras deprehendant. Unde et ipse ad Romanos ait:", + "candidate_score": 0.669825, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_10_12", + "bdc_text": "Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a. d. Oder , Johannes Hanau d. A. , 1541 ( VD 16 A 1723 ) . domi meę habeo , ad me hęc verba :", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_173", + "psc_text": "qui venit in nomine Domini. Benediximus vobis de 67 domo Domini: Deus Dominus et illuxit nobis » (Psal. 117. 22. etc.). Unde et Evangelistarum scriptura commemorat, Pharisaeos et Scribas hac indignatione commotos, quod viderent populum, Psalmi prophetiam super Christo intelligere completam, et clamantes parvulos Osianna, filio David, dixisse ei: Audis quid isti loquuntur? et Jesum respondisse eis: « Nunquam legistis, Quia ex ore infantium et lactentium perfecisti laudem » (Matth. 21. Luc. 19. Joan. 12)? centesimum decimum septimum Psalmum octavi Psalmi assertione firmantem. Et de eo quidem, quod facile exprimi poterat, « Benedictus qui venit in nomine Domini, » omnium Evangelistarum Scriptura consentit. De verbo autem OSIANNA, quia in Graecum non poterant transferre sermonem, sicut in ALLELUIA, et in AMEN, et in plerisque factum videmus, ipsum Hebraeum posuerunt, dicentes, OSIANNA. Lucas igitur, qui inter omnes Evangelistas Graeci sermonis eruditissimus fuit, quippe ut medicus, et qui Evangelium Graecis scripsit, quia se", + "candidate_score": 0.669259, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37_39", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D. Simonis Grynaei illustratus .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1425", + "psc_text": "etiam de Tomis in Apostolum scriptis transtulisset in Latinum, in quibus cum aliquanta offendicula inveniantur in Graeco, ita elimavit omnia, interpretando, atque purgavit, ut nihil in illis quod a fide nostra discrepet, Latinus lector inveniat. Hunc ergo etiam nos, licet non eloquentiae viribus, disciplinae tamen regulis in quantum possumus sequimur, observantes scilicet, ne [al. ut ] ea quae in libris Origenis a seipso discrepantia inveniuntur atque contraria, proferamus. Cujus diversitatis causam plenius tibi in Apologetico, quem Pamphilianus pro libris ipsius Origenis 510 scripsit, edidimus, brevissimo libello superaddito, in quo evidentibus, ut arbitror, probamentis corruptos esse in quam plurimis ab Haereticis et malevolis libros ejus ostendimus: et istos praecipue, quos nunc exigis ut interpreter, id est, περί Ἀρχῶν, quod de principiis, vel de principatibus [al. potestatibus ], dici potest, qui sunt revera alias et obscurissimi et difficillimi. De rebus enim ibi talibus disputat, in quibus Philosophi omni sua aetate consumpta, nihil", + "candidate_score": 0.669096, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_55_57", + "bdc_text": "Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1543", + "psc_text": "participes sumus, sanctae solemnitatis suscipiamus adventum, et imminentia festa totius nobiscum orbis festivitate celebremus: clamante uno de sapientibus: Veni, comede in laetitia panem tuum, et bibe in corde bono vinum tuum, quoniam complacuerunt Deo opera tua (Eccl. 9. 7) . Qui enim bonorum operum sunt, et lacte infantiae derelicto, solidioris cibi alimenta suscipiunt, divinos sensus altius intuentur, et saturati spirituali cibo, laudatorem et testem vitae suae habent Deum; et ad istiusmodi convivas Ecclesiastes 562 loquitur: Omni tempore sint vestimenta tua candida, et oleum de capite tuo non deficiat (Eccles. 9) . Ut virtutum veste circumdati, splendorem solis imitemur, et quotidiana lectione sanctarum Scripturarum quisque infundat oleum sensui suo, et paret mentis lucernam quae, juxta praeceptum Evangelii, luceat omnibus qui in domo sunt (Matth. 5) . 2. Igitur convivas tales, et qui sic passionis dominicae festa concelebrant, aemulantes, cum sancto dicamus: Laudabo Dominum in vita mea, psallam Deo meo, quamdiu sum", + "candidate_score": 0.66626, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37_39", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D. Simonis Grynaei illustratus .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2023", + "psc_text": "eo, ut mihi videor, cautior atque timidior, quod imbecillitatem virium mearum sentiens, Origenis Commentarios secutus sum. Scripsit enim ille vir in Epistolam Pauli ad Galatas quinque proprie volumina, et decimum Stromateon suorum librum, commatico super explanatione ejus sermone complevit. Tractatus quoque varios, et Excerpta, quae vel sola possent [al. possint ] sufficere, composuit. Praetermitto Didymum videntem meum, et Laodicenum, de Ecclesia nuper egressum, et Alexandrum veterem haereticum, Eusebium quoque Emisenum, et Theodorum Heracleotem: qui et ipsi nonnullos super hac re Commentariolos reliquerunt. E quibus si vel pauca decerperem, fieret aliquid, quod non penitus contemneretur. Itaque ut simpliciter fatear, legi haec omnia, et in mente mea plurima coacervans, accito notario, vel mea, vel aliena dictavi, nec ordinis, nec verborum, interdum nec sensuum memor. Jam Domini misericordiae est, ne per imperitiam nostram ab aliis bene dicta dispereant; et non placeant inter extrancos, quae placent inter suos). » Si quid igitur reprehensione dignum", + "candidate_score": 0.665095, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_55_57", + "bdc_text": "Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1256", + "psc_text": "Theodoram Lucinii viduam consolatur de morte mariti, cujus virtutes, et castitatem praecipue laudat. 1. Lugubri nuntio consternatus super sancti et venerabilis mihi dormitione Lucinii, vix brevem Epistolam dictare potui. Non quod ejus vicem doleam, quem scio ad meliora transisse, dicente Moyse: Transiens videbo visionem hanc magnam (Exod. 3. 3) ; sed quod torquear desiderio, non meruisse me ejus viri, videre faciem, quem in brevi tempore huc venturum esse credebam. Verum est illud super necessitate mortis prophetale vaticinium, quod fratres dividat (Osee 13), et carissima inter se nomina crudelis et dura dissociet. Sed habemus consolationem, quia Domini sermone jugulatur, et dicitur ad eam: Ero mors tua, o mors, ero morsus tuus inferne; et in consequentibus: Adducet urentem ventum Dominus de deserto ascendentem, qui siccabit omnes venas ejus, et desolabit fontem illius (Ibid.) . Exivit enim virga de radice Jesse, et flos de virginali frutice pullulavit (Isai. 11. 1): qui loquitur in", + "candidate_score": 0.664293, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_36_38", + "bdc_text": "Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D.", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1481", + "psc_text": "περὶ Ἀρχῶν, στρωματέας et τόμους? quis per infame opus se ipsum voluit infamari? Nec disertiores sumus Hilario, nec fideliores Victorino, qui ejus tractatus non ut interpretes, sed ut auctores proprii operis transtulerunt. Nuper Sanctus Ambrosius sic Hexaemeron illius compilavit, ut magis Hippolyti sententias Basiliique sequeretur. Ego ipse, cujus aemulatores esse vos dicitis, et, ad caeteros talpae, caprearum in me oculos possidetis, si malo animo fuissem erga Origenem, interpretatus essem hos ipsos, quos supra dixi, libros, ut mala ejus etiam Latinis nota facerem; sed 530 nunquam feci, et multis rogantibus acquiescere nolui. Non enim consuevi eorum insultare erroribus, quorum miror ingenia. Ipse, si adhuc viveret. Origenes irasceretur vobis fautoribus suis, et cum Jacob diceret, Odiosum me fecistis in mundo (Gen. 34) . 8. Vult aliquis laudare Origenem? laudet, ut laudo: magnus vir ab infantia, et vere martyris [Leonidis Martyris] filius: Alexandriae ecclesiasticam scholam tenuit, succedens eruditissimo viro Clementi presbytero: voluptates in", + "candidate_score": 0.663742, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1953", + "psc_text": "Testor Jesum, cui illa servivit, et ego servire cupio, me utramque in partem nihil fingere, sed quasi Christianum de 715 Christiana, quae sunt vera, proferre, id est, historiam scribere, non panegyricum, et illius vitia, aliorum esse virtutes. Vitia loquor, secundum animum meum, et omnium sororum ac fratrum desiderium, qui illam diligimus, et absentem quaerimus. 21. Caeterum illa implevit cursum suum, fidemque servavit, et nunc fruitur corona justitiae (2. Tim. 4. 7): sequiturque Agnum quocumque vadit (Apoc. 14). Saturatur, quia esurivit, et laeta decantat: Sicut audivimus, ita et vidimus, in civitate Domini virtutum, in civitate Dei nostri (Psal. 47. 9) . O beata rerum commutatio: flevit, ut semper rideret. Despexit lacus contritos, ut fontem Dominum reperiret. Vestita cilicio est, ut nunc albis vestimentis uteretur, et diceret: Scidisti saccum meum, et induisti me laetitia (Psal. 29. 12) . Cinerem sicut panem manducabat, et potionem suam cum fletu miscebat (Psal. 101. 10), dicens:", + "candidate_score": 0.662981, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_35_37", + "bdc_text": "Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1481", + "psc_text": "περὶ Ἀρχῶν, στρωματέας et τόμους? quis per infame opus se ipsum voluit infamari? Nec disertiores sumus Hilario, nec fideliores Victorino, qui ejus tractatus non ut interpretes, sed ut auctores proprii operis transtulerunt. Nuper Sanctus Ambrosius sic Hexaemeron illius compilavit, ut magis Hippolyti sententias Basiliique sequeretur. Ego ipse, cujus aemulatores esse vos dicitis, et, ad caeteros talpae, caprearum in me oculos possidetis, si malo animo fuissem erga Origenem, interpretatus essem hos ipsos, quos supra dixi, libros, ut mala ejus etiam Latinis nota facerem; sed 530 nunquam feci, et multis rogantibus acquiescere nolui. Non enim consuevi eorum insultare erroribus, quorum miror ingenia. Ipse, si adhuc viveret. Origenes irasceretur vobis fautoribus suis, et cum Jacob diceret, Odiosum me fecistis in mundo (Gen. 34) . 8. Vult aliquis laudare Origenem? laudet, ut laudo: magnus vir ab infantia, et vere martyris [Leonidis Martyris] filius: Alexandriae ecclesiasticam scholam tenuit, succedens eruditissimo viro Clementi presbytero: voluptates in", + "candidate_score": 0.662725, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1544", + "psc_text": "lectione sanctarum Scripturarum quisque infundat oleum sensui suo, et paret mentis lucernam quae, juxta praeceptum Evangelii, luceat omnibus qui in domo sunt (Matth. 5) . 2. Igitur convivas tales, et qui sic passionis dominicae festa concelebrant, aemulantes, cum sancto dicamus: Laudabo Dominum in vita mea, psallam Deo meo, quamdiu sum (Psal. 103) ; festinemusque ad Angelorum metropolim, quae libera est, et nulla malitiae sorde maculatur, in qua nec dissensiones sunt, nec ruinae, et de altero ad alterum transmigratio, omnique voluptate calcata, et compressis luxuriae fluctibus, qui adversum nos crebrius intumescunt, coelestibus misceamur choris, ut jam nunc illuc mente translati, et augustiora videntes loca, simus 563 quod futuri sumus. Qua beatitudine indignos se fecere Judaei, qui Scripturae sanctae opibus derelictis, et ad pauperis intelligentiae acquiescentes magistros, hodie audiunt: Semper errant corde (Psal. 94) ; et nolunt, praesente Christo, dicere: Benedictus qui venit in nomine Domini (Psal. 117) . Praesertim cum omni", + "candidate_score": 0.662683, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_13_15", + "bdc_text": "„Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1491", + "psc_text": "ad epistolam vestram celeri sermone dictavi, vincens propositum, ut contra eum scriberem, cujus ingenium ante laudaveram: malens existimatione periclitari, quam fide. Hoc mihi praestiterunt amici mei, ut si tacuero, reus: si respondero, inimicus judicer. Dura utraque conditio; sed a duobus eligam quod levius est: simultas redintegrari potest, blasphemia veniam non meretur. Quid autem laboris in libris transferendis περὶ Ἀρχῶν sustinuerim, vestro judicio derelinquo; dum et mutare quippiam de Graeco, non est vertentis sed evertentis: et eadem ad verbum exprimere, nequaquam ejus, qui servare velit eloquii venustatem. EPISTOLA LXXXV. AD PAULINUM. Alteri e duabus Paulini quaestionibus sibi propositis breviter respondet: priorem, quod in libris περὶ Ἀρχῶν a se nuper Latine versis enucleetur, omittit. Tum quo animo Origenem legerit, docet. 1. Voce me provocas ad scribendum, terres eloquentia; et in epistolari stylo prope Tullium repraesentas. Quod quereris, me parvas et incomptas litterulas mittere, non venit de incuria, sed timore tui, ne verbosius", + "candidate_score": 0.661828, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1481", + "psc_text": "περὶ Ἀρχῶν, στρωματέας et τόμους? quis per infame opus se ipsum voluit infamari? Nec disertiores sumus Hilario, nec fideliores Victorino, qui ejus tractatus non ut interpretes, sed ut auctores proprii operis transtulerunt. Nuper Sanctus Ambrosius sic Hexaemeron illius compilavit, ut magis Hippolyti sententias Basiliique sequeretur. Ego ipse, cujus aemulatores esse vos dicitis, et, ad caeteros talpae, caprearum in me oculos possidetis, si malo animo fuissem erga Origenem, interpretatus essem hos ipsos, quos supra dixi, libros, ut mala ejus etiam Latinis nota facerem; sed 530 nunquam feci, et multis rogantibus acquiescere nolui. Non enim consuevi eorum insultare erroribus, quorum miror ingenia. Ipse, si adhuc viveret. Origenes irasceretur vobis fautoribus suis, et cum Jacob diceret, Odiosum me fecistis in mundo (Gen. 34) . 8. Vult aliquis laudare Origenem? laudet, ut laudo: magnus vir ab infantia, et vere martyris [Leonidis Martyris] filius: Alexandriae ecclesiasticam scholam tenuit, succedens eruditissimo viro Clementi presbytero: voluptates in", + "candidate_score": 0.661821, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_55_57", + "bdc_text": "Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1544", + "psc_text": "lectione sanctarum Scripturarum quisque infundat oleum sensui suo, et paret mentis lucernam quae, juxta praeceptum Evangelii, luceat omnibus qui in domo sunt (Matth. 5) . 2. Igitur convivas tales, et qui sic passionis dominicae festa concelebrant, aemulantes, cum sancto dicamus: Laudabo Dominum in vita mea, psallam Deo meo, quamdiu sum (Psal. 103) ; festinemusque ad Angelorum metropolim, quae libera est, et nulla malitiae sorde maculatur, in qua nec dissensiones sunt, nec ruinae, et de altero ad alterum transmigratio, omnique voluptate calcata, et compressis luxuriae fluctibus, qui adversum nos crebrius intumescunt, coelestibus misceamur choris, ut jam nunc illuc mente translati, et augustiora videntes loca, simus 563 quod futuri sumus. Qua beatitudine indignos se fecere Judaei, qui Scripturae sanctae opibus derelictis, et ad pauperis intelligentiae acquiescentes magistros, hodie audiunt: Semper errant corde (Psal. 94) ; et nolunt, praesente Christo, dicere: Benedictus qui venit in nomine Domini (Psal. 117) . Praesertim cum omni", + "candidate_score": 0.66125, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_55_57", + "bdc_text": "Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2248", + "psc_text": "si quis nummus adulter est, et figuram Caesaris non habet, nec figuratus [al. signatus ] est moneta publica, reprobetur. Qui autem Christi faciem claro praefert lumine, in cordis nostri marsupium recondatur. Etenim si dialecticam scire voluero, aut Philosophorum dogmata, et ut ad nostram redeam, scientiam Scripturarum; nequaquam simplices Ecclesiae viros interrogare debeo, quorum alia gratia est; et unusquisque in suo sensu abundat (praesertim cum in domus magna patrisfamiliae vasorum diversitas multa dicatur (2. Tim. 2. 20); sed eos, qui artem didicere ab artifice et in Lege Domini meditantur die ac nocte. Ego et in adolescentia et in extrema aetate profiteor et Origenem et Eusebium Caesariensem viros esse doctissimos, sed errasse in dogmatum veritate. Quod 816 e contrario de Theodoro, Acacio, Apollinario possumus dicere, et tamen omnes in explanationibus Scripturarum, sudoris sui nobis memoriam reliquerunt. In terra aurum quaeritur, et de fluviorum alveis splendens profertur glarea: Pactolusque ditior est coeno, quam", + "candidate_score": 0.660197, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_35_37", + "bdc_text": "Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1807", + "psc_text": "in terra. Quinta, κατεκαυσαν id est, combusserunt. Sexta κατακαύσωμεν, id est, comburamus; quod et Septuaginta juxta Hexaplorum veritatem transtulisse perspicuum est. Theodotion quoque, ἑμπυρίσωμεν vertit, id est, succendamus. Ex quo perspicuum est, sic psallendum, ut nos interpretati sumus; et tamen sciendum, quid Hebraica Veritas habeat. Hoc enim quod Septuaginta transtulerunt, propter vetustatem in Ecclesiis decantandum est; et illud ab eruditis sciendum propter notitiam Scripturarum. Unde si quid pro studio e latere additum est, non debet poni in corpore; ne priorem translationem pro scribentium voluntate conturbet. In eodem: Contribulasti capita draconum in aquis; tu confregisti capita draconis (Psal. 13. et 14) . Sic lectionis ordo sequitur, ut in priori versu, tu, non habeat, sed in secundo; et aquae plurali numero scribantur, non singulari, sicut et Aquila verbum Hebraicum AMMAIM, τῶν ὑδάτων, id est, aquarum, interpretatus est. In eodem: Ne obliviscaris voces inimicorum tuorum (Ibid. 23) . Pro quo in Graeco τῶν", + "candidate_score": 0.659499, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_8_10", + "bdc_text": "Habebit suum iudicem . Hoc autem scio , quod Lutherani trepident . Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a.", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2022", + "psc_text": "appellandus est: licet a plerisque emendatoribus imperitis, de Auctoribus dicatur inscriptus. 4. Secundo loco quaeris, cur dixerim in Commentariis Epistolae ad Galatas, 739 Paulum id, in Petro non potuisse reprehendere, quod ipse fecerat: nec in alio arguere simulationem, cujus ipse tenebatur reus: et asseris reprehensionem Apostolicam non fuisse dispensatoriam, sed veram; et me non debere docere mendacium, sed universa quae scripta sunt, ita sonare, ut scripta sunt. Ad quae primum respondeo, debuisse prudentiam tuam Praefatiunculae Commentariorum meorum meminisse, dicentis ex persona mea. « Quid igitur ego stultus, aut temerarius, qui id pollicear, quod ille non potuit? Minime: quin potius in eo, ut mihi videor, cautior atque timidior, quod imbecillitatem virium mearum sentiens, Origenis Commentarios secutus sum. Scripsit enim ille vir in Epistolam Pauli ad Galatas quinque proprie volumina, et decimum Stromateon suorum librum, commatico super explanatione ejus sermone complevit. Tractatus quoque varios, et Excerpta, quae vel sola possent [al. possint", + "candidate_score": 0.659159, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_10", + "bdc_text": "Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a.", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2064", + "psc_text": "in eis falli non potuisse, perspicuum est. Tuo tibi sermone respondeo. Omnes veteres tractatores qui nos in Domino praecesserunt, et qui Scripturas sanctas interpretati sunt, aut obscura interpretati sunt, aut manifesta. Si obscura, quomodo tu ausus es post eos disserere, quod illi explanare 753 non potuerunt? Si manifesta, superfluum est te voluisse disserere, quod illos latere non potuit: maxime in explanatione Psalmorum, quos apud Graecos interpretati sunt multis voluminibus, primus Origenes, secundus Eusebius Caesariensis, tertius Theodorus Heracleotes, quartus Asterius Scythopolitanus, quintus Apollinaris Laodicenus, sextus Didymus Alexandrinus. Feruntur et diversorum in paucos Psalmos opuscula. Sed nunc de integro Psalmorum corpore dicimus. Apud Latinos autem Hilarius Pictaviensis, et Eusebius Vercellensis Episcopi, Origenem et Eusebium transtulerunt, quorum priorem et noster Ambrosius in quibusdam secutus est. Respondeat mihi prudentia tua, quare tu post tantos et tales Interpretes in explanatione Psalmorum diversa senseris. Si enim obscuri sunt Psalmi, te quoque in eis falli potuisse credendum", + "candidate_score": 0.657943, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_6_8", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2061 , Anm. 7. , et summe probantur omnia . Benigne tractas hominem crudelem , quem nunquam cicurem aut mansuetum reddes etiam blandissimis verbis adhibitis . Habebit suum iudicem .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1764", + "psc_text": "Erubescant et conturbentur vehementer omnes inimici mei (Psal. 6. 1) . Et dicitis in Graeco, vehementer, non haberi. Scio: sed hoc in editione Vulgata. Caeterum in Hebraeo habet MOD, id est, vehementer; et omnes, σφόδρα, similiter transtulerunt. 6. De septimo Psalmo: Judica me Domine secundum justitiam meam (Psal. 7. 9) . Pro quo habetur in Graeco, κατὰ τὴν δικαιοσὺνην σου, id est, juxta justitiam tuam. Sed et in hoc male; in Hebraeo enim SEDECI habet, quod interpretatur, justitia mea; et non SEDECACH, quod, justitiam tuam, sonat. Sed et omnes Interpretes, 645 justitiam meam, voce simili transtulerunt. Nec cuiquam videatur temerarium, quod judicari secundum justitiam suam postulet, cum et sequens versiculus hoc ipsum significet: Et secundum innocentiam meam super me (Ibid.) Et sexti decimi Psalmi hoc exordium sit: Exaudi Domine justitiam meam (Psal. 16. 1) . Et in septimo decimo quoque dicatur: Retribuet mihi Dominus secundum justitiam meam, et secundum puritatem", + "candidate_score": 0.654557, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_10_12", + "bdc_text": "Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a. d. Oder , Johannes Hanau d. A. , 1541 ( VD 16 A 1723 ) . domi meę habeo , ad me hęc verba :", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2333", + "psc_text": "autem fuit tanta consolatio, et quae requies spiritui in praesentia Titi, quem quia non invenit, valefaciens eis, profectus est in Macedoniam? Aliquoties diximus Apostolum Paulum virum fuisse doctissimum, et eruditum ad pedes Gamalielis (Act. 22. 3), qui in Apostolorum Actibus concionatur, et dicit: Et nunc quid habetis cum hominibus istis? Si enim a Deo est, stabit, si ex hominibus, destruetur (Ibid. 5. 38. 39) . Cumque haberet scientiam sanctarum Scripturarum, 844 et sermonis diversarumque linguarum gratiam possideret: unde ipse gloriatur in Domino, et dicit: Gratias ago Deo, quod omnium vestrum linguis magis loquor (1. Cor. 14. 18) , divinorum sensuum majestatem digno non poterat Graeci eloquii explicare sermone. Habebat ergo Titum interpretem: sicut, et beatus Petrus Marcum, cujus Evangelium, Petro narrante, et illo scribente, compositum est. Denique et duae Epistolae quae feruntur Petri, stylo inter se et charactere discrepant, structuraque verborum. Ex quo intelligimus, pro necessitate rerum, diversis eum usum", + "candidate_score": 0.654108, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_9_11", + "bdc_text": "Hoc autem scio , quod Lutherani trepident . Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a. d. Oder , Johannes Hanau d. A. , 1541 ( VD 16 A 1723 ) .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1482", + "psc_text": "Ipse, si adhuc viveret. Origenes irasceretur vobis fautoribus suis, et cum Jacob diceret, Odiosum me fecistis in mundo (Gen. 34) . 8. Vult aliquis laudare Origenem? laudet, ut laudo: magnus vir ab infantia, et vere martyris [Leonidis Martyris] filius: Alexandriae ecclesiasticam scholam tenuit, succedens eruditissimo viro Clementi presbytero: voluptates in tantum fugit, ut zelo Dei, sed tamen non secundum scientiam ferro truncaret genitalia: calcavit avaritiam: Scripturas memoriter tenuit, et in studio explanationis earum, diebus desudavit ac noctibus. Mille et co amplius tractatus in Ecclesia locutus est: edidit innumerabiles praeterea commentarios, quos ipse appellat τόμους, et quos nunc praetereo, ne videar operum ejus indicem texere. Quis nostrum tanta potest legere, quanta ille conscripsit? quis ardentem in Scripturis animum non miretur? Quod si quis Judas zelotes opposuerit nobis errores ejus, audiat libere: Interdum magnus dormitat Homerus. Verum opere in longo fas est obrepere somnum. (HORAT. Art. Poet.) Non imitemur ejus vitia, cujus", + "candidate_score": 0.653841, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_9_11", + "bdc_text": "Hoc autem scio , quod Lutherani trepident . Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a. d. Oder , Johannes Hanau d. A. , 1541 ( VD 16 A 1723 ) .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2333", + "psc_text": "autem fuit tanta consolatio, et quae requies spiritui in praesentia Titi, quem quia non invenit, valefaciens eis, profectus est in Macedoniam? Aliquoties diximus Apostolum Paulum virum fuisse doctissimum, et eruditum ad pedes Gamalielis (Act. 22. 3), qui in Apostolorum Actibus concionatur, et dicit: Et nunc quid habetis cum hominibus istis? Si enim a Deo est, stabit, si ex hominibus, destruetur (Ibid. 5. 38. 39) . Cumque haberet scientiam sanctarum Scripturarum, 844 et sermonis diversarumque linguarum gratiam possideret: unde ipse gloriatur in Domino, et dicit: Gratias ago Deo, quod omnium vestrum linguis magis loquor (1. Cor. 14. 18) , divinorum sensuum majestatem digno non poterat Graeci eloquii explicare sermone. Habebat ergo Titum interpretem: sicut, et beatus Petrus Marcum, cujus Evangelium, Petro narrante, et illo scribente, compositum est. Denique et duae Epistolae quae feruntur Petri, stylo inter se et charactere discrepant, structuraque verborum. Ex quo intelligimus, pro necessitate rerum, diversis eum usum", + "candidate_score": 0.65348, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_58", + "bdc_text": "attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2681", + "psc_text": "magistram. Cum autem virgunculam rudem et edentulam, septimus aetatis annus exceperit, et ceperit erubescere, scire quid taceat, dubitare quid dicat: discat memoriter Psalterium, et usque ad annos pubertatis, libros Salomonis: Evangelia, Apostolos, et Prophetas sui cordis thesaurum faciat. Nec liberius procedat ad publicum, nec semper ecclesiarum quaerat celebritatem. In cubiculo suo totas delicias habeat. Nunquam juvenculos, nunquam cincinnatos videat, vocis dulcedines per aurem animam vulnerantes, puellarumque lascivia repellantur. Quae quanto licentius adeunt, tanto difficilius evitantur: et quod didicerunt, secreto docent, inclusamque Danaen vulgi sermonibus violant. Sit ei magistra comes, paedagoga custos: non multo vino dedita: non, juxta Apostolum, otiosa atque verbosa; sed sobria, gravis, lanifica, et ea tantum loquens, quae animum puellarem ad virtutem instituant. Ut enim aqua in areola digitum sequitur praecedentem, ita aetas mollis, et tenera in utramque partem flexibilis est, et quocumque duxeris, trahitur. Solent lascivi et comptuli juvenes blandimentis, affabilitate, munusculis, aditum sibi per nutrices aut", + "candidate_score": 0.652758, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_10_12", + "bdc_text": "Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a. d. Oder , Johannes Hanau d. A. , 1541 ( VD 16 A 1723 ) . domi meę habeo , ad me hęc verba :", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1482", + "psc_text": "Ipse, si adhuc viveret. Origenes irasceretur vobis fautoribus suis, et cum Jacob diceret, Odiosum me fecistis in mundo (Gen. 34) . 8. Vult aliquis laudare Origenem? laudet, ut laudo: magnus vir ab infantia, et vere martyris [Leonidis Martyris] filius: Alexandriae ecclesiasticam scholam tenuit, succedens eruditissimo viro Clementi presbytero: voluptates in tantum fugit, ut zelo Dei, sed tamen non secundum scientiam ferro truncaret genitalia: calcavit avaritiam: Scripturas memoriter tenuit, et in studio explanationis earum, diebus desudavit ac noctibus. Mille et co amplius tractatus in Ecclesia locutus est: edidit innumerabiles praeterea commentarios, quos ipse appellat τόμους, et quos nunc praetereo, ne videar operum ejus indicem texere. Quis nostrum tanta potest legere, quanta ille conscripsit? quis ardentem in Scripturis animum non miretur? Quod si quis Judas zelotes opposuerit nobis errores ejus, audiat libere: Interdum magnus dormitat Homerus. Verum opere in longo fas est obrepere somnum. (HORAT. Art. Poet.) Non imitemur ejus vitia, cujus", + "candidate_score": 0.650758, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_38_40", + "bdc_text": "Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D. Simonis Grynaei illustratus . Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_650", + "psc_text": "Aristotelis, non περὶ ἑρμηνείας ( Praedicamenta De Interpretatione ), non ἀναλυτικὰ ( Resolutiones ), non saltem Ciceronis τόπους, sed per imperitorum circulos, muliercularumque συμπόσια ( Compotationes ), syllogismos ἀσυλλογίστους texere, et quasi sophismata nostra callida argumentatione dissolvere. Stultus ego qui me putaverim haec absque Philosophis scire non posse; qui meliorem stili partem eam legerim, quae deleret, quam quae scriberet. Frustra 237 ergo Alexandri verti Commentarios: nequidquam me doctus magister per εἰσαγωγήν Porphyrii introduxit ad Logicam: et, ut humana contemnam, sine causa Gregorium Nazianzenum et Didymum in Scripturis sanctis catechistas habui: nihil mihi profuit Hebraeorum eruditio, et ab adolescentia usque ad hanc aetatem quotidiana in Lege, Prophetis, Evangeliis, Apostolisque meditatio. 2. Inventus est homo absque praeceptore perfectus πνευματοφόρος, καὶ αὐτοδίδακτος, qui eloquentia Tullium, argumentis Aristotelem, prudentia Platonem, eruditione Aristarchum, multitudine librorum Chalcenterum, Didymum scientia Scripturarum, omnesque sui temporis vincat Tractatores. Denique dicitur materiam poscere: et Carneadis aliquid referens, in utramque partem,", + "candidate_score": 0.648161, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1731", + "psc_text": "nisi sit certius de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere Sancto, ac beatissimo Papae AUGUSTINO HIERONYMUS in Domino salutem. 1. In ipso profectionis articulo sancti filii nostri Asterii Hypodiaconi, necessarii mei, beatitudinis tuae litterae ad me pervenerunt, quibus satisfacis, te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc nec ego factum audieram, sed epistolae cujusdam quasi ad me scriptae per fratrem nostrum Sysinnium Diaconum huc exemplaria pervenerunt: in qua hortaris me, ut παλινῳδιαν super quodam Apostoli capitulo canam, et imiter Stesichorum inter vituperationem et laudes Helenae fluctuantem, ut qui detrahendo oculos perdiderat, laudando receperit. Ego simpliciter fateor dignationi tuae, licet stylus et ἐπιχειρήματα tua mihi viderentur: tamen non temere exemplaribus litterarum credendum putavi; ne forte me respondente, laesus juste expostulares, quod probare ante debuissem tuum esse sermonem, et sic rescribere. Accessit ad moram sanctae et venerabilis Paulae longa infirmitas. Dum enim languenti multo tempore assideremus [al. assidemus ],", + "candidate_score": 0.641163, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1127", + "psc_text": "novimus, quia faciem corporis tui non vidimus, hoc modo nec ipse te nosti: nam tu quoque non vides eam. Si autem tibi non ob aliud notus es, nisi quia nosti animum tuum: et nos eum non mediocriter novimus in litteris tuis, in quibus benedicimus Domino, quod tibi, et nobis, omnibusque fratribus qui tua legunt, te talem dedit. » 2. « Liber quidam tuus, inter caetera non diu est, quod venit in manus nostras: quae sit ejus inscriptio, nescimus adhuc. Non enim hoc codex ipse, ut assolet, in liminari pagina praetendebat. Epitaphium tamen appellari dicebat frater, apud quem inventus est, quod ei nomen tibi placuisse ut inderetur, crederemus, si eorum tantum 405 hominum vel vitas, vel scripta ibi legissemus, qui jam defuncti essent. Cum vero multorum et eo tempore quo scribebatur, et nunc usque viventium, ibi commemorentur opuscula, miramur cur hunc ei titulum vel imposueris, vel imposuisse credaris. Tamen [al. Sane", + "candidate_score": 0.640844, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_12_14", + "bdc_text": "domi meę habeo , ad me hęc verba : „Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2145", + "psc_text": "unius fidei fuerint, varias parere in multorum locorum obscuritate sententias: quamvis nequaquam ipsa varietas ab ejusdem fidei unitate discordet; sicut etiam unus tractator, secundum eamdem fidem, aliter atque aliter eumdem locum potest exponere, quia hoc ejus obscuritas patitur. » 35. « Ideo autem desidero interpretationem tuam de Septuaginta, ut et tanta Latinorum interpretum, qui qualescumque hoc ausi sunt, quantum possumus imperitia careamus: et hi, qui me invidere putant utilibus laboribus tuis, tandem aliquando, si fieri potest, intelligant, propterea me nolle tuam ex Hebraeo interpretationem in Ecclesiis legis, ne contra Septuaginta auctoritatem, tanquam novum aliquid proferentes, magno scandalo perturbemus plebes Christi, quarum aures, et corda illam interpretationem audire consueverunt, quae etiam ab Apostolis approbata est. Unde et illud apud Jonam virgultum (Jona. 4. 6), si in Hebraeo nec hedera est, nec cucurbita, sed nescio quid aliud, quod trunco suo nixum, nullis sustentandum adminiculis erigatur; mallem jam in omnibus Latinis cucurbitam legi.", + "candidate_score": 0.640218, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47_49", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 . Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2014", + "psc_text": "EPISTOLA CXI AUGUSTINI AD PRAESIDIUM. Praesidium rogat Augustinus, ut superiorem epistolam curet Hieronymo reddendam, utque sibi eumdem suis etiam litteris placet. Domino beatissimo, et merito venerando fratri, et consacerdoti PRAESIDIO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Sicut praesens rogavi sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et compresbytero nostro Hieronymo mittere non graveris. Ut autem noverit caritas tua, quemadmodum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum et mearum ad ipsum, et ad me ipsius. Quibus lectis pro tua sancta prudentia facile videas [al. videbis ] et modum meum, quem servandum putavi, et motum ejus, quem non frustra timui. Aut si ego quod non debui, aut quomodo non debui, aliquid scripsi, non ad illum de me, sed ad meipsum potius fraterna dilectione mitte sermonem; quo correctus petam, ut ignoscat, si meam culpam ipse cognovero. » EPISTOLA CXII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Respondet tandem Hieronymus ad", + "candidate_score": 0.638419, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1126", + "psc_text": "« Habeo gratiam, quod pro subscripta salutatione, plenam mihi Epistolam reddidisti, sed breviorem multo quam ex te vellem suscipere, tali viro, a quo, tempora quantalibet occupet, nullus sermo prolixus est. Quanquam itaque nos negotiorum alienorum, eorumque saecularium, curis circumstemur ingentibus: tamen Epistolae tuae brevitati facile non ignoscerem, nisi cogitarem quam paucioribus verbis meis redderetur. Quare aggredere, quaeso, istam nobiscum litterariam collocutionem, ne multum ad nos disjungendos liceat absentiae corporali; quanquam simus in Domino spiritus unitate conjuncti, etiamsi ab stilo quiescamus, atque taceamus. Et libri quidem quos de horreo Dominico elaborasti, pene totum nobis te exhibent. Si enim propterea te non novimus, quia faciem corporis tui non vidimus, hoc modo nec ipse te nosti: nam tu quoque non vides eam. Si autem tibi non ob aliud notus es, nisi quia nosti animum tuum: et nos eum non mediocriter novimus in litteris tuis, in quibus benedicimus Domino, quod tibi, et nobis, omnibusque", + "candidate_score": 0.637984, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_45_47", + "bdc_text": "- Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. . Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2079", + "psc_text": "vere sancte et beatissime papa. Si legisti librum explanationum in Jonam, puto quod ridiculam cucurbitae non recipias quaestionem. Sin autem amicus qui me primus gladio petiit, stylo repulsus est; sit humanitatis tuae atque justitiae accusantem reprehendere, non respondentem. In Scripturarum si placet campo sine nostro invicem dolore ludamus. EPISTOLA CXVI. AUGUSTINI AD HIERONYMUM. Respondet accuratius epistolis Hieronymi, 105. 112. et 115. de interpretatione loci Epistolae ad Galatos, confirmans quod Petrus merito veraciterque reprehensus fuerit a Paulo. Caeterum deprecatur veniam, si dictis forte incautioribus Hieronymi animum offenderit, excusans, quod nulla sua culpa per multorum manus obambularit epistola, priusquam ad eum, cui scripta erat, perveniret. Domino dilectissimo et in Christi visceribus honorando, sancto fratri et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Jampridem caritati tuae prolixam epistolam misi, respondens illi tuae, quam per sanctum filium tuum Asterium, nunc jam non solum fratrem, verum etiam collegam meum, misisse te recolis. Quae utrum", + "candidate_score": 0.632079, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48_50", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ; s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2987", + "psc_text": "religiosum Presbyterum Saturninum tuae venerationis litteras sumpsi 1069 hoc a me magno studio quod nondum habeo flagitantis. Sed eur hoc leceris causam mihi aperuisti, quod scilicet eredas de hac re mihi consulenti jam fuisse responsum. Utinam ita esset! Absit ut te, cujus exspectationem avidissimam noverim, hujus muneris communicationem fraudarem; sed si quid credis, frater carissime, quinque ferme anni ecce evoluti sunt, ex quo in Orientem misi Librum non praesumptionis, sed consultationis meae, et adhuc rescripta non merui, quibus mihi enodaretur haec quaestio, in qua me cupis ad te certam ferre sententiam. Utrumque ego misissem, si utrumque haberem. Hoc autem quod habeo, sine altero, quod nondum habeo, cuiquam debere me jam mittere, vel edere non videtur, ne ille, qui mihi fortasse, ut desidero responsurus est, interrogationem meam disputatione operosissima elaboratam, sine sua responsione, quae adhuc desperanda non est, per manus hominum notitiamque diffundi jure succenseat, idque jactantius, quam utilius fecisse me", + "candidate_score": 0.631345, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48_50", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ; s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1738", + "psc_text": "occasio, quam ut per Dei servum, ac ministrum fidelissimum, mihique carissimum, mea tibi afferretur epistola, qualis est filius noster Cyprianus diaconus. Per hunc certe ita spero litteras tuas, ut certius in hoc rerum genere quidquam sperare non possim. Nam nec studium in petendis rescriptis memorato filio nostro deerit, nec gratia in promerendis, nec diligentia in custodiendis, nec alacritas in perferendis, nec fides in reddendis: tantum si aliquo modo merear, adjuvet Dominus, et adsit cordi tuo, et desiderio meo, ut fraternam voluntatem nulla major voluntas impediat. 2. Quia ergo duas jam epistolas misi; nullam autem tuam postea recepi, easdem ipsas rursum mittere volui, credens eas non pervenisse. Quae et si pervenerunt, ac fortasse tuae potius ad me minime pervenire potuerunt, ea ipsa scripta, quae jam misisti, iterum mitte, si forte reservata sunt. Sin minus, rursus dicta quod legam, dum tamen his respondere ne [al. non] graveris, quod jam diu est ut", + "candidate_score": 0.630712, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1729", + "psc_text": "miserim. Hoc falsum esse noveris: Deum nostrum testor, hoc me non fecisse, sed si forte aliqua in aliquibus scriptis meis reperiuntur, in quibus aliter aliquid quam tu sensisse reperiar, non contra te dictum, sed quod mihi videbatur, a me scriptum esse, puto te debere cognoscere: aut si cognosci non potest, credere. Ita sane hoc dixerim, ut ego non tantum paratissimus sim, si quid te in meis scriptis moverit, fraterne accipere quid contra sentias, aut de correctione mea, aut de ipsa tua benevolentia gavisurus; verum etiam hoc a te postulem, et flagitem. 3. « O si licuisset, et si non cohabitante, saltem vicino te in Domino perfrui ad crebrum et dulce colloquium! Sed quia id non est datum, peto ut hoc ipsum, quod in Domino quam possumus simul sumus, conservari studeas, et augeri ac perfici; et rescripta quamvis rara non spernere. Saluta obsequio meo sanctum fratrem Paulinianum, 632 et omnes fratres", + "candidate_score": 0.630476, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1730", + "psc_text": "saltem vicino te in Domino perfrui ad crebrum et dulce colloquium! Sed quia id non est datum, peto ut hoc ipsum, quod in Domino quam possumus simul sumus, conservari studeas, et augeri ac perfici; et rescripta quamvis rara non spernere. Saluta obsequio meo sanctum fratrem Paulinianum, 632 et omnes fratres qui tecum ac de te in Domino gloriantur. Memor nostri exaudiaris a Domino in omni sancto desiderio tuo, domine carissime, et desideratissime, et honorande in Christo frater. » EPISTOLA CII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Acceptis Augustini epistolis quae continent quaestionem de mendacio officioso, dubitans etiamnum an ejus sit, negat se responsurum, nisi sit certius de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere Sancto, ac beatissimo Papae AUGUSTINO HIERONYMUS in Domino salutem. 1. In ipso profectionis articulo sancti filii nostri Asterii Hypodiaconi, necessarii mei, beatitudinis tuae litterae ad me pervenerunt, quibus satisfacis, te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc", + "candidate_score": 0.629907, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_5_7", + "bdc_text": "contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 7. , et summe probantur omnia . Benigne tractas hominem crudelem , quem nunquam cicurem aut mansuetum reddes etiam blandissimis verbis adhibitis .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1944", + "psc_text": "omnia venerunt super nos, nec sumus obliti tui, nec inique egimus in testamento tuo, nec aversum est retrorsum cor nostrum (Psal. 43. 18 et 19) . Et, Propter te mortificati sumus tota die, reputati sumus ut oves occisionis (Rom. 8. 36) . Sed Dominus auxiliator meus, non timebo quid faciat mihi homo (Psal. 117. 6) . Legit enim: Fili honora Dominum, et confortaberis, et extra Dominum nullum timueris (Prov. 7. 1. juxt. LXX) . His et talibus testimoniis, quasi armatura Dei, et adversus omnia quidem vitia, sed praecipue instruebat se contra invidiam saevientem; et patiendo injurias, furorem rabidi pectoris mitigabat. Denique usque ad diem mortis, et 712 hujus patientia, et aliorum zelus omnibus patuit: qui suum rodit auctorem, et dum aemulum laedere nititur, in semetipsum proprio furore bacchatur. 19. Dicam et de ordine monasterii, quomodo Sanctorum continentiam in suum verterit lucrum. Seminabat carnalia, ut meteret spiritualia (1. Cor. 9): dabat", + "candidate_score": 0.629895, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_49_51", + "bdc_text": "Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ; s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. . Vale iterum atque iterum diu salvus ecclesiis nostris , quę a lupo crudelissimoVgl. Mt 7 , 15 ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2014", + "psc_text": "EPISTOLA CXI AUGUSTINI AD PRAESIDIUM. Praesidium rogat Augustinus, ut superiorem epistolam curet Hieronymo reddendam, utque sibi eumdem suis etiam litteris placet. Domino beatissimo, et merito venerando fratri, et consacerdoti PRAESIDIO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Sicut praesens rogavi sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et compresbytero nostro Hieronymo mittere non graveris. Ut autem noverit caritas tua, quemadmodum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum et mearum ad ipsum, et ad me ipsius. Quibus lectis pro tua sancta prudentia facile videas [al. videbis ] et modum meum, quem servandum putavi, et motum ejus, quem non frustra timui. Aut si ego quod non debui, aut quomodo non debui, aliquid scripsi, non ad illum de me, sed ad meipsum potius fraterna dilectione mitte sermonem; quo correctus petam, ut ignoscat, si meam culpam ipse cognovero. » EPISTOLA CXII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Respondet tandem Hieronymus ad", + "candidate_score": 0.629692, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_12_14", + "bdc_text": "domi meę habeo , ad me hęc verba : „Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1991", + "psc_text": "dormitas, Domine (Matth. 8. 25) ? excitemusque illum, et navicula fluctuante, clamemus: Magister, salvos nos fac, perimus. 4. Plura dictare volueram, si non Epistolaris brevitas pudorem nobis tacendi imponeret: et si tu librorum ipsius ad nos voluisses mittere cantilenas, ut scire possemus ad quae [al. ea quae ] rescribere deberemus. Nunc autem aerem verberavimus, et non tam illius infidelitatem, quae omnibus patet, quam nostram fidem aperuimus. Caeterum si volueris, longiorem nos adversum eum librum scribere, mitte naenias illius et ineptias, ut Joannem Baptistam audiat praedicantem: Jam securis ad radices arborum posita est. Omnis arbor, quae non facit fructum bonum, excidetur, et in ignem mittetur (Ibid. 3. 10) . 729 EPISTOLA CX. AUGUSTINI AD HIERONYMUM. Hieronymum litteris suis nonnihil offensum demulcere studet Augustinus. Apologiam illius contra Ruffinum accepisse se testatur, deplorans tantos inter viros quondam amicissimos tam amarulentam discordiam incidisse. Domino venarando, et desideratissimo fratri compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem.", + "candidate_score": 0.629579, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47_49", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 . Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1728", + "psc_text": "Christo fratri, et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Audivi pervenisse in manus tuas litteras meas; sed quod adhuc rescripta non merui, nequaquam imputaverim dilectioni tuae. Aliquid proculdubio impedimenti fuit. Unde agnosco, Dominum a me potius deprecandum, ut tuae voluntati det facultatem mittendi, quod rescripseris. Nam rescribendi jam dedit, quia cum volueris, facillime poteris. 2. « Etiam hoc, quod ad me sane perlatum est, utrum quidem crederem, dubitavi; sed hinc quoque tibi aliquid utrum scriberem, dubitare non debui. Hoc autem brevi, suggestum esse caritati tuae a nescio quibus fratribus, mihi dictum est, quod librum adversus te scripserim, Romamque miserim. Hoc falsum esse noveris: Deum nostrum testor, hoc me non fecisse, sed si forte aliqua in aliquibus scriptis meis reperiuntur, in quibus aliter aliquid quam tu sensisse reperiar, non contra te dictum, sed quod mihi videbatur, a me scriptum esse, puto te debere cognoscere: aut si cognosci non potest,", + "candidate_score": 0.629017, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48_50", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ; s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2014", + "psc_text": "EPISTOLA CXI AUGUSTINI AD PRAESIDIUM. Praesidium rogat Augustinus, ut superiorem epistolam curet Hieronymo reddendam, utque sibi eumdem suis etiam litteris placet. Domino beatissimo, et merito venerando fratri, et consacerdoti PRAESIDIO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Sicut praesens rogavi sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et compresbytero nostro Hieronymo mittere non graveris. Ut autem noverit caritas tua, quemadmodum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum et mearum ad ipsum, et ad me ipsius. Quibus lectis pro tua sancta prudentia facile videas [al. videbis ] et modum meum, quem servandum putavi, et motum ejus, quem non frustra timui. Aut si ego quod non debui, aut quomodo non debui, aliquid scripsi, non ad illum de me, sed ad meipsum potius fraterna dilectione mitte sermonem; quo correctus petam, ut ignoscat, si meam culpam ipse cognovero. » EPISTOLA CXII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Respondet tandem Hieronymus ad", + "candidate_score": 0.628605, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47_49", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 . Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1730", + "psc_text": "saltem vicino te in Domino perfrui ad crebrum et dulce colloquium! Sed quia id non est datum, peto ut hoc ipsum, quod in Domino quam possumus simul sumus, conservari studeas, et augeri ac perfici; et rescripta quamvis rara non spernere. Saluta obsequio meo sanctum fratrem Paulinianum, 632 et omnes fratres qui tecum ac de te in Domino gloriantur. Memor nostri exaudiaris a Domino in omni sancto desiderio tuo, domine carissime, et desideratissime, et honorande in Christo frater. » EPISTOLA CII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Acceptis Augustini epistolis quae continent quaestionem de mendacio officioso, dubitans etiamnum an ejus sit, negat se responsurum, nisi sit certius de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere Sancto, ac beatissimo Papae AUGUSTINO HIERONYMUS in Domino salutem. 1. In ipso profectionis articulo sancti filii nostri Asterii Hypodiaconi, necessarii mei, beatitudinis tuae litterae ad me pervenerunt, quibus satisfacis, te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc", + "candidate_score": 0.628183, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47_49", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 . Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2079", + "psc_text": "vere sancte et beatissime papa. Si legisti librum explanationum in Jonam, puto quod ridiculam cucurbitae non recipias quaestionem. Sin autem amicus qui me primus gladio petiit, stylo repulsus est; sit humanitatis tuae atque justitiae accusantem reprehendere, non respondentem. In Scripturarum si placet campo sine nostro invicem dolore ludamus. EPISTOLA CXVI. AUGUSTINI AD HIERONYMUM. Respondet accuratius epistolis Hieronymi, 105. 112. et 115. de interpretatione loci Epistolae ad Galatos, confirmans quod Petrus merito veraciterque reprehensus fuerit a Paulo. Caeterum deprecatur veniam, si dictis forte incautioribus Hieronymi animum offenderit, excusans, quod nulla sua culpa per multorum manus obambularit epistola, priusquam ad eum, cui scripta erat, perveniret. Domino dilectissimo et in Christi visceribus honorando, sancto fratri et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Jampridem caritati tuae prolixam epistolam misi, respondens illi tuae, quam per sanctum filium tuum Asterium, nunc jam non solum fratrem, verum etiam collegam meum, misisse te recolis. Quae utrum", + "candidate_score": 0.627948, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_5_7", + "bdc_text": "contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 7. , et summe probantur omnia . Benigne tractas hominem crudelem , quem nunquam cicurem aut mansuetum reddes etiam blandissimis verbis adhibitis .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2631", + "psc_text": "respexeris, aut ciconiarum deprehendes post te colla curvari, aut manu auriculas agitari asini, aut aestuantem canis protendi linguam. Nulli detrahas nec in eo te sanctum putes, si caeteros laceres. Accusamus saepe quod facimus, et contra nosmetipsos diserti, in nostra vitia invehimur, muti de eloquentibus judicantes. Testudineo Grunnius incedebat ad loquendum gradu, et per intervalla quaedam, vix pauca verba carpebat, ut eum putares singultire, non proloqui. Et tamen cum mensa posita, librorum exposuisset struem, adducto supercilio, contractisque naribus, ac fronte rugata, duobus digitulis concrepabat, hoc signo ad audiendum discipulos provocans. Tum nugas meras fundere, et adversum singulos declamare: criticum diceres esse Longinum, Censoremque Romanae facundiae, notare quem vellet, et de Senatu doctorum excludere. Hic bene nummatus, plus placebat in prandiis. Nec mirum, si qui multos inescare solitus erat, facto cuneo circumstrepentium garrulorum, procedebat in publicum: intus Nero, foris Cato. Totus ambiguus, ut ex contrariis diversisque naturis, unum monstrum novamque bestiam diceres", + "candidate_score": 0.626558, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_45_47", + "bdc_text": "- Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. . Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1991", + "psc_text": "dormitas, Domine (Matth. 8. 25) ? excitemusque illum, et navicula fluctuante, clamemus: Magister, salvos nos fac, perimus. 4. Plura dictare volueram, si non Epistolaris brevitas pudorem nobis tacendi imponeret: et si tu librorum ipsius ad nos voluisses mittere cantilenas, ut scire possemus ad quae [al. ea quae ] rescribere deberemus. Nunc autem aerem verberavimus, et non tam illius infidelitatem, quae omnibus patet, quam nostram fidem aperuimus. Caeterum si volueris, longiorem nos adversum eum librum scribere, mitte naenias illius et ineptias, ut Joannem Baptistam audiat praedicantem: Jam securis ad radices arborum posita est. Omnis arbor, quae non facit fructum bonum, excidetur, et in ignem mittetur (Ibid. 3. 10) . 729 EPISTOLA CX. AUGUSTINI AD HIERONYMUM. Hieronymum litteris suis nonnihil offensum demulcere studet Augustinus. Apologiam illius contra Ruffinum accepisse se testatur, deplorans tantos inter viros quondam amicissimos tam amarulentam discordiam incidisse. Domino venarando, et desideratissimo fratri compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem.", + "candidate_score": 0.626386, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_45_47", + "bdc_text": "- Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. . Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1992", + "psc_text": "et in ignem mittetur (Ibid. 3. 10) . 729 EPISTOLA CX. AUGUSTINI AD HIERONYMUM. Hieronymum litteris suis nonnihil offensum demulcere studet Augustinus. Apologiam illius contra Ruffinum accepisse se testatur, deplorans tantos inter viros quondam amicissimos tam amarulentam discordiam incidisse. Domino venarando, et desideratissimo fratri compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Quamvis existimem antequam ista sumeres, venisse in manus tuas litteras meas, quas per Dei servum, filium nostram Cyprianum Diaconum misi, quibus certissime agnosceres meam esse epistolam, cujus exemplaria illuc pervenisse [al. venisse ] commemorasti; unde jam me arbitror rescriptis tuis, velut Entellinis gravibus atque acribus caestibus (Aeneid. V), tanquam audacem Daretem coepisse pulsari atque versari: nunc tamen eis ipsis respondebo litteris tuis, quas mihi per sanctum filium nostrum Asterium jam [al. abest jam ] mittere dignatus es, in quibus multa in me comperi tuae benevolentissimae caritatis, et rursus quaedam nonnullius a me tuae offensionis indicia. Itaque ubi mulcebar", + "candidate_score": 0.626105, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_45_47", + "bdc_text": "- Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. . Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1125", + "psc_text": "quadrigae vestrae, et proposito quintam deesse Blaesillam, pene oblitus de ea loqui, quae prima de vobis praecesserit ad Dominum. Vere nunc quinque in tres, ac duas videmus esse divisas, illa cum sorore Paulina dulci somno fruitur, tu duarum medius, ad Christum levius subvolabis. EPISTOLA LXVII AUGUSTINI AD HIERONYMUM. Hieronymum 404 sciscitatur de titulo vulgati ab ipso libri de Scriptoribus Ecclesiasticis; tum de Petro reprehenso non mendaciter a Paulo, quod etiam superiori epist. 56. quaesierat. Postremo petit, ut quae sint Origenis aliorumque haereticorum errata, sibi indicet. Domino dilectissimo, et cultu sincerissimo caritatis observando atque amplectendo fratri et Compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS. 1. « Habeo gratiam, quod pro subscripta salutatione, plenam mihi Epistolam reddidisti, sed breviorem multo quam ex te vellem suscipere, tali viro, a quo, tempora quantalibet occupet, nullus sermo prolixus est. Quanquam itaque nos negotiorum alienorum, eorumque saecularium, curis circumstemur ingentibus: tamen Epistolae tuae brevitati facile non ignoscerem, nisi cogitarem quam", + "candidate_score": 0.625841, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_12_14", + "bdc_text": "domi meę habeo , ad me hęc verba : „Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1753", + "psc_text": "Episcopum communionis meae scribere audeam: et eum Episcopum, quem ante cepi amare quam nosse; qui me prior ad amicitias provocavit; quem post me orientem in Scripturarum divinarum [al. abest divinarum ] eruditione laetatus sum. Igitur aut tuum negato librum, si forte non tuus est, et desine flagitare rescriptum ad ea quae non scripsisti: aut si tuus est, ingenue confitere; ut si in defensionem mei aliqua scripsero, in te culpa sit qui provocasti, non in me, qui respondere compulsus sum. 5. Addis praeterea te paratum esse, ut si quid me in tuis scriptis moverit, et corrigere voluero, fraterne accipias, et non solum mea in te benevolentia gavisurum; sed ut hoc ipsum faciam, deprecaris. Rursum dico quod sentio, provocas senem, tacentem stimulas, videris jactare doctrinam. Non est autem aetatis meae putari malevolum erga eum, cui magis favorem debeo. Et si in Evangeliis ac Prophetis perversi homines inveniunt quod nitantur reprehendere, miraris si", + "candidate_score": 0.625563, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34_36", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2463", + "psc_text": "enim elementa appellantur litterae, per quas syllabas ac verba conjungimus, et ad texendam orationem longa meditatione procedimus: ars quoque Musica habet elementa sua, et Geometria ab elementis incipit linearum, et Dialectica atque Medicina habent εἰσαγωγὰς suas: sic elementis veteris Testamenti, ut ad Evangelicam plenitudinem veniat, sancti viri eruditur infantia. Unde centesimus decimus octavus Psalmus, et omnes alii qui litteris praenotantur, per Ethicam nos ducunt ad Theoricam, et ab elementis occidentis litterae, quae destruitur, transire faciunt ad spiritum vivificantem. Qui ergo mundo, et elementis ejus mortui sumus, non debemus ea observare, quae mundi sunt, quia in altero inituim, in altero perfectio est. CAP. XI.--Quid sit quod idem Apostolus ad Thessalonicenses scribit: Nisi discessio 886 venerit primum, et revelatus fuerit homo peccati (2. Thess. 2. 3) et reliqua. In prima ad Thessalonicenses Epistola scripserat: De temporibus autem, et momentis, fratres non necesse habetis ut scribam vobis: ipsi enim diligenter scitis, quia dies", + "candidate_score": 0.625431, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_21_23", + "bdc_text": "et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1731", + "psc_text": "nisi sit certius de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere Sancto, ac beatissimo Papae AUGUSTINO HIERONYMUS in Domino salutem. 1. In ipso profectionis articulo sancti filii nostri Asterii Hypodiaconi, necessarii mei, beatitudinis tuae litterae ad me pervenerunt, quibus satisfacis, te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc nec ego factum audieram, sed epistolae cujusdam quasi ad me scriptae per fratrem nostrum Sysinnium Diaconum huc exemplaria pervenerunt: in qua hortaris me, ut παλινῳδιαν super quodam Apostoli capitulo canam, et imiter Stesichorum inter vituperationem et laudes Helenae fluctuantem, ut qui detrahendo oculos perdiderat, laudando receperit. Ego simpliciter fateor dignationi tuae, licet stylus et ἐπιχειρήματα tua mihi viderentur: tamen non temere exemplaribus litterarum credendum putavi; ne forte me respondente, laesus juste expostulares, quod probare ante debuissem tuum esse sermonem, et sic rescribere. Accessit ad moram sanctae et venerabilis Paulae longa infirmitas. Dum enim languenti multo tempore assideremus [al. assidemus ],", + "candidate_score": 0.624307, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_21_23", + "bdc_text": "et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1125", + "psc_text": "quadrigae vestrae, et proposito quintam deesse Blaesillam, pene oblitus de ea loqui, quae prima de vobis praecesserit ad Dominum. Vere nunc quinque in tres, ac duas videmus esse divisas, illa cum sorore Paulina dulci somno fruitur, tu duarum medius, ad Christum levius subvolabis. EPISTOLA LXVII AUGUSTINI AD HIERONYMUM. Hieronymum 404 sciscitatur de titulo vulgati ab ipso libri de Scriptoribus Ecclesiasticis; tum de Petro reprehenso non mendaciter a Paulo, quod etiam superiori epist. 56. quaesierat. Postremo petit, ut quae sint Origenis aliorumque haereticorum errata, sibi indicet. Domino dilectissimo, et cultu sincerissimo caritatis observando atque amplectendo fratri et Compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS. 1. « Habeo gratiam, quod pro subscripta salutatione, plenam mihi Epistolam reddidisti, sed breviorem multo quam ex te vellem suscipere, tali viro, a quo, tempora quantalibet occupet, nullus sermo prolixus est. Quanquam itaque nos negotiorum alienorum, eorumque saecularium, curis circumstemur ingentibus: tamen Epistolae tuae brevitati facile non ignoscerem, nisi cogitarem quam", + "candidate_score": 0.623402, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_3_5", + "bdc_text": "März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 . contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1468", + "psc_text": "Scripturis sanctis, vim Scripturis facientia. Legi, inquam, legi Origenem; et si in legendo crimen est fateor; et nostrum marsupium Alexandrinae chartae evacuarunt. Si mihi creditis, Origenistes nunquam fui; si non creditis, nunc esse cessavi. Quod si nec sic adducimini ad fidem, compellitis me ad defensionem mei, contra amasium vestrum scribere: ut si non creditis neganti, credatis saltem accusanti. Sed libentius mihi erranti creditur, quam correcto. Nec mirum, putant enim me suum esse συμμύστην, et propter animales et luteos nolle palam dogmata confiteri. Ipsorum enim decretum est, non facile margaritas ante porcos esse mittendas, nec dandum sanctum canibus (Matth. 7), et cum David dicere: Abscondi in corde meo eloquia tua, ut non peccem tibi (Ps. 118. 11) . Et in alio loco super justo: Qui loquitur, inquit, veritatem cum proximo suo (Ps. 14. 3. et 23. 4) , id est, cum his qui domestici fidei sunt. Ex quo volunt intelligi, nos", + "candidate_score": 0.623392, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_45_47", + "bdc_text": "- Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. . Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1728", + "psc_text": "Christo fratri, et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Audivi pervenisse in manus tuas litteras meas; sed quod adhuc rescripta non merui, nequaquam imputaverim dilectioni tuae. Aliquid proculdubio impedimenti fuit. Unde agnosco, Dominum a me potius deprecandum, ut tuae voluntati det facultatem mittendi, quod rescripseris. Nam rescribendi jam dedit, quia cum volueris, facillime poteris. 2. « Etiam hoc, quod ad me sane perlatum est, utrum quidem crederem, dubitavi; sed hinc quoque tibi aliquid utrum scriberem, dubitare non debui. Hoc autem brevi, suggestum esse caritati tuae a nescio quibus fratribus, mihi dictum est, quod librum adversus te scripserim, Romamque miserim. Hoc falsum esse noveris: Deum nostrum testor, hoc me non fecisse, sed si forte aliqua in aliquibus scriptis meis reperiuntur, in quibus aliter aliquid quam tu sensisse reperiar, non contra te dictum, sed quod mihi videbatur, a me scriptum esse, puto te debere cognoscere: aut si cognosci non potest,", + "candidate_score": 0.622729, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_3_5", + "bdc_text": "März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 . contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2916", + "psc_text": "quod ab adolescentia usque ad hanc aetatem, diversa scripsi opuscula, semperque habui studio audientibus loqui, quod publice in Ecclesia didiceram: nec Philosophorum argumenta sectari, sed Apostolorum simplicitati acquiescere, sciens illud scriptum: Perdam sapientiam sapientium, et prudentiam prudentium reprobabo (Isai. 29. 14; et 1. Cor. 1. 19) . Et: Fatuum Dei, sapientius est hominibus (1. Cor. 1. 25) . Cum haec se ita habeant, provoco adversarios, ut omnes retro chartulas 1041 ex integro discutiant, et si quid in meo ingeniolo vitii repererint, proferant in medium. Aut enim bona erunt, et contradicam eorum calumniae: aut reprehensibilia, et confitebor errorem: malens emendare quam perseverare in pravitate sententiae. Et tu ergo, doctor egregie, aut defende quod locutus es, et sententiarum tuarum acumina astrue eloquio subsequenti, ne quando tibi placuerit, neges quod locutus es: aut si certe errasti, quasi homo, libere confitere, et discordantium inter se redde concordiam. In mentem tibi veniat, tunicam Salvatoris nec", + "candidate_score": 0.621631, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2463", + "psc_text": "enim elementa appellantur litterae, per quas syllabas ac verba conjungimus, et ad texendam orationem longa meditatione procedimus: ars quoque Musica habet elementa sua, et Geometria ab elementis incipit linearum, et Dialectica atque Medicina habent εἰσαγωγὰς suas: sic elementis veteris Testamenti, ut ad Evangelicam plenitudinem veniat, sancti viri eruditur infantia. Unde centesimus decimus octavus Psalmus, et omnes alii qui litteris praenotantur, per Ethicam nos ducunt ad Theoricam, et ab elementis occidentis litterae, quae destruitur, transire faciunt ad spiritum vivificantem. Qui ergo mundo, et elementis ejus mortui sumus, non debemus ea observare, quae mundi sunt, quia in altero inituim, in altero perfectio est. CAP. XI.--Quid sit quod idem Apostolus ad Thessalonicenses scribit: Nisi discessio 886 venerit primum, et revelatus fuerit homo peccati (2. Thess. 2. 3) et reliqua. In prima ad Thessalonicenses Epistola scripserat: De temporibus autem, et momentis, fratres non necesse habetis ut scribam vobis: ipsi enim diligenter scitis, quia dies", + "candidate_score": 0.621428, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_45_47", + "bdc_text": "- Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. . Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1729", + "psc_text": "miserim. Hoc falsum esse noveris: Deum nostrum testor, hoc me non fecisse, sed si forte aliqua in aliquibus scriptis meis reperiuntur, in quibus aliter aliquid quam tu sensisse reperiar, non contra te dictum, sed quod mihi videbatur, a me scriptum esse, puto te debere cognoscere: aut si cognosci non potest, credere. Ita sane hoc dixerim, ut ego non tantum paratissimus sim, si quid te in meis scriptis moverit, fraterne accipere quid contra sentias, aut de correctione mea, aut de ipsa tua benevolentia gavisurus; verum etiam hoc a te postulem, et flagitem. 3. « O si licuisset, et si non cohabitante, saltem vicino te in Domino perfrui ad crebrum et dulce colloquium! Sed quia id non est datum, peto ut hoc ipsum, quod in Domino quam possumus simul sumus, conservari studeas, et augeri ac perfici; et rescripta quamvis rara non spernere. Saluta obsequio meo sanctum fratrem Paulinianum, 632 et omnes fratres", + "candidate_score": 0.61935, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_45_47", + "bdc_text": "- Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. . Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1753", + "psc_text": "Episcopum communionis meae scribere audeam: et eum Episcopum, quem ante cepi amare quam nosse; qui me prior ad amicitias provocavit; quem post me orientem in Scripturarum divinarum [al. abest divinarum ] eruditione laetatus sum. Igitur aut tuum negato librum, si forte non tuus est, et desine flagitare rescriptum ad ea quae non scripsisti: aut si tuus est, ingenue confitere; ut si in defensionem mei aliqua scripsero, in te culpa sit qui provocasti, non in me, qui respondere compulsus sum. 5. Addis praeterea te paratum esse, ut si quid me in tuis scriptis moverit, et corrigere voluero, fraterne accipias, et non solum mea in te benevolentia gavisurum; sed ut hoc ipsum faciam, deprecaris. Rursum dico quod sentio, provocas senem, tacentem stimulas, videris jactare doctrinam. Non est autem aetatis meae putari malevolum erga eum, cui magis favorem debeo. Et si in Evangeliis ac Prophetis perversi homines inveniunt quod nitantur reprehendere, miraris si", + "candidate_score": 0.618276, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_45_47", + "bdc_text": "- Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. . Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1730", + "psc_text": "saltem vicino te in Domino perfrui ad crebrum et dulce colloquium! Sed quia id non est datum, peto ut hoc ipsum, quod in Domino quam possumus simul sumus, conservari studeas, et augeri ac perfici; et rescripta quamvis rara non spernere. Saluta obsequio meo sanctum fratrem Paulinianum, 632 et omnes fratres qui tecum ac de te in Domino gloriantur. Memor nostri exaudiaris a Domino in omni sancto desiderio tuo, domine carissime, et desideratissime, et honorande in Christo frater. » EPISTOLA CII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Acceptis Augustini epistolis quae continent quaestionem de mendacio officioso, dubitans etiamnum an ejus sit, negat se responsurum, nisi sit certius de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere Sancto, ac beatissimo Papae AUGUSTINO HIERONYMUS in Domino salutem. 1. In ipso profectionis articulo sancti filii nostri Asterii Hypodiaconi, necessarii mei, beatitudinis tuae litterae ad me pervenerunt, quibus satisfacis, te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc", + "candidate_score": 0.617952, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_144", + "psc_text": "et auferet iniquitates tuas, et peccata tua purgabit. Secundum omnes Editiones, quas supra exposuimus, sive duo Testamenta intelligere volueris, sive aliquas apparatrices in coelestibus virtutes, sive in signum captivitatis futurae umbram quamdam veritatis futurae praefiguratam, nunc accipe Seraphim. Nos quia primam sententiam sequimur, Evangelicum Testamentum missum asserimus ad Prophetam: quod habens in se utraque mandata, id est, et sua et veteris Testamenti, ignitum sermonem Dei, duplici praeceptorum acie comprehendit: et tactis labiis, quidquid fuerat ignorantiae, hoc siquidem nos labia interpretamur immunda, purgationis suae pepulit veritate. Hanc forcipem Jacob in scala conspicit (Genes. 28): hic est gladius bis acutus: haec duo minuta, quae mulier vidua mittit in dona Dei (Marc. 12): hic stater duos denarios habens, qui in ore piscis repertus, pro Domino et Petro redditur (Matth. 17); hac duplici forcipe 57 quae unionis retinetur virtute, carbo comprehensus mittitur ad Prophetam, quem in centesimo decimo nono Psalmo, cum Propheta Deum rogaret", + "candidate_score": 0.614846, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_5", + "bdc_text": "contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_753", + "psc_text": "Demosthenes eloquens ignoravit. « Perdam, inquit, sapientiam sapientium, et prudentiam prudentium reprobabo » (1. Cor. 1. 19). Vera sapientia perdet falsam sapientiam: et quanquam stultitia praedicationis in Cruce sit, tamen Paulus « Sapientiam loquitur inter perfectos. Sapientiam autem non saeculi hujus, nec principum saeculi istius, qui destruuntur: 274 sed loquitur Dei sapientiam in mysterio absconditam, quam praedestinavit Deus ante saecula » (1. Cor. 2. 7). Dei sapientia Christus est. « Christus enim Dei virtus, et Dei sapientia » (Ibid. 24). Haec sapientia in mysterio abscondita est: de qua et noni Psalmi titulus praenotatur, « pro occultis filii: » in quo sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi: et qui in mysterio absconditus erat, praedestinatus est ante saecula. Praedestinatus autem, et praefiguratus, in Lege et Prophetis. Unde et Prophetae appellabantur Videntes: quia videbant eum, quem caeteri non videbant. « Abraham vidit diem ejus: et laetatus est » (Joan. 8. 56). Aperiebantur", + "candidate_score": 0.613555, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1728", + "psc_text": "Christo fratri, et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Audivi pervenisse in manus tuas litteras meas; sed quod adhuc rescripta non merui, nequaquam imputaverim dilectioni tuae. Aliquid proculdubio impedimenti fuit. Unde agnosco, Dominum a me potius deprecandum, ut tuae voluntati det facultatem mittendi, quod rescripseris. Nam rescribendi jam dedit, quia cum volueris, facillime poteris. 2. « Etiam hoc, quod ad me sane perlatum est, utrum quidem crederem, dubitavi; sed hinc quoque tibi aliquid utrum scriberem, dubitare non debui. Hoc autem brevi, suggestum esse caritati tuae a nescio quibus fratribus, mihi dictum est, quod librum adversus te scripserim, Romamque miserim. Hoc falsum esse noveris: Deum nostrum testor, hoc me non fecisse, sed si forte aliqua in aliquibus scriptis meis reperiuntur, in quibus aliter aliquid quam tu sensisse reperiar, non contra te dictum, sed quod mihi videbatur, a me scriptum esse, puto te debere cognoscere: aut si cognosci non potest,", + "candidate_score": 0.613212, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2014", + "psc_text": "EPISTOLA CXI AUGUSTINI AD PRAESIDIUM. Praesidium rogat Augustinus, ut superiorem epistolam curet Hieronymo reddendam, utque sibi eumdem suis etiam litteris placet. Domino beatissimo, et merito venerando fratri, et consacerdoti PRAESIDIO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Sicut praesens rogavi sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et compresbytero nostro Hieronymo mittere non graveris. Ut autem noverit caritas tua, quemadmodum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum et mearum ad ipsum, et ad me ipsius. Quibus lectis pro tua sancta prudentia facile videas [al. videbis ] et modum meum, quem servandum putavi, et motum ejus, quem non frustra timui. Aut si ego quod non debui, aut quomodo non debui, aliquid scripsi, non ad illum de me, sed ad meipsum potius fraterna dilectione mitte sermonem; quo correctus petam, ut ignoscat, si meam culpam ipse cognovero. » EPISTOLA CXII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Respondet tandem Hieronymus ad", + "candidate_score": 0.598259, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2079", + "psc_text": "vere sancte et beatissime papa. Si legisti librum explanationum in Jonam, puto quod ridiculam cucurbitae non recipias quaestionem. Sin autem amicus qui me primus gladio petiit, stylo repulsus est; sit humanitatis tuae atque justitiae accusantem reprehendere, non respondentem. In Scripturarum si placet campo sine nostro invicem dolore ludamus. EPISTOLA CXVI. AUGUSTINI AD HIERONYMUM. Respondet accuratius epistolis Hieronymi, 105. 112. et 115. de interpretatione loci Epistolae ad Galatos, confirmans quod Petrus merito veraciterque reprehensus fuerit a Paulo. Caeterum deprecatur veniam, si dictis forte incautioribus Hieronymi animum offenderit, excusans, quod nulla sua culpa per multorum manus obambularit epistola, priusquam ad eum, cui scripta erat, perveniret. Domino dilectissimo et in Christi visceribus honorando, sancto fratri et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Jampridem caritati tuae prolixam epistolam misi, respondens illi tuae, quam per sanctum filium tuum Asterium, nunc jam non solum fratrem, verum etiam collegam meum, misisse te recolis. Quae utrum", + "candidate_score": 0.594586, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2080", + "psc_text": "scripta erat, perveniret. Domino dilectissimo et in Christi visceribus honorando, sancto fratri et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Jampridem caritati tuae prolixam epistolam misi, respondens illi tuae, quam per sanctum filium tuum Asterium, nunc jam non solum fratrem, verum etiam collegam meum, misisse te recolis. Quae utrum in manus tuas pervenire meruerit, adhuc nescio, nisi quod per fratrem sincerissimum Firmum scribis si ille qui te primum gladio petiit, stylo repulsus est; ut sit humanitatis meae atque justitiae, accusantem reprehendere, non respondentem. Hoc solo tenuissimo indicio utcumque conjicio, legisse te illam epistolam meam. In ea quippe deploravi tantam inter vos exstitisse discordiam, de quorum tanta amicitia, quaquaversum eam fama diffuderat, caritas fraterna gaudebat. Quod non feci reprehendendo in aliquo germanitatem tuam, cujus in ea re aliquam culpam me cognovisse, 762 non ausus sum dicere: sed dolendo humanam miseriam, cujus in amicitiis mutua caritate retinendis, quantalibet illa sit, incerta", + "candidate_score": 0.591816, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2077", + "psc_text": "onus ultra vires meas. Quod an consecutus sim, tuo judicio derelinquo. Certe si imbecillitatem reprehenderis, voluntati veniam commodabis. EPISTOLA CXV. AD AUGUSTINUM. Resalutat Augustinum, excusans quod liberius responderit, et rursum de cucurbita meminit, rogatque ut omissis contentiosis quaestionibus deinceps secum invicem amice conferant, et placide versentur in campo sacrarum Scripturarum. Domino vere Sancto et Beatissimo Papae AUGUSTINO, HIERONYMUS in Christo salutem. 1. Cum a sancto fratre nostro Firmo sollicite quaererem quid ageres, sospitem te laetus audivi. Rursum cum tuas litteras non dico sperarem, sed exigerem, nesciente te, ex Africa profectum se esse dixit. Itaque reddo tibi per eum salutationis officia, qui te unico amore complectitur, simulque obsecro, ut ignoscas pudori meo, quod diu ut rescriberem, praecipienti negare non potui. Nec ego tibi, sed causa causae respondit. Et si culpa est respondisse, quaeso ut patienter audias, multo major est provocasse. Sed facessant istiusmodi querimoniae: sit inter nos pura germanitas; et deinceps", + "candidate_score": 0.591223, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1730", + "psc_text": "saltem vicino te in Domino perfrui ad crebrum et dulce colloquium! Sed quia id non est datum, peto ut hoc ipsum, quod in Domino quam possumus simul sumus, conservari studeas, et augeri ac perfici; et rescripta quamvis rara non spernere. Saluta obsequio meo sanctum fratrem Paulinianum, 632 et omnes fratres qui tecum ac de te in Domino gloriantur. Memor nostri exaudiaris a Domino in omni sancto desiderio tuo, domine carissime, et desideratissime, et honorande in Christo frater. » EPISTOLA CII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Acceptis Augustini epistolis quae continent quaestionem de mendacio officioso, dubitans etiamnum an ejus sit, negat se responsurum, nisi sit certius de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere Sancto, ac beatissimo Papae AUGUSTINO HIERONYMUS in Domino salutem. 1. In ipso profectionis articulo sancti filii nostri Asterii Hypodiaconi, necessarii mei, beatitudinis tuae litterae ad me pervenerunt, quibus satisfacis, te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc", + "candidate_score": 0.590314, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2793", + "psc_text": "meus usque nunc operatur (Joan. 5. 17) : Sic enim ad Marcellinum scripsisti: in qua epistola etiam mei commemorationem benevolentissime facere dignatus es, quod hic me haberet in Africa, qui ei ipsam facilius possem explicare sententiam. Quod si potuissem, non ille hoc abs te tam longe posito inquireret; si tamen id tibi ex Africa scripsit. Nam quando scripserit nescio; tantum scio quod de hoc bene cognoverit cunctationem meam: unde me inconsulto facere voluit. Quanquam etiam si consuleret, magis hortarer, et gratias agerem quod nobis omnibus conferre posset, nisi tu breviter rescribere, quam respondere maluisses. Credo ne superfluo laborares, ubi ego essem, quem putabas id optime scire, quod ille quaesiverat. Ecce volo ut illa sententia etiam mea sit, sed nondum esse confirmo. » 9. « Misisti ad me discipulos, ut ea doceam, quae nondum ipse didici. Doce ergo quod doceam. Nam ut doceam, multi a me flagitant, eisque me sicut alia", + "candidate_score": 0.58933, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1729", + "psc_text": "miserim. Hoc falsum esse noveris: Deum nostrum testor, hoc me non fecisse, sed si forte aliqua in aliquibus scriptis meis reperiuntur, in quibus aliter aliquid quam tu sensisse reperiar, non contra te dictum, sed quod mihi videbatur, a me scriptum esse, puto te debere cognoscere: aut si cognosci non potest, credere. Ita sane hoc dixerim, ut ego non tantum paratissimus sim, si quid te in meis scriptis moverit, fraterne accipere quid contra sentias, aut de correctione mea, aut de ipsa tua benevolentia gavisurus; verum etiam hoc a te postulem, et flagitem. 3. « O si licuisset, et si non cohabitante, saltem vicino te in Domino perfrui ad crebrum et dulce colloquium! Sed quia id non est datum, peto ut hoc ipsum, quod in Domino quam possumus simul sumus, conservari studeas, et augeri ac perfici; et rescripta quamvis rara non spernere. Saluta obsequio meo sanctum fratrem Paulinianum, 632 et omnes fratres", + "candidate_score": 0.589167, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 4, + "cf_id": "cf024", + "work_id": "064_Boetius_Commentaria-in-Topica-Ciceronis", + "max_score": 0.685728, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37_39", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D. Simonis Grynaei illustratus .", + "psc_chunk_id": "064_Boetius_Commentaria-in-Topica-Ciceronis_window_5", + "psc_text": "Aristotelis Topica quaedam, quae sunt ab illo pluribus libris explicata. Qua inscriptione commotus, continuo a me eorum librorum sententiam requisisti. Quam tibi cum exposuissem disciplinam inveniendorum argumentorum, ut sine ullo errore ad eam rationem via perveniremus ab Aristotele inventa, illis libris contineri, verecunde tu quidem ut omnia, sed tamen ut facile cernerem te ardere studio, mecum ut tibi illa traderem egisti. Cum autem ego te non tam vitandi laboris mei causa, quam quod tua id interesse arbitrarer, velut eos per te ipse legeres, vel ut totam rationem a doctissimo quodam rhetore acciperes, hortatus essem. Utrumque ut ex te audiebam es expertus, sed a libris te obscuritas rejecit. Rhetor autem ille magnus haec, ut opinor, Aristotelica se ignorare respondit. Quod quidem minime sum admiratus eum philosophum rhetori non esse cognitum, qui ab ipsis philosophis praeter admodum paucos ignoretur. Quibus eo minus ignoscendum est, quod non modo rebus his, quae ab illo", + "candidate_score": 0.685728, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_38", + "bdc_text": "Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D.", + "psc_chunk_id": "064_Boetius_Commentaria-in-Topica-Ciceronis_window_5", + "psc_text": "Aristotelis Topica quaedam, quae sunt ab illo pluribus libris explicata. Qua inscriptione commotus, continuo a me eorum librorum sententiam requisisti. Quam tibi cum exposuissem disciplinam inveniendorum argumentorum, ut sine ullo errore ad eam rationem via perveniremus ab Aristotele inventa, illis libris contineri, verecunde tu quidem ut omnia, sed tamen ut facile cernerem te ardere studio, mecum ut tibi illa traderem egisti. Cum autem ego te non tam vitandi laboris mei causa, quam quod tua id interesse arbitrarer, velut eos per te ipse legeres, vel ut totam rationem a doctissimo quodam rhetore acciperes, hortatus essem. Utrumque ut ex te audiebam es expertus, sed a libris te obscuritas rejecit. Rhetor autem ille magnus haec, ut opinor, Aristotelica se ignorare respondit. Quod quidem minime sum admiratus eum philosophum rhetori non esse cognitum, qui ab ipsis philosophis praeter admodum paucos ignoretur. Quibus eo minus ignoscendum est, quod non modo rebus his, quae ab illo", + "candidate_score": 0.663603, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_38", + "bdc_text": "Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D.", + "psc_chunk_id": "064_Boetius_Commentaria-in-Topica-Ciceronis_window_27", + "psc_text": "analytice posterior nuncupatur; ea vero quae de falsis atque cavillatoriis, id est de sophisticis, elenchi. De verisimilium vero argumentationum judicio nihil videtur esse tractatum, idcirco quoniam plana est atque expedita ratio judicandi de medietate, cum quis extrema cognoverit. Si enim quis dijudicare necessaria sciat, idemque falsorum argumentorum possit habere judicium, verisimilia, quae in medio collocata sunt, discernere non laborat. Expeditum igitur est, ut arbitror, quid sit quod ait Cicero, rationem diligentem disserendi duas habere partes, inveniendi unam, alteram judicandi. Illud etiam diligentius expositum est, quae sit ratio quam Stoici dialecticen vocant. Ea est enim quae judicandi peritiam tenet, et quam eodem nomine Plato partiendi per differentias, atque ad genus revocandi facultatem vocat. Quamque eodem nomine Aristoteles, non totam disserendi artem, ut Stoici, sed eam tantum nuncupet quae de proposita quaestione verisimilibus colligat argumentis, atque ideo perfectius Aristoteles de logica tractavit, quoniam de duobus, ultra quae nihil est, tertium disseruit, de", + "candidate_score": 0.647743, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_45", + "bdc_text": "- Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ;", + "psc_chunk_id": "064_Boetius_Commentaria-in-Topica-Ciceronis_window_480", + "psc_text": "Quod vero omnium rerum causas esse dicit, non determinat quales, atque ideo nec de fortuna ipsa, quorum eventum causa sit, monstrat. Nec me saevae hominum mentes arrogantiae notent, quod velut affectata auctoritate Tullianis sententiis pugnem, cum adversus eas si quid videbitur non nostra, sed ab antiquissimis tractata compensem. Quod si nostra quoque diceremus, oporteret tamen eos non personarum vetustatem, sed eorum quae opponuntur considerare rationem, nec odisse potius quae adversus magni nominis viros dicuntur, quam contraria, si possent, argumentatione revincere. Nam si eis M. Tullius in diffinitione rerum nimium placet, quaenam est invidia nos quoque Aristotelicam rationem probare? Quod si intemperanter molestissimi esse pergunt, audiant M. Tullium secundo Tusculanarum disputationum libro adhortantem potius, atque ad certamen vocantem, hoc modo: Sed tamen tantum abest ut scribi contra nos nolimus, ut id etiam maxime optemus. Ipsa enim Graeciae philosophia nunquam in honore tantum fuisset, nisi doctissimorum contentionibus, dissensionibusque crevisset; quamobrem hortor omnes,", + "candidate_score": 0.619676, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 5, + "cf_id": "cf020", + "work_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Ephesios", + "max_score": 0.685057, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_56_58", + "bdc_text": "nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Ephesios_window_385", + "psc_text": "lactentes ad iracundiam provocare, aut certe jam adolescentibus et maturioris aetatis, ea imperare quae gravia sunt. Sicut igitur in filiis obsequium, et subjectionis merces est demonstrata: ita parentibus moderatum jubetur imperium, ut non quasi servis, sed quasi filiis praeesse se noverint. Nec hoc praecepti fine contentus est; sed et illud adjunxit: Educate illos in disciplina et correptione Domini. Quam correptionem nos legimus, melius in Graeco dicitur νουθεσία, quae admonitionem magis et eruditionem quam austeritatem sonat. Legant episcopi atque presbyteri, qui filios suos saecularibus litteris erudiunt, et faciunt comoedias legere, et mimorum turpia scripta cantare, de Ecclesiasticis forsitan sumptibus eruditos: et quod in corbonam pro peccato virgo vel vidua, vel totam substantiam suam effundens quilibet pauper obtulerat, hoc kalendariam strenam, et Saturnalitiam sportulam et Minervale munus Grammaticus, et Orator, aut in sumptus domesticos, aut in templi stipes, aut in sordida scorta convertit. Eli sacerdos ipse sanctus fuit, sed quia filios suos", + "candidate_score": 0.685057, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_12_14", + "bdc_text": "domi meę habeo , ad me hęc verba : „Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Ephesios_window_138", + "psc_text": "lapidem, ut duos parietes ipse medius contineret: et per illum uterque populus ad Deum haberet accessum. Iste angularis lapis, non credentibus lapis offensionis est, et petra scandali: super quem qui ceciderit, quassabitur; super quem vero ipse corruerit, comminuet eum (Luc. XX). LIBER SECUNDUS. Secundum orationibus vestris, o Paula et Eustochium, ad Ephesios aggredimur librum: nova quoque Romam munuscula transmissuri. Non quod haec dignetur legere doctorum senatus, et bibliothecis veterum ascribere: sed quod sancta Marcella idipsum fieri per Epistolas flagitet. Cujus ego quotiescumque studiorum, ingenii, laboris, recordor, toties me damno inertiae, qui in monasterii solitudine constitutus, et illud praesepe contra videns, in quo vagientem parvulum festini adoravere pastores (Luc. II), id facere non possum, quod mulier nobilis inter strepentem familiam, et procurationem domus explet operis succisivis. Qua propter et illam et vos, et si quis forte lecturi sunt, in commune precor, ut sciatis me non cogitatum diu limatumque proferre sermonem: sed", + "candidate_score": 0.634755, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 6, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Epistolarum-classis-I", + "max_score": 0.683025, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57_59", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Epistolarum-classis-I_window_519", + "psc_text": "1) . Vale, et nos, ut facis, quasi filius dilige. EPISTOLA XXIX. Pulchritudinem summi boni quaerendam suadet, fore ut illa recreetur oculus noster, atque anima nutriatur spondens; eo quod hic animae cibus sit, cujus cognitionem sanctis Deus revelat, quemque David cupide indagavit. Hoc bonum diligenter tenendum esse; quando idem ipsum sit, quod annuntiaverunt. Evangelistae, scilicet Christum. Hoc bonum qui cum desiderio hauserit, eum ad mysteriorum scientiam perventurum, et jam neglecturum quae sunt corporis, ad quod Apostolus nos adhortatur. Elevandam igitur animam ab affectibus, ut feratur ad bonum illud, in quo fons vitae est, et quo nonnisi virtute perducimur. Verum perseverantiam ad id opus esse et constantiam. AMBROSIUS IRENAEO salutem. 