diff --git "a/11/11920.json" "b/11/11920.json" new file mode 100644--- /dev/null +++ "b/11/11920.json" @@ -0,0 +1,2778 @@ +{ + "letter_id": "11920", + "bd_url": "https://www.bullinger-digital.ch/letter/11920", + "dominant_topic": 1, + "topic_dist": [ + 0.056416, + 0.063822, + 0.04797, + 0.053037, + 0.047436, + 0.043462, + 0.045574, + 0.056643, + 0.046279, + 0.045654, + 0.045207, + 0.045698, + 0.045734, + 0.049098, + 0.044346, + 0.050667, + 0.047094, + 0.053067, + 0.058468, + 0.054328 + ], + "citations": [ + { + "rank": 1, + "cf_id": "cf025", + "work_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum", + "max_score": 0.754702, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_575", + "psc_text": "Omnia quippe ei visa indicavit, ut, audito quod meruit, magnitudo formidinis ad sollicitudinem eum converteret impetrandae divinae miserationis. Universos ei Domini sermones indicavit, ut dum in vetustate sua se projectum cognosceret, per poenitentiae lacrymas ad verae fidei renovationem festinaret. Qui profecto respondit, dicens: (Vers. 18.) Dominus est, quod bonum est in oculis suis faciat. 26. Quibus nimirum verbis quid aliud quam Judaici populi perfidia clarius agnoscitur? Nam qui omnipotentem Deum Dominum vocat, adhuc ei servire se existimat. Cum igitur Judaico populo repulsio sua a sanctae Ecclesiae doctoribus insinuatur, dicit: Dominus est, quod bonum est in oculis suis faciat. Quia dum Deo se placere per veterem institutionem credit, sanctae Ecclesiae nequaquam minas expavescit. Quasi enim apertiori voce Judaica perfidia asserat, et comminantibus sibi sanctae Ecclesiae praedicatoribus dicat; Eo nobis minis vestris terrorem nullum incutitis, quo circa fidem ei nos ministrare credimus a cujus gratia nos decidisse praedicatis. Cum ergo adjungit: Faciat", + "candidate_score": 0.754702, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_575", + "psc_text": "Omnia quippe ei visa indicavit, ut, audito quod meruit, magnitudo formidinis ad sollicitudinem eum converteret impetrandae divinae miserationis. Universos ei Domini sermones indicavit, ut dum in vetustate sua se projectum cognosceret, per poenitentiae lacrymas ad verae fidei renovationem festinaret. Qui profecto respondit, dicens: (Vers. 18.) Dominus est, quod bonum est in oculis suis faciat. 26. Quibus nimirum verbis quid aliud quam Judaici populi perfidia clarius agnoscitur? Nam qui omnipotentem Deum Dominum vocat, adhuc ei servire se existimat. Cum igitur Judaico populo repulsio sua a sanctae Ecclesiae doctoribus insinuatur, dicit: Dominus est, quod bonum est in oculis suis faciat. Quia dum Deo se placere per veterem institutionem credit, sanctae Ecclesiae nequaquam minas expavescit. Quasi enim apertiori voce Judaica perfidia asserat, et comminantibus sibi sanctae Ecclesiae praedicatoribus dicat; Eo nobis minis vestris terrorem nullum incutitis, quo circa fidem ei nos ministrare credimus a cujus gratia nos decidisse praedicatis. Cum ergo adjungit: Faciat", + "candidate_score": 0.713898, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_380", + "psc_text": "et docibiles Dei (Joan. VI, 45; Isai. LIV, 13), ministri quidem in conspectu Domini sunt, sed ante faciem hominis ministri ejus non sunt, quia ipsa eos intus divinitas erudit qualiter foris etiam vita et moribus ac doctrina disponantur; unde et praecursori Redemptoris 82 paterni oraculi laude promittitur: Tu quidem, puer, propheta Altissimi vocaberis; praeibis enim ante faciem Domini parare vias ejus (Luc. I, 76) . Ante faciem quidem Domini praeire describitur, qui in ministerio suo non erat secuturus arbitrium superioris hominis, sed inspirationem divinitatis. Ante faciem ergo Heli Samuel Domino ministrare dicitur, ut subjecti quique ejus exemplo doceantur, quatenus de ministerio suo sic placere conditori studeant, ut praeter praelatorum suorum arbitrium agere aliquid non praesumant. Nam qui ante institutoris sui faciem Domini minister asseritur, si ejus faciem praeire per tumorem despicit, minister in conspectu Domini non existit, quia omnipotentem ignorare convincitur, cui per ejus arbitrium placere despicit, cujus se imperio", + "candidate_score": 0.709218, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_104", + "psc_text": "appareat, non tantum ut videat defertur, sed etiam ut videatur. Quia enim in fine a Domino multi audituri sunt: Nescio vos (Matth. XXV, 12) , apparere in conspectu Domini Samuel dicitur, quia electus, et humilis subditus, dum perfecte praesentia despicit, adveniente extremo judice nequaquam reprobatur. Quos autem saeculum in sui amore defixos retinet, in conspectu Domini non apparent. Qui enim in honore rerum transeuntium