1. Inter legendum, cum paululum requievissem animo, quia lucubratione destiteram, versiculum illum coepi mecum volvere, quo vesperi in vigiliis usi fueramus: Ὠραῖος κάλλει παρὰ τοὺς υἱοὺς τῶν ἀνθρώπων (Ps. XLIV, 3). Ὡς ὡραῖοι οἱ πόδες τῶν εὐαγγελιζομένων αὐτὸν (Isai. LII, 7).", + "candidate_score": 0.683025, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_56_58", + "bdc_text": "nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Epistolarum-classis-I_window_519", + "psc_text": "1) . Vale, et nos, ut facis, quasi filius dilige. EPISTOLA XXIX. Pulchritudinem summi boni quaerendam suadet, fore ut illa recreetur oculus noster, atque anima nutriatur spondens; eo quod hic animae cibus sit, cujus cognitionem sanctis Deus revelat, quemque David cupide indagavit. Hoc bonum diligenter tenendum esse; quando idem ipsum sit, quod annuntiaverunt. Evangelistae, scilicet Christum. Hoc bonum qui cum desiderio hauserit, eum ad mysteriorum scientiam perventurum, et jam neglecturum quae sunt corporis, ad quod Apostolus nos adhortatur. Elevandam igitur animam ab affectibus, ut feratur ad bonum illud, in quo fons vitae est, et quo nonnisi virtute perducimur. Verum perseverantiam ad id opus esse et constantiam. AMBROSIUS IRENAEO salutem. 1. Inter legendum, cum paululum requievissem animo, quia lucubratione destiteram, versiculum illum coepi mecum volvere, quo vesperi in vigiliis usi fueramus: Ὠραῖος κάλλει παρὰ τοὺς υἱοὺς τῶν ἀνθρώπων (Ps. XLIV, 3). Ὡς ὡραῖοι οἱ πόδες τῶν εὐαγγελιζομένων αὐτὸν (Isai. LII, 7).", + "candidate_score": 0.668913, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Epistolarum-classis-I_window_519", + "psc_text": "1) . Vale, et nos, ut facis, quasi filius dilige. EPISTOLA XXIX. Pulchritudinem summi boni quaerendam suadet, fore ut illa recreetur oculus noster, atque anima nutriatur spondens; eo quod hic animae cibus sit, cujus cognitionem sanctis Deus revelat, quemque David cupide indagavit. Hoc bonum diligenter tenendum esse; quando idem ipsum sit, quod annuntiaverunt. Evangelistae, scilicet Christum. Hoc bonum qui cum desiderio hauserit, eum ad mysteriorum scientiam perventurum, et jam neglecturum quae sunt corporis, ad quod Apostolus nos adhortatur. Elevandam igitur animam ab affectibus, ut feratur ad bonum illud, in quo fons vitae est, et quo nonnisi virtute perducimur. Verum perseverantiam ad id opus esse et constantiam. AMBROSIUS IRENAEO salutem. 1. Inter legendum, cum paululum requievissem animo, quia lucubratione destiteram, versiculum illum coepi mecum volvere, quo vesperi in vigiliis usi fueramus: Ὠραῖος κάλλει παρὰ τοὺς υἱοὺς τῶν ἀνθρώπων (Ps. XLIV, 3). Ὡς ὡραῖοι οἱ πόδες τῶν εὐαγγελιζομένων αὐτὸν (Isai. LII, 7).", + "candidate_score": 0.667896, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Epistolarum-classis-I_window_527", + "psc_text": "bona (Psal. IV, 6) ? Et ostendit ipsum esse bona, subjiciens: Signatum est in nobis lumen vultus tui (Ibid.,) . Quis autem lumen vultus Patris, nisi splendor gloriae, et imago invisibilis Dei (Hebr. I, 3), in quo et videtur et clarificatur Pater, sicut ipse clarificat Filium suum (Joan. XVII, 5) ? 8. Ipse est ergo Dominus Jesus summum bonum, quod nobis annuntiatum a prophetis, praedicatum ab angelis, promissum a Patre, evangelizatum est ab apostolis (I Tim. III, 16). Qui nobis tanquam maturitas advenit: nec solum tanquam maturitas, sed tanquam maturitas in montibus adest; ut nihil acerbum, nihil immaturum in nostris consiliis sit, nihil immite, nihil asperum in operibus ac moribus, qui primus Evangelizans bona adfuit. Unde et ait: Ipse qui loquebar, adsum, id est, qui loquebar in prophetis (Hebr. I, 1), adsum in corpore, quod suscepi ex Virgine: adsum interior imago Dei, character substantiae; et adsum ut homo. Sed quis", + "candidate_score": 0.66455, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_8_10", + "bdc_text": "Habebit suum iudicem . Hoc autem scio , quod Lutherani trepident . Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a.", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Epistolarum-classis-I_window_407", + "psc_text": "debeamus magistrum. 28. Sed quid dicam de Apostolo, cum ipse Dominus clamet per prophetam: Audite me, populus meus. Qui scitis judicium, quorum in corde lex mea est (Esai. LI, 7) . Deus dicit: Audite me, populus meus. Qui scitis judicium; Auxentius dicit: Nescitis judicium. Videtis quia jam Deum contemnit in vobis, qui sententiam coelestis refutat oraculi? Audite me, inquit, populus meus, dicit Dominus. Non dicit: Audite, gentes. Non dicit: Audite, Judaei. Jam enim populus Dei qui fuerat, populus erroris est factus: et qui populus erroris erat, populus Dei esse coepit, quia in Christum credidit. Iste ergo populus judicat, cujus in corde lex divina est, non humana: lex non atramento scripta, sed spiritu Dei vivi: non in charta exarata, sed in corde signata: lex gratiae, non cruoris (II Cor. III, 3). Quis igitur vobis injuriam facit, qui recusat vestram, an qui eligit audientiam? 29. Conclusus undique, ad versutiam patrum suorum confugit.", + "candidate_score": 0.658844, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_8_10", + "bdc_text": "Habebit suum iudicem . Hoc autem scio , quod Lutherani trepident . Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a.", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Epistolarum-classis-I_window_843", + "psc_text": "delectant, sic etiam scriptorem indecores sermones sui palpant. Incautius plerumque aliquid promitur, aliquid accipitur malevolentius, aliquid exit ambiguum: tum quia alieno examinanda judicio, non pro nostra debemus magis, quam pro aliena opinione trutinare, et discutere omnes scrupulos malevolentiae. 3. Assume igitur benevolenti animo aurem versutiae, et pertracta omnia, sermones vellica; si in iis non forenses blanditiae, et suasoria verba, sed fidei sinceritas est, et confessionis sobrietas. Notam appone ad verbum dubii ponderis, et fallacis staterae; ne quid pro se esse adversarius interpretetur. Esto ut revincatur, si congredi coeperit: male se habet liber, qui sine assertore non defenditur. Ipse igitur pro se loquutur, qui procedit sine interprete: noster hic tamen non egredietur a nobis, nisi a te acceperit auctoritatem. Itaque cum eum fide tua prodire jusseris, committetur sibi. 4. Tamen quoniam non in sermone est regnum Dei (I Cor. IV, 20) , sed in virtute; verbum si offenderit, virtutem professionis interrogato.", + "candidate_score": 0.657519, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_30_32", + "bdc_text": "oben Nr. 2078 , Anm. 4 ) , in der eine \"Responsio in Anti-hole Bullingeri \" als \"Epilog\" veröffentlicht ist. non extat apud nos . Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ;", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Epistolarum-classis-I_window_451", + "psc_text": "resurrexit. Quod si movet, quia quartamdecimam lunam transeuntes, quae die Dominica incidit, hoc est, quartodecimo kalendas Maii, sequenti Dominica instaurandam celebritatem suademus, auctoritas exstat hujusmodi. 14. Nam temporibus paulo superioribus, cum incidisset quartadecima luna mensis primi in Dominicam diem, sequenti altera Dominica celebrata solemnitas est. Octogesimo autem et nono anno ex die imperii Diocletiani, cum quartadecima luna esset nono kalendas aprilis, nos celebravimus pascha pridie kalendas Aprilis. Alexandrini quoque et Aegyptii, ut ipsi scripserunt, cum incidisset quartadecima luna, vigesimo et octavo die Phamenoth mensis, celebraverunt pascha quinta die Pharmuthi mensis, quae est pridie kalendas aprilis, ac sic convenere nobiscum. Rursus nonagesimo et tertio anno a die imperii Diocletiani, cum incidisset quartadecima luna in quartumdecimum diem Pharmuthi mensis, quae est quinto idus aprilis, quae erat Dominica die, celebratum est Pascha Dominica Pharmuthi vigesimo et primo die, qui fuit secundum nos sextodecimo kalendas maii. Unde cum et ratio sit et exemplum, nihil", + "candidate_score": 0.655025, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_32", + "bdc_text": "Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ;", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Epistolarum-classis-I_window_451", + "psc_text": "resurrexit. Quod si movet, quia quartamdecimam lunam transeuntes, quae die Dominica incidit, hoc est, quartodecimo kalendas Maii, sequenti Dominica instaurandam celebritatem suademus, auctoritas exstat hujusmodi. 14. Nam temporibus paulo superioribus, cum incidisset quartadecima luna mensis primi in Dominicam diem, sequenti altera Dominica celebrata solemnitas est. Octogesimo autem et nono anno ex die imperii Diocletiani, cum quartadecima luna esset nono kalendas aprilis, nos celebravimus pascha pridie kalendas Aprilis. Alexandrini quoque et Aegyptii, ut ipsi scripserunt, cum incidisset quartadecima luna, vigesimo et octavo die Phamenoth mensis, celebraverunt pascha quinta die Pharmuthi mensis, quae est pridie kalendas aprilis, ac sic convenere nobiscum. Rursus nonagesimo et tertio anno a die imperii Diocletiani, cum incidisset quartadecima luna in quartumdecimum diem Pharmuthi mensis, quae est quinto idus aprilis, quae erat Dominica die, celebratum est Pascha Dominica Pharmuthi vigesimo et primo die, qui fuit secundum nos sextodecimo kalendas maii. Unde cum et ratio sit et exemplum, nihil", + "candidate_score": 0.651693, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_31_33", + "bdc_text": "non extat apud nos . Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Epistolarum-classis-I_window_452", + "psc_text": "nonagesimo et tertio anno a die imperii Diocletiani, cum incidisset quartadecima luna in quartumdecimum diem Pharmuthi mensis, quae est quinto idus aprilis, quae erat Dominica die, celebratum est Pascha Dominica Pharmuthi vigesimo et primo die, qui fuit secundum nos sextodecimo kalendas maii. Unde cum et ratio sit et exemplum, nihil super hoc movere nos debet. 15. Nunc illud est, quod enodandum videtur, quia plerique putant secundo mense nos celebraturos pascha, cum scriptum sit: Custodi primum mensem novorum (Deut. XVI, 1) ; quod non potest incidere, ut praeter mensem novorum pascha celebrent, nisi qui quartamdecimam lunam ita observant secundum litteram, ut non alio nisi ipso celebrent die. Denique futurum Judaei duodecimo, non primo mense celebraturi sunt pascha, hoc est, decimo tertio kalendas aprilis, secundum nos: secundum Aegyptios autem vigesimo quarto die Phamenoth mensis, qui est non primus mensis, sed duodecimus; primus enim mensis apud Aegyptios dicitur Pharmuthi, et incipit sexto kalendas", + "candidate_score": 0.64873, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_32", + "bdc_text": "Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ;", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Epistolarum-classis-I_window_447", + "psc_text": "novorum, eum primum esse mensem 883 praedicans; ait enim: Hic mensis vobis principium mensium, primus erit in mensibus anni: et facies Pascha Domino Deo tuo quartadecima die mensis primi (Exod. XII, 11) . 10. Lex nempe per Moysen data est: gratia autem et veritas per Jesum Christum facta est (Joan. I, 17) . Ipse ergo qui Legem locutus est, postea veniens per Virginem novissimis temporibus, plenitudinem Legis consummavit; quia venit non legem solvere, sed implere (Matth. V, 17); et celebravit pascha hebdomade, in qua fuit quartadecima luna quinta feria. Denique ipsa die, sicut superiora docent, pascha cum discipulis manducavit: sequenti autem die, hoc est, sexta feria, crucifixus est, luna quintadecima. Sabbato quoque magno illo sextadecima fuit: ac per hoc septima decima luna ressurexit a mortuis. 11. Unde haec lex paschae nobis servanda est, ut non quartamdecimam observemus in die resurrectionis, sed in die magis passionis, aut certe aliis proximis superioribus", + "candidate_score": 0.648569, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_31_33", + "bdc_text": "non extat apud nos . Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Epistolarum-classis-I_window_447", + "psc_text": "novorum, eum primum esse mensem 883 praedicans; ait enim: Hic mensis vobis principium mensium, primus erit in mensibus anni: et facies Pascha Domino Deo tuo quartadecima die mensis primi (Exod. XII, 11) . 10. Lex nempe per Moysen data est: gratia autem et veritas per Jesum Christum facta est (Joan. I, 17) . Ipse ergo qui Legem locutus est, postea veniens per Virginem novissimis temporibus, plenitudinem Legis consummavit; quia venit non legem solvere, sed implere (Matth. V, 17); et celebravit pascha hebdomade, in qua fuit quartadecima luna quinta feria. Denique ipsa die, sicut superiora docent, pascha cum discipulis manducavit: sequenti autem die, hoc est, sexta feria, crucifixus est, luna quintadecima. Sabbato quoque magno illo sextadecima fuit: ac per hoc septima decima luna ressurexit a mortuis. 11. Unde haec lex paschae nobis servanda est, ut non quartamdecimam observemus in die resurrectionis, sed in die magis passionis, aut certe aliis proximis superioribus", + "candidate_score": 0.648324, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_31_33", + "bdc_text": "non extat apud nos . Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Epistolarum-classis-I_window_451", + "psc_text": "resurrexit. Quod si movet, quia quartamdecimam lunam transeuntes, quae die Dominica incidit, hoc est, quartodecimo kalendas Maii, sequenti Dominica instaurandam celebritatem suademus, auctoritas exstat hujusmodi. 14. Nam temporibus paulo superioribus, cum incidisset quartadecima luna mensis primi in Dominicam diem, sequenti altera Dominica celebrata solemnitas est. Octogesimo autem et nono anno ex die imperii Diocletiani, cum quartadecima luna esset nono kalendas aprilis, nos celebravimus pascha pridie kalendas Aprilis. Alexandrini quoque et Aegyptii, ut ipsi scripserunt, cum incidisset quartadecima luna, vigesimo et octavo die Phamenoth mensis, celebraverunt pascha quinta die Pharmuthi mensis, quae est pridie kalendas aprilis, ac sic convenere nobiscum. Rursus nonagesimo et tertio anno a die imperii Diocletiani, cum incidisset quartadecima luna in quartumdecimum diem Pharmuthi mensis, quae est quinto idus aprilis, quae erat Dominica die, celebratum est Pascha Dominica Pharmuthi vigesimo et primo die, qui fuit secundum nos sextodecimo kalendas maii. Unde cum et ratio sit et exemplum, nihil", + "candidate_score": 0.648242, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_31_33", + "bdc_text": "non extat apud nos . Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Epistolarum-classis-I_window_446", + "psc_text": "apostolus dixit: Ecce nunc tempus acceptabile, ecce nunc dies salutis (II Cor. 6) . 8. Unde necesse fuit, quia etiam post Aegyptiorum supputationes, et Alexandrinae Ecclesiae definitiones, episcopi quoque Romanae Ecclesiae, per litteras plerique meam adhuc exspectant sententiam, quid existimem scribere de die Paschae. Nam licet futuri diei Paschae inciderit quaestio, tamen etiam in reliquum quid tenendum videatur, aperimus; si qua quaestio talis incurrerit. 9. Duo autem sunt observanda in solemnitate Paschae, quartadecima luna, et primus mensis, qui dicitur novorum. Itaque ne a veteri Testamento videamur discedere, ipsum de Paschae celebrandae die capitulum recenseamus. Monet Moyses populum, dicens custodiendum mensem novorum, eum primum esse mensem 883 praedicans; ait enim: Hic mensis vobis principium mensium, primus erit in mensibus anni: et facies Pascha Domino Deo tuo quartadecima die mensis primi (Exod. XII, 11) . 10. Lex nempe per Moysen data est: gratia autem et veritas per Jesum Christum facta est (Joan.", + "candidate_score": 0.646513, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_32_34", + "bdc_text": "Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe . Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_Epistolarum-classis-I_window_447", + "psc_text": "novorum, eum primum esse mensem 883 praedicans; ait enim: Hic mensis vobis principium mensium, primus erit in mensibus anni: et facies Pascha Domino Deo tuo quartadecima die mensis primi (Exod. XII, 11) . 10. Lex nempe per Moysen data est: gratia autem et veritas per Jesum Christum facta est (Joan. I, 17) . Ipse ergo qui Legem locutus est, postea veniens per Virginem novissimis temporibus, plenitudinem Legis consummavit; quia venit non legem solvere, sed implere (Matth. V, 17); et celebravit pascha hebdomade, in qua fuit quartadecima luna quinta feria. Denique ipsa die, sicut superiora docent, pascha cum discipulis manducavit: sequenti autem die, hoc est, sexta feria, crucifixus est, luna quintadecima. Sabbato quoque magno illo sextadecima fuit: ac per hoc septima decima luna ressurexit a mortuis. 11. Unde haec lex paschae nobis servanda est, ut non quartamdecimam observemus in die resurrectionis, sed in die magis passionis, aut certe aliis proximis superioribus", + "candidate_score": 0.6433, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 7, + "cf_id": "cf033", + "work_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis", + "max_score": 0.681532, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_5_7", + "bdc_text": "contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 7. , et summe probantur omnia . Benigne tractas hominem crudelem , quem nunquam cicurem aut mansuetum reddes etiam blandissimis verbis adhibitis .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_337", + "psc_text": "Aliquando abbas delinquentium peccata dissimulat, ne forte suis videatur 81 minus mansuetus aut dulcis; at in hoc maxime crudelem se demonstrat. « Crudelis est, inquit S. Basilius Reg. brev. interr. 4, qui tacet, et non arguit, quemadmodum qui venenum sineret in eo qui morsus est a venenata bestia, nec illud auferret; » et Augustinus Serm. 13, de Script.: « Scriptum est: Qui abjicit disciplinam infelix est. Bene potest addi ad istam sententiam: Sicut qui abjicit disciplinam infelix est, sic disciplinam qui negat crudelis est. » Vide S. Basil. Regul. fus. disp., cap. 24 et 25. Sed mox ut coeperint oriri, radicitus ea ut praevalet amputet. ] Apposite S. Joannes Climacus Grad. 5: « Dum vulnus recens est et adhuc calet, facilem habet curationem; ubi vero tempore inveteraverit, et neglectum corruptumque est, difficile curatur, multoque labore, igne, ferro, pharmaco et cauterio indiget. » Idipsum mira arte suos olim discipulos docuit unus", + "candidate_score": 0.681532, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57_59", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_605", + "psc_text": "exsequendo: quid enim prodest multa legere, multaque discere, nisi multa faciamus? Scienti bonum, et non facienti, peccatum est illi. Hic autem non quaslibet S. Benedictus monachis lectiones permittit, sed sanctas, hoc est sacram Scripturam, passiones SS. martyrum, vitas et collationes Patrum, scripta SS. doctorum, quae ad morum aedificationem conducunt, quorum omnium lectio monachis summae est utilitatis, maxime juvenibus, quibus eam commendat Guillelmus abbas S. Theoderici ad fratres de Monte Dei scribens in haec verba De Vit. solit. cap. 14: « Tutius proponuntur legenda et meditanda Redemptoris nostri exteriora, et ostenditur in eis exemplum humilitatis, provocatio charitatis, et affectus pietatis; et de Scripturis sanctis, et SS. tractatibus Patrum moralia quaeque et planiora. Proponenda sunt ei gesta et passiones sanctorum, ubi nec laborandum sit in planitie historiali, et semper aliquid occurrat, quod novitii animum excitet ad amorem Dei et contemptum sui. Porro aliae historiae delectant quidem dum leguntur, sed non aedificant, quin", + "candidate_score": 0.676833, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_55_57", + "bdc_text": "Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2672", + "psc_text": "multis potest exemplis confirmari, nimirum saeculo VII Theodorus ex monacho Cantuariensis episcopus, et Adrianus abbas (Saec. II Ben.) « quia litteris sacris simul et saecularibus abundanter ambo erant instructi, congregata discipulorum caterva, scientiae salutaris quotidie flumina irrigandis eorum cordibus emanabant, ita ut metricae artis, astronomicae, et arithmeticae, ecclesiasticae disciplinam inter sacrorum apicum volumina suis auditoribus contraderent, » ex Vita sancti Theodori num. 5. Huetbertus etiam abbas (Ibid.) in Wiremuthensi coenobio « a primis pueritiae temporibus non solum regularis observantia disciplinae institutus; sed et scribendi, cantandi, legendi, ac docendi fuerat non parva exercitatus industria, » ex libro II de Vita S. Benedicti Biscopi n. 18. His adjungendus est Beda Venerabilis, qui, ut scribit Cuthbertus ejus discipulus in ejus Vita n. 2 (Saec. III Ben.), in Girwensi monasterio « infantulus bonae spei et divina et saeculari litteratura diligenter imbuitur . . . . . Et cum in Latina erudiretur lingua, Graecae quoque", + "candidate_score": 0.67455, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_56_58", + "bdc_text": "nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2654", + "psc_text": "quid sustinuerim difficultatis, quoties desperaverim, quoties cessaverim, et contentione discendi rursus incoeperim; testis est conscientia tam mea qui passus sum, quam eorum qui mecum duxerunt vitam; et gratias ago Domino, quod de amaro semine litterarum dulces fructus carpo. » Longum hic foret per omnes insignes illos doctissimosque monachos excurrere, quorum consuetudine usus est ipse S. Hieronymus; aliosve percelebres viros, quorum doctrina saeculo quarto, in omni scientiarum genere floruit solitudo, uberesque fructus in commune Ecclesiae catholicae bonum protulit. In sequenti saeculo V excultas etiam fuisse in laura S. Euthymii litteras (Vita S. Euthym., Anal. Graec. tom. I), patet non solum ex magno discipulorum ejus numero qui ad episcopales infulas assumpti sunt, sed maxime ex celeberrimo Gabrielio, qui ab adolescentia ejus magisterio traditus, « litteris adeo deditus erat, ut etiam Latina, Graeca et Syra lingua recte loqui et scribere didicerit, » ut tradit Cyrillus Scythopolitanus auctor coaevus. Eodem quoque saeculo V viguisse", + "candidate_score": 0.670511, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_56_58", + "bdc_text": "nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2663", + "psc_text": "quorumdam simplicitatem fratrum, qui ad arduum adeo studium haud possunt assurgere, subdit (Cap. 28): « Verumtamen nec illud Patres sanctissimi decreverunt, ut saecularium litterarum studia respuantur, quia exinde non minimum ad sacras Scripturas intelligendas sensus noster instruitur: si tamen divina gratia suffragante, notitia ipsarum rerum sobrie ac rationabiliter inquiratur, non ut in ipsis habeamus spem provectus nostri, sed per ipsa transeuntes desideremus nobis a Patre luminum proficuam salutaremque sapientiam debere concedi . . . . Multi iterum Patres nostri talibus litteris eruditi, et in lege Domini permanentes, ad veram sapientiam pervenerunt, sicut B. Augustinus in libro de Doctrina Christiana meminit, dicens: Non aspicimus quanto auro et argento et veste suffarcinatus exierit de Aegypto Cyprianus, et doctor suavissimus, et martyr beatissimus; quanto Lactantius; quanto Victorinus, Optatus, Hilarius. Nos addimus Ambrosium, ipsumque Augustinum atque Hieronymum, multosque alios innumerabiles Graecos. Hoc etiam ipse fidelissimus Dei famulus Moyses fecit; de quo scriptum est, quod", + "candidate_score": 0.67047, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_56_58", + "bdc_text": "nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2667", + "psc_text": "viguisse litterarum studia modo probaverimus ex Vitis SS. Gildae, Samsonis et Maglorii, qui ab Eltuto abbate liberales artes didicerunt; et ex Vita S. Maclovii, qui in Brendani abbatis monasterio iisdem in studiis profecit. Idem demonstrari amplius posset tam ex Vita S. Constantini, num. 1, qui ex rege monachus factus, saeculo VI in claustro litteras edoctus, sacerdos ordinatur (Bolland, 11 Martii); tum ex Vita S. Columbani num. 9, qui Silenis abbatis disciplinae se subjiciens (Saec. II Ben.), « omnium divinarum Scripturarum studiis eum imbuit; » tum ex Vita S. Galli abbatis cap. 1, qui in Bencorensi monasterio (Saec. II Ben.), « superna gratia se praeveniente, tanto studio divinas epotavit Scripturas, ut de thesauro suo nova proferre posset et vetera; grammaticae etiam regulas, metrorumque subtilitates capaci consequeretur ingenio, » ut scribit Walfridus. Quam vero in Hiberniae monasteriis S. Columbanus deprehenderat disciplinam, eamdem secum in Gallias transtulit, maxime autem in Luxoviense coenobium (Saec.", + "candidate_score": 0.67036, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_55_57", + "bdc_text": "Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3649", + "psc_text": "Et Alcuinus ad fratres Wiremutensis et Girwensis ecclesiae scribens (Epist. 49): « Vos vero qui estis patres et pastores sanctae congregationis, docete diligentissime fraterno amore familiam, quam accepistis regendam, omneque bonitatis exemplum in vobismetipsis ostendite; saepiusque Regula S. Benedicti in conventu fratrum propria exponatur lingua, ut intelligi possit ab omnibus. » Similiter S. Dunstanus (In Concord. cap. 1): « Residentibus legatur Regula, vel si dies festus fuerit, evangelium ipsius diei, de qua lectione a priore, prout Dominus dederit, dicatur. » Et Udalricus de capitulo feriae 5 in Coena Domini (Lib. I, c. 12): « Exposita Regulae sententia, jubente domno abbate, consurgit camerarius, etc. » Denique Joannes Trithemius (Praefat. ad lib. Region. claustr.): « Sicut moris est observationibus Bursfeldensibus, cujus unionis et observantiae secundum regulam S. Benedicti sumus, paragraphum unum de eadem Regula, quae nobis capitulariter ter in anno legi consuevit, fratribus meis 875 singulis diebus compellor declarare: super qua subit", + "candidate_score": 0.669221, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_55_57", + "bdc_text": "Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1190", + "psc_text": "a summo Romanorum pontifice, videlicet Gregorio, haberentur descripta ac laudabiliter roborata. His denique comperti episcopi usus monachorum authentico ex more viguit, » quemadmodum scribit Rodulfus Glaber (Lib. III Hist., cap. 3). Neque tamen id solis S. Benedicti monachis singulare exstitit, cum talem consuetudinem a quibusdam canonicorum ecclesiis observatam fuisse doceat Amalarius in Supplemento ad lib. IV de Divinis Officiis (Tom. II Anal.); qui tamen in libro de Ordine Antiph., cap. 2, dicit, se interrogasse Romanae Ecclesiae magistrum, « si canerent per dominicas noctes Te Deum laudamus; » responsumque sibi esse « Tantum in Natalitiis pontificum Te Deum laudamus canimus. » Quo perdicto, legat abbas lectionem de evangelio. ] 281 Idque cum planeta, orario, duobus candelabris, et thuribulo, ex Hildemaro, et Ruperto l. II in Regulam S. Benedicti, cap. 7, quem ritum retulimus in l. II de Antiquis monach. Rit., c. 1. Lectionem etiam S. Evangelii abbati, aut eo absente praepositis", + "candidate_score": 0.66147, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_30_32", + "bdc_text": "oben Nr. 2078 , Anm. 4 ) , in der eine \"Responsio in Anti-hole Bullingeri \" als \"Epilog\" veröffentlicht ist. non extat apud nos . Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2734", + "psc_text": "ut pote qui in homilia 16 in Evangelium, quam ad id probandum adducit Amalarius l. I de Offic., c. 7, triginta sex solum dies in Quadragesima numeret. An vero sub vitae finem constituerit, ut quadragesimale jejunium feria quarta post Quinquagesimam aperiretur, suspicabitur non nemo, cum in ejus libro Sacramentorum ea inscribatur Feria IV, Caput jejunii: nisi velimus cum Menardo, laciniam libro Sacramentorum fuisse assutam. Vide ejusdem notas ad praedictum librum p. 52. Venio ad Regulae textum. Licet omni tempore vita monachi Quadragesimae debeat observationem habere. ] Hic alludere videtur S. Benedictus ad praeclaram illam S. Augustini sententiam: « In cruce per totam istam vitam, quae in mediis tentationibus ducitur, perpetuo debet pendere Christianus; non enim est in hac vita tempus evellendi clavos . . . . Crux, inquam, ista non quadraginta dierum est, sed totius hujus vitae, quae mystico numero quadraginta istorum significatur dierum . . . . Sic semper", + "candidate_score": 0.661252, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_55_57", + "bdc_text": "Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2651", + "psc_text": "eosque ad curas externas plus aequo effundere. Eodem referri debet quod de Theone abbate, qui triginta annis in domuncula seorsum inclusus silentium exercuit, tradunt Rufinus (Ruf. lib. II de Vit. Patr. cap. 6) et Palladius (Pall. Laus. cap. 50), quod scilicet « erat vir eruditus in triplici gratia sermonum, in scriptis Romanis, Graecis et Aegyptiacis. » His, praeter Basilium Magnum, Gregorium Theologum, Joannem Chrysostomum, Ephrem Diaconum, qui non minus doctrina quam vitae sanctimonia eremum illustrarunt, addere possemus etiam insignem et admirabilem Orabbatem montis Nitriae (Ibid., cap. 9), qui a fratribus visitatus « statim convertebatur ad doctrinam, erat enim valde peritus litterarum; » celebrem Evagrium Diaconum (Ibid., c. 86), qui composuit tres libros sacros monachorum; sed praesertim illustrem Silvaniam virginem, quae, ut scribit Palladius (Ibid., c. 143), « erat doctissima, doctrinam amore complexa, noctes uberi oleo a se illuminatas mutabat in dies, omnia antiquorum qui commentarios ediderunt scripta percurrens, Origenis tricies", + "candidate_score": 0.660929, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_55_57", + "bdc_text": "Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3462", + "psc_text": "versiculus: Coelestem Dominum, mortalem dicito domnum. Sed quod soli tunc abbati competebat domni nomen, nunc omnibus fere monachis promiscue tribuitur; id quod jam tempore Smaragdi abbatis usu receptum fuisse constat ex ejusdem loco supra citato, et apud Cluniacenses ex Udalrico etiam laudato. Etsi credamus non defuisse etiam olim qui utrumque domini et domni titulum respuerint, patres simpliciter appellati. Ita Hilboldus Heriensis abbas ab Ermentario in Translatione S. Filiberti, cap. 1, vocatur pater Hilboldus. Ita Geilo abbas Heriensis in Chronico Trenorchiensi pater Geilo appellatur. Ita Usuardus monachus S. Germani a Pratis ab Aimoino in Histor. Translat. SS. Georgii et Aurelii, num. 6, Usuardus pater 830 dicitur. Denique in Vita S. Anscharii, quem primo nonnum Witmarum appellatum legimus, postea pater Witmarus nuncupatur. Caeterum in subscriptione nominum non solum simplices monachi, sed ipsi etiam abbates proprii nomini frater praemittere solebant. In Chronico Centulensi, lib. IV, Gervinus chartam quamdam ita incipit: Ego frater Gervinus", + "candidate_score": 0.65969, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_10_12", + "bdc_text": "Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a. d. Oder , Johannes Hanau d. A. , 1541 ( VD 16 A 1723 ) . domi meę habeo , ad me hęc verba :", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1378", + "psc_text": "] Quod ait maxime non sic capiendum est, quasi Deus magis uno esset in loco, quam alio; sed ad nos referri debet, non ad Deum ipsum, ut post Hildemarum docet Bernardus Cassin. Et certe, « licet semper videamur, sed tunc etiam praesentamus et ostendimus nos quasi facie ad faciem cum Deo loquentes, » inquit alter Bernardus abbas Clarevallensis. Cum ad opus divinum assistimus. ] Ad opus divinum, ait, « quo quidem nomine, ut loquitur iterum S. Bernardus (Serm. 47, in Cant.), laudum solemnia, quae Deo in oratorio quotidie persolvuntur, P. Benedictus ideo voluit appellare, ut ex hoc clarius aperiret quam nos operi illi velit esse intentos. » Ideo semper memores simus quod ait Propheta: Servite Domino in timore; et iterum: Psallite sapienter. ] Quid sit psallere sapienter varie a variis exponitur. Primo enim S. Basilius (In Regul., apud Rufin., cap. 57): « Si quis, inquit, ita animam suam intendat ad", + "candidate_score": 0.658499, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_55_57", + "bdc_text": "Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2675", + "psc_text": "in Agaliensi monasterio imbibisse necessum est. Intactum etiam hoc saeculo Orientem relinquere non decet; in quo S. Theodorus Siceota defunctus est anno 613; de quo item Georgius ejus discipulus, vitam illius scribens ita loquitur (Bolland. 22 Aprilis): « Infans ipsi oblatus sum, qui et in ejus sancto monasterio enutritus a religiosissimo praefecto litteras didici. » Circa idem tempus Joannes Moschus presbyter et monachus in monasterio S. Theodosii abbatis et archimandritae, omnium quae Jerosolymis erant coenobiorum, varia peragravit loca, lustravitque monasteria; quo in itinere viros etiam doctissimos et philosophos disciplinae et studiorum gratia visitavit, uti ipse testatur in eo quod adornavit, Prato spiritali cap. 171 et 172. Et haec sufficere debent pro saeculo septimo. Saeculo VIII. S. Bonifacius in Nutscellense coenobium commigrans, sub Wimberto abbate piissimo eum in virtutibus ac litteris progressum fecit, ut docendi quoque munus paulo post ipse obierit. Postea transmittens in Germaniam, cum eum populum ad verum Christi", + "candidate_score": 0.658031, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_55_57", + "bdc_text": "Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1191", + "psc_text": "Quo perdicto, legat abbas lectionem de evangelio. ] 281 Idque cum planeta, orario, duobus candelabris, et thuribulo, ex Hildemaro, et Ruperto l. II in Regulam S. Benedicti, cap. 7, quem ritum retulimus in l. II de Antiquis monach. Rit., c. 1. Lectionem etiam S. Evangelii abbati, aut eo absente praepositis per vices committit Magister in Regulae cap. 46, qua de observatione laudatur Gervinus, abbas Centulensis, ab Hariulfo in Chron. l. IV, c. 26. Multis tamen jam abhinc saeculis usus invaluerat, ut non abbas, sed sacerdos hebdomadarius Evangelium legeret: cujus consuetudinis rationem reddit Smaragdus his verbis: « Dicit enim: Incipiat abbas hymnum, lectionemque Evangelii legat. Tamen non haec omnes debent valentque facere abbates: sunt enim qui aut impediente culpa non debent, aut impossibilitate nocente non valent. Igitur sunt abbates qui nec sacerdotis nec levitae funguntur ministerio, et ideo nec sacrosanctum legere possunt Evangelium; cantoris non gestant officium, et ideo non possunt", + "candidate_score": 0.657822, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_32", + "bdc_text": "Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2733", + "psc_text": "his diebus monachorum fervor, e re nostra credimus breviter disserere quot ante S. Benedictum diebus Quadragesima duraret. Etsi Quadragesimae vocabulum quadraginta dierum numerum indigitare videatur, communis tamen tam Orientalis quam Occidentalis usus Ecclesiae fuit, ut non nisi dies triginta sex jejunarent fideles, cum hoc nihilominus discrimine quod Orientales septem hebdomadis, Occidentales sex tantum Quadragesimam celebrarent: illi enim dominica et sabbato, uno duntaxat Sancto excepto; isti dominica tantum jejunium solvebant. Res constat ex Cassiani collat. 21, cap. 24 et 27. Postea vero ad perficiendum quadragesimum numerum, quatuor additi fuerunt dies. Quonam tempore, exploratum non habetur; certe non ante Gregorii Magni pontificatum, ut pote qui in homilia 16 in Evangelium, quam ad id probandum adducit Amalarius l. I de Offic., c. 7, triginta sex solum dies in Quadragesima numeret. An vero sub vitae finem constituerit, ut quadragesimale jejunium feria quarta post Quinquagesimam aperiretur, suspicabitur non nemo, cum in ejus libro Sacramentorum ea", + "candidate_score": 0.657732, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_55_57", + "bdc_text": "Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2673", + "psc_text": "Benedicti Biscopi n. 18. His adjungendus est Beda Venerabilis, qui, ut scribit Cuthbertus ejus discipulus in ejus Vita n. 2 (Saec. III Ben.), in Girwensi monasterio « infantulus bonae spei et divina et saeculari litteratura diligenter imbuitur . . . . . Et cum in Latina erudiretur lingua, Graecae quoque peritiam non mediocriter percepit. » Neque vero in sola Latinae et Graecae linguae scientia profecit, sed in omni etiam artium liberalium disciplina; id quod testantur varia quae post se reliquit et hactenus perseverant omnigenae doctrinae monumenta. Porro quam infantulus acceperat doctrinam, eamdem factus in eodem monasterio magister fratribus suis postea reddidit. Viguisse etiam in coenobiis monachorum Britanniae minoris (Armoricam vocant) litterarum scientias, colligimus ex Vita S. Judoci (Saec. II Ben.) n. 3. 639 Quod si inde gradum faciamus in Hispaniam, idem et ibi reperiemus obtinuisse institutum. Nam cum S. Hildephonsus Toletanus episcopus (In ejus Vita num. 2, ibid.) « sub", + "candidate_score": 0.656759, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_32_34", + "bdc_text": "Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe . Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2733", + "psc_text": "his diebus monachorum fervor, e re nostra credimus breviter disserere quot ante S. Benedictum diebus Quadragesima duraret. Etsi Quadragesimae vocabulum quadraginta dierum numerum indigitare videatur, communis tamen tam Orientalis quam Occidentalis usus Ecclesiae fuit, ut non nisi dies triginta sex jejunarent fideles, cum hoc nihilominus discrimine quod Orientales septem hebdomadis, Occidentales sex tantum Quadragesimam celebrarent: illi enim dominica et sabbato, uno duntaxat Sancto excepto; isti dominica tantum jejunium solvebant. Res constat ex Cassiani collat. 21, cap. 24 et 27. Postea vero ad perficiendum quadragesimum numerum, quatuor additi fuerunt dies. Quonam tempore, exploratum non habetur; certe non ante Gregorii Magni pontificatum, ut pote qui in homilia 16 in Evangelium, quam ad id probandum adducit Amalarius l. I de Offic., c. 7, triginta sex solum dies in Quadragesima numeret. An vero sub vitae finem constituerit, ut quadragesimale jejunium feria quarta post Quinquagesimam aperiretur, suspicabitur non nemo, cum in ejus libro Sacramentorum ea", + "candidate_score": 0.656206, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_32", + "bdc_text": "Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2604", + "psc_text": "alternatione lectionum, orationum et psalmorum, tertiam exspectari: « Qua dicta, inquit, in opere manuum usque ad horam nonam occupentur. » A Pascha autem ad praedictas calendas (Cap. 15), « dicta prima, sacrificium diurni operis inchoet usque ad horam tertiam. In lectione et oratione usque ad sextam spiritum occupet. Post sextam, sumpto cibo, pauset in lectulo suo usque ad nonam; et sic usque ad vesperam manibus operetur. » In Quadragesima vero (Cap. 18), « dicta post matutinas prima, usque ad plenam tertiam psalmis ac lectionibus vacet. Tertiae vero horae laude completa, operi manuum usque ad horam nonam devota insistat, breves per intervalla orationes inserens; dictaque post hoc vespera, corpus reficiet; et sic tempus completorii psallens exspectet. » Denique Statuta Guigonis prioris Carthusiae (Cap. 29): « Spatium a tertia usque ad sextam hieme, et a prima usque ad tertiam aestate manuum operibus deputatur, quae tamen opera brevibus volumus orationibus interrumpi . .", + "candidate_score": 0.655956, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_32_34", + "bdc_text": "Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe . Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2734", + "psc_text": "ut pote qui in homilia 16 in Evangelium, quam ad id probandum adducit Amalarius l. I de Offic., c. 7, triginta sex solum dies in Quadragesima numeret. An vero sub vitae finem constituerit, ut quadragesimale jejunium feria quarta post Quinquagesimam aperiretur, suspicabitur non nemo, cum in ejus libro Sacramentorum ea inscribatur Feria IV, Caput jejunii: nisi velimus cum Menardo, laciniam libro Sacramentorum fuisse assutam. Vide ejusdem notas ad praedictum librum p. 52. Venio ad Regulae textum. Licet omni tempore vita monachi Quadragesimae debeat observationem habere. ] Hic alludere videtur S. Benedictus ad praeclaram illam S. Augustini sententiam: « In cruce per totam istam vitam, quae in mediis tentationibus ducitur, perpetuo debet pendere Christianus; non enim est in hac vita tempus evellendi clavos . . . . Crux, inquam, ista non quadraginta dierum est, sed totius hujus vitae, quae mystico numero quadraginta istorum significatur dierum . . . . Sic semper", + "candidate_score": 0.655737, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_30_32", + "bdc_text": "oben Nr. 2078 , Anm. 4 ) , in der eine \"Responsio in Anti-hole Bullingeri \" als \"Epilog\" veröffentlicht ist. non extat apud nos . Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1169", + "psc_text": "nonagesimo quarto psalmo. COMMENTARIUS. 275 A Pascha autem usque ad calendas Novembris, etc.] A Pascha, inquit, scilicet Resurrectionis, ad differentiam aliarum solemnitatum Domini nostri Jesu Christi, inquit Boherius, quas etiam quaedam provinciae Paschata vocant. Ita in antiquis Germaniae Consuetudinibus mss., feria V in Coena Domini Pascha appellatur. Pro ipsis tribus lectionibus una de Veteri Testamento memoriter dicatur. ] Huc spectare videtur illud Guigonis Carthusiae prioris statutum (Cap. 5): « A Pentecoste usque ad Novembris calendas, una, nisi festum intersit, lectione sicut caeteri monachi contenti sumus. » Quod dicit a Pentecoste, ostendit toto tempore Paschali plures recitatas fuisse lectiones, et revera tres olim in omnibus passim monasteriis legebantur, uti observavimus in lib III de Antiquis monachorum Ritibus, cap. 18, quod etiam exemplo Romanae Ecclesiae tota aestate praestitisse Cassinenses constat ex Theodemari abbatis epistola ad Carolum Magnum. Scribit etiam Amalarius in Supplem. quod « in quibusdam monasteriis monachorum propter consuetudinem Romanam, ne", + "candidate_score": 0.654213, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_10_12", + "bdc_text": "Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a. d. Oder , Johannes Hanau d. A. , 1541 ( VD 16 A 1723 ) . domi meę habeo , ad me hęc verba :", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1153", + "psc_text": "Vocatur hic analogium locus altus supra chorum, ubi stant libri sanctae praedicationis, ut sunt legendarii, sive lectionarii, qui continent sermones SS. doctorum. » Apte omnino si nominis 271 etymon attendamus: ἀνὰ Graece sursum Latine, et λόγος sermo dicitur; unde etiam S. Isodorus (Lib. XV Orig., cap. 4), « analogium, infit, inde dictum est, quod sermo inde praedicetur, nam λόγος Graece sermo dicitur, quod et ipsum altius situm est. » Aliis tamen analogium est pulpitum, quod supponitur libro. Glossae Isidori: « Lectrum analogium super quo legitur. » Et rursum: « Pulpitum, analogium, lectrum. » Unde Gregorius Turonensis describens analogium basilicae S. Cypriani martyris (Lib. I de Gloria martyr., c. 94): « Analogius, in quo libro superposito cantatur, aut legitur. » In antiqua delineatione monasterii S. Galli tria habebantur in choro analogia; duo ex utraque parte ad legendum in nocte, et tertium paulo inferius in medio choro ad Evangelium. Inter quas et", + "candidate_score": 0.653532, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_61", + "bdc_text": "] D. Heinrycho Bullingero , Tigurinae ecclesiae vigilantissimo pastori , etc.", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1366", + "psc_text": "» Antequam caput istud absolvam, observabo cum Boherio in secundo comm., hujus capitis initio, quosdam olim existimasse S. Patrem Benedictum Gallicano usum esse Psalterio; quod ex iis locis colligebant, quae S. Pater citat ex Psalterio in Regula, in quibus variae reperiuntur lectiones quae non exstant in Romano, bene autem in Gallicano. CAPUT XIX. De disciplina psallendi. Ubique credimus divinam esse praesentiam, et oculos Domini in omni loco speculari bonos et malos: maxime tamen hoc sine aliqua dubitatione credamus, cum ad opus divinum assistimus. Ideo semper memores simus quod ait propheta: Servite Domino in timore; et iterum, Psallite sapienter; et, In conspectu angelorum psallam tibi. Ergo consideremus qualiter oporteat nos in conspectu divinitatis et angelorum ejus esse: et sic stemus ad psallendum, ut mens nostra concordet voci nostrae. COMMENTARIUS Hactenus de divinis officiis satis fuse S. Benedictus, singulas illius horas assignando, singulas horarum partes distribuendo, psalmorum ordinem disponendo: unum restare videbatur,", + "candidate_score": 0.652992, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_10", + "bdc_text": "Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a.", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1378", + "psc_text": "] Quod ait maxime non sic capiendum est, quasi Deus magis uno esset in loco, quam alio; sed ad nos referri debet, non ad Deum ipsum, ut post Hildemarum docet Bernardus Cassin. Et certe, « licet semper videamur, sed tunc etiam praesentamus et ostendimus nos quasi facie ad faciem cum Deo loquentes, » inquit alter Bernardus abbas Clarevallensis. Cum ad opus divinum assistimus. ] Ad opus divinum, ait, « quo quidem nomine, ut loquitur iterum S. Bernardus (Serm. 47, in Cant.), laudum solemnia, quae Deo in oratorio quotidie persolvuntur, P. Benedictus ideo voluit appellare, ut ex hoc clarius aperiret quam nos operi illi velit esse intentos. » Ideo semper memores simus quod ait Propheta: Servite Domino in timore; et iterum: Psallite sapienter. ] Quid sit psallere sapienter varie a variis exponitur. Primo enim S. Basilius (In Regul., apud Rufin., cap. 57): « Si quis, inquit, ita animam suam intendat ad", + "candidate_score": 0.651788, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_31_33", + "bdc_text": "non extat apud nos . Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2733", + "psc_text": "his diebus monachorum fervor, e re nostra credimus breviter disserere quot ante S. Benedictum diebus Quadragesima duraret. Etsi Quadragesimae vocabulum quadraginta dierum numerum indigitare videatur, communis tamen tam Orientalis quam Occidentalis usus Ecclesiae fuit, ut non nisi dies triginta sex jejunarent fideles, cum hoc nihilominus discrimine quod Orientales septem hebdomadis, Occidentales sex tantum Quadragesimam celebrarent: illi enim dominica et sabbato, uno duntaxat Sancto excepto; isti dominica tantum jejunium solvebant. Res constat ex Cassiani collat. 21, cap. 24 et 27. Postea vero ad perficiendum quadragesimum numerum, quatuor additi fuerunt dies. Quonam tempore, exploratum non habetur; certe non ante Gregorii Magni pontificatum, ut pote qui in homilia 16 in Evangelium, quam ad id probandum adducit Amalarius l. I de Offic., c. 7, triginta sex solum dies in Quadragesima numeret. An vero sub vitae finem constituerit, ut quadragesimale jejunium feria quarta post Quinquagesimam aperiretur, suspicabitur non nemo, cum in ejus libro Sacramentorum ea", + "candidate_score": 0.649881, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_30_32", + "bdc_text": "oben Nr. 2078 , Anm. 4 ) , in der eine \"Responsio in Anti-hole Bullingeri \" als \"Epilog\" veröffentlicht ist. non extat apud nos . Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2733", + "psc_text": "his diebus monachorum fervor, e re nostra credimus breviter disserere quot ante S. Benedictum diebus Quadragesima duraret. Etsi Quadragesimae vocabulum quadraginta dierum numerum indigitare videatur, communis tamen tam Orientalis quam Occidentalis usus Ecclesiae fuit, ut non nisi dies triginta sex jejunarent fideles, cum hoc nihilominus discrimine quod Orientales septem hebdomadis, Occidentales sex tantum Quadragesimam celebrarent: illi enim dominica et sabbato, uno duntaxat Sancto excepto; isti dominica tantum jejunium solvebant. Res constat ex Cassiani collat. 21, cap. 24 et 27. Postea vero ad perficiendum quadragesimum numerum, quatuor additi fuerunt dies. Quonam tempore, exploratum non habetur; certe non ante Gregorii Magni pontificatum, ut pote qui in homilia 16 in Evangelium, quam ad id probandum adducit Amalarius l. I de Offic., c. 7, triginta sex solum dies in Quadragesima numeret. An vero sub vitae finem constituerit, ut quadragesimale jejunium feria quarta post Quinquagesimam aperiretur, suspicabitur non nemo, cum in ejus libro Sacramentorum ea", + "candidate_score": 0.64926, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_32_34", + "bdc_text": "Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe . Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2622", + "psc_text": "plane, sic verbi Domini poteris fieri taciturnus praedicator, et lingua silente in multorum populorum auribus manus tua clamosis vocibus personabit. » Eumdem laborem singulari opusculo laudavit Joannes Trithemius, etiam post typographiae inventionem fratres suos ad illum invitans. Vide Benedicti ejusdem lib. I de Viris illustribus ordinis S. cap. 6. Denique, aliud laboris genus a nostris frequentatum notat Mabillonius (Praefat. ad saec. I Bened., pag. 60): nimirum qui prae corporis infirmitate operosos labores manibus exercere non poterant, iis pro Regulae indulgentia prolixioribus studiis aliorum operas compensare licebat. Quod probat exemplo Lanfranci, qui, ut loquitur Guillelmus Malmesburiensis (Lib. I de Gestis Pont. Angl.): « Factus monachus, homo qui ne ciret agresti opere victum quaerere, publicas scholas de dialectica professus est, ut egestatem monasterii scholarum liberalitate 627 temperaret, » cum econtra Herluinus abbas coquendis panibus, et fimo tractando occuparetur, et S. Bernardi abbatis Clarevallensis, cui pro manuum labore commissa est cura divini verbi", + "candidate_score": 0.649092, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_61", + "bdc_text": "] D. Heinrycho Bullingero , Tigurinae ecclesiae vigilantissimo pastori , etc.", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_506", + "psc_text": "» An vero ad hos, aut universum ad omnes monachos respexerit S. Isidorus, cum agens de monachis dixit Lib. II de Divin. Officiis, c. 15: « Quidquid necessario victui superest ex operibus manuum et epularum restrictione, tanta cura egentibus distribuitur, ut nihil remaneat quod abundaverit. » Quanta autem sollicitudine pauperum curam haberi voluerit S. Benedictus, patet non solum ex hoc capite et multis aliis sanctae Regulae locis, ut cum cap. 31 Cellerarium jubet omni sollicitudine pauperum curam gerere; cap. 53, pauperum et peregrinorum susceptioni sollicitam curam adhiberi; cap. 55, vetera vestimenta reponi in vestiario propter pauperes; cap. 58, professionem emissurum res quas habet 121 distribuere pauperibus vel monachis; sed etiam ex ejus Vita c. 28. S. Patris in pauperes misericordiam pie aemulati sunt posteri ejus filii, ut passim testantur eorum hac de re statuta, ex quibus celebre est inter alia istud concilii Aquisgranensis Can. 49: « Ut de omnibus in", + "candidate_score": 0.648929, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_32", + "bdc_text": "Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2734", + "psc_text": "ut pote qui in homilia 16 in Evangelium, quam ad id probandum adducit Amalarius l. I de Offic., c. 7, triginta sex solum dies in Quadragesima numeret. An vero sub vitae finem constituerit, ut quadragesimale jejunium feria quarta post Quinquagesimam aperiretur, suspicabitur non nemo, cum in ejus libro Sacramentorum ea inscribatur Feria IV, Caput jejunii: nisi velimus cum Menardo, laciniam libro Sacramentorum fuisse assutam. Vide ejusdem notas ad praedictum librum p. 52. Venio ad Regulae textum. Licet omni tempore vita monachi Quadragesimae debeat observationem habere. ] Hic alludere videtur S. Benedictus ad praeclaram illam S. Augustini sententiam: « In cruce per totam istam vitam, quae in mediis tentationibus ducitur, perpetuo debet pendere Christianus; non enim est in hac vita tempus evellendi clavos . . . . Crux, inquam, ista non quadraginta dierum est, sed totius hujus vitae, quae mystico numero quadraginta istorum significatur dierum . . . . Sic semper", + "candidate_score": 0.648418, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_31_33", + "bdc_text": "non extat apud nos . Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2734", + "psc_text": "ut pote qui in homilia 16 in Evangelium, quam ad id probandum adducit Amalarius l. I de Offic., c. 7, triginta sex solum dies in Quadragesima numeret. An vero sub vitae finem constituerit, ut quadragesimale jejunium feria quarta post Quinquagesimam aperiretur, suspicabitur non nemo, cum in ejus libro Sacramentorum ea inscribatur Feria IV, Caput jejunii: nisi velimus cum Menardo, laciniam libro Sacramentorum fuisse assutam. Vide ejusdem notas ad praedictum librum p. 52. Venio ad Regulae textum. Licet omni tempore vita monachi Quadragesimae debeat observationem habere. ] Hic alludere videtur S. Benedictus ad praeclaram illam S. Augustini sententiam: « In cruce per totam istam vitam, quae in mediis tentationibus ducitur, perpetuo debet pendere Christianus; non enim est in hac vita tempus evellendi clavos . . . . Crux, inquam, ista non quadraginta dierum est, sed totius hujus vitae, quae mystico numero quadraginta istorum significatur dierum . . . . Sic semper", + "candidate_score": 0.646163, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_54_56", + "bdc_text": "februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3649", + "psc_text": "Et Alcuinus ad fratres Wiremutensis et Girwensis ecclesiae scribens (Epist. 49): « Vos vero qui estis patres et pastores sanctae congregationis, docete diligentissime fraterno amore familiam, quam accepistis regendam, omneque bonitatis exemplum in vobismetipsis ostendite; saepiusque Regula S. Benedicti in conventu fratrum propria exponatur lingua, ut intelligi possit ab omnibus. » Similiter S. Dunstanus (In Concord. cap. 1): « Residentibus legatur Regula, vel si dies festus fuerit, evangelium ipsius diei, de qua lectione a priore, prout Dominus dederit, dicatur. » Et Udalricus de capitulo feriae 5 in Coena Domini (Lib. I, c. 12): « Exposita Regulae sententia, jubente domno abbate, consurgit camerarius, etc. » Denique Joannes Trithemius (Praefat. ad lib. Region. claustr.): « Sicut moris est observationibus Bursfeldensibus, cujus unionis et observantiae secundum regulam S. Benedicti sumus, paragraphum unum de eadem Regula, quae nobis capitulariter ter in anno legi consuevit, fratribus meis 875 singulis diebus compellor declarare: super qua subit", + "candidate_score": 0.645409, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_32_34", + "bdc_text": "Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe . Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2604", + "psc_text": "alternatione lectionum, orationum et psalmorum, tertiam exspectari: « Qua dicta, inquit, in opere manuum usque ad horam nonam occupentur. » A Pascha autem ad praedictas calendas (Cap. 15), « dicta prima, sacrificium diurni operis inchoet usque ad horam tertiam. In lectione et oratione usque ad sextam spiritum occupet. Post sextam, sumpto cibo, pauset in lectulo suo usque ad nonam; et sic usque ad vesperam manibus operetur. » In Quadragesima vero (Cap. 18), « dicta post matutinas prima, usque ad plenam tertiam psalmis ac lectionibus vacet. Tertiae vero horae laude completa, operi manuum usque ad horam nonam devota insistat, breves per intervalla orationes inserens; dictaque post hoc vespera, corpus reficiet; et sic tempus completorii psallens exspectet. » Denique Statuta Guigonis prioris Carthusiae (Cap. 29): « Spatium a tertia usque ad sextam hieme, et a prima usque ad tertiam aestate manuum operibus deputatur, quae tamen opera brevibus volumus orationibus interrumpi . .", + "candidate_score": 0.644038, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_32_34", + "bdc_text": "Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe . Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2603", + "psc_text": "non se fabulis occupent, propter illud Apostoli: Cum silentio operantes. » Regula Cujusdam item ad virgines (Cap. 12): « Operatio manuum ab hora secunda sumat exordium, ut in horam nonam finem accipiat. Ab hora vero nona lectio usitetur; et si aliquando proprium aliquod opus faciendum aut vestimenti consuendi, vel lavandi, aut quodlibet aliud opus per abbatissae vel praepositae commeatum faciet, etc. » Regula B. Aelredi abbatis ad virgines (Cap. 14) a calendis Novembris ad Quadragesimam post nocturnas vigilias ad auroram usque praescribit lectionem, orationem, aut opus aliquod manuum; albescente aurora matutinas laudes cum hymnis horae primae persolvi, et sic cum alternatione lectionum, orationum et psalmorum, tertiam exspectari: « Qua dicta, inquit, in opere manuum usque ad horam nonam occupentur. » A Pascha autem ad praedictas calendas (Cap. 15), « dicta prima, sacrificium diurni operis inchoet usque ad horam tertiam. In lectione et oratione usque ad sextam spiritum occupet. Post sextam,", + "candidate_score": 0.643794, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_61", + "bdc_text": "] D. Heinrycho Bullingero , Tigurinae ecclesiae vigilantissimo pastori , etc.", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_273", + "psc_text": "saluberrimam Gregorii Magni ad Columbum episcopum scribentis admonitionem Lib. II Regist., cap. 33: « Studeamus cor nostrum terrenorum pastorum imitatione succendere, qui hiemales noctes imbribus geluque constricti ducunt saepe pervigiles, ne vel una ovis, et non forte utilis pereat; quam etsi insidiator ore voraci momorderit, quomodo satagunt? quibus cordis anhelant aestibus? in quas voces, ut eruant captum pecus angustia stimulante prosiliunt, ne a gregis domino quidquid per incuriam perdiderint exigatur? Vigilemus ergo ne quid pereat, et si captum forte quid fuerit, vocibus divinorum eloquiorum ad gregem Dominicum reducamus, ut ille qui Pastor pastorum est. vigilasse circa gregem suum suo dignetur judicio comprobare. » Tantum iterum liber erit, etc.] Quem modo deterruit periculo futurae discussionis ac rationis de subditorum delictis reddendae, hunc jam, ne despondeat animo, consolatur dicens: Tantum iterum liber erit, ut si inquieto et inobedienti gregi pastoris fuerit omnis diligentia attributa, et morbidis earum actibus universa fuerit cura exhibita;", + "candidate_score": 0.642373, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_6", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2061 , Anm. 7. , et summe probantur omnia .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1284", + "psc_text": "episcopus his verbis (Lib. IV Sent., c. 13, serm. 2): « Constat non solum apud nos, verum etiam apud saeculi sapientes, septenarium numerum sacratissimum ac perfectissimum esse, quoniam et omnia tempora, et omnes numeri in eo continentur. Constat enim ex pari id est quatuor, et ex primo impari id est tribus: omnis autem numerus aut par est, aut impar. Omnis ergo numerus ex septenarii partibus constituitur, et per hoc alii numeri in hoc uno numero continentur. Hinc est quod Judaei septem diebus comedunt azyma, hinc est quod septem diebus celebrant festivitates, hinc est quod manus sacerdotum quando ordinantur septem diebus unguntur et consecrantur, hinc est quod pontifex tangens in sanguine digitum septies projicit contra propitiatorium et fores tabernaculi, hinc est quod leprosus concluditur septem diebus, hinc est quod Maria soror Moysi septem diebus mansit extra castra, hinc est quod muri Jericho septies circumdantur et corruunt, hinc est quod septies in", + "candidate_score": 0.641195, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_59_61", + "bdc_text": "Tuus Gastius ex animo . [ Adresse auf der Rückseite: ] D. Heinrycho Bullingero , Tigurinae ecclesiae vigilantissimo pastori , etc.", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1366", + "psc_text": "» Antequam caput istud absolvam, observabo cum Boherio in secundo comm., hujus capitis initio, quosdam olim existimasse S. Patrem Benedictum Gallicano usum esse Psalterio; quod ex iis locis colligebant, quae S. Pater citat ex Psalterio in Regula, in quibus variae reperiuntur lectiones quae non exstant in Romano, bene autem in Gallicano. CAPUT XIX. De disciplina psallendi. Ubique credimus divinam esse praesentiam, et oculos Domini in omni loco speculari bonos et malos: maxime tamen hoc sine aliqua dubitatione credamus, cum ad opus divinum assistimus. Ideo semper memores simus quod ait propheta: Servite Domino in timore; et iterum, Psallite sapienter; et, In conspectu angelorum psallam tibi. Ergo consideremus qualiter oporteat nos in conspectu divinitatis et angelorum ejus esse: et sic stemus ad psallendum, ut mens nostra concordet voci nostrae. COMMENTARIUS Hactenus de divinis officiis satis fuse S. Benedictus, singulas illius horas assignando, singulas horarum partes distribuendo, psalmorum ordinem disponendo: unum restare videbatur,", + "candidate_score": 0.641093, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_61", + "bdc_text": "] D. Heinrycho Bullingero , Tigurinae ecclesiae vigilantissimo pastori , etc.", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_94", + "psc_text": "1º de bona observantia elationem fugere; 2º Deum, non se boni operis auctorem agnoscere; 3º consequenter Deum in se operantem magnificare. Qui timentes Dominum de bona observantia sua non se reddunt elatos ], seipsos magni aliquid esse existimantes, cum tamen nihil sunt; sed potius infra omnes sese deprimentes, ut 24 faciebat S. Bernardus, cujus cum tanta esset vitae sanctimonia, quantam in eo etiam nunc catholicus orbis miratur, ita nihilominus de se scribebat Epist. 250 ad alterum Bernardum priorem Portarum: « Clamat ad vos monstruosa vita mea, mea aerumnosa conscientia; ego enim quaedam chimaera mei saeculi, nec clericum gero nec laicum; nam monachi jamdudum exui conversationem, non habitum. » Et S. Gregorius papa de se item ad Anastasium episcopum Antiochenum sic scribens Lib. I, epist. 7: « Quod vero me os Domini, quod lucernam dicitis, quod multis prodesse perhibetis, hoc quoque mihi ad iniquitatum mearum cumulum accedit, ut cum vindicari in", + "candidate_score": 0.640349, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_61", + "bdc_text": "] D. Heinrycho Bullingero , Tigurinae ecclesiae vigilantissimo pastori , etc.", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1580", + "psc_text": "charitas, et oretur pro eo ab omnibus (II Cor. II) . Magnopere enim debet sollicitudinem gerere abbas, et omni sagacitate et industria curare ne aliquam de ovibus sibi creditis perdat. Noverit enim se infirmarum curam suscepisse animarum, non super sanas tyrannidem: et metuat prophetae comminationem per quem dicit Deus: Quod crassum videbatis assumebatis, et quod debile erat projiciebatis (Ezech. XXXIV) . Et Pastoris boni pium imitetur exemplum qui relictis nonaginta novem ovibus in montibus, abiit unam ovem quae erraverat quaerere (Luc. XIX): cujus infirmitati in tantum compassus est, ut eam in sacris humeris suis dignaretur imponere, et sic reportare ad gregem. COMMENTARIUS. Omni sollicitudine curam gerat abbas circa delinquentes fratres. ] Propter delictum excommunicatos, ut apposite supplet Richardus de S. Angelo. Attendant hic abbates quanta sollicitudine S. P. Benedictus velit eos fratris excommunicati salutem curare, circa quam non simpliciter curam aut sollicitudinem habere praecipit, sed, uti post Hildemarum et Bernardum", + "candidate_score": 0.638806, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1045", + "psc_text": "concilio, mandaverat sub poena excommunicationis, reclamantibus licet Asianis, maxime Policrate Ephesino episcopo. Quod decretum de celebrando Pascha die dominico in concilio Antiocheno anno 341, can. 1, instauratum, plurimas in Hibernia turbas, quae saeculis secutis contigerant ea de causa, minime prohibuit, de quibus vide praefation. ad Saec. III Bened., parte I. Juxta considerationem rationis octava hora noctis surgendum est. ] Quaenam sit hora ista noctis octava non consentiunt commentatores. Bernardus Cassinensis respiciens ad usum sui temporis, diem naturalem in horas 24 dividendi, mentem suam ita explicat: « Istud quod dicit Pater, scilicet juxta considerationem rationis, tempus aequinoxii attendisse videtur, quod post medium Septembris mensis esse dignoscitur; et ita post illud aequinoctium Septembris, November habet in nocte horas 14. Considerato ergo quod November habet 14 horas in nocte, ut dixi, dividas noctem per medium, et remanent in qualibet parte noctis septem horae; facta autem jam hora octava modicum erit amplius de media", + "candidate_score": 0.635846, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34_36", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2268", + "psc_text": "Igitur Cassiodorus sive Theodoricus, cujus nomine quinque primos epistolarum libros scripsit, aliud nihil volebat quam fraudulenta pondera mensurasque abolere, quibus forte exactores tributorum, quos ipse publicis uti ponderibus et mensuris jubet, subditos suos non parum gravabant. At vero exinde nullus conficiet antiquas Romanorum mensuras, sive ab ipso, sive alio ante eum non fuisse mutatas. Nec plus proficit dissertator cum posteriores Prisciano et consequenter sancto Benedicto auctores, heminam decem duntaxat unciis fecisse, volens demonstrare; ad id probandum in medium adducit sanctum Isidorum (Dissert. n. 17). Nam quodnam sit de mente sancti Isidori hac in parte ferendum judicium, docet nos ipse dissertator, asserens sanctum Isidorum res ab aliis antiquioribus auctoribus dictas, a se sine ullo examine collectas scripsisse. Et certe sanctus Isidorus, ut ostendit noster Menardus, sibi ipsi contradicit. Qui etiam, quamvis sibi non contradiceret dissertatori, qui Romanae heminae uncias omnino decem tribuit, non faveret. Nam S. Isidorus duodecim unciis, et quidem", + "candidate_score": 0.63393, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_54_56", + "bdc_text": "februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1453", + "psc_text": "lecti. Sidonius epist. 15, l. 4: Epulum multiplex et capacissima lectisternia para. Acta S. Findani, c. 4: Pro lectisterniis lapides velatos inter fratres pausans occulte corpori supposuit. » Concinit antiqua versio Gallica Regulae S. Benedicti: Les lits soient appareillés comme il appartient à leur conversation; et versio Guidonis: Et aient les couches garnies de ce qu' il faut selon la manière de leur conversation; aliaeque plures expositiones Gallicae. Secunda est quam tradit in secundo comment. Boherius, ubi lectisternia interpretatur lectorum stramenta; quo sensu eam vocem aliquando usurpat S. Gregorius: « Ancillis Dei, quas vos graeca lingua monastrias dicitis, lectisternia emere disposui; quia in lectis suis gravi nuditate in hujus hiemis vehementissimo frigore laborant. » Et alibi ad Joannem abbatem de monte Sina scribens (Lib. XII, ep. 16): « Cognovimus lectos vel lectisternia in Gerontocomio, quod illic ab Isauro constructum est, deesse; propterea misimus laenas 15, rachanas 30, lectos 15. »", + "candidate_score": 0.631267, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_5_7", + "bdc_text": "contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 7. , et summe probantur omnia . Benigne tractas hominem crudelem , quem nunquam cicurem aut mansuetum reddes etiam blandissimis verbis adhibitis .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3512", + "psc_text": "Cluniacensi abbate (Lib. VI, epist. 46), cujus ipse testis auctorque est ab omni fuco alienus: « Assuetus sum pati, inquit, assuetus et indulgere. Declarat hoc (quod tamen non superbe jactito) de Pontiano schismate, in quod cum innumeri declinaverint, ac nefanda et in ordine monastico inaudita fecerint, nunquam gladium meum, nunquam mucronem, nunquam frameam experti sunt, vix unquam asperum verbum de ore meo audierunt. Feci hoc 842 tunc, feci et postea saepe, etiamsi non de tam gravibus, tamen de gravibus, et juste forsan, nisi tolerantia intercessisset, graviter puniendis excessibus: facio et adhuc frequenter, nec, ut sic dicam, facere assidue cesso. » Sed et S. Odilo ejusdem decessor ( Petrus Dam. in ejus Vita ) etiam eo nomine reprehensus respondebat, quod si damnandus foret, se malle ob clementiam quam ob severitatem damnari. Et certe tales decet esse pastores, qualem se supremus omnium et bonus pastor exhibuit, qui nusquam delictum aliquod ex condigno", + "candidate_score": 0.626708, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34_36", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2246", + "psc_text": "non plus pendere quam septem uncias et semis. At Menardi computum de Graecorum, non de Romanorum hemina in elligendum esse existimavit Gallicus dissertator. Paulo liberalior fuit Nicolaus Bravus, auctor Hispanus: nam uncias omnino decem heminae dedit. Eamdem esse heminae mensuram docuit dissertator Gallicus a nobis jam citatus, eo in libello quem de hemina vini Benedictina anno 1667 Parisiis publici juris fecit. Is enim probat heminam esse semisextarium; sextarium sextam congii partem; congium unciis constare omnino centum viginti; cujus rei periculum factum esse asserit ad antiquum congium, qui Romae in aedibus Farnesianis asservatur; ex quo intulit heminam uncias plus quam decem continere haud posse. Sed quidquid sit de congio Farnesiano, qui tamen facta proportione ad veteres uncias Romanas, non omnino inventus est ex aequo respondere, tota dissertatoris disputatio super Romanam, non super Benedictinam heminam cadit; quod interim demonstrandum incumbebat. Mediam, et quidem, ut mihi videtur, tutiorem iniit viam noster Mabillonius, uncias", + "candidate_score": 0.626248, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34_36", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2242", + "psc_text": "ita definit: « Hemina, sicut a quibusdam expositoribus Regulae accepimus, est mensura continens unam libram cum quarta parte alicujus liquoris; et est quasi tertia pars quartae vini Parisiensis. » Secunda est Smaragdi, qui sanctum Isidorum describens (Isid. l. XVI Orig., c. 25): « Hemina vini, ait, appendit libram unam, quae geminata sextarium facit. » Cujus opinionem sequitur Julius Rhodiginus lib. XXVIII Antiq. Lect. Tertia est Fossatensium, qui quondam duo pondera plumbea ostendebant; unum panis unciarum triginta trium cum dimidia, alterum vini unciarum triginta quinque. Quarta Cassinensium, qui in suis super Regulam Declarationibus asserunt heminam esse « multo plus quam communi necessitati unius monachi sufficiat. » Quinta eorum qui « heminam Benedictinam Dionysianae Parisiorum pintae aequant. » Ac tandem ita concludit: « An vero aeneum vas, quod Fossatenses ostendunt, sit illud B. Mauro a sancto Benedicto datum, non satis constat. » Ex his postremis verbis patet Brolium Fossatensem heminam pro Benedictina", + "candidate_score": 0.625251, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_43_45", + "bdc_text": "November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt . - Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2705", + "psc_text": "Absit ergo, absit ut scientiis coenobiorum inordinationes imputemus; absit ut propensionem ad sacras litteras, quas summi pontifices et concilia monachis commendant, relictam in monasteriis esse a daemone dicamus ad regularis observantiae subversionem. Longe aliter sentiebat videratque Adalbero, Augustensis Ecclesiae episcopus, qui rediens e monasterio S. Galli, ubi omnes tunc scientiae vigebant, et quod devotionis gratia visitarat, « interrogatus inter caetera aliquando a suis, inquit Ekkehardus Sanctigallensis monachus (In Vit. Notkeri Balbul., apud Boll. 6 April.), essetne nobiscum, ut fama vulgavit, religio cum doctrina, severitas cum disciplina? Caeteri, inquit, quid sentiant nescio, quod mihi animo est pronuntio: Unum ego sanctum, et hunc defunctum quaesivi; vivos autem, ut vere fratres fatear, sanctissimos inveni. Doctrinam vero illorum et disciplinam in virtutum eorum operibus videre est. Delectat me talium memorari, quos quidem ut iterum videam vix exspecto, etc. » Igitur si qui aliquando monachi scientiis dediti prolapsi sunt, id non scientiis, quibus a crimine", + "candidate_score": 0.624783, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_33_35", + "bdc_text": "s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe . Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2268", + "psc_text": "Igitur Cassiodorus sive Theodoricus, cujus nomine quinque primos epistolarum libros scripsit, aliud nihil volebat quam fraudulenta pondera mensurasque abolere, quibus forte exactores tributorum, quos ipse publicis uti ponderibus et mensuris jubet, subditos suos non parum gravabant. At vero exinde nullus conficiet antiquas Romanorum mensuras, sive ab ipso, sive alio ante eum non fuisse mutatas. Nec plus proficit dissertator cum posteriores Prisciano et consequenter sancto Benedicto auctores, heminam decem duntaxat unciis fecisse, volens demonstrare; ad id probandum in medium adducit sanctum Isidorum (Dissert. n. 17). Nam quodnam sit de mente sancti Isidori hac in parte ferendum judicium, docet nos ipse dissertator, asserens sanctum Isidorum res ab aliis antiquioribus auctoribus dictas, a se sine ullo examine collectas scripsisse. Et certe sanctus Isidorus, ut ostendit noster Menardus, sibi ipsi contradicit. Qui etiam, quamvis sibi non contradiceret dissertatori, qui Romanae heminae uncias omnino decem tribuit, non faveret. Nam S. Isidorus duodecim unciis, et quidem", + "candidate_score": 0.624503, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34_36", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2162", + "psc_text": "libram unciarum triginta trinta cum dimidia uti legitimam admittit. Eamdem pro Benedictina agnoscere videntur Jacobus Brolius, monachus S. Germaniae Pratis, in Supplemento Antiq. Paris., pag. 88, et Andreas Quercetanus in not. ad Bibliot. Cluniac. Difficultatis punctum attigit, sed divinando, vir doctissimus Antonius Yepezius: censuit quippe eam legem de pondere librae editam more Francorum, qui libram numericam viginti solidis computare solent; solidum vero duodecim denariis, quem eumdem computandi morem etiam in ponderibus olim adhibuerint. Ex qua observatione intulit libram erudi panis a synodo assignatam constitisse libra sesquimedia, ut coctus panis constaret libra una Parisino more, quae pro una libra viginti quinque solidos exigit, et hanc demum esse libram quam sanctus Benedictus propensam appellat. At difficultatis nodum non modo attigit, sed etiam solvit dissertator Gallicus de hemina vini et panis libra Benedictina. Is enim in libello suo (Num. 25), anno 1667 Parisiis excuso, atque iterum anno 1688 recuso, ex vetustis Francorum legibus", + "candidate_score": 0.624474, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34_36", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2177", + "psc_text": "conversis; qua in re cum priori placuerit ut ita fiat, ei contradicere nullus audeat attentare. » in mss. etiam Cluniacensis monasterii Consuetudinibus, et in Benignianis, cap. 40, memorantur panis duo genera, quorum optimus fratribus ministraretur. Isto tamen optimo erat adhuc melior infirmis tribuendus. 520 Antequam vero hinc discedamus, observandum Benedictinam libram debere esse propensam, quod nonnulli explicant praeponderatam, sive ante pensatam. Ita Smaragdus, Hildemarus, Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, Boherius et alii, juxta veterum monachorum morem, qui ante panem librabant quam mensae apponerent; cujus rei exemplum profert Theodoretus de Publio quodam monachorum patre (Lib. IX de Vit. Patr., cap. 9), qui accedens ad trutinam, panis mensuram diligenter perpendebat, et si quando invenisset plus quam esset definitum, aegre ferebat, et eos qui ita facerent helluones appellabat. Atque hunc fuisse ordinis nostri usum probant varia, quae etiam supersunt, librarum pondera. Verum propensa hoc sensu non est vox Latina, quare alii libram propensam", + "candidate_score": 0.624094, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_50", + "bdc_text": "s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1334", + "psc_text": "mater est, quae et idipsum lumen portat in mente, quod illa dudum gestavit in ventre, advesperascente jam die digna Deum laude magnificat, et de collatis beneficiis gratias agens, spiritus ejus in Deo salutari suo gratulabunda exsultat. » Completorium autem. ] Ita ultimam diei horam canonicam S. Benedictus appellat, qua cuncta diei complemus officia. Ita etiam S. Isidorus in Regul. c. 7. Sed in lib. I de offic. eccles., cap. 21, completas vocat, nonnulli Patres completam. S. Columbanus Regul. c. 7, initium noctis; Fructuosus Bracar. episc., primam noctis horam, forte quia dicebatur in crepusculo vespertino, ut videre est apud Eddium (Saec. IV, part. 1) in Vita S. Wilfridi, c. 64, sive instante noctis articulo, ut in Hist. translat. S. Genulfi (Saec. IV, part. 2), n. 25. Et haec forsitan erit hora quam S. Basilius petitionem appellat. Trium psalmorum dictione terminetur. ] Apposite ad hunc locum S. Ambrosius (Lib. V in Hexam.,", + "candidate_score": 0.622775, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_58_60", + "bdc_text": "attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo . [ Adresse auf der Rückseite:", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1061", + "psc_text": "primas, advenit magister novitiorum, qui lectiones eorum recipit, et videt quantum singuli memoriae tradiderint. Ecce ad litteram praxi mandatur Regulae textus. » Menardus etiam meditationem hic exponit pro studio psalterii et lectionum, « ut discant rudiores recte legere, et pronuntiare lectiones, et psalterium, atque etiam interpretari, imo et ipsum psalterium memoriae mandent si possint, » quod confirmat ex Vita S. Gosvini 250 abbatis Aquiscinctensis, qui instituit ut post vigilias pueri ad lucernam psalmos, et lectiones, et similia ediscerent, et ex Concordia Dunstani cap. 2. Possetque insuper stabiliri ex antiquis Germaniae Consuetudinibus mss., in quibus n. 30 haec habentur; « Quod vero restat post vigilias a fratribus, qui Psalterii et lectionum, seu cantus aliquid indigent, meditationi inserviatur, sicut praecipit Regula, usquequo aliquod indicium lucis appareat; » ex Statutis Lanfranci, quae decernunt (Cap. 1), ut post nocturnos « infantes cum luminaribus in capitulo diligenter a magistris custodiantur, canentes quod necessarium erit; »", + "candidate_score": 0.62101, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34_36", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2279", + "psc_text": "sextarium, non heminam appellasset, ut pote quae magis ad sextarii quam ad heminae mensuram accessisset: unde et sanctus Isidorus, qui non multo post sanctum Benedictum scripsit, de hemina, tanquam de mensura unciarum duodecim, locutus est, unicam ei pondo libram tribuens (Lib. XVI Orig., c. 25). Quid sentiendum sit de sancto Isidoro, docuit nos supra dissertator: sufficiat hic dicere, eum in libris Originum, non de monastica, sed de communi locutum fuisse hemina. Quod vero urget in nomine heminae, 1º supponit immutatas fuisse veteres Romanorum mensuras; 2º sanctum Benedictum nullam aliam habuisse rationem, ut mensuram a se institutam hoc nomine donaret; 3º hoc mera conjectura est, quae aliquantuli potest esse ponderis, cum non occurrunt aliunde certae rationes oppositae. At superius demonstratum est heminam Benedictinam tribus constare calicibus, ut patet ex Regula Magistri, sancti Isidori, sancti Fructuosi, statutis sancti Adalardi, et ex Nicolao de Fractura, et insuper ex libro Usuum Cisterciensium, cap. 73,", + "candidate_score": 0.620628, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34_36", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2245", + "psc_text": "viri. An vero aeneum vas, inquit Brolius, quod Fossatenses ostendunt, sit illud B. Mauro a S. Benedicto datum, non satis constat. Certe ecce vas, et illud aeneum, quod tamen non vetat quominus una cum vase pondera etiam asservata fuerint in Fossatensi monasterio. Et haec obiter dicta sint, non quasi approbando amplas illas mensuras vini, quas ultro rejicio. 536 Oppositam omnino praefatis auctoribus sententiam secutus est Menardus noster. Hic majori cum examine res discutiens, advertit heminam esse semisextarium, eamque constare sex cyathis, cyathum drachmis decem, ac consequenter heminam drachmas habere sexaginta; unde cum unciam non efficiant nisi drachmae octo, intulit heminam non plus pendere quam septem uncias et semis. At Menardi computum de Graecorum, non de Romanorum hemina in elligendum esse existimavit Gallicus dissertator. Paulo liberalior fuit Nicolaus Bravus, auctor Hispanus: nam uncias omnino decem heminae dedit. Eamdem esse heminae mensuram docuit dissertator Gallicus a nobis jam citatus, eo in libello", + "candidate_score": 0.619978, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34_36", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2241", + "psc_text": "Sane 535 cum sanctus Pater tarde venientem ad mensam solum reficere jubet, sublata ei portione sua vini, non de infirmis debilibusque loquitur, sed de sanis maxime. At de his videsis Haeftenum lib. X, tract. 4, disq. 3. Credimus heminam vini per singulos sufficere per diem. ] De nomine heminae consentiunt inter se viri eruditi; at de mensura ipsa non parum litigant. Jacobus Brolius Parisiensis Sancti Germani monasterii monachus, vir doctus et religiosus, varias diversorum sententias refert, nulli tamen certo adhaerens. Prima est Petri Masii abbatis Casalis Benedicti, qui in Constitutionibus suae congregationis (Const. ms. Casalis Ben., cap. 57) heminae mensuram ita definit: « Hemina, sicut a quibusdam expositoribus Regulae accepimus, est mensura continens unam libram cum quarta parte alicujus liquoris; et est quasi tertia pars quartae vini Parisiensis. » Secunda est Smaragdi, qui sanctum Isidorum describens (Isid. l. XVI Orig., c. 25): « Hemina vini, ait, appendit libram unam, quae", + "candidate_score": 0.619783, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_58_60", + "bdc_text": "attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo . [ Adresse auf der Rückseite:", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2844", + "psc_text": "Tertio, haec olim lectio fiebat in auditorio, ut patet ex Vita sancti Guillelmi ducis et monachi Gellonensis (Saec. IV Ben.), ubi narratur quomodo suo susceptus fuerit in monasterio. Ac primo quidem num. 21, longe occurritur ei a fratribus, ducitur ad orationem, ecclesiaeque dona confert. Et postea, num. 22: « Completa oratione, factaque cunctis altaribus 680 sua cuique digna veneratione . . . . itur in auditorium, et osculatis fratribus, lectaque ex more lectione, factoque pro tempore brevi sermone de animae aedificatione, mox vir Dei subinfert, et indicat manifeste cur ipse venerit. » Idem videre est apud Ekkehardum in lib. de Casibus S. Galli cap. 11, ubi referens qua ratione episcopi et abbates ad visitandum S. Galli asceterium missi ab Ottone imperatore recepti fuerint: « Adveniunt omnes, inquit, festive receptis Cives apostolorum responsorium canitur. Abbas in auditorio debilis residens, introductis quidem eis assurgit. Legitur considentibus lectio de charitate et de pedisequa", + "candidate_score": 0.619308, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_58_60", + "bdc_text": "attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo . [ Adresse auf der Rückseite:", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2848", + "psc_text": "humanitas illi exhibenda est, cur non et lectio ei legenda est, quod melius est? Unde ista potest esse discretio? si enim frequenter venerit ipse hospes ad monasterium, ita ut post quindecim aut viginti dies venerit, quoties venerit, toties ei lectio legenda sit, et omnis humanitas praebenda. » Denique singulare haudquaquam exstitit S. Benedicto lectionem adhibere hospitibus; nam in Regula abbatis Isaiae haec lego (Cap. 33): « Hilariter occurre extero, et saluta illum, ne discessus vester ab invicem sit cum detrimento; et cave ne cum advenerit ad te interroges illum inutilia 681 tibi; sed postula ab illo ut oret, et cum sederit, dic illi: Quomodo vales, frater mi? et exhibe illi librum aliquem ad legendum. » Et post haec omnis ei exhibeatur humanitas. ] Omnis humanitas Smaragdo « dicitur omnis miserantis affectus, et obsequium plenum et perfectum amoris, quod hospitibus exhiberi oportet in cibi, et potus, et omnium illis competentium administrationem.", + "candidate_score": 0.619006, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_58_60", + "bdc_text": "attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo . [ Adresse auf der Rückseite:", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_934", + "psc_text": "Vita S. Adalardi, auctore S. Gerardo, n. 41, ubi omni prorsus admiratione dignum videtur quod de eo ibidem scribitur: « Ipse vero, scilicet S. Adalardus, tantam memoriam filiorum habebat in visceribus paternis, ut non solum mores inspiceret, sed etiam numerum et nomina eorum semper haberet descripta in manibus suis, quatenus non sibi excideret pro quibus rationem redditurus esset Deo, et pro quantis. Ideo maximam gerens curam eorum, nullum ex eis in hebdomada relinquebat inallocutum, ne scilicet inimicus inveniens vacantes, zizania superseminaret cordibus eorum. » Erant vero Corbeiae monachi sub S. Adalardo non minus trecentis, nec amplius quadringentis. Hortatur nos de hac re Scriptura dicens: Revela Domino viam tuam, et spera in eum. ] Hac in Scripturae auctoritate quatuor hujusce confessionis conditiones S. P. Benedictus indicat: 1º Ut sit clara, aperta, absque ulla verborum obscuritate, cum dicit Revela; hoc enim revelari dicitur, quod aperte declaratur. 2º Ut fiat abbati non tanquam", + "candidate_score": 0.618124, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_58_60", + "bdc_text": "attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo . [ Adresse auf der Rückseite:", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3645", + "psc_text": "Bernardus Cassinensis. Et certe antiquiores monachorum Patres suam in conventu fratrum Regulam frequenter legi decernunt. Regula S. Augustini, ex cap. 24, et Tarnatensis singulis hebdomadis in conventu legebantur. Regula S. Aureliani et S. Ferreoli semel in mense, scilicet in calendis. Magister suam quotidie in refectorio legi jubet. Similiter et Regula Cujusdam ad virgines (Cap. 9): « Ante mensam vero semper capitulum Regulae unum aut amplius, si abbatissae placuerit, legatur. » S. Benedictus autem nullum determinate tempus assignavit ad lectionem Regulae, contentus dicere ut saepius in congregatione legatur. Sed antiquus ordinis nostri usus obtinuit ut aliquid ex ea quotidie, saltem semel in capitulo 874 pronuntietur, ut videre est in concilio Aquisgranensi, canone 69, in libello Supplici monachorum Fuldensium, num. 1, in Vita S. Benedicti Animensis, in Vita S. Odonis, in mss. Germaniae Consuetudinibus, in Historia Relationis S. Walarici, et apud Bernardum Cassinensem, in hunc locum sic scribentem: « Hoc in consuetudinem", + "candidate_score": 0.617937, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34_36", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2163", + "psc_text": "solidos exigit, et hanc demum esse libram quam sanctus Benedictus propensam appellat. At difficultatis nodum non modo attigit, sed etiam solvit dissertator Gallicus de hemina vini et panis libra Benedictina. Is enim in libello suo (Num. 25), anno 1667 Parisiis excuso, atque iterum anno 1688 recuso, ex vetustis Francorum legibus observat, vigesimam partem unciae denarium esse, duodecim vero denarios solidum efficere; adeo ut tres unciae quinque solidos, et duodecim unciae libram viginti solidorum constituant. Idem aliis argumentis atque auctoritatibus confirmat noster Mabillonius in praefatione ad saec. IV. Et sic libra triginta solidorum sesquilibram Romanam continet, hoc est uncias octodecim; quae post panis coctionem quatuordecim circiter uncias reddit, si panis primarius est; sexdecim, si secundarius. Et hanc esse libram Benedictinam, quam, eo quod unciis aliquot Romanam superet, sanctus Pater propensam vocat, mihi multa persuadent. 517 Primo, quod S. P. Benedictus veteres monachos in multis secutus duces, tum hac in parte satis", + "candidate_score": 0.617556, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34_36", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2280", + "psc_text": "hoc mera conjectura est, quae aliquantuli potest esse ponderis, cum non occurrunt aliunde certae rationes oppositae. At superius demonstratum est heminam Benedictinam tribus constare calicibus, ut patet ex Regula Magistri, sancti Isidori, sancti Fructuosi, statutis sancti Adalardi, et ex Nicolao de Fractura, et insuper ex libro Usuum Cisterciensium, cap. 73, apud quos monachorum mixtum erat tertia pars heminae vini. Nam mixtum seu biber unum moderatum calicem capiebat; ac proinde non minus sesquilibra continuisse, ut habent codices Remensis et Augustanus, atque aliunde demonstrari potest. Verum, inquit, sufficit hemina unciarum duodecim ad praebendos tres illos calices; nam cum constet sex cyathis, si media dividatur, tres ad prandium cyathos, totidemque ad coenam habebimus. Nam tres illi calices, ex constanti omnium veterum traditione tam profana quam monastica, aliud nihil erant quam tres cyathi; quod patet ex Plinio (Plin. lib. XXVIII, cap. 62), istud probante auctoritate Democriti, quem librum composuisse ait, ut ostenderet quartum in", + "candidate_score": 0.61711, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2274", + "psc_text": "eo saeculo, id est IX, scribebat, unus ex illis fuerit; nam ex duabus quas refert opinionibus, semper laxiori favet. Sed videat ipse dissertator num legerit attente et cum examine quae asserit, aut ne praecipiti oculo praefationem perlustravit. Deflexerint monachi saeculo VIII ab exacta Regulae observatione, nec ne, per me licet. Vixerit in Remensi sancti Remigii monasterio 543 saeculo IX, Bertigarius monachus, permitto; at non Bertigario longe antiquior auctor, qui tractatum de ponderibus et mensuris composuit, quem quidem Bertigarius tanquam alienum fetum, non suum, Ebone Remensi pontifice, scribebat in Remigiano monasterio. Quod si verus illius tractatus auctor esset Bertigarius monachus, neque tamen obtineret inde dissertator quod desiderat. Nam dum auctor in eam propendet sententiam, quae tres sextario libras, heminae libram et dimidiam tribuit, haud dubium locutus esset secundum usum sui monasterii, hoc est secundum institutum in omnibus Galliae monasteriis usum ab Aquisgranensi concilio, ex cujus decreto Benedictina hemina omnibus in coenobiis", + "candidate_score": 0.616639, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2268", + "psc_text": "Igitur Cassiodorus sive Theodoricus, cujus nomine quinque primos epistolarum libros scripsit, aliud nihil volebat quam fraudulenta pondera mensurasque abolere, quibus forte exactores tributorum, quos ipse publicis uti ponderibus et mensuris jubet, subditos suos non parum gravabant. At vero exinde nullus conficiet antiquas Romanorum mensuras, sive ab ipso, sive alio ante eum non fuisse mutatas. Nec plus proficit dissertator cum posteriores Prisciano et consequenter sancto Benedicto auctores, heminam decem duntaxat unciis fecisse, volens demonstrare; ad id probandum in medium adducit sanctum Isidorum (Dissert. n. 17). Nam quodnam sit de mente sancti Isidori hac in parte ferendum judicium, docet nos ipse dissertator, asserens sanctum Isidorum res ab aliis antiquioribus auctoribus dictas, a se sine ullo examine collectas scripsisse. Et certe sanctus Isidorus, ut ostendit noster Menardus, sibi ipsi contradicit. Qui etiam, quamvis sibi non contradiceret dissertatori, qui Romanae heminae uncias omnino decem tribuit, non faveret. Nam S. Isidorus duodecim unciis, et quidem", + "candidate_score": 0.616629, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_58_60", + "bdc_text": "attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo . [ Adresse auf der Rückseite:", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2886", + "psc_text": "mattam vel nattam dicimus: in his autem solis antiqui monachi dormire solebant, et his solis lectulos suos sternebant. » Eodem modo loquitur Petrus Diaconus, sed Bernardus Cassinensis et Boherius lectos stratos intelligunt lectos « ordinatos cum suis stramentis, id est omnibus ad quiescendum necessariis praeparatos. » Similiter Richardus de S. Angelo lectos ordinatos quos etiam molles vult esse S. Fructuosus, c. 10. Vide Regulam Magistri, cap. 79. Et domus Dei a sapientibus sapienter administretur. ] S. Pachomius « sollicitudinem totius dispensationis erga fratres et peregrinos eisdem commisit, qui se in ordine sequebantur, » ut legimus in ejus Vita, cap. 25 (Apud Rosweid, lib. I de Vit. Patr.). Hospitibus autem, cui non praecipitur, nullatenus societur neque colloquatur. ] Haec fuit communis veterum monachorum praxis, quam videre est in omnibus pene antiquis Regulis, Regula SS. Serapionis, Macarii, Paphnutii, et alterius Macarii (Cap. 8): « Nec licebit aliqua fratri eum superveniente sermocinari, non", + "candidate_score": 0.61633, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2246", + "psc_text": "non plus pendere quam septem uncias et semis. At Menardi computum de Graecorum, non de Romanorum hemina in elligendum esse existimavit Gallicus dissertator. Paulo liberalior fuit Nicolaus Bravus, auctor Hispanus: nam uncias omnino decem heminae dedit. Eamdem esse heminae mensuram docuit dissertator Gallicus a nobis jam citatus, eo in libello quem de hemina vini Benedictina anno 1667 Parisiis publici juris fecit. Is enim probat heminam esse semisextarium; sextarium sextam congii partem; congium unciis constare omnino centum viginti; cujus rei periculum factum esse asserit ad antiquum congium, qui Romae in aedibus Farnesianis asservatur; ex quo intulit heminam uncias plus quam decem continere haud posse. Sed quidquid sit de congio Farnesiano, qui tamen facta proportione ad veteres uncias Romanas, non omnino inventus est ex aequo respondere, tota dissertatoris disputatio super Romanam, non super Benedictinam heminam cadit; quod interim demonstrandum incumbebat. Mediam, et quidem, ut mihi videtur, tutiorem iniit viam noster Mabillonius, uncias", + "candidate_score": 0.61554, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_58_60", + "bdc_text": "attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo . [ Adresse auf der Rückseite:", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2845", + "psc_text": "Casibus S. Galli cap. 11, ubi referens qua ratione episcopi et abbates ad visitandum S. Galli asceterium missi ab Ottone imperatore recepti fuerint: « Adveniunt omnes, inquit, festive receptis Cives apostolorum responsorium canitur. Abbas in auditorio debilis residens, introductis quidem eis assurgit. Legitur considentibus lectio de charitate et de pedisequa ejus discretione. Qua finita assurgunt omnes in abbatis et fratrum oscula. Deinde abbas: Benedicti vos a Domino. Et fratres: Qui fecit coelum et terram. » Et ita forte capiendus est locus ex Vita S. Alcadri abbatis Gemmeticensis, num. 11 (Saec. II Ben.). « Susceptis monachis ad domum auditorii eos perduxit. » Est autem auditorium locus capitulo proximus: locutorium appellare solent. Auditorii tamen nomine hic capitulum intelligit noster Mabillonius. Quarto, exponebatur hospiti recitata lectio, ut docet Hildemarus: « Si autem talis fuerit hospes, debet etiam exponi lectio; » patetque ex supra citato libro Usuum Cisterciensium, cap. 87, et ex Adalgiso monacho", + "candidate_score": 0.615379, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_58_60", + "bdc_text": "attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo . [ Adresse auf der Rückseite:", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3649", + "psc_text": "Et Alcuinus ad fratres Wiremutensis et Girwensis ecclesiae scribens (Epist. 49): « Vos vero qui estis patres et pastores sanctae congregationis, docete diligentissime fraterno amore familiam, quam accepistis regendam, omneque bonitatis exemplum in vobismetipsis ostendite; saepiusque Regula S. Benedicti in conventu fratrum propria exponatur lingua, ut intelligi possit ab omnibus. » Similiter S. Dunstanus (In Concord. cap. 1): « Residentibus legatur Regula, vel si dies festus fuerit, evangelium ipsius diei, de qua lectione a priore, prout Dominus dederit, dicatur. » Et Udalricus de capitulo feriae 5 in Coena Domini (Lib. I, c. 12): « Exposita Regulae sententia, jubente domno abbate, consurgit camerarius, etc. » Denique Joannes Trithemius (Praefat. ad lib. Region. claustr.): « Sicut moris est observationibus Bursfeldensibus, cujus unionis et observantiae secundum regulam S. Benedicti sumus, paragraphum unum de eadem Regula, quae nobis capitulariter ter in anno legi consuevit, fratribus meis 875 singulis diebus compellor declarare: super qua subit", + "candidate_score": 0.61486, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2245", + "psc_text": "viri. An vero aeneum vas, inquit Brolius, quod Fossatenses ostendunt, sit illud B. Mauro a S. Benedicto datum, non satis constat. Certe ecce vas, et illud aeneum, quod tamen non vetat quominus una cum vase pondera etiam asservata fuerint in Fossatensi monasterio. Et haec obiter dicta sint, non quasi approbando amplas illas mensuras vini, quas ultro rejicio. 536 Oppositam omnino praefatis auctoribus sententiam secutus est Menardus noster. Hic majori cum examine res discutiens, advertit heminam esse semisextarium, eamque constare sex cyathis, cyathum drachmis decem, ac consequenter heminam drachmas habere sexaginta; unde cum unciam non efficiant nisi drachmae octo, intulit heminam non plus pendere quam septem uncias et semis. At Menardi computum de Graecorum, non de Romanorum hemina in elligendum esse existimavit Gallicus dissertator. Paulo liberalior fuit Nicolaus Bravus, auctor Hispanus: nam uncias omnino decem heminae dedit. Eamdem esse heminae mensuram docuit dissertator Gallicus a nobis jam citatus, eo in libello", + "candidate_score": 0.611337, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_34", + "bdc_text": "Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2685", + "psc_text": "Bertini monasterio fuerat educatus, duplicem in ecclesia sua restituit scholam; et uni Remigium Antissiodori apud S. Germanum; alteri Hucbaldum Elnonensem seu S. Amandi in Belgio monachos praefecit. Saeculo XI, in omnibus passim monasteriis florebant litterarum scientiae; quae res adeo perspicua est, ut in ea probanda diutius immorandum non sit. Saeculo XII ineunte antiquum priscorum monachorum fervorem renovarunt Cistercienses, qui in ipsis ordinis sui cunabulis studiis litterarum operam dare coeperunt; vivente certe S. Bernardo, ut patet ex libro Institutorum capituli generalis Cisterciensis, qui liber complectitur varias definitiones ab initio ordinis in capitulis generalibus editas usque ad annum 1134, quo ipsa prodiit in lucem, hoc est annis circiter viginti ante S. Bernardi obitum. In eo siquidem exstat integrum caput de pueris litteras discentibus (Cap. 76) , quo praescribitur ut « nullus puerorum doceatur litteras intra monasterium, vel in locis monasterii, nisi sit monachus, vel receptus in probatione novitius; quibus tempore lectionis discere", + "candidate_score": 0.610323, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_7", + "bdc_text": "Benigne tractas hominem crudelem , quem nunquam cicurem aut mansuetum reddes etiam blandissimis verbis adhibitis .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_427", + "psc_text": "Non jurare, ne forte. 22. Iram non perficere Matth. V. 23. Iracundiae tempus non reservare Ephes. IV. 24. Dolum in corde non tenere Prov. XII. 25. Pacem falsam non dare Psal. XXVII. 26. Charitatem non derelinquere I Petr. IV. perjuret Matth. V. 28. Veritatem ex corde et ore proferre Psal. XIV. 29. Malum pro malo non reddere I Thess. V. 30. Injuriam non facere; sed et factam patienter sufferre I Cor. VI. 35. Non vinolentum. 32. Maledicentes se, non remaledicere, sed magis. 103 31. Inimicos diligere Matth. V. benedicere I Petr. II. 33. Persecutiones pro justitia sustinere Matth. V. 34. Non esse superbum Tob. IV. I Tim. III. 36. Non mullum edacem Eccl. XXXVII. 37. Non somnolentum Prov. XX. 38. Non pigrum Prov. XXIV. 39. Non murmurosum Sap. I. 40. Non detractorem Prov. IV. 41. Spem suam Deo committere Psal. XXX. 42. Bonum aliquod in se cum viderit, Deo applicet,", + "candidate_score": 0.608755, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 8, + "cf_id": "cf020", + "work_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini", + "max_score": 0.681094, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37_39", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D. Simonis Grynaei illustratus .", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_59", + "psc_text": "de Origenis libris haereticorum adulteria mentiaris: mihi non licebit disputare de verbis, et in Commentariorum opere Latinos docere, quod ab Hebraeis didici? Nisi enim et prolixum esset, et redoleret gloriolam, jam nunc tibi ostenderem, quid utilitatis habeat magistrorum limina terere, et artem ab artificibus discere: et videres quanta silva sit apud Hebraeos ambiguorum nominum atque verborum. Quae res diversae interpretationi materiam praebuit: dum unusquisque inter dubia, quod sibi consequentius [ Al. convenientius] videtur, hoc transfert. Quid ad peregrina te mitto? Revolve Aristotelem, et Alexandrum Aristotelis volumina disserentem; et quanta ambiguorum sit copia, eorum lectione cognosces: ut tandem desinas amicum tuum in eo reprehendere, quod ne per somnium quidem aliquando didicisti. 21. Commentar. ad Ephesios. Sed quia Paulinianus frater meus, de Commentariis ad Ephesios quaedam ab eo reprehensa narravit, et pauca ex his memoriae tradidit, mihique ipsa demonstravit loca, non debeo subterfugere: quaesoque lectorem, ut si paululo in proponendis et diluendis", + "candidate_score": 0.681094, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_36_38", + "bdc_text": "Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D.", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_59", + "psc_text": "de Origenis libris haereticorum adulteria mentiaris: mihi non licebit disputare de verbis, et in Commentariorum opere Latinos docere, quod ab Hebraeis didici? Nisi enim et prolixum esset, et redoleret gloriolam, jam nunc tibi ostenderem, quid utilitatis habeat magistrorum limina terere, et artem ab artificibus discere: et videres quanta silva sit apud Hebraeos ambiguorum nominum atque verborum. Quae res diversae interpretationi materiam praebuit: dum unusquisque inter dubia, quod sibi consequentius [ Al. convenientius] videtur, hoc transfert. Quid ad peregrina te mitto? Revolve Aristotelem, et Alexandrum Aristotelis volumina disserentem; et quanta ambiguorum sit copia, eorum lectione cognosces: ut tandem desinas amicum tuum in eo reprehendere, quod ne per somnium quidem aliquando didicisti. 21. Commentar. ad Ephesios. Sed quia Paulinianus frater meus, de Commentariis ad Ephesios quaedam ab eo reprehensa narravit, et pauca ex his memoriae tradidit, mihique ipsa demonstravit loca, non debeo subterfugere: quaesoque lectorem, ut si paululo in proponendis et diluendis", + "candidate_score": 0.677003, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_10", + "bdc_text": "Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a.", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_45", + "psc_text": "esse genera dictionum; et pro qualitate materiae, non solum sententias, sed et Scripturarum verba variari. 16. Commentarii quid operis habeant. Donatus praeceptor Hieronymi. --Chrysippus et Antipater inter spineta versantur. Demosthenes et Aeschynes contra se invicem fulminant. Lysias et Isocrates dulciter fluunt. Mira in singulis diversitas, sed omnes in suo perfecti sunt. Lege ad Herennium Tullii libros, lege Rhetoricos ejus: aut, quia illa sibi dicit inchoata et rudia excidisse de manibus, revolve tria volumina de Oratore, in quibus introducit eloquentissimos illius temporis oratores, Crassum et Antonium disputantes; et quartum Oratorem, quem jam senex scribit ad Brutum: tunc intelliges aliter componi Historiam, aliter Orationes, aliter Dialogos, aliter Epistolas, aliter Commentarios. Ego enim in Commentariis ad Ephesios sic Origenem et Didymum et Apollinarium secutus sum (qui certe contraria inter se habent dogmata) ut fidei meae non amitterem veritatem. Commentarii quid operis habent? Alterius dicta edisserunt, quae obscure scripta sunt, plano sermone manifestant: multorum", + "candidate_score": 0.676448, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_9_11", + "bdc_text": "Hoc autem scio , quod Lutherani trepident . Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a. d. Oder , Johannes Hanau d. A. , 1541 ( VD 16 A 1723 ) .", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_45", + "psc_text": "esse genera dictionum; et pro qualitate materiae, non solum sententias, sed et Scripturarum verba variari. 16. Commentarii quid operis habeant. Donatus praeceptor Hieronymi. --Chrysippus et Antipater inter spineta versantur. Demosthenes et Aeschynes contra se invicem fulminant. Lysias et Isocrates dulciter fluunt. Mira in singulis diversitas, sed omnes in suo perfecti sunt. Lege ad Herennium Tullii libros, lege Rhetoricos ejus: aut, quia illa sibi dicit inchoata et rudia excidisse de manibus, revolve tria volumina de Oratore, in quibus introducit eloquentissimos illius temporis oratores, Crassum et Antonium disputantes; et quartum Oratorem, quem jam senex scribit ad Brutum: tunc intelliges aliter componi Historiam, aliter Orationes, aliter Dialogos, aliter Epistolas, aliter Commentarios. Ego enim in Commentariis ad Ephesios sic Origenem et Didymum et Apollinarium secutus sum (qui certe contraria inter se habent dogmata) ut fidei meae non amitterem veritatem. Commentarii quid operis habent? Alterius dicta edisserunt, quae obscure scripta sunt, plano sermone manifestant: multorum", + "candidate_score": 0.673633, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_10_12", + "bdc_text": "Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a. d. Oder , Johannes Hanau d. A. , 1541 ( VD 16 A 1723 ) . domi meę habeo , ad me hęc verba :", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_45", + "psc_text": "esse genera dictionum; et pro qualitate materiae, non solum sententias, sed et Scripturarum verba variari. 16. Commentarii quid operis habeant. Donatus praeceptor Hieronymi. --Chrysippus et Antipater inter spineta versantur. Demosthenes et Aeschynes contra se invicem fulminant. Lysias et Isocrates dulciter fluunt. Mira in singulis diversitas, sed omnes in suo perfecti sunt. Lege ad Herennium Tullii libros, lege Rhetoricos ejus: aut, quia illa sibi dicit inchoata et rudia excidisse de manibus, revolve tria volumina de Oratore, in quibus introducit eloquentissimos illius temporis oratores, Crassum et Antonium disputantes; et quartum Oratorem, quem jam senex scribit ad Brutum: tunc intelliges aliter componi Historiam, aliter Orationes, aliter Dialogos, aliter Epistolas, aliter Commentarios. Ego enim in Commentariis ad Ephesios sic Origenem et Didymum et Apollinarium secutus sum (qui certe contraria inter se habent dogmata) ut fidei meae non amitterem veritatem. Commentarii quid operis habent? Alterius dicta edisserunt, quae obscure scripta sunt, plano sermone manifestant: multorum", + "candidate_score": 0.673476, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_43_45", + "bdc_text": "November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt . - Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ;", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_0", + "psc_text": "IN LIBROS CONTRA RUFINUM ADMONITIO, Dissensionis Hieronymum inter ac Rufinum longe notior historia est, quam nostra explicatione ut indigeat. Causa mali tanti Latina versio librorum Origenis περὶ Ἀρχῶν fuit, quam presbyter Aquileiensis, sublesta utique fide, elaboraverat Romae circa annum 398. Nam ut Origeniani dogmatis venena, subdolae interpretationis fuco oblita, Latinis auribus tutius propinaret, praefationem operi praefixit, in qua Hieronymum figuratis laudibus praedicabat, veluti Adamantii opinionum fautorem, suaeque sententiae socium: ipsum vero librum ab ascriptis erroribus expurgatum opera sua jactabat. Sed cum multa essent adhuc quae christianas aures moverent, et minus catholice dicta existimarentur, Pammachius et Oceanus Hieronymo auctores fuerunt, ut germanam ipse ejus libri interpretationem vulgaret, nequaquam dissimulatis erroribus, quo se manifesto proderent; purgaretque adeo suspicionem favoris in Origenem ab aemulo injectam, ne si criminantem convincere differret, consentire illi videretur. S. Doctor datis primum Rufino litteris, amice conquestus est: deinde anno 400 Origenis ipsum librum ita ad finem vertit, ut", + "candidate_score": 0.667871, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_8_10", + "bdc_text": "Habebit suum iudicem . Hoc autem scio , quod Lutherani trepident . Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a.", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_45", + "psc_text": "esse genera dictionum; et pro qualitate materiae, non solum sententias, sed et Scripturarum verba variari. 16. Commentarii quid operis habeant. Donatus praeceptor Hieronymi. --Chrysippus et Antipater inter spineta versantur. Demosthenes et Aeschynes contra se invicem fulminant. Lysias et Isocrates dulciter fluunt. Mira in singulis diversitas, sed omnes in suo perfecti sunt. Lege ad Herennium Tullii libros, lege Rhetoricos ejus: aut, quia illa sibi dicit inchoata et rudia excidisse de manibus, revolve tria volumina de Oratore, in quibus introducit eloquentissimos illius temporis oratores, Crassum et Antonium disputantes; et quartum Oratorem, quem jam senex scribit ad Brutum: tunc intelliges aliter componi Historiam, aliter Orationes, aliter Dialogos, aliter Epistolas, aliter Commentarios. Ego enim in Commentariis ad Ephesios sic Origenem et Didymum et Apollinarium secutus sum (qui certe contraria inter se habent dogmata) ut fidei meae non amitterem veritatem. Commentarii quid operis habent? Alterius dicta edisserunt, quae obscure scripta sunt, plano sermone manifestant: multorum", + "candidate_score": 0.66724, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_36_38", + "bdc_text": "Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D.", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_150", + "psc_text": "de Spiritu sancto librum in Latinam linguam vertimus ( Vid. supra ). Certe hic in his, quae ab haereticis in Origenis operibus addita sunt, consentire non potuit; et in ipsis περὶ Ἀρχῶν, quos tu interpretatus es libris, breves dictavit Commentariolos, quibus non negaret ab Origene scripta, quae scripta sunt: sed nos simplices homines non posse intelligere, quae dicuntur: et quo sensu in bonam partem accipi debeant, persuadere conatur. Hoc dumtaxat de Filio, et Spiritu sancto. Caeterum in aliis dogmatibus et Eusebius, et Didymus apertissime in Origenis scita concedunt, et quod omnes Ecclesiae reprobant, catholice et pie dictum esse defendunt. 17. Rufinus de adulteratione librorum Origenis. --Videamus tamen, quibus argumentis probare nitatur Origenis ab haereticis scripta vitiata. « Clemens, inquit, Apostolorum discipulus, qui Romanae Ecclesiae post Apostolos episcopus et martyr fuit, libros edidit, qui appellantur ἀναγνωρισμὸς, id est, recognitio, in quibus quum ex persona Petri Apostoli doctrina, quasi vere apostolica in", + "candidate_score": 0.665877, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_44_46", + "bdc_text": "das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt . - Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. .", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_0", + "psc_text": "IN LIBROS CONTRA RUFINUM ADMONITIO, Dissensionis Hieronymum inter ac Rufinum longe notior historia est, quam nostra explicatione ut indigeat. Causa mali tanti Latina versio librorum Origenis περὶ Ἀρχῶν fuit, quam presbyter Aquileiensis, sublesta utique fide, elaboraverat Romae circa annum 398. Nam ut Origeniani dogmatis venena, subdolae interpretationis fuco oblita, Latinis auribus tutius propinaret, praefationem operi praefixit, in qua Hieronymum figuratis laudibus praedicabat, veluti Adamantii opinionum fautorem, suaeque sententiae socium: ipsum vero librum ab ascriptis erroribus expurgatum opera sua jactabat. Sed cum multa essent adhuc quae christianas aures moverent, et minus catholice dicta existimarentur, Pammachius et Oceanus Hieronymo auctores fuerunt, ut germanam ipse ejus libri interpretationem vulgaret, nequaquam dissimulatis erroribus, quo se manifesto proderent; purgaretque adeo suspicionem favoris in Origenem ab aemulo injectam, ne si criminantem convincere differret, consentire illi videretur. S. Doctor datis primum Rufino litteris, amice conquestus est: deinde anno 400 Origenis ipsum librum ita ad finem vertit, ut", + "candidate_score": 0.665804, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_10_12", + "bdc_text": "Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a. d. Oder , Johannes Hanau d. A. , 1541 ( VD 16 A 1723 ) . domi meę habeo , ad me hęc verba :", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_40", + "psc_text": "virum eloquentissimum non potui nominare? Quis apud Latinos par sui est? quo ego magistro glorior et exsulto. Sed eos tantum posui, qui in reprehensione erant, ut similiter me Originem, non ob fidei veritatem, sed ob eruditionis meritum legisse testarer. Ipse Origenes, et Clemens et Eusebius, atque alii complures, quando de Scripturis aliqua disputant, et volunt approbare quod dicunt, sic solent scribere: Referebat mihi Hebraeus; et, audivi ab Hebraeo: et, Hebraeorum ista sententia est. Certe etiam Origenes Patriarchen Huillum, qui temporibus ejus fuit, nominat: et tricesimum tomum in Isaiam, in cujus fine edisserit: Vae tibi, civitas Ariel, quam expugnavit David, illius expositione concludit; et cum aliter prius sensisse se dicat, doctum ab illo, id quod est verius, confitetur. Octogesimum quoque nonum Psalmum, qui scribitur: Oratio Moysi hominis Dei, et reliquos undecim, qui non habent titulos, secundum Huilli expositionem, ejusdem Moysi putat, 470 nec dedignatur Hebraeam Scripturam interpretans per singula loca, quid", + "candidate_score": 0.664579, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_59", + "psc_text": "de Origenis libris haereticorum adulteria mentiaris: mihi non licebit disputare de verbis, et in Commentariorum opere Latinos docere, quod ab Hebraeis didici? Nisi enim et prolixum esset, et redoleret gloriolam, jam nunc tibi ostenderem, quid utilitatis habeat magistrorum limina terere, et artem ab artificibus discere: et videres quanta silva sit apud Hebraeos ambiguorum nominum atque verborum. Quae res diversae interpretationi materiam praebuit: dum unusquisque inter dubia, quod sibi consequentius [ Al. convenientius] videtur, hoc transfert. Quid ad peregrina te mitto? Revolve Aristotelem, et Alexandrum Aristotelis volumina disserentem; et quanta ambiguorum sit copia, eorum lectione cognosces: ut tandem desinas amicum tuum in eo reprehendere, quod ne per somnium quidem aliquando didicisti. 21. Commentar. ad Ephesios. Sed quia Paulinianus frater meus, de Commentariis ad Ephesios quaedam ab eo reprehensa narravit, et pauca ex his memoriae tradidit, mihique ipsa demonstravit loca, non debeo subterfugere: quaesoque lectorem, ut si paululo in proponendis et diluendis", + "candidate_score": 0.664462, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_13_15", + "bdc_text": "„Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_0", + "psc_text": "IN LIBROS CONTRA RUFINUM ADMONITIO, Dissensionis Hieronymum inter ac Rufinum longe notior historia est, quam nostra explicatione ut indigeat. Causa mali tanti Latina versio librorum Origenis περὶ Ἀρχῶν fuit, quam presbyter Aquileiensis, sublesta utique fide, elaboraverat Romae circa annum 398. Nam ut Origeniani dogmatis venena, subdolae interpretationis fuco oblita, Latinis auribus tutius propinaret, praefationem operi praefixit, in qua Hieronymum figuratis laudibus praedicabat, veluti Adamantii opinionum fautorem, suaeque sententiae socium: ipsum vero librum ab ascriptis erroribus expurgatum opera sua jactabat. Sed cum multa essent adhuc quae christianas aures moverent, et minus catholice dicta existimarentur, Pammachius et Oceanus Hieronymo auctores fuerunt, ut germanam ipse ejus libri interpretationem vulgaret, nequaquam dissimulatis erroribus, quo se manifesto proderent; purgaretque adeo suspicionem favoris in Origenem ab aemulo injectam, ne si criminantem convincere differret, consentire illi videretur. S. Doctor datis primum Rufino litteris, amice conquestus est: deinde anno 400 Origenis ipsum librum ita ad finem vertit, ut", + "candidate_score": 0.659066, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_243", + "psc_text": "nec auribus obturatis, voces recipis incantantis. Nos in Commentariis, et illis et aliis, et 541 nostram et aliorum sententiam explicavimus, aperte confitentes quae sunt haeretica, quae catholica. Hic est enim Commentariorum mos, et explanantium regula, ut opiniones in expositione varias persequantur, et quod vel sibi, vel aliis videatur, edisserant. Et hoc non solum sanctarum interpretes Scripturarum, sed saecularium quoque litterarum, explanatores faciunt, tam Latinae linguae, quam Graecae. Tu in libris περὶ Ἀρχῶν, idipsum obtendere non potes. Arguet enim te Praefatiuncula tua, in qua polliceris, detruncatis malis, et quae ab haereticis addita fuerant, optima remansisse: ut quidquid ibi vel bonum, vel malum dixeris, jam non ei imputetur, quem transfers, sed tibi qui interpretatus es; nisi forte haereticorum errores emendare debueras, et Origenis mala proferre in medium. Sed de hoc, quia nos remittis ad codicem, ante tibi respondimus, quam tua scripta legeremus. 12. Ridiculosa res et ridicula. Fides Romana praestigias non recepit.", + "candidate_score": 0.658702, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_10_12", + "bdc_text": "Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a. d. Oder , Johannes Hanau d. A. , 1541 ( VD 16 A 1723 ) . domi meę habeo , ad me hęc verba :", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_59", + "psc_text": "de Origenis libris haereticorum adulteria mentiaris: mihi non licebit disputare de verbis, et in Commentariorum opere Latinos docere, quod ab Hebraeis didici? Nisi enim et prolixum esset, et redoleret gloriolam, jam nunc tibi ostenderem, quid utilitatis habeat magistrorum limina terere, et artem ab artificibus discere: et videres quanta silva sit apud Hebraeos ambiguorum nominum atque verborum. Quae res diversae interpretationi materiam praebuit: dum unusquisque inter dubia, quod sibi consequentius [ Al. convenientius] videtur, hoc transfert. Quid ad peregrina te mitto? Revolve Aristotelem, et Alexandrum Aristotelis volumina disserentem; et quanta ambiguorum sit copia, eorum lectione cognosces: ut tandem desinas amicum tuum in eo reprehendere, quod ne per somnium quidem aliquando didicisti. 21. Commentar. ad Ephesios. Sed quia Paulinianus frater meus, de Commentariis ad Ephesios quaedam ab eo reprehensa narravit, et pauca ex his memoriae tradidit, mihique ipsa demonstravit loca, non debeo subterfugere: quaesoque lectorem, ut si paululo in proponendis et diluendis", + "candidate_score": 0.658218, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_9_11", + "bdc_text": "Hoc autem scio , quod Lutherani trepident . Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a. d. Oder , Johannes Hanau d. A. , 1541 ( VD 16 A 1723 ) .", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_40", + "psc_text": "virum eloquentissimum non potui nominare? Quis apud Latinos par sui est? quo ego magistro glorior et exsulto. Sed eos tantum posui, qui in reprehensione erant, ut similiter me Originem, non ob fidei veritatem, sed ob eruditionis meritum legisse testarer. Ipse Origenes, et Clemens et Eusebius, atque alii complures, quando de Scripturis aliqua disputant, et volunt approbare quod dicunt, sic solent scribere: Referebat mihi Hebraeus; et, audivi ab Hebraeo: et, Hebraeorum ista sententia est. Certe etiam Origenes Patriarchen Huillum, qui temporibus ejus fuit, nominat: et tricesimum tomum in Isaiam, in cujus fine edisserit: Vae tibi, civitas Ariel, quam expugnavit David, illius expositione concludit; et cum aliter prius sensisse se dicat, doctum ab illo, id quod est verius, confitetur. Octogesimum quoque nonum Psalmum, qui scribitur: Oratio Moysi hominis Dei, et reliquos undecim, qui non habent titulos, secundum Huilli expositionem, ejusdem Moysi putat, 470 nec dedignatur Hebraeam Scripturam interpretans per singula loca, quid", + "candidate_score": 0.657272, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_13_15", + "bdc_text": "„Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_34", + "psc_text": "articulo, interpretaturus eosdem libros, ausculta quid scripserim: « Hoc mihi praestiterunt amici mei (non dixi amicus meus, ne te viderer arguere) ut si tacuero, reus; si respondero, inimicus judicer. Dura utraque conditio, sed e duobus eligam quod levius est. Simultas redintegrari potest: blasphemia veniam non meretur ( Epist. ad Pamm. et Ocean ). Animadvertis invito mihi et repugnanti hoc onus impositum; et futuram ex hujuscemodi opere simultatem, necessitatis excusatione curatam? Si interpretatus esses libros περὶ Ἀρχῶν absque meo nomine, recte querereris in reprehensionem tuam a me postea esse translatos. Nunc autem injuste doles, in eo opere a me tibi esse responsum, in quo a te laudando accusatus sum. Quam enim tu laudem vocas, omnes accusationem intelligunt. Constet apud te, quod accusaveris; et non indignaberis, quod responderim. Esto, tu bono animo scripseris, et homo innocens et amicus fidissimus, de cujus numquam egressum est ore mendacium, me 468 nescius vulneraris: quid ad", + "candidate_score": 0.656462, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_10", + "bdc_text": "Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a.", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_40", + "psc_text": "virum eloquentissimum non potui nominare? Quis apud Latinos par sui est? quo ego magistro glorior et exsulto. Sed eos tantum posui, qui in reprehensione erant, ut similiter me Originem, non ob fidei veritatem, sed ob eruditionis meritum legisse testarer. Ipse Origenes, et Clemens et Eusebius, atque alii complures, quando de Scripturis aliqua disputant, et volunt approbare quod dicunt, sic solent scribere: Referebat mihi Hebraeus; et, audivi ab Hebraeo: et, Hebraeorum ista sententia est. Certe etiam Origenes Patriarchen Huillum, qui temporibus ejus fuit, nominat: et tricesimum tomum in Isaiam, in cujus fine edisserit: Vae tibi, civitas Ariel, quam expugnavit David, illius expositione concludit; et cum aliter prius sensisse se dicat, doctum ab illo, id quod est verius, confitetur. Octogesimum quoque nonum Psalmum, qui scribitur: Oratio Moysi hominis Dei, et reliquos undecim, qui non habent titulos, secundum Huilli expositionem, ejusdem Moysi putat, 470 nec dedignatur Hebraeam Scripturam interpretans per singula loca, quid", + "candidate_score": 0.653423, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_10", + "bdc_text": "Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a.", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_46", + "psc_text": "aliter Orationes, aliter Dialogos, aliter Epistolas, aliter Commentarios. Ego enim in Commentariis ad Ephesios sic Origenem et Didymum et Apollinarium secutus sum (qui certe contraria inter se habent dogmata) ut fidei meae non amitterem veritatem. Commentarii quid operis habent? Alterius dicta edisserunt, quae obscure scripta sunt, plano sermone manifestant: multorum sententias replicant; et dicunt: Hunc locum quidam sic edisserunt: alii sic interpretantur: illi sensum suum et intelligentiam his testimoniis, et hac nituntur ratione firmare: ut prudens Lector, cum diversas explanationes legerit, et multorum vel probanda, vel improbanda didicerit, judicet quid verius sit: et quasi bonus trapezita, adulterinae monetae pecuniam reprobet. Num diversae interpretationis, et contrariorum 472 inter se sensuum tenebitur reus, qui in uno opere quod edisserit, expositiones posuerit plurimorum? Puto quod puer legeris Aspri in Virgilium et Sallustium Commentarios, Vulcatii in Orationes Ciceronis, Victorini in Dialogos ejus et in Terentii Comoedias, praeceptoris mei Donati aeque in Virgilium, et aliorum", + "candidate_score": 0.653405, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_38_40", + "bdc_text": "Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D. Simonis Grynaei illustratus . Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ;", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_59", + "psc_text": "de Origenis libris haereticorum adulteria mentiaris: mihi non licebit disputare de verbis, et in Commentariorum opere Latinos docere, quod ab Hebraeis didici? Nisi enim et prolixum esset, et redoleret gloriolam, jam nunc tibi ostenderem, quid utilitatis habeat magistrorum limina terere, et artem ab artificibus discere: et videres quanta silva sit apud Hebraeos ambiguorum nominum atque verborum. Quae res diversae interpretationi materiam praebuit: dum unusquisque inter dubia, quod sibi consequentius [ Al. convenientius] videtur, hoc transfert. Quid ad peregrina te mitto? Revolve Aristotelem, et Alexandrum Aristotelis volumina disserentem; et quanta ambiguorum sit copia, eorum lectione cognosces: ut tandem desinas amicum tuum in eo reprehendere, quod ne per somnium quidem aliquando didicisti. 21. Commentar. ad Ephesios. Sed quia Paulinianus frater meus, de Commentariis ad Ephesios quaedam ab eo reprehensa narravit, et pauca ex his memoriae tradidit, mihique ipsa demonstravit loca, non debeo subterfugere: quaesoque lectorem, ut si paululo in proponendis et diluendis", + "candidate_score": 0.652267, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_10", + "bdc_text": "Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a.", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_59", + "psc_text": "de Origenis libris haereticorum adulteria mentiaris: mihi non licebit disputare de verbis, et in Commentariorum opere Latinos docere, quod ab Hebraeis didici? Nisi enim et prolixum esset, et redoleret gloriolam, jam nunc tibi ostenderem, quid utilitatis habeat magistrorum limina terere, et artem ab artificibus discere: et videres quanta silva sit apud Hebraeos ambiguorum nominum atque verborum. Quae res diversae interpretationi materiam praebuit: dum unusquisque inter dubia, quod sibi consequentius [ Al. convenientius] videtur, hoc transfert. Quid ad peregrina te mitto? Revolve Aristotelem, et Alexandrum Aristotelis volumina disserentem; et quanta ambiguorum sit copia, eorum lectione cognosces: ut tandem desinas amicum tuum in eo reprehendere, quod ne per somnium quidem aliquando didicisti. 21. Commentar. ad Ephesios. Sed quia Paulinianus frater meus, de Commentariis ad Ephesios quaedam ab eo reprehensa narravit, et pauca ex his memoriae tradidit, mihique ipsa demonstravit loca, non debeo subterfugere: quaesoque lectorem, ut si paululo in proponendis et diluendis", + "candidate_score": 0.651586, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_10_12", + "bdc_text": "Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a. d. Oder , Johannes Hanau d. A. , 1541 ( VD 16 A 1723 ) . domi meę habeo , ad me hęc verba :", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_46", + "psc_text": "aliter Orationes, aliter Dialogos, aliter Epistolas, aliter Commentarios. Ego enim in Commentariis ad Ephesios sic Origenem et Didymum et Apollinarium secutus sum (qui certe contraria inter se habent dogmata) ut fidei meae non amitterem veritatem. Commentarii quid operis habent? Alterius dicta edisserunt, quae obscure scripta sunt, plano sermone manifestant: multorum sententias replicant; et dicunt: Hunc locum quidam sic edisserunt: alii sic interpretantur: illi sensum suum et intelligentiam his testimoniis, et hac nituntur ratione firmare: ut prudens Lector, cum diversas explanationes legerit, et multorum vel probanda, vel improbanda didicerit, judicet quid verius sit: et quasi bonus trapezita, adulterinae monetae pecuniam reprobet. Num diversae interpretationis, et contrariorum 472 inter se sensuum tenebitur reus, qui in uno opere quod edisserit, expositiones posuerit plurimorum? Puto quod puer legeris Aspri in Virgilium et Sallustium Commentarios, Vulcatii in Orationes Ciceronis, Victorini in Dialogos ejus et in Terentii Comoedias, praeceptoris mei Donati aeque in Virgilium, et aliorum", + "candidate_score": 0.651068, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_9_11", + "bdc_text": "Hoc autem scio , quod Lutherani trepident . Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a. d. Oder , Johannes Hanau d. A. , 1541 ( VD 16 A 1723 ) .", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_46", + "psc_text": "aliter Orationes, aliter Dialogos, aliter Epistolas, aliter Commentarios. Ego enim in Commentariis ad Ephesios sic Origenem et Didymum et Apollinarium secutus sum (qui certe contraria inter se habent dogmata) ut fidei meae non amitterem veritatem. Commentarii quid operis habent? Alterius dicta edisserunt, quae obscure scripta sunt, plano sermone manifestant: multorum sententias replicant; et dicunt: Hunc locum quidam sic edisserunt: alii sic interpretantur: illi sensum suum et intelligentiam his testimoniis, et hac nituntur ratione firmare: ut prudens Lector, cum diversas explanationes legerit, et multorum vel probanda, vel improbanda didicerit, judicet quid verius sit: et quasi bonus trapezita, adulterinae monetae pecuniam reprobet. Num diversae interpretationis, et contrariorum 472 inter se sensuum tenebitur reus, qui in uno opere quod edisserit, expositiones posuerit plurimorum? Puto quod puer legeris Aspri in Virgilium et Sallustium Commentarios, Vulcatii in Orationes Ciceronis, Victorini in Dialogos ejus et in Terentii Comoedias, praeceptoris mei Donati aeque in Virgilium, et aliorum", + "candidate_score": 0.649916, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_1_3", + "bdc_text": "in domino , mi charissime Bullingere . Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ;", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_0", + "psc_text": "IN LIBROS CONTRA RUFINUM ADMONITIO, Dissensionis Hieronymum inter ac Rufinum longe notior historia est, quam nostra explicatione ut indigeat. Causa mali tanti Latina versio librorum Origenis περὶ Ἀρχῶν fuit, quam presbyter Aquileiensis, sublesta utique fide, elaboraverat Romae circa annum 398. Nam ut Origeniani dogmatis venena, subdolae interpretationis fuco oblita, Latinis auribus tutius propinaret, praefationem operi praefixit, in qua Hieronymum figuratis laudibus praedicabat, veluti Adamantii opinionum fautorem, suaeque sententiae socium: ipsum vero librum ab ascriptis erroribus expurgatum opera sua jactabat. Sed cum multa essent adhuc quae christianas aures moverent, et minus catholice dicta existimarentur, Pammachius et Oceanus Hieronymo auctores fuerunt, ut germanam ipse ejus libri interpretationem vulgaret, nequaquam dissimulatis erroribus, quo se manifesto proderent; purgaretque adeo suspicionem favoris in Origenem ab aemulo injectam, ne si criminantem convincere differret, consentire illi videretur. S. Doctor datis primum Rufino litteris, amice conquestus est: deinde anno 400 Origenis ipsum librum ita ad finem vertit, ut", + "candidate_score": 0.648651, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_9_11", + "bdc_text": "Hoc autem scio , quod Lutherani trepident . Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a. d. Oder , Johannes Hanau d. A. , 1541 ( VD 16 A 1723 ) .", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_59", + "psc_text": "de Origenis libris haereticorum adulteria mentiaris: mihi non licebit disputare de verbis, et in Commentariorum opere Latinos docere, quod ab Hebraeis didici? Nisi enim et prolixum esset, et redoleret gloriolam, jam nunc tibi ostenderem, quid utilitatis habeat magistrorum limina terere, et artem ab artificibus discere: et videres quanta silva sit apud Hebraeos ambiguorum nominum atque verborum. Quae res diversae interpretationi materiam praebuit: dum unusquisque inter dubia, quod sibi consequentius [ Al. convenientius] videtur, hoc transfert. Quid ad peregrina te mitto? Revolve Aristotelem, et Alexandrum Aristotelis volumina disserentem; et quanta ambiguorum sit copia, eorum lectione cognosces: ut tandem desinas amicum tuum in eo reprehendere, quod ne per somnium quidem aliquando didicisti. 21. Commentar. ad Ephesios. Sed quia Paulinianus frater meus, de Commentariis ad Ephesios quaedam ab eo reprehensa narravit, et pauca ex his memoriae tradidit, mihique ipsa demonstravit loca, non debeo subterfugere: quaesoque lectorem, ut si paululo in proponendis et diluendis", + "candidate_score": 0.646068, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_44_46", + "bdc_text": "das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt . - Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. .", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_212", + "psc_text": "non sua, sed divina volumina transtulerunt, et familiarem meum id a Christiano et amico debere suscipere, quod magno sumptu sibi a Judaeis describere festinavit. Excessi Epistolae modum, et qui contra nefariam haeresim jam stylum fixeram, pro me respondere compulsus sum, exspectans tria amici volumina, et ad congeriem criminum ejus tota mente suspensus: nisi quod levius est, professum inimicum cavere, quam hostem latentem sub amici nomine sustinere. LIBER TERTIUS, VEL ULTIMA RESPONSIO S. HIERONYMI ADVERSUS SCRIPTA RUFINI. 531 1. Acceptis ab ipso Rufino libris Invectivar. respondet. --Lectis litteris prudentiae tuae, quibus in me inveheris, et laudatum, quondam tuum, quem verum collegam loquebaris et fratrem, nunc libris ad respondendum provocas, terresque criminibus, intellexi illud Salomonis in te esse completum: In ore stulti baculus contumeliae (Prov. XIV, 3) . Et, non recipit fatuus verba prudentiae: nisi ea dixeris, quae versantur in corde ejus (Prov. XVIII, 2) . Et Isaias: Fatuus, inquit, fatua loquetur,", + "candidate_score": 0.632549, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_5_7", + "bdc_text": "contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 7. , et summe probantur omnia . Benigne tractas hominem crudelem , quem nunquam cicurem aut mansuetum reddes etiam blandissimis verbis adhibitis .", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_215", + "psc_text": "(Matth. XVIII, 7) . Poteram et ego in te falsa congerere, et dicere me, vel audisse, vel vidisse, quae nullus notat, ut apud ignorantes impudentia veritas, et furor constantia putaretur. Sed absit ut imitator tui sim; et quod in te reprehendo, ipse faciam. Ille loquatur spurcitias, qui potest spurca committere: Malus homo de malo cordis thesauro profert ea quae mala sunt. Ex abundantia cordis os loquitur (Matth. XII, 35, et Luc. VI, 45) . Habeto interim lucrum, quod amicus quondam tuus nunc 532 accusatus, turpia tibi non vult objicere. Et hoc dico, non quod accusationis tuae gladios pertimescam; sed quod magis accusari velim, quam accusare, et pati injuriam, quam facere, sciens praeceptum ab Apostolo: Non vosmetipsos ulciscentes, charissimi, sed date locum irae; scriptum est enim (Deut. XXXII, 35) : Mihi vindicta, et ego retribuam, dicit Dominus. Sed si esurierit inimicus tuus, ciba illum: si sitierit, potum da illi. Hoc enim", + "candidate_score": 0.631869, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_43_45", + "bdc_text": "November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt . - Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ;", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_1", + "psc_text": "germanam ipse ejus libri interpretationem vulgaret, nequaquam dissimulatis erroribus, quo se manifesto proderent; purgaretque adeo suspicionem favoris in Origenem ab aemulo injectam, ne si criminantem convincere differret, consentire illi videretur. S. Doctor datis primum Rufino litteris, amice conquestus est: deinde anno 400 Origenis ipsum librum ita ad finem vertit, ut haereses statim innotescerent: deditque una epistolam, in nostra recensione 84, Pammachio, et Oceano, in qua calumniam omnem a se longe amovet, quove animo legerit aliquando, aut laudarit Origenem absque pietatis periculo exponit. Hinc porro ingens in Ecclesia incendium exortum est; nam Rufinus Apologiam pro sua fide ad Anastasium papam scribere compulsus, non tam pro se nisus est satisfacere, quam in sui defensionem novas Hieronymo calumnias struere. Tum recrudescente in dies magis inimicitiae vulnere, tres Invectivarum libros anno insequenti sive 401 in S. Doctorem procudit: quibus ille nondum lectis, sed tantum ex ore amicorum ex parte auditis, respondet tribus hisce Apologeticis", + "candidate_score": 0.630354, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_43_45", + "bdc_text": "November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt . - Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ;", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_212", + "psc_text": "non sua, sed divina volumina transtulerunt, et familiarem meum id a Christiano et amico debere suscipere, quod magno sumptu sibi a Judaeis describere festinavit. Excessi Epistolae modum, et qui contra nefariam haeresim jam stylum fixeram, pro me respondere compulsus sum, exspectans tria amici volumina, et ad congeriem criminum ejus tota mente suspensus: nisi quod levius est, professum inimicum cavere, quam hostem latentem sub amici nomine sustinere. LIBER TERTIUS, VEL ULTIMA RESPONSIO S. HIERONYMI ADVERSUS SCRIPTA RUFINI. 531 1. Acceptis ab ipso Rufino libris Invectivar. respondet. --Lectis litteris prudentiae tuae, quibus in me inveheris, et laudatum, quondam tuum, quem verum collegam loquebaris et fratrem, nunc libris ad respondendum provocas, terresque criminibus, intellexi illud Salomonis in te esse completum: In ore stulti baculus contumeliae (Prov. XIV, 3) . Et, non recipit fatuus verba prudentiae: nisi ea dixeris, quae versantur in corde ejus (Prov. XVIII, 2) . Et Isaias: Fatuus, inquit, fatua loquetur,", + "candidate_score": 0.626923, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_44_46", + "bdc_text": "das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt . - Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. .", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_208", + "psc_text": "contra libros Porphyrii scripserim. Qui istiusmodi naenia consectatur, et Scripturae Hebraicae veritatem non vult recipere, audiat libere proclamantem: 528 Nemo enim cogitur legere, quod non vult. Ego petentibus scripsi, non fastidiosis; gratis, non invidis; studiosis, non oscitantibus. Et tamen miror quomodo Theodotionem haereticum et judaizantem legit, et qualiscumque peccatoris christiani translationem fastidit. 34. Quaeso te, amice dulcissime, qui tam curiosus es, ut etiam somnia mea noveris, omniaque quae per tot annos absque metu futurae scripsi calumniae, in accusationem vocas; ut respondeas, quomodo eorum praefationes librorum nescias, quos accusas: quae quodam vaticinio, futurae calumniae responderunt; implentes proverbium: « Prius antidotum, quam venenum. » Quid nocet ecclesiis nostra translatio? Magnis, ut scio, sumptibus redemisti Aquilae, et Symmachi, et Theodotionis, quintaeque et sextae editionis Judaicos translatores. Origenes tuus, et (ne forte queraris figurata te laude percussum) Origenes noster (nostrum voco ob eruditionem ingenii, non ob dogmatum veritatem) in omnibus libris suis post Septuaginta", + "candidate_score": 0.624231, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_44_46", + "bdc_text": "das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt . - Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. .", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_3", + "psc_text": "libri, ubi se ante annos ferme decem scripsisse de Illustribus viris dicit: compertum nempe est omnibus, anno 392 prodiisse librum illum, hosque adeo inita ratione anno 402 ascribendos esse. Eorum porro summa est hujusmodi: In primo interpretationem suam multis argumentis excusat, sibique diluit objecta crimina: altero Apologiam Rufini ad papam Anastasium missam exagitat: tertio denique ejusdem Rufini litteris sibi cum Invectivarum codice missis respondet. 2. Nunc quid a nobis in illis recudendis praestitum sit, explicemus. Primo Rufini Invectivas, quas e regione Hieronymianae Apologiae in adversa columna continenter P. Martianaeus apposuerat, loco movimus, et Hieronymianis ipsis subnectimus. Neque enim ex ordine sententiae sententiis respondent, aut ubi in una columna aemulus calumniam intentat, in altera criminis dilutio est; sed e contrario alter prout libet suo stomacho inservit et velitatur: alter non lectis contra se libris, sed vulgo intellectis criminationibus occurrit. Quare praeposteram Martianaei curam nemo non improbavit, natam ad creandum lectori laborem,", + "candidate_score": 0.624058, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_3_5", + "bdc_text": "März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 . contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ;", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_248", + "psc_text": "discrepet, Latinus lector inveniat; nunc eosdem libros, haereticos criminaris: et verso stylo, quem praedicaveras, quia consortem putabas, accusas, quoniam [ Al. additur modo] perfidiae tuae cernis inimicum. Quis e duobus calumniator est martyris? Ego qui illum dico haereticum non fuisse, nec scripsisse librum, qui ab omnibus reprehenditur: an tu, qui volumen hominis Ariani, titulo commutato, sub nomine Martyris edidisti? Non tibi sufficit scandalum Graeciae, nisi illud et Latinorum auribus ingeras, et inclytum Martyrem tua quantum in te est translatione deformes. Tu quidem alia mente fecisti, non ut me accusares, sed ut Origenis per nos scripta defenderes. Attamen scito Romanam fidem, Apostolica voce laudatam, istiusmodi praestigias non recipere: etiam si Angelus aliter annuntiet, quam semel praedicatum est, Pauli auctoritate munitam non posse mutari. Ergo, frater, sive a te falsatus est 543 liber, ut multi putant: sive ab altero, ut forsitan persuadere conaberis, et temere credidisti, haeretici hominis σύνταγμα ( opus )", + "candidate_score": 0.623634, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_33_35", + "bdc_text": "s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe . Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino .", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_0", + "psc_text": "IN LIBROS CONTRA RUFINUM ADMONITIO, Dissensionis Hieronymum inter ac Rufinum longe notior historia est, quam nostra explicatione ut indigeat. Causa mali tanti Latina versio librorum Origenis περὶ Ἀρχῶν fuit, quam presbyter Aquileiensis, sublesta utique fide, elaboraverat Romae circa annum 398. Nam ut Origeniani dogmatis venena, subdolae interpretationis fuco oblita, Latinis auribus tutius propinaret, praefationem operi praefixit, in qua Hieronymum figuratis laudibus praedicabat, veluti Adamantii opinionum fautorem, suaeque sententiae socium: ipsum vero librum ab ascriptis erroribus expurgatum opera sua jactabat. Sed cum multa essent adhuc quae christianas aures moverent, et minus catholice dicta existimarentur, Pammachius et Oceanus Hieronymo auctores fuerunt, ut germanam ipse ejus libri interpretationem vulgaret, nequaquam dissimulatis erroribus, quo se manifesto proderent; purgaretque adeo suspicionem favoris in Origenem ab aemulo injectam, ne si criminantem convincere differret, consentire illi videretur. S. Doctor datis primum Rufino litteris, amice conquestus est: deinde anno 400 Origenis ipsum librum ita ad finem vertit, ut", + "candidate_score": 0.621964, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_3_5", + "bdc_text": "März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 . contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ;", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_4", + "psc_text": "sententiae sententiis respondent, aut ubi in una columna aemulus calumniam intentat, in altera criminis dilutio est; sed e contrario alter prout libet suo stomacho inservit et velitatur: alter non lectis contra se libris, sed vulgo intellectis criminationibus occurrit. Quare praeposteram Martianaei curam nemo non improbavit, natam ad creandum lectori laborem, ipsumque S. Doctoris contextum singulis paginis intercipiendum. Secundo cum sit utile studiosis et commodum, authentica monumenta, quae scriptis auctoris quem exornas, occasionem dederunt, vel quae ab ipso auctore impugnantur, scriptis iisdem annectere, nos huc adscivimus primo Rufini libellum illum, sive Apologiam, aut confessionem fidei, quam ad papam Anastasium misit, et quam Hieronymus toto secundo libro confutat; deinde ipsam quoque Anastasii super nomine Rufini epistolam, quam illi toties tum alibi, tum maxime hisce in libris ingerit S. Doctor. Hactenus in eum tomum qui aliena ac supposititia complectitur, rejectae sunt; sed in antiquis codicibus, quemadmodum de veteri Corbeiensi P. Coustantius tradit, satis", + "candidate_score": 0.621924, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_43_45", + "bdc_text": "November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt . - Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ;", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_208", + "psc_text": "contra libros Porphyrii scripserim. Qui istiusmodi naenia consectatur, et Scripturae Hebraicae veritatem non vult recipere, audiat libere proclamantem: 528 Nemo enim cogitur legere, quod non vult. Ego petentibus scripsi, non fastidiosis; gratis, non invidis; studiosis, non oscitantibus. Et tamen miror quomodo Theodotionem haereticum et judaizantem legit, et qualiscumque peccatoris christiani translationem fastidit. 34. Quaeso te, amice dulcissime, qui tam curiosus es, ut etiam somnia mea noveris, omniaque quae per tot annos absque metu futurae scripsi calumniae, in accusationem vocas; ut respondeas, quomodo eorum praefationes librorum nescias, quos accusas: quae quodam vaticinio, futurae calumniae responderunt; implentes proverbium: « Prius antidotum, quam venenum. » Quid nocet ecclesiis nostra translatio? Magnis, ut scio, sumptibus redemisti Aquilae, et Symmachi, et Theodotionis, quintaeque et sextae editionis Judaicos translatores. Origenes tuus, et (ne forte queraris figurata te laude percussum) Origenes noster (nostrum voco ob eruditionem ingenii, non ob dogmatum veritatem) in omnibus libris suis post Septuaginta", + "candidate_score": 0.619781, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_43_45", + "bdc_text": "November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt . - Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ;", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_3", + "psc_text": "libri, ubi se ante annos ferme decem scripsisse de Illustribus viris dicit: compertum nempe est omnibus, anno 392 prodiisse librum illum, hosque adeo inita ratione anno 402 ascribendos esse. Eorum porro summa est hujusmodi: In primo interpretationem suam multis argumentis excusat, sibique diluit objecta crimina: altero Apologiam Rufini ad papam Anastasium missam exagitat: tertio denique ejusdem Rufini litteris sibi cum Invectivarum codice missis respondet. 2. Nunc quid a nobis in illis recudendis praestitum sit, explicemus. Primo Rufini Invectivas, quas e regione Hieronymianae Apologiae in adversa columna continenter P. Martianaeus apposuerat, loco movimus, et Hieronymianis ipsis subnectimus. Neque enim ex ordine sententiae sententiis respondent, aut ubi in una columna aemulus calumniam intentat, in altera criminis dilutio est; sed e contrario alter prout libet suo stomacho inservit et velitatur: alter non lectis contra se libris, sed vulgo intellectis criminationibus occurrit. Quare praeposteram Martianaei curam nemo non improbavit, natam ad creandum lectori laborem,", + "candidate_score": 0.618786, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_45_47", + "bdc_text": "- Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. . Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_38", + "psc_text": "epistola publica (Epist. 81 ad Rufin.), qui diligenter cavi, ne quid in te dictum putares, scripsi ad te statim brevem Epistolam, expostulans super laudibus tuis. Quam, quia Romae non eras, amici mei tibi mittere noluerunt, eo quod te dicerent cum sodalibus tuis indigna nomine Christiano de mea conversatione jactitare. Cujus exemplum huic volumini subdidi, ut scias quantum dolorem, quanta moderatione necessitudinis temperavi. 469 13. Judaeus Hieronymi praeceptor. Gregorius Nazianzenus magister Hieronymi. Huillus Judaeus. Psalmi sine titulo. --Audio praeterea te quaedam de epistola mea philosophice carpere, et hominem rugosae frontis adductique supercilii, Plautino in me sale ludere, eo quod Barrabam Judaeum dixerim praeceptorem meum. Nec mirum si pro BAR-ANINA, ubi est aliqua vocabulorum similitudo, scripseris Barrabam, cum tantam habeas licentiam nominum immutandorum; ut de Eusebio Pamphilum, de haeretico martyrem feceris. Cavendus homo, et mihi maxime declinandus, ne me repente, dum nescio, de Hieronymo Sardanapalum nomines. Audi ergo, sapientiae columen, et norma", + "candidate_score": 0.618767, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_3_5", + "bdc_text": "März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 . contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ;", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_17", + "psc_text": "5. Auctor sese excusat. --Interim apud tacitum lectoris judicium purgatum me esse volui, et gravissimum inter amicos crimen refellere, ne prior laesisse videat, qui et vulneratus nequaquam contra persecutorem tela direxi; sed meo tantum vulneri admovi manum. Quem obsecro, ut absque praejudicio personarum, culpam in eum referat, qui lacessivit. Nec laesisse contentus, quasi adversus elinguem semperque taciturum, tres elucubravit libros, et ἀντιθέσεις Marcionis de meis opusculis fabricatus est. Gestit animus, et illius repente doctrinam, et meam insperatam vecordiam 462 cognoscere. Fortasse brevi tempore didicit, quod nos docere debeat; et quod illum scire nullus putabat, subitum eloquentiae flumen ostendet. Sic pater ille Deum faciat: sic magnus Iesus (Ex Virgil. lib. X Aeneid.) . Incipiat conferre manum. Quamvis libraverit accusationis suae hastas, et totis adversum nos viribus intorserit, credimus in Dominum Salvatorem, quod scuto circumdabit nos veritas ejus; et cum Psalmista cantare poterimus: Sagittae parvulorum factae sunt plagae eorum (Psal. LXIII, 8)", + "candidate_score": 0.61806, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_7", + "bdc_text": "Benigne tractas hominem crudelem , quem nunquam cicurem aut mansuetum reddes etiam blandissimis verbis adhibitis .", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_335", + "psc_text": "anima ejus. Gravis est lapis, et vix portabilis arena; sed ira 572 stulti gravior utroque, crudelis est indignatio, et acuta ira et zelus impatiens est. Impius calumniatur pauperes: et qui confidit in cordis audacia [Al. avaritia], stultissimus est. Totam iram suam profert insipiens: sapiens dispensat in partes. Filius malus gladios dentes habet, et cultros molas, ut consumat infirmos de terra, et pauperes ex hominibus (Prov. X, XVIII, et al., sec. LXX) . His ergo doctus exemplis, nolui mordere mordentem, nec vicem talionis implodere: maluique insaniam excantare furibundi, et unius libri antidotum venenato pectori infundere [ Al. inserere]. Sed vereor ne nihil proficiens, illud Davidicum cantare compellar, et his me sermonibus consolari: Alienati sunt peccatores a vulva, erraverunt ab utero. Locuti sunt falsa, furor illis secundum similitudinem serpentis: sicut aspidis surdae, et obturantis aures suas, quae non audiat vocem incantantium, et venefici incantantis sapienter. Deus conteret dentes eorum in ore ipsorum;", + "candidate_score": 0.607071, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_7", + "bdc_text": "Benigne tractas hominem crudelem , quem nunquam cicurem aut mansuetum reddes etiam blandissimis verbis adhibitis .", + "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_Apologia-adversus-libros-Rufini_window_333", + "psc_text": "suum. Manus manui inferens injuste, non erit impunitus. Qui diligit vitam, parcit ori suo. Ante contritionem praecedit contumelia, et ante ruinam mala cogitatio. Qui obfirmat oculos suos, cogitat perversa, et provocat labiis suis omnia mala. Labia stulti ducunt eum in mala, et os audax mortem invocat. Malignus vir multa detrimenta patietur. Melior est pauper justus, quam mendax dives. Gloria est viro, qui avertit se a maledictis: qui autem stultus est, talibus se obligat. Noli amare detrahere, ne eradiceris. Suavis est homini panis mendacii; postea implebitur os ejus calculo. Qui operatur thesauros lingua mendacii [Al. mendacis], vana sectatur, et veniet in laqueos mortis. In aure stulti noli quidquam dicere, ne forte irrideant sapientes sermones tuos. Clava et gladius et sagitta perniciosa sunt; sic et vir, qui contra amicum suum falsum dicit testimonium. Sicut aves avolant, et passeres; ita maledictum vanum non superveniet illi. Noli respondere imprudenti ad imprudentiam ejus, ne similis", + "candidate_score": 0.60451, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 9, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1", + "max_score": 0.680684, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_61", + "bdc_text": "] D. Heinrycho Bullingero , Tigurinae ecclesiae vigilantissimo pastori , etc.", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_241", + "psc_text": "deus erat qui diuinitatis operibus exercebat carnis aetatem, qui etiam B 2,8 pastores in illa faciebat regione uigilare custodientes nigiliasuigilias noctis supra gregem suum. § 50 uidete ecclesiae surgentis exordium: Christus nascitur et pastores uigilare coeperunt, qui gentium greges pecudum modo ante uiuentes in aulam domini congregarent, ne quos spiritalium bestiarum per offusas noctium tenebras paterentur incursus. et bene pastores uigilant, quos bonus pastor informat. grex igitur populus, nox saeculum, C pastores sunt sacerdotes. aut fortasse etiam ille sit pastor, cui dicitur: esto uigilans et confirma, quia non solum episcopos ad tuendum gregem dominus ordinauit, sed etiam 2,9 angelos destinauit. ecce angelus domini stetit ante illos. § 51 uidete quemadmodum diuina cura fidem adstruat. angelus Mariam, angelus Ioseph, angelus pastores edocet. non satis 1 Matth. 2, 8 3 Matth. 2, 16 12 II Petro 2, 12 15 Ioh. 10, 11 17 Apoc. 3, 2 18 cf. Hebr. 1, 14 21", + "candidate_score": 0.680684, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_61", + "bdc_text": "] D. Heinrycho Bullingero , Tigurinae ecclesiae vigilantissimo pastori , etc.", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1156", + "psc_text": "cursu ac uitae huius anfractu grauiter fatigatis panis refectionis deesse non possit, qui hominis corda confirmet? § 89 Nec solum media nocte dominus, sed omnibus prope docet 1431 A uigilandum esse momentis; uenit enim et uespertmauespertina et secunda. et tertia uigilia et pulsare conaueuitconsueuit. beati itaque Berni illi, quos cum uenerit dominus inueniet uigilantes. si ergo desideras ut uirtus dei praecingat se et ministret tibi, 7 Ps. 118, 62 9 Ps. 6, 7 11 Ps. 7, 19; Hier. 1, 11 14 Ps. 118, 164 19 Pa. 103, 15 23 Luc. 12, 37 (cf. 17, 8) 1 qui s. u. A III P (ex 1111) L 2 in s. M. m2 F, et in ipsa in ras. L defraudetur A (a s. M. m3) / (tM y a &. M. m2) CX defrMdatnr PaBL 3 oratii P (ł is s. i alt. m3; in mg. m3 t orationis) L orans ET", + "candidate_score": 0.662214, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_61", + "bdc_text": "] D. Heinrycho Bullingero , Tigurinae ecclesiae vigilantissimo pastori , etc.", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1627", + "psc_text": "sed quia praesentior est diligentibus, neglegentibus abest. multis autem temporibus afuit, ne praepropera uideretur exactio. nam quo indulgentior liberalitas, eo inexcusabilior peruicacia. § 24 unde bene secundum Matthaeum habes quia et saepe circumdedit, hoc est diuinae custodiae munitione uallauit, ne facile spiritaliumjspiritalium pateret incursionibus bestiarum. et fodit in ea torcular. quomodo intellegimus quid sit torcular nisi forte quia psalmi 1500 A 2 Ps. 15, 6 15 Esai. 5, 7 23. 25 Matth. 21, 33, Esai. 5, 2 1 disciplinae P (e exp.) L 2 mihi inquit X 4 agrimessores aX metendorum X 6 sacrilegos (s alt. 8. u.) P 8 metatorum X 9 aliquis P (s s. u. m2) aEfT definitae] densitate X 14 plantabit (v 8. b m2) P 15 uineae (e alt. 8. «. mJ2) P uinea OV 16 domus P ml ctCX (-um m2 Pr.) 17 dns r 18 est om. X 20 post autem add. bonus", + "candidate_score": 0.656714, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_1_3", + "bdc_text": "in domino , mi charissime Bullingere . Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1130", + "psc_text": "in caelis est. § 69 adhaeret his lectio, qua eiponuatnr hi qui sibi legis periti 1427 A 10,25 sqq. uidentur, qui uerba legis tenent, mm legis ignorant. et ex ipso primo legis capitulo docet esse legis ignaros probans quod in principio statim lex et patrem et filium praedicauerit, incarnatioaisincarnationis quoque dominicae adnuntianeritadnuntiauerit sacramentum dicens: 10,27 diliges dominum deum tuum et: diliges proximum tuum sicut te ipsum. § 70 unde dominus ait ad legis peritum: 10,28 hoc fac et uiues. at ille qui nesciret proximum suum, quia B 10,29 non credebat in Christum, respondit: quis est meus proximus? itaque qui Christum nescit, nescit et legem. quomodo enim potest scire legem, cum ueritatem ignoret, cum lex adnuntiet ueritatem? § 71 Homo quidam ex Hierusalem descendebat in 10. 30 Hiericho. ut eum locum qui propositus est nobis planius c possimus absoluere, ueterem ciuitatis Hiericho repetamuarepetamus historiam. meminimus itaque quod Hiericho, sicut legimus m", + "candidate_score": 0.6454, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_0_2", + "bdc_text": "S . in domino , mi charissime Bullingere . Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1130", + "psc_text": "in caelis est. § 69 adhaeret his lectio, qua eiponuatnr hi qui sibi legis periti 1427 A 10,25 sqq. uidentur, qui uerba legis tenent, mm legis ignorant. et ex ipso primo legis capitulo docet esse legis ignaros probans quod in principio statim lex et patrem et filium praedicauerit, incarnatioaisincarnationis quoque dominicae adnuntianeritadnuntiauerit sacramentum dicens: 10,27 diliges dominum deum tuum et: diliges proximum tuum sicut te ipsum. § 70 unde dominus ait ad legis peritum: 10,28 hoc fac et uiues. at ille qui nesciret proximum suum, quia B 10,29 non credebat in Christum, respondit: quis est meus proximus? itaque qui Christum nescit, nescit et legem. quomodo enim potest scire legem, cum ueritatem ignoret, cum lex adnuntiet ueritatem? § 71 Homo quidam ex Hierusalem descendebat in 10. 30 Hiericho. ut eum locum qui propositus est nobis planius c possimus absoluere, ueterem ciuitatis Hiericho repetamuarepetamus historiam. meminimus itaque quod Hiericho, sicut legimus m", + "candidate_score": 0.642416, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_17", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1814", + "psc_text": "quia non humani corporis, sed diuinae potestatis est regnum quod habet Christus. merito supra crucem titulus, quia licet in 2 Ioh. 19, 23 3 et 5 Gen. 3, 7 6 I Cor. 15, 47 19 Esai. 9, 6 21 Ioh. 8, 25 22 Ioh. 19, 19 24 loh. 18, 36 1 ḍṇι̣ P ascendit Βπ et (a s. i) V 4 tegimenta P (v s. i m2) G (i ex u) aCL tegumenta BErT integimenta X (in expo Οπ, v s. i alt. 0) 10 uictores CGγ et (i 8. e) απ uictoris PBFL et (es ex is) EOTV pompa (s. u. m2) praeibat bona pompa P 13 in om. PBL 14 miserabili y 15 uenerat X (corr. OV) 17 scribatur X 19 quid X et (i ex o) 0 20 eius Onl. PBCL, est eius ET atque] et PBL 21 tu om. PBL respondit om. B quod (i s.", + "candidate_score": 0.636076, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_6", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2061 , Anm. 7. , et summe probantur omnia .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1423", + "psc_text": "alt. m2 E) 5 qui Orcy scire debemus X 7 lesus] pater B 8 et s. u. P, om. y 9 quia Maurini 10 super omnia Cπ et (exp. m2) V (cf. de fide '1 68. de spiro sanc'o II 68); omnes cet. (auper omnia om. FO) deus om. X s. u. C 13 illi ET 14 si] etsi P (et exp. m2) BL totusl totum P (s s. lp) L 15 ita (om. que) qui unius a quia] qui a (?) X uniusj unum se ml PL (unum esse m3 P, m2 L) EXPLICIT LIBER V. INCFT LIBER VI- B DE EVANGELIO LIBER SEXTUS EXPLICIT. INCIPIT EIUSDEM LIBER SEPTIMUS a EXPLICIT (FI- NIT C) LIBER SEXTUS. INCIPIT LIBEIi SEPTIMUS X (DE LEGE ET PROPHETIS USQ. AD 10 HANNEM ΕγΤ). in ceteris neque subscriplio (st neque inscriptio LIBER OCTAVVS. § 1 Lex et prophetae usque ad Iohannem, non quia lex", + "candidate_score": 0.634582, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_50_52", + "bdc_text": "s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. . Vale iterum atque iterum diu salvus ecclesiis nostris , quę a lupo crudelissimoVgl. Mt 7 , 15 ; Apg 20 , 29 . devastantur .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1448", + "psc_text": "27 Matth. 15, 28 2 mercedam P acccpit BL 4 de s. u. P 5 abiectam CEX abiecta cet. colligit it (e s. i pr.) collegit ELT 7 nec (c 8. w.) P 8 cui] qui PL 11 sitis (s alt. 8. u. m2) P sit X (aint corr. n) sint y 13 rideant (t s. u.) P ct om. X doceat P (e s. Q m3) L 15 utrumque] uirumque P (que exp. m2) L lazarum (-us m2) P. 16 qui P (c 8. q m3) L 19 uesperam Χχ 20 cognouit aL cananitis PCL chananites a (i s. u. et i s. es in2) C chananitidis Χχ chananiditis B mulier, magna est fides tua. § 16 o felicia ulcera, quae B perpetuum excludunt dolorem. o uberes micae, quae repellitis ieiunium sempiternurnsempiternum, quae colligentem pauperem aeternis expletis alimentis! abiciebat uos de mensa sua archisynagogus, cum propheticarum scripturarum et legis", + "candidate_score": 0.63218, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_50_52", + "bdc_text": "s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. . Vale iterum atque iterum diu salvus ecclesiis nostris , quę a lupo crudelissimoVgl. Mt 7 , 15 ; Apg 20 , 29 . devastantur .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1145", + "psc_text": "hic saluus erit, saluus utique a morte, saluus a uulnere quod infixum est a latronibus. § 82 Beatus ille stabularius, qui altenusalterius curare uulnera potest, 10,35 beatus ille cui dicit Iesus: quodcumque supererogaueriasupererogaueris reuertens reddam tibi. bonus dispensator, qui etiam c supererogat. bonus dispensator Paulus, cuius sermones et epistulae ueluti ei ratione quam acceperat superfluunt. moderatum domini mandatum prope inmoderato labore mentis et corporis exsecutus, ut multos ab aegritudine graui spiritalis adloquii dispensatione releuaret. bonus ergo stabularius stabuli eius, in quo agnouit asina praesaepe domini sui et in quo greges clauduntur agnorum, ne frementibus ad caulas rapacibus D 4IPetr.I,19 SPhiHpp.3,8 10 I Cor. 1, 17 HMarc. 15,16 23Esai.l,3 24Verg.Aen.Vini, 60 1 denarii (i ex o m2) P 4 pretio (ao a. o m3) sanguinis (e a. is m3) A pretioso sanguine cet. 5 ultima e multis ulcera P 6 IllI PL 7 accipit a0/ quia (a 8. M. M<3) E", + "candidate_score": 0.63003, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_60_62", + "bdc_text": "[ Adresse auf der Rückseite: ] D. Heinrycho Bullingero , Tigurinae ecclesiae vigilantissimo pastori , etc. Zuͦ Zurich.", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1156", + "psc_text": "cursu ac uitae huius anfractu grauiter fatigatis panis refectionis deesse non possit, qui hominis corda confirmet? § 89 Nec solum media nocte dominus, sed omnibus prope docet 1431 A uigilandum esse momentis; uenit enim et uespertmauespertina et secunda. et tertia uigilia et pulsare conaueuitconsueuit. beati itaque Berni illi, quos cum uenerit dominus inueniet uigilantes. si ergo desideras ut uirtus dei praecingat se et ministret tibi, 7 Ps. 118, 62 9 Ps. 6, 7 11 Ps. 7, 19; Hier. 1, 11 14 Ps. 118, 164 19 Pa. 103, 15 23 Luc. 12, 37 (cf. 17, 8) 1 qui s. u. A III P (ex 1111) L 2 in s. M. m2 F, et in ipsa in ras. L defraudetur A (a s. M. m3) / (tM y a &. M. m2) CX defrMdatnr PaBL 3 oratii P (ł is s. i alt. m3; in mg. m3 t orationis) L orans ET", + "candidate_score": 0.628009, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_46_48", + "bdc_text": "s. unten Nr. 2095 , 29-32. . Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 . Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_214", + "psc_text": "suae et E generationi secundum carnem Christus adhibuit, qui signarent euangelium, dicens: uos eritis mihi testes in Hierusalem. 2,6 sq. Factum est autem, cum essent ibi, inpleti sunt dies ut pareret. et peperit filium primogenitum et pannis eum inuoluit et posuit in praesaepio, quia non erat locus in eo deuersorio. § 40 breuiter sanctus 12901 Lucas et quomodo et quo tempore et quo loco secundum carnem Christus natus sit explicauit. at uero de caelesti generatione si quaeris, lege euangelium sancti Iohannis, qui a caelestibus exorsus ad terrena descendit. illic inuenies et quando erat et quomodo erat et quid erat, quid egerat, quid agebat et ubi erat et quo uenerit, quomodo uenerit, quo tempore uenerit, qua causa uenerit. in principio inquit erat B uerbum: habes quando erat, et uerbum erat apud deum: 11 Act. 1, 8 22 sqq. Ioh. 1, 1 2 siriae P, om. cet. 3 cyrino PaBC quirino X", + "candidate_score": 0.627162, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_0_2", + "bdc_text": "S . in domino , mi charissime Bullingere . Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_251", + "psc_text": "13 cupit (s 8. t m3) P 17 circumcidatur B itaque] etiam x 18 natus] datus A datus] natus FO 19 sub (su s. u.) A essent 8. u. a, sunt A 20 post lucrifaceret add. sistitur autem iu hierusalcm x sisti m2 ex sistit P 21 esaiam X (m eras.) 0 est enim X (est corr. ex enim F, est exp. et 8. scr, et n, est eras. V) 22 domini cognitionis G et (gnitionis corr. in dignus) E dignos (u 8. 0) A iudicabatur om. 0.. super iustos. uides omnem legis ueteris seriem fuisse typum futuri — nam et circumcisio purgationem significat delictorum 1300 A — sed quoniam prona quadam cupiditate peccandi humanae carnis et mentis fragilitas inextricabilibus uitiis inplicatur, eo per octauum circumcisionis diem culpae totius futura purgatio resurrectionis praefigurabatur aetate. hoc est enim illud: quia omne masculum adaperiens uuluam sanctum domino uocabitur; uerbis enim legis promittebatur", + "candidate_score": 0.626025, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_60_62", + "bdc_text": "[ Adresse auf der Rückseite: ] D. Heinrycho Bullingero , Tigurinae ecclesiae vigilantissimo pastori , etc. Zuͦ Zurich.", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1627", + "psc_text": "sed quia praesentior est diligentibus, neglegentibus abest. multis autem temporibus afuit, ne praepropera uideretur exactio. nam quo indulgentior liberalitas, eo inexcusabilior peruicacia. § 24 unde bene secundum Matthaeum habes quia et saepe circumdedit, hoc est diuinae custodiae munitione uallauit, ne facile spiritaliumjspiritalium pateret incursionibus bestiarum. et fodit in ea torcular. quomodo intellegimus quid sit torcular nisi forte quia psalmi 1500 A 2 Ps. 15, 6 15 Esai. 5, 7 23. 25 Matth. 21, 33, Esai. 5, 2 1 disciplinae P (e exp.) L 2 mihi inquit X 4 agrimessores aX metendorum X 6 sacrilegos (s alt. 8. u.) P 8 metatorum X 9 aliquis P (s s. u. m2) aEfT definitae] densitate X 14 plantabit (v 8. b m2) P 15 uineae (e alt. 8. «. mJ2) P uinea OV 16 domus P ml ctCX (-um m2 Pr.) 17 dns r 18 est om. X 20 post autem add. bonus", + "candidate_score": 0.624554, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_50", + "bdc_text": "s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1448", + "psc_text": "27 Matth. 15, 28 2 mercedam P acccpit BL 4 de s. u. P 5 abiectam CEX abiecta cet. colligit it (e s. i pr.) collegit ELT 7 nec (c 8. w.) P 8 cui] qui PL 11 sitis (s alt. 8. u. m2) P sit X (aint corr. n) sint y 13 rideant (t s. u.) P ct om. X doceat P (e s. Q m3) L 15 utrumque] uirumque P (que exp. m2) L lazarum (-us m2) P. 16 qui P (c 8. q m3) L 19 uesperam Χχ 20 cognouit aL cananitis PCL chananites a (i s. u. et i s. es in2) C chananitidis Χχ chananiditis B mulier, magna est fides tua. § 16 o felicia ulcera, quae B perpetuum excludunt dolorem. o uberes micae, quae repellitis ieiunium sempiternurnsempiternum, quae colligentem pauperem aeternis expletis alimentis! abiciebat uos de mensa sua archisynagogus, cum propheticarum scripturarum et legis", + "candidate_score": 0.62383, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_125", + "psc_text": "singula itaque ut concurrant considerandum est, uerbum in utero, lex in silentio, Iohannes appellatur et C Zaccharias loquitur, uerbum editur, lex absollliturabsoluitur, sed legis absolutio uerbi est explicatio, et ideo qui dixerit uerbum loquitur, etiamsi ante non sit locutus. ab angelo iubetur tacere Zaccharias, ab angelo uox premitur Iudaeorum; non enim humanae, sed diuinae hoc potestatis imperium est, ut non loquatur deo qui non credidit Christo. et ideo credamus, ut loquamur, credat Iudaeus, ut loqui possit. loquamur spiritu D mysteria, intellegamus rationem sacrificiorum ueterum, aenigmata prophetarum. mutus est qui non intellegit legem, mutus est qui non intellegit diuinarum seriem scripturarum; uox enim nostra fides est. et ideo malo in ecclesia quinque uerba mente mea loqui, ut alios instruam, quam decem milia uerborum in lingua; linguae enim in signo sunt non fidelibus, sed infidelibus, prophetia autem non infidelibus, sed fidelibus. 1,24 uq. Post hos autem dies concepit Elisabet uxor E eius", + "candidate_score": 0.622232, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1130", + "psc_text": "in caelis est. § 69 adhaeret his lectio, qua eiponuatnr hi qui sibi legis periti 1427 A 10,25 sqq. uidentur, qui uerba legis tenent, mm legis ignorant. et ex ipso primo legis capitulo docet esse legis ignaros probans quod in principio statim lex et patrem et filium praedicauerit, incarnatioaisincarnationis quoque dominicae adnuntianeritadnuntiauerit sacramentum dicens: 10,27 diliges dominum deum tuum et: diliges proximum tuum sicut te ipsum. § 70 unde dominus ait ad legis peritum: 10,28 hoc fac et uiues. at ille qui nesciret proximum suum, quia B 10,29 non credebat in Christum, respondit: quis est meus proximus? itaque qui Christum nescit, nescit et legem. quomodo enim potest scire legem, cum ueritatem ignoret, cum lex adnuntiet ueritatem? § 71 Homo quidam ex Hierusalem descendebat in 10. 30 Hiericho. ut eum locum qui propositus est nobis planius c possimus absoluere, ueterem ciuitatis Hiericho repetamuarepetamus historiam. meminimus itaque quod Hiericho, sicut legimus m", + "candidate_score": 0.621829, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_60_62", + "bdc_text": "[ Adresse auf der Rückseite: ] D. Heinrycho Bullingero , Tigurinae ecclesiae vigilantissimo pastori , etc. Zuͦ Zurich.", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_241", + "psc_text": "deus erat qui diuinitatis operibus exercebat carnis aetatem, qui etiam B 2,8 pastores in illa faciebat regione uigilare custodientes nigiliasuigilias noctis supra gregem suum. § 50 uidete ecclesiae surgentis exordium: Christus nascitur et pastores uigilare coeperunt, qui gentium greges pecudum modo ante uiuentes in aulam domini congregarent, ne quos spiritalium bestiarum per offusas noctium tenebras paterentur incursus. et bene pastores uigilant, quos bonus pastor informat. grex igitur populus, nox saeculum, C pastores sunt sacerdotes. aut fortasse etiam ille sit pastor, cui dicitur: esto uigilans et confirma, quia non solum episcopos ad tuendum gregem dominus ordinauit, sed etiam 2,9 angelos destinauit. ecce angelus domini stetit ante illos. § 51 uidete quemadmodum diuina cura fidem adstruat. angelus Mariam, angelus Ioseph, angelus pastores edocet. non satis 1 Matth. 