videri elatiores appetunt, hoc profecto superbiendo agunt, ut ab eo quo solo videri debent honorabiles nunquam videantur. Unde et rex electus, et in rerum culmine positus, ne in flore saeculi deciperetur obsecrat, dicens: Ne projicias me, Domine, a facie tua (Psal. L, 13) . Anna ergo et ablactare filium repromittit, et ante conspectum Domini ut appareat ducere, quia sancta Ecclesia electos subditos quos erudit praesentia perfecte despicere docet, et bona agere, et ad aeterna bona per humilitatem festinare. Et notandum quia ab ablactationis loco ductus asseritur,", + "candidate_score": 0.700906, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1369", + "psc_text": "se cognoscere noluit, subjungens, ait: (Vers. 13.) Stulte egisti, nec custodisti mandata Domini Dei tui. 18. Superbi quique, quia per tumorem supra homines se esse arbitrantur, competenter arguuntur, cum eis divina voluntas objicitur, quam offendunt. 289 Saul ergo superborum more arguitur, qui Domini Dei sui mandata contempsisse perhibetur. Quod tale est, ac si superbientem et contemnentem terreat, dicens: Et si homines despicis, nunc non consilium hominum, sed Domini Dei tui mandata dissipasti. Recte ergo tuum reatum pensas, si illum, quem contemnis, trementi corde consideras. Et notandum, quia non ait: Non custodisti mandata Dei tui, aut, mandata Domini tui, sed: Non custodisti mandata Domini Dei tui. Ac si aperte dicat: Ausus magnae transgressionis esset, si ille, cujus mandata despicis, tantum Dominus tuus, non etiam Deus existeret. Quantum ergo est quod committitur, cum Dei et Domini mandata negliguntur? Quia item non dixit: Domini Dei mei, aut Domini Dei nostri, divinae familiaritatis gratiam", + "candidate_score": 0.700289, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_517", + "psc_text": "ut appareret Dominus dicitur, quia profecto divinae lucis ostensio reprobos et fictos fugit, quae se electis, et mundis cordibus aperit. Unde et per semetipsam vera lux loquendo, nos illuminat, dicens: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt (Matth. V, 8) . Igitur, ut appareret Dominus, addidit quia mundum praedicatoris sui oculum vidit. Sed cum addidit Ut appareret in Silo, in eodem loco illum apparuisse vice alia designatur. Quia autem dixit ubi apparuit, ne Heli apparuisse crederetur, subsequenter et personam ejus cui apparuit ostendit, dicens: (Vers. 21.) Quoniam revelatus fuerat Dominus Samueli in Silo, juxta verbum Domini. 32. Tunc namque se ei revelavit, cum ei secretum sui consilii de repulsione reprobi praedicatoris aperuit. Quod profecto juxta verbum Domini factum asseritur, ut hoc quod non valde superius per virum Dei ad Heli dictum fuerat, etiam secundum historiam impletum esse sentiatur: Et suscitabo mihi sacerdotem fidelem qui juxta cor meum, et animam meam", + "candidate_score": 0.692515, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10_12", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_575", + "psc_text": "Omnia quippe ei visa indicavit, ut, audito quod meruit, magnitudo formidinis ad sollicitudinem eum converteret impetrandae divinae miserationis. Universos ei Domini sermones indicavit, ut dum in vetustate sua se projectum cognosceret, per poenitentiae lacrymas ad verae fidei renovationem festinaret. Qui profecto respondit, dicens: (Vers. 18.) Dominus est, quod bonum est in oculis suis faciat. 26. Quibus nimirum verbis quid aliud quam Judaici populi perfidia clarius agnoscitur? Nam qui omnipotentem Deum Dominum vocat, adhuc ei servire se existimat. Cum igitur Judaico populo repulsio sua a sanctae Ecclesiae doctoribus insinuatur, dicit: Dominus est, quod bonum est in oculis suis faciat. Quia dum Deo se placere per veterem institutionem credit, sanctae Ecclesiae nequaquam minas expavescit. Quasi enim apertiori voce Judaica perfidia asserat, et comminantibus sibi sanctae Ecclesiae praedicatoribus dicat; Eo nobis minis vestris terrorem nullum incutitis, quo circa fidem ei nos ministrare credimus a cujus gratia nos decidisse praedicatis. Cum ergo adjungit: Faciat", + "candidate_score": 0.684372, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_575", + "psc_text": "Omnia quippe ei visa indicavit, ut, audito quod meruit, magnitudo formidinis ad sollicitudinem eum converteret impetrandae divinae miserationis. Universos ei Domini sermones indicavit, ut dum in vetustate sua se projectum cognosceret, per poenitentiae lacrymas ad verae fidei renovationem festinaret. Qui profecto respondit, dicens: (Vers. 18.) Dominus est, quod bonum est in oculis suis faciat. 26. Quibus nimirum verbis quid aliud quam Judaici populi perfidia clarius agnoscitur? Nam qui omnipotentem Deum Dominum vocat, adhuc ei servire se existimat. Cum igitur Judaico populo repulsio sua a sanctae Ecclesiae doctoribus insinuatur, dicit: Dominus est, quod bonum est in oculis suis faciat. Quia dum Deo se placere per veterem institutionem credit, sanctae Ecclesiae nequaquam minas expavescit. Quasi enim apertiori voce Judaica perfidia asserat, et comminantibus sibi sanctae Ecclesiae praedicatoribus dicat; Eo nobis minis vestris terrorem nullum incutitis, quo circa fidem ei nos ministrare credimus a cujus gratia nos decidisse praedicatis. Cum ergo adjungit: Faciat", + "candidate_score": 0.68163, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_516", + "psc_text": "et justis, ut in eo videlicet et lapsi bonum videant, in quo se poenitendo corrigant, et boni mirentur vitae celsitudinem, ad quam quotidie proficiendo convalescant. Sequitur: (Vers. 21.) Et addidit Dominus ut appareret in Silo. 31. Superius de tempore reprobi pastoris dicitur: In diebus illis non erat visio manifesta. Cum itaque ex sacro eloquio optimus praedicator ostenditur, apparere iterum Dominus perhibetur, quia nimirum cognitio divini consilii, quae absconditur reprobis, puritatis merito revelatur electis. Si enim et hominum consilia nisi familiaribus non creduntur, omnipotens Deus secreta suae dispositionis aestimandus est suis patefacere inimicis? Prius ergo justi doctoris vita praedicatur, deinde addidisse ut appareret Dominus dicitur, quia profecto divinae lucis ostensio reprobos et fictos fugit, quae se electis, et mundis cordibus aperit. Unde et per semetipsam vera lux loquendo, nos illuminat, dicens: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt (Matth. V, 8) . Igitur, ut appareret Dominus, addidit quia mundum praedicatoris sui", + "candidate_score": 0.679575, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_60_62", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . evangelicam plane perditam . Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_582", + "psc_text": "Samueli revelatus asseritur, quoties apparere addiderit non refertur, quia nimirum usque in mundi finem sancta Ecclesia ducitur, cui praedicatores praesunt, qui ex eo in infimis alta aeternitatis gaudia praedicent, quo summa quae praedicant in alta Dei manifestatione vident. Quam profecto apparitionem juxta verbum Domini factam perhibetur. Quid est autem verbum Domini, nisi promissio Redemptoris? Addidit ergo ut appareret juxta verbum Domini, quia promissionis suae veritatem exhiberet non desinit. Verbum namque Domini in additione apparitionis est: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus, usque ad consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20) . Sequitur: (Vers. 21.) Et venit sermo Samuelis in universo Israeli. 31. Sermo etenim venire cognoscitur, cum praedicatorum nostrorum promissio adimpletur. Promissio enim verbi est gaudium sine fine mansurum. Universo igitur Israeli sermo Samuelis venit, quia omnis multitudo sanctae Ecclesiae ad gaudium aeternae beatitudinis pervenit, et quod nunc in fide sermonis a sanctis ejus praedicatoribus repromittitur, per rei veritatem eidem in regnis", + "candidate_score": 0.668908, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_329", + "psc_text": "fidei Synagogae ministrare? Senex quidem valde esse et vivere poterat, cum Judaeorum corda nutabant ut Dominum Jesum nec Redemptorem verum esse crederent, nec quasi blasphemum aperte damnarent. Hujus namque senectutis debilitatem evangelista Joannes ostendit, dicens: Alii dicebant, quia bonus est, alii vero, non, sed seducit turbas (Joan. VII, 12) . Hinc Judaei ipsi calliditatis suae versutiam proferentes, dicunt: Usquequo animas nostras tollis? si tu es Christus, dic nobis palam (Ibid. X, 24) . Hinc item dicunt: Magister, volumus a te signum videre (Matth. XII, 38) . 16. Sed Heli valde senex audivit omnia quae faciebant filii sui universo Israeli. Audivit certe haec, quia novit. Quod autem cognovimus, intra aulas memoriae clausum tenemus. Consulta vero sacra eloquia, intra se omnem Judaeorum perfidiam scriptam foris proferunt, et velut diu servatam memoriter ostendunt. Hujus profecto auditus notitiam Amos, velut Heli ascribens, ait: Non faciet Dominus verbum super terram, quod non revelaverit servis suis", + "candidate_score": 0.662744, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_60_62", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . evangelicam plane perditam . Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_583", + "psc_text": "Sermo etenim venire cognoscitur, cum praedicatorum nostrorum promissio adimpletur. Promissio enim verbi est gaudium sine fine mansurum. Universo igitur Israeli sermo Samuelis venit, quia omnis multitudo sanctae Ecclesiae ad gaudium aeternae beatitudinis pervenit, et quod nunc in fide sermonis a sanctis ejus praedicatoribus repromittitur, per rei veritatem eidem in regnis coelestibus exhibetur. Verbum namque doctorum in repromissione fidelium est: Omnis qui credit in ipsum non perit, sed habebit vitam aeternam (Joan. III, 15) . Vel certe sermo doctorum in repromissione munerum est: Quae oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae preparavit Deus diligentibus se (Isa. LXIV, 4; I Cor. II, 9) . Sermo itaque Samuelis in universo Israeli venit, 125 quia quisquis sanctis praedicatoribus et vitae praesentis religiosam conversationem suadentibus et aeterna gaudia justis promittentibus credit, ad ea quae pie vivendo exspectavit gaudia aeterna carne moriendo transivit. Unde et is in cujus fide promiserat affirmat,", + "candidate_score": 0.660405, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_62", + "bdc_text": "Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_582", + "psc_text": "Samueli revelatus asseritur, quoties apparere addiderit non refertur, quia nimirum usque in mundi finem sancta Ecclesia ducitur, cui praedicatores praesunt, qui ex eo in infimis alta aeternitatis gaudia praedicent, quo summa quae praedicant in alta Dei manifestatione vident. Quam profecto apparitionem juxta verbum Domini factam perhibetur. Quid est autem verbum Domini, nisi promissio Redemptoris? Addidit ergo ut appareret juxta verbum Domini, quia promissionis suae veritatem exhiberet non desinit. Verbum namque Domini in additione apparitionis est: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus, usque ad consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20) . Sequitur: (Vers. 21.) Et venit sermo Samuelis in universo Israeli. 31. Sermo etenim venire cognoscitur, cum praedicatorum nostrorum promissio adimpletur. Promissio enim verbi est gaudium sine fine mansurum. Universo igitur Israeli sermo Samuelis venit, quia omnis multitudo sanctae Ecclesiae ad gaudium aeternae beatitudinis pervenit, et quod nunc in fide sermonis a sanctis ejus praedicatoribus repromittitur, per rei veritatem eidem in regnis", + "candidate_score": 0.657412, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_60_62", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . evangelicam plane perditam . Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1142", + "psc_text": "regnavit a ligno: etenim firmavit orbem terrae, qui non commovebitur (Psal. XCV, 10) . Citharam ascensionis etiam tangens, dixit: Regna terrae cantate Deo, qui ascendit super coelos coelorum ad orientem (Psal. LXVII, 33, 34) . Prophetae ergo de excelso descendunt, quando sancti praedicatores illa sacramenta nobis annuntiant, quae alta contemplatione didicere. Et psalterium, tibiam, et citharam dicunt: quia Redemptorem nostrum aeterni regni Dominum asserunt, et per humanam conditionem humiliatum, et morte sua mundum redimere, et resurgendo coelestia reparare. Quae nimirum laudis instrumenta ante se 242 habent: quia ea, quae dicunt, intelligunt. E contra vero Caiphas prophetare dicitur (Joan. XI), et ea quae dixit, ignorare; cum tibiam Dominicae mortis, quam tetigit, et non ut electus propheta haberet ante se, sed post se. Bene ergo de electis prophetis subjungitur: Ipsosque prophetantes. Quia dum vident quae dicant, velut ante se habent instrumenta, quae tangant; et dum praedicant, illud proferunt, quod praevidendo cognoverunt. Saul", + "candidate_score": 0.655933, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_62", + "bdc_text": "Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_583", + "psc_text": "Sermo etenim venire cognoscitur, cum praedicatorum nostrorum promissio adimpletur. Promissio enim verbi est gaudium sine fine mansurum. Universo igitur Israeli sermo Samuelis venit, quia omnis multitudo sanctae Ecclesiae ad gaudium aeternae beatitudinis pervenit, et quod nunc in fide sermonis a sanctis ejus praedicatoribus repromittitur, per rei veritatem eidem in regnis coelestibus exhibetur. Verbum namque doctorum in repromissione fidelium est: Omnis qui credit in ipsum non perit, sed habebit vitam aeternam (Joan. III, 15) . Vel certe sermo doctorum in repromissione munerum est: Quae oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae preparavit Deus diligentibus se (Isa. LXIV, 4; I Cor. II, 9) . Sermo itaque Samuelis in universo Israeli venit, 125 quia quisquis sanctis praedicatoribus et vitae praesentis religiosam conversationem suadentibus et aeterna gaudia justis promittentibus credit, ad ea quae pie vivendo exspectavit gaudia aeterna carne moriendo transivit. Unde et is in cujus fide promiserat affirmat,", + "candidate_score": 0.651576, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14_16", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s. HBBW XIII [Nr. 1831 ] 363f , 279-295 ) .