2, 8 3 Matth. 2, 16 12 II Petro 2, 12 15 Ioh. 10, 11 17 Apoc. 3, 2 18 cf. Hebr. 1, 14 21", + "candidate_score": 0.621593, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 10, + "cf_id": "cf013", + "work_id": "103_Athanasius-Alexandrinus_De-observationibus-monachorum", + "max_score": 0.679685, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57_59", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo .", + "psc_chunk_id": "103_Athanasius-Alexandrinus_De-observationibus-monachorum_window_7", + "psc_text": "cessamus pro vobis orantes, ut impleamini agnitione ejus in omni sapientia et intellectu spiritali (Col. I, 9) . Et rursus; Verbum Christi habitet in vobis abundanter in omni sapientia (Col. III, 16) . Nam et in Veteri Testamento similem hominibus curam sacrae praeceptionis inculcavit eloquium. Sic enim David ait: Beatus vir qui non abiit in consilio impiorum, et in via peccatorum non stetit, et in cathedra pestilentiae non sedit; sed in lege Domini voluntas ejus, et in lege ejus meditabitur die ac nocte (Psal. I, 1) . Et ad Jesum Nave Dominus loquitur: Non recedet liber iste de manibus tuis, et meditaberis in eo die ac nocte (Jos. I, 8) . His quoque se negotiis malarum cogitationum lubrica frequenter interserunt; et quamvis ipsa sedulitas animum ad Deum praestet intentum, efficit tamen in sese mordax saeculi cura sollicitum. Quod si haec frequenter et importune patitur religioso labori deditus, nunquam profecto illis", + "candidate_score": 0.679685, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57_59", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo .", + "psc_chunk_id": "103_Athanasius-Alexandrinus_De-observationibus-monachorum_window_6", + "psc_text": "Cujus rei cura in canonicis ponenda est monimentis: non quod apocrypha debeamus praesertim ignorata damnare; sed quod ad scientiam Dei digestam canonis seriem putemus posse sufficere. Illa enim si consentiunt, supervacua sunt; si dissentiunt, vitanda sunt. Sine legendi autem studio nemo ad Deum valebit esse intentus. Primum, quod hujusmodi opera ab aliis actibus caducae occupationis abducunt: et diversorum exemplorum insinuata cognitio vel bonorum appetentiam, vel malorum facit esse cautelam. Neque enim alias Petrus apostolus admoneret: Praeparati semper estote ad rationem reddendam ad omnes poscentes vos de verbo fidei vestrae et spei vestrae (I Petr. III, 16) . Et Apostolus: Non cessamus pro vobis orantes, ut impleamini agnitione ejus in omni sapientia et intellectu spiritali (Col. I, 9) . Et rursus; Verbum Christi habitet in vobis abundanter in omni sapientia (Col. III, 16) . Nam et in Veteri Testamento similem hominibus curam sacrae praeceptionis inculcavit eloquium. Sic enim David ait: Beatus", + "candidate_score": 0.671289, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57_59", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo .", + "psc_chunk_id": "103_Athanasius-Alexandrinus_De-observationibus-monachorum_window_5", + "psc_text": "praeparato sibimet ligno, acceptae poenae conversione suspendit. His Jesus Salvator noster in carne hominis quam assumpserat eruditus, suadelas diaboli tentantis obtudit: quas etsi aliter potuisset expellere, docendos tamen sibi populos voluit hac imitatione formare. Orationibus vero ita frequenter instandum est, ut vix eas aliquod tempus interpolet. Scriptum est enim: Orationi instate, vigilantes in ea (Colos. IV, 8) . Et iterum: Quaerite et invenietis; pulsate et aperietur vobis (Matth. VII, 17) . Per has amicus dormiens excitatur; et quamvis omnem familiam sopor altus obsederit, depromi tamen sibi panes ac porrigi importunus expostulator extorquet. Has, si fieri potest, sola legendi intercapedo disrumpat. Cujus rei cura in canonicis ponenda est monimentis: non quod apocrypha debeamus praesertim ignorata damnare; sed quod ad scientiam Dei digestam canonis seriem putemus posse sufficere. Illa enim si consentiunt, supervacua sunt; si dissentiunt, vitanda sunt. Sine legendi autem studio nemo ad Deum valebit esse intentus. Primum, quod hujusmodi opera", + "candidate_score": 0.669734, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "103_Athanasius-Alexandrinus_De-observationibus-monachorum_window_5", + "psc_text": "praeparato sibimet ligno, acceptae poenae conversione suspendit. His Jesus Salvator noster in carne hominis quam assumpserat eruditus, suadelas diaboli tentantis obtudit: quas etsi aliter potuisset expellere, docendos tamen sibi populos voluit hac imitatione formare. Orationibus vero ita frequenter instandum est, ut vix eas aliquod tempus interpolet. Scriptum est enim: Orationi instate, vigilantes in ea (Colos. IV, 8) . Et iterum: Quaerite et invenietis; pulsate et aperietur vobis (Matth. VII, 17) . Per has amicus dormiens excitatur; et quamvis omnem familiam sopor altus obsederit, depromi tamen sibi panes ac porrigi importunus expostulator extorquet. Has, si fieri potest, sola legendi intercapedo disrumpat. Cujus rei cura in canonicis ponenda est monimentis: non quod apocrypha debeamus praesertim ignorata damnare; sed quod ad scientiam Dei digestam canonis seriem putemus posse sufficere. Illa enim si consentiunt, supervacua sunt; si dissentiunt, vitanda sunt. Sine legendi autem studio nemo ad Deum valebit esse intentus. Primum, quod hujusmodi opera", + "candidate_score": 0.66546, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_5_7", + "bdc_text": "contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 7. , et summe probantur omnia . Benigne tractas hominem crudelem , quem nunquam cicurem aut mansuetum reddes etiam blandissimis verbis adhibitis .", + "psc_chunk_id": "103_Athanasius-Alexandrinus_De-observationibus-monachorum_window_16", + "psc_text": "Non blasphemetur bonum nostrum (Rom. XIV, 16) . Et iterum: Ut quid libertas nostra judicetur ab infideli conscientia (I Cor. X, 29) ? Et iterum: Omnia autem vestra honesta fiant (I Cor. XIV, 40) . Et iterum: Commendantes nosmetipsos in omnem conscientiam hominum coram Deo (II Cor. IV, 2) . Et iterum: Provideamus bona non solum coram Deo, sed etiam coram hominibus (Rom. XII, 17) . Et iterum: Ut is qui ex adverso est confundatur, nihil habens de nobis dicere mali (Tit. II, 8) . Neque me praeterit saecularis livoris invidia in obtrectationem semper religionis ardere, et mordacem malignis rumoribus dentem impressum dicacitatis infigere. Utatur sua mundus natura, dum nihil in nostra inveniat disciplina. Falsitas ex more jactetur, dum ne verisimile quidem possit esse quod dicitur. Nemo ideo debet contemnere vulnus infamiae, quia semper consueverit rumor simulare: sed ideo intentius praecavere, quod soleat etiam ficta componere. Nemo ab obtrectationis metu", + "candidate_score": 0.628968, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_58", + "bdc_text": "attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit .", + "psc_chunk_id": "103_Athanasius-Alexandrinus_De-observationibus-monachorum_window_6", + "psc_text": "Cujus rei cura in canonicis ponenda est monimentis: non quod apocrypha debeamus praesertim ignorata damnare; sed quod ad scientiam Dei digestam canonis seriem putemus posse sufficere. Illa enim si consentiunt, supervacua sunt; si dissentiunt, vitanda sunt. Sine legendi autem studio nemo ad Deum valebit esse intentus. Primum, quod hujusmodi opera ab aliis actibus caducae occupationis abducunt: et diversorum exemplorum insinuata cognitio vel bonorum appetentiam, vel malorum facit esse cautelam. Neque enim alias Petrus apostolus admoneret: Praeparati semper estote ad rationem reddendam ad omnes poscentes vos de verbo fidei vestrae et spei vestrae (I Petr. III, 16) . Et Apostolus: Non cessamus pro vobis orantes, ut impleamini agnitione ejus in omni sapientia et intellectu spiritali (Col. I, 9) . Et rursus; Verbum Christi habitet in vobis abundanter in omni sapientia (Col. III, 16) . Nam et in Veteri Testamento similem hominibus curam sacrae praeceptionis inculcavit eloquium. Sic enim David ait: Beatus", + "candidate_score": 0.62598, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 11, + "cf_id": "cf030", + "work_id": "stoa0171.stoa007.opp-lat1", + "max_score": 0.679394, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_27", + "bdc_text": "HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 )", + "psc_chunk_id": "stoa0171.stoa007.opp-lat1_window_162", + "psc_text": "1. 143. § 8 ss.] cf. Isidor. orig. XI 1. 145. BF (-13) PV] 1 no, F i F in om. P 2 ..se (es er.) V s; uidit F diuers (2 uel 3 litt. perierunt) Iretur F dn/i F 5 \\\\et'l F arbit ran/itur F, arbitrarn\"\"tur P 6 aiunt] FV, aiunt enim B. et aiunt P ma ribus>| F 7 eti- am, | F Linde.. P* m.ra\"|tribus F 8 e/ F sanguine B purg. atum -i F 9 i,xtum)I F, LmixtuJID P 10 sill11 F cumaculata F e\\\\t pris jmum F 11 quidem om. F effin] F, effingi (pr. f e.c t m. 2 ?) P et om. B 12 oms-:et>: F o\\\\pus>| F quadragensimo BPl (n exp. P2) V\" (n er.)", + "candidate_score": 0.679394, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 12, + "cf_id": "cf024", + "work_id": "064_Aristoteles_-Boetius_In-librum-De-interpretatione-Aristotelis-Minor", + "max_score": 0.679302, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37_39", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D. Simonis Grynaei illustratus .", + "psc_chunk_id": "064_Aristoteles_-Boetius_In-librum-De-interpretatione-Aristotelis-Minor_window_0", + "psc_text": "EDITIO PRIMA, SEU MINORA COMMENTARIA. LIBER PRIMUS. Magna quidem libri hujus apud Peripateticam sectam probatur auctoritas. Hic namque Aristoteles simplicium propositionum naturam diligenter examinat, sed ejus series scrupulosa impeditur semita, et sublimibus pressa sententiis, aditum intelligentiae facilem non relinquit. Quocirca nos libri hujus enodationem duplici commentatione supplevimus, et quantum simplices quidem intellectus sententiarum oratio brevis obscuraque complectitur, tantum hac operis hujus tractatione digressimus. Quod vero altius acumen considerationis exposcit, secundae series editionis expediet. Nunc a me tantum lector exspectet quantum pedetentim minutatimque secundum orationis ordinem textumque sermonis id quod angustia brevitatis latet intelligat. Et prius quae sit hujus operis intentio breviter demonstrandum est. Inscribitur etenim Graece liber hic Περὶ ἑρμενείας, quod Latine de interpretatione significat. Quid ergo sit interpretatio paucis absolvam. Interpretatio est vox significativa per seipsam aliquid significans. Sive enim nomen sit, quod per se significet, ut est homo. Sive verbum, ut est curro. Sive quod grammatici participium vocant.", + "candidate_score": 0.679302, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_38_40", + "bdc_text": "Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D. Simonis Grynaei illustratus . Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ;", + "psc_chunk_id": "064_Aristoteles_-Boetius_In-librum-De-interpretatione-Aristotelis-Minor_window_0", + "psc_text": "EDITIO PRIMA, SEU MINORA COMMENTARIA. LIBER PRIMUS. Magna quidem libri hujus apud Peripateticam sectam probatur auctoritas. Hic namque Aristoteles simplicium propositionum naturam diligenter examinat, sed ejus series scrupulosa impeditur semita, et sublimibus pressa sententiis, aditum intelligentiae facilem non relinquit. Quocirca nos libri hujus enodationem duplici commentatione supplevimus, et quantum simplices quidem intellectus sententiarum oratio brevis obscuraque complectitur, tantum hac operis hujus tractatione digressimus. Quod vero altius acumen considerationis exposcit, secundae series editionis expediet. Nunc a me tantum lector exspectet quantum pedetentim minutatimque secundum orationis ordinem textumque sermonis id quod angustia brevitatis latet intelligat. Et prius quae sit hujus operis intentio breviter demonstrandum est. Inscribitur etenim Graece liber hic Περὶ ἑρμενείας, quod Latine de interpretatione significat. Quid ergo sit interpretatio paucis absolvam. Interpretatio est vox significativa per seipsam aliquid significans. Sive enim nomen sit, quod per se significet, ut est homo. Sive verbum, ut est curro. Sive quod grammatici participium vocant.", + "candidate_score": 0.668772, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_36_38", + "bdc_text": "Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D.", + "psc_chunk_id": "064_Aristoteles_-Boetius_In-librum-De-interpretatione-Aristotelis-Minor_window_0", + "psc_text": "EDITIO PRIMA, SEU MINORA COMMENTARIA. LIBER PRIMUS. Magna quidem libri hujus apud Peripateticam sectam probatur auctoritas. Hic namque Aristoteles simplicium propositionum naturam diligenter examinat, sed ejus series scrupulosa impeditur semita, et sublimibus pressa sententiis, aditum intelligentiae facilem non relinquit. Quocirca nos libri hujus enodationem duplici commentatione supplevimus, et quantum simplices quidem intellectus sententiarum oratio brevis obscuraque complectitur, tantum hac operis hujus tractatione digressimus. Quod vero altius acumen considerationis exposcit, secundae series editionis expediet. Nunc a me tantum lector exspectet quantum pedetentim minutatimque secundum orationis ordinem textumque sermonis id quod angustia brevitatis latet intelligat. Et prius quae sit hujus operis intentio breviter demonstrandum est. Inscribitur etenim Graece liber hic Περὶ ἑρμενείας, quod Latine de interpretatione significat. Quid ergo sit interpretatio paucis absolvam. Interpretatio est vox significativa per seipsam aliquid significans. Sive enim nomen sit, quod per se significet, ut est homo. Sive verbum, ut est curro. Sive quod grammatici participium vocant.", + "candidate_score": 0.664937, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "064_Aristoteles_-Boetius_In-librum-De-interpretatione-Aristotelis-Minor_window_0", + "psc_text": "EDITIO PRIMA, SEU MINORA COMMENTARIA. LIBER PRIMUS. Magna quidem libri hujus apud Peripateticam sectam probatur auctoritas. Hic namque Aristoteles simplicium propositionum naturam diligenter examinat, sed ejus series scrupulosa impeditur semita, et sublimibus pressa sententiis, aditum intelligentiae facilem non relinquit. Quocirca nos libri hujus enodationem duplici commentatione supplevimus, et quantum simplices quidem intellectus sententiarum oratio brevis obscuraque complectitur, tantum hac operis hujus tractatione digressimus. Quod vero altius acumen considerationis exposcit, secundae series editionis expediet. Nunc a me tantum lector exspectet quantum pedetentim minutatimque secundum orationis ordinem textumque sermonis id quod angustia brevitatis latet intelligat. Et prius quae sit hujus operis intentio breviter demonstrandum est. Inscribitur etenim Graece liber hic Περὶ ἑρμενείας, quod Latine de interpretatione significat. Quid ergo sit interpretatio paucis absolvam. Interpretatio est vox significativa per seipsam aliquid significans. Sive enim nomen sit, quod per se significet, ut est homo. Sive verbum, ut est curro. Sive quod grammatici participium vocant.", + "candidate_score": 0.662762, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 13, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes", + "max_score": 0.677888, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57_59", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo .", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_558", + "psc_text": "in Christo, in conjunctione hominis et Dei in coelo. Nam dicturus est Dominus, Pater, volo ut sint unum nobiscum, sicut ego et tu unum sumus (Joan. XVII, 11) . De prima admirantur, ubi unum uni jungitur; de secunda plus, ubi unum duobus jungetur; sed de tertia plurimum, ubi unum tribus in Trinitate jungetur. Haec autem generaliter exposita, spiritualiter tamen ad commemorationem hujus sancti episcopi Valentini trahi possunt: qui dum esset catechumenus annorum decem et novem, ad Baptismum pervenit: et sic reduxit eum Dominus per vias rectas: postmodum deduxit eum episcopum per vias duras poenitentiae: postmodum eduxit eum per viam admirationis et gloriae. Sic ergo post eum curramus, fratres, ut comprehendamus bravium aeternae vocationis in die illa, cum venerit Jesus Filius Dei, qui cum Patre et Spiritu sancto vivit et regnat in saecula saeculorum. Amen. SERMO LVI. ADMONITIO PER QUAM OSTENDITUR QUOD BONUM SIT LECTIONEM DIVINAM LEGERE. Propitio Christo, fratres charissimi,", + "candidate_score": 0.677888, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_50_52", + "bdc_text": "s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. . Vale iterum atque iterum diu salvus ecclesiis nostris , quę a lupo crudelissimoVgl. Mt 7 , 15 ; Apg 20 , 29 . devastantur .", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_430", + "psc_text": "4) . Clamabat ergo Jeremias, aspiciens destructionem sanctae Civitatis, plorat et lamentatur crudelitatem matrum, patrum et pastorum, qui devorant filios in perditione. Vae vobis pastoribus Israel, qui quod pingue erat comedistis, quod confractum erat non consolidastis, quod erroneum erat non revocastis, quod infirmum erat non sanastis, quod nudum erat non cooperuistis (Ezech. XXXIV, 2-4). O fratres, lupi rapaces hodie facti sumus, justitiam postponentes, veritatem et misericordiam ignorantes. Cavete ergo ne vobis Dominus hodie dicat, Dispensatorem te posui super familiam meam, et tu panem eis non fregisti. Non ergo dispensator, sed dissipator; non speculator, sed spiculator. O serve nequam, mittam te in tenebras exteriores, quoniam pueri tui petierunt tibi panem, nec fuit qui frangeret eis. Itaque, fratres, distribuendus est panis et frangendus subditis, antequam fame pereant: nam si morientur, de manibus tuis sanguis eorum exquiretur. Distribuendus itaque est panis omnis sanctitatis esurientibus. Est enim, fratres, panis mundus, qui distribuendus est et", + "candidate_score": 0.635236, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_5", + "bdc_text": "contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ;", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_136", + "psc_text": "scire malum: quia nisi cognoveris, quomodo vitare poteris? Per legem namque peccatum cognovi (Rom. VII, 7) , ait Apostolus; quia ante legem peccatum non cognovi, sed per legem datam quid tenendum, quid vitandum erat cognovi. Malum ergo scire non est malum: sed quod malum est operari, malum esse quis Paganorum unquam dubitavit? Necesse est ergo scire, quod superbia mater est et caput omnium vitiorum. Ab ea enim descendit inanis gloria, invidia, ira, tristitia, avaritia, voluptas carnis, in qua continetur gula atque luxuria. Ascendit quis, fratres mei, ad sapientiam mundi, et dum considerat honores sibi a discipulis exhibitos, extendit alas suas usque ad terminos orbis terrae, et de se praesumens gloriatur, et sic superbiendo et praesumendo mox inanis gloria praesumentem aggreditur, dum ab aliis quaerit gloriosus videri. Et dum sic quaerit, a quibusdam considerat et videt se despici, dicentibus, Non est quod a multis creditur. Plures namque sunt eo acutiores, et", + "candidate_score": 0.610449, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 14, + "cf_id": "cf051", + "work_id": "054_Leo-I_Epistolae", + "max_score": 0.67753, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40_42", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1375", + "psc_text": "ad Basilium Antiochenum dirigeret, haec proculdubio una cum ipsis ad Aetium litteris transmissa fuit, ac proinde eodem die ex Leonis more signata, nimirum kalendis Septembris. Praeterea ex eadem ad Aetium epistola discimus alias litteras simul missas fuisse ad imperatorem, ad Asparem et alios. Habemus autem epistolam 148 ad imperatorem Leonem, epist. 151 ad Anatolium, et 152 ad Julianum; cumque hae omnes kal. Septembris notentur, nihil dubium est quin duae etiam sequentes eadem die signatae fuerint, uti sane ex Ratisponensi emendavimus. 1309 EPISTOLA CXLIX. AD BASILIUM EPISCOPUM ANTIOCHENUM. SYNOPSIS. I. Praemissa de non misso ordinationis nuntio querela, hortatur ut resistat Eutychianorum furori, qui caeso apud Alexandriam Proterio episcopo, synodum novam, posthabita Chalcedonensi, instaurari poscebant. --II. Leone imper. laudato, omnia in episcoporum constantia posita esse asserit, ne novi tractatus ineantur. LEO BASILIO episcopo Antiocheno. CAP. I. Ordinationem quidem dilectionis tuae secundum ecclesiasticum morem tuo vel fratrum nostrorum provincialium episcoporum debueramus sermone cognoscere;", + "candidate_score": 0.67753, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_13_15", + "bdc_text": "„Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_644", + "psc_text": "testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae, sed ex epist. 44 sumptum jam demonstravimus. Repudiata vero hac hypothesi id ita evenisse conjici potest. S. pontifex primo scripsit epistolam 43. Haec sane in omnibus tum Venetis, tum Vaticanis Graecis codicibus, nec non in illis quos vetus interpres Latinus, seu Rusticus vidit, primo loco constanter describitur ante epistolam 44, quod anterioris temporis indicium est; at post aliquot dies; cum jam discessissent ii quibus epist. 43 tradita fuerat, eamdem S. Leo aliquibus mutatis, ac pluribus additis, renovavit, aliisque tradidit perferendam, ita ut, priori, si fieri posset, revocata vel suppressa, hanc Theodosio offerrent; ejusdemque exemplum litteris ad Pulcheriam scriptis junxit. Ita", + "candidate_score": 0.676294, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_13_15", + "bdc_text": "„Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_643", + "psc_text": "aliquid tale contigerit. Solum in annotationibus indicare licebit verba quae vel supplenda videntur, vel Leonis mentem aperient, ut ne tamen ea huic epistolae ab eodem inserta affirmare possimus. Ita solutae sunt vel omnes, vel saltem praecipuae difficultates, quae contra hanc epistolam opponebantur, adeo ut vel ex hoc de ejus germanitate nihil sit ambigendum. 7. In ea vero quaestione, cur duae tam similes epistolae ad eumdem imperatorem traditae fuerint, Quesnellus suspicatus est epistolam 43 forsitan esse exemplar epistolae 44, quod nonnullis mutatis S. Leo miserit ad Pulcheriam Augustam; nam in epist. 45 ad eamdem scribens, ejusmodi exemplar se ad ipsam mittere testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae,", + "candidate_score": 0.673563, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40_42", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1374", + "psc_text": "3 ad Eliam et caeteros episcopos Istriae, ubi ex sequenti epistola duo testimonia recitat, de ipsius authenticitate dubitare non sinit. Duorum vero ac tam insignium diversae originis codicum, Grimanici et Ratisponensis, auctoritas ita Patricii et Asparis nomina vindicant, ut commentitium plane sit haec nomina pro aliorum magnatum nominibus his litteris inserta suspicari, ut laudatus Pagius in fine suae annotationis conjecit; cum praesertim Patricii nomen in alia epistola 151, quam ex Ratisponensi edemus, similiter legatur. 3. Harum epistolarum tempus apud Quesnellum ex Grimanico codice signatum errore manifesto laborat. Cum enim in textu allegato ex epist. 153 Leo Aetio commiserit, ut epistolam ad Basilium Antiochenum dirigeret, haec proculdubio una cum ipsis ad Aetium litteris transmissa fuit, ac proinde eodem die ex Leonis more signata, nimirum kalendis Septembris. Praeterea ex eadem ad Aetium epistola discimus alias litteras simul missas fuisse ad imperatorem, ad Asparem et alios. Habemus autem epistolam 148 ad imperatorem Leonem,", + "candidate_score": 0.67147, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_644", + "psc_text": "testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae, sed ex epist. 44 sumptum jam demonstravimus. Repudiata vero hac hypothesi id ita evenisse conjici potest. S. pontifex primo scripsit epistolam 43. Haec sane in omnibus tum Venetis, tum Vaticanis Graecis codicibus, nec non in illis quos vetus interpres Latinus, seu Rusticus vidit, primo loco constanter describitur ante epistolam 44, quod anterioris temporis indicium est; at post aliquot dies; cum jam discessissent ii quibus epist. 43 tradita fuerat, eamdem S. Leo aliquibus mutatis, ac pluribus additis, renovavit, aliisque tradidit perferendam, ita ut, priori, si fieri posset, revocata vel suppressa, hanc Theodosio offerrent; ejusdemque exemplum litteris ad Pulcheriam scriptis junxit. Ita", + "candidate_score": 0.671044, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_13_15", + "bdc_text": "„Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_537", + "psc_text": "καὶ ἰσχύοντας αὐτὸν εἰς τὴν τοῦ δικαίου καὶ ἀγαθοῦ μεταγαγεῖν διάθεσιν· ἵν' ὅτι περ ἀμφιβάλλεσθαι οὐ δύναται, ὁποῖόν τι τυγχάνει τῆς τῶν χριστιανῶν ὁμολογίας τὸ ἀκέραιον, καὶ πάσης τῆς πλάνης τὸ φαῦλον καταδικασθείη, καὶ, εἰ ἀνανήψειεν, ὃς πεπλάνηται, ὑπὲρ συγγνώμης παρακαλέσων, τὴν τῶν ἐπισκόπων αὐτῷ βοήθειαν ἐπικουρῆσαι. Ἐπείπερ ἐν τῷ ἑαυτοῦ λιβέλλῳ τῷ πρὸς ἡμᾶς ἀποσταλέντι καὶ τοῦτο ἑαυτῶ πρὸς τὸ ἀξιωθῆναι συγγνώμης ἐφύλαξεν, ἐπαγγελλόμενος ἑαυτὸν διορθοῦν, εἴ τι δ' ἂν ἡ ἡμετέρα γνώμη περὶ τούτων, περὶ ὧν κακῶς ᾔσθετο, ἀποδοκιμάσειεν. Τί δὲ ἡ καθολικὴ Ἐκκλησία καθόλου περὶ τοῦ θείου μυστηρίου τῆς Δεσποτικῆς σαρκώσεως πιστεύει, καὶ διδάσκει, τῷ ἀδελφῷ ἡμῶν, καὶ συνεπισκόπῳ Φλαυιανῷ, σαφέστερον τὰ ἀπεσταλμένα γράμματα περιέχει. ADMONITIO IN EPISTOLAS SEQUENTES XXX ET XXXI. 1. Etsi duae quae ad Pulcheriam eadem die ac de eadem re scriptae inveniuntur epistolae, aliquot non tam sententiis quam verbis sint plane similes, in multis nihilominus discrepant inter se, et altera ob insertas additiones", + "candidate_score": 0.671041, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_13_15", + "bdc_text": "„Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_174", + "psc_text": "firmum haberi debeat quod ab ipso affirmatum est, ex iis quae in Quesnellianas notas observabimus exploratum fiet. Coustantius, qui et primam et secundam Quesnelli editionem legit, quique in celeberrima editione Epistolarum Romanorum pontificum quantae peritiae et critices sit omnibus eruditis constat, non solum sincerum habuit Hadrianeae editionis fragmentum a Quesnello rejectum, verum etiam initio tomi secundi, quem edendum paraverat, idem fragmentum a Quesnelli censuris vindicandum suscepit, uti testatur P. Simon Mopinot in epistola De nova editione Epistolarum summorum pontificum typis impressa an. 1724, ubi indicatis secundi tomi capitibus, in quibus Coustantius praecipue laboravit, haec de Leonis Epistolis traduntur: Asserentur eidem papae litterae quaedum in spuriorum classem temere amandatae, quas inter non infimum sane locum tenet praeclarum illud de Lupicini episcopi ad sedem apostolicam appellatione fragmentum epistolae primae (nobis 12 ad Africanos) perperam, ut videtur, insertum. Est fragmentum hujus epistolae in Hadrianea editione contentum, quod a Quesnello expungitur. 7. Ex his", + "candidate_score": 0.669829, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1397", + "psc_text": "S. Leonis epistolam Graece redditum haberemus. At exstat hujus codicis Latina interpretatio, quam Epiphanius Scholasticus lucubravit. Hic autem cum nactus fuisset Leoninae epistolae Latinum exemplar, hoc suae versioni inseruit; et idcirco ex hoc codice, quem a Surio editum Baluzius cum duobus mss. Bellovacensi et Corbeiensi contulit, aliquot variantes suppetunt, quae nobis utiles fuere. 2. Huic epistolae causam dederunt imperatoris Leonis litterae, quas ob Alexandrinos tumultus ad universos metropolitas tradidit. In laudato codice encyclio, cujus ordo, ut in mss. exstat, ex Baluzio profertur tom. V Concil. Venetae edit. pag. 33 et seqq. cap. 6, describitur imperatoris epistola ad Anatolium Constantinopolitanum; et postea cap. 11 subjiciuntur caeterorum episcoporum nomina, ad quos litterae similes directae fuerunt, ac inter hos primo datae dicuntur Leoni reverentissimo urbis Romae pontifici. Imperialis epistola ad Anatolium cum quaedam ejusdem Constantinopolitani episcopi peculiaria continet, tum vero alia Leonis papae propria, quae eidem inserta erant (vide annot. 1 [Infra, n.", + "candidate_score": 0.669418, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_13_15", + "bdc_text": "„Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_630", + "psc_text": "tuorum suggestione didicimus per Gallias se nostrum esse diaconum jactitasse, et sub hujus honoris obtentu diversas ejus provinciae Ecclesias circuire. Cujus audaciae tam nefandae dilectionem tuam, frater 894 charissime, ita volumus obviare, ut eum, admonitis etiam totius provinciae episcopis, in sua falsitate detectum, ab omnium Ecclesiarum communione, ne ulterius hoc usurpet, expellas. Dominus te incolumem custodiat, frater charissime. Data sub die VII kalendas Septembr., Asturio et Protegene, vv. clarissimis consulibus. ADMONITIO IN SEQUENTEM EPISTOLAM. 1. Duae sequentes epistolae, 43 et 44, de re eadem ac eodem, uti praefertur, die ad eumdem imperatorem Theodosium scriptae, easdem fere, si Latinum textum spectes, nedum sententias, sed etiam voces in partem maximam exhibent. Id aliquam suppositionis suspicionem injecit. Porro epistola 43 duplici manifesto vitio laborat. Primo certum errorem contra historiae veritatem praefert illis verbis cap. 1: Haec nobis comperta sunt. . . .ab ipsis reverendissimis episcopis, qui a nobis missi sunt. Solus enim Julius", + "candidate_score": 0.668148, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40_42", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1397", + "psc_text": "S. Leonis epistolam Graece redditum haberemus. At exstat hujus codicis Latina interpretatio, quam Epiphanius Scholasticus lucubravit. Hic autem cum nactus fuisset Leoninae epistolae Latinum exemplar, hoc suae versioni inseruit; et idcirco ex hoc codice, quem a Surio editum Baluzius cum duobus mss. Bellovacensi et Corbeiensi contulit, aliquot variantes suppetunt, quae nobis utiles fuere. 2. Huic epistolae causam dederunt imperatoris Leonis litterae, quas ob Alexandrinos tumultus ad universos metropolitas tradidit. In laudato codice encyclio, cujus ordo, ut in mss. exstat, ex Baluzio profertur tom. V Concil. Venetae edit. pag. 33 et seqq. cap. 6, describitur imperatoris epistola ad Anatolium Constantinopolitanum; et postea cap. 11 subjiciuntur caeterorum episcoporum nomina, ad quos litterae similes directae fuerunt, ac inter hos primo datae dicuntur Leoni reverentissimo urbis Romae pontifici. Imperialis epistola ad Anatolium cum quaedam ejusdem Constantinopolitani episcopi peculiaria continet, tum vero alia Leonis papae propria, quae eidem inserta erant (vide annot. 1 [Infra, n.", + "candidate_score": 0.667956, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_174", + "psc_text": "firmum haberi debeat quod ab ipso affirmatum est, ex iis quae in Quesnellianas notas observabimus exploratum fiet. Coustantius, qui et primam et secundam Quesnelli editionem legit, quique in celeberrima editione Epistolarum Romanorum pontificum quantae peritiae et critices sit omnibus eruditis constat, non solum sincerum habuit Hadrianeae editionis fragmentum a Quesnello rejectum, verum etiam initio tomi secundi, quem edendum paraverat, idem fragmentum a Quesnelli censuris vindicandum suscepit, uti testatur P. Simon Mopinot in epistola De nova editione Epistolarum summorum pontificum typis impressa an. 1724, ubi indicatis secundi tomi capitibus, in quibus Coustantius praecipue laboravit, haec de Leonis Epistolis traduntur: Asserentur eidem papae litterae quaedum in spuriorum classem temere amandatae, quas inter non infimum sane locum tenet praeclarum illud de Lupicini episcopi ad sedem apostolicam appellatione fragmentum epistolae primae (nobis 12 ad Africanos) perperam, ut videtur, insertum. Est fragmentum hujus epistolae in Hadrianea editione contentum, quod a Quesnello expungitur. 7. Ex his", + "candidate_score": 0.667574, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_630", + "psc_text": "tuorum suggestione didicimus per Gallias se nostrum esse diaconum jactitasse, et sub hujus honoris obtentu diversas ejus provinciae Ecclesias circuire. Cujus audaciae tam nefandae dilectionem tuam, frater 894 charissime, ita volumus obviare, ut eum, admonitis etiam totius provinciae episcopis, in sua falsitate detectum, ab omnium Ecclesiarum communione, ne ulterius hoc usurpet, expellas. Dominus te incolumem custodiat, frater charissime. Data sub die VII kalendas Septembr., Asturio et Protegene, vv. clarissimis consulibus. ADMONITIO IN SEQUENTEM EPISTOLAM. 1. Duae sequentes epistolae, 43 et 44, de re eadem ac eodem, uti praefertur, die ad eumdem imperatorem Theodosium scriptae, easdem fere, si Latinum textum spectes, nedum sententias, sed etiam voces in partem maximam exhibent. Id aliquam suppositionis suspicionem injecit. Porro epistola 43 duplici manifesto vitio laborat. Primo certum errorem contra historiae veritatem praefert illis verbis cap. 1: Haec nobis comperta sunt. . . .ab ipsis reverendissimis episcopis, qui a nobis missi sunt. Solus enim Julius", + "candidate_score": 0.665081, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_640", + "psc_text": "Ex his epistolam 43, quae collato Graeco textu tot capitibus discrepare cognoscitur ab epistola 44, aliam esse epistolam, nihil dubitandum est; ac proinde necessarium fuit, Graeci textus, qui originalis vicem gerit, Latinam interpretationem dare, non solum ut Graecae linguae minus peritis patefieret apertum discrimen, verum etiam ut haberetur Latine haec epistola, quae solum Graece prostat; Latinus enim textus, quem habemus, nec originalis, nec integra versio est, ut vidimus, et epistolam 44 potius quam epist. 43 in partem maximam exhibet. 6. Fatendum vero est, in Graeco textu praeter lacunam et errorem historicum, quorum initio meminimus, alia loca vel luxata et corrupta, vel certe obscura et implexa inveniri. At errorem historicum facili duarum litterarum mutatione emendari in Graeco textu, nullo autem modo in veteri interpretatione Latina, eumque antiquo librario potius quam Graeco interpreti tribuendum, annotatione 5 observabimus. Lacuna vero, quae primo capite evidens est, utrum ab interpretis, an vero ab amanuensis saltu", + "candidate_score": 0.664524, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_36_38", + "bdc_text": "Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D.", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_191", + "psc_text": "Id autem suspicionem nobis vehementissimam injicit duplex hujus epistolae exemplar inter ipsius Leonis scripta inventum fuisse, ex quo tantum discrimen prodierit. Amanuensium enim oscitantiae vel arbitrio tribui quidem possunt unius vel alterius vocis variantes, cum praesertim sensum aut stylum vitiant. Sed tanta verborum ac sententiarum varietas, quae etsi pluribus quandoque verbis producta, ejusdem tamen auctoris stylum ubique refert (si praesertim non in omnibus, nec in multis, sed in uno vel altero tantum opusculo deprehendatur), non amanuensibus, sed ipsi auctori tribuenda videtur, qui idem opus prima manu scriptum, secundis curis alicubi emendaturus, vel etiam aucturus, diversis verbis ac sententiis inductis iterum scripserit. 14. P. Coustantius discrimen illud, quod memoravimus in Gelasii epistola ad Dardanos, quae in aliis codicibus brevior, in aliis prolixior est, ex eo pendere credidit, quod eadem illa epistola sub duplici forma ab ipsomet Gelasio prodierit; idemque postea Hormisdae et Gregorio, antea vero Leoni nostro evenisse opinatus est. Lege", + "candidate_score": 0.663915, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_39_41", + "bdc_text": "Simonis Grynaei illustratus . Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1374", + "psc_text": "3 ad Eliam et caeteros episcopos Istriae, ubi ex sequenti epistola duo testimonia recitat, de ipsius authenticitate dubitare non sinit. Duorum vero ac tam insignium diversae originis codicum, Grimanici et Ratisponensis, auctoritas ita Patricii et Asparis nomina vindicant, ut commentitium plane sit haec nomina pro aliorum magnatum nominibus his litteris inserta suspicari, ut laudatus Pagius in fine suae annotationis conjecit; cum praesertim Patricii nomen in alia epistola 151, quam ex Ratisponensi edemus, similiter legatur. 3. Harum epistolarum tempus apud Quesnellum ex Grimanico codice signatum errore manifesto laborat. Cum enim in textu allegato ex epist. 153 Leo Aetio commiserit, ut epistolam ad Basilium Antiochenum dirigeret, haec proculdubio una cum ipsis ad Aetium litteris transmissa fuit, ac proinde eodem die ex Leonis more signata, nimirum kalendis Septembris. Praeterea ex eadem ad Aetium epistola discimus alias litteras simul missas fuisse ad imperatorem, ad Asparem et alios. Habemus autem epistolam 148 ad imperatorem Leonem,", + "candidate_score": 0.662245, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_14_16", + "bdc_text": "hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_630", + "psc_text": "tuorum suggestione didicimus per Gallias se nostrum esse diaconum jactitasse, et sub hujus honoris obtentu diversas ejus provinciae Ecclesias circuire. Cujus audaciae tam nefandae dilectionem tuam, frater 894 charissime, ita volumus obviare, ut eum, admonitis etiam totius provinciae episcopis, in sua falsitate detectum, ab omnium Ecclesiarum communione, ne ulterius hoc usurpet, expellas. Dominus te incolumem custodiat, frater charissime. Data sub die VII kalendas Septembr., Asturio et Protegene, vv. clarissimis consulibus. ADMONITIO IN SEQUENTEM EPISTOLAM. 1. Duae sequentes epistolae, 43 et 44, de re eadem ac eodem, uti praefertur, die ad eumdem imperatorem Theodosium scriptae, easdem fere, si Latinum textum spectes, nedum sententias, sed etiam voces in partem maximam exhibent. Id aliquam suppositionis suspicionem injecit. Porro epistola 43 duplici manifesto vitio laborat. Primo certum errorem contra historiae veritatem praefert illis verbis cap. 1: Haec nobis comperta sunt. . . .ab ipsis reverendissimis episcopis, qui a nobis missi sunt. Solus enim Julius", + "candidate_score": 0.662054, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_36_38", + "bdc_text": "Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D.", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_469", + "psc_text": "Solum, sicuti istam praetermittendam putarunt in documentis ante ipsa gesta, ne eamdem iterum in gestis repeterent; ita ea testimonia epistolae gestis insertae appendenda censuere: de quo cum non admonuissent lectores, difficultati a Baluzio inductae causam dedere. Cautius se gessit Rusticus diaconus, cum omissa hac epistola ante gesta, eo quod in gestis, inquit, inserta sit (Tom. IV Concil. pag. 1982) ; testimonia quoque eidem subjecta praetermisit citius quam epistolae gestis insertae subjiceret. Hinc autem factum est ut haec testimonia in Latinis codicibus collectionis Chalcedonensis, quae a Rustico prodeunt, ante gesta non inveniantur; in gestis vero absint, eo quod in iisdem locum non habeant. 9. Caeterum eadem testimonia, quae in Graecis codicibus leguntur post sequentem epistolam, auctorem habere S. Leonem, non minus quam illa quae post epist. 165 ad Leonem Augustum descripta dabuntur, nihil est dubitandum. Non solum enim eadem utrobique sunt, si exigua quaedam excipias; sed praeterea liquet ex epist. 71", + "candidate_score": 0.66176, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_31_33", + "bdc_text": "non extat apud nos . Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_923", + "psc_text": "dilectionem tuam scripta transmisi, quae nostri quoque apud Constantinopolim cum mea epistola allegarunt. Et totam Constantinopolitanam Ecclesiam cum monasteriis omnibus et multis episcopis noveris praebuisse consensum, et subscriptionibus suis Nestorium atque Eutychen cum suis anathematizasse dogmatibus. Noveris etiam proxime me epistolam Constantinopolitani episcopi accepisse, quae refert Antiochenum episcopum missis per provincias suas tractoriis universos episcopos et epistolae meae praebuisse consensum, et Nestorium et Eutychen pari subscriptione damnasse. CAP. IV. Illud quoque curae tuae credimus injungendum, ut quia ratio paschalis festi experientiam tuam non latet, de eo quod in Theophili annotatione invenimus, quodque nos permovet, diligentius inquiras illic, atque pertractes cum his qui possunt supputationis et regulae istius habere peritiam: qualiter quarti anni futuri Dominicae resurrectionis dies sit tenendus. Nam cum venturum Pascha propitio Deo, decimo kalendarum aprilium die sit tenendum, 1060 sequenti autem pridie idus April. Tertio pridie nonas Aprilis; quarto sanctae memoriae Theophilus kalendas Maii constituit observandum: quod regula", + "candidate_score": 0.661757, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_14_16", + "bdc_text": "hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_644", + "psc_text": "testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae, sed ex epist. 44 sumptum jam demonstravimus. Repudiata vero hac hypothesi id ita evenisse conjici potest. S. pontifex primo scripsit epistolam 43. Haec sane in omnibus tum Venetis, tum Vaticanis Graecis codicibus, nec non in illis quos vetus interpres Latinus, seu Rusticus vidit, primo loco constanter describitur ante epistolam 44, quod anterioris temporis indicium est; at post aliquot dies; cum jam discessissent ii quibus epist. 43 tradita fuerat, eamdem S. Leo aliquibus mutatis, ac pluribus additis, renovavit, aliisque tradidit perferendam, ita ut, priori, si fieri posset, revocata vel suppressa, hanc Theodosio offerrent; ejusdemque exemplum litteris ad Pulcheriam scriptis junxit. Ita", + "candidate_score": 0.66042, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_14_16", + "bdc_text": "hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_640", + "psc_text": "Ex his epistolam 43, quae collato Graeco textu tot capitibus discrepare cognoscitur ab epistola 44, aliam esse epistolam, nihil dubitandum est; ac proinde necessarium fuit, Graeci textus, qui originalis vicem gerit, Latinam interpretationem dare, non solum ut Graecae linguae minus peritis patefieret apertum discrimen, verum etiam ut haberetur Latine haec epistola, quae solum Graece prostat; Latinus enim textus, quem habemus, nec originalis, nec integra versio est, ut vidimus, et epistolam 44 potius quam epist. 43 in partem maximam exhibet. 6. Fatendum vero est, in Graeco textu praeter lacunam et errorem historicum, quorum initio meminimus, alia loca vel luxata et corrupta, vel certe obscura et implexa inveniri. At errorem historicum facili duarum litterarum mutatione emendari in Graeco textu, nullo autem modo in veteri interpretatione Latina, eumque antiquo librario potius quam Graeco interpreti tribuendum, annotatione 5 observabimus. Lacuna vero, quae primo capite evidens est, utrum ab interpretis, an vero ab amanuensis saltu", + "candidate_score": 0.660328, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_30_32", + "bdc_text": "oben Nr. 2078 , Anm. 4 ) , in der eine \"Responsio in Anti-hole Bullingeri \" als \"Epilog\" veröffentlicht ist. non extat apud nos . Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1301", + "psc_text": "In octogesimo quidem nono anno ab imperio Diocletiani, superstite beatae memoriae patre nostro et episcopo Athanasio, cum luna XIV paschalis die XXVIII mensis Phamenoth, id est nono kalendarum Aprilium die provenisset, die Dominico, in subsequentem translatum est hebdomadem, ita ut quinta die mensis Pharmuthi, hoc est pridie kalendarum Aprilium celebraretur Pascha Dominicum. In nonagesimo autem tertio anno ab imperio ejusdem Diocletiani, cum luna XIV paschalis die XIV mensis Pharmuthi qui est V idus Aprilis, die Dominico contigisset, in sequentem item septimanam dilatio facta est, ita ut Dominicum Pascha die XXI mensis Pharmuthi, qui est XVI kalend. Maiar. solemniter ageretur. In centesimo quoque tertio anno ab imperio 1269 praefati Diocletiani, cum luna paschalis XIV Pharmuthi XXIII die, qui est XIV kalend. Maiar., esset die Dominico superventura, iterum septimana quaesita est, et Dominicum Pascha XXX die mensis ipsius Pharmuthi, qui est VII kalend. Maiar., constat esse celebratum, propter angustiam temporis imminentem. Item", + "candidate_score": 0.660051, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22_24", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille . Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s.", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_191", + "psc_text": "Id autem suspicionem nobis vehementissimam injicit duplex hujus epistolae exemplar inter ipsius Leonis scripta inventum fuisse, ex quo tantum discrimen prodierit. Amanuensium enim oscitantiae vel arbitrio tribui quidem possunt unius vel alterius vocis variantes, cum praesertim sensum aut stylum vitiant. Sed tanta verborum ac sententiarum varietas, quae etsi pluribus quandoque verbis producta, ejusdem tamen auctoris stylum ubique refert (si praesertim non in omnibus, nec in multis, sed in uno vel altero tantum opusculo deprehendatur), non amanuensibus, sed ipsi auctori tribuenda videtur, qui idem opus prima manu scriptum, secundis curis alicubi emendaturus, vel etiam aucturus, diversis verbis ac sententiis inductis iterum scripserit. 14. P. Coustantius discrimen illud, quod memoravimus in Gelasii epistola ad Dardanos, quae in aliis codicibus brevior, in aliis prolixior est, ex eo pendere credidit, quod eadem illa epistola sub duplici forma ab ipsomet Gelasio prodierit; idemque postea Hormisdae et Gregorio, antea vero Leoni nostro evenisse opinatus est. Lege", + "candidate_score": 0.659888, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40_42", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1271", + "psc_text": "epistolam 133, ad Leonem. subjecit epist. 130, ad Marcianum, cum data V idus ejusdem mensis, rejecto in marginem VI idus. Hae datae diversae hunc ordinem exigebant. At cum in epist. 131, ad Julianum, c. 1, S. pontifex testetur se ad ipsum mittere exempla litterarum quas ad clementissimum imperatorem vel ad ipsum Alexandrinae urbis episcopum (id est Proterium) direxerat, quibus duas ad Marcianum et Proterium traditas epistolas respicit, hae jam scriptae noscuntur antequam ad Julianum litteras exararet, ac proinde chronicarum notationum quas Quesnellus praetulit manifestus error agnoscitur, quo ad eum ordinem statuendum adductus fuit. Melius igitur ex nostro Ratisponensi notas chronicas emendavimus, ex quibus colligitur omnes has epistolas eodem die VI idus Martias signatas fuisse. 2. Quoad ordinem vero, cum ex laudato testimonio epistolae 131 liquet S. pontificem scripsisse litteras ad Marcianum et Proterium antequam ad Julianum scriberet, tum vero ex initio cap. 2 epistolae 130, ad Marcianum, ubi Leo se", + "candidate_score": 0.659598, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40_42", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1370", + "psc_text": "cum inscriptione: Leo episcopus Basilio, Juvenali, Euxitheo, Petro, et Lucae episcopis. Hi duo postremi, ut ex codice encyclio discimus, sunt Petrus Corinthius et Lucas Dyrrachenus, ad quos pariter eamdem epistolam directam agnoscimus. Post primam periodum solius Basilii Antiocheni propriam, in eodem codice notatur: Usque huc Basilio; ex quo monemur, sequentia, Cognitis quae apud Alexandriam, etc., ad Basilium aeque ac ad caeteros in inscriptione nominatos scripta fuisse a pari. Haec Ratisponensis codicis inscriptio atque notatio maxime congruit cum iis quae S. Leo scribit epist. 153: Placuit etiam nobis ut ad metropolitanos episcopos generales litteras mitteremus, quae animum eorum firment et roborent . . . De quibus epistolis unam ad Antiochenum, alteram ad Jerosolymitanum . . . dirigetis. Nos autem ad Illyrios episcopos similia jam scripta transmisimus. Hic tria similis epistolae exempla indicantur, ad Basilium Antiochenum, ad Juvenalem Jerosolymitanum, et ad Illyrios episcopos, id est ad Euxitheum Thessalonicensem, Petrum Corinthium, et Lucam", + "candidate_score": 0.65925, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15_17", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_537", + "psc_text": "καὶ ἰσχύοντας αὐτὸν εἰς τὴν τοῦ δικαίου καὶ ἀγαθοῦ μεταγαγεῖν διάθεσιν· ἵν' ὅτι περ ἀμφιβάλλεσθαι οὐ δύναται, ὁποῖόν τι τυγχάνει τῆς τῶν χριστιανῶν ὁμολογίας τὸ ἀκέραιον, καὶ πάσης τῆς πλάνης τὸ φαῦλον καταδικασθείη, καὶ, εἰ ἀνανήψειεν, ὃς πεπλάνηται, ὑπὲρ συγγνώμης παρακαλέσων, τὴν τῶν ἐπισκόπων αὐτῷ βοήθειαν ἐπικουρῆσαι. Ἐπείπερ ἐν τῷ ἑαυτοῦ λιβέλλῳ τῷ πρὸς ἡμᾶς ἀποσταλέντι καὶ τοῦτο ἑαυτῶ πρὸς τὸ ἀξιωθῆναι συγγνώμης ἐφύλαξεν, ἐπαγγελλόμενος ἑαυτὸν διορθοῦν, εἴ τι δ' ἂν ἡ ἡμετέρα γνώμη περὶ τούτων, περὶ ὧν κακῶς ᾔσθετο, ἀποδοκιμάσειεν. Τί δὲ ἡ καθολικὴ Ἐκκλησία καθόλου περὶ τοῦ θείου μυστηρίου τῆς Δεσποτικῆς σαρκώσεως πιστεύει, καὶ διδάσκει, τῷ ἀδελφῷ ἡμῶν, καὶ συνεπισκόπῳ Φλαυιανῷ, σαφέστερον τὰ ἀπεσταλμένα γράμματα περιέχει. ADMONITIO IN EPISTOLAS SEQUENTES XXX ET XXXI. 1. Etsi duae quae ad Pulcheriam eadem die ac de eadem re scriptae inveniuntur epistolae, aliquot non tam sententiis quam verbis sint plane similes, in multis nihilominus discrepant inter se, et altera ob insertas additiones", + "candidate_score": 0.659086, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_166", + "psc_text": "et varia opuscula etiam posterioris aevi continet, ex Leone autem hanc unicam epistolam exhibet. Alter vero antiquissimus et majusculis litteris scriptus complectitur vetustam collect. 3, cui alium similem invenimus in perantiquo Vat. 1342. Nos insuper hanc eamdem epistolae decurtatae (sic enim appellabimus) rationem nacti sumus in tribus aliis collectionibus, nimirum in ms. Vat. Reginae collect. 1, in vetusto cod. Lucensi collect. 4 simili Colbertino 784, qui a Coustantio laudatur in praefat. ad Epistolas Roman. pontif. num. 89, ac praeterea in manuscriptis collectionis 9 Hispanicae, Vat. 1341 et Vindebon. Caesareo 41, ut praetereamus alia plura scripta exemplaria memoratarum collectionum 10, 12 et 24, quae in praefat. ad epistolas recensuimus. Ita octo collectiones 1, 3, 4, 5, 9, 10, 12 et 24, ac peculiaris cod. Barb. 77, hanc primam epistolae formam exhibent. 3. Secunda ejusdem forma edita est primum a Wendelino, dein a Pithaeo, ac demum a Voello et Justello in collectione", + "candidate_score": 0.658883, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_13_15", + "bdc_text": "„Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_305", + "psc_text": "vicem sanctorum Evangeliorum legunt, continentur, ignoret, maximi facinoris reum me esse credo, si taceam. Itaque haec non adhortatio auctoritatis alicujus est, sed potius suggestionis instructio. CAP. IV. Primum ergo est ut illa patefaciam quae in plurimorum fide, vel magis perfidia, esse cognovi: quae cum a multis publico pene magisterio doceantur, si catholicorum aliquis paulo constantius, destructionis causa, assertioni resistat, continuo inficias, eunt, et perfidiam perfidia occulunt. Quod ne ultra jam faciant, et apocryphis scripturis, quas canonicis libris, veluti secretas et arcanas, praeferunt, et quas maxima veneratione suscipiunt, et ex his quas legunt traditionibus, dictisque auctorum suorum, ea quae in ipsis arguuntur vera esse docentes; aliqua autem ex his quae in istorum doctrina sunt, in illis quos legere potui apocryphis codicibus non tenentur. Quare unde prolata sint nescio, nisi forte ubi scriptum est per cavillationes illas, per quas loqui sanctos apostolos mentiuntur, aliquid interius indicatur. quod disputandum sit potius quam legendum,", + "candidate_score": 0.658516, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1375", + "psc_text": "ad Basilium Antiochenum dirigeret, haec proculdubio una cum ipsis ad Aetium litteris transmissa fuit, ac proinde eodem die ex Leonis more signata, nimirum kalendis Septembris. Praeterea ex eadem ad Aetium epistola discimus alias litteras simul missas fuisse ad imperatorem, ad Asparem et alios. Habemus autem epistolam 148 ad imperatorem Leonem, epist. 151 ad Anatolium, et 152 ad Julianum; cumque hae omnes kal. Septembris notentur, nihil dubium est quin duae etiam sequentes eadem die signatae fuerint, uti sane ex Ratisponensi emendavimus. 1309 EPISTOLA CXLIX. AD BASILIUM EPISCOPUM ANTIOCHENUM. SYNOPSIS. I. Praemissa de non misso ordinationis nuntio querela, hortatur ut resistat Eutychianorum furori, qui caeso apud Alexandriam Proterio episcopo, synodum novam, posthabita Chalcedonensi, instaurari poscebant. --II. Leone imper. laudato, omnia in episcoporum constantia posita esse asserit, ne novi tractatus ineantur. LEO BASILIO episcopo Antiocheno. CAP. I. Ordinationem quidem dilectionis tuae secundum ecclesiasticum morem tuo vel fratrum nostrorum provincialium episcoporum debueramus sermone cognoscere;", + "candidate_score": 0.658404, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15_17", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_644", + "psc_text": "testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae, sed ex epist. 44 sumptum jam demonstravimus. Repudiata vero hac hypothesi id ita evenisse conjici potest. S. pontifex primo scripsit epistolam 43. Haec sane in omnibus tum Venetis, tum Vaticanis Graecis codicibus, nec non in illis quos vetus interpres Latinus, seu Rusticus vidit, primo loco constanter describitur ante epistolam 44, quod anterioris temporis indicium est; at post aliquot dies; cum jam discessissent ii quibus epist. 43 tradita fuerat, eamdem S. Leo aliquibus mutatis, ac pluribus additis, renovavit, aliisque tradidit perferendam, ita ut, priori, si fieri posset, revocata vel suppressa, hanc Theodosio offerrent; ejusdemque exemplum litteris ad Pulcheriam scriptis junxit. Ita", + "candidate_score": 0.658049, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1374", + "psc_text": "3 ad Eliam et caeteros episcopos Istriae, ubi ex sequenti epistola duo testimonia recitat, de ipsius authenticitate dubitare non sinit. Duorum vero ac tam insignium diversae originis codicum, Grimanici et Ratisponensis, auctoritas ita Patricii et Asparis nomina vindicant, ut commentitium plane sit haec nomina pro aliorum magnatum nominibus his litteris inserta suspicari, ut laudatus Pagius in fine suae annotationis conjecit; cum praesertim Patricii nomen in alia epistola 151, quam ex Ratisponensi edemus, similiter legatur. 3. Harum epistolarum tempus apud Quesnellum ex Grimanico codice signatum errore manifesto laborat. Cum enim in textu allegato ex epist. 153 Leo Aetio commiserit, ut epistolam ad Basilium Antiochenum dirigeret, haec proculdubio una cum ipsis ad Aetium litteris transmissa fuit, ac proinde eodem die ex Leonis more signata, nimirum kalendis Septembris. Praeterea ex eadem ad Aetium epistola discimus alias litteras simul missas fuisse ad imperatorem, ad Asparem et alios. Habemus autem epistolam 148 ad imperatorem Leonem,", + "candidate_score": 0.657794, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_39_41", + "bdc_text": "Simonis Grynaei illustratus . Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1397", + "psc_text": "S. Leonis epistolam Graece redditum haberemus. At exstat hujus codicis Latina interpretatio, quam Epiphanius Scholasticus lucubravit. Hic autem cum nactus fuisset Leoninae epistolae Latinum exemplar, hoc suae versioni inseruit; et idcirco ex hoc codice, quem a Surio editum Baluzius cum duobus mss. Bellovacensi et Corbeiensi contulit, aliquot variantes suppetunt, quae nobis utiles fuere. 2. Huic epistolae causam dederunt imperatoris Leonis litterae, quas ob Alexandrinos tumultus ad universos metropolitas tradidit. In laudato codice encyclio, cujus ordo, ut in mss. exstat, ex Baluzio profertur tom. V Concil. Venetae edit. pag. 33 et seqq. cap. 6, describitur imperatoris epistola ad Anatolium Constantinopolitanum; et postea cap. 11 subjiciuntur caeterorum episcoporum nomina, ad quos litterae similes directae fuerunt, ac inter hos primo datae dicuntur Leoni reverentissimo urbis Romae pontifici. Imperialis epistola ad Anatolium cum quaedam ejusdem Constantinopolitani episcopi peculiaria continet, tum vero alia Leonis papae propria, quae eidem inserta erant (vide annot. 1 [Infra, n.", + "candidate_score": 0.657683, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_962", + "psc_text": "IN EPISTOLAM SEQUENTEM. 1. Quesnellus praestantissimam epistolam seu relationem synodi Chalcedonensis ad S. Leonem Graece et Latine inter Leonis Opera primus inseruit, ut in editionibus Conciliorum exhibetur; nullo tamen codice vel Graeco vel Latino usus est. Nos Graecum textum, qui est originalis, cum duobus mss. Venetis S. Marci 164 et 555 recensuimus. Quoad Latinum vero, duplex hujus relationis Latina versio habetur. Quesnellus eam unam dedit quae primum vulgata a Crabbo, in caeteras Conciliorum editiones transivit. At alia exstat interpretatio vetustior, quippe quae paulo post ipsum Chalcedonense concilium exarata fuit, et ex qua Vigilius papa in Constituto testimonium allegavit. Hanc primus edidit Baluzius. In tribus tantum codicibus adhuc inventa est, nimirum in Parisiensi, in Vaticano Reginae Suecorum, et in alio Vat. 1322. Hic autem postremus codex, qui quondam fuit Veronensis Ecclesiae, eo praestantior est quod quamplures subscriptiones Patrum nobis conservavit, quae in ipso originali Graeco desiderantur. Nobis sane, qui hanc versionem", + "candidate_score": 0.657525, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_13_15", + "bdc_text": "„Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_73", + "psc_text": "in Commentario ad Canonem paschalem Victorii, cap. 1, pag. 72. Duae vero in ea quam Petavius et Bucherius ediderunt partes distinguendae, nimirum ipsa Cyrilli epistola ad Africanos, quae legitur correctior apud Dionysium; et ejus additio, quae ad aliam ejusdem Cyrilli epistolam pertinet. Has quidem duas distinctasque Cyrilli epistolas cum imperitus quidam reperisset agentes de Paschate, de eodem Paschate utrasque agere credidit: et idcirco epistolae ad Africanos, quam ex Dionysio primum descripsit, paucis verbis suo arbitrio immutatis, alteram, quae Bedae temporibus integra legebatur, initio praetermisso, subjecit atque inseruit; quae cum denuntiet diem Paschatis anni 444, eidem diei accommodata fuit a librario dies designata in priori ad Africanos epistola, nimirum IX kal. Maii. Hinc Bucherius non duas, sed unam epistolam habuit totum hoc documentum, eodemque credidit sermonem esse de solo Paschate ann. 444. 3. Sed si conferatur prima hujus pars cum Cyrilli epistola ad Africanos, quae a Dionysio conservata est, eadem reperientur", + "candidate_score": 0.657265, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_42_44", + "bdc_text": "Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_758", + "psc_text": "Sed praeterquam quod non est verosimile episcopos, qui III kal. Octobris in Urbe convenerant, per quinquaginta dies Romae fuisse detentos absoluta jam synodo die 13, aut serius 15 Octobris, ut liquet ex epist. 44 et sequentibus; praeter hoc, inquam, nullum antiquum documentum superest, quo probetur Leone pontifice dedicationem basilicae S. Petri celebratam fuisse die 18 Novembris. Adde quod Valentinianum an. 449 Romae fuisse nullum aliunde indicium est; nonnulla autem suppetunt documenta quae eum anno 450 ibidem exstitisse probant. 4. Quesnellus diss. 1 ad an. 450, n. 1, Baronii sententiam impugnans, in aliam apertius erroneam transiit, contendens has epistolas scriptas fuisse post festum S. Petri die 29 Junii an. 450. Error ex duobus manifeste detegitur. Primum quia hoc anno Valentinianus Romae erat mense Martio, quo legem edidit Novellis insertam tit. 7, de Indulgentiis reliquorum, nec non mense Aprili ex tit. 38, de Naviculariis annuis, etc., ex quibus dies festus S. Petri,", + "candidate_score": 0.656998, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40_42", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1272", + "psc_text": "emendavimus, ex quibus colligitur omnes has epistolas eodem die VI idus Martias signatas fuisse. 2. Quoad ordinem vero, cum ex laudato testimonio epistolae 131 liquet S. pontificem scripsisse litteras ad Marcianum et Proterium antequam ad Julianum scriberet, tum vero ex initio cap. 2 epistolae 130, ad Marcianum, ubi Leo se Proterio rescripsisse testatur, palam fit litteras ad Proterium epistolae ad Marcianum praecessisse. Itaque licet omnes hae epistolae eodem die notentur, ex ipsarum tamen contextu Leo scripsit primum ad Proterium, dein ad Marcianum, ac tandem ad Julianum, et hunc ordinem in editione servabimus. 1253 EPISTOLA CXXIX. AD PROTERIUM EPISCOPUM ALEXANDRINUM. SYNOPSIS. I. Episcoporum esse vigilare ne fidei unitas violetur, quod vel litterulae immutatione fieri potest. --II. Ex traditione SS. PP. et suam epistolam catholicam, et docendos esse populus, asserit. --III. Fidem, disciplinam et privilegia Ecclesiarum ex norma vetustatis esse servanda. LEO PROTERIO episcopo Alexandrino. CAP. I. Laetificaverunt me litterae dilectionis tuae,", + "candidate_score": 0.656833, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40_42", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_962", + "psc_text": "IN EPISTOLAM SEQUENTEM. 1. Quesnellus praestantissimam epistolam seu relationem synodi Chalcedonensis ad S. Leonem Graece et Latine inter Leonis Opera primus inseruit, ut in editionibus Conciliorum exhibetur; nullo tamen codice vel Graeco vel Latino usus est. Nos Graecum textum, qui est originalis, cum duobus mss. Venetis S. Marci 164 et 555 recensuimus. Quoad Latinum vero, duplex hujus relationis Latina versio habetur. Quesnellus eam unam dedit quae primum vulgata a Crabbo, in caeteras Conciliorum editiones transivit. At alia exstat interpretatio vetustior, quippe quae paulo post ipsum Chalcedonense concilium exarata fuit, et ex qua Vigilius papa in Constituto testimonium allegavit. Hanc primus edidit Baluzius. In tribus tantum codicibus adhuc inventa est, nimirum in Parisiensi, in Vaticano Reginae Suecorum, et in alio Vat. 1322. Hic autem postremus codex, qui quondam fuit Veronensis Ecclesiae, eo praestantior est quod quamplures subscriptiones Patrum nobis conservavit, quae in ipso originali Graeco desiderantur. Nobis sane, qui hanc versionem", + "candidate_score": 0.656724, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18_20", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_758", + "psc_text": "Sed praeterquam quod non est verosimile episcopos, qui III kal. Octobris in Urbe convenerant, per quinquaginta dies Romae fuisse detentos absoluta jam synodo die 13, aut serius 15 Octobris, ut liquet ex epist. 44 et sequentibus; praeter hoc, inquam, nullum antiquum documentum superest, quo probetur Leone pontifice dedicationem basilicae S. Petri celebratam fuisse die 18 Novembris. Adde quod Valentinianum an. 449 Romae fuisse nullum aliunde indicium est; nonnulla autem suppetunt documenta quae eum anno 450 ibidem exstitisse probant. 4. Quesnellus diss. 1 ad an. 450, n. 1, Baronii sententiam impugnans, in aliam apertius erroneam transiit, contendens has epistolas scriptas fuisse post festum S. Petri die 29 Junii an. 450. Error ex duobus manifeste detegitur. Primum quia hoc anno Valentinianus Romae erat mense Martio, quo legem edidit Novellis insertam tit. 7, de Indulgentiis reliquorum, nec non mense Aprili ex tit. 38, de Naviculariis annuis, etc., ex quibus dies festus S. Petri,", + "candidate_score": 0.656374, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_639", + "psc_text": "diversae earumdem litterarum, sed Latinis originalibus dissimilibus tribuenda sunt. Nam aliae sententiae brevioribus verbis in Graeco epistolae 43 expositae, quae latius explicantur in epist. 44, nonnulla commata omittunt, quae interpres non praeterisset; aliae vero diversa etiam ratione proponuntur, ut, exempli gratia, est illud: Atque isti, quorum est causa gravior, vel consiliis acquiescant, vel ab una Ecclesia exscindantur: quae sententia aliter exponitur in epist. 44, his verbis: Ipsique, quorum est causa durior, si consiliis melioribus acquiescant, ab Ecclesiae unitate non excidant. Haec duplex ejusdem sententiae explicandae ratio non a diverso Graeco ejusdem epistolae interprete, sed ab exemplo Latino diverso manifeste pendet. Ex his epistolam 43, quae collato Graeco textu tot capitibus discrepare cognoscitur ab epistola 44, aliam esse epistolam, nihil dubitandum est; ac proinde necessarium fuit, Graeci textus, qui originalis vicem gerit, Latinam interpretationem dare, non solum ut Graecae linguae minus peritis patefieret apertum discrimen, verum etiam ut haberetur Latine haec", + "candidate_score": 0.656303, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_32_34", + "bdc_text": "Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe . Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_923", + "psc_text": "dilectionem tuam scripta transmisi, quae nostri quoque apud Constantinopolim cum mea epistola allegarunt. Et totam Constantinopolitanam Ecclesiam cum monasteriis omnibus et multis episcopis noveris praebuisse consensum, et subscriptionibus suis Nestorium atque Eutychen cum suis anathematizasse dogmatibus. Noveris etiam proxime me epistolam Constantinopolitani episcopi accepisse, quae refert Antiochenum episcopum missis per provincias suas tractoriis universos episcopos et epistolae meae praebuisse consensum, et Nestorium et Eutychen pari subscriptione damnasse. CAP. IV. Illud quoque curae tuae credimus injungendum, ut quia ratio paschalis festi experientiam tuam non latet, de eo quod in Theophili annotatione invenimus, quodque nos permovet, diligentius inquiras illic, atque pertractes cum his qui possunt supputationis et regulae istius habere peritiam: qualiter quarti anni futuri Dominicae resurrectionis dies sit tenendus. Nam cum venturum Pascha propitio Deo, decimo kalendarum aprilium die sit tenendum, 1060 sequenti autem pridie idus April. Tertio pridie nonas Aprilis; quarto sanctae memoriae Theophilus kalendas Maii constituit observandum: quod regula", + "candidate_score": 0.65588, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1572", + "psc_text": "episcopi, et in episcopalis sedis nomine variat. Nam exemplaria Vat. Hisp. et Isid. cum mss. collect. 12, 20, 21, 22 et 23, Leonem Ravennatem, vel Ravennensem, aut Ravennatensem episcopum praeferunt. Codices vero collect. 11 et 24 cum exemplaribus Merlini atque Sichardi, Neonem, Neonium, vel Neoniam, itidem Ravennatem exhibent. Tres codices a Quesnello allegati not. 1, in quibus Neonae, vel Neoniae legitur, ad collectionem 24 pertinere cognovimus. Isidori autem editio ab eodem laudata Merlini exemplum innuit, quod in hac epistola, ut et in nonnullis aliis, accedit ad lectiones collectionis 24. Cum porro codices hactenus cogniti istis essent similes, qui in Ravennati sede conveniunt, de solo nomine episcopi dubitari potuit. Nos vero duos Vindebonenses vetustos libros invenimus, in quibus Leonis quidem nomen retinetur, at episcopalis sedes maxime discrepat. Nam exemplum Vindebonense, quod puriorem Hispanicam collectionem continere alibi diximus, ad Leonem Arbonensem in titulo prodit, et in inscriptione, Leo Leoni episcopo Arbonensi salutem.", + "candidate_score": 0.655714, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_332", + "psc_text": "omnem conjectationem hasce litteras nostro Leoni indubitanter vindicabunt. 2. Haec itaque epistola nobis conservata fuit in codd. collect. 8, e quibus quatuor memoramus, antiquissimum Vat. 5845, Vallicell. A. S. saeculi IX, unum Vercellensem satis vetustum, et Vat. 1353, qui e vetustissimo Bergomate descriptus fuit. Hujus autem collectionis auctor, qui Dionysio plura valde rara documenta adjecit, usus fuit alia nobis ignota collectione, quae in Gelasio terminabat, et saeculo VI condita fuerat. Nam usque ad Gelasium monumenta adduntur chronico ordine satis congruo, qui antiquae collectionis ad hoc usque tempus productae indicium est, de quo plura dicentur in tractatu de antiquis Canonum et Constitutionum Collectionibus tom. III. Leoni autem Magno eadem epistola in his codicibus explorate asseritur non solum ex consulatu qui in Leonis pontificatum cadit, verum etiam ex eo quod inter alias quindecim genuinas epistolas ejusdem pontificis describitur, ita ut de hac una dubium adhuc promovere absque ullo argumento satis certo temerarium", + "candidate_score": 0.655251, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40_42", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_538", + "psc_text": "καὶ συνεπισκόπῳ Φλαυιανῷ, σαφέστερον τὰ ἀπεσταλμένα γράμματα περιέχει. ADMONITIO IN EPISTOLAS SEQUENTES XXX ET XXXI. 1. Etsi duae quae ad Pulcheriam eadem die ac de eadem re scriptae inveniuntur epistolae, aliquot non tam sententiis quam verbis sint plane similes, in multis nihilominus discrepant inter se, et altera ob insertas additiones est longe prolixior. Styli autem ratio et codicum atque collectionum antiquarum auctoritas, quibus utraque fulcitur, nequaquam sinunt ut alterutra alii quam Leoni tribuatur. Exemplaria tum Latina, tum Graeca antiquissimae collectionis 17 Chalcedonensis, et Ratisponensis collectio 19, praeter collectionem duodecimam et vigesimam secundam, primam epistolam satis vindicant; codices vero collectionum 2, 5, 11, 12, 13, 18, 20, 21, 22, 23 et 24, cum exemplo Sichardi, et peculiari ms. Vat. Reginae 293, alteram tuentur. Cur autem eodem die duae ejusmodi epistolae ad Pulcheriam traditae fuerint, et quae prius, quae autem posterius scripta censenda sit, curiosius inquiri potest, quam ulla satis tuta ratione", + "candidate_score": 0.65485, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_643", + "psc_text": "aliquid tale contigerit. Solum in annotationibus indicare licebit verba quae vel supplenda videntur, vel Leonis mentem aperient, ut ne tamen ea huic epistolae ab eodem inserta affirmare possimus. Ita solutae sunt vel omnes, vel saltem praecipuae difficultates, quae contra hanc epistolam opponebantur, adeo ut vel ex hoc de ejus germanitate nihil sit ambigendum. 7. In ea vero quaestione, cur duae tam similes epistolae ad eumdem imperatorem traditae fuerint, Quesnellus suspicatus est epistolam 43 forsitan esse exemplar epistolae 44, quod nonnullis mutatis S. Leo miserit ad Pulcheriam Augustam; nam in epist. 45 ad eamdem scribens, ejusmodi exemplar se ad ipsam mittere testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae,", + "candidate_score": 0.654462, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22_24", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille . Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s.", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_72", + "psc_text": "Leonem duas saltem scripsisse epistolas, alteram ad Cyrillum episcopum Alexandrinum, ad Paschasinum episcopum Lilybetanum alteram, ex Paschasini litteris manifestum est. Sed utraeque injuria temporum intercidere. Solam Paschasini responsionem superesse existimatum fuit; ac propterea eam unam Quesnellus edidit. At ejus quoque epistolae, quam Cyrillum, Leoni reddidisse idem Paschasinus testatur, non exiguum fragmentum ad nos transmissum credimus; quod ut statuatur, nonnulla observanda sunt. 2. Eam nimirum Cyrilli epistolam de Paschate Africani concilii Patribus traditam, quam Dionysius Exiguus suae collectioni integram inseruerat num. 135, ex Sirmondi schedis cum longiori additione ediderant primum Petavius tom. II De Doctrina temporum, in fine, ac dein Bucherius in Commentario ad Canonem paschalem Victorii, cap. 1, pag. 72. Duae vero in ea quam Petavius et Bucherius ediderunt partes distinguendae, nimirum ipsa Cyrilli epistola ad Africanos, quae legitur correctior apud Dionysium; et ejus additio, quae ad aliam ejusdem Cyrilli epistolam pertinet. Has quidem duas distinctasque Cyrilli epistolas cum imperitus", + "candidate_score": 0.654246, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1370", + "psc_text": "cum inscriptione: Leo episcopus Basilio, Juvenali, Euxitheo, Petro, et Lucae episcopis. Hi duo postremi, ut ex codice encyclio discimus, sunt Petrus Corinthius et Lucas Dyrrachenus, ad quos pariter eamdem epistolam directam agnoscimus. Post primam periodum solius Basilii Antiocheni propriam, in eodem codice notatur: Usque huc Basilio; ex quo monemur, sequentia, Cognitis quae apud Alexandriam, etc., ad Basilium aeque ac ad caeteros in inscriptione nominatos scripta fuisse a pari. Haec Ratisponensis codicis inscriptio atque notatio maxime congruit cum iis quae S. Leo scribit epist. 153: Placuit etiam nobis ut ad metropolitanos episcopos generales litteras mitteremus, quae animum eorum firment et roborent . . . De quibus epistolis unam ad Antiochenum, alteram ad Jerosolymitanum . . . dirigetis. Nos autem ad Illyrios episcopos similia jam scripta transmisimus. Hic tria similis epistolae exempla indicantur, ad Basilium Antiochenum, ad Juvenalem Jerosolymitanum, et ad Illyrios episcopos, id est ad Euxitheum Thessalonicensem, Petrum Corinthium, et Lucam", + "candidate_score": 0.65423, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40_42", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_758", + "psc_text": "Sed praeterquam quod non est verosimile episcopos, qui III kal. Octobris in Urbe convenerant, per quinquaginta dies Romae fuisse detentos absoluta jam synodo die 13, aut serius 15 Octobris, ut liquet ex epist. 44 et sequentibus; praeter hoc, inquam, nullum antiquum documentum superest, quo probetur Leone pontifice dedicationem basilicae S. Petri celebratam fuisse die 18 Novembris. Adde quod Valentinianum an. 449 Romae fuisse nullum aliunde indicium est; nonnulla autem suppetunt documenta quae eum anno 450 ibidem exstitisse probant. 4. Quesnellus diss. 1 ad an. 450, n. 1, Baronii sententiam impugnans, in aliam apertius erroneam transiit, contendens has epistolas scriptas fuisse post festum S. Petri die 29 Junii an. 450. Error ex duobus manifeste detegitur. Primum quia hoc anno Valentinianus Romae erat mense Martio, quo legem edidit Novellis insertam tit. 7, de Indulgentiis reliquorum, nec non mense Aprili ex tit. 38, de Naviculariis annuis, etc., ex quibus dies festus S. Petri,", + "candidate_score": 0.653242, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_41_43", + "bdc_text": "GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_758", + "psc_text": "Sed praeterquam quod non est verosimile episcopos, qui III kal. Octobris in Urbe convenerant, per quinquaginta dies Romae fuisse detentos absoluta jam synodo die 13, aut serius 15 Octobris, ut liquet ex epist. 44 et sequentibus; praeter hoc, inquam, nullum antiquum documentum superest, quo probetur Leone pontifice dedicationem basilicae S. Petri celebratam fuisse die 18 Novembris. Adde quod Valentinianum an. 449 Romae fuisse nullum aliunde indicium est; nonnulla autem suppetunt documenta quae eum anno 450 ibidem exstitisse probant. 4. Quesnellus diss. 1 ad an. 450, n. 1, Baronii sententiam impugnans, in aliam apertius erroneam transiit, contendens has epistolas scriptas fuisse post festum S. Petri die 29 Junii an. 450. Error ex duobus manifeste detegitur. Primum quia hoc anno Valentinianus Romae erat mense Martio, quo legem edidit Novellis insertam tit. 7, de Indulgentiis reliquorum, nec non mense Aprili ex tit. 38, de Naviculariis annuis, etc., ex quibus dies festus S. Petri,", + "candidate_score": 0.652977, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15_17", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_174", + "psc_text": "firmum haberi debeat quod ab ipso affirmatum est, ex iis quae in Quesnellianas notas observabimus exploratum fiet. Coustantius, qui et primam et secundam Quesnelli editionem legit, quique in celeberrima editione Epistolarum Romanorum pontificum quantae peritiae et critices sit omnibus eruditis constat, non solum sincerum habuit Hadrianeae editionis fragmentum a Quesnello rejectum, verum etiam initio tomi secundi, quem edendum paraverat, idem fragmentum a Quesnelli censuris vindicandum suscepit, uti testatur P. Simon Mopinot in epistola De nova editione Epistolarum summorum pontificum typis impressa an. 1724, ubi indicatis secundi tomi capitibus, in quibus Coustantius praecipue laboravit, haec de Leonis Epistolis traduntur: Asserentur eidem papae litterae quaedum in spuriorum classem temere amandatae, quas inter non infimum sane locum tenet praeclarum illud de Lupicini episcopi ad sedem apostolicam appellatione fragmentum epistolae primae (nobis 12 ad Africanos) perperam, ut videtur, insertum. Est fragmentum hujus epistolae in Hadrianea editione contentum, quod a Quesnello expungitur. 7. Ex his", + "candidate_score": 0.652919, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_537", + "psc_text": "καὶ ἰσχύοντας αὐτὸν εἰς τὴν τοῦ δικαίου καὶ ἀγαθοῦ μεταγαγεῖν διάθεσιν· ἵν' ὅτι περ ἀμφιβάλλεσθαι οὐ δύναται, ὁποῖόν τι τυγχάνει τῆς τῶν χριστιανῶν ὁμολογίας τὸ ἀκέραιον, καὶ πάσης τῆς πλάνης τὸ φαῦλον καταδικασθείη, καὶ, εἰ ἀνανήψειεν, ὃς πεπλάνηται, ὑπὲρ συγγνώμης παρακαλέσων, τὴν τῶν ἐπισκόπων αὐτῷ βοήθειαν ἐπικουρῆσαι. Ἐπείπερ ἐν τῷ ἑαυτοῦ λιβέλλῳ τῷ πρὸς ἡμᾶς ἀποσταλέντι καὶ τοῦτο ἑαυτῶ πρὸς τὸ ἀξιωθῆναι συγγνώμης ἐφύλαξεν, ἐπαγγελλόμενος ἑαυτὸν διορθοῦν, εἴ τι δ' ἂν ἡ ἡμετέρα γνώμη περὶ τούτων, περὶ ὧν κακῶς ᾔσθετο, ἀποδοκιμάσειεν. Τί δὲ ἡ καθολικὴ Ἐκκλησία καθόλου περὶ τοῦ θείου μυστηρίου τῆς Δεσποτικῆς σαρκώσεως πιστεύει, καὶ διδάσκει, τῷ ἀδελφῷ ἡμῶν, καὶ συνεπισκόπῳ Φλαυιανῷ, σαφέστερον τὰ ἀπεσταλμένα γράμματα περιέχει. ADMONITIO IN EPISTOLAS SEQUENTES XXX ET XXXI. 1. Etsi duae quae ad Pulcheriam eadem die ac de eadem re scriptae inveniuntur epistolae, aliquot non tam sententiis quam verbis sint plane similes, in multis nihilominus discrepant inter se, et altera ob insertas additiones", + "candidate_score": 0.652395, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_14_16", + "bdc_text": "hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_174", + "psc_text": "firmum haberi debeat quod ab ipso affirmatum est, ex iis quae in Quesnellianas notas observabimus exploratum fiet. Coustantius, qui et primam et secundam Quesnelli editionem legit, quique in celeberrima editione Epistolarum Romanorum pontificum quantae peritiae et critices sit omnibus eruditis constat, non solum sincerum habuit Hadrianeae editionis fragmentum a Quesnello rejectum, verum etiam initio tomi secundi, quem edendum paraverat, idem fragmentum a Quesnelli censuris vindicandum suscepit, uti testatur P. Simon Mopinot in epistola De nova editione Epistolarum summorum pontificum typis impressa an. 1724, ubi indicatis secundi tomi capitibus, in quibus Coustantius praecipue laboravit, haec de Leonis Epistolis traduntur: Asserentur eidem papae litterae quaedum in spuriorum classem temere amandatae, quas inter non infimum sane locum tenet praeclarum illud de Lupicini episcopi ad sedem apostolicam appellatione fragmentum epistolae primae (nobis 12 ad Africanos) perperam, ut videtur, insertum. Est fragmentum hujus epistolae in Hadrianea editione contentum, quod a Quesnello expungitur. 7. Ex his", + "candidate_score": 0.651718, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_31_33", + "bdc_text": "non extat apud nos . Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1308", + "psc_text": "mensis Phamenoth, qui est XII kal. Aprilium juxta cursum lunae mensis constitueretur initium, rationis esset opinari nonnullos in secundum mensem nos posse recedere. Nunc autem, quia XIV luna primi mensis per indictionem VIII, quae ventura est, XXII die mensis Pharmuthi, qui est XV kal. Maiar., invenitur, certum est quod initium ejusdem mensis primi juxta lunae cursum nono die Pharmuthi, qui est pridie non. April., occurrat. Cum ergo 14 luna XXII die mensis Pharmuthi inveniatur, qui est XV kal. Maiar., Dominicum Pascha XXIX die mensis ipsius Pharmuthi qui est VIII kal. Maiar., celebrantes, in secundum mensem minime recedimus, cum lunam tunc XXI indubitanter habeamus. Quomodo igitur excurremus in mensem secundum, quandoquidem initium primi mensis juxta lunae cursum, sicut paulo ante dictum est, IX die mensis Pharmuthi, qui est pridie non. April., existat, et XIV luna XXII die mensis ipsius, id est XV kal. Maiar., die proveniat? Hoc autem ita declarato, certum", + "candidate_score": 0.651597, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_30_32", + "bdc_text": "oben Nr. 2078 , Anm. 4 ) , in der eine \"Responsio in Anti-hole Bullingeri \" als \"Epilog\" veröffentlicht ist. non extat apud nos . Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1308", + "psc_text": "mensis Phamenoth, qui est XII kal. Aprilium juxta cursum lunae mensis constitueretur initium, rationis esset opinari nonnullos in secundum mensem nos posse recedere. Nunc autem, quia XIV luna primi mensis per indictionem VIII, quae ventura est, XXII die mensis Pharmuthi, qui est XV kal. Maiar., invenitur, certum est quod initium ejusdem mensis primi juxta lunae cursum nono die Pharmuthi, qui est pridie non. April., occurrat. Cum ergo 14 luna XXII die mensis Pharmuthi inveniatur, qui est XV kal. Maiar., Dominicum Pascha XXIX die mensis ipsius Pharmuthi qui est VIII kal. Maiar., celebrantes, in secundum mensem minime recedimus, cum lunam tunc XXI indubitanter habeamus. Quomodo igitur excurremus in mensem secundum, quandoquidem initium primi mensis juxta lunae cursum, sicut paulo ante dictum est, IX die mensis Pharmuthi, qui est pridie non. April., existat, et XIV luna XXII die mensis ipsius, id est XV kal. Maiar., die proveniat? Hoc autem ita declarato, certum", + "candidate_score": 0.651332, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15_17", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_53", + "psc_text": "adjudicavit Quesnellus, explicato eodem testimonio et auctoritate Photii satis revincitur. Multo autem magis repellitur opinio Antelmii, qui easdem epistolas attribuit anno 447. Non leve in speciem videri potest illud cui potissimum insistit Antelmius epist. 1 num. 11 pag. 7, nimirum in epistola ad Aquileiensem episcopum, c. 1 mentionem fieri decretorum nostrorum, et c. 5 scribi: Olim a sanctis Patribus et a nobis saepe decretum est, dum de interdicto agitur clericorum transitu ab Ecclesia ad Ecclesiam, quibus alia hac super re Leonis decreta ante hanc epistolam edita indicantur. At haud opus est intelligere cum Antelmio epistolas 13 ad Illyrici metropolitas, et 14 ad Anastasium scriptas an. 446, in quibus simile decretum legitur. Cum enim ex dictis exploratum videatur epist. 1 ad Aquileiensem datam fuisse anno circiter 442, constet autem plures Leonis epistolas intercidisse, uti multis in locis notabitur; satis probabile est eidem pontifici ante hunc annum 442, sub ipsa pontificatus initia,", + "candidate_score": 0.650984, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_464", + "psc_text": "erit, memorabimus. Inter Lectionaria relegimus antiquissimum Vat. 3836. Addendi sunt praeterea duo alii codices millenarii, Veronensis 8, in quo haec epistola Leonis post epistolas canonicas describitur, et alius Veronen. 58, qui hanc epistolam ante quaedam documenta synodi Chalcedonensis repraesentat. Cum primam hujus epistolae editionem citabimus, intelligimus primam editionem Sermonum S. Leonis, cui haec epistola inserta est ante sermones de Nativitate ex ms. codice collectionis tertiae eorumdem Sermonum. Accedent tandem praeter codices Quesnelli alii quatuor a Baluzio adhibiti, nimirum Colbertinus 2574, Parisien., Divionen. et Corbeiensis, quorum tres postremi collectionem 17 Chalcedonensem continent. 7. Antiquissimam Graecam versionem, quae lecta et inserta fuit act. 2 synodi Chalcedonensis, primus edidit Joannes Leunclavius ex bibliotheca Sambuci Basileae an. 1578, postea ex aliis mss. Gerardus Vossius praepositus Tungrensis in calce Operum S. Gregorii Thaumaturgi an. 1604; dein vero Romani Conciliorum editores an. 1608, et a Romanis alii posteriores Conciliorum collectores. Graecum textum exegimus ad perantiquum ms.", + "candidate_score": 0.650722, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_39_41", + "bdc_text": "Simonis Grynaei illustratus . Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_464", + "psc_text": "erit, memorabimus. Inter Lectionaria relegimus antiquissimum Vat. 3836. Addendi sunt praeterea duo alii codices millenarii, Veronensis 8, in quo haec epistola Leonis post epistolas canonicas describitur, et alius Veronen. 58, qui hanc epistolam ante quaedam documenta synodi Chalcedonensis repraesentat. Cum primam hujus epistolae editionem citabimus, intelligimus primam editionem Sermonum S. Leonis, cui haec epistola inserta est ante sermones de Nativitate ex ms. codice collectionis tertiae eorumdem Sermonum. Accedent tandem praeter codices Quesnelli alii quatuor a Baluzio adhibiti, nimirum Colbertinus 2574, Parisien., Divionen. et Corbeiensis, quorum tres postremi collectionem 17 Chalcedonensem continent. 7. Antiquissimam Graecam versionem, quae lecta et inserta fuit act. 2 synodi Chalcedonensis, primus edidit Joannes Leunclavius ex bibliotheca Sambuci Basileae an. 1578, postea ex aliis mss. Gerardus Vossius praepositus Tungrensis in calce Operum S. Gregorii Thaumaturgi an. 1604; dein vero Romani Conciliorum editores an. 1608, et a Romanis alii posteriores Conciliorum collectores. Graecum textum exegimus ad perantiquum ms.", + "candidate_score": 0.650676, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_166", + "psc_text": "et varia opuscula etiam posterioris aevi continet, ex Leone autem hanc unicam epistolam exhibet. Alter vero antiquissimus et majusculis litteris scriptus complectitur vetustam collect. 3, cui alium similem invenimus in perantiquo Vat. 1342. Nos insuper hanc eamdem epistolae decurtatae (sic enim appellabimus) rationem nacti sumus in tribus aliis collectionibus, nimirum in ms. Vat. Reginae collect. 1, in vetusto cod. Lucensi collect. 4 simili Colbertino 784, qui a Coustantio laudatur in praefat. ad Epistolas Roman. pontif. num. 89, ac praeterea in manuscriptis collectionis 9 Hispanicae, Vat. 1341 et Vindebon. Caesareo 41, ut praetereamus alia plura scripta exemplaria memoratarum collectionum 10, 12 et 24, quae in praefat. ad epistolas recensuimus. Ita octo collectiones 1, 3, 4, 5, 9, 10, 12 et 24, ac peculiaris cod. Barb. 77, hanc primam epistolae formam exhibent. 3. Secunda ejusdem forma edita est primum a Wendelino, dein a Pithaeo, ac demum a Voello et Justello in collectione", + "candidate_score": 0.650615, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15_17", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_538", + "psc_text": "καὶ συνεπισκόπῳ Φλαυιανῷ, σαφέστερον τὰ ἀπεσταλμένα γράμματα περιέχει. ADMONITIO IN EPISTOLAS SEQUENTES XXX ET XXXI. 1. Etsi duae quae ad Pulcheriam eadem die ac de eadem re scriptae inveniuntur epistolae, aliquot non tam sententiis quam verbis sint plane similes, in multis nihilominus discrepant inter se, et altera ob insertas additiones est longe prolixior. Styli autem ratio et codicum atque collectionum antiquarum auctoritas, quibus utraque fulcitur, nequaquam sinunt ut alterutra alii quam Leoni tribuatur. Exemplaria tum Latina, tum Graeca antiquissimae collectionis 17 Chalcedonensis, et Ratisponensis collectio 19, praeter collectionem duodecimam et vigesimam secundam, primam epistolam satis vindicant; codices vero collectionum 2, 5, 11, 12, 13, 18, 20, 21, 22, 23 et 24, cum exemplo Sichardi, et peculiari ms. Vat. Reginae 293, alteram tuentur. Cur autem eodem die duae ejusmodi epistolae ad Pulcheriam traditae fuerint, et quae prius, quae autem posterius scripta censenda sit, curiosius inquiri potest, quam ulla satis tuta ratione", + "candidate_score": 0.650023, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_192", + "psc_text": "scripserit. 