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_60", + "psc_text": "deprimitur, ut inde bonis insultet, quod ipsa bona fieri ultra non potest. Cui profecto pereunti quia sancta Ecclesia condoluit, sequitur: (Vers. 7.) Porro Anna flebat 18. Nam et doloris sui lamenta protulit, dicens. Tristitia est mihi magna, et continuus dolor cordi meo: optabam quidem et ipse anathema fieri pro fratribus meis a Christo, qui sunt cognati mei secundum carnem (Rom. IX, 2, 3) . Et quia de eorum conversione gaudium non recepit, subditur: 15 (Vers. 7.) Et cibum non capiebat. Cibum denique caperet, si de Judaeae integra conversione laetitiae refectionem habuisset. Quae ergo flevit cibum non accepit, quia quae de pereunte Judaea doluit, de ejus salute gaudium non recepit. Sed cibus laetitiae, qui de Judaeorum conversione non datur sanctae Ecclesiae, per sponsi cohortationem porrigitur. Nam verba praedicationis ejus, etsi auditores non recipiunt reprobi, non tamen vacant a mercede retributionis. Omnipotens enim Deus, et hoc remunerat quod sine reproborum profectu reprobis", + "candidate_score": 0.644778, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_12_14", + "bdc_text": "age permittamus et haec iuditio iusti dei . Expectemus , donec ille hanc litem dirimat . Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_779", + "psc_text": "igitur illa jejunant, qui idcirco carnem poenitendo atterunt: quia in luce spei pervenire ad indulgentiam se indubitanter credunt. Quae tamen afflictio poenitentiae ad delenda peccata tunc demum idonea est, cum sacerdotis fuerit judicio imperata, cum ab eo confitentium actibus discussis, pro modo criminis, onus eis decernitur afflictionis Bene itaque sequitur: (Vers. 6.) Dixeruntque: Tibi peccavimus, Domine. Judicavitque Samuel filios Israel in Masphath. 14. In Masphath quippe sacerdos judicat, cum non humanum arbitrium sequitur, sed divinum; cum in omni quod disponendum est se in alta contemplatione sublevat, et hoc in subditorum judicio disponit: quod aequum esse in superna visione cognoscit. Hinc namque est, quod in omni fere negotio Moyses in tabernaculo foederis Dominum consulit (Exod. XXXIII, 8): quia nimirum praedicator sanctae Ecclesiae in intima debet veritatis contemplatione conspicere, ut subditorum vitam foris irreprehensibiliter valeat ordinare. Tunc enim et tenere peccata, et dimittere verius potest, cum in arcano speculationis, Domino loquente, audit", + "candidate_score": 0.644251, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 2, + "cf_id": "cf020", + "work_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem", + "max_score": 0.730008, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_178", + "psc_text": "frustra locutus est Dominus, ut faceret malum vel mala, quando ad comminationem ejus agunt poenitentiam qui sententiae subjacebant. Sin autem cor durum sit et indomabile, ne per poenas quidem sentiens beneficia corrigentis, dicitur ad eos: Sine causa percussi filios vestros: disciplinam non recepistis. (Jer. II, 30) . Prodest autem et haereticis, ut conteratur cor eorum, thesaurus pessimus dogmatum perversorum, quia recessit a Domino, et fornicantes oculi post adinventiones suas. Qui cum Domini fuerint recordati, displicebunt sibi in universis abominationibus suis, et intelligentes verae fidei veritatem, scient quia ipse sit 60 Dominus. Qui idcirco saepe infert tribulationem, quae patientibus perniciosa videtur et pessima, ut ad poenitudinem convertantur. (Vers. 11.) Haec dicit Dominus Deus: percute manu tua, et allide pedem tuum, et dic: heu! ad omnes abominationes malorum domus Israel. Magnitudinem peccatorum jubetur Propheta manibus pedibusque ac sermone monstrare, ut gestu corporis ac indignatione vocis, habitum stupentis mirantisque et plorantis ostendat. Quomodo", + "candidate_score": 0.730008, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10_12", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei .", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_669", + "psc_text": "Domini autem justa sententia, ut perditis colonis prioribus, alios in vineam suam mittat agricolas. Quod intelligentes in Evangelii parabola, dixere Judaei: Non erit istud (Luc. XX, 16) . (Vers. 30.) Idcirco unumquemque juxta vias suas judicabo, domus Israel, ait Dominus Deus. Sive de gentium multitudine, sive de Israel populo sint qui judicantur: Non est personarum acceptio apud Deum (Coloss. III, 