14. P. Coustantius discrimen illud, quod memoravimus in Gelasii epistola ad Dardanos, quae in aliis codicibus brevior, in aliis prolixior est, ex eo pendere credidit, quod eadem illa epistola sub duplici forma ab ipsomet Gelasio prodierit; idemque postea Hormisdae et Gregorio, antea vero Leoni nostro evenisse opinatus est. Lege Vindic. veter. codd. confirmat. cap. 13, pag. 713. Id huic epistolae contigisse ex antea observatis probabilissimum nobis est. S. Leo scripserat, ut videtur, prima manu epistolam, qualis dabitur ex mss. editionis decurtatae; et ex hoc exemplo olim edito vel invento hanc epistolam sumpserunt auctores collectionum ejusdem editionis. Posteriori vero manu, cum forte supervenisset aliquid novi, ex. gr., causa Restituti episcopi, quem nunc, quasi post illa quae Potentius retulerat, conquestum tradit cap. 10 S. pontifex exscribens eamdem epistolam, nonnulla aliis verbis exposuit, quaedam autem pro novitate causae adjecit. Ita etiam epistolas 30 et 31, quae partim eisdem, partim diversis verbis eadem", + "candidate_score": 0.649879, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_31_33", + "bdc_text": "non extat apud nos . Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ; s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1301", + "psc_text": "In octogesimo quidem nono anno ab imperio Diocletiani, superstite beatae memoriae patre nostro et episcopo Athanasio, cum luna XIV paschalis die XXVIII mensis Phamenoth, id est nono kalendarum Aprilium die provenisset, die Dominico, in subsequentem translatum est hebdomadem, ita ut quinta die mensis Pharmuthi, hoc est pridie kalendarum Aprilium celebraretur Pascha Dominicum. In nonagesimo autem tertio anno ab imperio ejusdem Diocletiani, cum luna XIV paschalis die XIV mensis Pharmuthi qui est V idus Aprilis, die Dominico contigisset, in sequentem item septimanam dilatio facta est, ita ut Dominicum Pascha die XXI mensis Pharmuthi, qui est XVI kalend. Maiar. solemniter ageretur. In centesimo quoque tertio anno ab imperio 1269 praefati Diocletiani, cum luna paschalis XIV Pharmuthi XXIII die, qui est XIV kalend. Maiar., esset die Dominico superventura, iterum septimana quaesita est, et Dominicum Pascha XXX die mensis ipsius Pharmuthi, qui est VII kalend. Maiar., constat esse celebratum, propter angustiam temporis imminentem. Item", + "candidate_score": 0.64974, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22_24", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille . Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s.", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1589", + "psc_text": "Tillemontii valde exilibus sequentem epistolam datam prodidit circa an. 442, 443 et 444. Cum Sirmondus atque Baluzius, nullo tamen allato documento, eamdem affixerint anno 452, Quesnellus conjecit hos ita sensisse, eo quod existimaverint in hac epistola, ubi sermo habetur de his qui ab hostibus in infantia capti fuerant, respici ad eam vastitatem quam Hunni in Galliis in ulerunt an. 451. Hujus autem epistolae locum non ad Hunnorum irruptionem referri contendit, sed ad Vandalorum persecutionem, qui Africa potiti sub Genserico, catholicos oppugnarunt; nam inquisit. 18, haec praeferuntur: De his qui ex Africa vel de Mauritania venerunt, et nesciunt in qua secta sint baptizati. Tum Vandalica persecutione descripta, quae Christianis illata fuit in Africa post an. 439, hac occasione nonnullos in Gallias sese recepisse existimat, de quibus in eadem epistola sermo sit; et idcirco eam datam credit circa annos indicatos 442, 443 et 444, in quibus ea persecutio grassata est. 2. Sed", + "candidate_score": 0.649662, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_14_16", + "bdc_text": "hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_643", + "psc_text": "aliquid tale contigerit. Solum in annotationibus indicare licebit verba quae vel supplenda videntur, vel Leonis mentem aperient, ut ne tamen ea huic epistolae ab eodem inserta affirmare possimus. Ita solutae sunt vel omnes, vel saltem praecipuae difficultates, quae contra hanc epistolam opponebantur, adeo ut vel ex hoc de ejus germanitate nihil sit ambigendum. 7. In ea vero quaestione, cur duae tam similes epistolae ad eumdem imperatorem traditae fuerint, Quesnellus suspicatus est epistolam 43 forsitan esse exemplar epistolae 44, quod nonnullis mutatis S. Leo miserit ad Pulcheriam Augustam; nam in epist. 45 ad eamdem scribens, ejusmodi exemplar se ad ipsam mittere testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae,", + "candidate_score": 0.649541, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15_17", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_630", + "psc_text": "tuorum suggestione didicimus per Gallias se nostrum esse diaconum jactitasse, et sub hujus honoris obtentu diversas ejus provinciae Ecclesias circuire. Cujus audaciae tam nefandae dilectionem tuam, frater 894 charissime, ita volumus obviare, ut eum, admonitis etiam totius provinciae episcopis, in sua falsitate detectum, ab omnium Ecclesiarum communione, ne ulterius hoc usurpet, expellas. Dominus te incolumem custodiat, frater charissime. Data sub die VII kalendas Septembr., Asturio et Protegene, vv. clarissimis consulibus. ADMONITIO IN SEQUENTEM EPISTOLAM. 1. Duae sequentes epistolae, 43 et 44, de re eadem ac eodem, uti praefertur, die ad eumdem imperatorem Theodosium scriptae, easdem fere, si Latinum textum spectes, nedum sententias, sed etiam voces in partem maximam exhibent. Id aliquam suppositionis suspicionem injecit. Porro epistola 43 duplici manifesto vitio laborat. Primo certum errorem contra historiae veritatem praefert illis verbis cap. 1: Haec nobis comperta sunt. . . .ab ipsis reverendissimis episcopis, qui a nobis missi sunt. Solus enim Julius", + "candidate_score": 0.649034, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22_24", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille . Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s.", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_471", + "psc_text": "88. Hinc nihil mirum si haec testimonia in documentis Graecis ante gesta Chalcedonensia laudatae epistolae subjecta fuerint, licet primum ejusdem epistolae exemplum iisdem caruerit: unde nec a nobis eidem subjicienda sunt. Cum vero apud Latinos nullum exemplum hactenus inventum sit in quo haec testimonia post epistolam ad Flavianum describantur, sed ea separatim edita et inserta occurrant in nonnullis antiquis Latinorum collectionibus, nimirum in collect. 5 Quesnelliana cap. 41, ubi ea descripta reperies tomo tertio, et in mss. collect. 3 cap. 82, nec non in codice Veronensi 38 cap. 37, satis probabile est solos Graecos, qui ea simul allata et allegata acceperant in Constantinopolitano conventu exemplaria scripsisse, in quibus ea epistola una cum testimoniis legeretur, ac exinde in Graecos codices ante gesta Chalcedonensia utraque simul traduxisse. Ex his autem apparet quam perperam P. Garnerius horum testimoniorum collectionem Theodoreto tribuerit, de quo tamen plura in observationibus ad notam ultimam Quesnelli. Inter testimonia", + "candidate_score": 0.648894, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_17_19", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_758", + "psc_text": "Sed praeterquam quod non est verosimile episcopos, qui III kal. Octobris in Urbe convenerant, per quinquaginta dies Romae fuisse detentos absoluta jam synodo die 13, aut serius 15 Octobris, ut liquet ex epist. 44 et sequentibus; praeter hoc, inquam, nullum antiquum documentum superest, quo probetur Leone pontifice dedicationem basilicae S. Petri celebratam fuisse die 18 Novembris. Adde quod Valentinianum an. 449 Romae fuisse nullum aliunde indicium est; nonnulla autem suppetunt documenta quae eum anno 450 ibidem exstitisse probant. 4. Quesnellus diss. 1 ad an. 450, n. 1, Baronii sententiam impugnans, in aliam apertius erroneam transiit, contendens has epistolas scriptas fuisse post festum S. Petri die 29 Junii an. 450. Error ex duobus manifeste detegitur. Primum quia hoc anno Valentinianus Romae erat mense Martio, quo legem edidit Novellis insertam tit. 7, de Indulgentiis reliquorum, nec non mense Aprili ex tit. 38, de Naviculariis annuis, etc., ex quibus dies festus S. Petri,", + "candidate_score": 0.648777, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_39_41", + "bdc_text": "Simonis Grynaei illustratus . Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_962", + "psc_text": "IN EPISTOLAM SEQUENTEM. 1. Quesnellus praestantissimam epistolam seu relationem synodi Chalcedonensis ad S. Leonem Graece et Latine inter Leonis Opera primus inseruit, ut in editionibus Conciliorum exhibetur; nullo tamen codice vel Graeco vel Latino usus est. Nos Graecum textum, qui est originalis, cum duobus mss. Venetis S. Marci 164 et 555 recensuimus. Quoad Latinum vero, duplex hujus relationis Latina versio habetur. Quesnellus eam unam dedit quae primum vulgata a Crabbo, in caeteras Conciliorum editiones transivit. At alia exstat interpretatio vetustior, quippe quae paulo post ipsum Chalcedonense concilium exarata fuit, et ex qua Vigilius papa in Constituto testimonium allegavit. Hanc primus edidit Baluzius. In tribus tantum codicibus adhuc inventa est, nimirum in Parisiensi, in Vaticano Reginae Suecorum, et in alio Vat. 1322. Hic autem postremus codex, qui quondam fuit Veronensis Ecclesiae, eo praestantior est quod quamplures subscriptiones Patrum nobis conservavit, quae in ipso originali Graeco desiderantur. Nobis sane, qui hanc versionem", + "candidate_score": 0.648731, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_40", + "bdc_text": "Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1575", + "psc_text": "a Rustico, ad quem aliam posteriorem epistolam datam videbimus. Neque moveat quod primus codex Vindebon. puriorem Hispanicam complectatur. Nam licet eatenus sit purior, quod emendationes in Gallicanos codices inductas non recepit, mendosissimus tamen est, mendumque satis prodit in eadem inscriptione episcopatus Arbonensis, quem nemo inveniet. Hoc autem mendum evidentius demonstrant antiquiores et emendatiores codices Hispanici, quos adhibuit auctor Breviarii canonum Ecclesiae Hispanae a cardinali de Aguirre editi, cujus Breviarii exemplar manuscriptum reperimus inter Vaticanos codices num. 4887. Hoc enim opus exeunte saeculo VII scriptum, ut probavit etiam P Coustantius in praefat. ad epist. Rom. pontif. num. 150, Breviarium est collectionis Hispanicae, quod auctor Hispanus ex Hispanicis utique codicibus sumpsit. In eo autem lib. IV, tit. 30 et 35, duo tituli referuntur ex sequenti epistola, quae his verbis utroque loco citatur: Epistola Leonis ad Leonem Ravennensem tit. 1 vel 2, a cap. 73, quo quidem capite in collectione Hispanica sequens epistola", + "candidate_score": 0.648541, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_30_32", + "bdc_text": "oben Nr. 2078 , Anm. 4 ) , in der eine \"Responsio in Anti-hole Bullingeri \" als \"Epilog\" veröffentlicht ist. non extat apud nos . Si opus habes , emam in nundinis Francofordanis Die Frankfurter Frühjahrsmesse begann etwa 24 Tage vor Ostern und dauerte 20 Tage ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1225", + "psc_text": "pridie nonas Aprilis eadem, propitio Deo, agenda erit festivitas, sicut regulariter centenariae annotationis ordo declarat; sed in anno qui erit septuagesimus sextus, is Paschae dies invenitur ascriptus, quem a passione Domini nullius exempli, nullius constitutionis admittit auctoritas. Nam diem octavum kalendarum Maiarum ab eo cognoscimus praefinitum, qui nimie limitem antiquae constitutionis excedit; cum alii quintum decimum kalendarum Maiarum huic festivitati deputaverint 1231 diem. Siquidem ab undecimo kalendarum Aprilium, usque in undecimum kalendarum Maiarum, legitimum spatium sit praefixum, intra quod omnium varietatum necessitas concludatur: ut Pascha Dominicum nec prius possimus habere nec tardius. Quod enim in decimum et in nonum kalendarum Maiarum videtur nonnumquam pervenisse festivitas, quadam ratione defenditur. Quia etsi dies Resurrectionis ultra terminum videtur exisse, dies tamen Passionis limitem positum non invenietur egressus. Ad octavum autem kalendarum Maiarum paschalem observantiam perducere, nimis insolens et aperta transgressio est. CAP. III. Quia ergo in illa, ut dixi, centenaria supputatione Theophili, septuagesimus", + "candidate_score": 0.648208, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15_17", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_962", + "psc_text": "IN EPISTOLAM SEQUENTEM. 1. Quesnellus praestantissimam epistolam seu relationem synodi Chalcedonensis ad S. Leonem Graece et Latine inter Leonis Opera primus inseruit, ut in editionibus Conciliorum exhibetur; nullo tamen codice vel Graeco vel Latino usus est. Nos Graecum textum, qui est originalis, cum duobus mss. Venetis S. Marci 164 et 555 recensuimus. Quoad Latinum vero, duplex hujus relationis Latina versio habetur. Quesnellus eam unam dedit quae primum vulgata a Crabbo, in caeteras Conciliorum editiones transivit. At alia exstat interpretatio vetustior, quippe quae paulo post ipsum Chalcedonense concilium exarata fuit, et ex qua Vigilius papa in Constituto testimonium allegavit. Hanc primus edidit Baluzius. In tribus tantum codicibus adhuc inventa est, nimirum in Parisiensi, in Vaticano Reginae Suecorum, et in alio Vat. 1322. Hic autem postremus codex, qui quondam fuit Veronensis Ecclesiae, eo praestantior est quod quamplures subscriptiones Patrum nobis conservavit, quae in ipso originali Graeco desiderantur. Nobis sane, qui hanc versionem", + "candidate_score": 0.648132, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_39_41", + "bdc_text": "Simonis Grynaei illustratus . Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1579", + "psc_text": "lib. II Observationum in sacra cardinalis Norisii opera cap. 7, num. 3, tom. IV, pag. 915, ubi etiam ostendimus pugnantibus episcoporum ordine, et rebus ac tempore episcopis tributis, satius esse de errore in rebus ac tempore perperam ascriptis, quam in episcoporum ordine suspicari. 4. Ordo episcoporum Ravennatum hujus aevi in Agnello et reliquis antiquis Ecclesiae Ravennatis scriptoribus hic est: Ursus, Petrus, Neo, Exuperantius, Joannes, Petrus. Cum autem Joanni tribuant privilegium Valentiniani III, secundo Petro hujus successori ascribunt quae de S. Petro Chrysologo certa sunt. His vero obstant tria monumenta posterius edita: primum epistola Leonis ad Neonem, quae episcopo Petri Chrysologi successori congruit; secundum epistola Simplicii papae ad Joannem episcopum Ravennatem, qui post Petrum et Neonem eam sedem obtinuit; tertium synodi Romanae sub Symmacho, in quibus alius Petrus Ravennas subscriptus invenitur. Haec animadvertens P. Bacchinius, ut triplicem nodum solveret, ad duo confugit. Primo suspicatus est Leonis epistolam non ad Neonem Ravennatem", + "candidate_score": 0.647784, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_39_41", + "bdc_text": "Simonis Grynaei illustratus . Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_333", + "psc_text": "Constitutionum Collectionibus tom. III. Leoni autem Magno eadem epistola in his codicibus explorate asseritur non solum ex consulatu qui in Leonis pontificatum cadit, verum etiam ex eo quod inter alias quindecim genuinas epistolas ejusdem pontificis describitur, ita ut de hac una dubium adhuc promovere absque ullo argumento satis certo temerarium sit. 3. Invenitur praeterea haec eadem epistola in ms. libro Vat. 1343 saeculi X, qui fuit Ticinensis Ecclesiae, nec non in Vat. Ottobon. 297 collect. 23. Accedunt duo auctores antiquiores Gratiano, qui ex eadem epistola nonnulla suis collectionibus inseruerunt, nimirum cardinalis Deusdedit lib. III, cap. 34, in ms. Vat. 3833, et S. Anselmus lib. V, cap. 69, et lib. VI, cap. 189, in pluribus codd. Vaticanis. Tandem, ut alia testimonia omittamus, Gerhohus praepositus Reicherspergensis ineunte saeculo XII totam epistolam ex Germanico codice descripsit in opere de Aedificio Dei, cap 60, quod editum est a P. Pez. in Thesauro Anecdot. tom.", + "candidate_score": 0.647424, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_14_16", + "bdc_text": "hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1589", + "psc_text": "Tillemontii valde exilibus sequentem epistolam datam prodidit circa an. 442, 443 et 444. Cum Sirmondus atque Baluzius, nullo tamen allato documento, eamdem affixerint anno 452, Quesnellus conjecit hos ita sensisse, eo quod existimaverint in hac epistola, ubi sermo habetur de his qui ab hostibus in infantia capti fuerant, respici ad eam vastitatem quam Hunni in Galliis in ulerunt an. 451. Hujus autem epistolae locum non ad Hunnorum irruptionem referri contendit, sed ad Vandalorum persecutionem, qui Africa potiti sub Genserico, catholicos oppugnarunt; nam inquisit. 18, haec praeferuntur: De his qui ex Africa vel de Mauritania venerunt, et nesciunt in qua secta sint baptizati. Tum Vandalica persecutione descripta, quae Christianis illata fuit in Africa post an. 439, hac occasione nonnullos in Gallias sese recepisse existimat, de quibus in eadem epistola sermo sit; et idcirco eam datam credit circa annos indicatos 442, 443 et 444, in quibus ea persecutio grassata est. 2. Sed", + "candidate_score": 0.647071, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_14_16", + "bdc_text": "hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_847", + "psc_text": "451, post epistolam 75, ad eumdem Faustum scriptam VI idus Novembris an. 450. At epistola 75 exarata fuit, cum propitio Domino multum catholicorum est aucta libertas, nimirum post Theodosii mortem, qui Eutychianis patrocinabatur. Epistola vero nunc subjicienda scripta fuit, cum aliqua humana ratio seu metus aliquis ab aperta veritatis defensione poterat cohibere: unde pontifex Fausto animum acuens, Exhortor, inquit, tuam beatitudinem, ut non confundaris de Evangelio generationis Domini Jesu Christi; quod vivum adhuc Theodosium praesumit. Hinc ante Theodosii mortem, quae incidit exeunte Julio anni 450, vel saltem ante mortis ejus notitiam, quae ad Leonem pervenit antequam scriberet VI idus Novembris epistolam 75, sequentes litterae datae videntur. 2. In collectione Chalcedonensi, ex qua una hanc epistolam habemus, describitur cap. 6 post Flaviani epistolam inter Leoninas 22, et ante epist. 28, datam idibus Junii an. 449, ex quo sub hoc tempus lucubrata videri potest. Cum vero Chalcedonensis collectionis auctor exactum temporum ordinem", + "candidate_score": 0.646982, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15_17", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_640", + "psc_text": "Ex his epistolam 43, quae collato Graeco textu tot capitibus discrepare cognoscitur ab epistola 44, aliam esse epistolam, nihil dubitandum est; ac proinde necessarium fuit, Graeci textus, qui originalis vicem gerit, Latinam interpretationem dare, non solum ut Graecae linguae minus peritis patefieret apertum discrimen, verum etiam ut haberetur Latine haec epistola, quae solum Graece prostat; Latinus enim textus, quem habemus, nec originalis, nec integra versio est, ut vidimus, et epistolam 44 potius quam epist. 43 in partem maximam exhibet. 6. Fatendum vero est, in Graeco textu praeter lacunam et errorem historicum, quorum initio meminimus, alia loca vel luxata et corrupta, vel certe obscura et implexa inveniri. At errorem historicum facili duarum litterarum mutatione emendari in Graeco textu, nullo autem modo in veteri interpretatione Latina, eumque antiquo librario potius quam Graeco interpreti tribuendum, annotatione 5 observabimus. Lacuna vero, quae primo capite evidens est, utrum ab interpretis, an vero ab amanuensis saltu", + "candidate_score": 0.646512, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2_4", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_962", + "psc_text": "IN EPISTOLAM SEQUENTEM. 1. Quesnellus praestantissimam epistolam seu relationem synodi Chalcedonensis ad S. Leonem Graece et Latine inter Leonis Opera primus inseruit, ut in editionibus Conciliorum exhibetur; nullo tamen codice vel Graeco vel Latino usus est. Nos Graecum textum, qui est originalis, cum duobus mss. Venetis S. Marci 164 et 555 recensuimus. Quoad Latinum vero, duplex hujus relationis Latina versio habetur. Quesnellus eam unam dedit quae primum vulgata a Crabbo, in caeteras Conciliorum editiones transivit. At alia exstat interpretatio vetustior, quippe quae paulo post ipsum Chalcedonense concilium exarata fuit, et ex qua Vigilius papa in Constituto testimonium allegavit. Hanc primus edidit Baluzius. In tribus tantum codicibus adhuc inventa est, nimirum in Parisiensi, in Vaticano Reginae Suecorum, et in alio Vat. 1322. Hic autem postremus codex, qui quondam fuit Veronensis Ecclesiae, eo praestantior est quod quamplures subscriptiones Patrum nobis conservavit, quae in ipso originali Graeco desiderantur. Nobis sane, qui hanc versionem", + "candidate_score": 0.646334, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22_24", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille . Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s.", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1598", + "psc_text": "Hermes, qui in hac epistola appellatur Archidiaconus, vivo adhuc Rustico Biterrensibus episcopus datus fuit, a quibus cum non fuerit receptus, Narbonam rediit, et hac de re idem Rusticus et Hermes litteras ad Leonem dedere, ut ex Hilari papae epist. 8 colligere licet. His autem ut congruum tempus tribuatur, ante Leonis mortem, quae contigit an. 461, Hermes ad Biterrensem cathedram promotus videtur sub. an. 460; haec autem epistola, Hermete adhuc archidiacono Romae agente, scripta serius dicenda est an. 459. 7. His autem de tempore hujus epistolae praemissis manifestum fit quam sint inanes duae Quesnelli conjecturae, quibus cum animadverterit aliquot ex iis dubiis quae proposuit Rusticus decisa fuisse in conciliis Arausicano I, Vasensi I, et Arelatensi II, alterutrum not. 1 colligit: Scilicet vel Rusticum ad Leonem scripsisse, antequam eae difficiles quaestiones in conciliis supradictis ventilarentur et enodarentur: supervacaneum enim videretur et praeter consuetudinem Gallicanam, ut post soluta in pluribus comprovincialibus, aut majoribus", + "candidate_score": 0.646275, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22_24", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille . Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s.", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_52", + "psc_text": "Si enim de praeteritis litteris et de re olim insinuata loqueretur, vi verbi duximus commonendam, omnis rectae syntaxeos ratio posset et haberet exigeret. Id autem si evidens judicetur, epistolam primam ad Januarium traditam non fuisse consequens fit. Ita enim Leo indicat se duxisse eum nunc monere, ac si antea de eadem re numquam monuerit. Igitur epistola prima, in qua eadem monitio fusius ingeritur, non ad Januarium, sed ad aliquem ejus praedecessorem tradita dici debet. 25. Ex his porro tempus duarum sequentium epistolarum elicitur, et cur ab his initium duxerimus, manifestum fiet. Annus 444, cui has epistolas auctoritate libri de Promissionibus adjudicavit Quesnellus, explicato eodem testimonio et auctoritate Photii satis revincitur. Multo autem magis repellitur opinio Antelmii, qui easdem epistolas attribuit anno 447. Non leve in speciem videri potest illud cui potissimum insistit Antelmius epist. 1 num. 11 pag. 7, nimirum in epistola ad Aquileiensem episcopum, c. 1 mentionem fieri decretorum", + "candidate_score": 0.64578, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47_49", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 . Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1589", + "psc_text": "Tillemontii valde exilibus sequentem epistolam datam prodidit circa an. 442, 443 et 444. Cum Sirmondus atque Baluzius, nullo tamen allato documento, eamdem affixerint anno 452, Quesnellus conjecit hos ita sensisse, eo quod existimaverint in hac epistola, ubi sermo habetur de his qui ab hostibus in infantia capti fuerant, respici ad eam vastitatem quam Hunni in Galliis in ulerunt an. 451. Hujus autem epistolae locum non ad Hunnorum irruptionem referri contendit, sed ad Vandalorum persecutionem, qui Africa potiti sub Genserico, catholicos oppugnarunt; nam inquisit. 18, haec praeferuntur: De his qui ex Africa vel de Mauritania venerunt, et nesciunt in qua secta sint baptizati. Tum Vandalica persecutione descripta, quae Christianis illata fuit in Africa post an. 439, hac occasione nonnullos in Gallias sese recepisse existimat, de quibus in eadem epistola sermo sit; et idcirco eam datam credit circa annos indicatos 442, 443 et 444, in quibus ea persecutio grassata est. 2. Sed", + "candidate_score": 0.64442, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22_24", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille . Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s.", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_472", + "psc_text": "acceperant in Constantinopolitano conventu exemplaria scripsisse, in quibus ea epistola una cum testimoniis legeretur, ac exinde in Graecos codices ante gesta Chalcedonensia utraque simul traduxisse. Ex his autem apparet quam perperam P. Garnerius horum testimoniorum collectionem Theodoreto tribuerit, de quo tamen plura in observationibus ad notam ultimam Quesnelli. Inter testimonia autem a Leone collecta primo loco occurrunt tria satis prolixa sumpta ex Hilario; et hunc quidem Latinum scriptorem Graecis antea incognitum, ex notitia testimoniorum Leonis inter Patres catholicae fidei assertores praecipuo honore in Chalcedonensi synodo a Cecropio Sebastopolitano episcopo allegatum credimus (Act. 2, tom. IV Concil. pag. 1207). EPISTOLA XXVIII. AD FLAVIANUM EPISCOPUM CONSTANTINOPOLITANUM CONTRA EUTYCHIS PERFIDIAM ET HAERESIM, SYNOPSIS ( Ex collectione Hispanica ). Quod ignorantia sanctarum Scripturarum Eutychen haereticum fecerit. --II. Contra eos qui in duos filios dispensationis Dominicae mysterium scindere moliuntur. --III. Contra eos qui passibilem Divinitatem unigeniti Filii Dei audent asserere. --IV. Contra eos qui in", + "candidate_score": 0.643923, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15_17", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_643", + "psc_text": "aliquid tale contigerit. Solum in annotationibus indicare licebit verba quae vel supplenda videntur, vel Leonis mentem aperient, ut ne tamen ea huic epistolae ab eodem inserta affirmare possimus. Ita solutae sunt vel omnes, vel saltem praecipuae difficultates, quae contra hanc epistolam opponebantur, adeo ut vel ex hoc de ejus germanitate nihil sit ambigendum. 7. In ea vero quaestione, cur duae tam similes epistolae ad eumdem imperatorem traditae fuerint, Quesnellus suspicatus est epistolam 43 forsitan esse exemplar epistolae 44, quod nonnullis mutatis S. Leo miserit ad Pulcheriam Augustam; nam in epist. 45 ad eamdem scribens, ejusmodi exemplar se ad ipsam mittere testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae,", + "candidate_score": 0.643482, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47_49", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 . Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_643", + "psc_text": "aliquid tale contigerit. Solum in annotationibus indicare licebit verba quae vel supplenda videntur, vel Leonis mentem aperient, ut ne tamen ea huic epistolae ab eodem inserta affirmare possimus. Ita solutae sunt vel omnes, vel saltem praecipuae difficultates, quae contra hanc epistolam opponebantur, adeo ut vel ex hoc de ejus germanitate nihil sit ambigendum. 7. In ea vero quaestione, cur duae tam similes epistolae ad eumdem imperatorem traditae fuerint, Quesnellus suspicatus est epistolam 43 forsitan esse exemplar epistolae 44, quod nonnullis mutatis S. Leo miserit ad Pulcheriam Augustam; nam in epist. 45 ad eamdem scribens, ejusmodi exemplar se ad ipsam mittere testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae,", + "candidate_score": 0.643151, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18_20", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_966", + "psc_text": "quae a nobis in annotationibus non omittentur; ac praeterea alias lectiones nonnumquam adjecisse, quas cum ex antiquiori versione codicis Vaticani 1322 sumptas deprehenderimus, praetermittendas credidimus: satis enim ex ipsa antiqua versione, quae subjicietur, elici poterunt. 4. Quoad tempus hujus relationis, quod in omnibus et Graecis et Latinis codicibus deest, pauca. Cum ultima concilii actio habita sit kal. Novembris an. 431, hac eadem die vel paulo post haec ad Leonem relatio, antequam synodi Patres dimitterentur, scripta fuit. EPISTOLA XCVIII. SANCTAE SYNODI CHALCEDONENSIS AD SANCTISSIMUM PAPAM ROMANAE ECCLESIAE LEONEM De gestis in synodo. SYNOPSIS. I. Leonem synodus laudat vocis B. Petri omnibus constitutum interpretem. quem in suis legatis praefuisse declarat. --II. De Dioscori Alexandrini tyrannide et impiis gestis. --III. Quid circa eum actum sit, ac des definitione fidei. --IV. Canonis de praerogativa sedis Constantinopolitanae edendi causam exponit, et confirmationem petit. 1088. Sancta et magna et universalis SYNODUS, quae per gratiam Dei et", + "candidate_score": 0.642913, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18_20", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_54", + "psc_text": "14 ad Anastasium scriptas an. 446, in quibus simile decretum legitur. Cum enim ex dictis exploratum videatur epist. 1 ad Aquileiensem datam fuisse anno circiter 442, constet autem plures Leonis epistolas intercidisse, uti multis in locis notabitur; satis probabile est eidem pontifici ante hunc annum 442, sub ipsa pontificatus initia, aliquam occasionem fuisse renovandi antiquam constitutionem, quae olim a Patribus, canonibus scilicet Nicaenis et Sardicensibus, a Romana Ecclesia tunc solum receptis, lata, et identidem repetita a Damaso aliisque ejus successoribus, ac tandem ab ipso Leone renovata, saepe decreta dici potuit. Adde quod annot. 27 in epist. 9 ad Dioscorum ostendemus verba ad nos ibidem non tam de Leone quam de praedecessoribus ejus sumpta. Ita etiam hic voces a nobis, et decretorum nostrorum de praedecessorum decretis accipi potuerunt. Cum enim una eademque sit antecessorum et successorum auctoritas, decreta autem pontificia ex hac auctoritate totam vim sortiantur, nostra dici potuerunt decreta, quae", + "candidate_score": 0.642418, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_39_41", + "bdc_text": "Simonis Grynaei illustratus . Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1371", + "psc_text": ". . . De quibus epistolis unam ad Antiochenum, alteram ad Jerosolymitanum . . . dirigetis. Nos autem ad Illyrios episcopos similia jam scripta transmisimus. Hic tria similis epistolae exempla indicantur, ad Basilium Antiochenum, ad Juvenalem Jerosolymitanum, et ad Illyrios episcopos, id est ad Euxitheum Thessalonicensem, Petrum Corinthium, et Lucam Dyrrachenum, qui accuratius in inscriptione nostri codicis Ratisponensis nominantur. Ex Grimanico vero codice illud elicimus, in exemplo epistolae 150 ad Euxitheum caeterosque metropolitas Illyrici postremae periodo insertas fuisse voces per Illyricum; quae cum Juvenali Jerosolymitano nequaquam conveniant, in epistola ad eumdem certissime defuerunt, et idcirco Juvenalis nomen in inscriptione ejusdem epistolae delendum credidimus. 2. Eaedem duae epistolae suspectae fidei fuerunt Pagio ad an. 457, n. 7, sicut etiam epistola 153, ob imploratum auxilium Patricii Asparis, quae duo nomina separatim posita in epist. 149 et 150 pro duabus personis accepit, primum filii, alterum patris, cum tamen unum Asparem significent, qui patricii", + "candidate_score": 0.641967, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_39_41", + "bdc_text": "Simonis Grynaei illustratus . Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1271", + "psc_text": "epistolam 133, ad Leonem. subjecit epist. 130, ad Marcianum, cum data V idus ejusdem mensis, rejecto in marginem VI idus. Hae datae diversae hunc ordinem exigebant. At cum in epist. 131, ad Julianum, c. 1, S. pontifex testetur se ad ipsum mittere exempla litterarum quas ad clementissimum imperatorem vel ad ipsum Alexandrinae urbis episcopum (id est Proterium) direxerat, quibus duas ad Marcianum et Proterium traditas epistolas respicit, hae jam scriptae noscuntur antequam ad Julianum litteras exararet, ac proinde chronicarum notationum quas Quesnellus praetulit manifestus error agnoscitur, quo ad eum ordinem statuendum adductus fuit. Melius igitur ex nostro Ratisponensi notas chronicas emendavimus, ex quibus colligitur omnes has epistolas eodem die VI idus Martias signatas fuisse. 2. Quoad ordinem vero, cum ex laudato testimonio epistolae 131 liquet S. pontificem scripsisse litteras ad Marcianum et Proterium antequam ad Julianum scriberet, tum vero ex initio cap. 2 epistolae 130, ad Marcianum, ubi Leo se", + "candidate_score": 0.641847, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_39_41", + "bdc_text": "Simonis Grynaei illustratus . Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1370", + "psc_text": "cum inscriptione: Leo episcopus Basilio, Juvenali, Euxitheo, Petro, et Lucae episcopis. Hi duo postremi, ut ex codice encyclio discimus, sunt Petrus Corinthius et Lucas Dyrrachenus, ad quos pariter eamdem epistolam directam agnoscimus. Post primam periodum solius Basilii Antiocheni propriam, in eodem codice notatur: Usque huc Basilio; ex quo monemur, sequentia, Cognitis quae apud Alexandriam, etc., ad Basilium aeque ac ad caeteros in inscriptione nominatos scripta fuisse a pari. Haec Ratisponensis codicis inscriptio atque notatio maxime congruit cum iis quae S. Leo scribit epist. 153: Placuit etiam nobis ut ad metropolitanos episcopos generales litteras mitteremus, quae animum eorum firment et roborent . . . De quibus epistolis unam ad Antiochenum, alteram ad Jerosolymitanum . . . dirigetis. Nos autem ad Illyrios episcopos similia jam scripta transmisimus. Hic tria similis epistolae exempla indicantur, ad Basilium Antiochenum, ad Juvenalem Jerosolymitanum, et ad Illyrios episcopos, id est ad Euxitheum Thessalonicensem, Petrum Corinthium, et Lucam", + "candidate_score": 0.641843, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2_4", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_71", + "psc_text": "595 praecipimus custodiri, ne ab his Ecclesiis, ad quas proprie pertinent, sinantur abscedere, et pro suo arbitrio ad loca sibi non deputata transire. Quod cum recte non permittitur inculpatis, multo minus debet licere suspectis. Proinde dilectio tua, cujus devotione gaudemus, jungat 596 curam suam dispositionibus nostris, et cum supradicto metropolitano det operam, ut circumspecte ac velociter impleantur ea, quae ad totius Ecclesiae incolumitatem, et laudabiliter sunt suggesta, et salubriter ordinata. ADMONITIO In fragmentum epistolae S. Cyrilli Alexandrini de Paschate an. 444, ad S. Leonem, quae ad illustrandam etiam subsequentem epistolam Paschasini plurimum conferet. 1. De quaestione Paschatis anni 444 S. Leonem duas saltem scripsisse epistolas, alteram ad Cyrillum episcopum Alexandrinum, ad Paschasinum episcopum Lilybetanum alteram, ex Paschasini litteris manifestum est. Sed utraeque injuria temporum intercidere. Solam Paschasini responsionem superesse existimatum fuit; ac propterea eam unam Quesnellus edidit. At ejus quoque epistolae, quam Cyrillum, Leoni reddidisse idem Paschasinus testatur, non exiguum", + "candidate_score": 0.641222, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_1_3", + "bdc_text": "in domino , mi charissime Bullingere . Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_52", + "psc_text": "Si enim de praeteritis litteris et de re olim insinuata loqueretur, vi verbi duximus commonendam, omnis rectae syntaxeos ratio posset et haberet exigeret. Id autem si evidens judicetur, epistolam primam ad Januarium traditam non fuisse consequens fit. Ita enim Leo indicat se duxisse eum nunc monere, ac si antea de eadem re numquam monuerit. Igitur epistola prima, in qua eadem monitio fusius ingeritur, non ad Januarium, sed ad aliquem ejus praedecessorem tradita dici debet. 25. Ex his porro tempus duarum sequentium epistolarum elicitur, et cur ab his initium duxerimus, manifestum fiet. Annus 444, cui has epistolas auctoritate libri de Promissionibus adjudicavit Quesnellus, explicato eodem testimonio et auctoritate Photii satis revincitur. Multo autem magis repellitur opinio Antelmii, qui easdem epistolas attribuit anno 447. Non leve in speciem videri potest illud cui potissimum insistit Antelmius epist. 1 num. 11 pag. 7, nimirum in epistola ad Aquileiensem episcopum, c. 1 mentionem fieri decretorum", + "candidate_score": 0.641153, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_33_35", + "bdc_text": "s. Alexandre Vanautgaerden , Erasme typographe . Humanisme et imprimerie au début du XVI e siècle , Genf 2012-Tra vaux d'Humanisme et Renaissance 503 , S. 10. . Vale in domino .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_191", + "psc_text": "Id autem suspicionem nobis vehementissimam injicit duplex hujus epistolae exemplar inter ipsius Leonis scripta inventum fuisse, ex quo tantum discrimen prodierit. Amanuensium enim oscitantiae vel arbitrio tribui quidem possunt unius vel alterius vocis variantes, cum praesertim sensum aut stylum vitiant. Sed tanta verborum ac sententiarum varietas, quae etsi pluribus quandoque verbis producta, ejusdem tamen auctoris stylum ubique refert (si praesertim non in omnibus, nec in multis, sed in uno vel altero tantum opusculo deprehendatur), non amanuensibus, sed ipsi auctori tribuenda videtur, qui idem opus prima manu scriptum, secundis curis alicubi emendaturus, vel etiam aucturus, diversis verbis ac sententiis inductis iterum scripserit. 14. P. Coustantius discrimen illud, quod memoravimus in Gelasii epistola ad Dardanos, quae in aliis codicibus brevior, in aliis prolixior est, ex eo pendere credidit, quod eadem illa epistola sub duplici forma ab ipsomet Gelasio prodierit; idemque postea Hormisdae et Gregorio, antea vero Leoni nostro evenisse opinatus est. Lege", + "candidate_score": 0.641051, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22_24", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille . Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s.", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1369", + "psc_text": "ita haereticorum impudentiae restitistis ut profiteremini in totius mundi pacem Chalcedonensis synodi vos esse custodes. Quod cum ex vestrae fidei sententia saluberrime definitum sit, quanto studiosius universali Ecclesiae est conferendum, ut tranquillitas fidei Christianae etiam vestro prosit imperio, nec improbitas haeretica in aliquo de suo molimine glorietur! Cujus pertinax et insidiosa contentio illico conquiescit, si imperiali potestate frenetur. Data kalendis Septembris, Constantino et Rufo viris clarissimis consulibus. ADMONITIO IN DUAS SEQUENTES EPISTOLAS 1. Quesnellus in codice Grimanico duas sequentes epistolas distinctas reperit, alteram Basilio Antiocheno, alteram Euxitheo Thessalonicensi et Juvenali Jerosolymitano inscriptam. In codice vero Ratisponensi una tantum profertur, sed cum inscriptione: Leo episcopus Basilio, Juvenali, Euxitheo, Petro, et Lucae episcopis. Hi duo postremi, ut ex codice encyclio discimus, sunt Petrus Corinthius et Lucas Dyrrachenus, ad quos pariter eamdem epistolam directam agnoscimus. Post primam periodum solius Basilii Antiocheni propriam, in eodem codice notatur: Usque huc Basilio; ex quo monemur, sequentia,", + "candidate_score": 0.640927, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18_20", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_77", + "psc_text": "haec numeralis nota legitur. Nam Graecus Africani codicis textus non est originalis Cyrilli, sed ex Latino Dionysii antiqua interpretatio Graeca, quae ex vitiato Dionysii textu derivat, et veterem esse hunc librariorum lapsum confirmat. Hinc ergo manifestum fit veram lectionem in ms. Sirmondi fuisse corruptam ab illo antiquario, qui cum huic epistolae alteram partem subjecit, et ex duabus epistolis unam compegit, diem Paschatis in hac postrema parte designatum, de quo pluribus agitur, ad priorem quoque partem transferendum putavit. Hac libertate in inscriptione eadem Cyrilli epistola data dicitur Carthaginensi synodo congregatae V kal. Decembris, cum apud Dionysium nulla talis notatio in inscriptione occurrat, sed in titulo Dionysius notaverit diem VI kal. Decembris, quo ea epistola ab Africanis ad Bonifacium pontificem missa fuit. Hactenus de epistola ad Carthaginense concilium. 5. Nunc de additione, seu de alia Cyrilli epistola, quae nostri instituti propria est. Haec nimirum agit de Paschate celebrando an. 444. Dicitur enim", + "candidate_score": 0.640715, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_39_41", + "bdc_text": "Simonis Grynaei illustratus . Una cum epistola nuncupatoria Sebastiani Lepusculi Basiliensis . . . , Basel , Hieronymus Curio , 1545 ( VD 16 ZV 712 ; GG 130 ) .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1572", + "psc_text": "episcopi, et in episcopalis sedis nomine variat. Nam exemplaria Vat. Hisp. et Isid. cum mss. collect. 12, 20, 21, 22 et 23, Leonem Ravennatem, vel Ravennensem, aut Ravennatensem episcopum praeferunt. Codices vero collect. 11 et 24 cum exemplaribus Merlini atque Sichardi, Neonem, Neonium, vel Neoniam, itidem Ravennatem exhibent. Tres codices a Quesnello allegati not. 1, in quibus Neonae, vel Neoniae legitur, ad collectionem 24 pertinere cognovimus. Isidori autem editio ab eodem laudata Merlini exemplum innuit, quod in hac epistola, ut et in nonnullis aliis, accedit ad lectiones collectionis 24. Cum porro codices hactenus cogniti istis essent similes, qui in Ravennati sede conveniunt, de solo nomine episcopi dubitari potuit. Nos vero duos Vindebonenses vetustos libros invenimus, in quibus Leonis quidem nomen retinetur, at episcopalis sedes maxime discrepat. Nam exemplum Vindebonense, quod puriorem Hispanicam collectionem continere alibi diximus, ad Leonem Arbonensem in titulo prodit, et in inscriptione, Leo Leoni episcopo Arbonensi salutem.", + "candidate_score": 0.640671, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_42_44", + "bdc_text": "Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_52", + "psc_text": "Si enim de praeteritis litteris et de re olim insinuata loqueretur, vi verbi duximus commonendam, omnis rectae syntaxeos ratio posset et haberet exigeret. Id autem si evidens judicetur, epistolam primam ad Januarium traditam non fuisse consequens fit. Ita enim Leo indicat se duxisse eum nunc monere, ac si antea de eadem re numquam monuerit. Igitur epistola prima, in qua eadem monitio fusius ingeritur, non ad Januarium, sed ad aliquem ejus praedecessorem tradita dici debet. 25. Ex his porro tempus duarum sequentium epistolarum elicitur, et cur ab his initium duxerimus, manifestum fiet. Annus 444, cui has epistolas auctoritate libri de Promissionibus adjudicavit Quesnellus, explicato eodem testimonio et auctoritate Photii satis revincitur. Multo autem magis repellitur opinio Antelmii, qui easdem epistolas attribuit anno 447. Non leve in speciem videri potest illud cui potissimum insistit Antelmius epist. 1 num. 11 pag. 7, nimirum in epistola ad Aquileiensem episcopum, c. 1 mentionem fieri decretorum", + "candidate_score": 0.640447, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15_17", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_166", + "psc_text": "et varia opuscula etiam posterioris aevi continet, ex Leone autem hanc unicam epistolam exhibet. Alter vero antiquissimus et majusculis litteris scriptus complectitur vetustam collect. 3, cui alium similem invenimus in perantiquo Vat. 1342. Nos insuper hanc eamdem epistolae decurtatae (sic enim appellabimus) rationem nacti sumus in tribus aliis collectionibus, nimirum in ms. Vat. Reginae collect. 1, in vetusto cod. Lucensi collect. 4 simili Colbertino 784, qui a Coustantio laudatur in praefat. ad Epistolas Roman. pontif. num. 89, ac praeterea in manuscriptis collectionis 9 Hispanicae, Vat. 1341 et Vindebon. Caesareo 41, ut praetereamus alia plura scripta exemplaria memoratarum collectionum 10, 12 et 24, quae in praefat. ad epistolas recensuimus. Ita octo collectiones 1, 3, 4, 5, 9, 10, 12 et 24, ac peculiaris cod. Barb. 77, hanc primam epistolae formam exhibent. 3. Secunda ejusdem forma edita est primum a Wendelino, dein a Pithaeo, ac demum a Voello et Justello in collectione", + "candidate_score": 0.640299, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22_24", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille . Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s.", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_631", + "psc_text": "nedum sententias, sed etiam voces in partem maximam exhibent. Id aliquam suppositionis suspicionem injecit. Porro epistola 43 duplici manifesto vitio laborat. Primo certum errorem contra historiae veritatem praefert illis verbis cap. 1: Haec nobis comperta sunt. . . .ab ipsis reverendissimis episcopis, qui a nobis missi sunt. Solus enim Julius episcopus Puteolanus ad synodum legatus fuit: ac praeterea unus Hilarius diaconus, qui ex pseudosynodo Ephesina fugit, res gestas ad pontificem coram retulisse, nulla umquam ipsius Julii mentione facta, traditur epist. 44 et 45. Deinde eodem cap. 1 aperta lacuna detegitur. Cum enim verba pro supradicti sacerdotis arbitrio ad Dioscorum referantur, Dioscori mentionem praecessisse innuunt, uti praecedit in epist. 44, quae tamen mentio non apparet in epist. 43. Quapropter haec epistola veluti spuria nonnullis repudianda visa est, inter quos legendus Tillemontius not. 31 in Leonis vitam. 2. Nos vero ne de suppositione ac falsitate hujus epistolae suspicemur, Graecae collectionis Chalcedonensis, in", + "candidate_score": 0.639036, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22_24", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille . Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s.", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_192", + "psc_text": "scripserit. 14. P. Coustantius discrimen illud, quod memoravimus in Gelasii epistola ad Dardanos, quae in aliis codicibus brevior, in aliis prolixior est, ex eo pendere credidit, quod eadem illa epistola sub duplici forma ab ipsomet Gelasio prodierit; idemque postea Hormisdae et Gregorio, antea vero Leoni nostro evenisse opinatus est. Lege Vindic. veter. codd. confirmat. cap. 13, pag. 713. Id huic epistolae contigisse ex antea observatis probabilissimum nobis est. S. Leo scripserat, ut videtur, prima manu epistolam, qualis dabitur ex mss. editionis decurtatae; et ex hoc exemplo olim edito vel invento hanc epistolam sumpserunt auctores collectionum ejusdem editionis. Posteriori vero manu, cum forte supervenisset aliquid novi, ex. gr., causa Restituti episcopi, quem nunc, quasi post illa quae Potentius retulerat, conquestum tradit cap. 10 S. pontifex exscribens eamdem epistolam, nonnulla aliis verbis exposuit, quaedam autem pro novitate causae adjecit. Ita etiam epistolas 30 et 31, quae partim eisdem, partim diversis verbis eadem", + "candidate_score": 0.638855, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18_20", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_78", + "psc_text": "occurrat, sed in titulo Dionysius notaverit diem VI kal. Decembris, quo ea epistola ab Africanis ad Bonifacium pontificem missa fuit. Hactenus de epistola ad Carthaginense concilium. 5. Nunc de additione, seu de alia Cyrilli epistola, quae nostri instituti propria est. Haec nimirum agit de Paschate celebrando an. 444. Dicitur enim Pascha celebrandum apud Alexandrinos IX kal. Maii propter rationem embolismi anni, Latinos autem meditari celebrare illud VII kal. Aprilis luna XXII, ita ut communem annum facerent de embolismo. Hi omnes characteres conveniunt soli Paschati an. 444, quales quidem etiam in Paschasini epistola dein subjicienda deprehenduntur; ac proinde haec Cyrilli, uti et Paschasini epistola, pertinet ad an. 443. 6. Petavius in notis ad hanc additionem tom. II de Doctrin. temp. hic innui affirmat Pascha ann. 607, et inde concludit hanc non esse Cyrilli epistolam, sed auctoris qui duobus ferme saeculis posterior fuit. Sed tota ejus ratiocinatio nititur fictitio cyclo decemnovennali, quem", + "candidate_score": 0.638445, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18_20", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_913", + "psc_text": "in caeteras inferius afferendas, quae agunt de Paschate anni 455. 1. Quaestio jamdiu ante agitata circa Pascha anni 444, sollicitum Leonem effecit, ut maturius scriberet circa diem Paschatis ann. 455, in quo Romanorum et Alexandrinorum cyclos dissidere non ignorabat. Hinc jam inde ab an. 451, quo sequens epistola scripta fuit, in hanc diem unanimi consensu statuendam studium intendit. Novem praeterea ejusdem pontificis epistolas subsequentibus annis in eamdem rem exaratas habemus, praeter alias non paucas, quae desiderantur; et unam Proterii Alexandrini ad eumdem pontificem, quas suis locis dabimus. 2. Ex laterculo Paschali Theophili Alexandrini annorum centum, quod ex cyclis quinque decemnovennalibus, et annis quinque constabat, Pascha an. 455 affigebatur VIII kal. Maias. Ex cyclo autem Latinorum annorum LXXXIV ascribebatur XV kal. ejusdem mensis, ac propterea octo dierum discrimen intercedebat. Hoc autem discrimen oriebatur ex lunae saltibus, quos Latini crebriores, Alexandrini autem rariores admittebant. Cum enim Alexandrini ex suo cyclo decemnovennali lunae", + "candidate_score": 0.636806, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_20_22", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 . et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_333", + "psc_text": "Constitutionum Collectionibus tom. III. Leoni autem Magno eadem epistola in his codicibus explorate asseritur non solum ex consulatu qui in Leonis pontificatum cadit, verum etiam ex eo quod inter alias quindecim genuinas epistolas ejusdem pontificis describitur, ita ut de hac una dubium adhuc promovere absque ullo argumento satis certo temerarium sit. 3. Invenitur praeterea haec eadem epistola in ms. libro Vat. 1343 saeculi X, qui fuit Ticinensis Ecclesiae, nec non in Vat. Ottobon. 297 collect. 23. Accedunt duo auctores antiquiores Gratiano, qui ex eadem epistola nonnulla suis collectionibus inseruerunt, nimirum cardinalis Deusdedit lib. III, cap. 34, in ms. Vat. 3833, et S. Anselmus lib. V, cap. 69, et lib. VI, cap. 189, in pluribus codd. Vaticanis. Tandem, ut alia testimonia omittamus, Gerhohus praepositus Reicherspergensis ineunte saeculo XII totam epistolam ex Germanico codice descripsit in opere de Aedificio Dei, cap 60, quod editum est a P. Pez. in Thesauro Anecdot. tom.", + "candidate_score": 0.63676, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2_4", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_332", + "psc_text": "omnem conjectationem hasce litteras nostro Leoni indubitanter vindicabunt. 2. Haec itaque epistola nobis conservata fuit in codd. collect. 8, e quibus quatuor memoramus, antiquissimum Vat. 5845, Vallicell. A. S. saeculi IX, unum Vercellensem satis vetustum, et Vat. 1353, qui e vetustissimo Bergomate descriptus fuit. Hujus autem collectionis auctor, qui Dionysio plura valde rara documenta adjecit, usus fuit alia nobis ignota collectione, quae in Gelasio terminabat, et saeculo VI condita fuerat. Nam usque ad Gelasium monumenta adduntur chronico ordine satis congruo, qui antiquae collectionis ad hoc usque tempus productae indicium est, de quo plura dicentur in tractatu de antiquis Canonum et Constitutionum Collectionibus tom. III. Leoni autem Magno eadem epistola in his codicibus explorate asseritur non solum ex consulatu qui in Leonis pontificatum cadit, verum etiam ex eo quod inter alias quindecim genuinas epistolas ejusdem pontificis describitur, ita ut de hac una dubium adhuc promovere absque ullo argumento satis certo temerarium", + "candidate_score": 0.636656, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18_20", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_43", + "psc_text": "collectionem 8 referentibus haec epistola legitur, nullum Januarii vestigium apparet. Hinc ergo cognoscimus in mss. hujus collectionis Januarii nomen omnino defuisse, ut in Vat. 5845; dein fuisse superadditum, ut in Vallicellano; tandem in textum irrepsisse, ut in Vercellensi, ac in Vat. 1353. Cum vero auctor collectionis 23, quae continetur in Ottoboniano 297, priores epistolas 15 ex codicibus collectionis 8 eodem ordine ad verbum descripserit; dum Januarii nomen inseruit, codice usus fuit laudatae collectionis 8 qui hoc nomen insertum vel superadditum habebat: unde tota hujus nominis auctoritas revocatur ad solam collectionis 8, quam tamen in ipsa origine hoc nomine caruisse ostendimus, ut eodem sane carent caeteri codices ac praesertim vetustis simarum omnium collectionum. Hinc ms. Florentin. S. Marci collectionis 13, ob Leoninas epistolas aliis nominibus insignis, ut videbimus in Admonit. ad epist. 12, sic epistolam, de qua agimus, inscribit: Leo Urbis Romae episcopus . . . . . Aquileiensi episcopo; ubi", + "candidate_score": 0.636539, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18_20", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_75", + "psc_text": "innuunt concilium Carthaginense an. 419), perperam, ubi agitur de Paschate, subjicitur celebrandum IX kal. Maii. Haec enim chronica notatio indicat Pascha an. 444, quod toto tempore episcopatus Cyrilli apud Alexandrinos hoc solo anno in eam diem incidit; ac propterea haec epistola scripta fuisset an. 443, cum quo nequaquam cohaeret concilium Carthaginense, quod a Cyrillo exemplaria postulavit concilii Nicaeni, nec cum aetate Aurelii, qui hujus concilii praeses jamdiu ante an. 443 e vivis excesserat. Itaque recte Petavius hanc epistolam scriptam tradiderat an. 419, et agere de Paschate anni 420, ac proinde loco IX kal. Maii legendum XIV kal. Maii, quo die Pascha celebratum fuit an. 420. 4. Apud Dionysium quidem legitur XVII kal. Maii, in quem diem incidit Pascha an. 423. Sed praeterquam quod frequentius de Paschate anni sequentis, rarius de Paschate post aliquot annos celebrandum petebatur, ipsa Cyrilli epistola, quae Pascha futurae indictionis, id est anni sequentis indicit, apud Dionysium", + "candidate_score": 0.635901, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_20_22", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 . et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_181", + "psc_text": "Anastasium, quae in pluribus collectionibus integra est, duobus capitibus tertio et quarto praetermissis, descriptam reperimus in duobus antiquis mss. Vat. 1347 et Vat. Palat. 579, ex quibus si alii codices vel collectiones illam sumpsissent, parem defectum praeferrent, nec tamen ea idcirco in suspicionem vocari posset. Nonne quaedam etiam Gelasii litterae in aliquot collectionibus breviores sunt quam in Conciliis editae fuerunt? Celeberrima est ejus pontificis epistola ad Dardanos, quae non solum in Quesnelli collectione 5, cap. 50, verum etiam in omnibus fere mss. aliarum antiquarum collectionum tribus longioribus et novem brevioribus membris caret, quae tamen leguntur in mss. praestantissimae collect. 14, et exinde in Romana Epistolarum pontificum editione, ac in tomis Conciliorum edita sunt; quo ampliori exemplo Facundum Hermianensem usum fuisse haud dubitari potest. Sicut autem in memoratis paulo ante mss. epistolae Innocentii I, ad Toletanos, retentis solis decretis generalibus, caetera quae ad singulares causas et personas pertinent, praetermissa fuerunt, ita", + "candidate_score": 0.635687, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18_20", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_644", + "psc_text": "testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae, sed ex epist. 44 sumptum jam demonstravimus. Repudiata vero hac hypothesi id ita evenisse conjici potest. S. pontifex primo scripsit epistolam 43. Haec sane in omnibus tum Venetis, tum Vaticanis Graecis codicibus, nec non in illis quos vetus interpres Latinus, seu Rusticus vidit, primo loco constanter describitur ante epistolam 44, quod anterioris temporis indicium est; at post aliquot dies; cum jam discessissent ii quibus epist. 43 tradita fuerat, eamdem S. Leo aliquibus mutatis, ac pluribus additis, renovavit, aliisque tradidit perferendam, ita ut, priori, si fieri posset, revocata vel suppressa, hanc Theodosio offerrent; ejusdemque exemplum litteris ad Pulcheriam scriptis junxit. Ita", + "candidate_score": 0.635602, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2_4", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_463", + "psc_text": "perficiendam codices triginta et amplius expendimus, et inter hos sex vetustissimos. qui millenariam aetatem attingunt. Cum haec epistola invenitur in omnibus collectionibus, quas in praefatione recensuimus, exceptis collect. 4, 6, 7, 14, 15 et 16, tum vero ad praecipuos cujusque collectionis mss. libros eamdem relegimus, inter quos vetustissimi sunt Vat. Reg. collect. 1, Vat. 1342 collect. 3, Vindebon. collect. 5, Vat. 5845 collect. 8, Vat. Ottobon. 93 similis, Vat. 3791 collect. 11, qui duo bis ex diversis fontibus eamdem epistolam exhibent; Vat. 1322 et Veron. 57 collect. 17, et Ratispon. collect. 19. Caeteros inferioris aetatis codices in annotationibus, ubi opus erit, memorabimus. Inter Lectionaria relegimus antiquissimum Vat. 3836. Addendi sunt praeterea duo alii codices millenarii, Veronensis 8, in quo haec epistola Leonis post epistolas canonicas describitur, et alius Veronen. 58, qui hanc epistolam ante quaedam documenta synodi Chalcedonensis repraesentat. Cum primam hujus epistolae editionem citabimus, intelligimus primam editionem Sermonum S.", + "candidate_score": 0.635322, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_54_56", + "bdc_text": "februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander . nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_471", + "psc_text": "88. Hinc nihil mirum si haec testimonia in documentis Graecis ante gesta Chalcedonensia laudatae epistolae subjecta fuerint, licet primum ejusdem epistolae exemplum iisdem caruerit: unde nec a nobis eidem subjicienda sunt. Cum vero apud Latinos nullum exemplum hactenus inventum sit in quo haec testimonia post epistolam ad Flavianum describantur, sed ea separatim edita et inserta occurrant in nonnullis antiquis Latinorum collectionibus, nimirum in collect. 5 Quesnelliana cap. 41, ubi ea descripta reperies tomo tertio, et in mss. collect. 3 cap. 82, nec non in codice Veronensi 38 cap. 37, satis probabile est solos Graecos, qui ea simul allata et allegata acceperant in Constantinopolitano conventu exemplaria scripsisse, in quibus ea epistola una cum testimoniis legeretur, ac exinde in Graecos codices ante gesta Chalcedonensia utraque simul traduxisse. Ex his autem apparet quam perperam P. Garnerius horum testimoniorum collectionem Theodoreto tribuerit, de quo tamen plura in observationibus ad notam ultimam Quesnelli. Inter testimonia", + "candidate_score": 0.635158, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2_4", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_52", + "psc_text": "Si enim de praeteritis litteris et de re olim insinuata loqueretur, vi verbi duximus commonendam, omnis rectae syntaxeos ratio posset et haberet exigeret. Id autem si evidens judicetur, epistolam primam ad Januarium traditam non fuisse consequens fit. Ita enim Leo indicat se duxisse eum nunc monere, ac si antea de eadem re numquam monuerit. Igitur epistola prima, in qua eadem monitio fusius ingeritur, non ad Januarium, sed ad aliquem ejus praedecessorem tradita dici debet. 25. Ex his porro tempus duarum sequentium epistolarum elicitur, et cur ab his initium duxerimus, manifestum fiet. Annus 444, cui has epistolas auctoritate libri de Promissionibus adjudicavit Quesnellus, explicato eodem testimonio et auctoritate Photii satis revincitur. Multo autem magis repellitur opinio Antelmii, qui easdem epistolas attribuit anno 447. Non leve in speciem videri potest illud cui potissimum insistit Antelmius epist. 1 num. 11 pag. 7, nimirum in epistola ad Aquileiensem episcopum, c. 1 mentionem fieri decretorum", + "candidate_score": 0.634892, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47_49", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 . Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_72", + "psc_text": "Leonem duas saltem scripsisse epistolas, alteram ad Cyrillum episcopum Alexandrinum, ad Paschasinum episcopum Lilybetanum alteram, ex Paschasini litteris manifestum est. Sed utraeque injuria temporum intercidere. Solam Paschasini responsionem superesse existimatum fuit; ac propterea eam unam Quesnellus edidit. At ejus quoque epistolae, quam Cyrillum, Leoni reddidisse idem Paschasinus testatur, non exiguum fragmentum ad nos transmissum credimus; quod ut statuatur, nonnulla observanda sunt. 2. Eam nimirum Cyrilli epistolam de Paschate Africani concilii Patribus traditam, quam Dionysius Exiguus suae collectioni integram inseruerat num. 135, ex Sirmondi schedis cum longiori additione ediderant primum Petavius tom. II De Doctrina temporum, in fine, ac dein Bucherius in Commentario ad Canonem paschalem Victorii, cap. 1, pag. 72. Duae vero in ea quam Petavius et Bucherius ediderunt partes distinguendae, nimirum ipsa Cyrilli epistola ad Africanos, quae legitur correctior apud Dionysium; et ejus additio, quae ad aliam ejusdem Cyrilli epistolam pertinet. Has quidem duas distinctasque Cyrilli epistolas cum imperitus", + "candidate_score": 0.634323, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_966", + "psc_text": "quae a nobis in annotationibus non omittentur; ac praeterea alias lectiones nonnumquam adjecisse, quas cum ex antiquiori versione codicis Vaticani 1322 sumptas deprehenderimus, praetermittendas credidimus: satis enim ex ipsa antiqua versione, quae subjicietur, elici poterunt. 4. Quoad tempus hujus relationis, quod in omnibus et Graecis et Latinis codicibus deest, pauca. Cum ultima concilii actio habita sit kal. Novembris an. 431, hac eadem die vel paulo post haec ad Leonem relatio, antequam synodi Patres dimitterentur, scripta fuit. EPISTOLA XCVIII. SANCTAE SYNODI CHALCEDONENSIS AD SANCTISSIMUM PAPAM ROMANAE ECCLESIAE LEONEM De gestis in synodo. SYNOPSIS. I. Leonem synodus laudat vocis B. Petri omnibus constitutum interpretem. quem in suis legatis praefuisse declarat. --II. De Dioscori Alexandrini tyrannide et impiis gestis. --III. Quid circa eum actum sit, ac des definitione fidei. --IV. Canonis de praerogativa sedis Constantinopolitanae edendi causam exponit, et confirmationem petit. 1088. Sancta et magna et universalis SYNODUS, quae per gratiam Dei et", + "candidate_score": 0.634046, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_42_44", + "bdc_text": "Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1598", + "psc_text": "Hermes, qui in hac epistola appellatur Archidiaconus, vivo adhuc Rustico Biterrensibus episcopus datus fuit, a quibus cum non fuerit receptus, Narbonam rediit, et hac de re idem Rusticus et Hermes litteras ad Leonem dedere, ut ex Hilari papae epist. 8 colligere licet. His autem ut congruum tempus tribuatur, ante Leonis mortem, quae contigit an. 461, Hermes ad Biterrensem cathedram promotus videtur sub. an. 460; haec autem epistola, Hermete adhuc archidiacono Romae agente, scripta serius dicenda est an. 459. 7. His autem de tempore hujus epistolae praemissis manifestum fit quam sint inanes duae Quesnelli conjecturae, quibus cum animadverterit aliquot ex iis dubiis quae proposuit Rusticus decisa fuisse in conciliis Arausicano I, Vasensi I, et Arelatensi II, alterutrum not. 1 colligit: Scilicet vel Rusticum ad Leonem scripsisse, antequam eae difficiles quaestiones in conciliis supradictis ventilarentur et enodarentur: supervacaneum enim videretur et praeter consuetudinem Gallicanam, ut post soluta in pluribus comprovincialibus, aut majoribus", + "candidate_score": 0.633986, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47_49", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 . Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_73", + "psc_text": "in Commentario ad Canonem paschalem Victorii, cap. 1, pag. 72. Duae vero in ea quam Petavius et Bucherius ediderunt partes distinguendae, nimirum ipsa Cyrilli epistola ad Africanos, quae legitur correctior apud Dionysium; et ejus additio, quae ad aliam ejusdem Cyrilli epistolam pertinet. Has quidem duas distinctasque Cyrilli epistolas cum imperitus quidam reperisset agentes de Paschate, de eodem Paschate utrasque agere credidit: et idcirco epistolae ad Africanos, quam ex Dionysio primum descripsit, paucis verbis suo arbitrio immutatis, alteram, quae Bedae temporibus integra legebatur, initio praetermisso, subjecit atque inseruit; quae cum denuntiet diem Paschatis anni 444, eidem diei accommodata fuit a librario dies designata in priori ad Africanos epistola, nimirum IX kal. Maii. Hinc Bucherius non duas, sed unam epistolam habuit totum hoc documentum, eodemque credidit sermonem esse de solo Paschate ann. 444. 3. Sed si conferatur prima hujus pars cum Cyrilli epistola ad Africanos, quae a Dionysio conservata est, eadem reperientur", + "candidate_score": 0.633947, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_17_19", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_966", + "psc_text": "quae a nobis in annotationibus non omittentur; ac praeterea alias lectiones nonnumquam adjecisse, quas cum ex antiquiori versione codicis Vaticani 1322 sumptas deprehenderimus, praetermittendas credidimus: satis enim ex ipsa antiqua versione, quae subjicietur, elici poterunt. 4. Quoad tempus hujus relationis, quod in omnibus et Graecis et Latinis codicibus deest, pauca. Cum ultima concilii actio habita sit kal. Novembris an. 431, hac eadem die vel paulo post haec ad Leonem relatio, antequam synodi Patres dimitterentur, scripta fuit. EPISTOLA XCVIII. SANCTAE SYNODI CHALCEDONENSIS AD SANCTISSIMUM PAPAM ROMANAE ECCLESIAE LEONEM De gestis in synodo. SYNOPSIS. I. Leonem synodus laudat vocis B. Petri omnibus constitutum interpretem. quem in suis legatis praefuisse declarat. --II. De Dioscori Alexandrini tyrannide et impiis gestis. --III. Quid circa eum actum sit, ac des definitione fidei. --IV. Canonis de praerogativa sedis Constantinopolitanae edendi causam exponit, et confirmationem petit. 1088. Sancta et magna et universalis SYNODUS, quae per gratiam Dei et", + "candidate_score": 0.633871, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2_4", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_8", + "psc_text": "pertinet ad an. 615, ac tandem quatuor antiquitate praestantes codices collectionis 8 Vat. 5845, Vallicelianus signatus A. 5, Vercellensis saeculi IX et Vat. 1353, qui ex alio Bergomate saeculi IX transcriptus fuit. 6. Eamdem epistolam 1 ad Aquileiensem una cum epist. 18 ad Januarium, non tamen unitas, sed aliis Leoninis intermediis disjunctas, reperimus in mss. collectionum 11, 20, 21 et 22. 7. Demum omnes hae tres epistolae, prima ad Aquileiensem, et secunda ad Septimum simul junctae, epistola vero 18 ad Januarium seorsim descripta, continentur in mss. antiquissimae collectionis 5, in peculiari ms. Florentino S. Marci collectionis 13, ac in codicibus collectionis 12, 23 et 24, quos in praefatione fusius memoavimus. § II Argumentum ex mss. pro statuenda sinceritate epistolarum ad Septimum Altinensum et ad Januarium Aquileiensem, quae solae a nonnullis in suspicionem vocantur. 8. Ex hac codicum notitia cognoscimus epistolas ad Septimum et ad Januarium, quae in controversiam cadunt, in", + "candidate_score": 0.633188, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_17_19", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_644", + "psc_text": "testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae, sed ex epist. 44 sumptum jam demonstravimus. Repudiata vero hac hypothesi id ita evenisse conjici potest. S. pontifex primo scripsit epistolam 43. Haec sane in omnibus tum Venetis, tum Vaticanis Graecis codicibus, nec non in illis quos vetus interpres Latinus, seu Rusticus vidit, primo loco constanter describitur ante epistolam 44, quod anterioris temporis indicium est; at post aliquot dies; cum jam discessissent ii quibus epist. 43 tradita fuerat, eamdem S. Leo aliquibus mutatis, ac pluribus additis, renovavit, aliisque tradidit perferendam, ita ut, priori, si fieri posset, revocata vel suppressa, hanc Theodosio offerrent; ejusdemque exemplum litteris ad Pulcheriam scriptis junxit. Ita", + "candidate_score": 0.632869, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_17_19", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_186", + "psc_text": "palam fit eidem omnia simul uno eodemque tempore non fuisse adjecta, sed saltem duplici. primum documenta praemissa tabulae capitum 79, dein quinque prima hujus tabulae capita. Haec postrema, quae in Gregorio II desinunt, potuerunt adjici hujus pontificis aevo aut paulo post. Idem vero censendum non est de iis documentis quae huic tabulae praemissa ad multo antiquiores pontifices pertinent, et forte addita fuere paulo post Symmachi mortem, quippe is est ultimus inter pontifices quorum decreta in ea prima appendice recitantur: et primo quidem loco synodi ejusdem referuntur, eo quod hic pontifex recentioris memoriae esset, unde fortasse peculiari formula sanctae memoriae vocatur in titulo synodi an. 502, id quod etiam in ipsa orbe Roma hoc additamentum fuisse subjectum indicare videtur. Enimvero si haec documenta praemissa tabulae capitum 79, post obitum Hormisdae adjecta fuissent, hujus quoque pontificis monumenta collector non disjunxisset a documentis Symmachi immediati ejus praedecessoris, nec ea collectori secundae appendicis subjicienda", + "candidate_score": 0.632545, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_4_6", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 . contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 7. , et summe probantur omnia .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_441", + "psc_text": "τὸν Θεὸν ἐξιλεώσασθαι, καὶ ηὴν θμετέραν καρδίαν σφοδρῶς λελυπημένην ἐπὶ τῇ αὐτοῦ πτώσει, διὰ μεταμελείας ἀληθοῦς θεραπεῦσαι· οὐ μόνον τοῦτο οὐ πεποίηκεν, ἀλλὰ γάρ καὶ διὰ πάντων διαταράξαι τὴν παρ' ἡμῖν ἀγιωτάτην Ἐκκλησίαν ἐσπούδασε· προθέματα προτιθεὶς δημοσίᾳ ὔβρεως καὶ λοιδορίας ἀνάμεστα· προσεπιτούτοις καὶ δεήσεις ἐπιδοὺς τῷ εὐσεβεστάτῳ καὶ φιλοχρίστῳ ἡμῶν βασιλεῖ, καὶ αὐτὰς πεπληρωμένας ἀλαζονείας καὶ προπηλακισμῶν, διὰ πάντων τοὺς θείους, καταπατῆσαι κανόνας πειρώμενος. ἀλλὰ τούτων οὕτω παρακολουθησάντων, γράμματα ἡμῖν ἀπεδόθη τῆς ὑμετέρας ὁσιότητος, διὰ τοῦ θαυμασιωτάτου κώμητος Πανσοφίου, δι' ὧν ἐδιδάχθημεν, ὡς ὁ αὐτὸς Εὐτυχὴς λιβέλλους ἐξαπέστειλεν ὑμῖν πεπληρωμένους πάσης ἀπάτης καὶ πανουργίας, ἐν τῷ καιρῷ τῆς κρίσεως λιβέλλους ἐπιδεδωκέναι ἐκκλήτους ἡμῖν καὶ τῇ ἐνδημούσῃ ἁγίᾳ συνόδῳ, καὶ ἐπικαλέσασθαι τὴν ὑμετέραν ὁσιότητα· ὅπερ οὐδαμῶς παρ' αὐτοῦ γέγονεν ἀλλὰ καὶ κατὰ τοῦτο τὼ μέρος διεψεύσατο, 787 οἶα δὴ πατὴρ ὢν τοῦ ψεύδους, συναρπάσαι τὰς ὑμετέρας ἀκοὰς οἰόμενος. Συγκινηθεὶς οὖν, ὁσιώτατε πάτερ, διὰ πάντα τὰ παρ' αὐτοῦ τολμηθέντα, καὶ διὰ τὰ", + "candidate_score": 0.632057, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_1_3", + "bdc_text": "in domino , mi charissime Bullingere . Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_644", + "psc_text": "testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae, sed ex epist. 44 sumptum jam demonstravimus. Repudiata vero hac hypothesi id ita evenisse conjici potest. S. pontifex primo scripsit epistolam 43. Haec sane in omnibus tum Venetis, tum Vaticanis Graecis codicibus, nec non in illis quos vetus interpres Latinus, seu Rusticus vidit, primo loco constanter describitur ante epistolam 44, quod anterioris temporis indicium est; at post aliquot dies; cum jam discessissent ii quibus epist. 43 tradita fuerat, eamdem S. Leo aliquibus mutatis, ac pluribus additis, renovavit, aliisque tradidit perferendam, ita ut, priori, si fieri posset, revocata vel suppressa, hanc Theodosio offerrent; ejusdemque exemplum litteris ad Pulcheriam scriptis junxit. Ita", + "candidate_score": 0.631919, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_16_18", + "bdc_text": "August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_758", + "psc_text": "Sed praeterquam quod non est verosimile episcopos, qui III kal. Octobris in Urbe convenerant, per quinquaginta dies Romae fuisse detentos absoluta jam synodo die 13, aut serius 15 Octobris, ut liquet ex epist. 44 et sequentibus; praeter hoc, inquam, nullum antiquum documentum superest, quo probetur Leone pontifice dedicationem basilicae S. Petri celebratam fuisse die 18 Novembris. Adde quod Valentinianum an. 449 Romae fuisse nullum aliunde indicium est; nonnulla autem suppetunt documenta quae eum anno 450 ibidem exstitisse probant. 4. Quesnellus diss. 1 ad an. 450, n. 1, Baronii sententiam impugnans, in aliam apertius erroneam transiit, contendens has epistolas scriptas fuisse post festum S. Petri die 29 Junii an. 450. Error ex duobus manifeste detegitur. Primum quia hoc anno Valentinianus Romae erat mense Martio, quo legem edidit Novellis insertam tit. 7, de Indulgentiis reliquorum, nec non mense Aprili ex tit. 38, de Naviculariis annuis, etc., ex quibus dies festus S. Petri,", + "candidate_score": 0.631898, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_20_22", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 . et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_964", + "psc_text": "ipsius relationis haec ejusdem annotatio subjicitur: Scripsi pridie kal. Aprilis, feria tertia, indictione XIII, quae indictio in aliis pariter annotationibus constanter signata, si ad illud tempus referenda sit quo Rusticus in Oriente versabatur, convenit cum solo anno 550, quidquid sit de die vel feria, in quibus non minus hic quam alibi difficultates occurrunt. Romani Conciliorum editores has annotationes a Crabbo editas submoverunt, propterea quod eas Rustici esse ignorarunt. In quo excusandi sunt, quippe nullum purum et integrum Rustici codicem, qui ejusdem Rustici annotationes exhibeat, repererunt. Nos enim, qui codices Latinos collectionis Chalcedonensis Romae diligenter inquisivimus. ex quinque Vaticanis 1321, 1322, 1323, 4166 et 5405, quos Romani editores potuerunt expendere, nullum purum Rustici invenimus. Solus autem Chigianus 483 purus et integer est, qui tamen post editionem Romanam Alexandro VII pontifice indeptus fuit. In ipsa vero Rustici versione emendanda Baluzius duobus mss. Rustici usus est, Corbeiensi et Divionensi. Tria alia exemplaria nos", + "candidate_score": 0.631883, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_16_18", + "bdc_text": "August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_757", + "psc_text": "accessisse pridie ante festivitatem apostoli Petri; die autem sequenti, id est ipso die festo ad basilicam apostoli Petri processisse; et illic post nocturnum officium a Leone aliisque episcopis qui ad idem festum convenerant, exoratum fuisse ut ad Theodosium scriberet. Idipsum Placidiam et Eudoxiam Augustas rogatas fuisse, ex aliis earumdem epistolis liquet. 3. Cardinalis Baronius ad an. 449, n. 164, arbitratus est has quatuor epistolas eodem anno scriptas fuisse post diem dedicationis basilicae S. Petri, quae celebrari solet die decima octava Novembris, et ad eam diem usque retentos fuisse existimat episcopos, qui synodo Romanae superioribus epistolis 44 et seqq. memoratae interfuerant. Sed praeterquam quod non est verosimile episcopos, qui III kal. Octobris in Urbe convenerant, per quinquaginta dies Romae fuisse detentos absoluta jam synodo die 13, aut serius 15 Octobris, ut liquet ex epist. 44 et sequentibus; praeter hoc, inquam, nullum antiquum documentum superest, quo probetur Leone pontifice dedicationem basilicae S.", + "candidate_score": 0.631834, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18_20", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_42", + "psc_text": "Altinas epicopus fuit, in ipso exordio epist. 1 nominetur velut is cujus causa Leo ad Aquileiensem scripsit. Neque tamen hi codices Januario suffragantur. 22. Solum cod. Vat. Ottobonianus 297 collectionis 23 et nonnulli codd. collectionis 8, uti Vercellensis et Vat. 1353, Januarium praeferunt. At hoc nomen codicibus collectionis 8 posterius insertum, cum antea in eadem collectione defuerit, manifestum est ex Vallicellano A. 5, et multo magis ex Vat. 5845, qui ad eamdem collectionem 8 pertinent: nam in Vallicellano legitur in textu, pag. 278, Aquileiensi episcopo, Januarii vero nomen superadditum cernitur; in Vaticano autem omnium vetustissimo codice 5845, in cujus additionibus collectionem 8 referentibus haec epistola legitur, nullum Januarii vestigium apparet. Hinc ergo cognoscimus in mss. hujus collectionis Januarii nomen omnino defuisse, ut in Vat. 5845; dein fuisse superadditum, ut in Vallicellano; tandem in textum irrepsisse, ut in Vercellensi, ac in Vat. 1353. Cum vero auctor collectionis 23, quae continetur in", + "candidate_score": 0.631461, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2_4", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_644", + "psc_text": "testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae, sed ex epist. 44 sumptum jam demonstravimus. Repudiata vero hac hypothesi id ita evenisse conjici potest. S. pontifex primo scripsit epistolam 43. Haec sane in omnibus tum Venetis, tum Vaticanis Graecis codicibus, nec non in illis quos vetus interpres Latinus, seu Rusticus vidit, primo loco constanter describitur ante epistolam 44, quod anterioris temporis indicium est; at post aliquot dies; cum jam discessissent ii quibus epist. 43 tradita fuerat, eamdem S. Leo aliquibus mutatis, ac pluribus additis, renovavit, aliisque tradidit perferendam, ita ut, priori, si fieri posset, revocata vel suppressa, hanc Theodosio offerrent; ejusdemque exemplum litteris ad Pulcheriam scriptis junxit. Ita", + "candidate_score": 0.63132, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_45_47", + "bdc_text": "- Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. . Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_548", + "psc_text": "Sed contra fidem earum collectionum quae chronicam notam iduum Junii exhibent, eamque ex epistola 30 non potuerunt sumere, hanc opinionem inducere nequivimus. Id autem multo minus potuimus alia ratione, quae conjecturam numero praecedenti propositam magis magisque confirmabit. Si epistolae, inquit Leo epist. 45, quae in fidei causa per nostros clericos directae sunt, ad vestram pietatem pervenissent, certum est remedium vos his rebus quae contra fidem factae sunt . . . praestare potuisse. Indicatur epistola 30, per legatos missa quae, his Ephesum profectis ad Augustam non pervenit. Altam ergo eadem in re et pleniorem quidem epistolam ad eamdem Pulcheriam se alia occasione post legatorum discessum non direxisse praesumit; alias haec, non aeque ac illa prior alio traducta, eumdem effectum multo magis peperisset, ita ut opus non fuerit prioris epistolae 30 exemplum ad eamdem una cum epist. 45 iterum mittere. Igitur epistola 31 ad Pulcheriam missa non fuit, sed ab ipso Leone", + "candidate_score": 0.63124, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2_4", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_184", + "psc_text": "ordinem temporum fuerunt inserta. Post decretum autem Felicis pag. 155 describitur Leonis epistola cum hoc titulo: In causa Lupicini episcopi: Leo universis episcopis per Caesariensem Mauritaniam constitutis. Cum de ordinationibus, et reliqua cum eadem Hadrianeae editionis forma atque lectione. Subjicitur huic epistolae Leonis pag. 157: Epistola Zosimi ad presbyteros Ravennae directa. Zosimi commonitorium presbyteris et diaconibus qui Ravennae sunt. Ex relatione, etc., quae in eodem Hadrianeo codice legitur. Tandem post hanc epistolam, veluti novum additamentum sequitur tabula capitum 79, ipsaque documenta post tabulam subjiciuntur. De his alibi fusius erit dicendum. Nunc satis sit memorare quinque priora documenta, quae sic afferuntur: Pag. 159. I. Justinus Augustus Hormisdae. Quo fuimus semper, etc. Pag. 160. II. Exemplar precum a clericis et monachis Antiochenis, Hierosolymitanis. etc., ad Justinum. Haurite aquam cum laetitia, etc. Pag. 161. III. Hormisda Justino. Interea quae ad unitatem Ecclesiae, etc. Pag. 164. IV. Hormisda presbyteris, diaconibus et archimandritis secundae Syriae.", + "candidate_score": 0.63108, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18_20", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_645", + "psc_text": "quod anterioris temporis indicium est; at post aliquot dies; cum jam discessissent ii quibus epist. 43 tradita fuerat, eamdem S. Leo aliquibus mutatis, ac pluribus additis, renovavit, aliisque tradidit perferendam, ita ut, priori, si fieri posset, revocata vel suppressa, hanc Theodosio offerrent; ejusdemque exemplum litteris ad Pulcheriam scriptis junxit. Ita porro factum est ut ambae in Orientem pervenerint, et a Graeco collectionis Chalcedonensis auctore utraeque inventae et insertae fuerint. 8. Tandem dicendum est aliquid de canone, qui licet in vulgatis conciliorum subjiciatur Graecae versioni epistolae 44, eo quod haec editorum arbitrio primo loco edita fuit; in codicibus tamen subnectitur huic epistolae 43, quae in iisdem, uti jam diximus, primo loco describitur. Cum S. pontifex canonum Nicaeae habitorum decreta subter annexa memoret epist. 44, non unum tantum canonem subjecisse videtur, sed plures, illos scilicet qui de appellatione in Sardicensi concilio lati, ex vetusta Latinae ac praesertim Romanae Ecclesiae consuetudine Nicaenis canonibus", + "candidate_score": 0.630996, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_912", + "psc_text": "et Joannes presbyteri suae aestimationis habuerunt: ut inter compugnantia dogmata falsitatis vera catholicae fidei pace gauderent. Siquidem longinquae peregrinationis labore suscepto, sensum cordis sui in apostolica sede patefecerunt, damnantes utramque haeresim, quarum supra fecimus mentionem, et de incarnatione Domini nostri Jesu Christi non aliud recipientes, quam quod, instruente sancto Spiritu, et didicimus, et docemus. Per hos ergo, frater charissime, cum testimonio nostro ad propria revertentes, dilectioni tuae nostra scripta direximus, fidenter hortantes ut qui gratia apostolicae communionis ornantur, etiam tuo favore per omnia se gaudeant adjuvari. Data decimo tertio kalendas Julii, Adelfio viro clarissimo consule. ADMONITIO in epistolam sequentem, et in caeteras inferius afferendas, quae agunt de Paschate anni 455. 1. Quaestio jamdiu ante agitata circa Pascha anni 444, sollicitum Leonem effecit, ut maturius scriberet circa diem Paschatis ann. 455, in quo Romanorum et Alexandrinorum cyclos dissidere non ignorabat. Hinc jam inde ab an. 451, quo sequens epistola scripta fuit,", + "candidate_score": 0.630906, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2_4", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_464", + "psc_text": "erit, memorabimus. Inter Lectionaria relegimus antiquissimum Vat. 3836. Addendi sunt praeterea duo alii codices millenarii, Veronensis 8, in quo haec epistola Leonis post epistolas canonicas describitur, et alius Veronen. 58, qui hanc epistolam ante quaedam documenta synodi Chalcedonensis repraesentat. Cum primam hujus epistolae editionem citabimus, intelligimus primam editionem Sermonum S. Leonis, cui haec epistola inserta est ante sermones de Nativitate ex ms. codice collectionis tertiae eorumdem Sermonum. Accedent tandem praeter codices Quesnelli alii quatuor a Baluzio adhibiti, nimirum Colbertinus 2574, Parisien., Divionen. et Corbeiensis, quorum tres postremi collectionem 17 Chalcedonensem continent. 7. Antiquissimam Graecam versionem, quae lecta et inserta fuit act. 2 synodi Chalcedonensis, primus edidit Joannes Leunclavius ex bibliotheca Sambuci Basileae an. 1578, postea ex aliis mss. Gerardus Vossius praepositus Tungrensis in calce Operum S. Gregorii Thaumaturgi an. 1604; dein vero Romani Conciliorum editores an. 1608, et a Romanis alii posteriores Conciliorum collectores. Graecum textum exegimus ad perantiquum ms.", + "candidate_score": 0.630621, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_78", + "psc_text": "occurrat, sed in titulo Dionysius notaverit diem VI kal. Decembris, quo ea epistola ab Africanis ad Bonifacium pontificem missa fuit. Hactenus de epistola ad Carthaginense concilium. 5. Nunc de additione, seu de alia Cyrilli epistola, quae nostri instituti propria est. Haec nimirum agit de Paschate celebrando an. 444. Dicitur enim Pascha celebrandum apud Alexandrinos IX kal. Maii propter rationem embolismi anni, Latinos autem meditari celebrare illud VII kal. Aprilis luna XXII, ita ut communem annum facerent de embolismo. Hi omnes characteres conveniunt soli Paschati an. 444, quales quidem etiam in Paschasini epistola dein subjicienda deprehenduntur; ac proinde haec Cyrilli, uti et Paschasini epistola, pertinet ad an. 443. 6. Petavius in notis ad hanc additionem tom. II de Doctrin. temp. hic innui affirmat Pascha ann. 607, et inde concludit hanc non esse Cyrilli epistolam, sed auctoris qui duobus ferme saeculis posterior fuit. Sed tota ejus ratiocinatio nititur fictitio cyclo decemnovennali, quem", + "candidate_score": 0.630608, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47_49", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 . Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_644", + "psc_text": "testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae, sed ex epist. 44 sumptum jam demonstravimus. Repudiata vero hac hypothesi id ita evenisse conjici potest. S. pontifex primo scripsit epistolam 43. Haec sane in omnibus tum Venetis, tum Vaticanis Graecis codicibus, nec non in illis quos vetus interpres Latinus, seu Rusticus vidit, primo loco constanter describitur ante epistolam 44, quod anterioris temporis indicium est; at post aliquot dies; cum jam discessissent ii quibus epist. 43 tradita fuerat, eamdem S. Leo aliquibus mutatis, ac pluribus additis, renovavit, aliisque tradidit perferendam, ita ut, priori, si fieri posset, revocata vel suppressa, hanc Theodosio offerrent; ejusdemque exemplum litteris ad Pulcheriam scriptis junxit. Ita", + "candidate_score": 0.630605, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_49_51", + "bdc_text": "Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ; s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. . Vale iterum atque iterum diu salvus ecclesiis nostris , quę a lupo crudelissimoVgl. Mt 7 , 15 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_962", + "psc_text": "IN EPISTOLAM SEQUENTEM. 1. Quesnellus praestantissimam epistolam seu relationem synodi Chalcedonensis ad S. Leonem Graece et Latine inter Leonis Opera primus inseruit, ut in editionibus Conciliorum exhibetur; nullo tamen codice vel Graeco vel Latino usus est. Nos Graecum textum, qui est originalis, cum duobus mss. Venetis S. Marci 164 et 555 recensuimus. Quoad Latinum vero, duplex hujus relationis Latina versio habetur. Quesnellus eam unam dedit quae primum vulgata a Crabbo, in caeteras Conciliorum editiones transivit. At alia exstat interpretatio vetustior, quippe quae paulo post ipsum Chalcedonense concilium exarata fuit, et ex qua Vigilius papa in Constituto testimonium allegavit. Hanc primus edidit Baluzius. In tribus tantum codicibus adhuc inventa est, nimirum in Parisiensi, in Vaticano Reginae Suecorum, et in alio Vat. 1322. Hic autem postremus codex, qui quondam fuit Veronensis Ecclesiae, eo praestantior est quod quamplures subscriptiones Patrum nobis conservavit, quae in ipso originali Graeco desiderantur. Nobis sane, qui hanc versionem", + "candidate_score": 0.630603, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47_49", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 . Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_469", + "psc_text": "Solum, sicuti istam praetermittendam putarunt in documentis ante ipsa gesta, ne eamdem iterum in gestis repeterent; ita ea testimonia epistolae gestis insertae appendenda censuere: de quo cum non admonuissent lectores, difficultati a Baluzio inductae causam dedere. Cautius se gessit Rusticus diaconus, cum omissa hac epistola ante gesta, eo quod in gestis, inquit, inserta sit (Tom. IV Concil. pag. 1982) ; testimonia quoque eidem subjecta praetermisit citius quam epistolae gestis insertae subjiceret. Hinc autem factum est ut haec testimonia in Latinis codicibus collectionis Chalcedonensis, quae a Rustico prodeunt, ante gesta non inveniantur; in gestis vero absint, eo quod in iisdem locum non habeant. 9. Caeterum eadem testimonia, quae in Graecis codicibus leguntur post sequentem epistolam, auctorem habere S. Leonem, non minus quam illa quae post epist. 165 ad Leonem Augustum descripta dabuntur, nihil est dubitandum. Non solum enim eadem utrobique sunt, si exigua quaedam excipias; sed praeterea liquet ex epist. 71", + "candidate_score": 0.630591, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_21_23", + "bdc_text": "et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_181", + "psc_text": "Anastasium, quae in pluribus collectionibus integra est, duobus capitibus tertio et quarto praetermissis, descriptam reperimus in duobus antiquis mss. Vat. 1347 et Vat. Palat. 579, ex quibus si alii codices vel collectiones illam sumpsissent, parem defectum praeferrent, nec tamen ea idcirco in suspicionem vocari posset. Nonne quaedam etiam Gelasii litterae in aliquot collectionibus breviores sunt quam in Conciliis editae fuerunt? Celeberrima est ejus pontificis epistola ad Dardanos, quae non solum in Quesnelli collectione 5, cap. 50, verum etiam in omnibus fere mss. aliarum antiquarum collectionum tribus longioribus et novem brevioribus membris caret, quae tamen leguntur in mss. praestantissimae collect. 14, et exinde in Romana Epistolarum pontificum editione, ac in tomis Conciliorum edita sunt; quo ampliori exemplo Facundum Hermianensem usum fuisse haud dubitari potest. Sicut autem in memoratis paulo ante mss. epistolae Innocentii I, ad Toletanos, retentis solis decretis generalibus, caetera quae ad singulares causas et personas pertinent, praetermissa fuerunt, ita", + "candidate_score": 0.630542, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_17_19", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_54", + "psc_text": "14 ad Anastasium scriptas an. 446, in quibus simile decretum legitur. Cum enim ex dictis exploratum videatur epist. 1 ad Aquileiensem datam fuisse anno circiter 442, constet autem plures Leonis epistolas intercidisse, uti multis in locis notabitur; satis probabile est eidem pontifici ante hunc annum 442, sub ipsa pontificatus initia, aliquam occasionem fuisse renovandi antiquam constitutionem, quae olim a Patribus, canonibus scilicet Nicaenis et Sardicensibus, a Romana Ecclesia tunc solum receptis, lata, et identidem repetita a Damaso aliisque ejus successoribus, ac tandem ab ipso Leone renovata, saepe decreta dici potuit. Adde quod annot. 27 in epist. 9 ad Dioscorum ostendemus verba ad nos ibidem non tam de Leone quam de praedecessoribus ejus sumpta. Ita etiam hic voces a nobis, et decretorum nostrorum de praedecessorum decretis accipi potuerunt. Cum enim una eademque sit antecessorum et successorum auctoritas, decreta autem pontificia ex hac auctoritate totam vim sortiantur, nostra dici potuerunt decreta, quae", + "candidate_score": 0.630224, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_191", + "psc_text": "Id autem suspicionem nobis vehementissimam injicit duplex hujus epistolae exemplar inter ipsius Leonis scripta inventum fuisse, ex quo tantum discrimen prodierit. Amanuensium enim oscitantiae vel arbitrio tribui quidem possunt unius vel alterius vocis variantes, cum praesertim sensum aut stylum vitiant. Sed tanta verborum ac sententiarum varietas, quae etsi pluribus quandoque verbis producta, ejusdem tamen auctoris stylum ubique refert (si praesertim non in omnibus, nec in multis, sed in uno vel altero tantum opusculo deprehendatur), non amanuensibus, sed ipsi auctori tribuenda videtur, qui idem opus prima manu scriptum, secundis curis alicubi emendaturus, vel etiam aucturus, diversis verbis ac sententiis inductis iterum scripserit. 14. P. Coustantius discrimen illud, quod memoravimus in Gelasii epistola ad Dardanos, quae in aliis codicibus brevior, in aliis prolixior est, ex eo pendere credidit, quod eadem illa epistola sub duplici forma ab ipsomet Gelasio prodierit; idemque postea Hormisdae et Gregorio, antea vero Leoni nostro evenisse opinatus est. Lege", + "candidate_score": 0.630075, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_20_22", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 . et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_633", + "psc_text": "455, ut in praefat. ad epistolas demonstravimus num. 34. Igitur hoc tempore exstitit apud Graecos Latinum hujus epistolae autographum, ex quo Graeca interpretatio manavit. Majus et antiquius germanitatis testimonium desiderari nequit, quod nulla lacuna, errore nullo, qui nunc in ea epistola appareant, vocari potest in dubium: secus alia documenta, quae cum erroribus vel lacunis ad nos pervenerunt, etsi aliunde essent certissima, repudiari vel in suspicionem vocari possent. 3. Dum vero ob tantam auctoritatem stet hanc epistolam 43 supposititiam non esse; quoad ea quae difficultatem afferunt, etsi non aeque certo definire, aliquid tamen non improbabiliter conjectari licebit. Antea vero praemittendum est, hactenus quidem praesumptum fuisse epistolam 43, uti Latine edita est ex Latina collectione Chalcedonensi, ipsum esse originale Latinum S. Leonis, quod vetus collector invenerit, suaeque collectioni inseruerit, ut in caeteris plerisque Leonis epistolis accidit, ac praesertim in epistola 44, cujus originale Latinum ab eodem repertum, Latinae collectioni insertum fuit: id", + "candidate_score": 0.629724, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_49_51", + "bdc_text": "Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ; s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. . Vale iterum atque iterum diu salvus ecclesiis nostris , quę a lupo crudelissimoVgl. Mt 7 , 15 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1471", + "psc_text": "kal. Septembris, quorum alterum habent duo codices Trecopith. et Oxon. Quesnelli ac editiones Josiae Simleri, Surii, etc., alterum vero codex Theodoricianus ejusdem Quesnelli et noster praestantissimus Ratisponensis; hunc postremum cum antecedentibus litteris concinnentem praetulimus: facile autem fuit librariorum lapsu notam VI, disjunctis lateribus convertere in III, et scribere XIII pro XVI kal. Septemb. Neque moveat plerosque codices et collectiones omni chronica notatione carere: aliae enim insignes epistolae in omnibus mss. notam chronicam desiderant; quam si in aliquo codice inveniremus, non idcirco expungendam quispiam crederet, nisi forte historiae repugnaret. In praesenti autem epistola praeter fidem aliquot codicum diversae originis, inter quos praesertim Ratisponensis maximam fidem facit, non solum nihil repugnat, sed omnia potius ex antea dictis concordant. 3. De testimoniis huic epistolae subjectis aliquid hic tandem praemonendum est. S. Leo haec post pseudosynodum Ephesinam primum collegerat, ac in Orientem per legatos miserat, ut doctrinam suae epistolae 28, ad Flavianum, Latinorum ac", + "candidate_score": 0.629593, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18_20", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_962", + "psc_text": "IN EPISTOLAM SEQUENTEM. 1. Quesnellus praestantissimam epistolam seu relationem synodi Chalcedonensis ad S. Leonem Graece et Latine inter Leonis Opera primus inseruit, ut in editionibus Conciliorum exhibetur; nullo tamen codice vel Graeco vel Latino usus est. Nos Graecum textum, qui est originalis, cum duobus mss. Venetis S. Marci 164 et 555 recensuimus. Quoad Latinum vero, duplex hujus relationis Latina versio habetur. Quesnellus eam unam dedit quae primum vulgata a Crabbo, in caeteras Conciliorum editiones transivit. At alia exstat interpretatio vetustior, quippe quae paulo post ipsum Chalcedonense concilium exarata fuit, et ex qua Vigilius papa in Constituto testimonium allegavit. Hanc primus edidit Baluzius. In tribus tantum codicibus adhuc inventa est, nimirum in Parisiensi, in Vaticano Reginae Suecorum, et in alio Vat. 1322. Hic autem postremus codex, qui quondam fuit Veronensis Ecclesiae, eo praestantior est quod quamplures subscriptiones Patrum nobis conservavit, quae in ipso originali Graeco desiderantur. Nobis sane, qui hanc versionem", + "candidate_score": 0.629592, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_21_23", + "bdc_text": "et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_333", + "psc_text": "Constitutionum Collectionibus tom. III. Leoni autem Magno eadem epistola in his codicibus explorate asseritur non solum ex consulatu qui in Leonis pontificatum cadit, verum etiam ex eo quod inter alias quindecim genuinas epistolas ejusdem pontificis describitur, ita ut de hac una dubium adhuc promovere absque ullo argumento satis certo temerarium sit. 3. Invenitur praeterea haec eadem epistola in ms. libro Vat. 1343 saeculi X, qui fuit Ticinensis Ecclesiae, nec non in Vat. Ottobon. 297 collect. 23. Accedunt duo auctores antiquiores Gratiano, qui ex eadem epistola nonnulla suis collectionibus inseruerunt, nimirum cardinalis Deusdedit lib. III, cap. 34, in ms. Vat. 3833, et S. Anselmus lib. V, cap. 69, et lib. VI, cap. 189, in pluribus codd. Vaticanis. Tandem, ut alia testimonia omittamus, Gerhohus praepositus Reicherspergensis ineunte saeculo XII totam epistolam ex Germanico codice descripsit in opere de Aedificio Dei, cap 60, quod editum est a P. Pez. in Thesauro Anecdot. tom.", + "candidate_score": 0.629552, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_1_3", + "bdc_text": "in domino , mi charissime Bullingere . Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_72", + "psc_text": "Leonem duas saltem scripsisse epistolas, alteram ad Cyrillum episcopum Alexandrinum, ad Paschasinum episcopum Lilybetanum alteram, ex Paschasini litteris manifestum est. Sed utraeque injuria temporum intercidere. Solam Paschasini responsionem superesse existimatum fuit; ac propterea eam unam Quesnellus edidit. At ejus quoque epistolae, quam Cyrillum, Leoni reddidisse idem Paschasinus testatur, non exiguum fragmentum ad nos transmissum credimus; quod ut statuatur, nonnulla observanda sunt. 2. Eam nimirum Cyrilli epistolam de Paschate Africani concilii Patribus traditam, quam Dionysius Exiguus suae collectioni integram inseruerat num. 135, ex Sirmondi schedis cum longiori additione ediderant primum Petavius tom. II De Doctrina temporum, in fine, ac dein Bucherius in Commentario ad Canonem paschalem Victorii, cap. 1, pag. 72. Duae vero in ea quam Petavius et Bucherius ediderunt partes distinguendae, nimirum ipsa Cyrilli epistola ad Africanos, quae legitur correctior apud Dionysium; et ejus additio, quae ad aliam ejusdem Cyrilli epistolam pertinet. Has quidem duas distinctasque Cyrilli epistolas cum imperitus", + "candidate_score": 0.629444, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_1_3", + "bdc_text": "in domino , mi charissime Bullingere . Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_56", + "psc_text": "initia pontificatus Leonis et circa an. 442 scriptas duas sequentes epistolas confirmabit etiam non modicum historica quaedam animadversio, quam primus produxit card. Norisius tom. III pag. 1177, et tom. IV, pag. 752; dein Pagius ad an. 418, n. 57; ac tandem P. Bernardus de Rubeis Monument. Aquileien. cap. 14, pag. 120. Sirmondus e ms. Veronensi descripsit libellum fidei a Pelagianis editum; ex apographo autem Sirmondi hunc libellum vulgavit Garnerius in editione Marii Mercatoris, et dein P. P. Benedictini S. Mauri in appendice tom. X Augustini, pag. 110. Hic libellus fidei Pelagianae sic in fine clauditur: Explicit libellus fidei S. I. C. quas siglas Garnerius male interpretatus est Siculorum, cum citius explicandas Sacerdotum Jesu Christi Tillemontius et Benedictini opinentur. Hic libellus Augustino directus noscitur ex voce Augustine, quae libello inserta est. Is autem ipsorum Pelagianorum, qui libellum obtulere, metropolita, primas, aut superior ex contextu deprehenditur. Garnerius et Benedictini intelligentes id non", + "candidate_score": 0.629431, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47_49", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 . Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1468", + "psc_text": "457, quibus data fuit epistola 156, vel paulo post: inverisimile enim ipsi videtur, pontificem in octo menses et amplius distulisse litteras, quas in recitato testimonio jam paratas indicavit. Hinc chronicam notationem huic epistolae subjectam rejiciendam putat: idque ex eo confirmat, quod ea notatio chronica in plerisque mss. desideretur. Cum porro ad hanc epistolam referenda existimet, quae Leo scripsit epist. 157, ad Anatolium, c. 1: Ego sane, quantum potui, piissimum principem precatus sum, ut . . . . . haereticorum assertiones in magna vergere ignorantiae caecitate cognosceret; hanc, una cum epistola 156, kal. Decembris traditam fuisse probabilius affirmat. At nec una cum epistola 156, nec paulo post hanc epistolam datam fuisse palam faciunt verba: Promisisse me MEMINI; quae promissum jamdiu ante factum manifestant. Verbum autem praeteriti temporis comprehendi, quod in testimonio epist. 156 has litteras jam paratas et scriptas indicare videtur, nihil moveat, quominus hoc promissum tamdiu dilatum credatur. Leoni enim", + "candidate_score": 0.629269, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18_20", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_912", + "psc_text": "et Joannes presbyteri suae aestimationis habuerunt: ut inter compugnantia dogmata falsitatis vera catholicae fidei pace gauderent. Siquidem longinquae peregrinationis labore suscepto, sensum cordis sui in apostolica sede patefecerunt, damnantes utramque haeresim, quarum supra fecimus mentionem, et de incarnatione Domini nostri Jesu Christi non aliud recipientes, quam quod, instruente sancto Spiritu, et didicimus, et docemus. Per hos ergo, frater charissime, cum testimonio nostro ad propria revertentes, dilectioni tuae nostra scripta direximus, fidenter hortantes ut qui gratia apostolicae communionis ornantur, etiam tuo favore per omnia se gaudeant adjuvari. Data decimo tertio kalendas Julii, Adelfio viro clarissimo consule. ADMONITIO in epistolam sequentem, et in caeteras inferius afferendas, quae agunt de Paschate anni 455. 1. Quaestio jamdiu ante agitata circa Pascha anni 444, sollicitum Leonem effecit, ut maturius scriberet circa diem Paschatis ann. 455, in quo Romanorum et Alexandrinorum cyclos dissidere non ignorabat. Hinc jam inde ab an. 451, quo sequens epistola scripta fuit,", + "candidate_score": 0.629262, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_41_43", + "bdc_text": "GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1470", + "psc_text": "21 Martii anni 458, cum per Philoxenum agentem in rebus misit epistolas 160, 161 et 162. Poterat his hanc quoque epistolam annectere. Cum vero per eumdem Philoxenum imperator petiisset, ut S. Leo aliquos de suis fratribus optime instructos dirigeret, quos quidem dirigendos pollicetur ep. 162, c. 3, in hoc tempus harum litterarum transmissionem differendam censuit: et Domitianus ac Geminianus legati, sunt ea fidelis occasio cujus initio epistolae meminit. Cum vero hi legati discesserint cum praecedentibus litteris signatis die XVI kal. Septembris; hanc eamdem diem ex Leonis more huic quoque epistolae jure affixam agnoscimus. Hinc ex duobus diebus XIII vel XVI kal. Septembris, quorum alterum habent duo codices Trecopith. et Oxon. Quesnelli ac editiones Josiae Simleri, Surii, etc., alterum vero codex Theodoricianus ejusdem Quesnelli et noster praestantissimus Ratisponensis; hunc postremum cum antecedentibus litteris concinnentem praetulimus: facile autem fuit librariorum lapsu notam VI, disjunctis lateribus convertere in III, et scribere XIII pro", + "candidate_score": 0.629032, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_41_43", + "bdc_text": "GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1271", + "psc_text": "epistolam 133, ad Leonem. subjecit epist. 130, ad Marcianum, cum data V idus ejusdem mensis, rejecto in marginem VI idus. Hae datae diversae hunc ordinem exigebant. At cum in epist. 131, ad Julianum, c. 1, S. pontifex testetur se ad ipsum mittere exempla litterarum quas ad clementissimum imperatorem vel ad ipsum Alexandrinae urbis episcopum (id est Proterium) direxerat, quibus duas ad Marcianum et Proterium traditas epistolas respicit, hae jam scriptae noscuntur antequam ad Julianum litteras exararet, ac proinde chronicarum notationum quas Quesnellus praetulit manifestus error agnoscitur, quo ad eum ordinem statuendum adductus fuit. Melius igitur ex nostro Ratisponensi notas chronicas emendavimus, ex quibus colligitur omnes has epistolas eodem die VI idus Martias signatas fuisse. 2. Quoad ordinem vero, cum ex laudato testimonio epistolae 131 liquet S. pontificem scripsisse litteras ad Marcianum et Proterium antequam ad Julianum scriberet, tum vero ex initio cap. 2 epistolae 130, ad Marcianum, ubi Leo se", + "candidate_score": 0.629027, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_1_3", + "bdc_text": "in domino , mi charissime Bullingere . Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1605", + "psc_text": "recepisse noscuntur. Hos titulos nos cum Quesnello in praemissa synopsi exhibebimus. Inquisitiones vero, sine quibus plerumque Leonis responsa intelligi nequeunt, Sirmondus primus edidit. Eas nos in quatuor collectionibus mss. Dionysio antiquioribus reperimus, scilicet in cod. Vat. Reginae collect. 1, in Vat. et Barber. collect. 3, in Lucensi collect. 4, in Vindebon. collect. 5, ac tandem in peculiari ms. Veron. 58. Ita praeter codices posteriorum collectionum, quae inquisitionibus carent, sex praestantissima diversae originis exemplaria inquisitionibus praedita nobis praesto fuere, cum Quesnellus duo tantum unius collectionis 5 invenire potuerit. 1415 EPISTOLA CLXVII. AD RUSTICUM NARBONENSEM EPISCOPUM. Subditis responsionibus ad ejusdem consulta rescriptis. SYNOPSIS (Ex Dionysio Exiguo). I. Quod non habeantur episcopi quos nec clerus elegit, nec populus exquisivit, nec provinciales episcopi consecrarunt. Si qui tamen clerici ab his pseudoepiscopis ordinantur, rata potest ordinatio talis existere. --II. Quod presbyteri aut diaconi, si in aliquo crimine detecti fuerint, non possint per manus impositionem poenitentiae", + "candidate_score": 0.629012, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_21_23", + "bdc_text": "et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1589", + "psc_text": "Tillemontii valde exilibus sequentem epistolam datam prodidit circa an. 442, 443 et 444. Cum Sirmondus atque Baluzius, nullo tamen allato documento, eamdem affixerint anno 452, Quesnellus conjecit hos ita sensisse, eo quod existimaverint in hac epistola, ubi sermo habetur de his qui ab hostibus in infantia capti fuerant, respici ad eam vastitatem quam Hunni in Galliis in ulerunt an. 451. Hujus autem epistolae locum non ad Hunnorum irruptionem referri contendit, sed ad Vandalorum persecutionem, qui Africa potiti sub Genserico, catholicos oppugnarunt; nam inquisit. 18, haec praeferuntur: De his qui ex Africa vel de Mauritania venerunt, et nesciunt in qua secta sint baptizati. Tum Vandalica persecutione descripta, quae Christianis illata fuit in Africa post an. 439, hac occasione nonnullos in Gallias sese recepisse existimat, de quibus in eadem epistola sermo sit; et idcirco eam datam credit circa annos indicatos 442, 443 et 444, in quibus ea persecutio grassata est. 2. Sed", + "candidate_score": 0.628964, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_41_43", + "bdc_text": "GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_96", + "psc_text": "hoc est dies 354 habere; embolismos vero lunas tredecim habere, hoc est dies 384. Necessitate ergo embolismi cogimur id tenere, quod longius est, ne a vero deviare videamur. Neque nobis aut novum aut erraticum videatur, cum dies passionis undecimo kalendas Maii occurrat, a qua (sicut Graecis videtur) Pascha nomen accepit; licet Hebraeae linguae interpretes tradant Pascha transitum dici, quod tamen idem et Joannis evangelistae dicto firmatur, quo ait, cum de passione loqueretur: Cum venisset hora ut transiret Jesus de hoc mundo ad Patrem (Joan. XIII, 1) . Non ergo nos dies una longius 610 posita terreat, ne cum hanc vitamus incurramus errorem, sicut evenit tempore beatae recordationis domini mei, praedecessoris apostolatus vestri Zosimi, anno consulatus Honorii Augusti undecimo, et Constantii secundo. Tunc enim, cum declinaretur, ne decimo kalendas Maii dies Paschae teneretur, celebratum octavo die kalendas Aprilis, id est, pro embolismo communis est annus tentus, et error gravissimus est ortus,", + "candidate_score": 0.628961, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2_4", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_60", + "psc_text": "nonnullos absque erroris et auctorum damnatione et absque debitis subscriptionibus imprudenter admissos Septimus detexisset, quibus apertae damnationis et subscriptionis remedium Leo apponendum praecepit; id verisimilius in Leonis initia incidit, si praesertim epist. 1 non Januario, sed alicui ejus praedecessori data credatur. Cum vero hoc praedecessore brevi exstincto Januarius in eodem opere exsequendo pastoralem curam naviter et cum felici successu fuerit exsecutus (quod non exiguum tempus requirit), S. Leo an. 447 ab eodem accepit litteras, in quibus zelum et diligentiam suam prodens, exposuisse videtur non tantum Pelagianos cum debita cautione in gradum suum receptos, verum etiam aliquos ad ulteriorem gradum fuisse promotos. Hinc autem Leo zelum ejus primo commendans, veterem monitionem eidem inculcavit, ne quis ex haeresi adveniens sine debitis cautionibus reciperetur. Dein vero illam canonum constitutionem ingerendam credidit, ne in suum gradum perinde admissi ad ulteriorem promoverentur: quod unum per hoc tempus correctione dignum superesse, ex iisdem Januarii litteris detexerat.", + "candidate_score": 0.628958, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_1_3", + "bdc_text": "in domino , mi charissime Bullingere . Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_332", + "psc_text": "omnem conjectationem hasce litteras nostro Leoni indubitanter vindicabunt. 2. Haec itaque epistola nobis conservata fuit in codd. collect. 8, e quibus quatuor memoramus, antiquissimum Vat. 5845, Vallicell. A. S. saeculi IX, unum Vercellensem satis vetustum, et Vat. 1353, qui e vetustissimo Bergomate descriptus fuit. Hujus autem collectionis auctor, qui Dionysio plura valde rara documenta adjecit, usus fuit alia nobis ignota collectione, quae in Gelasio terminabat, et saeculo VI condita fuerat. Nam usque ad Gelasium monumenta adduntur chronico ordine satis congruo, qui antiquae collectionis ad hoc usque tempus productae indicium est, de quo plura dicentur in tractatu de antiquis Canonum et Constitutionum Collectionibus tom. III. Leoni autem Magno eadem epistola in his codicibus explorate asseritur non solum ex consulatu qui in Leonis pontificatum cadit, verum etiam ex eo quod inter alias quindecim genuinas epistolas ejusdem pontificis describitur, ita ut de hac una dubium adhuc promovere absque ullo argumento satis certo temerarium", + "candidate_score": 0.628861, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_20_22", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 . et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_632", + "psc_text": "Dioscori mentionem praecessisse innuunt, uti praecedit in epist. 44, quae tamen mentio non apparet in epist. 43. Quapropter haec epistola veluti spuria nonnullis repudianda visa est, inter quos legendus Tillemontius not. 31 in Leonis vitam. 2. Nos vero ne de suppositione ac falsitate hujus epistolae suspicemur, Graecae collectionis Chalcedonensis, in qua non minus haec epistola describitur, quam epistola 44, auctoritas cogit. Etsi enim eamdem epistolam satis vindicare possit Chalcedonensis collectio Latina, quae ante medium VI saeculum lucubrata hanc epistolam exhibet, multo tamen evidentius omnem suspicionem amovere debet Graeca collectio, quippe quae ipso Leone vivente compacta fuit inter an. 453 et 455, ut in praefat. ad epistolas demonstravimus num. 34. Igitur hoc tempore exstitit apud Graecos Latinum hujus epistolae autographum, ex quo Graeca interpretatio manavit. Majus et antiquius germanitatis testimonium desiderari nequit, quod nulla lacuna, errore nullo, qui nunc in ea epistola appareant, vocari potest in dubium: secus alia documenta, quae", + "candidate_score": 0.628424, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_17_19", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_71", + "psc_text": "595 praecipimus custodiri, ne ab his Ecclesiis, ad quas proprie pertinent, sinantur abscedere, et pro suo arbitrio ad loca sibi non deputata transire. Quod cum recte non permittitur inculpatis, multo minus debet licere suspectis. Proinde dilectio tua, cujus devotione gaudemus, jungat 596 curam suam dispositionibus nostris, et cum supradicto metropolitano det operam, ut circumspecte ac velociter impleantur ea, quae ad totius Ecclesiae incolumitatem, et laudabiliter sunt suggesta, et salubriter ordinata. ADMONITIO In fragmentum epistolae S. Cyrilli Alexandrini de Paschate an. 444, ad S. Leonem, quae ad illustrandam etiam subsequentem epistolam Paschasini plurimum conferet. 1. De quaestione Paschatis anni 444 S. Leonem duas saltem scripsisse epistolas, alteram ad Cyrillum episcopum Alexandrinum, ad Paschasinum episcopum Lilybetanum alteram, ex Paschasini litteris manifestum est. Sed utraeque injuria temporum intercidere. Solam Paschasini responsionem superesse existimatum fuit; ac propterea eam unam Quesnellus edidit. At ejus quoque epistolae, quam Cyrillum, Leoni reddidisse idem Paschasinus testatur, non exiguum", + "candidate_score": 0.628153, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_20_22", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 . et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_334", + "psc_text": "et S. Anselmus lib. V, cap. 69, et lib. VI, cap. 189, in pluribus codd. Vaticanis. Tandem, ut alia testimonia omittamus, Gerhohus praepositus Reicherspergensis ineunte saeculo XII totam epistolam ex Germanico codice descripsit in opere de Aedificio Dei, cap 60, quod editum est a P. Pez. in Thesauro Anecdot. tom. II, part. II, unde etiam in Germania hujus epistolae exemplum inveniebatur. 4. Hic tandem monendum est Gerardum Vossium, praepositum Tungrensem, qui primus omnium in appendice Operum S. Gregorii Thaumaturgi editionis Moguntinae ann. 1604 hanc epistolam typis dedit, usum fuisse codice card. Sirleti. Ex complexu autem caeterorum monumentorum, quae ex eodem codice se edidisse testatur, nec non ex titulo peculiari quem his litteris ex eodem ms. praefixit, colligimus eum codicem fuisse similem laudato ms. Vat. Ottobon. collect. 23. Potior autem aliorum quos laudavimus codicum auctoritas majorem epistolae fidem conciliat. 727 EPISTOLA XVII. AD UNIVERSOS EPISCOPOS PER SICILIAM CONSTITUTOS. SYNOPSIS. Constitutione perpetua", + "candidate_score": 0.628127, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2_4", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_72", + "psc_text": "Leonem duas saltem scripsisse epistolas, alteram ad Cyrillum episcopum Alexandrinum, ad Paschasinum episcopum Lilybetanum alteram, ex Paschasini litteris manifestum est. Sed utraeque injuria temporum intercidere. Solam Paschasini responsionem superesse existimatum fuit; ac propterea eam unam Quesnellus edidit. At ejus quoque epistolae, quam Cyrillum, Leoni reddidisse idem Paschasinus testatur, non exiguum fragmentum ad nos transmissum credimus; quod ut statuatur, nonnulla observanda sunt. 2. Eam nimirum Cyrilli epistolam de Paschate Africani concilii Patribus traditam, quam Dionysius Exiguus suae collectioni integram inseruerat num. 135, ex Sirmondi schedis cum longiori additione ediderant primum Petavius tom. II De Doctrina temporum, in fine, ac dein Bucherius in Commentario ad Canonem paschalem Victorii, cap. 1, pag. 72. Duae vero in ea quam Petavius et Bucherius ediderunt partes distinguendae, nimirum ipsa Cyrilli epistola ad Africanos, quae legitur correctior apud Dionysium; et ejus additio, quae ad aliam ejusdem Cyrilli epistolam pertinet. Has quidem duas distinctasque Cyrilli epistolas cum imperitus", + "candidate_score": 0.6281, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48_50", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ; s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_73", + "psc_text": "in Commentario ad Canonem paschalem Victorii, cap. 1, pag. 72. Duae vero in ea quam Petavius et Bucherius ediderunt partes distinguendae, nimirum ipsa Cyrilli epistola ad Africanos, quae legitur correctior apud Dionysium; et ejus additio, quae ad aliam ejusdem Cyrilli epistolam pertinet. Has quidem duas distinctasque Cyrilli epistolas cum imperitus quidam reperisset agentes de Paschate, de eodem Paschate utrasque agere credidit: et idcirco epistolae ad Africanos, quam ex Dionysio primum descripsit, paucis verbis suo arbitrio immutatis, alteram, quae Bedae temporibus integra legebatur, initio praetermisso, subjecit atque inseruit; quae cum denuntiet diem Paschatis anni 444, eidem diei accommodata fuit a librario dies designata in priori ad Africanos epistola, nimirum IX kal. Maii. Hinc Bucherius non duas, sed unam epistolam habuit totum hoc documentum, eodemque credidit sermonem esse de solo Paschate ann. 444. 3. Sed si conferatur prima hujus pars cum Cyrilli epistola ad Africanos, quae a Dionysio conservata est, eadem reperientur", + "candidate_score": 0.628049, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_49_51", + "bdc_text": "Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ; s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. . Vale iterum atque iterum diu salvus ecclesiis nostris , quę a lupo crudelissimoVgl. Mt 7 , 15 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_537", + "psc_text": "καὶ ἰσχύοντας αὐτὸν εἰς τὴν τοῦ δικαίου καὶ ἀγαθοῦ μεταγαγεῖν διάθεσιν· ἵν' ὅτι περ ἀμφιβάλλεσθαι οὐ δύναται, ὁποῖόν τι τυγχάνει τῆς τῶν χριστιανῶν ὁμολογίας τὸ ἀκέραιον, καὶ πάσης τῆς πλάνης τὸ φαῦλον καταδικασθείη, καὶ, εἰ ἀνανήψειεν, ὃς πεπλάνηται, ὑπὲρ συγγνώμης παρακαλέσων, τὴν τῶν ἐπισκόπων αὐτῷ βοήθειαν ἐπικουρῆσαι. Ἐπείπερ ἐν τῷ ἑαυτοῦ λιβέλλῳ τῷ πρὸς ἡμᾶς ἀποσταλέντι καὶ τοῦτο ἑαυτῶ πρὸς τὸ ἀξιωθῆναι συγγνώμης ἐφύλαξεν, ἐπαγγελλόμενος ἑαυτὸν διορθοῦν, εἴ τι δ' ἂν ἡ ἡμετέρα γνώμη περὶ τούτων, περὶ ὧν κακῶς ᾔσθετο, ἀποδοκιμάσειεν. Τί δὲ ἡ καθολικὴ Ἐκκλησία καθόλου περὶ τοῦ θείου μυστηρίου τῆς Δεσποτικῆς σαρκώσεως πιστεύει, καὶ διδάσκει, τῷ ἀδελφῷ ἡμῶν, καὶ συνεπισκόπῳ Φλαυιανῷ, σαφέστερον τὰ ἀπεσταλμένα γράμματα περιέχει. ADMONITIO IN EPISTOLAS SEQUENTES XXX ET XXXI. 1. Etsi duae quae ad Pulcheriam eadem die ac de eadem re scriptae inveniuntur epistolae, aliquot non tam sententiis quam verbis sint plane similes, in multis nihilominus discrepant inter se, et altera ob insertas additiones", + "candidate_score": 0.627945, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47_49", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 . Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_544", + "psc_text": "transmissa dici potest? 5. Quid autem dicendum? Ut omittantur incerta, cum brevior epistola 30 in Graeca et Latina collectione Chalcedonensi inveniatur, et legatorum nomina distincte praeferat, ut epistolae caeterae, quae cum litteris ad Flavianum iisdem legatis traditae fuere, haec quoque ad Pulcheriam transmissa, eidemque aliquando tradita, ac in Oriente vulgata, ac exinde Graece reddita negari non potest. Auctior vero epistola 31, etsi in Graeca collectione desideretur, cum tamen exstet in pluribus Latinis antiquis collectionibus, quae breviori epistola carent, Leoninamque rationem ubique referat, a Leone abjudicari nequit. Eodem autem die iduum Junii data dici debet, ut eae quoque collectiones praeferunt, quae carent epistola 30; neque enim chronicam ejusmodi notam harum collectionum auctores transcribere potuerunt, ut conjecit Quesnellus, ex epistola breviori, quam ignorarunt. Sine ullo autem certiori documento aliud quidpiam affirmare seu divinare non licet. Solum probabiliter credi potest duo ejusdem epistolae exemplaria a Leone fuisse lucubrata, alterum longius, brevius alterum; hoc", + "candidate_score": 0.627813, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48_50", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ; s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_418", + "psc_text": "sententiam nos pariter transivimus lib. II Observationum in card. Norisii Opera, c. 7, num. 2. Nunc aliam sententiam inducere cogimur. Omnes enim ex una parte assentiuntur, et S. Petrum Chrysologum his litteris respondere epistolae Eutychis, et Eutychem eodem tempore quo ad Leonem scripsit, etiam ad Chrysologum dedisse litteras, quibus eum quoque adversus Flaviani sententiam citissime praeoccuparet. Ex alia autem parte certum est Leonem Februario mense anni 449 Eutychis epistolam accepisse, et hac de causa eodem mense rescripsisse epistolas 23 ac 24. Plures conjecturas cum Quesnello exquirere, ut longioris dilationis causae in responsione Chrysologi afferantur, opus non est. Etenim prima occasione hunc rescripsisse satis credibile fit ex ipso contextu, in quo Chrysologus se de ipsa causa nihil aliunde instructum prodit, nisi ex Eutychis litteris; idque adeo exiliter, ut de Nestorianismo potius quam de Eutychianismo metuisse videatur, eaque primo capite obtrudat quae sermone 145 contra Nestorianam haeresim Eutychianae contrariam manifestissime disserit. Id", + "candidate_score": 0.627703, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2_4", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_331", + "psc_text": "causa fuit quod etsi nullum ejus exemplar manuscriptum nancisci potuit (unde potissimum motus fuit ad dubitandum), pannus tamen ejus, inquit in notis, legitur apud Gratianum 12, q. 2, cap. 52, ubi et Leoni tribuitur, et missa inscribitur universis episcopis per Siciliam constitutis. Sed cujus Leonis sit, an primi an secundi, nec antiquae editiones Gratiani aperiunt, nec recentiores. Tillemontius not. 9, tom. XV, p. 894, in Leonem singulas Quesnelli conjecturas ad calculum revocavit, et ineptas ostendit; sed de codicibus ne verbum quidem. Nos autem, qui potiora ejus argumenta diluemus in annotationibus ipsi epistolae subjiciendis, praestantissimos et vetustos codices reperimus, qui supra omnem conjectationem hasce litteras nostro Leoni indubitanter vindicabunt. 2. Haec itaque epistola nobis conservata fuit in codd. collect. 8, e quibus quatuor memoramus, antiquissimum Vat. 5845, Vallicell. A. S. saeculi IX, unum Vercellensem satis vetustum, et Vat. 1353, qui e vetustissimo Bergomate descriptus fuit. Hujus autem collectionis auctor, qui Dionysio", + "candidate_score": 0.627614, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_47_49", + "bdc_text": "Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 . Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_5", + "psc_text": "Dionysii Vat. 5845, et alius, qui in bibliotheca Regis Galliae servatur. In codice Regis Galliae epistola ad Januarium suo loco exhibetur; epistola autem ad Mauros, licet genuina et ipsa sit, ut alias videbimus, cum tamen non fuerit a Dionysio inserta, nuspiam apparet. In Vaticano autem codice 5845 explorate discernuntur additiones quae Dionysio posterius accessere: nam hae omnes non suo loco leguntur insertae, ut in collectione Hadriani factum est, sed post descriptam puram collectionem Dionysii in fine additae deprehenduntur, et inter has legitur epistola ad Mauros, ut in admonitione ad eamdem epistolam fusius explicabitur. Ipsa rubrica titulorum Leonis num. 48 tabulae praemissa, cui tituli totidem et non amplius in corpore ejus codicis respondent, epistolam ad Januarium requirit, epistolam vero ad Mauros, quae in Hadrianeis editionibus num. 49 recensetur, excludit. Hinc sane Cresconius, qui ex puro Dionysio suam collectionem digessit, nihil uspiam refert ex epistola ad Mauros, totam autem epistolam ad Januarium", + "candidate_score": 0.627613, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2_4", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_333", + "psc_text": "Constitutionum Collectionibus tom. III. Leoni autem Magno eadem epistola in his codicibus explorate asseritur non solum ex consulatu qui in Leonis pontificatum cadit, verum etiam ex eo quod inter alias quindecim genuinas epistolas ejusdem pontificis describitur, ita ut de hac una dubium adhuc promovere absque ullo argumento satis certo temerarium sit. 3. Invenitur praeterea haec eadem epistola in ms. libro Vat. 1343 saeculi X, qui fuit Ticinensis Ecclesiae, nec non in Vat. Ottobon. 297 collect. 23. Accedunt duo auctores antiquiores Gratiano, qui ex eadem epistola nonnulla suis collectionibus inseruerunt, nimirum cardinalis Deusdedit lib. III, cap. 34, in ms. Vat. 3833, et S. Anselmus lib. V, cap. 69, et lib. VI, cap. 189, in pluribus codd. Vaticanis. Tandem, ut alia testimonia omittamus, Gerhohus praepositus Reicherspergensis ineunte saeculo XII totam epistolam ex Germanico codice descripsit in opere de Aedificio Dei, cap 60, quod editum est a P. Pez. in Thesauro Anecdot. tom.", + "candidate_score": 0.627384, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_22", + "bdc_text": "“Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_192", + "psc_text": "scripserit. 14. P. Coustantius discrimen illud, quod memoravimus in Gelasii epistola ad Dardanos, quae in aliis codicibus brevior, in aliis prolixior est, ex eo pendere credidit, quod eadem illa epistola sub duplici forma ab ipsomet Gelasio prodierit; idemque postea Hormisdae et Gregorio, antea vero Leoni nostro evenisse opinatus est. Lege Vindic. veter. codd. confirmat. cap. 13, pag. 713. Id huic epistolae contigisse ex antea observatis probabilissimum nobis est. S. Leo scripserat, ut videtur, prima manu epistolam, qualis dabitur ex mss. editionis decurtatae; et ex hoc exemplo olim edito vel invento hanc epistolam sumpserunt auctores collectionum ejusdem editionis. Posteriori vero manu, cum forte supervenisset aliquid novi, ex. gr., causa Restituti episcopi, quem nunc, quasi post illa quae Potentius retulerat, conquestum tradit cap. 10 S. pontifex exscribens eamdem epistolam, nonnulla aliis verbis exposuit, quaedam autem pro novitate causae adjecit. Ita etiam epistolas 30 et 31, quae partim eisdem, partim diversis verbis eadem", + "candidate_score": 0.626994, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2_4", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_56", + "psc_text": "initia pontificatus Leonis et circa an. 442 scriptas duas sequentes epistolas confirmabit etiam non modicum historica quaedam animadversio, quam primus produxit card. Norisius tom. III pag. 1177, et tom. IV, pag. 752; dein Pagius ad an. 418, n. 57; ac tandem P. Bernardus de Rubeis Monument. Aquileien. cap. 14, pag. 120. Sirmondus e ms. Veronensi descripsit libellum fidei a Pelagianis editum; ex apographo autem Sirmondi hunc libellum vulgavit Garnerius in editione Marii Mercatoris, et dein P. P. Benedictini S. Mauri in appendice tom. X Augustini, pag. 110. Hic libellus fidei Pelagianae sic in fine clauditur: Explicit libellus fidei S. I. C. quas siglas Garnerius male interpretatus est Siculorum, cum citius explicandas Sacerdotum Jesu Christi Tillemontius et Benedictini opinentur. Hic libellus Augustino directus noscitur ex voce Augustine, quae libello inserta est. Is autem ipsorum Pelagianorum, qui libellum obtulere, metropolita, primas, aut superior ex contextu deprehenditur. Garnerius et Benedictini intelligentes id non", + "candidate_score": 0.626964, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_41_43", + "bdc_text": "GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1374", + "psc_text": "3 ad Eliam et caeteros episcopos Istriae, ubi ex sequenti epistola duo testimonia recitat, de ipsius authenticitate dubitare non sinit. Duorum vero ac tam insignium diversae originis codicum, Grimanici et Ratisponensis, auctoritas ita Patricii et Asparis nomina vindicant, ut commentitium plane sit haec nomina pro aliorum magnatum nominibus his litteris inserta suspicari, ut laudatus Pagius in fine suae annotationis conjecit; cum praesertim Patricii nomen in alia epistola 151, quam ex Ratisponensi edemus, similiter legatur. 3. Harum epistolarum tempus apud Quesnellum ex Grimanico codice signatum errore manifesto laborat. Cum enim in textu allegato ex epist. 153 Leo Aetio commiserit, ut epistolam ad Basilium Antiochenum dirigeret, haec proculdubio una cum ipsis ad Aetium litteris transmissa fuit, ac proinde eodem die ex Leonis more signata, nimirum kalendis Septembris. Praeterea ex eadem ad Aetium epistola discimus alias litteras simul missas fuisse ad imperatorem, ad Asparem et alios. Habemus autem epistolam 148 ad imperatorem Leonem,", + "candidate_score": 0.626814, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2_4", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_54", + "psc_text": "14 ad Anastasium scriptas an. 446, in quibus simile decretum legitur. Cum enim ex dictis exploratum videatur epist. 1 ad Aquileiensem datam fuisse anno circiter 442, constet autem plures Leonis epistolas intercidisse, uti multis in locis notabitur; satis probabile est eidem pontifici ante hunc annum 442, sub ipsa pontificatus initia, aliquam occasionem fuisse renovandi antiquam constitutionem, quae olim a Patribus, canonibus scilicet Nicaenis et Sardicensibus, a Romana Ecclesia tunc solum receptis, lata, et identidem repetita a Damaso aliisque ejus successoribus, ac tandem ab ipso Leone renovata, saepe decreta dici potuit. Adde quod annot. 27 in epist. 9 ad Dioscorum ostendemus verba ad nos ibidem non tam de Leone quam de praedecessoribus ejus sumpta. Ita etiam hic voces a nobis, et decretorum nostrorum de praedecessorum decretis accipi potuerunt. Cum enim una eademque sit antecessorum et successorum auctoritas, decreta autem pontificia ex hac auctoritate totam vim sortiantur, nostra dici potuerunt decreta, quae", + "candidate_score": 0.626659, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_21_23", + "bdc_text": "et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1594", + "psc_text": "circa an. 442 haud scripsisset, ut videtur, Rusticus inquisit. 19, quod ad Romaniam adhuc juvenes venerint. Hunni pariter adversus Gothos pugnarunt in Galliis an. 437 et 439. Sed tum auxiliares fuerunt Romanorum, non hostes. De gentilibus autem hostibus Rusticus loquitur, et de captivis qui adhuc juvenes ex hostibus in Romaniam redierunt. Aequius igitur intelligitur Hunnorum irruptio in Gallias an. 451, cum non auxiliares, sed hostes adversus Aetium Romanorum ducem dimicarunt. Si vero de parvulis hoc bello captis inquisitiones Rustici accipiendae credantur, ut congruum tempus relinquatur quo iidem parvuli a gentilibus capti juvenes in patriam remeaverint, haec epistola alfigi nequit an. 452. 5. Probabilius autem anno circiter 458 collocanda videtur. In primis enim in duabus epistolis anni 458, altera 159, ad Nicetam Aquileiensem cap. 5, altera 166, ad Neonem Ravennatem, cap. 1, mentio occurrit de Romanis ab infidelium captivitate ad sua redeuntibus, quorum alii dubium injecerant de baptismate, de idolothytis alii,", + "candidate_score": 0.626331, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_20_22", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 . et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_469", + "psc_text": "Solum, sicuti istam praetermittendam putarunt in documentis ante ipsa gesta, ne eamdem iterum in gestis repeterent; ita ea testimonia epistolae gestis insertae appendenda censuere: de quo cum non admonuissent lectores, difficultati a Baluzio inductae causam dedere. Cautius se gessit Rusticus diaconus, cum omissa hac epistola ante gesta, eo quod in gestis, inquit, inserta sit (Tom. IV Concil. pag. 1982) ; testimonia quoque eidem subjecta praetermisit citius quam epistolae gestis insertae subjiceret. Hinc autem factum est ut haec testimonia in Latinis codicibus collectionis Chalcedonensis, quae a Rustico prodeunt, ante gesta non inveniantur; in gestis vero absint, eo quod in iisdem locum non habeant. 9. Caeterum eadem testimonia, quae in Graecis codicibus leguntur post sequentem epistolam, auctorem habere S. Leonem, non minus quam illa quae post epist. 165 ad Leonem Augustum descripta dabuntur, nihil est dubitandum. Non solum enim eadem utrobique sunt, si exigua quaedam excipias; sed praeterea liquet ex epist. 71", + "candidate_score": 0.626203, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_21_23", + "bdc_text": "et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_18", + "psc_text": "Ambrosii et hujus concilii aetatem floruit, qui si Venetiae, non Venetiarum dixit, nihil refert, cum et in inscriptionibus et in notitia imperii consularis Venetiae, provincia Venetiae, etc., singulari numero inveniatur. 14. Minoris multo faciendum est, quod idem Quesnellus obtrudit, in eadem epistola depositionis minas contineri, cum attente considerantibus idipsum subindicent verba epistolae ad Aquileiensem, quae per omnes germana est: et idem Leo in epist. 10 ad episcopos provinciae Viennensis, c. 7, satis aperte innuat, se pro sedis apostolicae pietate ab Hilarii Gallicani metropolitae depositione supersedisse, quod et in Novella Valentinianus confirmat epist. 11. In causa autem Pelagianorum, de quibus in epistola ad Septimum agitur, hoc insuper accedit, quod Honorii lex adversus Pelagium atque Coelestium amissionem episcopatus sanxerat, non tantum adversus infectos hac haeresi, sed etiam contra illos qui dissimulando conniventiam, aut non damnando favorem noxium praestiterint. In epistola autem ad Septimum de iis rectoribus sermo est qui in Pelagianos negligentius", + "candidate_score": 0.626009, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_17_19", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_53", + "psc_text": "adjudicavit Quesnellus, explicato eodem testimonio et auctoritate Photii satis revincitur. Multo autem magis repellitur opinio Antelmii, qui easdem epistolas attribuit anno 447. Non leve in speciem videri potest illud cui potissimum insistit Antelmius epist. 1 num. 11 pag. 7, nimirum in epistola ad Aquileiensem episcopum, c. 1 mentionem fieri decretorum nostrorum, et c. 5 scribi: Olim a sanctis Patribus et a nobis saepe decretum est, dum de interdicto agitur clericorum transitu ab Ecclesia ad Ecclesiam, quibus alia hac super re Leonis decreta ante hanc epistolam edita indicantur. At haud opus est intelligere cum Antelmio epistolas 13 ad Illyrici metropolitas, et 14 ad Anastasium scriptas an. 446, in quibus simile decretum legitur. Cum enim ex dictis exploratum videatur epist. 1 ad Aquileiensem datam fuisse anno circiter 442, constet autem plures Leonis epistolas intercidisse, uti multis in locis notabitur; satis probabile est eidem pontifici ante hunc annum 442, sub ipsa pontificatus initia,", + "candidate_score": 0.625949, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48_50", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ; s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_82", + "psc_text": "sunt, sed non omnino convincunt; cum fieri potuerit ut is qui hanc epistolam anteriori ad Africanos subjecit, ita haec loca plurali numero afferret, ut cohaererent cum antecedentibus, quemadmodum alia proprio ingenio eum immutasse cognoscimus. 8. Joannes Vander Haagen, auctor operis inscripti: Observationes in veterum Patrum et pontificum prologos et epistolas paschales, Amstelodami an. 1734, pag. 97, eam Cyrilli epistolam esse, et ad Leonem pontificem traditam propugnat. Id autem exinde potissimum statuit, quod ex una parte certum sit ex Paschasino S. Cyrillum Leoni interroganti de Paschate an. 444 per litteras eidem directas respondisse; ex alia vero parte textum qui in hoc fragmento legitur Beda tribuat epistolae Cyrilli ad S. Leonem, et in ipso fragmento agatur quidem de quaestione Paschatis anni 444, de qua eum Leoni respondisse Paschasinus prodidit. Idem vero auctor allegat tria Bedae testimonia: duo quibus ea epistola Cyrillo vindicatur, nimirum ex libro de temporum Ratione, et ex epistola ad", + "candidate_score": 0.625584, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_20_22", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 . et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1271", + "psc_text": "epistolam 133, ad Leonem. subjecit epist. 130, ad Marcianum, cum data V idus ejusdem mensis, rejecto in marginem VI idus. Hae datae diversae hunc ordinem exigebant. At cum in epist. 131, ad Julianum, c. 1, S. pontifex testetur se ad ipsum mittere exempla litterarum quas ad clementissimum imperatorem vel ad ipsum Alexandrinae urbis episcopum (id est Proterium) direxerat, quibus duas ad Marcianum et Proterium traditas epistolas respicit, hae jam scriptae noscuntur antequam ad Julianum litteras exararet, ac proinde chronicarum notationum quas Quesnellus praetulit manifestus error agnoscitur, quo ad eum ordinem statuendum adductus fuit. Melius igitur ex nostro Ratisponensi notas chronicas emendavimus, ex quibus colligitur omnes has epistolas eodem die VI idus Martias signatas fuisse. 2. Quoad ordinem vero, cum ex laudato testimonio epistolae 131 liquet S. pontificem scripsisse litteras ad Marcianum et Proterium antequam ad Julianum scriberet, tum vero ex initio cap. 2 epistolae 130, ad Marcianum, ubi Leo se", + "candidate_score": 0.625213, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_17_19", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_646", + "psc_text": "epistolae 43, quae in iisdem, uti jam diximus, primo loco describitur. Cum S. pontifex canonum Nicaeae habitorum decreta subter annexa memoret epist. 44, non unum tantum canonem subjecisse videtur, sed plures, illos scilicet qui de appellatione in Sardicensi concilio lati, ex vetusta Latinae ac praesertim Romanae Ecclesiae consuetudine Nicaenis canonibus adjecti Nicaenorum nomine circumferebantur. Cum vero idem pontifex pluralem numerum, ex. gr., epistolae, exemplaria, etc., pro una epistola, uno exemplari significando adhibere soleat, ut vidimus annot. 3 in epist. 13 (Col. 664, i) et 7 in epist. 45 (Col. 833 e) hic quoque laudatis vocibus pluralis numeri unum canonem quartum ejusdem Sardicensis concilii indicasse dicendus est, eo quod hunc unum canonem vetus interpres Graecus reddidit, ut omnes Graeci codices ostendunt. Similiter cum Galla Placidia epist. 56 plurali numero allegavit secundum definitiones Nicaeni concilii, unum canonem quintum Sardicensem innuit, ut in margine editorum notatur. Porro in editionibus conciliorum ex aliquo Romano", + "candidate_score": 0.625209, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_17_19", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_962", + "psc_text": "IN EPISTOLAM SEQUENTEM. 1. Quesnellus praestantissimam epistolam seu relationem synodi Chalcedonensis ad S. Leonem Graece et Latine inter Leonis Opera primus inseruit, ut in editionibus Conciliorum exhibetur; nullo tamen codice vel Graeco vel Latino usus est. Nos Graecum textum, qui est originalis, cum duobus mss. Venetis S. Marci 164 et 555 recensuimus. Quoad Latinum vero, duplex hujus relationis Latina versio habetur. Quesnellus eam unam dedit quae primum vulgata a Crabbo, in caeteras Conciliorum editiones transivit. At alia exstat interpretatio vetustior, quippe quae paulo post ipsum Chalcedonense concilium exarata fuit, et ex qua Vigilius papa in Constituto testimonium allegavit. Hanc primus edidit Baluzius. In tribus tantum codicibus adhuc inventa est, nimirum in Parisiensi, in Vaticano Reginae Suecorum, et in alio Vat. 1322. Hic autem postremus codex, qui quondam fuit Veronensis Ecclesiae, eo praestantior est quod quamplures subscriptiones Patrum nobis conservavit, quae in ipso originali Graeco desiderantur. Nobis sane, qui hanc versionem", + "candidate_score": 0.625048, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48_50", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ; s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_643", + "psc_text": "aliquid tale contigerit. Solum in annotationibus indicare licebit verba quae vel supplenda videntur, vel Leonis mentem aperient, ut ne tamen ea huic epistolae ab eodem inserta affirmare possimus. Ita solutae sunt vel omnes, vel saltem praecipuae difficultates, quae contra hanc epistolam opponebantur, adeo ut vel ex hoc de ejus germanitate nihil sit ambigendum. 7. In ea vero quaestione, cur duae tam similes epistolae ad eumdem imperatorem traditae fuerint, Quesnellus suspicatus est epistolam 43 forsitan esse exemplar epistolae 44, quod nonnullis mutatis S. Leo miserit ad Pulcheriam Augustam; nam in epist. 45 ad eamdem scribens, ejusmodi exemplar se ad ipsam mittere testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae,", + "candidate_score": 0.624936, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_20_22", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 . et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_192", + "psc_text": "scripserit. 14. P. Coustantius discrimen illud, quod memoravimus in Gelasii epistola ad Dardanos, quae in aliis codicibus brevior, in aliis prolixior est, ex eo pendere credidit, quod eadem illa epistola sub duplici forma ab ipsomet Gelasio prodierit; idemque postea Hormisdae et Gregorio, antea vero Leoni nostro evenisse opinatus est. Lege Vindic. veter. codd. confirmat. cap. 13, pag. 713. Id huic epistolae contigisse ex antea observatis probabilissimum nobis est. S. Leo scripserat, ut videtur, prima manu epistolam, qualis dabitur ex mss. editionis decurtatae; et ex hoc exemplo olim edito vel invento hanc epistolam sumpserunt auctores collectionum ejusdem editionis. Posteriori vero manu, cum forte supervenisset aliquid novi, ex. gr., causa Restituti episcopi, quem nunc, quasi post illa quae Potentius retulerat, conquestum tradit cap. 10 S. pontifex exscribens eamdem epistolam, nonnulla aliis verbis exposuit, quaedam autem pro novitate causae adjecit. Ita etiam epistolas 30 et 31, quae partim eisdem, partim diversis verbis eadem", + "candidate_score": 0.624905, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_20_22", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 . et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_470", + "psc_text": "non habeant. 9. Caeterum eadem testimonia, quae in Graecis codicibus leguntur post sequentem epistolam, auctorem habere S. Leonem, non minus quam illa quae post epist. 165 ad Leonem Augustum descripta dabuntur, nihil est dubitandum. Non solum enim eadem utrobique sunt, si exigua quaedam excipias; sed praeterea liquet ex epist. 71 fuisse collecta post pseudosynodum Ephesinam, atque Abundio et Asterio episcopis, Basilio et Senatori presbyteris Constantinopolim missis ab ipso pontifice tradita, ut doctrinam epistolae ad Flavianum Graecorum et Latinorum Patrum auctoritatibus confirmarent; eademque una cum ipsis litteris in Constantinopolitano conventu a legatis fuisse producta ante synodum Chalcedonensem, manifestum est ex epist. 88. Hinc nihil mirum si haec testimonia in documentis Graecis ante gesta Chalcedonensia laudatae epistolae subjecta fuerint, licet primum ejusdem epistolae exemplum iisdem caruerit: unde nec a nobis eidem subjicienda sunt. Cum vero apud Latinos nullum exemplum hactenus inventum sit in quo haec testimonia post epistolam ad Flavianum describantur, sed", + "candidate_score": 0.624904, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_17_19", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_913", + "psc_text": "in caeteras inferius afferendas, quae agunt de Paschate anni 455. 1. Quaestio jamdiu ante agitata circa Pascha anni 444, sollicitum Leonem effecit, ut maturius scriberet circa diem Paschatis ann. 455, in quo Romanorum et Alexandrinorum cyclos dissidere non ignorabat. Hinc jam inde ab an. 451, quo sequens epistola scripta fuit, in hanc diem unanimi consensu statuendam studium intendit. Novem praeterea ejusdem pontificis epistolas subsequentibus annis in eamdem rem exaratas habemus, praeter alias non paucas, quae desiderantur; et unam Proterii Alexandrini ad eumdem pontificem, quas suis locis dabimus. 2. Ex laterculo Paschali Theophili Alexandrini annorum centum, quod ex cyclis quinque decemnovennalibus, et annis quinque constabat, Pascha an. 455 affigebatur VIII kal. Maias. Ex cyclo autem Latinorum annorum LXXXIV ascribebatur XV kal. ejusdem mensis, ac propterea octo dierum discrimen intercedebat. Hoc autem discrimen oriebatur ex lunae saltibus, quos Latini crebriores, Alexandrini autem rariores admittebant. Cum enim Alexandrini ex suo cyclo decemnovennali lunae", + "candidate_score": 0.62468, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48_50", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ; s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_72", + "psc_text": "Leonem duas saltem scripsisse epistolas, alteram ad Cyrillum episcopum Alexandrinum, ad Paschasinum episcopum Lilybetanum alteram, ex Paschasini litteris manifestum est. Sed utraeque injuria temporum intercidere. Solam Paschasini responsionem superesse existimatum fuit; ac propterea eam unam Quesnellus edidit. At ejus quoque epistolae, quam Cyrillum, Leoni reddidisse idem Paschasinus testatur, non exiguum fragmentum ad nos transmissum credimus; quod ut statuatur, nonnulla observanda sunt. 2. Eam nimirum Cyrilli epistolam de Paschate Africani concilii Patribus traditam, quam Dionysius Exiguus suae collectioni integram inseruerat num. 135, ex Sirmondi schedis cum longiori additione ediderant primum Petavius tom. II De Doctrina temporum, in fine, ac dein Bucherius in Commentario ad Canonem paschalem Victorii, cap. 1, pag. 72. Duae vero in ea quam Petavius et Bucherius ediderunt partes distinguendae, nimirum ipsa Cyrilli epistola ad Africanos, quae legitur correctior apud Dionysium; et ejus additio, quae ad aliam ejusdem Cyrilli epistolam pertinet. Has quidem duas distinctasque Cyrilli epistolas cum imperitus", + "candidate_score": 0.624604, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_41_43", + "bdc_text": "GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_330", + "psc_text": "constituta, canonumque decreta apud omnes Domini Sacerdotes inviolata permaneant. Haec autem, quae vobis, inspirante Domino, insinuanda credidimus, per fratres et coepiscopos nostros Baccillum atque Paschasinum ad vestram volumus notitiam pervenire. Quibus referentibus cognoscamus quam reverenter a vobis apostolicae sedis instituta serventur. Data XII kalend. Novembr. Calepio et Ardabure viris clarissimis consulibus. ADMONITIO IN EPISTOLAM SEQUENTEM. 1. Quesnellus, qui conjecturis facile indulsit, sequentem epistolam aliquot conjectationibus in suspicionem adducere studuit, ita ut vel supposititia credetur, eo consilio conficta ut praedia alicujus Ecclesiae perperam distracta eidem vindicarentur, vel alteri Leoni posterioris aetatis adjudicetur. Ut autem huic postremae sententiae magis assentiretur, illud in causa fuit quod etsi nullum ejus exemplar manuscriptum nancisci potuit (unde potissimum motus fuit ad dubitandum), pannus tamen ejus, inquit in notis, legitur apud Gratianum 12, q. 2, cap. 52, ubi et Leoni tribuitur, et missa inscribitur universis episcopis per Siciliam constitutis. Sed cujus Leonis sit, an primi an secundi,", + "candidate_score": 0.624596, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_16_18", + "bdc_text": "August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_846", + "psc_text": "processit, simplices quosque decipiendi ulterius non habeat potestatem; cum aptiore medicina etiam illis cupiamus per correctionis remedia subveniri, qui aut imperitia sunt lapsi, aut terrore traducti. Et ideo vos, qui justificamini per fidem, 1013 quia catholicam diligitis veritatem, et de singulari sacramento salutis humanae per Spiritum sanctum estis edocti, collaborate nobiscum, et quanta potestis devotione satagite ut, falsitate destructa et fidei soliditate 1014 defensa, secura per totum mundum Dei pace potiamur. Data XVI kal. Augusti, Valentiniano Augusto septies, et Avieno v. c. consulibus. ADMONITIO IN EPISTOLAM SEQUENTEM. 1. Quesnellus sequentem epistolam chronica nota expertem collocavit primo loco inter epistolas anni 451, post epistolam 75, ad eumdem Faustum scriptam VI idus Novembris an. 450. At epistola 75 exarata fuit, cum propitio Domino multum catholicorum est aucta libertas, nimirum post Theodosii mortem, qui Eutychianis patrocinabatur. Epistola vero nunc subjicienda scripta fuit, cum aliqua humana ratio seu metus aliquis ab aperta veritatis defensione", + "candidate_score": 0.62449, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_20_22", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 . et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_890", + "psc_text": "dilectio tua litteris, quas per nostros accipiet, plenius instruetur. Data idibus Aprilis, Adelfio viro clarissimo consule. 1042 EPISTOLA LXXXI. AD JULIANUM EPISCOPUM. SYNOPSIS. Julianum diu per Dioscori improbitatem vexatum monet lapsos in communionem recipi non debere, nisi perfidia cum auctoribus damnata. LEO episcopus JULIANO episcopo. Litteras fraternitatis tuae per filios nostros Constantinopolitanos clericos, nuntias tuae salutis accepi; quibus te magnis tribulationibus gravatum fuisse significas: cum utique non defuerit materia sollicitudinis et laboris, quae inter procaces catholicae fidei adversarios inhaerentem veritati animum fatigarent; isque, ut scribis, fuerit animus ut per occasionem necessitatis et nobis te et patriae praesentares. Quod vere futurum speraveram, ut apertius omnium haereticorum ambages tuo ore recognoscerem. Sed gratias Deo, quod ita et incolumitas tua, et Ecclesiae causa profecit, ut liberum tibi fuerit apud eos interim degere, quorum nobis probabilis consensus innotuit, sicut et fratris Anatolii scripta profitentur, et gesta quae apud ipsum coram nostris sunt confecta demonstrant,", + "candidate_score": 0.624461, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48_50", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) . Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ; s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1589", + "psc_text": "Tillemontii valde exilibus sequentem epistolam datam prodidit circa an. 442, 443 et 444. Cum Sirmondus atque Baluzius, nullo tamen allato documento, eamdem affixerint anno 452, Quesnellus conjecit hos ita sensisse, eo quod existimaverint in hac epistola, ubi sermo habetur de his qui ab hostibus in infantia capti fuerant, respici ad eam vastitatem quam Hunni in Galliis in ulerunt an. 451. Hujus autem epistolae locum non ad Hunnorum irruptionem referri contendit, sed ad Vandalorum persecutionem, qui Africa potiti sub Genserico, catholicos oppugnarunt; nam inquisit. 18, haec praeferuntur: De his qui ex Africa vel de Mauritania venerunt, et nesciunt in qua secta sint baptizati. Tum Vandalica persecutione descripta, quae Christianis illata fuit in Africa post an. 439, hac occasione nonnullos in Gallias sese recepisse existimat, de quibus in eadem epistola sermo sit; et idcirco eam datam credit circa annos indicatos 442, 443 et 444, in quibus ea persecutio grassata est. 2. Sed", + "candidate_score": 0.624448, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_21_23", + "bdc_text": "et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_470", + "psc_text": "non habeant. 9. Caeterum eadem testimonia, quae in Graecis codicibus leguntur post sequentem epistolam, auctorem habere S. Leonem, non minus quam illa quae post epist. 165 ad Leonem Augustum descripta dabuntur, nihil est dubitandum. Non solum enim eadem utrobique sunt, si exigua quaedam excipias; sed praeterea liquet ex epist. 71 fuisse collecta post pseudosynodum Ephesinam, atque Abundio et Asterio episcopis, Basilio et Senatori presbyteris Constantinopolim missis ab ipso pontifice tradita, ut doctrinam epistolae ad Flavianum Graecorum et Latinorum Patrum auctoritatibus confirmarent; eademque una cum ipsis litteris in Constantinopolitano conventu a legatis fuisse producta ante synodum Chalcedonensem, manifestum est ex epist. 88. Hinc nihil mirum si haec testimonia in documentis Graecis ante gesta Chalcedonensia laudatae epistolae subjecta fuerint, licet primum ejusdem epistolae exemplum iisdem caruerit: unde nec a nobis eidem subjicienda sunt. Cum vero apud Latinos nullum exemplum hactenus inventum sit in quo haec testimonia post epistolam ad Flavianum describantur, sed", + "candidate_score": 0.624285, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_20_22", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 . et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_54", + "psc_text": "14 ad Anastasium scriptas an. 446, in quibus simile decretum legitur. Cum enim ex dictis exploratum videatur epist. 1 ad Aquileiensem datam fuisse anno circiter 442, constet autem plures Leonis epistolas intercidisse, uti multis in locis notabitur; satis probabile est eidem pontifici ante hunc annum 442, sub ipsa pontificatus initia, aliquam occasionem fuisse renovandi antiquam constitutionem, quae olim a Patribus, canonibus scilicet Nicaenis et Sardicensibus, a Romana Ecclesia tunc solum receptis, lata, et identidem repetita a Damaso aliisque ejus successoribus, ac tandem ab ipso Leone renovata, saepe decreta dici potuit. Adde quod annot. 27 in epist. 9 ad Dioscorum ostendemus verba ad nos ibidem non tam de Leone quam de praedecessoribus ejus sumpta. Ita etiam hic voces a nobis, et decretorum nostrorum de praedecessorum decretis accipi potuerunt. Cum enim una eademque sit antecessorum et successorum auctoritas, decreta autem pontificia ex hac auctoritate totam vim sortiantur, nostra dici potuerunt decreta, quae", + "candidate_score": 0.62414, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_20_22", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 24 . et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_761", + "psc_text": "rei aliqua mentio a Placidia eidem epistolae inserta fuisset. Id autem Romae innotuit ante diem 17 Martii hujus anni 450, quo S. Leo hac de re gratulatus Pulcheriae dedit epistolam 60. Igitur quatuor priores epistolae exaratae fuerunt paulo post diem 22 Februarii, et ante diem 17 Martii anni ejusdem, ac probabilius sub Februarii finem. 5. Cuique epistolae sive a Valentiniano, sive ab Augustis scriptae Quesnellus subjecit epistolam quam Theodosius reddidit. Nos collectionis Chalcedonensis methodum et rationem etiam temporis sequendam putavimus. Ut autem idoneum intervallum tribuatur transmissioni litterarum, Theodosii epistolae in Aprilem referendae videntur, ac propterea post epistolas 60 et 61 scriptas mense Martio easdem locavimus. 6. Quamvis probabilius existimemus omnes has epistolas scriptas fuisse Latine, uti Latine pariter scribebantur leges, etiamsi in Oriente darentur, interiisse tamen credimus originale Latinum, solamque superesse Graecam versionem, et Latina exempla, quae ad nos transmissa fuerunt, esse antiquam interpretationem ex Graeco, eamque ab homine lucubratam", + "candidate_score": 0.623998, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_21_23", + "bdc_text": "et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1162", + "psc_text": "te misisse significas, necdum ad me noveris pervenisse. Unde, si expeditioris occasio se praebuerit perlatoris, libenter habeo, ut si qua est, quae utilis videatur, quam primum ad me mittatur instructio. De Aegyptiis monachis quam quieti, aut cujus sint fidei, scire desidero, et de Alexandrinae Ecclesiae pace quid ad vos veris nuntiis perferatur; ad cujus episcopum vel ordinatores 1193 ipsius, seu clericos, qualia scripta direxerim, missis exemplaribus scire te volui. Ad clementissimum quoque principem, et ad religiosissimam Augustam quis nunc meus sermo sit missus, directa exemplaria perdocebunt. CAP. IV. Utrum autem epistola mea, quam de incarnationis Dominicae fide incolumi adhuc sanctae memoriae Flaviano, ad dilectionem tuam per Basilium diaconum miseram, fraternitati tuae tradita sit, scire desidero: quoniam suspectum habeo quod de ejus textu nullum umquam indicium reddidisti. 1194 Gestorum synodalium, quae omnibus diebus concilii in Chalcedonensi civitate confecta sunt, parum clara propter linguae diversitatem apud nos habetur in structio. Et ideo", + "candidate_score": 0.623912, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_21_23", + "bdc_text": "et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1374", + "psc_text": "3 ad Eliam et caeteros episcopos Istriae, ubi ex sequenti epistola duo testimonia recitat, de ipsius authenticitate dubitare non sinit. Duorum vero ac tam insignium diversae originis codicum, Grimanici et Ratisponensis, auctoritas ita Patricii et Asparis nomina vindicant, ut commentitium plane sit haec nomina pro aliorum magnatum nominibus his litteris inserta suspicari, ut laudatus Pagius in fine suae annotationis conjecit; cum praesertim Patricii nomen in alia epistola 151, quam ex Ratisponensi edemus, similiter legatur. 3. Harum epistolarum tempus apud Quesnellum ex Grimanico codice signatum errore manifesto laborat. Cum enim in textu allegato ex epist. 153 Leo Aetio commiserit, ut epistolam ad Basilium Antiochenum dirigeret, haec proculdubio una cum ipsis ad Aetium litteris transmissa fuit, ac proinde eodem die ex Leonis more signata, nimirum kalendis Septembris. Praeterea ex eadem ad Aetium epistola discimus alias litteras simul missas fuisse ad imperatorem, ad Asparem et alios. Habemus autem epistolam 148 ad imperatorem Leonem,", + "candidate_score": 0.623821, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_21_23", + "bdc_text": "et minis caesarisKaiser Karl V. . “Näheres zu diesem Brief von Alesius an Gast ist nicht bekannt . Hęc ille .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_192", + "psc_text": "scripserit. 14. P. Coustantius discrimen illud, quod memoravimus in Gelasii epistola ad Dardanos, quae in aliis codicibus brevior, in aliis prolixior est, ex eo pendere credidit, quod eadem illa epistola sub duplici forma ab ipsomet Gelasio prodierit; idemque postea Hormisdae et Gregorio, antea vero Leoni nostro evenisse opinatus est. Lege Vindic. veter. codd. confirmat. cap. 13, pag. 713. Id huic epistolae contigisse ex antea observatis probabilissimum nobis est. S. Leo scripserat, ut videtur, prima manu epistolam, qualis dabitur ex mss. editionis decurtatae; et ex hoc exemplo olim edito vel invento hanc epistolam sumpserunt auctores collectionum ejusdem editionis. Posteriori vero manu, cum forte supervenisset aliquid novi, ex. gr., causa Restituti episcopi, quem nunc, quasi post illa quae Potentius retulerat, conquestum tradit cap. 10 S. pontifex exscribens eamdem epistolam, nonnulla aliis verbis exposuit, quaedam autem pro novitate causae adjecit. Ita etiam epistolas 30 et 31, quae partim eisdem, partim diversis verbis eadem", + "candidate_score": 0.623446, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_41_43", + "bdc_text": "GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1272", + "psc_text": "emendavimus, ex quibus colligitur omnes has epistolas eodem die VI idus Martias signatas fuisse. 2. Quoad ordinem vero, cum ex laudato testimonio epistolae 131 liquet S. pontificem scripsisse litteras ad Marcianum et Proterium antequam ad Julianum scriberet, tum vero ex initio cap. 2 epistolae 130, ad Marcianum, ubi Leo se Proterio rescripsisse testatur, palam fit litteras ad Proterium epistolae ad Marcianum praecessisse. Itaque licet omnes hae epistolae eodem die notentur, ex ipsarum tamen contextu Leo scripsit primum ad Proterium, dein ad Marcianum, ac tandem ad Julianum, et hunc ordinem in editione servabimus. 1253 EPISTOLA CXXIX. AD PROTERIUM EPISCOPUM ALEXANDRINUM. SYNOPSIS. I. Episcoporum esse vigilare ne fidei unitas violetur, quod vel litterulae immutatione fieri potest. --II. Ex traditione SS. PP. et suam epistolam catholicam, et docendos esse populus, asserit. --III. Fidem, disciplinam et privilegia Ecclesiarum ex norma vetustatis esse servanda. LEO PROTERIO episcopo Alexandrino. CAP. I. Laetificaverunt me litterae dilectionis tuae,", + "candidate_score": 0.622987, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_17_19", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_75", + "psc_text": "innuunt concilium Carthaginense an. 419), perperam, ubi agitur de Paschate, subjicitur celebrandum IX kal. Maii. Haec enim chronica notatio indicat Pascha an. 444, quod toto tempore episcopatus Cyrilli apud Alexandrinos hoc solo anno in eam diem incidit; ac propterea haec epistola scripta fuisset an. 443, cum quo nequaquam cohaeret concilium Carthaginense, quod a Cyrillo exemplaria postulavit concilii Nicaeni, nec cum aetate Aurelii, qui hujus concilii praeses jamdiu ante an. 443 e vivis excesserat. Itaque recte Petavius hanc epistolam scriptam tradiderat an. 419, et agere de Paschate anni 420, ac proinde loco IX kal. Maii legendum XIV kal. Maii, quo die Pascha celebratum fuit an. 420. 4. Apud Dionysium quidem legitur XVII kal. Maii, in quem diem incidit Pascha an. 423. Sed praeterquam quod frequentius de Paschate anni sequentis, rarius de Paschate post aliquot annos celebrandum petebatur, ipsa Cyrilli epistola, quae Pascha futurae indictionis, id est anni sequentis indicit, apud Dionysium", + "candidate_score": 0.622429, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_17_19", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_847", + "psc_text": "451, post epistolam 75, ad eumdem Faustum scriptam VI idus Novembris an. 450. At epistola 75 exarata fuit, cum propitio Domino multum catholicorum est aucta libertas, nimirum post Theodosii mortem, qui Eutychianis patrocinabatur. Epistola vero nunc subjicienda scripta fuit, cum aliqua humana ratio seu metus aliquis ab aperta veritatis defensione poterat cohibere: unde pontifex Fausto animum acuens, Exhortor, inquit, tuam beatitudinem, ut non confundaris de Evangelio generationis Domini Jesu Christi; quod vivum adhuc Theodosium praesumit. Hinc ante Theodosii mortem, quae incidit exeunte Julio anni 450, vel saltem ante mortis ejus notitiam, quae ad Leonem pervenit antequam scriberet VI idus Novembris epistolam 75, sequentes litterae datae videntur. 2. In collectione Chalcedonensi, ex qua una hanc epistolam habemus, describitur cap. 6 post Flaviani epistolam inter Leoninas 22, et ante epist. 28, datam idibus Junii an. 449, ex quo sub hoc tempus lucubrata videri potest. Cum vero Chalcedonensis collectionis auctor exactum temporum ordinem", + "candidate_score": 0.621905, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_17_19", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 . März 1545 ansetzte ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_78", + "psc_text": "occurrat, sed in titulo Dionysius notaverit diem VI kal. Decembris, quo ea epistola ab Africanis ad Bonifacium pontificem missa fuit. Hactenus de epistola ad Carthaginense concilium. 5. Nunc de additione, seu de alia Cyrilli epistola, quae nostri instituti propria est. Haec nimirum agit de Paschate celebrando an. 444. Dicitur enim Pascha celebrandum apud Alexandrinos IX kal. Maii propter rationem embolismi anni, Latinos autem meditari celebrare illud VII kal. Aprilis luna XXII, ita ut communem annum facerent de embolismo. Hi omnes characteres conveniunt soli Paschati an. 444, quales quidem etiam in Paschasini epistola dein subjicienda deprehenduntur; ac proinde haec Cyrilli, uti et Paschasini epistola, pertinet ad an. 443. 6. Petavius in notis ad hanc additionem tom. II de Doctrin. temp. hic innui affirmat Pascha ann. 607, et inde concludit hanc non esse Cyrilli epistolam, sed auctoris qui duobus ferme saeculis posterior fuit. Sed tota ejus ratiocinatio nititur fictitio cyclo decemnovennali, quem", + "candidate_score": 0.621384, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_41_43", + "bdc_text": "GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_761", + "psc_text": "rei aliqua mentio a Placidia eidem epistolae inserta fuisset. Id autem Romae innotuit ante diem 17 Martii hujus anni 450, quo S. Leo hac de re gratulatus Pulcheriae dedit epistolam 60. Igitur quatuor priores epistolae exaratae fuerunt paulo post diem 22 Februarii, et ante diem 17 Martii anni ejusdem, ac probabilius sub Februarii finem. 5. Cuique epistolae sive a Valentiniano, sive ab Augustis scriptae Quesnellus subjecit epistolam quam Theodosius reddidit. Nos collectionis Chalcedonensis methodum et rationem etiam temporis sequendam putavimus. Ut autem idoneum intervallum tribuatur transmissioni litterarum, Theodosii epistolae in Aprilem referendae videntur, ac propterea post epistolas 60 et 61 scriptas mense Martio easdem locavimus. 6. Quamvis probabilius existimemus omnes has epistolas scriptas fuisse Latine, uti Latine pariter scribebantur leges, etiamsi in Oriente darentur, interiisse tamen credimus originale Latinum, solamque superesse Graecam versionem, et Latina exempla, quae ad nos transmissa fuerunt, esse antiquam interpretationem ex Graeco, eamque ab homine lucubratam", + "candidate_score": 0.621209, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_45_47", + "bdc_text": "- Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. . Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_538", + "psc_text": "καὶ συνεπισκόπῳ Φλαυιανῷ, σαφέστερον τὰ ἀπεσταλμένα γράμματα περιέχει. ADMONITIO IN EPISTOLAS SEQUENTES XXX ET XXXI. 1. Etsi duae quae ad Pulcheriam eadem die ac de eadem re scriptae inveniuntur epistolae, aliquot non tam sententiis quam verbis sint plane similes, in multis nihilominus discrepant inter se, et altera ob insertas additiones est longe prolixior. Styli autem ratio et codicum atque collectionum antiquarum auctoritas, quibus utraque fulcitur, nequaquam sinunt ut alterutra alii quam Leoni tribuatur. Exemplaria tum Latina, tum Graeca antiquissimae collectionis 17 Chalcedonensis, et Ratisponensis collectio 19, praeter collectionem duodecimam et vigesimam secundam, primam epistolam satis vindicant; codices vero collectionum 2, 5, 11, 12, 13, 18, 20, 21, 22, 23 et 24, cum exemplo Sichardi, et peculiari ms. Vat. Reginae 293, alteram tuentur. Cur autem eodem die duae ejusmodi epistolae ad Pulcheriam traditae fuerint, et quae prius, quae autem posterius scripta censenda sit, curiosius inquiri potest, quam ulla satis tuta ratione", + "candidate_score": 0.621135, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_16_18", + "bdc_text": "August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_847", + "psc_text": "451, post epistolam 75, ad eumdem Faustum scriptam VI idus Novembris an. 450. At epistola 75 exarata fuit, cum propitio Domino multum catholicorum est aucta libertas, nimirum post Theodosii mortem, qui Eutychianis patrocinabatur. Epistola vero nunc subjicienda scripta fuit, cum aliqua humana ratio seu metus aliquis ab aperta veritatis defensione poterat cohibere: unde pontifex Fausto animum acuens, Exhortor, inquit, tuam beatitudinem, ut non confundaris de Evangelio generationis Domini Jesu Christi; quod vivum adhuc Theodosium praesumit. Hinc ante Theodosii mortem, quae incidit exeunte Julio anni 450, vel saltem ante mortis ejus notitiam, quae ad Leonem pervenit antequam scriberet VI idus Novembris epistolam 75, sequentes litterae datae videntur. 2. In collectione Chalcedonensi, ex qua una hanc epistolam habemus, describitur cap. 6 post Flaviani epistolam inter Leoninas 22, et ante epist. 28, datam idibus Junii an. 449, ex quo sub hoc tempus lucubrata videri potest. Cum vero Chalcedonensis collectionis auctor exactum temporum ordinem", + "candidate_score": 0.620475, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_41_43", + "bdc_text": "GG 130 ) . Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ;", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1314", + "psc_text": "et plenius roborandi, salubriter (ut arbitror) fiet, si is qui ipsi monasterio praepositus esse dicitur, a societate veneratoris vestri Juliani episcopi, quem in speculis propter fidem illic esse constitui, non recedat; cujus assidua visitatione profectus servorum Dei illic habitantium possit augeri. CAP. III. Petitionem autem meam de festivitate paschali gaudeo ita a vestra pietate susceptam, ut confestim agentem in rebus Alexandriam mitteretis de errore admonendo, quem sanctae memoriae Theophili constitutio videtur inferre. De qua re, sicut scribere dignamini, quidquid ad pietatis vestrae notitiam perlatum fuerit, jubete me nosse; ut de observantia quam non licet esse diversam, quid potissimum sit tenendum, Ecclesia universalis agnoscat. Precor autem, quod vestrae novi clementiae convenire, ut eos maxime tueamini contra omnes insidias, quos mihi et vestrae mansuetudini propter amorem fidei placere cognoscitis, ut eos Constantinopolitanus episcopus laedendi non habeat facultatem. Data decimo septimo kalendas 1277 Maii, Aetio et Studio viris clarissimis consulibus. EPISTOLA CXXXV. AD", + "candidate_score": 0.619542, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_406", + "psc_text": "cognitis judicari. Ad praedictum autem episcopum litteras dedi, quibus mihi displicere cognosceret quod ea quae in tanta causa gesta fuerant etiam nunc silentio detineret, cum studere debuerit primitus nobis cuncta reserare: quem credimus vel post admonitionem omnia ad nostram notitiam relaturum; ut in lucem ductis his quae adhuc videntur occulta, id quod evangelicae et apostolicae doctrinae convenit judicetur. Data XII kalendarum Martii, Asturio et Protogene viris clarissimis consulibus. ADMONITIO IN SEQUENTEM EPISTOLAM. 1. Duae litterarum S. Petri Chrysologi ad Eutychem Latinae editiones prodiere: altera, quae unicum seu primum tantum caput exhibet; altera, quae duo capitula complectitur. Quesnellus cum hanc prolixiorem epistolam et editionem genuinam haberet, quonam fato illa decurtata et non potius haec integra inserta fuerit in Vulgatis S. Leonis editionibus, se non assequi in notis professus est. Ex codicibus autem, qui eam fere decurtatam praeferunt, magna inter eruditos exstitit dubitatio, num secundum caput sincerum, an supposititium sit. Omnis autem", + "candidate_score": 0.618288, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_45_47", + "bdc_text": "- Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. . Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_560", + "psc_text": "ἀξιωθήσεται. 853 EPISTOLA XXXI. AD PULCHERIAM AUGUSTAM. SYNOPSIS. I. Pulcheriae zelum adversus Eutychen sollicitat. --II. Humanae saluti interesse, ut Christus non solum homo, sed ejusdem nobiscum generis homo sit. --III. Generationem Christiani ex Christi generatione fluere. Eutychetis pervicacia. Sedis apostolicae moderatio. --IV. Ne concilio intersit Leo, vetant consuetudo, conditio temporis, concivium charitas. Symbolum apostolorum nova haeresi concutitur. LEO PULCHERIAE Augustae. CAP. I. Quantum praesidii Dominus Ecclesiae suae in vestra clementia praepararit, multis saepe probavimus documentis. Et quidquid nostris temporibus contra impugnatores catholicae veritatis industria sacerdotalis obtinuit, ad vestram maxime gloriam redundavit: dum, sicut Spiritu sancto docente didicistis, illi per omnia potestatem vestram subjicitis, cujus munere et protectione regnatis. Unde quia contra integritatem fidei Christianae, dissensionem quamdam in Constantinopolitana Ecclesia Eutyche auctore generatam, fratris et coepiscopi mei Flaviani relatione cognovi, ita ut totius causae speciem synodalium gestorum textus ostenderit, dignum gloriae 854 vestrae est, ut error, qui, ut arbitror, de imperitia", + "candidate_score": 0.618037, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_16_18", + "bdc_text": "August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 . November 1544 , die das Konzil auf den 15 .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_54", + "psc_text": "14 ad Anastasium scriptas an. 446, in quibus simile decretum legitur. Cum enim ex dictis exploratum videatur epist. 1 ad Aquileiensem datam fuisse anno circiter 442, constet autem plures Leonis epistolas intercidisse, uti multis in locis notabitur; satis probabile est eidem pontifici ante hunc annum 442, sub ipsa pontificatus initia, aliquam occasionem fuisse renovandi antiquam constitutionem, quae olim a Patribus, canonibus scilicet Nicaenis et Sardicensibus, a Romana Ecclesia tunc solum receptis, lata, et identidem repetita a Damaso aliisque ejus successoribus, ac tandem ab ipso Leone renovata, saepe decreta dici potuit. Adde quod annot. 27 in epist. 9 ad Dioscorum ostendemus verba ad nos ibidem non tam de Leone quam de praedecessoribus ejus sumpta. Ita etiam hic voces a nobis, et decretorum nostrorum de praedecessorum decretis accipi potuerunt. Cum enim una eademque sit antecessorum et successorum auctoritas, decreta autem pontificia ex hac auctoritate totam vim sortiantur, nostra dici potuerunt decreta, quae", + "candidate_score": 0.618005, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_4_6", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 . contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 7. , et summe probantur omnia .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_733", + "psc_text": "ἔδραμε Πέτρον, ὥστε τοῖς ἐν Ἀντιοχείᾳ περὶ τῆς κατὰ νόμον πολιτείας ἀμφισβητοῦσι παρ' αὐτοῦ κομίσαι τὴν λύσιν, πολλῶ μᾶλλον ἡμεῖς οἱ εὐτελεῖς καὶ σμικροὶ, πρὸς τὸν ἀποστολικὸν ὑμῶν τρέχομεν θρόνον. Ὥστε παρ' ὑμῶν λαβεῖν τοῖς τῶν ἐκκλησιῶν ἕλκεσι θεραπείαν. Διὰ πάντα γὰρ ὑμῶν τὸ πρωτεύειν ἁρμόττει. Πολλοῖς γὰρ ὁ ὑμέτερος θρόνος κοσμεῖται πλεονεκτήμασι. Τὰς μὲν γὰρ ἄλλας πόλεις ἢ μέγεθος, ἢ κάλλος, ἢ πλῆθος τῶν οἰκητόρων κοσμεῖ. Τούτων δὲ ἐστερημένας πνευματικὰ τινὰ λαμπρύνει χαρίσματα· τῇ δὲ ὑμετέρᾳ φορὰν ἕδωκεν ἀγαθῶν ὁ τῶν ἀγαθῶν χορηγός. Ἡ γὰρ αὐτὴ πασῶν μεγίστη, καὶ λαμπροτάτη, καὶ τῆς οἰκουμένης προκαθημένη, καὶ τῷ πλήθει τῶν οικητόρων κυμαίνουσα. Πρὸς δὲ τούτοις, 943 καὶ νῦν κρατοῦσαν ἡγεμονίαν ἐβλάστησε· καὶ τῆς οἰκείας προσηγορίας τοῖς ἀρχομένοις μετέδωκε. Κοσμεῖ δὲ αὐτὴν διαφερόντως ἡ πίστις καὶ μάρτυρ ἀξιόχρεως ὁ θεῖος ἀπόστολος βοῶν, ὅτι ἡ πίστις ὑμῶν καταγγέλλεται ἐν ὅλῳ τῷ κόσμῳ. Εἰ δὲ εὐθὺς δεξαμένη τὰ τοῦ σωτηρίου κηρύγματος σπέρματα, τοῖς ἀξιαγάστοις", + "candidate_score": 0.614607, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_4_6", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 . contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 7. , et summe probantur omnia .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_713", + "psc_text": "ἐκείνους οἵ τινες τὴν ἀλήθειαν τῆς σάρκοθς ἡμῶν ἐν τῷ Κυρίῳ Ἰησοῦ Χριστῷ 936 ἀρνοῦνται, ὁμοίᾳ ἀφοσιώσει καταδικάζομεν. Στήκετε τοίνυν ἐν τῷ πνεύματι τῆς (καθολικῆς) ἀληθείας, καὶ τὴν ἀποστολικὴν προτροπὴν τῇ διακονίᾳ τοῦ ἡμετέρου στόματος δέξασθε· ἐπειδὴ ὑμῖν κεχάρισθαι ὑπὲρ τοῦ Χριστοῦ, οὐ μόνον ἵνα εἰς αὐτόν πιστεύητε, ἀλλὰ καὶ ὑπὲρ αὐτοῦ πάσχειν. Μὴ θέλητε ὑπολαμβάνειν, ἀγαπητοὶ, ὅτι τῇ ἁγίᾳ αὐτοῦ ἐκκλησίᾳ ἀπολειφθήσεται ἢ ὑστερήσει ποτὲ ἡ θεῖα Ἐκκλησία [Forte ἐκδικία]. Ἐκλάμπει γὰρ τῆς πίστεως τὸ καθαρὸν, ὅταν ἀπ' οὐτῆς ὁ ῥύπος τῆς πλάνης χωρισθῇ. Ὅθεν πάλιν καὶ πάλιν ὑμᾶς ἐνώπιον τοῦ Κυρίου διάμαρτυρόμεθα ὁμοῦ καὶ ὑπομιμνήσκομεν, ἵνα ἀπό τῆς πίστεως ἐν ᾗ τεθεμελιωμένοι ἐστὲ, καὶ ἐν ᾗ τὸν Χριστιανικώτατον βασιλέα οἴδαμεν παραμένειν, μήτε ἑνέδραις, μήτε τισὶν ἀπάταις μετακινηθείητε· ἀλλ' εἰς τὸ πρόσωπον τοῦ ἐπισκόπου ὑμῶν ἐκεῖνον τοῖς ὀφθαλμοῖς κατέχητε, ὑπὲρ οὗ αὐτὸς πάντα παθεῖν ἅπερ ἐπηνέχθη οὐκ ἐφοβήθη· οὗτινος ἐν πᾶσι μιμητὰς ὑμᾶς γενέσθαι ἐπιθυμοῦμεν, ἵνα κοινὸν μετ' αὐτοῦ", + "candidate_score": 0.61265, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 15, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Faustum-Manichaeum", + "max_score": 0.676591, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57_59", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Faustum-Manichaeum_window_24", + "psc_text": "tenuiter noverunt, Evangelium, Bonum nuntium, aut Bonam annuntiationem interpretantur. Quomodo est autem iste bonus nuntius, quandoquidem ipse Deus vobis, velo sibi opposito, lugere nuntiatus est, donec sua membra ab illa vastatione et contaminatione reparentur atque purgentur? Qui si aliquando luctum finierit, crudelis erit. Quid enim de illo male meruit pars illa ejus quae in globo ligabitur? quae utique in aeternum lugenda est, quia in aeternum damnabitur. Sed evasimus, quod istum nuntium quisquis diligenter adverterit, non cogitur lugere, quia malus est; sed ridere, quia falsus est. LIBER TERTIUS. CAPUT PRIMUM. FAUSTUS dixit: Accipis ergo generationem? Equidem conatus diu sum hoc ipsum qualecumque est persuadere mihi, quia sit natus Deus: sed offensus duorum maxime evangelistarum dissensione, qui genealogiam ejus scribunt, Lucae et Matthaei (Matth. I, 1-17, et Luc. III, 23-38), haesi incertus quemnam potissimum sequerer. Fieri enim posse putabam, ut quia praescius non sum, quem mentiri existimarem, ipse diceret verum; et quem", + "candidate_score": 0.676591, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_14_16", + "bdc_text": "hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ;", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Faustum-Manichaeum_window_168", + "psc_text": "CAPUT V. De his enim libris dici potest, aliquid eos habere non consonum fortasse occultiori, et ad dignoscendum difficiliori veritati, quod aut sic remanserit, aut in posterioribus correctum sit, qui non praecipiendi auctoritate, sed proficiendi exercitatione scribuntur a nobis. Inter hos enim sumus, quibus idem apostolus dicit: Et si quid aliter sapitis, id quoque vobis Deus revelabit (Philipp. III, 15) . Quod genus litterarum non cum credendi necessitate, sed cum judicandi libertate legendum est. Cui tamen ne intercluderetur locus, et adimiretur posteris ad quaestiones difficiles tractandas atque versandas linguae ac stili saluberrimus labor, distincta est a posteriorum libris excellentia canonicae auctoritatis Veteris et Novi Testamenti, quae Apostolorum confirmata temporibus per successiones episcoporum et propagationes Ecclesiarum, tanquam in sede quadam sublimiter constituta est, cui serviat omnis fidelis et pius intellectus. Ibi si quid velut absurdum moverit, non licet dicere, Auctor hujus libri non tenuit veritatem: sed, aut codex mendosus est, aut", + "candidate_score": 0.651486, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_3_5", + "bdc_text": "März 1545 erschien ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 9 . contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ;", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Faustum-Manichaeum_window_168", + "psc_text": "CAPUT V. De his enim libris dici potest, aliquid eos habere non consonum fortasse occultiori, et ad dignoscendum difficiliori veritati, quod aut sic remanserit, aut in posterioribus correctum sit, qui non praecipiendi auctoritate, sed proficiendi exercitatione scribuntur a nobis. Inter hos enim sumus, quibus idem apostolus dicit: Et si quid aliter sapitis, id quoque vobis Deus revelabit (Philipp. III, 15) . Quod genus litterarum non cum credendi necessitate, sed cum judicandi libertate legendum est. Cui tamen ne intercluderetur locus, et adimiretur posteris ad quaestiones difficiles tractandas atque versandas linguae ac stili saluberrimus labor, distincta est a posteriorum libris excellentia canonicae auctoritatis Veteris et Novi Testamenti, quae Apostolorum confirmata temporibus per successiones episcoporum et propagationes Ecclesiarum, tanquam in sede quadam sublimiter constituta est, cui serviat omnis fidelis et pius intellectus. Ibi si quid velut absurdum moverit, non licet dicere, Auctor hujus libri non tenuit veritatem: sed, aut codex mendosus est, aut", + "candidate_score": 0.631892, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_6", + "bdc_text": "s. oben Nr. 2061 , Anm. 7. , et summe probantur omnia .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Faustum-Manichaeum_window_236", + "psc_text": "Duo enim menses sexagenario numero concluduntur; a senario autem numero et sexaginta cognominantur, et sexcenti, et sex millia, et sexaginta millia, et sexcenta millia, et sexcenties, et quiquid deinceps in majoribus summis per eumdem articulum numerus in infinita incrementa consurgit. CAPUT XIX. Et quod vigesimus et septimus dies mensis commemoratur; ad ejusdem quadraturae significationem pertinet, quae jam in quadratis lignis exposita est. Sed hic evidentius, quia nos ad omne opus bonum paratos, id est; quodam modo conquadratos trinitas perficit: in memoria, qua Deum recolimus; in intelligentia, qua cognoscimus; in voluntate, qua diligimus. Tria enim ter, et hoc ter, fiunt viginti septem, qui est numeri ternarii quadratus. Quod septimo mense arca sedit, hoc est, requievit (Id. VIII, 4, 14); ad illam septimam requiem significatio recurrit. Et quia perfecti requiescunt, ibi quoque illius quadraturae numerus iteratur: nam vigesima septima die secundi mensis commendatum est hoc sacramentum; et rursus vigesima et septima die", + "candidate_score": 0.627561, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_12_14", + "bdc_text": "domi meę habeo , ad me hęc verba : „Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Faustum-Manichaeum_window_522", + "psc_text": "statimque illi occurrit vita hominum Christus pendens, eique non credentes Judaei, ob hoc ipsum quia pendentem vident. Et alius quidem aliquis cito diceret, inter caetera maledicta quae in illa lectione ad aliquid de Christo intelligendum non pertinent, hoc solum ibi esse de Christo, quod scriptum est, Videbis vitam tuam pendentem, et non credes vitae tuae. Neque enim fieri non posset ut inter diversa maledicta quae impio populo prophetice praenuntiabantur, hoc quoque poneretur. Sed ego, et qui mecum aliquanto attentius cogitant evangelicam illam dominicamque sententiam, qua non ait, Ille enim et de me scripsit; ut et alia quae ad Christum non pertinent, scripsisse crederetur: sed ait, De me enim ille scripsit; ut omnem scripturae illius intentionem non nisi ad intelligendam Christi gratiam perscrutando consuleremus; etiam caetera in illa lectione maledicta propter Christum praedicta cognoscimus: quod nunc ostendere si velim, nimis longum erit. CAPUT XXIII. Unde tantum abest ut hoc quod Faustus", + "candidate_score": 0.626404, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 16, + "cf_id": "cf011", + "work_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3", + "max_score": 0.676408, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_42_44", + "bdc_text": "Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_60", + "psc_text": "Papierhandschrift wurde im (heute nicht mehr existierenden) Kloster zum heiligen Sabbas in Bukarest von einem Nikolaos angefertigt und am 26. Januar 1682 abgeschlossen. So möchte man jedenfalls die Schlußnotiz auf fol. 665r verstehen. Dorival nimmt eine Entstehung im 15. bis 16. Jahrhundert an.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 502. Auftraggeber oder späterer Besitzer war der auf fol. 13r genannte rumänische Gelehrte und Politiker Constantin Cantacuzenus, der 1716 verstarb, doch gelangte das Buch, dem Katalog der British Library zufolge, schon vor dessen Tod über Edmund Chishull in englischen Besitz. Der Harleianus gehört zu den wenigen Codices, die den gesamten Text der Niketas-Katene enthalten. Allerdings scheint der Schreiber der Meinung gewesen zu sein, er könne hie und da einen längeren Abschnitt übergehen. Die Auslassungen mögen auch der Vorlage geschuldet sein; um bloße Lesefehler kann es sich kaum handeln. Wo sie bemerkt wurden, haben mindestens zwei Hände am Rand den Text nachgetragen.", + "candidate_score": 0.676408, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_44", + "bdc_text": "das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_60", + "psc_text": "Papierhandschrift wurde im (heute nicht mehr existierenden) Kloster zum heiligen Sabbas in Bukarest von einem Nikolaos angefertigt und am 26. Januar 1682 abgeschlossen. So möchte man jedenfalls die Schlußnotiz auf fol. 665r verstehen. Dorival nimmt eine Entstehung im 15. bis 16. Jahrhundert an.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 502. Auftraggeber oder späterer Besitzer war der auf fol. 13r genannte rumänische Gelehrte und Politiker Constantin Cantacuzenus, der 1716 verstarb, doch gelangte das Buch, dem Katalog der British Library zufolge, schon vor dessen Tod über Edmund Chishull in englischen Besitz. Der Harleianus gehört zu den wenigen Codices, die den gesamten Text der Niketas-Katene enthalten. Allerdings scheint der Schreiber der Meinung gewesen zu sein, er könne hie und da einen längeren Abschnitt übergehen. Die Auslassungen mögen auch der Vorlage geschuldet sein; um bloße Lesefehler kann es sich kaum handeln. Wo sie bemerkt wurden, haben mindestens zwei Hände am Rand den Text nachgetragen.", + "candidate_score": 0.671352, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_13_15", + "bdc_text": "„Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_48", + "psc_text": "pseudo-athanasianischen Expositiones in psalmos, den Psalmen-Kommentar des Evagrius und in einer eigenen Gruppe hexaplarische Lesarten. Der große Wert des Vaticanus besteht nicht so sehr in der Qualität – alle vier Quellen werden meiner Einschätzung nach durchgehend in sekundärer Textgestalt geboten – sondern in ihrer genauen Trennung des Materials in einem konsequent durchgehaltenen vierfachen Verweissystem. Dadurch sind die „Athanasius-Serie“, deren Texteinheiten mit großen Zahlzeichen markiert wird, und der mit kleinen Zahlzeichen versehene Kommentar des Evagrius klar von den hexaplarischen Informationen getrennt, die mit den Anfangsbuchstaben der Übersetzer gekennzeichnet sind.Zur Komposition des Vaticanus 754 s. Marie-Josèphe Rondeau, Le commentaire sur les Psaumes d’Évagre le Pontique, in: OCP 26 (1960) 307–348. Die Eusebius belangende Paraphrase der Palästinischen Katene ist durch wechselnde Zeichen und häufig auch an der Anführung von Autorennamen fassbar. Die Euseb-Stücke sind zum Teil auch dort zugewiesen, wo sie in den Hauptzeugen anonym sind. Ab Ps 108 (fol. 276r) finden sich", + "candidate_score": 0.667204, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_47", + "psc_text": "von A P repräsentiert und das Fenster wirklich erst später entstanden ist. (V) Vaticanus gr. 754 (10. Jh.) Der Codex Vaticanus gr. 754 aus dem zehnten Jahrhundert, der in der Forschung bereits viel Aufmerksamkeit erfahren hat, gruppiert um den Psaltertext eine Bearbeitung der Palästinischen Katene, die von Karo und LietzmannKaro / Lietzmann (wie Anm. 1) 41. zum Katenentyp XIII, seit Marcel Richard dagegen zum Typ XIX gezählt wird,Vgl. Marie-Josèphe Rondeau / Paul Géhin / Matthieu Cassin, Évagre le Pontique. Scholies aux Psaumes. Tome I. Introduction, édition princeps du texte grec, traduction et notes = SC 614 (Paris 2021) 135–136. die pseudo-athanasianischen Expositiones in psalmos, den Psalmen-Kommentar des Evagrius und in einer eigenen Gruppe hexaplarische Lesarten. Der große Wert des Vaticanus besteht nicht so sehr in der Qualität – alle vier Quellen werden meiner Einschätzung nach durchgehend in sekundärer Textgestalt geboten – sondern in ihrer genauen Trennung des Materials in einem", + "candidate_score": 0.665791, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_46", + "psc_text": "Wa hat versucht, die beiden Fenster zu Beginn des Fragmentes zu Ps 101,25b–29b zu schließen, zeigt dabei aber mit den Ausfüllungen αὐτοῦ ἀπό für das in C zu findende und wohl richtige μέχρι τῆς ἐκβάσεως und καιρῶν συνιδὼν τό für συνορᾷ τὸ ἀδύνατον διὰ τό wenig Geschick. Die beiden Fenster am Ende desselben Fragmentes, an deren Stelle in C kein Text vorliegt, werden dagegen sinnvoll ausgefüllt, wobei das zweite von ihnen durch einen Blick in die Bibel geschlossen werden konnte, das erste vielleicht nur glücklich geraten ist. Fraglich bleibt, ob die ältere Handschrift Wa hier einen älteren Text als den von A P repräsentiert und das Fenster wirklich erst später entstanden ist. (V) Vaticanus gr. 754 (10. Jh.) Der Codex Vaticanus gr. 754 aus dem zehnten Jahrhundert, der in der Forschung bereits viel Aufmerksamkeit erfahren hat, gruppiert um den Psaltertext eine Bearbeitung der Palästinischen Katene, die von Karo und LietzmannKaro", + "candidate_score": 0.665549, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_48", + "psc_text": "pseudo-athanasianischen Expositiones in psalmos, den Psalmen-Kommentar des Evagrius und in einer eigenen Gruppe hexaplarische Lesarten. Der große Wert des Vaticanus besteht nicht so sehr in der Qualität – alle vier Quellen werden meiner Einschätzung nach durchgehend in sekundärer Textgestalt geboten – sondern in ihrer genauen Trennung des Materials in einem konsequent durchgehaltenen vierfachen Verweissystem. Dadurch sind die „Athanasius-Serie“, deren Texteinheiten mit großen Zahlzeichen markiert wird, und der mit kleinen Zahlzeichen versehene Kommentar des Evagrius klar von den hexaplarischen Informationen getrennt, die mit den Anfangsbuchstaben der Übersetzer gekennzeichnet sind.Zur Komposition des Vaticanus 754 s. Marie-Josèphe Rondeau, Le commentaire sur les Psaumes d’Évagre le Pontique, in: OCP 26 (1960) 307–348. Die Eusebius belangende Paraphrase der Palästinischen Katene ist durch wechselnde Zeichen und häufig auch an der Anführung von Autorennamen fassbar. Die Euseb-Stücke sind zum Teil auch dort zugewiesen, wo sie in den Hauptzeugen anonym sind. Ab Ps 108 (fol. 276r) finden sich", + "candidate_score": 0.66425, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_35_37", + "bdc_text": "Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_29", + "psc_text": "Namensangaben. Zum Beispiel ist die Theodoret-Passage zu Ps 103,2b (PG 80, 1696A) τὴν τῆς δημιουργίας εὐκολίαν – μόνῳ χρησάμενος, die Pitra in seinen Analecta als einen Origenes zu Ps 103,2 bringt und Migne als Chrysostomus spurius zu Ps 103 (PG 55, 647) druckt, in Ca als ein Text von Apolinarius wiedergegeben. Glücklicherweise sind solche Verwirrungen nicht die Regel. Malingrey scheint in ihrer Edition der Chrysostomus-Fragmente den Angaben durchgängig vertraut zu haben, und für die bevorstehende Edition des Hesychius dürfte sich der Parisinus ähnlich bewähren. Bietet aber Ca einen Eintrag unter dem Namen des Eusebius, ist immer Vorsicht geboten. So ist der in den Hauptzeugen anonyme Eintrag zu Ps 103,1bc zwar wohl richtig dem Kommentator aus Cäsarea zugeordnet, wenn aber kurz darauf, noch auf derselben Seite, wiederum ein Eusebius, diesmal zu Vers 2a, angekündigt wird, handelt es sich um einen Didymus, jedenfalls nach den Entscheidungen von Mühlenberg (Fragment 990 = 236,10–13).", + "candidate_score": 0.664026, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_13_15", + "bdc_text": "„Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_46", + "psc_text": "Wa hat versucht, die beiden Fenster zu Beginn des Fragmentes zu Ps 101,25b–29b zu schließen, zeigt dabei aber mit den Ausfüllungen αὐτοῦ ἀπό für das in C zu findende und wohl richtige μέχρι τῆς ἐκβάσεως und καιρῶν συνιδὼν τό für συνορᾷ τὸ ἀδύνατον διὰ τό wenig Geschick. Die beiden Fenster am Ende desselben Fragmentes, an deren Stelle in C kein Text vorliegt, werden dagegen sinnvoll ausgefüllt, wobei das zweite von ihnen durch einen Blick in die Bibel geschlossen werden konnte, das erste vielleicht nur glücklich geraten ist. Fraglich bleibt, ob die ältere Handschrift Wa hier einen älteren Text als den von A P repräsentiert und das Fenster wirklich erst später entstanden ist. (V) Vaticanus gr. 754 (10. Jh.) Der Codex Vaticanus gr. 754 aus dem zehnten Jahrhundert, der in der Forschung bereits viel Aufmerksamkeit erfahren hat, gruppiert um den Psaltertext eine Bearbeitung der Palästinischen Katene, die von Karo und LietzmannKaro", + "candidate_score": 0.66316, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_29", + "psc_text": "Namensangaben. Zum Beispiel ist die Theodoret-Passage zu Ps 103,2b (PG 80, 1696A) τὴν τῆς δημιουργίας εὐκολίαν – μόνῳ χρησάμενος, die Pitra in seinen Analecta als einen Origenes zu Ps 103,2 bringt und Migne als Chrysostomus spurius zu Ps 103 (PG 55, 647) druckt, in Ca als ein Text von Apolinarius wiedergegeben. Glücklicherweise sind solche Verwirrungen nicht die Regel. Malingrey scheint in ihrer Edition der Chrysostomus-Fragmente den Angaben durchgängig vertraut zu haben, und für die bevorstehende Edition des Hesychius dürfte sich der Parisinus ähnlich bewähren. Bietet aber Ca einen Eintrag unter dem Namen des Eusebius, ist immer Vorsicht geboten. So ist der in den Hauptzeugen anonyme Eintrag zu Ps 103,1bc zwar wohl richtig dem Kommentator aus Cäsarea zugeordnet, wenn aber kurz darauf, noch auf derselben Seite, wiederum ein Eusebius, diesmal zu Vers 2a, angekündigt wird, handelt es sich um einen Didymus, jedenfalls nach den Entscheidungen von Mühlenberg (Fragment 990 = 236,10–13).", + "candidate_score": 0.661561, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_146", + "psc_text": "vermuten lässt. Das Nichtnennen von mit „vgl.“ gekennzeichneten Texteinheiten im kritischen Apparat, der in der Regel allein die Abweichungen angibt, darf also nicht e silentio als Übereinstimmung mit dem edierten Text gewertet werden. Die Angabe „n.n. fortgesetzt“ bedeutet, dass die Handschrift innerhalb des zu demselben Lemma gehörenden Textes den zuletzt angegebenen Autor beizubehalten vorgibt. Die Angabe „anonym“ bedeutet, dass zwischen dem Lemma und dem edierten Eusebius-Fragment kein Name angegeben ist. Bei Niketas habe ich Incipit und Explicit angegeben, wenn eines von beiden oder beides nicht mit dem Referenztext übereinstimmt. Die Stellenangaben aus Mignes Patrologie und aus Pitras Analecta Sacra im Quellenapparat sind nichts weiter als Angaben der Referenz, damit der Leser den Abstand der neuen Ausgabe von der bislang rezipierten Psalmenkommentierung des Eusebius einfacher überblickt oder auch bei Beschäftigung mit älterer Literatur die aus Migne und Pitra zitierten Stellen dem nunmehr gültigen Text zuordnen kann. Bibelzitate werden nur dann nachgewiesen,", + "candidate_score": 0.660549, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_142", + "psc_text": "Firestarter in the now Completed Analysis of Psalter Catenae by Gilles Dorival, in: Revue d’Histoire Ecclésiastique 116 (2021) 371–377. Hinweise zur Gestaltung des Textes und der Apparate Im Text wird die Zitation der Bibel auf dreierlei Weise gekennzeichnet: Lemma und Lemmazitate sind rot gedruckt, die übrigen Bibelzitate kursiv gesetzt, die hexaplarischen Lesarten in Anführungszeichen gefaßt. Vor den Beginn der pro Psalm numerierten Texteinheiten habe ich die jeweilige Überschrift aus der Liste der von Cordula Bandt edierten περιοχαίCordula Bandt, Eusebius, Periochae, in: Cordula Bandt / Franz Xaver Risch / Barbara Villani, Die Prologtexte zu den Psalmen von Origenes und Eusebius = TU 183 (Berlin / Boston 2019) 122–141. gesetzt. In dem von mir verarbeiteten Quellenmaterial begegnen sie nicht, waren aber wohl im ursprünglichen Werk angegeben.Vgl. hierzu Bandt, Eusebius (wie Anm. 46) 122–123. Der Kommentar des Eusebius enthielt, wie aus dem direkt überlieferten zweiten Teil seines Werkes zu ersehen ist, eine der", + "candidate_score": 0.659564, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_13_15", + "bdc_text": "„Audivimus hic Bullingerum adornare scriptum contra Lutherum ; hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_29", + "psc_text": "Namensangaben. Zum Beispiel ist die Theodoret-Passage zu Ps 103,2b (PG 80, 1696A) τὴν τῆς δημιουργίας εὐκολίαν – μόνῳ χρησάμενος, die Pitra in seinen Analecta als einen Origenes zu Ps 103,2 bringt und Migne als Chrysostomus spurius zu Ps 103 (PG 55, 647) druckt, in Ca als ein Text von Apolinarius wiedergegeben. Glücklicherweise sind solche Verwirrungen nicht die Regel. Malingrey scheint in ihrer Edition der Chrysostomus-Fragmente den Angaben durchgängig vertraut zu haben, und für die bevorstehende Edition des Hesychius dürfte sich der Parisinus ähnlich bewähren. Bietet aber Ca einen Eintrag unter dem Namen des Eusebius, ist immer Vorsicht geboten. So ist der in den Hauptzeugen anonyme Eintrag zu Ps 103,1bc zwar wohl richtig dem Kommentator aus Cäsarea zugeordnet, wenn aber kurz darauf, noch auf derselben Seite, wiederum ein Eusebius, diesmal zu Vers 2a, angekündigt wird, handelt es sich um einen Didymus, jedenfalls nach den Entscheidungen von Mühlenberg (Fragment 990 = 236,10–13).", + "candidate_score": 0.657545, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_14_16", + "bdc_text": "hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ;", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_46", + "psc_text": "Wa hat versucht, die beiden Fenster zu Beginn des Fragmentes zu Ps 101,25b–29b zu schließen, zeigt dabei aber mit den Ausfüllungen αὐτοῦ ἀπό für das in C zu findende und wohl richtige μέχρι τῆς ἐκβάσεως und καιρῶν συνιδὼν τό für συνορᾷ τὸ ἀδύνατον διὰ τό wenig Geschick. Die beiden Fenster am Ende desselben Fragmentes, an deren Stelle in C kein Text vorliegt, werden dagegen sinnvoll ausgefüllt, wobei das zweite von ihnen durch einen Blick in die Bibel geschlossen werden konnte, das erste vielleicht nur glücklich geraten ist. Fraglich bleibt, ob die ältere Handschrift Wa hier einen älteren Text als den von A P repräsentiert und das Fenster wirklich erst später entstanden ist. (V) Vaticanus gr. 754 (10. Jh.) Der Codex Vaticanus gr. 754 aus dem zehnten Jahrhundert, der in der Forschung bereits viel Aufmerksamkeit erfahren hat, gruppiert um den Psaltertext eine Bearbeitung der Palästinischen Katene, die von Karo und LietzmannKaro", + "candidate_score": 0.657155, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_14_16", + "bdc_text": "hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ;", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_138", + "psc_text": "1847) 67–107. Mai hatte die von Montfaucon angemahnte Ergänzung der EditionVgl. Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 65. aus Codices Vaticani vorgenommen und nach eigenen Angaben fünf Codices benutzt: Reginae gr. 40, Vaticanus gr. 754, Vaticanus gr. 1685 sowie Vaticanus gr. 2057 und Ottoboniensis gr. 398.Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 66; vgl. Karo / Lietzmann (wie Anm. 1) 20–21. Eine unkritische Sammlung aus vatikanischen Handschriften gibt Jean Baptiste Pitra, Analecta sacra et classica spicilegio solesmensi III (Paris 1883). Im besonderen hat die Forschungsgeschichte ein paar kleine Teil-Editionen gezeitigt: Die Hypothesen zu den Gradualpsalmen, von mir mit Ὑποθέσεις überschrieben, ließ Giovanni Mercati drucken: Alcune note di letteratura patristica, in: Opere minori II = Studi e testi 77 (1937) 61–66. Die Fragmente aus der Palästinischen Katene zu Ps 118 sind enthalten in Marguerite Harl (avec la collaboration de Gilles Dorival), La Chaîne Palestinienne sur le Psaume 118. Tome I. Introduction, texte grec critique", + "candidate_score": 0.657022, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26_28", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 ) oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_135", + "psc_text": "Den letzten in P überlieferten Satz, der mit ἐπιτελῶν endet, teilend fügt Niketas noch zwei weitere Sätze an, in denen Eusebius ein Hauptmotiv seiner Auslegung wie in einem hymnischen Abschluß zusammenfasst. Die zentralen Wörter ἀναπέμπειν und ἀθρόως begegnen immer wieder durch den gesamten Kommentar hindurch. Ausgaben und Vorarbeiten Im allgemeinen stand bislang der Forschung zur Verfügung der Text des Psalmen-Kommentars von Eusebius in den 1857 gedruckten Bänden 23 und 24 der Patrologia Graeca von Jacques-Paul Migne. Der Band 23 enthält in den Kolumnen 76 bis 1396 eine Kommentierung zu Ps 1–118. Sie ist der Edition von Bernard de Montfaucon entnommen.Bernard de Montfaucon, Collectio Nova Patrum et Scriptorum Graecorum. Tomus Primus (Paris 1706). In seinem, ebenfalls von Migne nachgedruckten, Vorwort gibt unser Archeget an, er habe einen lückenhaften Taurinensis aus der Bibliothek von Kardinal Perronius verwendet sowie einen Coislinianus, womit er den Coislinianus 44 meint, und für das, was darin fehlt,", + "candidate_score": 0.65636, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_14_16", + "bdc_text": "hic forsan faciet novos tumultus et impediet successum evangelii . Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ;", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_48", + "psc_text": "pseudo-athanasianischen Expositiones in psalmos, den Psalmen-Kommentar des Evagrius und in einer eigenen Gruppe hexaplarische Lesarten. Der große Wert des Vaticanus besteht nicht so sehr in der Qualität – alle vier Quellen werden meiner Einschätzung nach durchgehend in sekundärer Textgestalt geboten – sondern in ihrer genauen Trennung des Materials in einem konsequent durchgehaltenen vierfachen Verweissystem. Dadurch sind die „Athanasius-Serie“, deren Texteinheiten mit großen Zahlzeichen markiert wird, und der mit kleinen Zahlzeichen versehene Kommentar des Evagrius klar von den hexaplarischen Informationen getrennt, die mit den Anfangsbuchstaben der Übersetzer gekennzeichnet sind.Zur Komposition des Vaticanus 754 s. Marie-Josèphe Rondeau, Le commentaire sur les Psaumes d’Évagre le Pontique, in: OCP 26 (1960) 307–348. Die Eusebius belangende Paraphrase der Palästinischen Katene ist durch wechselnde Zeichen und häufig auch an der Anführung von Autorennamen fassbar. Die Euseb-Stücke sind zum Teil auch dort zugewiesen, wo sie in den Hauptzeugen anonym sind. Ab Ps 108 (fol. 276r) finden sich", + "candidate_score": 0.656268, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_27_29", + "bdc_text": "HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 ) oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto . Choclei libellus Cochläus ' \"In primum Musculi Anticochlaeum Replica brevis \" ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_261", + "psc_text": "ποιήσατε καρποὺς ἀξίους τῆς μετανοίας , ἔπειτα βελτιωθέντας θαρρεῖν καὶ ἐπικαλεῖσθαι τὸ ὄνομα αὐτοῦ , καὶ οὕτως μετὰ τὴν ἐξομολόγησιν ἐπικαλουμένους καταξιοῦσθαι τῶν παρὰ τοῦ θεοῦ χαρισμάτων, εἶτα τούτων τυχόντας ἑτέρους ὠφελεῖν διὰ τοῦ ἀπαγγέλλειν καὶ κηρύσσειν εἰς πάντας ἅπαντας ἅπερ μεμαθήκασιν ἔργα αὐτοῦ, καὶ ἐπὶ τούτοις ὡς ἂν ἤδη καταξιωθέντας τῆς κατὰ θεὸν θυμηδίας θυμηδείας ᾄδειν αὐτῷ καὶ ψάλλειν καὶ μετὰ ταῦτα ἑρμηνέας … αὐτοῦ] Ca 342v: καὶ μετ’ ὀλίγα Cb 324v: καὶ μετ’ ὀλίγα Nd 79v: Eusebius fortgesetzt; Ne 299v: anonym; Nh 471v: Eusebius fortgesetzt ἑρμηνέας γίνεσθαι καὶ σαφηνιστὰς σαφηνίστας γίνεσθαι τῶν ἐν τοῖς θείοις λόγοις λογίοις ἀπορρήτων, ὅπερ ἅπερ ἂν εἴη τὰ θαυμάσια αὐτοῦ αὐτοῦ βούλεται , εἶθ’ ὡς ἤδη κατορθωκότας τὰ τοσαῦτα ταῦτα ἐπαινεῖσθαι ἐν τῷ ὀνόματι τῷ ἁγίῳ αὐτοῦ αὐτοῦ τῷ ἁγίῳ ~ καὶ τέλος μετὰ πάντα εὐφραίνεσθαι κατὰ διάνοιαν καρδίαν ὀνομαζομένην καρδ ὀνομαζομένην καρδία ὀνομαζομένη je ein Buchstabe radiert nach beiden Wörtern . αὕτη", + "candidate_score": 0.654397, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15_17", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_47", + "psc_text": "von A P repräsentiert und das Fenster wirklich erst später entstanden ist. (V) Vaticanus gr. 754 (10. Jh.) Der Codex Vaticanus gr. 754 aus dem zehnten Jahrhundert, der in der Forschung bereits viel Aufmerksamkeit erfahren hat, gruppiert um den Psaltertext eine Bearbeitung der Palästinischen Katene, die von Karo und LietzmannKaro / Lietzmann (wie Anm. 1) 41. zum Katenentyp XIII, seit Marcel Richard dagegen zum Typ XIX gezählt wird,Vgl. Marie-Josèphe Rondeau / Paul Géhin / Matthieu Cassin, Évagre le Pontique. Scholies aux Psaumes. Tome I. Introduction, édition princeps du texte grec, traduction et notes = SC 614 (Paris 2021) 135–136. die pseudo-athanasianischen Expositiones in psalmos, den Psalmen-Kommentar des Evagrius und in einer eigenen Gruppe hexaplarische Lesarten. Der große Wert des Vaticanus besteht nicht so sehr in der Qualität – alle vier Quellen werden meiner Einschätzung nach durchgehend in sekundärer Textgestalt geboten – sondern in ihrer genauen Trennung des Materials in einem", + "candidate_score": 0.654245, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_27_29", + "bdc_text": "HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 ) oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto . Choclei libellus Cochläus ' \"In primum Musculi Anticochlaeum Replica brevis \" ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_854", + "psc_text": "ἀναλαβὼν μελετᾷ ἐν τοῖς ἔργοις τοῦ θεοῦ καὶ ἐν τοῖς ποιήμασι τῶν χειρῶν αὐτοῦ, οὐ μικρᾶς τυγχάνων παραμυθίας ἀπὸ τῶν παλαιῶν ἀναγνωσμάτων, μανθάνων ἐξ αὐτῶν, ὅτι τοὺς παλαιοὺς μετὰ μυρίας θλίψεις καὶ πειρασμοὺς ἐπεσκέπτετο ὁ θεός καὶ ὅσας παρέσχεν αὐτοῖς θεραπείας τε καὶ εὐεργεσίας. ἀλλὰ καὶ ἐν τοῖς τῆς δημιουργίας λόγοις μελετῶν ἐθεραπεύετο τὴν ψυχὴν παιδευόμενος ὡς οὐκ ἔστιν ἀπρονόητος ὁ τῶν ἀνθρώπων βίος οὐδὲ ἀθεράπευτος ἡ τοῦ ταραχθέντος ψυχή, ἐφορᾶ δὲ καὶ ἐφέστηκε τοῖς πᾶσιν ὁ τοῦ θεοῦ λόγος ἰώμενος τοὺς συντετριμμένους τὴν καρδίαν . διόπερ ταῦτα μελετῶν ἔχαιρεν ὡς ἂν μὴ εἰς ἀνώνητα ἐλπίζων, ἔχων δὲ τὸν ἐπήκοον τῆς ἀναπεμπομένης ὑπ’ αὐτοῦ προσευχῆς. Διεπέτασα τὰς χεῖράς μου πρὸς σέ, ἡ ψυχή μου ὡς γῆ ἄνυδρός σοι. Μνησθεὶς … ζῶν] A 374r: anonym; P 319rv: anonym; vgl. V 342v: anonym; PG 24 (49 A12–B8); vgl. AS III 350,26–32 Μνησθεὶς τῶν ἀρχαίων ἡμερῶν ἐκ τῆς μελέτης τῶν θείων ἀναγνωσμάτων τὰς", + "candidate_score": 0.654012, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15_17", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_46", + "psc_text": "Wa hat versucht, die beiden Fenster zu Beginn des Fragmentes zu Ps 101,25b–29b zu schließen, zeigt dabei aber mit den Ausfüllungen αὐτοῦ ἀπό für das in C zu findende und wohl richtige μέχρι τῆς ἐκβάσεως und καιρῶν συνιδὼν τό für συνορᾷ τὸ ἀδύνατον διὰ τό wenig Geschick. Die beiden Fenster am Ende desselben Fragmentes, an deren Stelle in C kein Text vorliegt, werden dagegen sinnvoll ausgefüllt, wobei das zweite von ihnen durch einen Blick in die Bibel geschlossen werden konnte, das erste vielleicht nur glücklich geraten ist. Fraglich bleibt, ob die ältere Handschrift Wa hier einen älteren Text als den von A P repräsentiert und das Fenster wirklich erst später entstanden ist. (V) Vaticanus gr. 754 (10. Jh.) Der Codex Vaticanus gr. 754 aus dem zehnten Jahrhundert, der in der Forschung bereits viel Aufmerksamkeit erfahren hat, gruppiert um den Psaltertext eine Bearbeitung der Palästinischen Katene, die von Karo und LietzmannKaro", + "candidate_score": 0.653494, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_138", + "psc_text": "1847) 67–107. Mai hatte die von Montfaucon angemahnte Ergänzung der EditionVgl. Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 65. aus Codices Vaticani vorgenommen und nach eigenen Angaben fünf Codices benutzt: Reginae gr. 40, Vaticanus gr. 754, Vaticanus gr. 1685 sowie Vaticanus gr. 2057 und Ottoboniensis gr. 398.Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 66; vgl. Karo / Lietzmann (wie Anm. 1) 20–21. Eine unkritische Sammlung aus vatikanischen Handschriften gibt Jean Baptiste Pitra, Analecta sacra et classica spicilegio solesmensi III (Paris 1883). Im besonderen hat die Forschungsgeschichte ein paar kleine Teil-Editionen gezeitigt: Die Hypothesen zu den Gradualpsalmen, von mir mit Ὑποθέσεις überschrieben, ließ Giovanni Mercati drucken: Alcune note di letteratura patristica, in: Opere minori II = Studi e testi 77 (1937) 61–66. Die Fragmente aus der Palästinischen Katene zu Ps 118 sind enthalten in Marguerite Harl (avec la collaboration de Gilles Dorival), La Chaîne Palestinienne sur le Psaume 118. Tome I. Introduction, texte grec critique", + "candidate_score": 0.653357, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15_17", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_48", + "psc_text": "pseudo-athanasianischen Expositiones in psalmos, den Psalmen-Kommentar des Evagrius und in einer eigenen Gruppe hexaplarische Lesarten. Der große Wert des Vaticanus besteht nicht so sehr in der Qualität – alle vier Quellen werden meiner Einschätzung nach durchgehend in sekundärer Textgestalt geboten – sondern in ihrer genauen Trennung des Materials in einem konsequent durchgehaltenen vierfachen Verweissystem. Dadurch sind die „Athanasius-Serie“, deren Texteinheiten mit großen Zahlzeichen markiert wird, und der mit kleinen Zahlzeichen versehene Kommentar des Evagrius klar von den hexaplarischen Informationen getrennt, die mit den Anfangsbuchstaben der Übersetzer gekennzeichnet sind.Zur Komposition des Vaticanus 754 s. Marie-Josèphe Rondeau, Le commentaire sur les Psaumes d’Évagre le Pontique, in: OCP 26 (1960) 307–348. Die Eusebius belangende Paraphrase der Palästinischen Katene ist durch wechselnde Zeichen und häufig auch an der Anführung von Autorennamen fassbar. Die Euseb-Stücke sind zum Teil auch dort zugewiesen, wo sie in den Hauptzeugen anonym sind. Ab Ps 108 (fol. 276r) finden sich", + "candidate_score": 0.652933, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_7", + "psc_text": "falsche Genetiv Plural stand in der Vorlage. Denn P korrigiert während des Schreibens mit derselben schwarzen Tinte. (P) Patmiacus 215 (12. / 13. Jh.) Der mit dem Ambrosianus gleichaltrige Pergament-Codex aus dem Johannes-Kloster auf PatmosZur Handschrift vgl. Harl, La Chaîne (wie Anm. 2) 24. ist am Anfang ebenfalls beschädigt und beginnt mit der Katene zu Ps 78,3. Er endet auf fol. 356v mit einem anonym gebotenen Auszug aus Eusebius zu Ps 150,6. Dies dürfte auch das Ende der Katene gewesen sein. Ein Leser notiert nach einem größeren Abstand: πάνυ πέφυκεν ὠφέλιμος ἡ βίβλος. ταύτην μετελθὼν καλὸν εὑρήσεις πλοῦτον. Absicht des im Patmiacus vorliegenden Textes war es, den Kommentar des Theodoret mit der Katene zu verknüpfen. Zu diesem Zweck gibt der Katenist nach dem Lemma stets zuerst die Kommentierung von Theodoret wieder und fährt dann mit dem Katenentext fort, wie er sich auch im Ambrosianus findet, mit der Ausnahme, dass die", + "candidate_score": 0.652388, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_44", + "bdc_text": "das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_46", + "psc_text": "Wa hat versucht, die beiden Fenster zu Beginn des Fragmentes zu Ps 101,25b–29b zu schließen, zeigt dabei aber mit den Ausfüllungen αὐτοῦ ἀπό für das in C zu findende und wohl richtige μέχρι τῆς ἐκβάσεως und καιρῶν συνιδὼν τό für συνορᾷ τὸ ἀδύνατον διὰ τό wenig Geschick. Die beiden Fenster am Ende desselben Fragmentes, an deren Stelle in C kein Text vorliegt, werden dagegen sinnvoll ausgefüllt, wobei das zweite von ihnen durch einen Blick in die Bibel geschlossen werden konnte, das erste vielleicht nur glücklich geraten ist. Fraglich bleibt, ob die ältere Handschrift Wa hier einen älteren Text als den von A P repräsentiert und das Fenster wirklich erst später entstanden ist. (V) Vaticanus gr. 754 (10. Jh.) Der Codex Vaticanus gr. 754 aus dem zehnten Jahrhundert, der in der Forschung bereits viel Aufmerksamkeit erfahren hat, gruppiert um den Psaltertext eine Bearbeitung der Palästinischen Katene, die von Karo und LietzmannKaro", + "candidate_score": 0.650161, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_45", + "psc_text": "hier 36–38. Die zweite Katene ist aus Exzerpten aus Theodoret und Scholien von Origenes zusammengesetzt. Für Eusebius ist also nur die erste von Belang. Sie wird von Karo und Lietzmann als Typ V gezählt.Karo / Lietzmann (wie Anm. 1) 29. Die Bearbeitung der Palästinischen Katene umfasst Ps 1 bis einschließlich Ps 118 auf 222 Folia; der Text zu Ps 101 setzt 163r ein. In Einzelfällen kann die großzügig auswählende und in vielen unwesentlichen Details abweichende Handschrift durchaus bedeutend sein: Im Fragment zu Ps 106,4a–5b stützt sie mit ἡμεῖς ἦμεν οἱ die Hauptzeugen gegen die konkurrierende Lesart οἱ μεμισημένοι in C. Wa hat versucht, die beiden Fenster zu Beginn des Fragmentes zu Ps 101,25b–29b zu schließen, zeigt dabei aber mit den Ausfüllungen αὐτοῦ ἀπό für das in C zu findende und wohl richtige μέχρι τῆς ἐκβάσεως und καιρῶν συνιδὼν τό für συνορᾷ τὸ ἀδύνατον διὰ τό wenig Geschick. Die beiden Fenster", + "candidate_score": 0.650157, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_27_29", + "bdc_text": "HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 ) oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto . Choclei libellus Cochläus ' \"In primum Musculi Anticochlaeum Replica brevis \" ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_911", + "psc_text": "ἀπολοῦνται] PG 24 (61 A13–B7)Εἶτα ἐπειδὴ … ἀφέστηκεν] Nd 238v: anonym; Nh 631v: anonymἐπειδὴ ὀλίγων ἐστὶ τὸ δύνασθαι ἐπιστημόνως αὐτὸν ἐπικαλεῖσθαι καὶ καταξιοῦσθαι αὐτοῦ τῆς ἀκοῆς θέας , ἐπιφέρει ἀναγκαίως ἐπαναλαβὼν τὸν λόγον καί φησιν, ὅτι οὐ οὐχ ἁπλῶς πᾶσι τοῖς ἐπικαλουμένοις αὐτόν, ἀλλὰ μόνοις τοῖς ἐν ἀληθείᾳ τοῦτο τοῦτο γὰρ πράττουσιν πράττειν ἐπιτυγχάνει ἐγγὺς τυγχάνει · τῶν γὰρ μὴ τοιούτων μακρὰν ἀφέστηκεν, οἷς καὶ φησίν· αἱ ἀμαρτίαι ὑμῶν διιστῶσιν ἀνὰ μέσον ἐμοῦ καὶ ὑμῶν . περὶ τούτων δὲ καὶ ἀλλαχοῦ λέλεκται· διότι οἱ μακρύνοντες ἑαυτοὺς ἀπὸ σοῦ ἀπολοῦνται. Θέλημα τῶν φοβουμένων αὐτὸν ποιήσει καὶ τῆς δεήσεως αὐτῶν ἐπακούσεται καὶ σώσει αὐτούς. φυλάσσει κύριος πάντας τοὺς ἀγαπῶντας αὐτὸν καὶ πάντας τοὺς ἁμαρτωλοὺς ἐξολεθρεύσει. Ἀναγκαίως … προκοπήν] Nd 238v: Theodoret fortgesetzt; Nh 632r: Chrysostomus fortgesetzt Ἀναγκαίως … παραδίδωσιν] A 392r: Eusebius; P 333v: EusebiusἈναγκαίως καὶ ταῦτα εἰς τὸν ὕμνον τοῦ θεοῦ παραλαμβάνεται προτρέποντα τοὺς ὑμοῦντας ἐπὶ τὴν ἐν θεῷ προκοπήν. διὸ", + "candidate_score": 0.648579, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_15_17", + "bdc_text": "Et versabimur iam in summo periculo ac discrimine , quantum apparet ex literis pontificis Gemeint sind das Tadelsbreve des Papstes an Karl V. , von dem es zwei Fassungen gab ( von August 1544 und vom 24 . August 1544 ) ; s. oben Nr. 2071 , Anm. 25 , sowie die päpstliche Bulle vom 19 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_7", + "psc_text": "falsche Genetiv Plural stand in der Vorlage. Denn P korrigiert während des Schreibens mit derselben schwarzen Tinte. (P) Patmiacus 215 (12. / 13. Jh.) Der mit dem Ambrosianus gleichaltrige Pergament-Codex aus dem Johannes-Kloster auf PatmosZur Handschrift vgl. Harl, La Chaîne (wie Anm. 2) 24. ist am Anfang ebenfalls beschädigt und beginnt mit der Katene zu Ps 78,3. Er endet auf fol. 356v mit einem anonym gebotenen Auszug aus Eusebius zu Ps 150,6. Dies dürfte auch das Ende der Katene gewesen sein. Ein Leser notiert nach einem größeren Abstand: πάνυ πέφυκεν ὠφέλιμος ἡ βίβλος. ταύτην μετελθὼν καλὸν εὑρήσεις πλοῦτον. Absicht des im Patmiacus vorliegenden Textes war es, den Kommentar des Theodoret mit der Katene zu verknüpfen. Zu diesem Zweck gibt der Katenist nach dem Lemma stets zuerst die Kommentierung von Theodoret wieder und fährt dann mit dem Katenentext fort, wie er sich auch im Ambrosianus findet, mit der Ausnahme, dass die", + "candidate_score": 0.647014, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_44", + "bdc_text": "das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_59", + "psc_text": "Der Grund für diesen Abschluß ist nicht erkennbar; es gab wahrscheinlich keine entsprechende Einteilung des zweiten Bandes der Katene.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 499–500. Ne bietet weniger Zuschreibungen am Rand, manchmal aber auch einige singuläre. Die Textqualität ist insgesamt besser als im Coislinianus. Der Autor zeigt keine Absicht auf eigene Textgestaltung. Abweichungen wie ein vereinfachendes συνεργοῦντα für συγγεωργοῦντα im zweiten Fragment zu Ps 103,13a–15c bleiben vereinzelte Eingriffe. Mitunter finden sich Erweiterungen gegenüber den anderen N-Handschriften, die jedoch für vorliegende Eusebius-Texte nicht relevant sind, beispielsweise im Eintrag zu Ps 110,10c (fol. 417v). (Nh) Harleianus 5791 (17. Jh.) Die junge Papierhandschrift wurde im (heute nicht mehr existierenden) Kloster zum heiligen Sabbas in Bukarest von einem Nikolaos angefertigt und am 26. Januar 1682 abgeschlossen. So möchte man jedenfalls die Schlußnotiz auf fol. 665r verstehen. Dorival nimmt eine Entstehung im 15. bis 16. Jahrhundert an.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 502.", + "candidate_score": 0.645269, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_28_30", + "bdc_text": "oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto . Choclei libellus Cochläus ' \"In primum Musculi Anticochlaeum Replica brevis \" ( s. oben Nr. 2078 , Anm. 4 ) , in der eine \"Responsio in Anti-hole Bullingeri \" als \"Epilog\" veröffentlicht ist.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_854", + "psc_text": "ἀναλαβὼν μελετᾷ ἐν τοῖς ἔργοις τοῦ θεοῦ καὶ ἐν τοῖς ποιήμασι τῶν χειρῶν αὐτοῦ, οὐ μικρᾶς τυγχάνων παραμυθίας ἀπὸ τῶν παλαιῶν ἀναγνωσμάτων, μανθάνων ἐξ αὐτῶν, ὅτι τοὺς παλαιοὺς μετὰ μυρίας θλίψεις καὶ πειρασμοὺς ἐπεσκέπτετο ὁ θεός καὶ ὅσας παρέσχεν αὐτοῖς θεραπείας τε καὶ εὐεργεσίας. ἀλλὰ καὶ ἐν τοῖς τῆς δημιουργίας λόγοις μελετῶν ἐθεραπεύετο τὴν ψυχὴν παιδευόμενος ὡς οὐκ ἔστιν ἀπρονόητος ὁ τῶν ἀνθρώπων βίος οὐδὲ ἀθεράπευτος ἡ τοῦ ταραχθέντος ψυχή, ἐφορᾶ δὲ καὶ ἐφέστηκε τοῖς πᾶσιν ὁ τοῦ θεοῦ λόγος ἰώμενος τοὺς συντετριμμένους τὴν καρδίαν . διόπερ ταῦτα μελετῶν ἔχαιρεν ὡς ἂν μὴ εἰς ἀνώνητα ἐλπίζων, ἔχων δὲ τὸν ἐπήκοον τῆς ἀναπεμπομένης ὑπ’ αὐτοῦ προσευχῆς. Διεπέτασα τὰς χεῖράς μου πρὸς σέ, ἡ ψυχή μου ὡς γῆ ἄνυδρός σοι. Μνησθεὶς … ζῶν] A 374r: anonym; P 319rv: anonym; vgl. V 342v: anonym; PG 24 (49 A12–B8); vgl. AS III 350,26–32 Μνησθεὶς τῶν ἀρχαίων ἡμερῶν ἐκ τῆς μελέτης τῶν θείων ἀναγνωσμάτων τὰς", + "candidate_score": 0.644603, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_42_44", + "bdc_text": "Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_59", + "psc_text": "Der Grund für diesen Abschluß ist nicht erkennbar; es gab wahrscheinlich keine entsprechende Einteilung des zweiten Bandes der Katene.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 499–500. Ne bietet weniger Zuschreibungen am Rand, manchmal aber auch einige singuläre. Die Textqualität ist insgesamt besser als im Coislinianus. Der Autor zeigt keine Absicht auf eigene Textgestaltung. Abweichungen wie ein vereinfachendes συνεργοῦντα für συγγεωργοῦντα im zweiten Fragment zu Ps 103,13a–15c bleiben vereinzelte Eingriffe. Mitunter finden sich Erweiterungen gegenüber den anderen N-Handschriften, die jedoch für vorliegende Eusebius-Texte nicht relevant sind, beispielsweise im Eintrag zu Ps 110,10c (fol. 417v). (Nh) Harleianus 5791 (17. Jh.) Die junge Papierhandschrift wurde im (heute nicht mehr existierenden) Kloster zum heiligen Sabbas in Bukarest von einem Nikolaos angefertigt und am 26. Januar 1682 abgeschlossen. So möchte man jedenfalls die Schlußnotiz auf fol. 665r verstehen. Dorival nimmt eine Entstehung im 15. bis 16. Jahrhundert an.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 502.", + "candidate_score": 0.644345, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26_28", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 ) oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_138", + "psc_text": "1847) 67–107. Mai hatte die von Montfaucon angemahnte Ergänzung der EditionVgl. Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 65. aus Codices Vaticani vorgenommen und nach eigenen Angaben fünf Codices benutzt: Reginae gr. 40, Vaticanus gr. 754, Vaticanus gr. 1685 sowie Vaticanus gr. 2057 und Ottoboniensis gr. 398.Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 66; vgl. Karo / Lietzmann (wie Anm. 1) 20–21. Eine unkritische Sammlung aus vatikanischen Handschriften gibt Jean Baptiste Pitra, Analecta sacra et classica spicilegio solesmensi III (Paris 1883). Im besonderen hat die Forschungsgeschichte ein paar kleine Teil-Editionen gezeitigt: Die Hypothesen zu den Gradualpsalmen, von mir mit Ὑποθέσεις überschrieben, ließ Giovanni Mercati drucken: Alcune note di letteratura patristica, in: Opere minori II = Studi e testi 77 (1937) 61–66. Die Fragmente aus der Palästinischen Katene zu Ps 118 sind enthalten in Marguerite Harl (avec la collaboration de Gilles Dorival), La Chaîne Palestinienne sur le Psaume 118. Tome I. Introduction, texte grec critique", + "candidate_score": 0.644211, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_27_29", + "bdc_text": "HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 ) oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto . Choclei libellus Cochläus ' \"In primum Musculi Anticochlaeum Replica brevis \" ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_859", + "psc_text": "ὅτι ἐπὶ σοὶ ἤλπισα. Ἐν … λέγειν] vgl. V 343r: anonym Ἐν … γενομένῳ] A 375r: Eusebius; P 320r: Eusebius; Nd 229v: anonym; Nh 622r: Eusebius Athanasius fortgesetzt vgl. PG 24 (49 C12–D2)Ἐν τοῖς πειρασμοῖς καὶ ταῖς θλίψεσι τοῦ ἐλέους τοῦ θεοῦ δεόμεθα. τούτου δὲ τευξόμεθα, ἐὰν ἐγρηγορότως σχολάζωμεν σχολάζομεν σχολάζοιμεν σχολάζωμεν mit οι über ω ταῖς εὐχαῖς, καὶ μάλιστα κατὰ τὰς ἑωθινὰς ὥρας, ὥστε δύνασθαι λέγειν· ὁ θεός, ὁ θεός μου, πρὸς σὲ ὀρθρίζω, ἐδίψησέ σε ἡ ψυχή μου.τὸ πρωῒ εἰσακούσῃ τῆς φωνῆς μου, τὸ πρωῒ παραστήσομαί σοι καὶ ἐπόψομαι . ἀναγκαῖον ἀναγκαίως δὲ συνιέναι συνεῖναι τὸν περὶ παρὰ τοῦ ἐλέους τοῦ θεοῦ λόγον ὄντα πολὺν ~ καὶ δυσερμήνευτον, ὃν ὁ μαθὼν εἴσεται, πῶς ὃν θέλει ἐλεεῖ, ὃν δὲ θέλει σκληρύνει . οὐδενὶ δὲ οὗτος οὕτως ἀκουστὸς ἔσται ἢ μόνῳ τῷ ἐπὶ τὸν θεὸν ἠλπικότι ἠλπικότι καὶ ἐν πρωῒ πρωΐᾳ καὶ ἀνατολῇ τοῦ νοητοῦ φωτὸς γενομένῳ. Γνώρισόν μοι, κύριε,", + "candidate_score": 0.643699, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_42_44", + "bdc_text": "Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_46", + "psc_text": "Wa hat versucht, die beiden Fenster zu Beginn des Fragmentes zu Ps 101,25b–29b zu schließen, zeigt dabei aber mit den Ausfüllungen αὐτοῦ ἀπό für das in C zu findende und wohl richtige μέχρι τῆς ἐκβάσεως und καιρῶν συνιδὼν τό für συνορᾷ τὸ ἀδύνατον διὰ τό wenig Geschick. Die beiden Fenster am Ende desselben Fragmentes, an deren Stelle in C kein Text vorliegt, werden dagegen sinnvoll ausgefüllt, wobei das zweite von ihnen durch einen Blick in die Bibel geschlossen werden konnte, das erste vielleicht nur glücklich geraten ist. Fraglich bleibt, ob die ältere Handschrift Wa hier einen älteren Text als den von A P repräsentiert und das Fenster wirklich erst später entstanden ist. (V) Vaticanus gr. 754 (10. Jh.) Der Codex Vaticanus gr. 754 aus dem zehnten Jahrhundert, der in der Forschung bereits viel Aufmerksamkeit erfahren hat, gruppiert um den Psaltertext eine Bearbeitung der Palästinischen Katene, die von Karo und LietzmannKaro", + "candidate_score": 0.643564, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_25_27", + "bdc_text": "HBBW XIV [Nr. 2038 ] 555f ) ; vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 )", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_135", + "psc_text": "Den letzten in P überlieferten Satz, der mit ἐπιτελῶν endet, teilend fügt Niketas noch zwei weitere Sätze an, in denen Eusebius ein Hauptmotiv seiner Auslegung wie in einem hymnischen Abschluß zusammenfasst. Die zentralen Wörter ἀναπέμπειν und ἀθρόως begegnen immer wieder durch den gesamten Kommentar hindurch. Ausgaben und Vorarbeiten Im allgemeinen stand bislang der Forschung zur Verfügung der Text des Psalmen-Kommentars von Eusebius in den 1857 gedruckten Bänden 23 und 24 der Patrologia Graeca von Jacques-Paul Migne. Der Band 23 enthält in den Kolumnen 76 bis 1396 eine Kommentierung zu Ps 1–118. Sie ist der Edition von Bernard de Montfaucon entnommen.Bernard de Montfaucon, Collectio Nova Patrum et Scriptorum Graecorum. Tomus Primus (Paris 1706). In seinem, ebenfalls von Migne nachgedruckten, Vorwort gibt unser Archeget an, er habe einen lückenhaften Taurinensis aus der Bibliothek von Kardinal Perronius verwendet sowie einen Coislinianus, womit er den Coislinianus 44 meint, und für das, was darin fehlt,", + "candidate_score": 0.642521, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_24_26", + "bdc_text": "Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s. HBBW XIV [Nr. 2038 ] 555f ) ; vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_124", + "psc_text": "Kommentar zu Ps 93,3–4 (PG 23, 1196 C13–14). Ps 140,8ab Eusebisch ist in diesem Fragment vor allem der Ausdruck βασκαινόντων τῇ κατὰ θεὸν αὐτοῦ προκοπῇ (vgl. In psalmum 69,2–4 = PG 23, 769 B5–6 und In psalmum 85,11 = PG 23, 1037 B4). Ps 141,3a–4a Das zweite Fragment ist in N dem Exzerpt zu Vers 4a aus Theodoret hinzugefügt. Die Doppelzuweisung an Theodoret und Eusebius, die in Nd auf Eusebius verkürzt wurde, trägt dem Rechnung. Die Lexik des Satzes ist für Eusebius gewöhnlich, der Tonfall ähnelt dem ersten Satz des Bruchstückes aus der Palästinischen Katene. Ps 144,10a–12b Übereinstimmend mit der Palästinischen Katene bietet Niketas den Text von Beginn des Fragmentes bis τῆς ἐξομολογήσεως ἀποδιδόασιν, durchsetzt ihn jedoch mit Auszügen aus Chrysostomus, Theodoret und Euthymius. Die Texteinheit mit dem Fragment 6b, in den Handschriften nicht eigens kenntlich gemacht, schließt unmittelbar an den mit δημιουργικῆς δυνάμεως endenden ersten Abschnitt des Fragmentes aus", + "candidate_score": 0.640918, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_44", + "bdc_text": "das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_135", + "psc_text": "Den letzten in P überlieferten Satz, der mit ἐπιτελῶν endet, teilend fügt Niketas noch zwei weitere Sätze an, in denen Eusebius ein Hauptmotiv seiner Auslegung wie in einem hymnischen Abschluß zusammenfasst. Die zentralen Wörter ἀναπέμπειν und ἀθρόως begegnen immer wieder durch den gesamten Kommentar hindurch. Ausgaben und Vorarbeiten Im allgemeinen stand bislang der Forschung zur Verfügung der Text des Psalmen-Kommentars von Eusebius in den 1857 gedruckten Bänden 23 und 24 der Patrologia Graeca von Jacques-Paul Migne. Der Band 23 enthält in den Kolumnen 76 bis 1396 eine Kommentierung zu Ps 1–118. Sie ist der Edition von Bernard de Montfaucon entnommen.Bernard de Montfaucon, Collectio Nova Patrum et Scriptorum Graecorum. Tomus Primus (Paris 1706). In seinem, ebenfalls von Migne nachgedruckten, Vorwort gibt unser Archeget an, er habe einen lückenhaften Taurinensis aus der Bibliothek von Kardinal Perronius verwendet sowie einen Coislinianus, womit er den Coislinianus 44 meint, und für das, was darin fehlt,", + "candidate_score": 0.640477, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_53_55", + "bdc_text": "Basileę , 28 . februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_456", + "psc_text": "Theodoret fortgesetztἡ μὲν εἰσαγωγὴ διὰ φόβου κατορθοῦται, τὸ δὲ τέλος διὰ ἀγάπης· ἡ γὰρ τελεία ἀγάπη ἔξω βάλλει τὸν φόβον . τοιοῦτος δ’ ἂν δὴ ἂν εἴη ὁ ἐξ ὅλης καρδίας καὶ ψυχῆς καὶ δυνάμεως ἀγαπῶν κύριον τὸν θεόν. Ἀλλὰ καὶ … αὐτήν] Ca 365r: τοῦ αὐτοῦ (= Eusebius) am Rand; Cb 347r: τοῦ αὐτοῦ (= Eusebius)καὶ ἡ σύνεσις τότε ἀγαθὴ τυγχάνει, ὅτε ἔργοις ἐπιτελεῖται. διὸ τὴν σύνεσιν οὐχ ἁπλῶς ἀγαθὴν εἶπεν, ἀλλὰ πᾶσι τοῖς ποιοῦσιν αὐτήν. Τούτων ἁπάντων ἐπισφράγισμα ἡ αἴνεσις αὐτοῦ ἐστι μάλιστα, ὅτε διαρκὴς αὐτοῦ τυγχάνει διαμένουσα εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αἰῶνος· τέλος … σχολάζειν] Ca 365r: Eusebius; Cb 347r: anonymτέλος γὰρ τῶν μακαρίων τὸ τῷ πρὸς τῷ θεῷ τὸν θεὸν εἶναι καὶ παρεστάναι αὐτῷ καὶ μόνῃ τῇ αὐτοῦ θεολογίᾳ καὶ αἰνέσει σχολάζειν. ριαʹ Διδασκαλία Χριστοῦ Μακάριος ἀνὴρ ὁ φοβούμενος τὸν κύριον, ἐν ταῖς ἐντολαῖς αὐτοῦ θελήσει σφόδρα. Οὕτως … φυλακήν] A 190v–191r: anonym; P 174r: anonym;", + "candidate_score": 0.638191, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_25_27", + "bdc_text": "HBBW XIV [Nr. 2038 ] 555f ) ; vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 )", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_138", + "psc_text": "1847) 67–107. Mai hatte die von Montfaucon angemahnte Ergänzung der EditionVgl. Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 65. aus Codices Vaticani vorgenommen und nach eigenen Angaben fünf Codices benutzt: Reginae gr. 40, Vaticanus gr. 754, Vaticanus gr. 1685 sowie Vaticanus gr. 2057 und Ottoboniensis gr. 398.Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 66; vgl. Karo / Lietzmann (wie Anm. 1) 20–21. Eine unkritische Sammlung aus vatikanischen Handschriften gibt Jean Baptiste Pitra, Analecta sacra et classica spicilegio solesmensi III (Paris 1883). Im besonderen hat die Forschungsgeschichte ein paar kleine Teil-Editionen gezeitigt: Die Hypothesen zu den Gradualpsalmen, von mir mit Ὑποθέσεις überschrieben, ließ Giovanni Mercati drucken: Alcune note di letteratura patristica, in: Opere minori II = Studi e testi 77 (1937) 61–66. Die Fragmente aus der Palästinischen Katene zu Ps 118 sind enthalten in Marguerite Harl (avec la collaboration de Gilles Dorival), La Chaîne Palestinienne sur le Psaume 118. Tome I. Introduction, texte grec critique", + "candidate_score": 0.638111, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_24", + "bdc_text": "Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_32", + "psc_text": "ὀλίγα nicht notwendig, dass der ausgezogene Autor tatsächlich derselbe wie der zuvor genannte ist. So wird auf fol. 377r, innerhalb der Kommentierung von Ps 117,23, als vorletzter Eintrag ein Auszug aus Theodoret (PG 80, 1816 C: τοῦτον – τόκον) unter καὶ μετ’ ὀλίγα geboten, obwohl zwei Einträge angeblich aus Didymus vorausgehen, der eine vorgestellt als διδύμου, der andere wieder mit καὶ μετ’ ὀλίγα. Diese beiden stammen in Wirklichkeit aus Eusebius. (Cb) Venetus Marcianus gr. Z 17 (10. Jh.) Der Codex, der zur Schenkung von Kardinal Bessarion an die Marciana gehört,Zum Codex vgl. Vanderschelden (wie Anm. 9) 45–48. stimmt mit Ca in der Komposition und Darbietungsweise völlig überein. Dorival hielt es deshalb für möglich, dass beide Handschriften in demselben atelier entstanden sein könnten.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) I 248. Der enge Kontakt, der zwischen beiden offensichtlich besteht, mag diesen Schluß für das Layout nahelegen. Aber Cb ist nicht einfach eine", + "candidate_score": 0.637919, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_23_25", + "bdc_text": "Hęc ille . Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s. HBBW XIV [Nr. 2038 ] 555f ) ;", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_124", + "psc_text": "Kommentar zu Ps 93,3–4 (PG 23, 1196 C13–14). Ps 140,8ab Eusebisch ist in diesem Fragment vor allem der Ausdruck βασκαινόντων τῇ κατὰ θεὸν αὐτοῦ προκοπῇ (vgl. In psalmum 69,2–4 = PG 23, 769 B5–6 und In psalmum 85,11 = PG 23, 1037 B4). Ps 141,3a–4a Das zweite Fragment ist in N dem Exzerpt zu Vers 4a aus Theodoret hinzugefügt. Die Doppelzuweisung an Theodoret und Eusebius, die in Nd auf Eusebius verkürzt wurde, trägt dem Rechnung. Die Lexik des Satzes ist für Eusebius gewöhnlich, der Tonfall ähnelt dem ersten Satz des Bruchstückes aus der Palästinischen Katene. Ps 144,10a–12b Übereinstimmend mit der Palästinischen Katene bietet Niketas den Text von Beginn des Fragmentes bis τῆς ἐξομολογήσεως ἀποδιδόασιν, durchsetzt ihn jedoch mit Auszügen aus Chrysostomus, Theodoret und Euthymius. Die Texteinheit mit dem Fragment 6b, in den Handschriften nicht eigens kenntlich gemacht, schließt unmittelbar an den mit δημιουργικῆς δυνάμεως endenden ersten Abschnitt des Fragmentes aus", + "candidate_score": 0.637611, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_53_55", + "bdc_text": "Basileę , 28 . februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_607", + "psc_text": "σύνεσιν τῶν ἱερῶν λογίων καὶ τὴν ἀπαλλαγὴν καὶ τὴν ἐλευθερίαν τῶν ἐν τῷ βίῷ κακῶν, ὃ δὴ καὶ ἡμῖν ἀναγκαῖον. Φθέγξαιτο ἡ γλῶσσά μου τὸ λόγιόν σου, ὅτι πᾶσαι αἱ ἐντολαί σου δικαιοσύνη. Σφόδρα … δικαιοσύνη] A 279v–280r: Eusebius; P 246v: Eusebius; Ca 396v: Eusebius; Cb 378v: anonym; vgl. Nd 160rv: anonym; vgl. Nh 556v: Theodoret fortgesetzt; PG 23 (1393 B1–11); Harl 464–466Σφόδρα ἀκολούθως μετὰ τὸ εὔξασθαι περὶ τῆς διανοίας· τὸ γὰρ συνετισθῆναι τὰ λόγια τοῦ θεοῦ οὐκ ἦν χειλέων οὐδὲ γλώσσης, ἀλλὰ τοῦ κατὰ ψυχὴν διανοητικοῦ. τὰ ἡγούμενα τοίνυν αἰτήσας ἐπὶ τὰ δεύτερα μέτεισι καὶ ἀξιοῖ τὰ τοῦ ἐν αὐτῷ λόγου ὄργανα, τὰ χείλη καὶ τὴν γλῶτταν, ἀφιερωθῆναι, ὡς ἂν διαπαντὸς τὰ μὲν χείλη ὕμνον ἐξηρεύγοιντο ἐξερεύγοιντο διδασκομένου τοῦ νοῦ ὑπ’ αὐτοῦ τοῦ θεοῦ τὰ δικαιώματα αὐτοῦ, ἡ δὲ γλῶττα φθέγγοιτο μηδὲν ἕτερον ἢ τὰ λόγια τοῦ θεοῦ θεοῦ οὐκ ἦν χειλέων οὐδὲ γλώσσης s. Beginn des Fragmentes οὔκουν", + "candidate_score": 0.637295, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_24_26", + "bdc_text": "Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s. HBBW XIV [Nr. 2038 ] 555f ) ; vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_138", + "psc_text": "1847) 67–107. Mai hatte die von Montfaucon angemahnte Ergänzung der EditionVgl. Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 65. aus Codices Vaticani vorgenommen und nach eigenen Angaben fünf Codices benutzt: Reginae gr. 40, Vaticanus gr. 754, Vaticanus gr. 1685 sowie Vaticanus gr. 2057 und Ottoboniensis gr. 398.Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 66; vgl. Karo / Lietzmann (wie Anm. 1) 20–21. Eine unkritische Sammlung aus vatikanischen Handschriften gibt Jean Baptiste Pitra, Analecta sacra et classica spicilegio solesmensi III (Paris 1883). Im besonderen hat die Forschungsgeschichte ein paar kleine Teil-Editionen gezeitigt: Die Hypothesen zu den Gradualpsalmen, von mir mit Ὑποθέσεις überschrieben, ließ Giovanni Mercati drucken: Alcune note di letteratura patristica, in: Opere minori II = Studi e testi 77 (1937) 61–66. Die Fragmente aus der Palästinischen Katene zu Ps 118 sind enthalten in Marguerite Harl (avec la collaboration de Gilles Dorival), La Chaîne Palestinienne sur le Psaume 118. Tome I. Introduction, texte grec critique", + "candidate_score": 0.636252, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_24_26", + "bdc_text": "Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s. HBBW XIV [Nr. 2038 ] 555f ) ; vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_135", + "psc_text": "Den letzten in P überlieferten Satz, der mit ἐπιτελῶν endet, teilend fügt Niketas noch zwei weitere Sätze an, in denen Eusebius ein Hauptmotiv seiner Auslegung wie in einem hymnischen Abschluß zusammenfasst. Die zentralen Wörter ἀναπέμπειν und ἀθρόως begegnen immer wieder durch den gesamten Kommentar hindurch. Ausgaben und Vorarbeiten Im allgemeinen stand bislang der Forschung zur Verfügung der Text des Psalmen-Kommentars von Eusebius in den 1857 gedruckten Bänden 23 und 24 der Patrologia Graeca von Jacques-Paul Migne. Der Band 23 enthält in den Kolumnen 76 bis 1396 eine Kommentierung zu Ps 1–118. Sie ist der Edition von Bernard de Montfaucon entnommen.Bernard de Montfaucon, Collectio Nova Patrum et Scriptorum Graecorum. Tomus Primus (Paris 1706). In seinem, ebenfalls von Migne nachgedruckten, Vorwort gibt unser Archeget an, er habe einen lückenhaften Taurinensis aus der Bibliothek von Kardinal Perronius verwendet sowie einen Coislinianus, womit er den Coislinianus 44 meint, und für das, was darin fehlt,", + "candidate_score": 0.636051, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_24_26", + "bdc_text": "Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s. HBBW XIV [Nr. 2038 ] 555f ) ; vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_32", + "psc_text": "ὀλίγα nicht notwendig, dass der ausgezogene Autor tatsächlich derselbe wie der zuvor genannte ist. So wird auf fol. 377r, innerhalb der Kommentierung von Ps 117,23, als vorletzter Eintrag ein Auszug aus Theodoret (PG 80, 1816 C: τοῦτον – τόκον) unter καὶ μετ’ ὀλίγα geboten, obwohl zwei Einträge angeblich aus Didymus vorausgehen, der eine vorgestellt als διδύμου, der andere wieder mit καὶ μετ’ ὀλίγα. Diese beiden stammen in Wirklichkeit aus Eusebius. (Cb) Venetus Marcianus gr. Z 17 (10. Jh.) Der Codex, der zur Schenkung von Kardinal Bessarion an die Marciana gehört,Zum Codex vgl. Vanderschelden (wie Anm. 9) 45–48. stimmt mit Ca in der Komposition und Darbietungsweise völlig überein. Dorival hielt es deshalb für möglich, dass beide Handschriften in demselben atelier entstanden sein könnten.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) I 248. Der enge Kontakt, der zwischen beiden offensichtlich besteht, mag diesen Schluß für das Layout nahelegen. Aber Cb ist nicht einfach eine", + "candidate_score": 0.63605, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_53_55", + "bdc_text": "Basileę , 28 . februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_671", + "psc_text": "570r: Theodoret Κατὰ … αὐτοῦ] A 300v: Eusebius; P 261r: Eusebius; vgl. V 316v: Eusebius; vgl. PG 24 (16 B9–C2); Curti 86 Κατὰ τὸ ῥητὸν πλὴν ἀλλ’ οἱ τὴν μακρὰν ἐπάνοδον τὴν ἀπὸ Βαβυλῶνος ἐπὶ τὴν Ἰουδαίαν γῆν διανύσαντες, ἐπ’ αὐτὴν ἤδη φθάσαντες τὴν Ἱερουσαλὴμ καὶ ἀποκαταστάντες ἐν αὐτῷ τῷ τόπῳ ὡς ἐν ἀσφαλεῖ ἐν ἀσφαλείᾳ λοιπὸν καταστάντες καθεστῶτες φασὶ φησὶν πεποιθέναι , ὅτι ὅτι ἀπολαβόντες τὴν πόλιν καὶ κατοικοῦντες τὴν Ἱερουσαλὴμ οὐκέτι σαλευθήσονται οὐκ ἐπ’ αὐτῷ τῷ τόπῳ θαρσοῦντες, ἀλλὰ πεποιθότες ἐπὶ τῷ κυρίῳ ἀλλ’ οὐκ ἐπὶ τῷ τόπῳ θαρροῦντες ταῦτά φασιν, ἀλλὰ πεποιθότες ἐπ’ αὐτῷ τῷ κυρίῳ · δύο … αὐτοῦ] Nd 174v: Chrysostomus fortgesetzt; Nh 570r: Chrysostomus fortgesetztδύο γὰρ οὖν δὴ οὖν ὄντων πραγμάτων τὸ πρῶτον ἂν εἴη ~ τοῦ δευτέρου κρεῖττον, τουτέστι τὸ πεποιθέναι ἐπὶ κύριον τοῦ κατοικεῖν ἐν Ἱερουσαλήμ. καὶ ἐπεὶ κρείττων wahrscheinlich aus κρεῖττον κρεῖττον ὁ λαὸς τοῦ τόπου, διὰ τοῦτο τοῦ μὲν τόπου", + "candidate_score": 0.635943, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_25_27", + "bdc_text": "HBBW XIV [Nr. 2038 ] 555f ) ; vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 )", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_124", + "psc_text": "Kommentar zu Ps 93,3–4 (PG 23, 1196 C13–14). Ps 140,8ab Eusebisch ist in diesem Fragment vor allem der Ausdruck βασκαινόντων τῇ κατὰ θεὸν αὐτοῦ προκοπῇ (vgl. In psalmum 69,2–4 = PG 23, 769 B5–6 und In psalmum 85,11 = PG 23, 1037 B4). Ps 141,3a–4a Das zweite Fragment ist in N dem Exzerpt zu Vers 4a aus Theodoret hinzugefügt. Die Doppelzuweisung an Theodoret und Eusebius, die in Nd auf Eusebius verkürzt wurde, trägt dem Rechnung. Die Lexik des Satzes ist für Eusebius gewöhnlich, der Tonfall ähnelt dem ersten Satz des Bruchstückes aus der Palästinischen Katene. Ps 144,10a–12b Übereinstimmend mit der Palästinischen Katene bietet Niketas den Text von Beginn des Fragmentes bis τῆς ἐξομολογήσεως ἀποδιδόασιν, durchsetzt ihn jedoch mit Auszügen aus Chrysostomus, Theodoret und Euthymius. Die Texteinheit mit dem Fragment 6b, in den Handschriften nicht eigens kenntlich gemacht, schließt unmittelbar an den mit δημιουργικῆς δυνάμεως endenden ersten Abschnitt des Fragmentes aus", + "candidate_score": 0.635702, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_179", + "psc_text": "Ne 238v–239r: Eusebius fortgesetzt; vgl. Nh 451r: Eusebius fortgesetzt; PG 23 (1260 D5–1261 A3)τέως μὲν γὰρ γὰρ φησίν ἐπὶ τοῦ παρόντος, ὅτε ταῦτα προφητεύω προφητεύων καὶ μᾶλλον τὰ ἐσόμενα μᾶλλον τὰ ἔσεσθαι μέλλοντα ἔσεσθαι τὰ μέλλοντα ἔσεσθαι προορῶ , ἔ��ικα ἔοικεν ἐν μέρει εἶναι εἶναι τοῦ εἶναι ἡμέρας ἡμέρας θεοῦ. λείπει δέ μοι ἡ αὐτοψία τῆς vor ἐκβάσεως τῶν προφητευομένων ἐκβάσεως, ἧς εἰ τύχοιμι, τελείαν λήψομαι λείψομαι τὴν ἐμαυτοῦ ζωήν. εἰ δὲ ἀστοχήσω τῆς εὐχῆς, ἔοικα τοῖς ἐν ἡμίσει ἡμερῶν τὴν ζωὴν ἀτελῆ ἀτελεῖ καὶ ἄωρον ἀποτιθεμένοις ὑποτιθεμένοις . καί μοι δοκεῖ διὰ τὰς τοιαύτας τῶν προφητῶν εὐχὰς προσευχὰς ὁ σωτὴρ ἡμῶν εἰρηκέναι· πολλοὶ προφῆται καὶ δίκαιοι ἐπεθύμησαν ἰδεῖν, ἃ ὑμεῖς βλέπετε, καὶ οὐκ εἶδον, καὶ ἀκοῦσαι, ἃ ὑμεῖς ἀκούετε, καὶ οὐκ ἤκουσαν. Ἐν γενεᾷ γενεῶν τὰ ἔτη σου. κατ’ ἀρχὰς σύ σοι , κύριε, τὴν γῆν ἐθεμελίωσας, καὶ ἔργα τῶν χειρῶν σού εἰσιν οἱ οὐρανοί. αὐτοὶ ἀπολοῦνται, σὺ δὲ", + "candidate_score": 0.635685, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_53_55", + "bdc_text": "Basileę , 28 . februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_467", + "psc_text": "vgl. Ne 422r: anonym; vgl. Nh 513v: Theodoret fortgesetzt Ὁ … εἰπών] A 193rv: Eusebius; P 176r: Eusebius; vgl. PG 23 (1348 B1–5) AS III 505,4–27Ὁ τοιοῦτος, φησί, καὶ τοιαῦτα πράττων οὔποτε πεσεῖται οὐδὲ σαλευθήσεται ἐκ erwägt τῆς ἐπὶ τὴν πέτραν στάσεως λέξων ἂν καὶ αὐτός· ἔστησεν ἐπὶ πέτραν τοὺς πόδας μου · κἂν γὰρ πνεύσωσιν ἐν καιροῖς πειρασμῶν καὶ διωγμῶν κατ’ αὐτοῦ οἱ ἄνεμοι καὶ οἱ ποταμοὶ προσρήξωσι, κἂν λάβρος ὑετὸς κατέλθοι, οὐ σαλευθήσεται ἑστηκὼς καὶ τετελειωμένος ἐπὶ τὴν πέτραν . καὶ ἅτε τοιοῦτος ὢν εἰς μνημόσυνον αἰώνιον ἔσται δίκαιος, ἀνθ’ οὗ ὁ μὲν Ἀκύλας ἐποίησεν· εἰς μνημόσυνον αἰῶνος ἔσται δίκαιος , ὁ δὲ Σύμμαχος· εἰς μνήμην τὴν αἰωνίαν ἔσται δίκαιος . Καὶ πάλιν ἅτε μὴ σαλευόμενος ἀπὸ ἀκοῆς πονηρᾶς οὐ φοβηθήσεται· οὔτε … περιστατικοῖς] Ca 366r: Eusebius; Cb 348r: Eusebiusοὔτε γὰρ ἀπειλὰς ἀρχόντων πτήξει οὔτε τῶν θορυβεῖν καὶ ταράττειν αὐτὸν πειρωμένων ἐν καιροῖς περιστατικοῖς. καὶ ἄλλως δὲ οὐδ’", + "candidate_score": 0.635346, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_53_55", + "bdc_text": "Basileę , 28 . februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_670", + "psc_text": "299r: anonym; P 259v: anonym; vgl. V 315v: Eusebius; Nd 172r οὕτω τὸν…ξηραινομένου: anonym; Nh 568r: Theodoret fortgesetzt; vgl. PG 24 (16 A9–10); Curti 79 Τὸν δηλοῖ δὲ οὕτω καὶ ἄλλος· τὸν περιστατικὸν καιρὸν οὕτω τὸν καιρὸν ὀνομάσας τὸν περιστατικὸν ᾗ ἢ τάχος παριόντα δίκην πλημμυροῦντος πλημμυρόντος χειμάρρου καὶ σφοδρότατα ἐνρήττοντος ἐκρέοντος vermutlich aus ἐνρήττοντος ῥέοντος ἐρρήττοντος οὐ μὴν καὶ ἐπὶ πολὺν χρόνον διαρκοῦντος, ἀλλ’ ἀθρόως μὲν πληρουμένου, πάλιν δὲ ἀθρόως ἐκλείποντος ἐκλίποντος καὶ ξηραινομένου. ρκδʹ Ἀποκαταστάσεως Ὄρη κύκλῳ αὐτῆς καὶ κύριος κύκλῳ τοῦ λαοῦ αὐτοῦ ἀπὸ τοῦ νῦν καὶ ἕως τοῦ αἰῶνος. Κατὰ … κυρίῳ] Nd 174r: Theodoret; Nh 570r: Theodoret Κατὰ … αὐτοῦ] A 300v: Eusebius; P 261r: Eusebius; vgl. V 316v: Eusebius; vgl. PG 24 (16 B9–C2); Curti 86 Κατὰ τὸ ῥητὸν πλὴν ἀλλ’ οἱ τὴν μακρὰν ἐπάνοδον τὴν ἀπὸ Βαβυλῶνος ἐπὶ τὴν Ἰουδαίαν γῆν διανύσαντες, ἐπ’ αὐτὴν ἤδη φθάσαντες τὴν Ἱερουσαλὴμ καὶ ἀποκαταστάντες ἐν αὐτῷ τῷ", + "candidate_score": 0.634891, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_53_55", + "bdc_text": "Basileę , 28 . februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_281", + "psc_text": "μου καὶ ἐν τοῖς προφήταις μου μὴ πονηρεύεσθε. ἔνθα … πεπιστεύκαμεν] Ca 344r: Theodoret; Cb 326r: Theodoret ἔνθα ἐνταῦθα γενόμενος σημειώσει σημειώση , τίνα τρόπον ὁ λόγος χριστοὺς χρηστῶν ? αὐτοὺς ἐκείνους τοὺς περὶ τὸν Ἀβραὰμ καλεῖ καίτοι αἰσθητῷ … λόγου] vgl. Nd 82r: anonym; vgl. Ne 306r: Athanasius fortgesetzt; vgl. Nh 474r: Athanasius fortgesetztαἰσθητῷ ἐλαίῳ μηδαμοῦ κεχρισμένους κεχρησμένους μηδὲ κατὰ τὸν Μωυσέως Μωυσέος μωσέως νόμον ὁμοίως τῷ Ἀαρὼν χριστοὺς χρηστοὺς γενομένους; πόθεν οὖν ἄλλοθεν γεγόνασι χριστοὶ χυ (mit waagrechtem Strich) ἢ ἀπὸ τῆς μετοχῆς τοῦ φανέντος αὐτοῖς θεοῦ λόγου, ὅντινα εἶναι τὸν μονογενῆ υἱὸν πεπιστεύκαμεν; Καὶ ἐκάλεσε λιμὸν ἐπὶ τὴν γῆν, πᾶν στήριγμα ἄρτου συνέτριψεν. ἀπέστειλεν ἔμπροσθεν αὐτῶν ἄνθρωπον, εἰς δοῦλον ἐπράθη Ἰωσήφ. Ἐν … στηρίζεσθαι] A 145r: Eusebius; Ca 344r: Eusebius; Cb 326r: Eusebius; Wa 170r: Eusebius; PG 23 (1305 C1–11)Ἐν τούτοις ὁ λόγος καὶ ἄλλο τι λεληθὸς λεληθὼς τοὺς πολλοὺς τοῖς πολλοῖς διδάσκει· τὴν γὰρ αἰτίαν τοῦ", + "candidate_score": 0.634459, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_24_26", + "bdc_text": "Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s. HBBW XIV [Nr. 2038 ] 555f ) ; vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_118", + "psc_text": "De laudibus Constantini ist zu lesen: (διὰ) σωμάτων ὥσπερ διὰ μουσικῶν ὀργάνων τοὺς πρέποντας ὕμνους αὐτῷ ... ἀναπέμπουσιν (10,5 = 223,3–5 Heikel). Ps 134,6a–c Das zweite, kurze Bruchstück empfiehlt sich durch die Zitat-Einleitung διὸ λέλεκται als eusebisch. Außer Origenes (fünf Belege im TLG) und an einigen fragwürdigen oder von Eusebius abhängigen Stellen (fünf Belege) scheint sie nur Eusebius (165 Belege) verwendet zu haben. Ps 134,7 Die drei Stücke mit den Nummern 8–10 sind, wie mir scheinen will, derselben Quelle entnommen. Gestik und Lexik sind bei Eusebius, wenn auch nicht ausschließlich, nachweisbar. Seine Hand exklusiv kennzeichnend aber ist der Imperativ καὶ θέα τίνα τρόπον, den laut TLG niemand sonst verwendet. Auf Eusebius weist auch die Wortverbindung ἀποκρύφων καὶ ἀπορρήτων ταμιείων hin (vgl. In psalmum 39,6–9 = PG 23, 356 D10–11). Ps 135,4ab Eusebius formuliert den Beginn des Argumentes wie im Kommentar zu Ps 95,2 (PG 23, 1220 A8–9: εἰ μὴ συνιέναι", + "candidate_score": 0.633442, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_42_44", + "bdc_text": "Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_135", + "psc_text": "Den letzten in P überlieferten Satz, der mit ἐπιτελῶν endet, teilend fügt Niketas noch zwei weitere Sätze an, in denen Eusebius ein Hauptmotiv seiner Auslegung wie in einem hymnischen Abschluß zusammenfasst. Die zentralen Wörter ἀναπέμπειν und ἀθρόως begegnen immer wieder durch den gesamten Kommentar hindurch. Ausgaben und Vorarbeiten Im allgemeinen stand bislang der Forschung zur Verfügung der Text des Psalmen-Kommentars von Eusebius in den 1857 gedruckten Bänden 23 und 24 der Patrologia Graeca von Jacques-Paul Migne. Der Band 23 enthält in den Kolumnen 76 bis 1396 eine Kommentierung zu Ps 1–118. Sie ist der Edition von Bernard de Montfaucon entnommen.Bernard de Montfaucon, Collectio Nova Patrum et Scriptorum Graecorum. Tomus Primus (Paris 1706). In seinem, ebenfalls von Migne nachgedruckten, Vorwort gibt unser Archeget an, er habe einen lückenhaften Taurinensis aus der Bibliothek von Kardinal Perronius verwendet sowie einen Coislinianus, womit er den Coislinianus 44 meint, und für das, was darin fehlt,", + "candidate_score": 0.632928, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_745", + "psc_text": "A 329v: Eusebius am Rand, ἄλλος φησίν in der Zeile; P 283r: Eusebius; vgl. Nd 191r: anonym; vgl. Nh 588r: anonym; Curti 214Εἰ καὶ μηδέπω τοῦ φωτίσματος κατηξιώθητε μηδὲ ἐν ἡμέρᾳ πως γεγένησθε, ἀλλ’ ἐπαγρύπνως ἱστάμενοι μὴ μόνον ἡμέρας, ἀλλὰ καὶ νύκτωρ ταῖς πρὸς θεὸν εὐλογίαις σχολάζοντες σχολάζειν ἀκούετε τοῦ φάσκοντος λόγου· μὴ δῷς ὕπνον σοῖς ὄμμασι μηδὲ νυσταγμὸν σοῖς βλεφάροις . ἐπάρατε δὲ τὰς χεῖρας ὑμῶν ἐν ταῖς νυξὶ καὶ εὐλογεῖτε τὸν κύριον ἵστασθε τὰς πράξεις ὑμῶν καὶ τὰ ἔργα τῷ θεῷ δεικνύντες δεικνύοντες πεπαρρησιασμένα πεπαρρησιασμένως . σωφροσύνης δέ ἐστι διδακτικὸν τὸ λόγιον· οὐδεὶς γὰρ ἐν νυξὶν ἀκολασταίνων δύναται τὰς χεῖρας ἐπαίρειν πρὸς τὸν θεόν. Εὐλογήσει σε κύριος ἐκ Σιὼν ὁ ποιήσας τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν. Ἤδη … κύριος] A 329v: anonym; P 283v: anonym; PG 24 (29 A3–10); Curti 214–215 Ἤδη τῷ ἔδει τῷ τῷ Ἀβραὰμ εἴρηται· οἱ εὐλογοῦντές σε εὐλόγηνται εὐλόγεινται . δυνάμει δὲ αὑτὸν εὐλογεῖ", + "candidate_score": 0.632851, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26_28", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 ) oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_84", + "psc_text": "zu sehr mit Fragen der Authentizität behaftet, als dass sie als Fragmente angesehen werden dürften. Zum anderen und vor allem ist das Werk der Expositiones in psalmos bis heute noch gar nicht identifiziert. Die von Migne nachgedruckte Mauriner EditionBernard de Montfaucon, Athanasii opera omnia I 2 (Paris 1698) 1009–1239. stellt eine Kompilation mit anderen Quellen dar. Auch was als sogenannte „Athanasius-Serie“ im Codex Vaticanus 754 zu lesen ist, dürfte nicht das ursprüngliche Werk sein. Im übrigen ergibt sich aus der syrischen Übersetzung aus dem Ende des siebten Jahrhunderts,Die syrische Version ist ediert und ins Englische übersetzt von Robert W. Thomson, Athanasiana syriaca. Part IV = Corpus Scriptorum Christianorum Orientalium 167–168 (Louvain 1977). dass der Text ihrer Vorlage mit dem uns vorliegenden Pseudo-Athanasius nicht kongruent ist. Die Untersuchung dieses Pseudo-Athanasius auf eusebisches Gut hin, um es einmal in einer Testimoniensammlung mitzuteilen, muss besonders behutsam vorgenommen werden und kann erst in Angriff", + "candidate_score": 0.632304, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_18", + "bdc_text": "November 1544 , die das Konzil auf den 15 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_60", + "psc_text": "Papierhandschrift wurde im (heute nicht mehr existierenden) Kloster zum heiligen Sabbas in Bukarest von einem Nikolaos angefertigt und am 26. Januar 1682 abgeschlossen. So möchte man jedenfalls die Schlußnotiz auf fol. 665r verstehen. Dorival nimmt eine Entstehung im 15. bis 16. Jahrhundert an.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 502. Auftraggeber oder späterer Besitzer war der auf fol. 13r genannte rumänische Gelehrte und Politiker Constantin Cantacuzenus, der 1716 verstarb, doch gelangte das Buch, dem Katalog der British Library zufolge, schon vor dessen Tod über Edmund Chishull in englischen Besitz. Der Harleianus gehört zu den wenigen Codices, die den gesamten Text der Niketas-Katene enthalten. Allerdings scheint der Schreiber der Meinung gewesen zu sein, er könne hie und da einen längeren Abschnitt übergehen. Die Auslassungen mögen auch der Vorlage geschuldet sein; um bloße Lesefehler kann es sich kaum handeln. Wo sie bemerkt wurden, haben mindestens zwei Hände am Rand den Text nachgetragen.", + "candidate_score": 0.631579, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_24_26", + "bdc_text": "Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s. HBBW XIV [Nr. 2038 ] 555f ) ; vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_46", + "psc_text": "Wa hat versucht, die beiden Fenster zu Beginn des Fragmentes zu Ps 101,25b–29b zu schließen, zeigt dabei aber mit den Ausfüllungen αὐτοῦ ἀπό für das in C zu findende und wohl richtige μέχρι τῆς ἐκβάσεως und καιρῶν συνιδὼν τό für συνορᾷ τὸ ἀδύνατον διὰ τό wenig Geschick. Die beiden Fenster am Ende desselben Fragmentes, an deren Stelle in C kein Text vorliegt, werden dagegen sinnvoll ausgefüllt, wobei das zweite von ihnen durch einen Blick in die Bibel geschlossen werden konnte, das erste vielleicht nur glücklich geraten ist. Fraglich bleibt, ob die ältere Handschrift Wa hier einen älteren Text als den von A P repräsentiert und das Fenster wirklich erst später entstanden ist. (V) Vaticanus gr. 754 (10. Jh.) Der Codex Vaticanus gr. 754 aus dem zehnten Jahrhundert, der in der Forschung bereits viel Aufmerksamkeit erfahren hat, gruppiert um den Psaltertext eine Bearbeitung der Palästinischen Katene, die von Karo und LietzmannKaro", + "candidate_score": 0.630685, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26_28", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 ) oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_139", + "psc_text": "drucken: Alcune note di letteratura patristica, in: Opere minori II = Studi e testi 77 (1937) 61–66. Die Fragmente aus der Palästinischen Katene zu Ps 118 sind enthalten in Marguerite Harl (avec la collaboration de Gilles Dorival), La Chaîne Palestinienne sur le Psaume 118. Tome I. Introduction, texte grec critique et traduction = SC 189 (Paris 1972) Tome II. Catalogue des fragments, notes et indices = SC 190 (Paris 1972). Die Fragmente zu den Gradualpsalmen sind enthalten in Carmelo Curti, La catena palestinese sui Salmi graduali (Catania 2003). Einige parallele Passagen zur Psalmenkatene des Niketas sind wiedergegeben im achten Band von John Anthony Cramer, Catenae Graecorum Patrum in Novum Testamentum I–VIII (Oxford 1838–1844 = Hildesheim 1967). Die komplizierte Überlieferung ist durch mehrere wichtige Vorarbeiten, auf deren Ergebnisse ich mich stütze, weitgehend erhellt worden: Georg Karo / Hans Lietzmann, Catenarum Graecarum Catalogus (Göttingen 1902). Robert Devreesse, Les anciens commentateurs grecs des", + "candidate_score": 0.630643, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_24_26", + "bdc_text": "Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s. HBBW XIV [Nr. 2038 ] 555f ) ; vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_24", + "psc_text": "als Vermengung der ersten Palästinischen Katene mit einer zweiten Palästinischen Katene ansah. Die Tradition dieser Komposition teilt er in wiederum zwei Katenen, zu deren erster die von mir benutzten Handschriften gehören.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) I 232–248. Für Chrysostomus und Hesychius ist die ehemals so genannte Monophysitische Katene von enormer Bedeutung. Die Reste der anderweitig nicht bekannten Ausführungen zu Ps 101 bis 106 von Chrysostomus hat Anne-Marie Malingrey aus ihr ediert,Anne-Marie Malingrey, Fragments du commentaire de Jean Chrysostome sur les psaumes 103 à 106, in: Jürgen Dummer u. a. (Hrsg.), Texte und Textkritik = Texte und Untersuchungen 133 (Berlin 1987) 351–378. und die lückenhafte Direktüberlieferung des sogenannten Commentarius magnus (CPG 6554) von Hesychius kann mit ihr weitgehend ersetzt werden. Von Eusebius enthält sie keine neuen Bruchstücke. Die Eklogen bewahren den Text der Palästinischen Katene, soweit sie ihn übernommen haben, stehen aber nicht in der Tradition des Hyparchetyps der Hauptzeugen.", + "candidate_score": 0.630371, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_42_44", + "bdc_text": "Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_11", + "psc_text": "Lemma aufgreift. Der Hyparchetyp der Hauptzeugen las offenbar das indefinite Pronomen: πολλῶν τινων, A und P haben lediglich mit ihrer Akzentsetzung (τινῶν) die Enklise-Regel nicht befolgt. Die Übereinstimmung von P2 mit Cb, einem Zeugen der Monophystischen Katene, an dieser Stelle ist wohl kaum als Indiz für eine gemeinsame Vorlage zu deuten, da der Verfasser von Cb mehr noch als P2 zu eigenständigen Verbesserungen der Lesequalität neigt. Wenn P2 aber auf fol. 258r zu Ps 122,1a–c die Autorenzuweisung εὐσεβ in brauner Tinte nachträgt, scheint er doch eine andere Vorlage gekannt zu haben. Denn sie fehlt auch im Ambrosianus, mithin im Hyparchetyp. Ebenso ist vielleicht im Text zu Ps 144,14a–16b das am Rand braun geschriebene ἀμείβων, das den Ausdruck πόλιν ἐκ πόλεως ergänzen soll, keine korrigierende eigene Erfindung. Dagegen wieder muss der Autor von P2 keine besondere Vorlage benutzt haben, wenn er an einer Stelle im Text zu Ps 136,1b–2 die Formulierung", + "candidate_score": 0.630322, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_42_44", + "bdc_text": "Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_107", + "psc_text": "Der Zuweisung im Harleianus ist hier ohne weiteres zu trauen. Einen Hinweis auf seine Verfasserschaft gibt Eusebius sogar selbst, nämlich in dem Rückverweis zu Beginn der zweiten eusebischen Texteinheit, des Fragmentes zu Ps 118,2ab; dieser Hinweis ist meiner Meinung nach nicht von Niketas formuliert: ἀλλ’ ἐπειδὴ ταῦθ’ οὕτως ἡμῖν ἐξήτασται, καιρὸς δὴ ἄνωθεν ἀρξαμένους τὸν πάντα ψαλμὸν ἐπισκέψασθαι. Vermutlich stellt das Fragment zu Vers 2ab die unmittelbare Fortsetzung dar; sie wird auch von Niketas geboten, der den durchgehenden Eusebius-Text mit einem Eintrag aus Theodoret unterbrochen hat. Ps 118,2ab Der Text in den Hauptzeugen, den Devreesse in seinem unten unter „Vorarbeiten“ genannten Werk nicht verzeichnet, ist offenkundig unvollständig, lässt sich aber unschwer mit dem Text bei Niketas verbinden und erweitern. Dort verweist er im ersten Satz auf das vorausgehende lange Exzerpt und enthält im zweiten Satz die zu den δεύτεροι notwendige Ergänzung mit den πρῶτοι.Vgl. Marguerite Harl (avec la collaboration de", + "candidate_score": 0.630163, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_24", + "bdc_text": "Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_24", + "psc_text": "als Vermengung der ersten Palästinischen Katene mit einer zweiten Palästinischen Katene ansah. Die Tradition dieser Komposition teilt er in wiederum zwei Katenen, zu deren erster die von mir benutzten Handschriften gehören.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) I 232–248. Für Chrysostomus und Hesychius ist die ehemals so genannte Monophysitische Katene von enormer Bedeutung. Die Reste der anderweitig nicht bekannten Ausführungen zu Ps 101 bis 106 von Chrysostomus hat Anne-Marie Malingrey aus ihr ediert,Anne-Marie Malingrey, Fragments du commentaire de Jean Chrysostome sur les psaumes 103 à 106, in: Jürgen Dummer u. a. (Hrsg.), Texte und Textkritik = Texte und Untersuchungen 133 (Berlin 1987) 351–378. und die lückenhafte Direktüberlieferung des sogenannten Commentarius magnus (CPG 6554) von Hesychius kann mit ihr weitgehend ersetzt werden. Von Eusebius enthält sie keine neuen Bruchstücke. Die Eklogen bewahren den Text der Palästinischen Katene, soweit sie ihn übernommen haben, stehen aber nicht in der Tradition des Hyparchetyps der Hauptzeugen.", + "candidate_score": 0.629803, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_24", + "bdc_text": "Libellos duos Oecolampadii Vielleicht zwei Exemplare der Ende 1544 erschienenen Schrift \"Inn die clag Hieremie\" ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_124", + "psc_text": "Kommentar zu Ps 93,3–4 (PG 23, 1196 C13–14). Ps 140,8ab Eusebisch ist in diesem Fragment vor allem der Ausdruck βασκαινόντων τῇ κατὰ θεὸν αὐτοῦ προκοπῇ (vgl. In psalmum 69,2–4 = PG 23, 769 B5–6 und In psalmum 85,11 = PG 23, 1037 B4). Ps 141,3a–4a Das zweite Fragment ist in N dem Exzerpt zu Vers 4a aus Theodoret hinzugefügt. Die Doppelzuweisung an Theodoret und Eusebius, die in Nd auf Eusebius verkürzt wurde, trägt dem Rechnung. Die Lexik des Satzes ist für Eusebius gewöhnlich, der Tonfall ähnelt dem ersten Satz des Bruchstückes aus der Palästinischen Katene. Ps 144,10a–12b Übereinstimmend mit der Palästinischen Katene bietet Niketas den Text von Beginn des Fragmentes bis τῆς ἐξομολογήσεως ἀποδιδόασιν, durchsetzt ihn jedoch mit Auszügen aus Chrysostomus, Theodoret und Euthymius. Die Texteinheit mit dem Fragment 6b, in den Handschriften nicht eigens kenntlich gemacht, schließt unmittelbar an den mit δημιου��γικῆς δυνάμεως endenden ersten Abschnitt des Fragmentes aus", + "candidate_score": 0.629761, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26_28", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 ) oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_29", + "psc_text": "Namensangaben. Zum Beispiel ist die Theodoret-Passage zu Ps 103,2b (PG 80, 1696A) τὴν τῆς δημιουργίας εὐκολίαν – μόνῳ χρησάμενος, die Pitra in seinen Analecta als einen Origenes zu Ps 103,2 bringt und Migne als Chrysostomus spurius zu Ps 103 (PG 55, 647) druckt, in Ca als ein Text von Apolinarius wiedergegeben. Glücklicherweise sind solche Verwirrungen nicht die Regel. Malingrey scheint in ihrer Edition der Chrysostomus-Fragmente den Angaben durchgängig vertraut zu haben, und für die bevorstehende Edition des Hesychius dürfte sich der Parisinus ähnlich bewähren. Bietet aber Ca einen Eintrag unter dem Namen des Eusebius, ist immer Vorsicht geboten. So ist der in den Hauptzeugen anonyme Eintrag zu Ps 103,1bc zwar wohl richtig dem Kommentator aus Cäsarea zugeordnet, wenn aber kurz darauf, noch auf derselben Seite, wiederum ein Eusebius, diesmal zu Vers 2a, angekündigt wird, handelt es sich um einen Didymus, jedenfalls nach den Entscheidungen von Mühlenberg (Fragment 990 = 236,10–13).", + "candidate_score": 0.62952, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_53_55", + "bdc_text": "Basileę , 28 . februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_654", + "psc_text": "ποιούμενος] A 292rv: Eusebius; P 255r: Eusebius; vgl. Nd 167v: anonym; vgl. Nh 563v: Theodoret und Eusebius fortgesetzt; PG 24 (12 C6–12); Curti 48Ὁ τὴν ὁδὸν βαδίζων βαδίζειν auf Rasur τὴν ἐπὶ τὸν θεὸν ἄγουσαν παιδευόμενος περὶ τοῦ τέλους αὐτῆς, εὐφροσύνης αὐτῆς ἐρχόμενος εὐφροσύνης οὔσης auf Rasur ἐπ’ αὐτῇ τῇ τῶν μελλόντων ἀκοῇ πληροῦται. διὸ καὶ ὁμολογεῖ καλῶν καὶ ἀγαθῶν διδασκάλων τυχὼν τῶν εἰρηκότων αὐτῷ· εἰς οἶκον κυρίου πορευσόμεθα. καὶ μᾶλλον ἐπείγεται τὴν πορείαν μετ’ εὐφροσύνης ποιούμενος. Ἑστῶτες ἦσαν οἱ πόδες ἡμῶν ἐν ταῖς αὐλαῖς σου, Ἱερουσαλήμ. Ἱερουσαλὴμ οἰκοδομουμένη ὡς πόλις, ἧς ἡ μετοχὴ αὐτῆς ἐπὶ τὸ αὐτό. Τῶν … κατηρτισμένοι] vgl. Nd 167v: anonym; vgl. Nh 563rv: Theodoret und Eusebius fortgesetzt Τῶν … προκοπήν] A 292v–293r: Eusebius; P 255v: Eusebius; vgl. PG 24 (12 C12–13 A11); Curti 50–51Τῶν ἐπανιόντων ἀπὸ Βαβυλῶνος ὁ μὲν πολὺς νέος ἦν λαὸς ἐν αὐτῇ γεννηθεὶς Βαβυλῶνι, βραχεῖς δέ τινες ἐν αὐτοῖς ὑπῆρχον παλαιοὶ ἄνδρες", + "candidate_score": 0.6291, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_53_55", + "bdc_text": "Basileę , 28 . februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_718", + "psc_text": "τῇ δηλωθείσῃ Βηθλεὲμ καὶ ἐν αὐτοῖς τοῖς πεδίοις τοῦ δρυμοῦ; Διόπερ Ἀκύλας καὶ Σύμμαχος ἐν χώρᾳ εἰρήκασιν, ἡ δὲ πέμπτη ἔκδοσις ἐν ἀγρῷ . καὶ τίς οὐκ ἂν θαυμάσειε τὸ ἀψευδὲς τοῦ λόγου ἐν τοῖς ὀφθαλμοῖς παραλαμβάνων τὸ σπήλαιον τῆς τοῦ σωτῆρος ἡμῶν γενέσεως τὸ ἐν Βηθλεέμ, ὡς ἐπὶ τῆς χώρας δείκνυται ἐκτὸς τῶν τὸν τόπον οἰκούντων, ἀλλὰ καὶ ἐν τοῖς πεδίοις τοῖς ἀμφὶ τῆς τῆν Βηθλεὲμ χώρας; Εἰσελευσόμεθα εἰς τὰ σκηνώματα αὐτοῦ, προσκυνήσομεν εἰς τὸν τόπον, οὗ ἔστησαν οἱ πόδες αὐτοῦ. Ὅτι … εἰρήκασιν] A 321r: Eusebius am Rand, ἄλλος φησίν in der Zeile; P 277r: Eusebius; Curti 173Ὅτι προσῆλθον ἄγγελοι καὶ διηκόνουν αὐτῷ , σαφῶς διδάσκει τὸ εὐαγγέλιον. οὗτοι δὴ οὖν οἱ ἄγγελοι δίκην ὑπηρετῶν εἵποντο αὐτῷ ἐν πᾶσι τοῖς σκηνώμασιν, οἷς κατεγίνετο, διακονούμενοι αὐτῷ οὐ τότε μόνον, καθ’ ὃν χρόνον τὰς ἐν ἀνθρώποις ἐποιεῖτο διατριβάς, ἀλλὰ … σκηνώματα] vgl. Nd 187v: Eusebius; vgl. Nh 583v: Eusebiusἀλλὰ καὶ", + "candidate_score": 0.62901, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_44_46", + "bdc_text": "das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt . - Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_135", + "psc_text": "Den letzten in P überlieferten Satz, der mit ἐπιτελῶν endet, teilend fügt Niketas noch zwei weitere Sätze an, in denen Eusebius ein Hauptmotiv seiner Auslegung wie in einem hymnischen Abschluß zusammenfasst. Die zentralen Wörter ἀναπέμπειν und ἀθρόως begegnen immer wieder durch den gesamten Kommentar hindurch. Ausgaben und Vorarbeiten Im allgemeinen stand bislang der Forschung zur Verfügung der Text des Psalmen-Kommentars von Eusebius in den 1857 gedruckten Bänden 23 und 24 der Patrologia Graeca von Jacques-Paul Migne. Der Band 23 enthält in den Kolumnen 76 bis 1396 eine Kommentierung zu Ps 1–118. Sie ist der Edition von Bernard de Montfaucon entnommen.Bernard de Montfaucon, Collectio Nova Patrum et Scriptorum Graecorum. Tomus Primus (Paris 1706). In seinem, ebenfalls von Migne nachgedruckten, Vorwort gibt unser Archeget an, er habe einen lückenhaften Taurinensis aus der Bibliothek von Kardinal Perronius verwendet sowie einen Coislinianus, womit er den Coislinianus 44 meint, und für das, was darin fehlt,", + "candidate_score": 0.628921, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_53_55", + "bdc_text": "Basileę , 28 . februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_822", + "psc_text": "am Rand: Eusebius Ἀλλ’ καὶ πᾶς μέντοι ὁ μεγάλα δόγματα περὶ θεοῦ κεκτημένος ὑπερβαλλούσῃ τε διαθέσει καὶ πίστει αἰτῶν τι παρὰ τοῦ θεοῦ οὗτος ἐκέκραξε πρὸς αὐτόν. διὸ καὶ θαρσῶν φησιν· ἐπειδὴ τοιοῦτός εἰμι καὶ τοιαῦτα βοῷ , πρόσχες τῇ φωνῇ μου ἐν τῷ κεκραγέναι με πρὸς σέ . μὴ μόνον μόνον ἐν τῇ διανοίᾳ μου καὶ τοῖς λογισμοῖς λόγοις μου , ἀλλὰ καὶ αὐτῇ τῇ φωνῇ ἀπὸ καθαρῶν χειλέων προσφερομένῃ πρόσχες. ἔστι δὲ ὁ λόγος θαρσοῦντος ἑαυτῷ ἐπὶ καθαρευούσῃ φωνῇ ἀπὸ ψεύδους ἐπιορκίας τε καὶ λοιδορίας καὶ τῶν τούτοις παραπλησίων ὁμοίων . διὸ πεπαρρησιασμένος πεπαρρησιασμένως εἰς δοκιμὴν παρέχει ἑαυτὸν τῷ θεῷ καὶ ἀκολούθως ἐπιλέγει· Κατευθυνθήτω ἡ προσευχή μου ὡς θυμίαμα ἐνώπιόν σου. Εἰ … λέγων] A 361v–362r: anonym; P 310r: anonym; V 339r: Theodoret (Theodor?)Εἰ γὰρ τοῖς λογισμοῖς καὶ τῇ φωνῇ ἀρεσκόντως τῷ θεῷ κέχρηται, εἰκότως ἀντὶ παντὸς γεώδους θυμιάματος θυμιωμένου καὶ ἀναφερομένου καὶ μὴ ὑπό τινος ἀνέμου σκεδαννυμένου", + "candidate_score": 0.628409, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_53_55", + "bdc_text": "Basileę , 28 . februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_157", + "psc_text": "ἀπολειφθέντων] vgl. PG 23 (1253 D2–6) παρίστησι … προκείμενα] Ca 331r: Theodoret; Cb 313r: Theodoret; vgl. Nd 60r: Theodoret und Eusebius; vgl. Ne 230v–231r: anonym; vgl. Nh 448r: Theodoret Eusebiusπαρίστησι τὴν ἐρημίαν ὁμοῦ τοῦ τε ἔθνους καὶ τοῦ τόπου, καθ’ ἣν μόνος μόγις εὕρηται εἷς που καὶ δεύτερος ἢ καὶ βραχεῖς τινές, ὧν ἐκ προσώπου λέγεται τὰ προκείμενα. εἶεν δ’ ἂν οὗτοι ὁ προφητικὸς χορὸς τὴν ἀπόπτωσιν τοῦ προτέρου λαοῦ καὶ τὴν ἀποβολὴν ἀποκλαιόμενος. τῆς γοῦν Ἱερουσαλὴμ εἰς ἔσχατα ἔσχατὸν ἐρημίας ἐρημείας περιτραπείσης εἰκότως Ἱερεμίας ἢ Βαροὺχ ἢ ἕτερός τις τῶν τότε ἀπολειφθέντων εἶπεν ἂν τὸ τῶ ὡμοιώθην πελεκᾶνι ἐρημικῷ καὶ τὰ λοιπὰ τὰ προκείμενα. ἀλλὰ … τυγχάνων] vgl. Nd 60v καὶ ὅτι…ἔχοντες: Eusebius; vgl. Ne 231v: Eusebius; vgl. Nh 448v: Eusebius ἀλλὰ … ἐπιλέγει] vgl. PG 23 (1256 B10–12)ἀλλὰ καὶ τοῦ φωτὸς τοῦ πάλαι καταυγάζοντος τὸν πάντα λαὸν ἀποσβεσθέντος ἀκολούθως οἷα ἐν σκότῳ καὶ νυκτὶ τυγχάνων ἐπιλέγει· ἐγενήθην ὡσεὶ", + "candidate_score": 0.628342, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_53_55", + "bdc_text": "Basileę , 28 . februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_179", + "psc_text": "Ne 238v–239r: Eusebius fortgesetzt; vgl. Nh 451r: Eusebius fortgesetzt; PG 23 (1260 D5–1261 A3)τέως μὲν γὰρ γὰρ φησίν ἐπὶ τοῦ παρόντος, ὅτε ταῦτα προφητεύω προφητεύων καὶ μᾶλλον τὰ ἐσόμενα μᾶλλον τὰ ἔσεσθαι μέλλοντα ἔσεσθαι τὰ μέλλοντα ἔσεσθαι προορῶ , ἔοικα ἔοικεν ἐν μέρει εἶναι εἶναι τοῦ εἶναι ἡμέρας ἡμέρας θεοῦ. λείπει δέ μοι ἡ αὐτοψία τῆς vor ἐκβάσεως τῶν προφητευομένων ἐκβάσεως, ἧς εἰ τύχοιμι, τελείαν λήψομαι λείψομαι τὴν ἐμαυτοῦ ζωήν. εἰ δὲ ἀστοχήσω τῆς εὐχῆς, ἔοικα τοῖς ἐν ἡμίσει ἡμερῶν τὴν ζωὴν ἀτελῆ ἀτελεῖ καὶ ἄωρον ἀποτιθεμένοις ὑποτιθεμένοις . καί μοι δοκεῖ διὰ τὰς τοιαύτας τῶν προφητῶν εὐχὰς προσευχὰς ὁ σωτὴρ ἡμῶν εἰρηκέναι· πολλοὶ προφῆται καὶ δίκαιοι ἐπεθύμησαν ἰδεῖν, ἃ ὑμεῖς βλέπετε, καὶ οὐκ εἶδον, καὶ ἀκοῦσαι, ἃ ὑμεῖς ἀκούετε, καὶ οὐκ ἤκουσαν. Ἐν γενεᾷ γενεῶν τὰ ἔτη σου. κατ’ ἀρχὰς σύ σοι , κύριε, τὴν γῆν ἐθεμελίωσας, καὶ ἔργα τῶν χειρῶν σού εἰσιν οἱ οὐρανοί. αὐτοὶ ἀπολοῦνται, σὺ δὲ", + "candidate_score": 0.628049, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_25_27", + "bdc_text": "HBBW XIV [Nr. 2038 ] 555f ) ; vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 )", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_29", + "psc_text": "Namensangaben. Zum Beispiel ist die Theodoret-Passage zu Ps 103,2b (PG 80, 1696A) τὴν τῆς δημιουργίας εὐκολίαν – μόνῳ χρησάμενος, die Pitra in seinen Analecta als einen Origenes zu Ps 103,2 bringt und Migne als Chrysostomus spurius zu Ps 103 (PG 55, 647) druckt, in Ca als ein Text von Apolinarius wiedergegeben. Glücklicherweise sind solche Verwirrungen nicht die Regel. Malingrey scheint in ihrer Edition der Chrysostomus-Fragmente den Angaben durchgängig vertraut zu haben, und für die bevorstehende Edition des Hesychius dürfte sich der Parisinus ähnlich bewähren. Bietet aber Ca einen Eintrag unter dem Namen des Eusebius, ist immer Vorsicht geboten. So ist der in den Hauptzeugen anonyme Eintrag zu Ps 103,1bc zwar wohl richtig dem Kommentator aus Cäsarea zugeordnet, wenn aber kurz darauf, noch auf derselben Seite, wiederum ein Eusebius, diesmal zu Vers 2a, angekündigt wird, handelt es sich um einen Didymus, jedenfalls nach den Entscheidungen von Mühlenberg (Fragment 990 = 236,10–13).", + "candidate_score": 0.627871, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26_28", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 ) oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_78", + "psc_text": "ναμάτων ἐν μεθέξει γενέσθαι πολλῶν· οἱ γὰρ ποταμοὶ οἱ εὐαγγελικοί εἰσι λόγοι. Vokabular und Bilder sind reichlich aus Eusebius belegbar, aber sie sind nicht ausschließlich eusebisch. Vor allem aber ist die Wendung ἐν μεθέξει γενέσθαι vornehmlich bei Kyrill und nie bei Eusebius zu finden. Niketas hat nicht nur den direkt überlieferten Eusebius-Kommentar herangezogen, sondern, wie an Textabgrenzungen ersichtlich ist, die Exzerpte sowohl in der Palästinischen Katene als auch deren Epitomierung in der Monophysitischen Katene. Dabei kann er den Kommentar für sich und eine Katene für sich benutzt haben, aber auch beides zugleich. Seine Arbeit erhält dadurch, neben der Gewinnung von neuen Bruchstücken, einen beträchtlichen Wert für die Kritik der schon bekannten. Manche Probleme von A P lassen sich mit ihr bereinigen oder überhaupt erst entdecken. Das Fragment zu Ps 134,19a–21b endet in A P mit einem syntaktischen Gebilde, das zu einer Konjektur herausfordert, aber mit dem bei Niketas stehenden Ausdruck", + "candidate_score": 0.627828, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26_28", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 ) oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_124", + "psc_text": "Kommentar zu Ps 93,3–4 (PG 23, 1196 C13–14). Ps 140,8ab Eusebisch ist in diesem Fragment vor allem der Ausdruck βασκαινόντων τῇ κατὰ θεὸν αὐτοῦ προκοπῇ (vgl. In psalmum 69,2–4 = PG 23, 769 B5–6 und In psalmum 85,11 = PG 23, 1037 B4). Ps 141,3a–4a Das zweite Fragment ist in N dem Exzerpt zu Vers 4a aus Theodoret hinzugefügt. Die Doppelzuweisung an Theodoret und Eusebius, die in Nd auf Eusebius verkürzt wurde, trägt dem Rechnung. Die Lexik des Satzes ist für Eusebius gewöhnlich, der Tonfall ähnelt dem ersten Satz des Bruchstückes aus der Palästinischen Katene. Ps 144,10a–12b Übereinstimmend mit der Palästinischen Katene bietet Niketas den Text von Beginn des Fragmentes bis τῆς ἐξομολογήσεως ἀποδιδόασιν, durchsetzt ihn jedoch mit Auszügen aus Chrysostomus, Theodoret und Euthymius. Die Texteinheit mit dem Fragment 6b, in den Handschriften nicht eigens kenntlich gemacht, schließt unmittelbar an den mit δημιουργικῆς δυνάμεως endenden ersten Abschnitt des Fragmentes aus", + "candidate_score": 0.627772, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26_28", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 ) oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_136", + "psc_text": "de Montfaucon, Collectio Nova Patrum et Scriptorum Graecorum. Tomus Primus (Paris 1706). In seinem, ebenfalls von Migne nachgedruckten, Vorwort gibt unser Archeget an, er habe einen lückenhaften Taurinensis aus der Bibliothek von Kardinal Perronius verwendet sowie einen Coislinianus, womit er den Coislinianus 44 meint, und für das, was darin fehlt, die Codices Colbertinus 646 benutzt, nach der aktuellen Katalogisierung von Omont Parisinus gr. 463 aus dem 17. Jh., den Regius 1807, heute Parisinus gr. 146, und den Regius 1878, heute Parisinus gr. 139, aus dem schon der Colbertinus hervorgegangen war.Montfaucon, Collectio Nova Patrum et Scriptorum Graecorum. Tomus Primus II–IV. Zur handschriftlichen Grundlage bei Montfaucon vgl. Karo / Lietzmann (wie Anm. 1) 20–21. Für den Eusebius-Kommentar zu Ps 101 bis Ps 104 einschließlich, ebenso zu Ps 112, 5 bis zum Ende dieses Psalmes, hat er die Niketas-Katene verwendet. Da diese in den genannten Parisini nicht enthalten ist, müsste er sie, falls", + "candidate_score": 0.627713, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_53_55", + "bdc_text": "Basileę , 28 . februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_661", + "psc_text": "vgl. Nh 563v: Theodoret und Eusebius fortgesetzt; PG 24 (13 B8–14); Curti 64Ἀεὶ γάρ, φησίν, καὶ πάντοτε μνημονεύοντές σου, ὦ Ἱερουσαλήμ, τὰ περὶ τῆς σῆς εἰρήνης διελεγόμεθα διαλεγόμεθα τοῖς ἀδελφοῖς τοῖς ἡμετέροις καὶ τοῖς πλησίον ἡμῶν, τουτέστι τῷ νέῳ λαῷ, εἰς πόθον αὐτοὺς ἄγοντες τὸν περὶ σὲ διὰ τῆς περὶ σοῦ διδασκαλίας. ἀλλὰ καὶ ἡ Rasur? πᾶσα ἡμῶν ἡμῶν ἡ εὐχὴ ἕνεκα τοῦ οἴκου τοῦ θεοῦ ἡμῶν ἐγίνετο ζητούντων ἀγαθά σοι τὰ παρὰ τοῦ θεοῦ. ρκβʹ Εὐχῆς ᾨδὴ τῶν ἀναβαθμῶν. Πρὸς σὲ ἦρα τοὺς ὀφθαλμούς μου τὸν κατοικοῦ��τα ἐν τῷ οὐρανῷ. Ὁ … ἄνω] vgl. Nd 169v: anonym; vgl. Nh 565v: Eusebius Theodoret Ὁ … βλαβήσεται] A 296v–297r: anonym; P 258r: Eusebius (P2 ); vgl. V 315r: Eusebius; vgl. PG 24 (13 C14–D5); Curti 67Ὁ νέος λαὸς παρὰ τῶν πρεσβυτέρων εὐαγγελισθεὶς τὰ λελεγμένα λελεγμένα ἐν τῇ πρὸ mit Rasur eines letzten Buchstabens πρὸς ταύτης ᾠδῇ διὰ τῆς παρούσης εὐχὴν ἀναπέμπει", + "candidate_score": 0.627483, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_25_27", + "bdc_text": "HBBW XIV [Nr. 2038 ] 555f ) ; vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 )", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_16", + "psc_text": "In den Fragmenten zu Ps 118,132ab λαμβάνουσιν und zu Ps 144,13a–13ab ὠβέλισται ist die fenestra umgekehrt nur in P zu sehen. (Im Fragment zu Ps 144,21a–c, wo ich προφητείαν eingefügt habe, hat P entweder das Fenster oder das Wort übersehen.) Weitere Beobachtungen bestätigen, dass A nicht Vorlage für P war. Während singuläre Formulierungen wie δηλοῖ δὲ οὕτω καὶ ἄλλος zu Beginn des Fragmentes zu Ps 123,3b–5 dem Autor der Handschrift A zueigen und dem von P unbekannt waren, gehen andere Abweichungen nicht auf Überlegungen von A zurück, sondern sind Fehler, die P vermieden hat. Dazu gehört beispielsweise der das Fragment zu Ps 122,1a–c beschließende, in A ausgefallene Halbsatz ἀπὸ δὲ τοῦ κάτω βλέπειν βλαβήσεται, oder ein Augensprung wie ὡς θεοῦ λαόν im Fragment zu Ps 101,11b–12b oder καὶ δοξολογεῖν im Fragment zu Ps 102,1ab oder ἢ κατὰ τὸν Θεοδοτίονα – τοῦ θεοῦ Ἰακώβ im Fragment zu Ps 113,7a–8b oder τυγχάνει,", + "candidate_score": 0.627442, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_53_55", + "bdc_text": "Basileę , 28 . februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_307", + "psc_text": "τοῦ κυρίου αἰνέσεως γέμει. ἢ τάχα αἱ μὲν δυναστεῖαι τὰ θαυμάσια τοῦ κυρίου περιέχουσι, τὰ δὲ χαρίσματα τῶν ἰαμάτων τὰς αἰνέσεις αὐτοῦ. Μακάριοι οἱ φυλάσσοντες κρίσιν καὶ ποιοῦντες δικαιοσύνην ἐν παντὶ καιρῷ. Οἱ … πράττοντες] Ca 347v: Theodoret; Cb 329v: Theodoret Οἱ … αὐτοῦ] A 149rv: Eusebius; P 142r: Eusebius; vgl. V 262v: Eusebius fortgesetzt; vgl. AS III 493,12–19 Οἱ φυλάσσοντες κρίσιν καὶ ποιοῦντες δικαιοσύνην μόνοι εἶεν ἂν ἄξιοι τοῦ λαλεῖν τὰς δυναστείας τοῦ κυρίου . εἶεν δ’ ἂν οὗτοι οἱ τὰ ἐν ταῖς γραφαῖς κεκριμένα κεκρυμμένα ὑπὸ τοῦ θεοῦ ἐπιτελοῦντες καὶ οἱ πάντα κρίσει καὶ λόγῳ πράττοντες οἵ τε διαπαντὸς πρὸ ὀφθαλμῶν τὴν τοῦ θεοῦ κρίσιν ἔχοντες· οὗτοι γὰρ δικαίως λεχθεῖεν ἂν μακάριοι. ἀκόλουθον δὲ ἦν τοὺς μεμνημένους τῆς κρίσεως τοῦ θεοῦ καὶ μηδὲν ἄκριτον ἐνεργοῦντας ποιητὰς εἶναι δικαιοσύνης ἅτε δὴ ἔργοις τὸ δίκαιον καὶ τὰς τῷ θεῷ ἀρεστὰς ἀρετὰς δικαιοπραγίας δικαιοπραγίας οὔσας ἐπιτελοῦντας διαπαντός. τούτοις ἁρμόζει καὶ τὸ", + "candidate_score": 0.626329, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26_28", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 ) oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_85", + "psc_text": "Athanasiana syriaca. Part IV = Corpus Scriptorum Christianorum Orientalium 167–168 (Louvain 1977). dass der Text ihrer Vorlage mit dem uns vorliegenden Pseudo-Athanasius nicht kongruent ist. Die Untersuchung dieses Pseudo-Athanasius auf eusebisches Gut hin, um es einmal in einer Testimoniensammlung mitzuteilen, muss besonders behutsam vorgenommen werden und kann erst in Angriff genommen werden, wenn das Werk erkannt und kritisch ediert ist. An der Universität Wien wurde unter Leitung von Uta Heil bereits die erste Phase einer Rekonstruktion der Expositiones in psalmos begonnen.Uta Heil / Sebastiano Panteghini, Determining the Text, Content and Provenance of the Expositiones in Psalmos attributed to Athanasius: Challenges and Opportunities, (erscheint 2023; eine vorläufige Version wurde mir freundlicherweise von den Herausgebern zur Verfügung gestellt). Doch selbst dann, wenn die Ergebnisse des gesamten Projektes vorliegen, können meiner Überzeugung nach nur Referate und keine sicheren neuen Fragmente des originalen Textes gewonnen werden. Zu den Bruchstücken aus der Niketas-Katene Konzeption und", + "candidate_score": 0.62625, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_53_55", + "bdc_text": "Basileę , 28 . februarii 1545 . Theodoro Theodor Bibliander .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_222", + "psc_text": "τῶν κτισμάτων τῶν τε καθόλου καὶ τῶν κατὰ μέρος οὐδὲν οἷόν τε κατ’ ἀξίαν λέγειν οὔτ’ ἐπαινεῖν οὔτ’ ἐπαξίως εὐχαριστεῖν ἢ τὴν οἰκείαν ὁμολογεῖν ἀσθένειαν καὶ ἀκαταληψίαν· μόνος γὰρ αὐτὸς ὁ τῶν ἁπάντων ποιητὴς ποιητὴς θεὸς τῶν ὑπ’ αὐτοῦ πεποιημένων καὶ τὰς οὐσίας καὶ τὰς φύσεις καὶ τοὺς τὰς ἐφ’ ἑκάστῳ λόγους γινώσκει. διόπερ ἄξια θαυμασμοῦ καὶ ἐκπλήξεως πανταχόθεν περιβαλλόμενος ἐξομολόγησιν ἐνδεδύσθαι ἐνδιδύσθαι λέγεται. τὸ δ’ αἴτιον τῆς ἐν πᾶσιν ἀκαταληψίας τῶν ὑπ’ αὐτοῦ γενομένων γινομένων γενησομένων ἡ μεγαλοπρέπεια αὐτοῦ παρέχει. οὐδὲν δὲ τοῖς πᾶσι καταλέλοιπεν ἢ τὸ ἐξομολογεῖσθαι αὐτῷ τὴν οἰκείαν ἀσθένειαν καὶ εὐχαριστεῖν αὐτῷ ἐπὶ πάσαις αἷς τοῖς πᾶσιν ἐδωρήσατο εὐεργεσίαις. Ἑθεμελίωσε τὴν γῆν ἐπὶ τὴν ἀσφάλειαν αὐτῆς. Κατὰ … ἐπιπολάζουσα] Nd 69v: Eusebius; Ne 264v: anonym; Nh 459r: Eusebius; (Basilius bei καὶ φέρεται)Κατὰ δέ τινας ἐν τοῖς ἐναντίοις τὰ ἐναντία τὴν ἐναντίαν ἡ παραδοξοποιὸς τοῦ ποιητοῦ τῶν ὅλων συνεστήσατο δύναμις, καὶ φέρεται τὸ βαρὺ στοιχεῖον, ἡ γῆ,", + "candidate_score": 0.625863, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_650", + "psc_text": "291v: Eusebius; P 254v: anonym; Curti 44Καὶ τοὺς ὁδεύοντας δὲ τὴν καλὴν ὁδὸν τὴν ἄγουσαν ἐπὶ τὴν Ἱερουσαλὴμ τὴν ἐπουράνιον καὶ ἐν ταῖς κατὰ θεὸν προκοπαῖς ἀναβαίνοντας οὐδὲν παρενοχλήσει δι’ ὃν ἐκτήσαντο ἐκτήσατο βοηθόν, ἐπεὶ καὶ νοήμων ἐστὶν ἔστιν υἱὸς ἀπὸ καύματος διασῳζόμενος κατὰ τὴν θείαν παροιμίαν συγκαιομένου ὑπὸ ἀπὸ ἡλίου τοῦ μὴ σπουδαίου· οὐ γὰρ ἄξιος τῆς τοιαύτης εὐλογίας. ἀμέλει γοῦν τὰ ἐπὶ τὴν πέτραν σπαρέντα καυματισθέντα ὑπὸ ἡλίου ἐξηράνθη . καὶ τὴν χόρτῳ δὲ παραβαλλομένην πᾶσαν σάρκα ἀνατέλλων ὁ ἥλιος σὺν τῷ καύσωνι κατὰ τὸν τὸν θεῖον Ἰάκωβον ξηραίνει . περὶ δὲ τῶν εὐεργετουμένων ἐν Ἡσαΐᾳ λέγεται· οὐ μὴ πατάξει αὐτοὺς ὁ ἥλιος οὐδὲ ὁ καύσων . καὶ εἰ ἓν ὂν ὃν περὶ ψεκτῶν ἡλίου καὶ σελήνης εἰρημένα ἀναλογίαν ἐχόντων πρὸς ἐκείνους οἷς εἴρηται Εἰ δὲ καὶ ἐπὶ τοῦ ἡλίου τῆς δικαιοσύνης λαβεῖν δεῖ τὸ προκείμενον, ῥητέον· ὁ … αὐτῷ] vgl. Nd 167r: Origenes; vgl. Nh 562v: Origenesὁ", + "candidate_score": 0.624804, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_52_54", + "bdc_text": "Apg 20 , 29 . devastantur . Basileę , 28 . februarii 1545 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_467", + "psc_text": "vgl. Ne 422r: anonym; vgl. Nh 513v: Theodoret fortgesetzt Ὁ … εἰπών] A 193rv: Eusebius; P 176r: Eusebius; vgl. PG 23 (1348 B1–5) AS III 505,4–27Ὁ τοιοῦτος, φησί, καὶ τοιαῦτα πράττων οὔποτε πεσεῖται οὐδὲ σαλευθήσεται ἐκ erwägt τῆς ἐπὶ τὴν πέτραν στάσεως λέξων ἂν καὶ αὐτός· ἔστησεν ἐπὶ πέτραν τοὺς πόδας μου · κἂν γὰρ πνεύσωσιν ἐν καιροῖς πειρασμῶν καὶ διωγμῶν κατ’ αὐτοῦ οἱ ἄνεμοι καὶ οἱ ποταμοὶ προσρήξωσι, κἂν λάβρος ὑετὸς κατέλθοι, οὐ σαλευθήσεται ἑστηκὼς καὶ τετελειωμένος ἐπὶ τὴν πέτραν . καὶ ἅτε τοιοῦτος ὢν εἰς μνημόσυνον αἰώνιον ἔσται δίκαιος, ἀνθ’ οὗ ὁ μὲν Ἀκύλας ἐποίησεν· εἰς μνημόσυνον αἰῶνος ἔσται δίκαιος , ὁ δὲ Σύμμαχος· εἰς μνήμην τὴν αἰωνίαν ἔσται δίκαιος . Καὶ πάλιν ἅτε μὴ σαλευόμενος ἀπὸ ἀκοῆς πονηρᾶς οὐ φοβηθήσεται· οὔτε … περιστατικοῖς] Ca 366r: Eusebius; Cb 348r: Eusebiusοὔτε γὰρ ἀπειλὰς ἀρχόντων πτήξει οὔτε τῶν θορυβεῖν καὶ ταράττειν αὐτὸν πειρωμένων ἐν καιροῖς περιστατικοῖς. καὶ ἄλλως δὲ οὐδ’", + "candidate_score": 0.62452, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_135", + "psc_text": "Den letzten in P überlieferten Satz, der mit ἐπιτελῶν endet, teilend fügt Niketas noch zwei weitere Sätze an, in denen Eusebius ein Hauptmotiv seiner Auslegung wie in einem hymnischen Abschluß zusammenfasst. Die zentralen Wörter ἀναπέμπειν und ἀθρόως begegnen immer wieder durch den gesamten Kommentar hindurch. Ausgaben und Vorarbeiten Im allgemeinen stand bislang der Forschung zur Verfügung der Text des Psalmen-Kommentars von Eusebius in den 1857 gedruckten Bänden 23 und 24 der Patrologia Graeca von Jacques-Paul Migne. Der Band 23 enthält in den Kolumnen 76 bis 1396 eine Kommentierung zu Ps 1–118. Sie ist der Edition von Bernard de Montfaucon entnommen.Bernard de Montfaucon, Collectio Nova Patrum et Scriptorum Graecorum. Tomus Primus (Paris 1706). In seinem, ebenfalls von Migne nachgedruckten, Vorwort gibt unser Archeget an, er habe einen lückenhaften Taurinensis aus der Bibliothek von Kardinal Perronius verwendet sowie einen Coislinianus, womit er den Coislinianus 44 meint, und für das, was darin fehlt,", + "candidate_score": 0.624438, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_4", + "psc_text": "(P) zu gelten. Beide Handschriften gehen unabhängig voneinander auf dieselbe Vorlage zurück, was allein schon aus den vielen übereinstimmenden fenestrae ersichtlich ist. Bei diesem Hyparchetyp handelt es sich um den zweiten Band der zweibändigen Ausgabe der Palästinischen Katene, also um die Katene zu Psalm 77 bis 150. Im Katalog von Georg Karo und Hans Lietzmann zählt diese Ausgabe der Psalmenkatene zum Typ XI.Karo / Lietzmann (wie Anm. 1) 38. Gilles Dorival ordnet sie genauer als die zweite Ausgabe der Ersten Palästinischen Katene neben der ersten und dreibändigen ein.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) I 115–118. (A) Ambrosianus F 126 sup. (12. / 13. Jh.) Die Handschrift,Zur Handschrift vgl. Harl, La Chaîne (wie Anm. 2) 23–24. die neben einer handschriftlichen Zählung am oberen Rand eine gestempelte am unteren Rand aufweist, beginnt mit der Katene zu Ps 83,4 und endet, in der modernen Zählung, auf 422v mitten in einem Auszug aus Didymus", + "candidate_score": 0.624067, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_52_54", + "bdc_text": "Apg 20 , 29 . devastantur . Basileę , 28 . februarii 1545 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_650", + "psc_text": "291v: Eusebius; P 254v: anonym; Curti 44Καὶ τοὺς ὁδεύοντας δὲ τὴν καλὴν ὁδὸν τὴν ἄγουσαν ἐπὶ τὴν Ἱερουσαλὴμ τὴν ἐπουράνιον καὶ ἐν ταῖς κατὰ θεὸν προκοπαῖς ἀναβαίνοντας οὐδὲν παρενοχλήσει δι’ ὃν ἐκτήσαντο ἐκτήσατο βοηθόν, ἐπεὶ καὶ νοήμων ἐστ��ν ἔστιν υἱὸς ἀπὸ καύματος διασῳζόμενος κατὰ τὴν θείαν παροιμίαν συγκαιομένου ὑπὸ ἀπὸ ἡλίου τοῦ μὴ σπουδαίου· οὐ γὰρ ἄξιος τῆς τοιαύτης εὐλογίας. ἀμέλει γοῦν τὰ ἐπὶ τὴν πέτραν σπαρέντα καυματισθέντα ὑπὸ ἡλίου ἐξηράνθη . καὶ τὴν χόρτῳ δὲ παραβαλλομένην πᾶσαν σάρκα ἀνατέλλων ὁ ἥλιος σὺν τῷ καύσωνι κατὰ τὸν τὸν θεῖον Ἰάκωβον ξηραίνει . περὶ δὲ τῶν εὐεργετουμένων ἐν Ἡσαΐᾳ λέγεται· οὐ μὴ πατάξει αὐτοὺς ὁ ἥλιος οὐδὲ ὁ καύσων . καὶ εἰ ἓν ὂν ὃν περὶ ψεκτῶν ἡλίου καὶ σελήνης εἰρημένα ἀναλογίαν ἐχόντων πρὸς ἐκείνους οἷς εἴρηται Εἰ δὲ καὶ ἐπὶ τοῦ ἡλίου τῆς δικαιοσύνης λαβεῖν δεῖ τὸ προκείμενον, ῥητέον· ὁ … αὐτῷ] vgl. Nd 167r: Origenes; vgl. Nh 562v: Origenesὁ", + "candidate_score": 0.623738, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_845", + "psc_text": "Nd 225v εἰ μή σε…ζῶσιν: Chrysostomus fortgesetzt; vgl. Nh 618v: Chrysostomus fortgesetztεἰ μὴ σὲ εἶχον, οὐκ ἂν ἐξετάσθην ἐξετάσθη ποτὲ ἐν γῇ ζώντων. ζώντων δὲ γῆ οὐχ ἡ πατουμένη νῦν πρὸς ἡμῶν – θανάτου γὰρ γῆ καὶ νεκρῶν αὕτη – ἀλλ’ ἣν κληρονομήσουσιν οἱ πρᾳεῖς , ἐφ’ ᾗ ζῶντες πάντες κατὰ τὴν αἰώνιον ζωὴν διατρίβουσιν. Πρόσχες πρὸς τὴν δέησίν μου, ὅτι ἐταπεινώθην σφόδρα. ῥῦσαί με ἐκ τῶν καταδιωκόντων με, ὅτι ἐκραταιώθησαν ὑπὲρ ἐμέ. ἐξάγαγε ἐκ φυλακῆς τὴν ψυχήν μου τοῦ ἐξομολογήσασθαι τῷ ὀνόματί σου, κύριε. Εὐκαίρως … λοιπά] A 370v: Eusebius; P 316v: EusebiusΕὐκαίρως οἷα … μου] Nd 225v: anonym; Nh 618v: Eusebiusοἷα δὴ ἀποκεκλεισμένος εἰς τὰ ἐσώτατα ἐσότατα ἐσώτερα τοῦ σπηλαίου προσεύχεται λέγων κατὰ τὸν Σύμμαχον· ἔξω ποίησον ἀπὸ ἀπὸ τοῦ συγκλεισμοῦ τὴν ψυχήν μου. σαφῆ δὲ καὶ τὰ λοιπά. Ἐμὲ ὑπομενοῦσι δίκαιοι, ἕως οὗ ἀνταποδῷς μοι. Καὶ … ἔχοντες] A 370v–371r: Eusebius; P 316v: EusebiusΚαὶ τούτου ἡ διάνοια", + "candidate_score": 0.62373, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_44_46", + "bdc_text": "das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt . - Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_59", + "psc_text": "Der Grund für diesen Abschluß ist nicht erkennbar; es gab wahrscheinlich keine entsprechende Einteilung des zweiten Bandes der Katene.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 499–500. Ne bietet weniger Zuschreibungen am Rand, manchmal aber auch einige singuläre. Die Textqualität ist insgesamt besser als im Coislinianus. Der Autor zeigt keine Absicht auf eigene Textgestaltung. Abweichungen wie ein vereinfachendes συνεργοῦντα für συγγεωργοῦντα im zweiten Fragment zu Ps 103,13a–15c bleiben vereinzelte Eingriffe. Mitunter finden sich Erweiterungen gegenüber den anderen N-Handschriften, die jedoch für vorliegende Eusebius-Texte nicht relevant sind, beispielsweise im Eintrag zu Ps 110,10c (fol. 417v). (Nh) Harleianus 5791 (17. Jh.) Die junge Papierhandschrift wurde im (heute nicht mehr existierenden) Kloster zum heiligen Sabbas in Bukarest von einem Nikolaos angefertigt und am 26. Januar 1682 abgeschlossen. So möchte man jedenfalls die Schlußnotiz auf fol. 665r verstehen. Dorival nimmt eine Entstehung im 15. bis 16. Jahrhundert an.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 502.", + "candidate_score": 0.623403, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_428", + "psc_text": "τὸν Σύμμαχον· οἱ ἀντικείμενοι αὐτ��� ἀσχημοσύνην . Καὶ περιβαλέσθωσαν ὡσεὶ διπλοΐδα αἰσχύνην αὐτῶν. Καὶ … ἀκολούθως] A 177v: anonym; P 164v: anonym; Ca 361r: Eusebius; Cb 343r: Eusebius; vgl. V 280r: anonym; vgl. Nd 109r καὶ τοῦτο…περιβάλλονται: Eusebius; vgl. Ne 393rv: anonym; vgl. Nh 505r: Eusebius; PG 23 (1340 D3–11)Καὶ τοῦτο μάθοις ἂν ἐπιστήσας, ποίας ἄρα Ἰουδαίων παῖδες κέκτηνται διανοίας ὁρῶντες τὰ μὲν ἑαυτῶν σεμνὰ καὶ ἅγια ἐκ βάθρων ἠφανισμένα τοῦ δὲ πρὸς αὐτῶν αὐτὸν ἀτιμίᾳ περιβληθέντος σταυρῷ τε καὶ θανάτῳ παραδοθέντος am Rand in , ἀτιμίᾳ παραδοθέντος σταυρῷ τε καὶ θανάτῳ , τὸ μὲν τοῦ θανάτου μνῆμα σπουδαῖς τε καὶ φιλοτιμίαις τετιμημένον, τὰς δὲ διὰ τῆς αὐτοῦ δυνάμεως καθ’ ὅλης τῆς οἰκουμένης ἱδρυθείσας ἠδρυνθείσας ἐκκλησίας ἱδρυνθείσας (ἱδρυνθήσας ἐκκλησίας nach δυνάμεως τῆς οἰκουμένης αὐξούσας ὁσημέραι ὡσημέραι καὶ πληθυνούσας πληθυούσας καὶ ἐπὶ μέγα ἐπὶ μετα ἔτι μετὰ δόξης προϊούσας· ταῦτα γὰρ ὁρῶντες ὀφθαλμοῖς Ἰουδαίων παῖδες ~ , πῶς οὐκ ἐντροπὴν καὶ", + "candidate_score": 0.622078, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_943", + "psc_text": "τὴν τροφὴν αἰτοῦντας αἰτοῦντα αἰτοῦ αἰτοῦσι παρὰ τοῦ τὸ εἶναι αὐτοῖς δεδωρημένου δεδωρομένου . οὕτω δὲ φέρεσθαι αὐτοῖς τινὰ vor τροφὴν ἐξ ἀέρος ἀρχῆς τροφὴν κατὰ τοῦ στόματος ὑπό τινος αὔρας συνωθουμένην. ρμζʹ Ὕμνος σὺν θεολογίᾳ Ἐπαίνει, Ἱερουσαλήμ, τὸν κύριον, αἴνει τὸν θεόν σου, Σιών, ὅτι ἐνίσχυσε τοὺς μοχλοὺς τῶν πυλῶν σου, εὐλόγησε τοὺς υἱούς σου ἐν σοί. Ἀκολούθως … βέβαιον] A 402v: Eusebius am Rand, ἄλλος φησίν in der Zeile; P 342r: Eusebius; Nd 245r: (Materialschaden) Nh 637v: anonymἈκολούθως τῷ πρὸ τούτου καὶ ταῦτα συνῆπται· ἐν ἐκείνῳ μὲν γὰρ ἡ μετὰ τὴν αἰχμαλωσίαν ἐπάνοδος καὶ τῆς τῆ Ἱερουσαλὴμ ἡ μετὰ τὴν ἐπάνοδον οἰκοδομὴ ἐπροφητεύετο προεφητεύετο προφητεύεται πολιτεύεται , ἐνταῦθα δὲ τῆς οἰκοδομῆς ἡ φυλακὴ καὶ τὸ ἀσφαλὲς καὶ τὸ βέβαιον. Ὁ τιθεὶς τὰ ὅριά σου εἰρήνην καὶ στέαρ πυροῦ ἐμπιπλῶν σε . Τούτων … πληρούμενον] A 403rv: Eusebius; P 342v: anonym Τούτων ούτων οὕτως ἐχόντων τί ἄν τις εἴποι", + "candidate_score": 0.622033, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_48", + "bdc_text": "Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_465", + "psc_text": "ἄλλος in der Zeile; vgl. PG 23 (1348 A2–11)Ὁ μακαριζόμενος τὸ οἰκεῖον φῶς οὐ διαλείπει ἐξανατέλλων οὐ πᾶσιν, ἀλλὰ τοῖς εὐθέσι τὴν διδασκαλίαν αὐτοῦ πᾶσιν τὴν διδασκαλίαν δὲ τοῖς εὐθέσι αὐτοῦ , καὶ τὸ τῷ τῆς γνώσεως φῶς ἔνδον ἐν τῇ τῶν εὐθείων εὐθέων γενεᾷ παρέχων καὶ τοὺς εὐθεῖς φωτίζων. ὁ αὐτὸς δὲ οὗτος ἅτε σπέρματα ἀγαθὰ σπέρματου (sic) ἀγαθοῦ κεκτημένος, ἀλλὰ καὶ ἅτε πλοῦτον πολὺν καὶ δόξαν ἔχων ἐν τῷ ἑαυτοῦ οἴκῳ οἴκῳ αὐτοῦ οὐκ … δεομένοις] Ca 366r: Eusebius; Cb 348r: Eusebiusοὐκ ἀποκλείει τὰ ἑαυτοῦ σπλάγχνα, ἀλλὰ μεταδίδωσι τῶν ὑπαρχόντων τοῖς δεομένοις καὶ οἰκονομῶν τοὺς λόγους αὐτοῦ ἐν κρίσει διὰ … συνδούλοις] Ca 366r: Eusebius; Cb 348r: Eusebiusδιὰ τὸ φυλάττειν ἐντολὴν τὴν λέγουσαν· τίς ἄρα ἄρα ὁ πιστὸς πιστὸς δοῦλος καὶ φρόνιμος οἰκονόμος, ὃς ἐν καιρῷ δώσει τὸ σιτομέτριον τοῖς συνδούλοις vgl. Mt τοῖς δούλοις ; οὐ γὰρ ἀκρίτως, φησίν, οὐδὲ τοῖς τυχοῦσιν οὐδὲ ἀκαίρως, ὅτε μὴ χρή,", + "candidate_score": 0.621916, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_43_45", + "bdc_text": "November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt . - Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ;", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_60", + "psc_text": "Papierhandschrift wurde im (heute nicht mehr existierenden) Kloster zum heiligen Sabbas in Bukarest von einem Nikolaos angefertigt und am 26. Januar 1682 abgeschlossen. So möchte man jedenfalls die Schlußnotiz auf fol. 665r verstehen. Dorival nimmt eine Entstehung im 15. bis 16. Jahrhundert an.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 502. Auftraggeber oder späterer Besitzer war der auf fol. 13r genannte rumänische Gelehrte und Politiker Constantin Cantacuzenus, der 1716 verstarb, doch gelangte das Buch, dem Katalog der British Library zufolge, schon vor dessen Tod über Edmund Chishull in englischen Besitz. Der Harleianus gehört zu den wenigen Codices, die den gesamten Text der Niketas-Katene enthalten. Allerdings scheint der Schreiber der Meinung gewesen zu sein, er könne hie und da einen längeren Abschnitt übergehen. Die Auslassungen mögen auch der Vorlage geschuldet sein; um bloße Lesefehler kann es sich kaum handeln. Wo sie bemerkt wurden, haben mindestens zwei Hände am Rand den Text nachgetragen.", + "candidate_score": 0.621769, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_52_54", + "bdc_text": "Apg 20 , 29 . devastantur . Basileę , 28 . februarii 1545 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_592", + "psc_text": "am Rand; P 232v: Eusebius; Ca 390v: Eusebius; Cb 372v: anonym; PG 23 (1384 A7–13); Harl 376Εἰπὼν ἐκκλίνατε ἀπ’ ἐμοῦ, πονηρευόμενοι οἱ πονηρευόμενοι ἀκολούθως τὸν θεὸν καὶ εἰς τοῦτο βοηθὸν ἐπικαλεῖται , ὡς ἂν τῇ ἑαυτοῦ αὐτοῦ δυνάμει ἀπελαθεῖεν τῆς ἑαυτοῦ αὐτοῦ ψυχῆς οἱ πονηρευόμενοι σχολῆς τε τυχὼν τῆς κατὰ θεὸν ζωῆς τε καὶ σωτηρίας τύχοι τυχη καὶ μὴ ἀποπέσοι ἀποπεση mit οι über η τῆς ἑαυτοῦ προσδοκίας. Καὶ πάλιν πολλῆς ἀξιοῖ βοηθείας τυχεῖν ἐπιτυχεῖν εἰς τὸ διασωθῆναι καί φησιν · βοήθησόν μοι, καὶ σωθήσομαι . αιν Ἐποίησα κρίμα καὶ δικαιοσύνην. μὴ παραδῷς με τοῖς ἀδικοῦσίν με. Ὁ … ἐπιλέγει] A 263r: anonym, ἄλλος φησίν in der Zeile; P 234r: anonym; PG 23 (1384 B7–14); Harl 386 Ὁ κατὰ τὴν ἀρχὴν στοιχειούμενος, ὡς ἂν ἤδη προκόψας ἐπὶ πολὺ καὶ τὰ μεγάλα κατορθώσας, εὔχεται μὴ ἐκπεσεῖν τῆς προκοπῆς. εἶτα … ῥυσθῆναι] vgl. Nd 153v: anonym; vgl. Nh 550r: Basilius fortgesetzt (am", + "candidate_score": 0.620737, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_51_53", + "bdc_text": "Vale iterum atque iterum diu salvus ecclesiis nostris , quę a lupo crudelissimoVgl. Mt 7 , 15 ; Apg 20 , 29 . devastantur . Basileę , 28 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_302", + "psc_text": "καὶ οὐ μόνον τὴν γῆν ἀπώλεσαν, ἀλλὰ καὶ τοῦ θεοῦ ἐκπεπτώκασι δοῦλοί τε τῶν ἐχθρῶν ἐθνῶν καὶ πολεμίων γεγόνασιν. ρεʹ Διδασκαλία δυσσεβείας τοῦ Ἰουδαίων ἔθνους Ἀλληλούια. ἐξομολογεῖσθε τῷ κυρίῳ, ὅτι χρηστός, ὅτι εἰς τὸν αἰῶνα τὸ ἔλεος αὐτοῦ. Αἶνον … ἐπίκηρα] A 148v: Eusebius; P 141v: Eusebius; Ca 347v: Eusebius; Cb 329v Eusebius; Wa 170v: Eusebius; vgl. V 262v: Eusebius; PG 23 (1312 C5–D5) Αἶνον καὶ ὕμνον πρὸς τὸν θεὸν αἶνον ὕμνον εἰς τὸν θεὸν αἶνον ὕμνον πρὸς τὸν θεὸν ἀνυμνεῖν τὸν θεὸν καὶ ὁ παρὼν περιέχει ψαλμός ~ . διὸ ἐπιγέγραπται ἀλληλούια ἀλιλούια , ὅπερ ἑρμηνεύεται· αἰνεῖτε τὸν κύριον . προστάττει … ἁμαρτίας] vgl. Nd 87v διδάσκει…τραύματα: anonym; Ne 324v: anonym; Nh 481r: Theodoret fortgesetztπροστάττει δὲ εὐθὺς ἀρχόμενος τοῖς ἀπὸ ἁμαρτημάτων ὁρμωμένοις ὥσπερ ἰατρῷ καὶ σωτῆρι προσιέναι τῷ θεραπευτικῷ τοῦ θεοῦ υἱῷ καὶ τὰ τραύματα τῆς ψυχῆς ἀπογυμνοῦν αὐτῷ ἀπογυμνοῦν τὰ αὐτῶν ἀπογυμνοῦντα αὐτῷ ? διὰ τοῦ τὸ ἐξομολογεῖσθαι", + "candidate_score": 0.618799, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_52_54", + "bdc_text": "Apg 20 , 29 . devastantur . Basileę , 28 . februarii 1545 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_784", + "psc_text": "Nd 204v: anonym; Nh 599r: anonym Διὰ … Ζαχαρίου] A 342rv: Eusebius; P 293rv: Eusebius; vgl. V 331r: anonym; vgl. PG 24 (36 D9–37 A6)Διὰ τῶν προτέρων ψαλμῶν ἡ χρηστότης τοῦ θεοῦ καὶ ἡ θαυματουργὸς αὐτοῦ καὶ εὐεργετικὴ δύναμις ἐδείκνυτο ~ , διὰ δὲ τῶν προκειμένων ἡ ἢ ὡς ἂν εἴποι τις ἀποτομία, μᾶλλον δὲ κριτικὴ καὶ τῶν πλημμελούντων ἐπιστρεπτικὴ δύναμις. Φασὶ … Ζαχαρίου] Nd 204v: Eusebius; Nh 599r: EusebiusΦασὶ γοῦν τὰ παρόντα προκείμενα οἱ τῆς Ἱερουσαλὴμ ἀποπεσόντες καὶ διὰ τὰς ἀσεβείας αὐτῶν ἐν τῇ Βαβυλωνίων χώρᾳ βαβυλῶνι μετενηνεγμένοι μετηνεγμένοι , οὐ μὴν πάμπαν ἐπιλελησμένοι ἀπολελησμένοι τοῦ θεοῦ θεοῦ. οὐδ’ ἀνεπαισθήτως ἔχοντες οἷ κακῶν εἰσί . καί μοι δοκεῖ διδάσκειν ὁ λόγος τοὺς ἐν Βαβυλῶνι τὰ κατάλληλα πράττειν τῇ ἐν Βαβυλῶνι διατριβῇ, τουτέστι θρηνεῖν σφᾶς αὐτοὺς καὶ ἀποκλαίεσθαι τὴν ἀπὸ τῶν κρειττόνων ἐπὶ τὰ χείρω κατάπτωσιν, ἀλλὰ μὴ τρυφᾶν μηδὲ ἀναισθήτως ἔχειν τῆς ἑαυτῶν ταλαιπωρίας. τοιοῦτοι δὲ ἦσαν οἱ πλείους", + "candidate_score": 0.618305, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_54", + "psc_text": "von Eusebius als uns heute vergönnt ist. Die griechischen Fragmente zur Theophanie (CPG 3488) sind aus seiner Lukas-Katene gewonnen, ebenso die Schrift De solemnitate paschali (CPG 3479). Sein literarisches Engagement lässt daher von selbst die Frage aufkommen, ob er über die Fragmente in der Katene hinaus nicht auch den Psalmen-Kommentar des Eusebius oder größere Teile davon unabhängig von der Fragmentierung in der Palästinischen Katene kannte. Und tatsächlich gelang Gilles Dorival der Nachweis, dass unbekannte Texteinheiten aus Eusebius enthalten sind, und er nahm an, dass Niketas noch dessen ganzen Kommentar vor sich gehabt habe.Vgl. Gilles Dorival, La reconstitution du Commentaire sur les Psaumes d’Eusèbe de Césarée grâce aux chaînes exégétiques grecques, en particulier la chaîne de Nicétas, in: Texte und Untersuchungen 128 = Studia Patristica XV 1 (Berlin 1984) 170–176; Les Chaînes (wie Anm. 3) III 545–546. Ob freilich Niketas tatsächlich eine Gesamtausgabe von Eusebs Psalmen-Kommentar benutzen konnte oder nur über", + "candidate_score": 0.618041, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_52_54", + "bdc_text": "Apg 20 , 29 . devastantur . Basileę , 28 . februarii 1545 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_350", + "psc_text": "ἠσθένησαν, καὶ οὐκ ἦν ὁ βοηθῶν. Σκιὰν … παροξύνειν] Vgl. Nd 97v: anonym; vgl. Ne 355rv: anonym; vgl. Nh 492r: Theodoret fortgesetzt Σκιὰν … ἑρπετῶν] Ca 352v: Eusebius; Cb 334v: Eusebius Σκιὰν … αὐτῶν] A 159v–160r: ἄλλως P 150v–151r: anonym; Wa 172r: Eusebius; vgl. V 269r: anonym; PG 23 (1324 A10–B14) Σκιὰν θανάτου οὐκ ἂν ἁμάρτοις λέγων τὴν εἰδωλολατρίαν καὶ τὰς ἐν ἀθεότητι πράξεις· αὗται γάρ εἰσιν αἱ χωρίζουσαι ἡμᾶς τῆς ἀληθι��ῆς ζωῆς. ἐν ταύταις δὲ ἦμεν πάλαι πρότερον διὰ τὸ παραπικραίνειν τὸν θεὸν καὶ τὴν βουλὴν τοῦ ὑψίστου παροξύνειν παρωξύνειν · δέον γὰρ ἐκ μεγέθους καὶ καλλονῆς καλωνῆς κτισμάτων τὸν γενεσιουργὸν τῶν ὅλων θεωρεῖν καὶ τὴν ἀΐδιον αὐτοῦ δύναμιν καὶ θειότητα ἀπὸ κτίσεως κόσμου νοεῖν , ἡμεῖς οἷα τυφλοὶ ἐν σκότῳ καὶ σκιᾷ θανάτου διάγοντες καὶ τὰς λογικὰς τῆς ψυχῆς δυνάμεις πεπεδημένοι καὶ πεπηρωμένοι πειρωμένοι ἐνηλλάττομεν τὴν δόξαν τοῦ ἀφθάρτου θεοῦ ἐν ὁμοιώματι εἰκόνος φθαρτοῦ ἀνθρώπου καὶ πετεινῶν καὶ", + "candidate_score": 0.617495, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_52_54", + "bdc_text": "Apg 20 , 29 . devastantur . Basileę , 28 . februarii 1545 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_662", + "psc_text": "565v: Eusebius Theodoret Ὁ … βλαβήσεται] A 296v–297r: anonym; P 258r: Eusebius (P2 ); vgl. V 315r: Eusebius; vgl. PG 24 (13 C14–D5); Curti 67Ὁ νέος λαὸς παρὰ τῶν πρεσβυτέρων εὐαγγελισθεὶς τὰ λελεγμένα λελεγμένα ἐν τῇ πρὸ mit Rasur eines letzten Buchstabens πρὸς ταύτης ᾠδῇ διὰ τῆς παρούσης εὐχὴν ἀναπέμπει λέγων καί φησιν · οὐκ ἐπ’ ἄλλο τί ἐλπίζω, ἀλλ’ ἐπὶ σὲ μόνον τὸν οὐκ ἐν τῇ κάτω Ἱερουσαλὴμ οἰκοῦντα θεόν, ἀλλὰ τὸν ἐν τῷ οὐρανῷ ἄνω. μόνον … βλαβήσεται] vgl. Nd 170r: Chrysostomus fortgesetzt; vgl. Nh 566r: Chrysostomus fortgesetzt μόνον μόνων aus μόνον δέ ἐστι τὸ δύνασθαι τοῦτο λέγειν τῶν ἠλευθερωμένων τῆς αἰχμαλωσίας καὶ τῶν τὸ τῆς ψυχῆς διορατικὸν ἐρρωμένων. ὥσπερ δὲ ἀπὸ τῶν αἰσθητῶς ὁρωμένων ἔστι μὲν aus ἔστιν ἐστὶν ὅτε βλάπτεται ὀφθαλμός, ἔστι δὲ ὅτε ὠφελεῖται, οὕτως ἀπὸ μὲν τοῦ ἐπαίρειν ἄνω πρὸς τὸν θεὸν τὴν ὅρασιν τὰ μεγάλα τις ὠφεληθήσεται, ἀπὸ δὲ τοῦ κάτω βλέπειν βλαβήσεται", + "candidate_score": 0.616767, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_29", + "psc_text": "Namensangaben. Zum Beispiel ist die Theodoret-Passage zu Ps 103,2b (PG 80, 1696A) τὴν τῆς δημιουργίας εὐκολίαν – μόνῳ χρησάμενος, die Pitra in seinen Analecta als einen Origenes zu Ps 103,2 bringt und Migne als Chrysostomus spurius zu Ps 103 (PG 55, 647) druckt, in Ca als ein Text von Apolinarius wiedergegeben. Glücklicherweise sind solche Verwirrungen nicht die Regel. Malingrey scheint in ihrer Edition der Chrysostomus-Fragmente den Angaben durchgängig vertraut zu haben, und für die bevorstehende Edition des Hesychius dürfte sich der Parisinus ähnlich bewähren. Bietet aber Ca einen Eintrag unter dem Namen des Eusebius, ist immer Vorsicht geboten. So ist der in den Hauptzeugen anonyme Eintrag zu Ps 103,1bc zwar wohl richtig dem Kommentator aus Cäsarea zugeordnet, wenn aber kurz darauf, noch auf derselben Seite, wiederum ein Eusebius, diesmal zu Vers 2a, angekündigt wird, handelt es sich um einen Didymus, jedenfalls nach den Entscheidungen von Mühlenberg (Fragment 990 = 236,10–13).", + "candidate_score": 0.616578, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_52_54", + "bdc_text": "Apg 20 , 29 . devastantur . Basileę , 28 . februarii 1545 .", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_282", + "psc_text": "τὴν γῆν, πᾶν στήριγμα ἄρτου συνέτριψεν. ἀπέστειλεν ἔμπροσθεν αὐτῶν ἄνθρωπον, εἰς δοῦλον ἐπράθη Ἰωσήφ. Ἐν … στηρίζεσθαι] A 145r: Eusebius; Ca 344r: Eusebius; Cb 326r: Eusebius; Wa 170r: Eusebius; PG 23 (1305 C1–11)Ἐν τούτοις ὁ λόγος καὶ ἄλλο τι λεληθὸς λεληθὼς τοὺς πολλοὺς τοῖς πολλοῖς διδάσκει· τὴν γὰρ αἰτίαν τοῦ κληθῆναι δί��ην ἐμψύχου ζῴου τὸν λιμὸν ἐπὶ τὴν γῆν, λέγω δὲ δὴ τὴν ἐνεργητικὴν δύναμιν τοῦ λιμοῦ, καὶ τοῦ συντριβῆναι πᾶν στήριγμα ἄρτου παρίστησιν, ἵν’, εἰ καὶ φανείη ἵνα καὶ φανιεῖ που ἄρτος, μὴ στηρίζοι στηρίζοιτο τοὺς ἐμπιπλαμένους ἐξ αὐτοῦ κατὰ τό· ἄρτος καρδίαν ἀνθρώπου στηρίζει vor καρδίαν · τοῦτο … στηρίζεσθαι] vgl. Nd 82r τοῦτο…ἐσθιόντας: Theodoret fortgesetzt; vgl. Ne 307r: Athanasius; vgl. Nh 474rv: Athanasiusτοῦτο γάρ ἐστιν ὃ μάλιστα συμβαίνει ἐν τοῖς λιμοῖς κατ’ ὀργὴν θεοῦ γιγνόμενον τὸ τῷ καὶ τοὺς ἐσθίοντας αἰσθίοντας μὴ στηρίζεσθαι. Ἀπέστειλεν ἔμπροσθεν αὐτῶν ἄνθρωπον, εἰς δοῦλον ἐπράθη Ἰωσήφ. ἐταπείνωσαν ἐν πέδαις τοὺς πόδας αὐτοῦ,", + "candidate_score": 0.616124, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_138", + "psc_text": "1847) 67–107. Mai hatte die von Montfaucon angemahnte Ergänzung der EditionVgl. Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 65. aus Codices Vaticani vorgenommen und nach eigenen Angaben fünf Codices benutzt: Reginae gr. 40, Vaticanus gr. 754, Vaticanus gr. 1685 sowie Vaticanus gr. 2057 und Ottoboniensis gr. 398.Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 66; vgl. Karo / Lietzmann (wie Anm. 1) 20–21. Eine unkritische Sammlung aus vatikanischen Handschriften gibt Jean Baptiste Pitra, Analecta sacra et classica spicilegio solesmensi III (Paris 1883). Im besonderen hat die Forschungsgeschichte ein paar kleine Teil-Editionen gezeitigt: Die Hypothesen zu den Gradualpsalmen, von mir mit Ὑποθέσεις überschrieben, ließ Giovanni Mercati drucken: Alcune note di letteratura patristica, in: Opere minori II = Studi e testi 77 (1937) 61–66. Die Fragmente aus der Palästinischen Katene zu Ps 118 sind enthalten in Marguerite Harl (avec la collaboration de Gilles Dorival), La Chaîne Palestinienne sur le Psaume 118. Tome I. Introduction, texte grec critique", + "candidate_score": 0.615445, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 17, + "cf_id": "cf009", + "work_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex", + "max_score": 0.676079, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_37", + "bdc_text": "admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_8", + "psc_text": "ἐπιγραφῆς sind drei Topoi der Einleitung genannt, wie sie in frühbyzantinischer Zeit für Kommentarwerke festgelegt waren.Zur Topik paganer Kommentareinleitungen vgl. Neuschäfer, Origenes als Philologe, 57–67. Die Reihenfolge entspricht am deutlichsten dem Schema bei Ioannes Philoponus im Kategorienkommentar; der ganze Satz könnte genausogut bei ihm stehen.Vgl. Johannes Philoponus, In cat. 8,23–27 (Busse): εἴπωμεν δὲ καὶ περὶ τοῦ προκειμένου τῶν Κατηγοριῶν βιβλίου τίς τε ὁ σκοπὸς καὶ τὸ χρήσιμον καὶ ἡ αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς καὶ ἡ τάξις τῆς ἀναγνώσεως καὶ εἰ γνήσιον τοῦ φιλοσόφου τὸ παρὸν βιβλίον καὶ ἡ εἰς τὰ κεφάλαια διαίρεσις· ταῦτα γάρ, ὡς εἴρηται (vgl. ebd. 7,1–3), δεῖ προλέγειν ἑκάστης ἀριστοτελικῆς πραγματείας. Die handschriftliche Überlieferung erlaubt es allerdings nicht, den Satz bei Achelis als Beleg für eine Verwendung des Prolog-Schemas schon bei Origenes anzuführen, wie dies Neuschäfer unternommen hat.Vgl. Neuschäfer, Origenes als Philologe, 365. Der Syrer, der materiell älteste Zeuge, kennt den Satz nicht. Es ist wahrscheinlich, dass ein", + "candidate_score": 0.676079, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_36_38", + "bdc_text": "Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" : Aristotelis philosophorum principis octavus Topicorum liber , absolutam quandam disputandi methodum continens , doctissimisque annotationibus D.", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_8", + "psc_text": "ἐπιγραφῆς sind drei Topoi der Einleitung genannt, wie sie in frühbyzantinischer Zeit für Kommentarwerke festgelegt waren.Zur Topik paganer Kommentareinleitungen vgl. Neuschäfer, Origenes als Philologe, 57–67. Die Reihenfolge entspricht am deutlichsten dem Schema bei Ioannes Philoponus im Kategorienkommentar; der ganze Satz könnte genausogut bei ihm stehen.Vgl. Johannes Philoponus, In cat. 8,23–27 (Busse): εἴπωμεν δὲ καὶ περὶ τοῦ προκειμένου τῶν Κατηγοριῶν βιβλίου τίς τε ὁ σκοπὸς καὶ τὸ χρήσιμον καὶ ἡ αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς καὶ ἡ τάξις τῆς ἀναγνώσεως καὶ εἰ γνήσιον τοῦ φιλοσόφου τὸ παρὸν βιβλίον καὶ ἡ εἰς τὰ κεφάλαια διαίρεσις· ταῦτα γάρ, ὡς εἴρηται (vgl. ebd. 7,1–3), δεῖ προλέγειν ἑκάστης ἀριστοτελικῆς πραγματείας. Die handschriftliche Überlieferung erlaubt es allerdings nicht, den Satz bei Achelis als Beleg für eine Verwendung des Prolog-Schemas schon bei Origenes anzuführen, wie dies Neuschäfer unternommen hat.Vgl. Neuschäfer, Origenes als Philologe, 365. Der Syrer, der materiell älteste Zeuge, kennt den Satz nicht. Es ist wahrscheinlich, dass ein", + "candidate_score": 0.664486, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_35_37", + "bdc_text": "Vale in domino . Lepusculum Sebastian Lepusculus ( Häslin ) . admonebo , ne quid novi incendii suscitet , ne Grynęi nomen celebre hiis scriptis ignobile reddatGast bezieht sich auf Lepusculus ' in Arbeit befindliche Ausgabe eines Kommentars von Simon Grynäus zu Aristoteles ' \"Topica\" :", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_8", + "psc_text": "ἐπιγραφῆς sind drei Topoi der Einleitung genannt, wie sie in frühbyzantinischer Zeit für Kommentarwerke festgelegt waren.Zur Topik paganer Kommentareinleitungen vgl. Neuschäfer, Origenes als Philologe, 57–67. Die Reihenfolge entspricht am deutlichsten dem Schema bei Ioannes Philoponus im Kategorienkommentar; der ganze Satz könnte genausogut bei ihm stehen.Vgl. Johannes Philoponus, In cat. 8,23–27 (Busse): εἴπωμεν δὲ καὶ περὶ τοῦ προκειμένου τῶν Κατηγοριῶν βιβλίου τίς τε ὁ σκοπὸς καὶ τὸ χρήσιμον καὶ ἡ αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς καὶ ἡ τάξις τῆς ἀναγνώσεως καὶ εἰ γνήσιον τοῦ φιλοσόφου τὸ παρὸν βιβλίον καὶ ἡ εἰς τὰ κεφάλαια διαίρεσις· ταῦτα γάρ, ὡς εἴρηται (vgl. ebd. 7,1–3), δεῖ προλέγειν ἑκάστης ἀριστοτελικῆς πραγματείας. Die handschriftliche Überlieferung erlaubt es allerdings nicht, den Satz bei Achelis als Beleg für eine Verwendung des Prolog-Schemas schon bei Origenes anzuführen, wie dies Neuschäfer unternommen hat.Vgl. Neuschäfer, Origenes als Philologe, 365. Der Syrer, der materiell älteste Zeuge, kennt den Satz nicht. Es ist wahrscheinlich, dass ein", + "candidate_score": 0.662895, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_42_44", + "bdc_text": "Die Widmungsepistel datiert vom 12 . November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt .", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_7", + "psc_text": "μὲν τῆς βίβλου ὁ σκοπὸς καὶ τὸ χρήσιμον, ἡ δὲ αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς αὕτη. Dass der Satz nicht ursprünglich ist, deutet der Hauptzeuge, der Baroccianus 235 (Ba), zwar an, aber nicht mit der wünschenswerten Klarheit, wenn er die Zuweisung ωρ ans Ende dieses Satzes, eine Zeile über dem eigentlichen Textbeginn, setzt. Die auffällige Plazierung der Zuweisung kann für eine Nachlässigkeit des Schreibers gehalten und somit als Indiz für den sekundären Charakter beiseite geschoben werden.Vgl. Heine, Some Suggestions, 63; s. auch unten, Abb. 1. Die Unechtheit lässt sich jedoch mit wenigen Überlegungen erweisen: Mit den Termini σκοπός, χρήσιμον und αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς sind drei Topoi der Einleitung genannt, wie sie in frühbyzantinischer Zeit für Kommentarwerke festgelegt waren.Zur Topik paganer Kommentareinleitungen vgl. Neuschäfer, Origenes als Philologe, 57–67. Die Reihenfolge entspricht am deutlichsten dem Schema bei Ioannes Philoponus im Kategorienkommentar; der ganze Satz könnte genausogut bei ihm stehen.Vgl. Johannes Philoponus, In cat. 8,23–27", + "candidate_score": 0.642028, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26_28", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 ) oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto .", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_3", + "psc_text": "konnte die Verfasserfrage nicht positiv entscheiden. Er wusste zwar, dass er es zum Teil mit origeneischem Material zu tun hatte, aber nicht, in welchem Umfang und in welcher Deutlichkeit. Infolge verbesserter Überlieferungskenntnisse lässt sich inzwischen behaupten, dass die bei Achelis als VII, IX, XI und XII gezählten Abschnitte ursprünglich zusammengehören, zumindest aber als zusammengehörend gelesen werden können; allenfalls der Beginn des dritten Abschnittes mit διὰ τί δέ εἰσιν kann als Neuansatz verstanden werden, vor dem eine Passage entfallen ist. Wie ich unten erläutern werde, zeigt die handschriftliche Überlieferung hier einen gewissen Einschnitt an. An dieser Stelle ist also eine Epitomierung nicht auszuschließen. Dennoch ist der Text nicht, wie man bis in jüngste Zeit annahm, ein sekundärer Origenes, sondern ein weitgehend intaktes Original.Vgl. hierzu Risch, Prologe, 478–486. Ich habe deshalb die Defragmentierung für ebenso erforderlich gehalten wie die Verbesserung des Wortlautes gegenüber den früheren Ausgaben. Der Werktitel καθολικὰ εἰς τοὺς ψαλμούς,", + "candidate_score": 0.639162, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_44", + "bdc_text": "das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt .", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_7", + "psc_text": "μὲν τῆς βίβλου ὁ σκοπὸς καὶ τὸ χρήσιμον, ἡ δὲ αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς αὕτη. Dass der Satz nicht ursprünglich ist, deutet der Hauptzeuge, der Baroccianus 235 (Ba), zwar an, aber nicht mit der wünschenswerten Klarheit, wenn er die Zuweisung ωρ ans Ende dieses Satzes, eine Zeile über dem eigentlichen Textbeginn, setzt. Die auffällige Plazierung der Zuweisung kann für eine Nachlässigkeit des Schreibers gehalten und somit als Indiz für den sekundären Charakter beiseite geschoben werden.Vgl. Heine, Some Suggestions, 63; s. auch unten, Abb. 1. Die Unechtheit lässt sich jedoch mit wenigen Überlegungen erweisen: Mit den Termini σκοπός, χρήσιμον und αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς sind drei Topoi der Einleitung genannt, wie sie in frühbyzantinischer Zeit für Kommentarwerke festgelegt waren.Zur Topik paganer Kommentareinleitungen vgl. Neuschäfer, Origenes als Philologe, 57–67. Die Reihenfolge entspricht am deutlichsten dem Schema bei Ioannes Philoponus im Kategorienkommentar; der ganze Satz könnte genausogut bei ihm stehen.Vgl. Johannes Philoponus, In cat. 8,23–27", + "candidate_score": 0.638207, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_25_27", + "bdc_text": "HBBW XIV [Nr. 2038 ] 555f ) ; vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 )", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_3", + "psc_text": "konnte die Verfasserfrage nicht positiv entscheiden. Er wusste zwar, dass er es zum Teil mit origeneischem Material zu tun hatte, aber nicht, in welchem Umfang und in welcher Deutlichkeit. Infolge verbesserter Überlieferungskenntnisse lässt sich inzwischen behaupten, dass die bei Achelis als VII, IX, XI und XII gezählten Abschnitte ursprünglich zusammengehören, zumindest aber als zusammengehörend gelesen werden können; allenfalls der Beginn des dritten Abschnittes mit διὰ τί δέ εἰσιν kann als Neuansatz verstanden werden, vor dem eine Passage entfallen ist. Wie ich unten erläutern werde, zeigt die handschriftliche Überlieferung hier einen gewissen Einschnitt an. An dieser Stelle ist also eine Epitomierung nicht auszuschließen. Dennoch ist der Text nicht, wie man bis in jüngste Zeit annahm, ein sekundärer Origenes, sondern ein weitgehend intaktes Original.Vgl. hierzu Risch, Prologe, 478–486. Ich habe deshalb die Defragmentierung für ebenso erforderlich gehalten wie die Verbesserung des Wortlautes gegenüber den früheren Ausgaben. Der Werktitel καθολικὰ εἰς τοὺς ψαλμούς,", + "candidate_score": 0.636849, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_3", + "psc_text": "konnte die Verfasserfrage nicht positiv entscheiden. Er wusste zwar, dass er es zum Teil mit origeneischem Material zu tun hatte, aber nicht, in welchem Umfang und in welcher Deutlichkeit. Infolge verbesserter Überlieferungskenntnisse lässt sich inzwischen behaupten, dass die bei Achelis als VII, IX, XI und XII gezählten Abschnitte ursprünglich zusammengehören, zumindest aber als zusammengehörend gelesen werden können; allenfalls der Beginn des dritten Abschnittes mit διὰ τί δέ εἰσιν kann als Neuansatz verstanden werden, vor dem eine Passage entfallen ist. Wie ich unten erläutern werde, zeigt die handschriftliche Überlieferung hier einen gewissen Einschnitt an. An dieser Stelle ist also eine Epitomierung nicht auszuschließen. Dennoch ist der Text nicht, wie man bis in jüngste Zeit annahm, ein sekundärer Origenes, sondern ein weitgehend intaktes Original.Vgl. hierzu Risch, Prologe, 478–486. Ich habe deshalb die Defragmentierung für ebenso erforderlich gehalten wie die Verbesserung des Wortlautes gegenüber den früheren Ausgaben. Der Werktitel καθολικὰ εἰς τοὺς ψαλμούς,", + "candidate_score": 0.63304, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_44_46", + "bdc_text": "das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt . - Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ; s. unten Nr. 2095 , 29-32. .", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_7", + "psc_text": "μὲν τῆς βίβλου ὁ σκοπὸς καὶ τὸ χρήσιμον, ἡ δὲ αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς αὕτη. Dass der Satz nicht ursprünglich ist, deutet der Hauptzeuge, der Baroccianus 235 (Ba), zwar an, aber nicht mit der wünschenswerten Klarheit, wenn er die Zuweisung ωρ ans Ende dieses Satzes, eine Zeile über dem eigentlichen Textbeginn, setzt. Die auffällige Plazierung der Zuweisung kann für eine Nachlässigkeit des Schreibers gehalten und somit als Indiz für den sekundären Charakter beiseite geschoben werden.Vgl. Heine, Some Suggestions, 63; s. auch unten, Abb. 1. Die Unechtheit lässt sich jedoch mit wenigen Überlegungen erweisen: Mit den Termini σκοπός, χρήσιμον und αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς sind drei Topoi der Einleitung genannt, wie sie in frühbyzantinischer Zeit für Kommentarwerke festgelegt waren.Zur Topik paganer Kommentareinleitungen vgl. Neuschäfer, Origenes als Philologe, 57–67. Die Reihenfolge entspricht am deutlichsten dem Schema bei Ioannes Philoponus im Kategorienkommentar; der ganze Satz könnte genausogut bei ihm stehen.Vgl. Johannes Philoponus, In cat. 8,23–27", + "candidate_score": 0.629972, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26_28", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 ) oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto .", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_5", + "psc_text": "διήγησις περὶ τῶν ψαλμῶν,Riva, Introduzione, 355. doch wird man sie ebenso wenig für ursprünglich halten. Origenes gibt indessen selbst mit einer abschließenden Bemerkung einen Hinweis auf seine Intention und auf Charakter und Zweck der Schrift. In der Formulierung καὶ ταῦτα εἰρήσθω ἡμῖν καθολικὰ δουλεύουσι τοῖς σημαινομένοις τῆς ἑρμηνείας τῶν ἑβδομήκοντα glaube ich genügend Grund für eine Betitelung finden zu dürfen, selbstverständlich ohne behaupten zu wollen, Origenes selbst habe mit seiner Bemerkung einen Werktitel ausgesprochen, auch wenn ihm ein Titel καθολικά aus stoischer Tradition bekannt gewesen sein dürfte.Vgl. das Werkverzeichnis zu Zenon aus Diogenes Laërtius (De Zenonis vita, moribus scriptis SVF I 41 [14,38 von Arnim]). Seine Absicht war es offenbar, grundlegende Fragen zum Verständnis des Psalters in kurzer Form abzuhandeln. Ähnlich schloss er das Prooemium der neununddreißigsten Jeremia-Homilie: τοῦτό μοι τὸ προοίμιον εἴρηται καθολικῶς χρήσιμον εἶναι δυνάμενον εἰς ὅλην τὴν γραφήν. Hom. in Jer. XXXIX Fr. 2(2,25f. Nautin). Dort agiert", + "candidate_score": 0.627892, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26_28", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 ) oder für die Abschlussarbeiten am \"Warhafften Bekanntnuß \"benötigt wurden. mitto .", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_2", + "psc_text": "griechischen Hippolyt unter der Nummer 125,Paul Anton de Lagarde, Hippolyti Romani quae feruntur omnia graece, Leipzig 1858, 187–194. nachdem sie kurz zuvor auch Jacques Paul Migne in seine Hippolyt-Ausgabe eingegliedert hatte.Jacques Paul Migne, Patrologiae cursus completus. Series graeca X, Petit-Montrouge 1857, 711–721. Erst Jean-Baptiste Pitra gab in seiner EditionJoannes Baptista Card. Pitra, Analecta sacra spicilegio Solesmensi parata, Bd. 2: Patres Antenicaeni, o. O. 1884, 428–436. den Namen Origenes als Verfasser an, den er dem zusätzlich benutzten Codex Barberinus 340 (Xe) entnommen hatte, und unterstellte ihm großzügig den gesamten Text, dem die Abschnitte VII, IX–XII und XVII bei Achelis entsprechen. Achelis konnte die Verfasserfrage nicht positiv entscheiden. Er wusste zwar, dass er es zum Teil mit origeneischem Material zu tun hatte, aber nicht, in welchem Umfang und in welcher Deutlichkeit. Infolge verbesserter Überlieferungskenntnisse lässt sich inzwischen behaupten, dass die bei Achelis als VII, IX, XI und XII gezählten Abschnitte ursprünglich zusammengehören,", + "candidate_score": 0.627376, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_25_27", + "bdc_text": "HBBW XIV [Nr. 2038 ] 555f ) ; vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 )", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_2", + "psc_text": "griechischen Hippolyt unter der Nummer 125,Paul Anton de Lagarde, Hippolyti Romani quae feruntur omnia graece, Leipzig 1858, 187–194. nachdem sie kurz zuvor auch Jacques Paul Migne in seine Hippolyt-Ausgabe eingegliedert hatte.Jacques Paul Migne, Patrologiae cursus completus. Series graeca X, Petit-Montrouge 1857, 711–721. Erst Jean-Baptiste Pitra gab in seiner EditionJoannes Baptista Card. Pitra, Analecta sacra spicilegio Solesmensi parata, Bd. 2: Patres Antenicaeni, o. O. 1884, 428–436. den Namen Origenes als Verfasser an, den er dem zusätzlich benutzten Codex Barberinus 340 (Xe) entnommen hatte, und unterstellte ihm großzügig den gesamten Text, dem die Abschnitte VII, IX–XII und XVII bei Achelis entsprechen. Achelis konnte die Verfasserfrage nicht positiv entscheiden. Er wusste zwar, dass er es zum Teil mit origeneischem Material zu tun hatte, aber nicht, in welchem Umfang und in welcher Deutlichkeit. Infolge verbesserter Überlieferungskenntnisse lässt sich inzwischen behaupten, dass die bei Achelis als VII, IX, XI und XII gezählten Abschnitte ursprünglich zusammengehören,", + "candidate_score": 0.62716, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_25_27", + "bdc_text": "HBBW XIV [Nr. 2038 ] 555f ) ; vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s. HBBW XIV [Nr. 1873 ] 140 , Anm. 4 )", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_12", + "psc_text": "Ausführungen im achten Abschnitt der Catholica geben die in De diapsalmate sehr viel genauer geschilderte Beobachtung wieder; sicher handelt es sich wieder um die Formulierungen von Origenes und nicht um die Zusammenfassung des Katenisten.Gegen Heine, Some Suggestions, 68. Auch hier muss man einräumen, dass Genauigkeit und Lebhaftigkeit nicht unbedingt zeitliche Priorität mit sich führen. Der Befund über das Diapsalma setzt jedoch die weitgehende oder völlige Fertigstellung der hexaplarischen Psalmensynopse voraus. Aufs ganze gesehen halte ich ein verhältnismäßig spätes Datum der Entstehung für wahrscheinlich. Die Ausführungen lassen sich in acht Abschnitte gliedern: 1 Buchtitel und Verfassernamen 2 Die Verfasserfrage bei anonymen Psalmen 3 Die Bedeutung der Zahl Einhundertfünfzig 4 Weitere Beispiele für Bedeutungen von Zahlen 5 Die Anordnung der Psalmen im Verhältnis zur Geschichte 6 Das Psalterion 7 Die musikalischen Hauptgattungen der Psalmen 8 Das Diapsalma Diesen acht Abschnitten, deren Gedankengang ich teils in Unterabschnitten verdeutlicht habe, verleiht das zu Grunde", + "candidate_score": 0.62712, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_43_45", + "bdc_text": "November 1545 ; das Buch wurde also etwa in der zweiten Hälfte November 1545 fertig gedruckt . - Diese Mahnung könnte durch Bullingers Abneigung gegen Philosophie verursacht worden sein ;", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_7", + "psc_text": "μὲν τῆς βίβλου ὁ σκοπὸς καὶ τὸ χρήσιμον, ἡ δὲ αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς αὕτη. Dass der Satz nicht ursprünglich ist, deutet der Hauptzeuge, der Baroccianus 235 (Ba), zwar an, aber nicht mit der wünschenswerten Klarheit, wenn er die Zuweisung ωρ ans Ende dieses Satzes, eine Zeile über dem eigentlichen Textbeginn, setzt. Die auffällige Plazierung der Zuweisung kann für eine Nachlässigkeit des Schreibers gehalten und somit als Indiz für den sekundären Charakter beiseite geschoben werden.Vgl. Heine, Some Suggestions, 63; s. auch unten, Abb. 1. Die Unechtheit lässt sich jedoch mit wenigen Überlegungen erweisen: Mit den Termini σκοπός, χρήσιμον und αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς sind drei Topoi der Einleitung genannt, wie sie in frühbyzantinischer Zeit für Kommentarwerke festgelegt waren.Zur Topik paganer Kommentareinleitungen vgl. Neuschäfer, Origenes als Philologe, 57–67. Die Reihenfolge entspricht am deutlichsten dem Schema bei Ioannes Philoponus im Kategorienkommentar; der ganze Satz könnte genausogut bei ihm stehen.Vgl. Johannes Philoponus, In cat. 8,23–27", + "candidate_score": 0.622593, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_46_48", + "bdc_text": "s. unten Nr. 2095 , 29-32. . Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 . Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) .", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_7", + "psc_text": "μὲν τῆς βίβλου ὁ σκοπὸς καὶ τὸ χρήσιμον, ἡ δὲ αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς αὕτη. Dass der Satz nicht ursprünglich ist, deutet der Hauptzeuge, der Baroccianus 235 (Ba), zwar an, aber nicht mit der wünschenswerten Klarheit, wenn er die Zuweisung ωρ ans Ende dieses Satzes, eine Zeile über dem eigentlichen Textbeginn, setzt. Die auffällige Plazierung der Zuweisung kann für eine Nachlässigkeit des Schreibers gehalten und somit als Indiz für den sekundären Charakter beiseite geschoben werden.Vgl. Heine, Some Suggestions, 63; s. auch unten, Abb. 1. Die Unechtheit lässt sich jedoch mit wenigen Überlegungen erweisen: Mit den Termini σκοπός, χρήσιμον und αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς sind drei Topoi der Einleitung genannt, wie sie in frühbyzantinischer Zeit für Kommentarwerke festgelegt waren.Zur Topik paganer Kommentareinleitungen vgl. Neuschäfer, Origenes als Philologe, 57–67. Die Reihenfolge entspricht am deutlichsten dem Schema bei Ioannes Philoponus im Kategorienkommentar; der ganze Satz könnte genausogut bei ihm stehen.Vgl. Johannes Philoponus, In cat. 8,23–27", + "candidate_score": 0.619883, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_15", + "psc_text": "auf David, wie in den Catholica, sondern noch deutlicher die Paraphrasierung von ἦλθε δὲ εἰς ἐμὲ ... παράδοσις zu τὴν εἰς ἡμᾶς ἐλθοῦσαν παράδοσιν.Vgl. Origenes, Catholica 2,6–7 mit Eusebius, In Ps. (Ps 27) PG 23,245C. Auf lateinischer Seite hat zuerst Hilarius die Schrift ausgewertet und sie wie ein Schüler in seine eigene EinleitungHilarius, Instr. Ps. 3–18 (Doignon, CChSL 61). eingearbeitet. Von da an werden die von Origenes gegebenen Informationen und Festlegungen durch die Jahrhunderte von den Exegeten weitergegeben. Noch im achtzehnten Jahrhundert greift das Grosse Universal-Lexikon von Johann Heinrich Zedler vermittelt zwar durch lateinische Autoren, aber deutlich erkennbar auf den Lehrer aus Alexandria zurück, ohne freilich seinen Namen zu nennen.Vgl. die Lemmata „Psalm“ und „Psalterium“ in: Johann Heinrich Zedler, Grosses vollständiges Universal-Lexikon aller Wissenschaften und Kuenste, welche bishero durch menschlichen Verstand und Witz erfunden und verbessert worden. Band 29 (Leipzig und Halle 1741) Kol. 1063-1069 und 1071. Zur Überlieferung Die", + "candidate_score": 0.619111, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_0", + "psc_text": "Bei dem hier erstmals unter dem Titel Catholica in psalmos präsentierten Text handelt es sich um eine allgemeine Einleitung in den Psalter, die der Forschung lange Zeit als „unechter Hippolyt“ bekannt war. Als maßgeblicher Text galt die Edition von Hans Achelis im ersten Band der Griechischen Christlichen Schriftsteller der ersten drei Jahrhunderte.Hans Achelis, Die unechte griechische Einleitung zu den Psalmen, in: ders., Hippolyt’s kleinere exegetische und homiletische Schriften = GCS Hippolytus I, Leipzig 1897, 136–145. Achelis wollte mit seiner Edition „hoffentlich zum letzten Mal“ Achelis, Vorbemerkungen, iv. demonstrieren, dass man dem Hippolyt zu viel Material beigelegt hatte, und benutzte sie als Grundlage für seine kritischen Studien.Achelis, Hippolytstudien = Texte und Untersuchungen Neue Folge I 4 (Leipzig 1897). Verantwortlich für die Zuweisung an Hippolyt war Simeon de Magistris. Er erstellte in der zweiten Appendix zu den Acta marty rum ad Ostia TiberinaSimeon de Magistris, Acta martyrum ad Ostia Tiberina sub Claudio", + "candidate_score": 0.616975, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_26", + "bdc_text": "vielleicht aber auch frühere Schriften Oekolampads , die damals für die Herausgabe der Werke Zwinglis ( s.", + "psc_chunk_id": "pta0007.pta010.pta-grcBibex_window_5", + "psc_text": "διήγησις περὶ τῶν ψαλμῶν,Riva, Introduzione, 355. doch wird man sie ebenso wenig für ursprünglich halten. Origenes gibt indessen selbst mit einer abschließenden Bemerkung einen Hinweis auf seine Intention und auf Charakter und Zweck der Schrift. In der Formulierung καὶ ταῦτα εἰρήσθω ἡμῖν καθολικὰ δουλεύουσι τοῖς σημαινομένοις τῆς ἑρμηνείας τῶν ἑβδομήκοντα glaube ich genügend Grund für eine Betitelung finden zu dürfen, selbstverständlich ohne behaupten zu wollen, Origenes selbst habe mit seiner Bemerkung einen Werktitel ausgesprochen, auch wenn ihm ein Titel καθολικά aus stoischer Tradition bekannt gewesen sein dürfte.Vgl. das Werkverzeichnis zu Zenon aus Diogenes Laërtius (De Zenonis vita, moribus scriptis SVF I 41 [14,38 von Arnim]). Seine Absicht war es offenbar, grundlegende Fragen zum Verständnis des Psalters in kurzer Form abzuhandeln. Ähnlich schloss er das Prooemium der neununddreißigsten Jeremia-Homilie: τοῦτό μοι τὸ προοίμιον εἴρηται καθολικῶς χρήσιμον εἶναι δυνάμενον εἰς ὅλην τὴν γραφήν. Hom. in Jer. XXXIX Fr. 2(2,25f. Nautin). Dort agiert", + "candidate_score": 0.616944, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 18, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam", + "max_score": 0.675425, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_56_58", + "bdc_text": "nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_30", + "psc_text": "ordine. . 11. Prolixiorem hunc Evangelii librum quam caeteros esse nemo dubitaverit. Non ideo non ea quae falsa sunt, sed quae vera, sibi vindicat. Denique etiam a sancto apostolo Paulo testimonium meruit diligentiae. Sic enim laudat Lucam: Cujus laus, inquit, est in Evangelio per omnes Ecclesias (II Cor. VIII, 18) . Et vere laudabilis est, qui meruit a tanto gentium doctore laudari. Assecutum itaque se non pauca dicit, sed omnia: et assecuto omnia visum est scribere non omnia, sed ex omnibus. Non enim scripsit omnia, sed assecutus est omnia; quia quae fecit, inquit, Jesus, si scribantur omnia, nec ipsum capere mundum arbitror (Joan. XXI, 25). Advertis enim quod consulto etiam ea quae ab aliis sunt scripta praeteriit, ut diversa in Evangelio gratia refulgeret, et propriis quibusdam singuli 1270 libri mysteriorum gestorumque miraculis eminerent. Diviserunt enim sibi vestimenta Domini milites Christi, quod suo loco plenius explanabitur (Infra lib. X, in cap.", + "candidate_score": 0.675425, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57_59", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_30", + "psc_text": "ordine. . 11. Prolixiorem hunc Evangelii librum quam caeteros esse nemo dubitaverit. Non ideo non ea quae falsa sunt, sed quae vera, sibi vindicat. Denique etiam a sancto apostolo Paulo testimonium meruit diligentiae. Sic enim laudat Lucam: Cujus laus, inquit, est in Evangelio per omnes Ecclesias (II Cor. VIII, 18) . Et vere laudabilis est, qui meruit a tanto gentium doctore laudari. Assecutum itaque se non pauca dicit, sed omnia: et assecuto omnia visum est scribere non omnia, sed ex omnibus. Non enim scripsit omnia, sed assecutus est omnia; quia quae fecit, inquit, Jesus, si scribantur omnia, nec ipsum capere mundum arbitror (Joan. XXI, 25). Advertis enim quod consulto etiam ea quae ab aliis sunt scripta praeteriit, ut diversa in Evangelio gratia refulgeret, et propriis quibusdam singuli 1270 libri mysteriorum gestorumque miraculis eminerent. Diviserunt enim sibi vestimenta Domini milites Christi, quod suo loco plenius explanabitur (Infra lib. X, in cap.", + "candidate_score": 0.675162, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_56_58", + "bdc_text": "nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_15", + "psc_text": "gratia destituti sunt. Plerique etiam ex quatuor Evangelii libris in unum ea quae venenatis putaverunt assertionibus convenientia, referserunt. 1266 Ita Ecclesia quae unum Evangelium habet, unum Deum docet: illi autem qui alium Deum veteris Testamenti, alium novi asserunt, ex multis Evangeliis non unum Deum, sed plures fecerunt. 3. Quoniam multi, inquit, conati sunt. Conati utique illi sunt, qui implere nequiverunt. Ergo multos coepisse, nec implevisse, etiam sanctus Lucas testimonio locupletiore testatur, dicens plurimos esse conatos. Qui enim conatus est ordinare, suo labore conatus est, nec implevit. Sine conatu sunt enim donationes et gratia Dei, quae ubi se infuderit, rigare consuevit; ut non egeat, sed redundet scriptoris ingenium. Non conatus est Matthaeus, non conatus est Marcus, non conatus est Joannes, non conatus est Lucas: sed divino Spiritu ubertatem dictorum rerumque omnium ministrante, sine ullo molimine coepta complerunt. Et ideo dicit: Quoniam multi conati sunt ordinare narrationem rerum, quae in nobis, completae", + "candidate_score": 0.670786, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_56_58", + "bdc_text": "nostro has literas Cousins Brief. legendas prębe , ut tandem aliquid Gilberto nostro scribat . Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_14", + "psc_text": "Unum autem tantummodo in quatuor libros digestum ex omnibus arbitrati sunt intelligendum. 2. Et aliud quidem fertur Evangelium, quod duodecim scripsisse dicuntur. Ausus est etiam Basilides Evangelium scribere, quod dicitur secundum Basilidem. Fertur etiam aliud Evangelium, quod scribitur secundum Thomam. Novi aliud scriptum secundum Matthiam. Legimus aliqua (Dist. 37, cap. Legimus aliqua), ne legantur: legimus, ne ignoremus: legimus non ut teneamus, sed ut repudiemus, et ut sciamus qualia sint in quibus magnifici isti cor exaltant suum. Sed Ecclesia, cum quatuor Evangelii libros habeat, per universum mundum Evangelistis redundat: haereses, cum multa habeant, unum non habent. Multi enim conati, sed Dei gratia destituti sunt. Plerique etiam ex quatuor Evangelii libris in unum ea quae venenatis putaverunt assertionibus convenientia, referserunt. 1266 Ita Ecclesia quae unum Evangelium habet, unum Deum docet: illi autem qui alium Deum veteris Testamenti, alium novi asserunt, ex multis Evangeliis non unum Deum, sed plures fecerunt. 3. Quoniam multi,", + "candidate_score": 0.670493, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57_59", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_16", + "psc_text": "ut non egeat, sed redundet scriptoris ingenium. Non conatus est Matthaeus, non conatus est Marcus, non conatus est Joannes, non conatus est Lucas: sed divino Spiritu ubertatem dictorum rerumque omnium ministrante, sine ullo molimine coepta complerunt. Et ideo dicit: Quoniam multi conati sunt ordinare narrationem rerum, quae in nobis, completae sunt, vel quae in nobis redundant. . 4. Quod enim redundat, nulli deficit: et de completo nemo dubitat, cum fidem effectus adstruat, exitus prodat. Itaque Evangelium completum est, et redundat omnibus per universum orbem fidelibus, et mentes omnium rigat, animumque confirmat. Ergo fundatus in petra, et qui omnem fidei sumpserit plenitudinem, firmamentumque constantiae, recte dicit: Quae in nobis completae sunt; quoniam non signis et prodigiis, sed verbo vera et falsa discriminant, qui salutaria Domini gesta describunt, vel qui animum mirabilibus ejus intendunt. Quid enim tam rationabile, quam ut credas, quod legis ea gesta quae supra hominem sunt, potioris esse naturae;", + "candidate_score": 0.668662, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1055", + "psc_text": "Petro, qui non passus est Christum prophetam aestimari: sed Dei Filium docuit fideli confessione signari. Ergo cum legimus teneri Jesum, caveamus ne ab aliquo audiamus, et putemus eum secundum divinitatem teneri, teneri invitum, teneri quasi infirmum. Tenetur quidem, et ut dixit Joannes (Joan. XVIII, 12), ligatur secundum corporis veritatem: sed vae illis qui ligant Verbum! Ligant enim qui tantummodo Christum hominem putant: ligant qui praescium non putant, qui omnipotentem non confitentur. Mala vincula Judaeorum quibus non Christum ligant, sed seipsos alligant. Ligatur autem in domo non pii alicujus et justi, sed in domo Caiphae (Joan. XI, 50), hoc est, in impia domo; ubi etiam moriturus pro omnibus prophetatur. Quam amentes igitur qui beneficia divina confitentur, et beneficiorum auctorem persequuntur!. 69. Ideo aurem perdunt, quia perdiderunt auditus profectum. Auditum multi non habent, qui habere se credunt. In Ecclesia omnes habent, extra Ecclesiam non habent. Aut fortasse ideo aurem tulit; ne amplius", + "candidate_score": 0.666039, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_61", + "bdc_text": "] D. Heinrycho Bullingero , Tigurinae ecclesiae vigilantissimo pastori , etc.", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_144", + "psc_text": "carnis ignava operis fuit, profecto Deus erat, qui divinitatis operibus exercebat carnis aetatem: qui etiam pastores faciebat in illa regione vigilare, custodientes vigilias noctis supra gregem suum. 50. Videte Ecclesiae surgentis exordium: Christus nascitur, et pastores vigilare coeperunt, qui gentium greges, pecudum modo ante viventes in aulam Domini congregarent; ne quos spiritalium bestiarum per offusas noctium tenebras paterentur incursus. Et bene pastores vigilant, quos bonus pastor informat. Grex igitur populus, nox saeculum, pastores sunt sacerdotes. Aut fortasse etiam: ille sit pastor, cui dicitur: Esto vigilans, et confirma (Apoc. III, 2) ; quia non solum episcopos ad tuendum gregem Dominus ordinavit, sed etiam angelos destinavit. (Vers. 9.) Ecce angelus Domini stetit ante illos. . 51. Videte quemadmodum cura divina fidem astruat: angelus Mariam, angelus Joseph, angelus pastores edocet. Non satis est semel missum; duobus enim vel tribus testibus stat omne verbum. (Vers. 13, 14.) Et facta est cum angelo multitudo exercitus", + "candidate_score": 0.661938, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_8_10", + "bdc_text": "Habebit suum iudicem . Hoc autem scio , quod Lutherani trepident . Scripsit enim d. Alexander Alesius , Lipsensis theologus , doctus et pius vir , cuius commentaria in Psalterum Alexander Alesius , De autore et usu Psalmorum oratio , Frankfurt a.", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_30", + "psc_text": "ordine. . 11. Prolixiorem hunc Evangelii librum quam caeteros esse nemo dubitaverit. Non ideo non ea quae falsa sunt, sed quae vera, sibi vindicat. Denique etiam a sancto apostolo Paulo testimonium meruit diligentiae. Sic enim laudat Lucam: Cujus laus, inquit, est in Evangelio per omnes Ecclesias (II Cor. VIII, 18) . Et vere laudabilis est, qui meruit a tanto gentium doctore laudari. Assecutum itaque se non pauca dicit, sed omnia: et assecuto omnia visum est scribere non omnia, sed ex omnibus. Non enim scripsit omnia, sed assecutus est omnia; quia quae fecit, inquit, Jesus, si scribantur omnia, nec ipsum capere mundum arbitror (Joan. XXI, 25). Advertis enim quod consulto etiam ea quae ab aliis sunt scripta praeteriit, ut diversa in Evangelio gratia refulgeret, et propriis quibusdam singuli 1270 libri mysteriorum gestorumque miraculis eminerent. Diviserunt enim sibi vestimenta Domini milites Christi, quod suo loco plenius explanabitur (Infra lib. X, in cap.", + "candidate_score": 0.657763, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_1_3", + "bdc_text": "in domino , mi charissime Bullingere . Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 . März 1545 erschien ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_671", + "psc_text": "coelis est (Matth. XVI, 17) . 1427 . 69. (Vers. 25.) Adhaeret his lectio, qua exponuntur hi qui sibi legisperiti videntur, qui verba Legis tenent, vim Legis ignorant: et ex ipso primo Legis capitulo docet esse Legis ignaros, probans quod in principio statim Lex et Patrem et Filium praedicaverit, incarnationis quoque Dominicae annuntiaverit sacramentum, dicens: Diliges Dominum Deum tuum . . . . Et diliges proximum tuum sicut te ipsum (Deut. VI, 5) . 70. (Vers. 28.) Unde Dominus ait ad legisperitum: Hoc fac, et vives. At ille qui nesciret proximum suum; quia non credebat in Christum, respondit: Quis est meus proximus? Itaque qui Christum nescit, nescit et Legem. Quomodo enim potest scire Legem, cum veritatem ignoret, cum Lex annuntiet veritatem? (Vers 30.) Homo quidam ex Hierusalem descendebat in Hiericho, et incidit in latrones. . 71. Ut eum locum qui propositus est nobis, planius possimus absolvere, veterem civitatis Hiericho repetamus", + "candidate_score": 0.650474, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_0_2", + "bdc_text": "S . in domino , mi charissime Bullingere . Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_671", + "psc_text": "coelis est (Matth. XVI, 17) . 1427 . 69. (Vers. 25.) Adhaeret his lectio, qua exponuntur hi qui sibi legisperiti videntur, qui verba Legis tenent, vim Legis ignorant: et ex ipso primo Legis capitulo docet esse Legis ignaros, probans quod in principio statim Lex et Patrem et Filium praedicaverit, incarnationis quoque Dominicae annuntiaverit sacramentum, dicens: Diliges Dominum Deum tuum . . . . Et diliges proximum tuum sicut te ipsum (Deut. VI, 5) . 70. (Vers. 28.) Unde Dominus ait ad legisperitum: Hoc fac, et vives. At ille qui nesciret proximum suum; quia non credebat in Christum, respondit: Quis est meus proximus? Itaque qui Christum nescit, nescit et Legem. Quomodo enim potest scire Legem, cum veritatem ignoret, cum Lex annuntiet veritatem? (Vers 30.) Homo quidam ex Hierusalem descendebat in Hiericho, et incidit in latrones. . 71. Ut eum locum qui propositus est nobis, planius possimus absolvere, veterem civitatis Hiericho repetamus", + "candidate_score": 0.637675, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_58", + "bdc_text": "attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_671", + "psc_text": "coelis est (Matth. XVI, 17) . 1427 . 69. (Vers. 25.) Adhaeret his lectio, qua exponuntur hi qui sibi legisperiti videntur, qui verba Legis tenent, vim Legis ignorant: et ex ipso primo Legis capitulo docet esse Legis ignaros, probans quod in principio statim Lex et Patrem et Filium praedicaverit, incarnationis quoque Dominicae annuntiaverit sacramentum, dicens: Diliges Dominum Deum tuum . . . . Et diliges proximum tuum sicut te ipsum (Deut. VI, 5) . 70. (Vers. 28.) Unde Dominus ait ad legisperitum: Hoc fac, et vives. At ille qui nesciret proximum suum; quia non credebat in Christum, respondit: Quis est meus proximus? Itaque qui Christum nescit, nescit et Legem. Quomodo enim potest scire Legem, cum veritatem ignoret, cum Lex annuntiet veritatem? (Vers 30.) Homo quidam ex Hierusalem descendebat in Hiericho, et incidit in latrones. . 71. Ut eum locum qui propositus est nobis, planius possimus absolvere, veterem civitatis Hiericho repetamus", + "candidate_score": 0.634687, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_50_52", + "bdc_text": "s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. . Vale iterum atque iterum diu salvus ecclesiis nostris , quę a lupo crudelissimoVgl. Mt 7 , 15 ; Apg 20 , 29 . devastantur .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_680", + "psc_text": "vulnerati. Stabularius itaque ille est qui dixit: Misit me Christus evangelizare (I Cor. I, 17) . Stabularii sunt illi quibus dicitur: Ite in orbem universum, et praedicate Evangelium universae creaturae: et qui crediderit et baptizatus fuerit, hic salvus erit (Marc. XVI, 15 et 16) , salvus utique a morte, salvus a vulnere quod infixum est a latronibus. Beatus ille stabularius, qui alterius vulnera curare potest. Beatus ille cui dicit Jesus: (Vers. 35.) Quodcumque supererogaveris, revertens reddam tibi. . 82. Bonus dispensator, qui etiam supererogat. Bonus dispensator Paulus, cujus sermones et epistolae veluti ei rationi quam acceperat, supereffluunt. Moderatum Domini mandatum prope immoderato labore mentis et corporis exsecutus; ut multos ab aegritudine gravi spiritalis alloquii dispensatione relevaret. Bonus ergo stabularius stabuli ejus in quo agnovit asina praesepe Domini sui, et in quo grex clauditur agnorum; ne frementibus ad caulas rapacibus lupis, facilis in ovilia sit incursus. 83. Spondet ergo mercedem se", + "candidate_score": 0.634346, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_51", + "bdc_text": "Vale iterum atque iterum diu salvus ecclesiis nostris , quę a lupo crudelissimoVgl. Mt 7 , 15 ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_10", + "psc_text": "5) , eamque historiam plena digestione persequitur. Unde etiam ii qui quatuor animalium formas quae in Apocalypsi revelantur (Apoc. IV, 7), quatuor Evangelii libros intelligendos arbitrati sunt, hunc librum volunt vituli specie figurari; vitulus enim sacerdotalis est victima. Et bene congruit vitulo hic Evangelii liber, quia a sacerdotibus inchoavit, et consummavit in vitulo, qui omnium peccata suscipiens, pro totius mundi vita est immolatus; sacerdotalis enim est ille vitulus. Idem quippe et vitulus et sacerdos: sacerdos, quia propitiator est noster; advocatum enim ipsum habemus apud Patrem: vitulus, quia suo sanguine nos diluit, et redemit. Et bene accidit, ut quoniam Evangelii librum secundum Matthaeum diximus esse moralem, opinio hujuscemodi non praetermitteretur; mores enim proprie dicuntur humani. 8. Plerique tamen putant ipsum Dominum nostrum in quatuor Evangelii libris, quatuor formis animalium figurari, quod idem homo, idem leo, idem vitulus, idem aquila esse comprobatur. Homo quia natus ex Maria est: leo, quia fortis est:", + "candidate_score": 0.633119, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_5_7", + "bdc_text": "contra Lutheri fanaticum et mendacem libellum Luthers \"Kurtz bekentnis \" ; s. oben Nr. 2061 , Anm. 7. , et summe probantur omnia . Benigne tractas hominem crudelem , quem nunquam cicurem aut mansuetum reddes etiam blandissimis verbis adhibitis .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_661", + "psc_text": "insolentiam verberantium non injuriae relatione, sed magnanimitate patientiae verberate. Nemo debet quod ipse in alio reprehendit, imitari: graviora contumacibus mansuetudo vulnera refert. Hoc pugno repercussit Dominus verberantem, dicendo: Qui te percutit in maxillam, praebe illi et alteram (Matth. V, 39) . Fit enim ut judicio suo ipse se damnet, et quodam stimulo sui compungatur affectus, qui relatam sibi sedulitatem pro injuria quam fecit adverterit. 60. Habet tamen quos et cum virga apostolos miserit, sicut Paulus testificatur, dicens: Quid vultis, in virga veniam ad vos, an in charitate et spiritu mansuetudinis (I Cor. IV, 21)? Hanc virgam etiam Timotheo dedit Apostolus, dicens: Argue, obsecra, increpa (II Tim. IV, 2) . Aut fortasse ante passionem Domini, quae 1425 nutantium populorum corda firmavit, necessaria sola fuerit mansuetudo; post passionem correctio. Certe mulceat Dominus, increpet Paulus: suadeat qui potest pectora etiam dura mollire: arguat qui non potest universa suadere. Virgam igitur Paulus ex doctrina", + "candidate_score": 0.631357, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_46_48", + "bdc_text": "s. unten Nr. 2095 , 29-32. . Quid ad me scripserit Gilbertus Gilbert Cousin. , hic habes Gilbert Cousin an Johannes Gast , 15 . Februar 1545 ( Zürich StA , E II 345 , 288 ) .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_130", + "psc_text": "gerentis, diem, locum, causam. Testes quoque abhiberi solent: hos quoque nativitati suae, et generationi secundum carnem Christus adhibuit, qui signarent Evangelium, dicens: Vos eritis mihi testes in Hierusalem (Act. 1, 8) (Vers. 6, 7.) Factum est autem, cum essent ibi, impleti sunt dies ut pareret. Et peperit filium primogenitum, et pannis eum involvit, et posuit in praesepio; quia non erat locus in eo diversorio. 1295 . 40. Breviter sanctus Lucas et quomodo, et quo tempore, et quo loco secundum carnem Christus natus sit, explicavit. At vero de coelesti generatione si quaeris, lege Evangelium sancti Joannis, qui a coelestibus exorsus ad terrena descendit. Illic invenies et quando erat, et quomodo erat, et quid erat, quid egerat, quid agebat, et ubi erat, et quo venerit, et quomodo venerit, quo tempore venerit, qua causa venerit. In principio, inquit, erat Verbum (Joan. I, 1) ; habes quando erat: Et Verbum erat apud Deum; habes", + "candidate_score": 0.622666, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_2", + "bdc_text": "Legi unum et alterum folium tuae responsionisDas \"Warhaffte Bekanntnuß \" der Zürcher , das kurz vor dem 12 .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_671", + "psc_text": "coelis est (Matth. XVI, 17) . 1427 . 69. (Vers. 25.) Adhaeret his lectio, qua exponuntur hi qui sibi legisperiti videntur, qui verba Legis tenent, vim Legis ignorant: et ex ipso primo Legis capitulo docet esse Legis ignaros, probans quod in principio statim Lex et Patrem et Filium praedicaverit, incarnationis quoque Dominicae annuntiaverit sacramentum, dicens: Diliges Dominum Deum tuum . . . . Et diliges proximum tuum sicut te ipsum (Deut. VI, 5) . 70. (Vers. 28.) Unde Dominus ait ad legisperitum: Hoc fac, et vives. At ille qui nesciret proximum suum; quia non credebat in Christum, respondit: Quis est meus proximus? Itaque qui Christum nescit, nescit et Legem. Quomodo enim potest scire Legem, cum veritatem ignoret, cum Lex annuntiet veritatem? (Vers 30.) Homo quidam ex Hierusalem descendebat in Hiericho, et incidit in latrones. . 71. Ut eum locum qui propositus est nobis, planius possimus absolvere, veterem civitatis Hiericho repetamus", + "candidate_score": 0.621564, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 19, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas", + "max_score": 0.675384, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57_59", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_356", + "psc_text": "CAPUT XXVI.--37. Jamvero cum dicit: Episcopum docibilem esse debere (II Tim. II, 24) ; et adjungit, Docibilis autem ille est, qui est ad discendum patientia lenis et mitis: oportet enim episcopum non tantum docere, sed et discere; quia et ille melius docet, qui quotidie crescit et proficit discendo meliora: his utique verbis satis indicat vir sanctus et pia charitate praeditus, non esse metuendum sic ejus epistolas legere, ut si quid postea pluribus et diuturnioribus inquisitionibus compertum Ecclesia confirmaverit, non ambigamus; quia sicut multa erant quae doctus Cyprianus doceret, sic erat et aliquid quod Cyprianus docibilis disceret. Quod autem nos admonet, ut ad fontem recurramus, id est, ad Apostolicam traditionem, et inde canalem in nostra tempora dirigamus, optimum est, et sine dubitatione faciendum. Traditum est ergo nobis, sicut ipse commemorat, ab Apostolis, quod sit unus Deus, et Christus unus, et una spes, et fides una, et una Ecclesia, et Baptisma unum", + "candidate_score": 0.675384, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_49_51", + "bdc_text": "Darin erwähnt Cousin Bullingers Brief ( nicht erhalten ; s. HBBW XIV [Nr. 1927 ] 268 , Anm. 15 ) mit Dankbarkeit , vermisst eine Antwort von Bibliander und erkundigt sich nach Konrad Gessner. . Vale iterum atque iterum diu salvus ecclesiis nostris , quę a lupo crudelissimoVgl. Mt 7 , 15 ;", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_66", + "psc_text": "28. Exstant beati martyris Cypriani in ejus litteris magna documenta, ut ad illum jam veniam, de cujus sibi auctoritate isti carnaliter blandiuntur, cum ejus charitate spiritualiter perimantur. Nam illis temporibus, antequam plenarii concilii sententia quid in hac re sequendum esset, totius Ecclesiae consensio confirmasset, visum est ei cum ferme octoginta coepiscopis suis Africanarum Ecclesiarum, omnem hominem qui extra Ecclesiae catholicae communionem baptizatus fuisset, oportere ad Ecclesiam venientem denuo baptizari. Quod non recte fieri tanto viro nimirum propterea Dominus non aperuit, ut ejus pia et humilitas et charitas in custodienda salubriter Ecclesiae pace patesceret, et non solum illius temporis Christianis, sed etiam posteris ad medicinalem, ut ita dicam, notitiam signaretur. Cum enim tanti meriti, tantae Ecclesiae, tanti pectoris, tanti oris, tantae virtutis episcopus, aliud de Baptismo arbitraretur, quam erat diligentius inquisita veritas firmatura; multique ejus collegae, quamvis nondum liquido manifestatum, id tamen tenerent quod et praeterita Ecclesiae consuetudo, et postea totus", + "candidate_score": 0.6317, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 20, + "cf_id": "cf020", + "work_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Epistola-Pauli-ad-Timotheum-II", + "max_score": 0.675213, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "12137_sent_57_59", + "bdc_text": "Est enim bonus vir et evangelio addictissimus , licet adhuc papisticis ceremoniis alligatus sit propter commodum et lucellum ; attamen bene docet iuventutem , et quicquid usquam editur divulgaturque , coemit et legit . Tuus Gastius ex animo .", + "psc_chunk_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Epistola-Pauli-ad-Timotheum-II_window_8", + "psc_text": "propositum, fidem, longanimitatem, dilectionem, patientiam, persecutiones, passiones: qualia mihi facta sunt Antiochiae, Iconii, et Lystris: quales persecutiones sustinui, et ex omnibus eripuit me Dominus. Et omnes qui pie volunt vivere in Christo Jesu, persecutionem patientur. Mali autem homines, et seductores, proficient in pejus, errantes, et in errorem mittentes. Tu vero permane in iis, quae didicisti, et credita sunt tibi: sciens a quo didiceris. Et quia ab infantia sacras litteras nosti, quae te possunt instruere ad salutem, per fidem, quae est in Christo Jesu. Omnis Scriptura divinitus inspirata, utilis est ad docendum, ad arguendum, ad corripiendum, ad erudiendum in justitia: ut perfectus sit homo Dei, ad omne opus bonum instructus. [ Cap. IV.] Testificor coram Deo, et Jesu Christo, qui judicaturus est vivos, et mortuos, per adventum ipsius, et regnum ejus: praedica verbum, insta opportune, importune: argue, obsecra, increpa in omni patientia, et doctrina. Erit enim tempus, cum sanam doctrinam non", + "candidate_score": 0.675213, + "ce_score": null + } + ] + } + ], + "biblical_hits": [] +} \ No newline at end of file