25) , sed unusquisque sua coronabitur fide: et impietate atque infidelitate damnabitur. (Vers. 31.) Convertimini et agite poenitentiam ab omnibus iniquitatibus vestris, et non erit vobis in ruinam iniquitas. Projicite a vobis omnes praevaricationes vestras, in quibus praevaricati estis. Proprie ad Israel iste sermo dirigitur, ut agant poenitentiam, et relinquant iniquitates, sive praevaricationes suas, quibus in Deum praevaricati sunt. Potest autem et ad utrumque populum intelligi: ut et Israel, et gentium turba, sua vitia derelinquens, convertatur ad eum qui possit sanare contritiones suas. Et facite vobis cor novum, et spiritum", + "candidate_score": 0.68084, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_82", + "psc_text": "male habentes (Luc. V, 31) . Neque potes dicere: Non possum loqui ad eos, quia linguae alterius sunt, et invicem nobis barbari sumus, nec mutuum possumus audire sermonem. Quid loquar de uno populo? Si ad diversas te mitterem nationes, tamen auctoritas et potentia mea omnem difficultatem vinceret. Atque utinam tempus instaret, quod ad omnes missurus sum nationes, quo et linguarum daturus sum gratias, ut praedicent apostoli mei, et totum mundum a diversitate linguarum, una fide meo subdant jugo; facilius illi audirent, qui profundi sunt altique sermonis, et nihil habent de levitate Judaica, sed gravi et solido ingrediuntur pede, et cum ignotae sint linguae, notae fidei sunt. Unde sequitur: Et si ad illos mitterem te, ipsi audirent te. Denique postea misit, et omnes pariter crediderunt. Unde Paulus et Barnabas loquuntur ad Judaeos [ Al. eos]: Vobis quidem oportuerat praedicari verbum Dei: sed quia noluistis suscipere sermonem, ecce convertimur ad gentes (Act.", + "candidate_score": 0.671177, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_67_69", + "bdc_text": "Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen . Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 .", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_311", + "psc_text": "Scriptura demonstrat eadem nos debere intelligere in expositione animalis, quae supra intelleximus. (Vers. 18 seqq.) Et egressa est gloria Domini a limine Templi, et stetit super Cherubim. Et elevantes [Al. elevantia et exaltata] Cherubim alas suas, exaltati sunt a terra coram me. Et illis egredientibus, rotae quoque subsecutae sunt. Et stetit in introitu portae domus Domini Orientalis, et gloria Dei Israel erat super eos [Al. ea]. Ipsum est animal, quod vidi subter Deum Israel, juxta fluvium Chobar: et intellexi, quia Cherubim essent. Quatuor, per quatuor vultus uni: et quatuor alae uni, et similitudo manus hominis sub alis eorum: et similitudo vultuum eorum, ipsi vultus quos videram juxta fluvium Chobar, et intuitus eorum et impetus singulorum ante faciem suam ingredi. Gloria Domini, sive majestas, quae steterat in templi limine, stetit super Cherubim. Qui elevantes [ Al. Quae elevantia et exaltata] alas suas, propheta cernente, exaltati sunt, rotis pariter sequentibus, et stetit", + "candidate_score": 0.670399, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11_13", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei . Expectemus , donec ille hanc litem dirimat .", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_669", + "psc_text": "Domini autem justa sententia, ut perditis colonis prioribus, alios in vineam suam mittat agricolas. Quod intelligentes in Evangelii parabola, dixere Judaei: Non erit istud (Luc. XX, 16) . (Vers. 30.) Idcirco unumquemque juxta vias suas judicabo, domus Israel, ait Dominus Deus. Sive de gentium multitudine, sive de Israel populo sint qui judicantur: Non est personarum acceptio apud Deum (Coloss. III, 25) , sed unusquisque sua coronabitur fide: et impietate atque infidelitate damnabitur. (Vers. 31.) Convertimini et agite poenitentiam ab omnibus iniquitatibus vestris, et non erit vobis in ruinam iniquitas. Projicite a vobis omnes praevaricationes vestras, in quibus praevaricati estis. Proprie ad Israel iste sermo dirigitur, ut agant poenitentiam, et relinquant iniquitates, sive praevaricationes suas, quibus in Deum praevaricati sunt. Potest autem et ad utrumque populum intelligi: ut et Israel, et gentium turba, sua vitia derelinquens, convertatur ad eum qui possit sanare contritiones suas. Et facite vobis cor novum, et spiritum", + "candidate_score": 0.655675, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_60_62", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . evangelicam plane perditam . Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s .", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_1244", + "psc_text": "mensis ad tempus propitiationis Judaicae, quae Graece dicitur ἱλασμός: et quinta dies mensis ad sensus carneos, quae omnia, capta Jerusalem, et Evangelio succedente, deleta esse, et transisse monstravimus: et vespere, hoc est, in consummatione mundi factam manum Domini ad verum Ezechiel, qui futuras ruinas urbis cecinerat per prophetas, et mane impletas esse monstravit. (Vers. 23 seqq.) Et factum est verbum Domini ad me, dicens: Fili hominis, qui habitant in ruinosis his super humum Israel loquentes, aiunt: Unus erat Abraham, et possedit terram: nos autem multi sumus [Vulg. tacet sumus], nobis data est terra in possessionem. Idcirco dices ad eos: Haec dicit Dominus Deus: Qui in sanguine comeditis, et oculos vestros levatis ad immunditias vestras, et sanguinem funditis, numquid [Al. numquam] terram haereditate possidebitis? Stetistis in gladiis vestris, fecistis abominationes, et unusquisque uxorem proximi sui polluistis, et terram haereditate possidebitis? Haec dices ad eos: Sic dicit Dominus Deus: Vivo ego, quia", + "candidate_score": 0.654772, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_7_9", + "bdc_text": "August 1543 ( WA Briefwechsel X 384-388 , Nr. 3908 ) , von dem er eine Abschrift an Bucer gesandt hatte ; s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_276", + "psc_text": "Dominus dixit: Clamor eorum pervenit ad me (Genes. XVIII) : tamen Dominus non exaudiet eos: ut malis coacti, intelligant quid fecerint. (CAP. IX) (Cap. IX.--Vers. 1.) Et clamavit in auribus meis voce magna, dicens: Appropinquaverunt visitationes urbis. Pro visitationibus, ultionem Septuaginta transtulerunt. Mihi enim vindictam et ego retribuam, dicit Dominus (Deut. XXXII, 35) . Omnisque ultio visitatio est quasi aegrotantis, quasi habentis vulnera, quasi medicas exspectantis manus, juxta illud quod alibi scriptum est: Visitabo in virga iniquitates eorum, et in flagellis peccata eorum: misericordiam autem meam non auferam ab eis (Psal. LXXXVIII, 33, 34) . Recteque (ut supra diximus) visitatio vel ultio appropinquare dicitur captivitate vicina. Et unusquisque vas interfectionis habet in manu sua. Non dixit, habebat, ut Septuaginta transtulerunt. Neque enim narrat praeterita, sed praesentia futuraque demonstrat. Qui igitur malos percutit in eo quod mali sunt, et habet vasa interfectionis, ut occidat pessimos, minister est Domini. (Vers. 2, 3.)", + "candidate_score": 0.654592, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_60_62", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . evangelicam plane perditam . Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s .", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_364", + "psc_text": "sunt, quod nos ambiguum diximus, ut decipientia audientes suos prophetarum verba noscamus. Est autem sensus omnis capituli hic: Supra prophetaverat contra principem qui erat in Jerusalem, deinde populo famem et ardorem sitis nuntiaverat esse venturum. Quod multitudo non credens, vetus assumebat tritumque proverbium: In longum tempus differtur comminatio prophetarum, et omnis visio peribit, dum frustra cernitur: vel juxta Symmachum διαπνεύσει, id est, in ventum et auram tenuem dissolvetur. Dic ergo, inquit, eis, quod nequaquam mea comminatio differatur, nec divinatio falsa atque ambigua proferatur in populos quae finem habeat incertum, ut alio dicatur tempore, alio impleatur: sed nunc, vivente te, qui loqueris, et his qui audiunt, verbum quod locutus sum, compleatur. Significat autem vicinam captivitatem urbis Jerusalem, et Sedeciam cum populo Juda jamjamque capiendum. Non solum autem illo tempore, sed usque hodie vulgus incredulum et dura corda mortalium prophetiam Dei non recipit: sed omnia quae prophetae comminantur, quae praedicat Evangelium, in", + "candidate_score": 0.65374, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_83", + "psc_text": "ignotae sint linguae, notae fidei sunt. Unde sequitur: Et si ad illos mitterem te, ipsi audirent te. Denique postea misit, et omnes pariter crediderunt. Unde Paulus et Barnabas loquuntur ad Judaeos [ Al. eos]: Vobis quidem oportuerat praedicari verbum Dei: sed quia noluistis suscipere sermonem, ecce convertimur ad gentes (Act. XIII, 46) . Et de centurione dicitur: Neque in Israel tantam fidem inveni (Matth. VIII, 10) . (Vers. 7.) Domus autem Israel nolunt audire te, quia nolunt audire me. Omnis quippe domus Israel attrita fronte est et duro corde. Ne contristeris, ait, si te audire noluerint. Idcirco te non audient: quia me audire contemnent: juxta quod et Salvator aiebat: Qui vos non recipit, me non recipit (Ibid., X, 40) . In quo aperte liberum monstratur arbitrium. Et duae redduntur causae, quare non audiant: quia perversae, inquit, sunt voluntatis, et attrita fronte, sive, ut Septuaginta verterunt, contentiosi sunt: et subauditur, quod", + "candidate_score": 0.648278, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_39_41", + "bdc_text": "Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . gentem obiitiat laniandam Turcis aut exhau[riendam ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_940", + "psc_text": "super Tyrum lamentum, et dices Tyro quae habitat in introitu maris, negotiationi populorum ad insulas multas (sive ab insulis multis). Haec dicit Dominus Deus. Si voluero totam prophetiam contra Tyrum, sive super lamentatione Tyri, uno sermone comprehendere, et longum faciam, et sensum lectoris obscurum; dum omnia simul non potest mente retinere, praecipue in quibus ab Hebraico in hoc loco LXX editio discrepat, hoc est, quae addiderint, quaeve subtraxerint. Itaque nostra erimus interpretatione contenti, et sicubi dissonant, ex latere copulabimus, perfectam omnium Deo scientiam relinquentes: et quid nobis videatur in singulis, breviter admonebimus. Qui plangitur, adhuc curae est ei a quo plangitur. Unde et Samuel flebat atque plangebat super Saul (II Reg. XV). Et apostolus Paulus lamentatur et luget super his qui fornicati sunt et non egerunt poenitentiam (II Cor. XII). Et Jeremias Lamentationes super eversione Jerusalem quatuor scribit alphabetis. Habitat ergo, juxta litteram, Tyrus, sive Sor, in introitu maris: vel", + "candidate_score": 0.640362, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_5", + "bdc_text": "nihil respondeo , non id in causa est , quod eas non receperim , sed quod res ipsa non videatur responsionem postulare .", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_692", + "psc_text": "sermo Domini ad me, dicens: Fili hominis, loquere senioribus Israel, et dices ad eos: Haec dicit Dominus Deus: Numquid ad interrogandum me vos venistis? Vivo ego, quia non respondebo vobis, ait Dominus Deus. Sanctis et congrua interrogantibus datur promissio, adhuc loquente te dicam: Ecce adsum. Peccatoribus autem, quales fuerunt seniores Israel, et quorum scelera in consequentibus propheta describit, non datur responsio; sed increpatio pro peccatis: et addit jusjurandum: vivo ego, ut firmior sit sententia denegantis. Quod autem dixere LXX, si respondero vobis: Symmachus manifestius transtulit, non respondebo vobis. (Vers. 4.) Si judicas eos: si judicas, fili hominis. LXX: si ultus eos fuero ultione, fili hominis: Illi quidem ad interrogandum me venerunt, cupientes de his, quibus ambigunt, et futura cognoscere; tu autem, fili hominis, judica eos, ut non prophetae sit responsio, sed sententia judicantis pro iniquitatibus quae fecerunt, et patrum secuti sunt scelera. Vel certe, si ultus eos fuero ultione, ut", + "candidate_score": 0.625386, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_56_58", + "bdc_text": "bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . Schmalkaldicum .", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_159", + "psc_text": "Et tertia tui pars peste morietur, et fame consumetur in medio tui. Multoque melius fuerat transferre quod scriptum est, quam rei male translatae patrocinium quaerere. Nec hoc dicimus ab illis factum, quibus vetustas auctoritatem dedit: sed per multa saecula scriptorum atque lectorum vitio depravatum. Quamquam et Aristeus et Josephus, et omnis schola Judaeorum, quinque tantum libros Moysi a Septuaginta 54 translatos asserant. De quo capitulo quia supra diximus, nunc omittendum videtur. Hoc tantum addam, quod necessarium est in eo quod ait: Et implebo furorem meum, et requiescere faciam indignationem meam in eis, et consolabor, et scient quia ego Dominus locutus sum in zelo meo, cum implevero indignationem meam in eis; quomodo sentiendus sit furor, et indignatio et zelus Dei, saepe exposuimus, quod humanis Deus loquatur affectibus: non quo ipse irascatur, sed quo nos per poenas atque cruciatus Deum sentiamus iratum. Zelus autem sub metaphora viri et uxoris accipiendus, qui quamdiu", + "candidate_score": 0.623416, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_42_44", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . saltem pecunia , belli nervoVgl . Cicero , Orationes Philippicae , 5 , 5. .", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_1783", + "psc_text": "Si ergo didicimus solemnitates spirituales, consequenter docebimur et victimas spirituales. Assumitur vitulus de armento, sive taurus, ut interpretatus est 571 Symmachus, liber et nullo pressus jugo, hoc est, onere peccatorum, et immaculatus: qui peccatum non fecit, nec dolus inventus est in ore ejus, vitulus novellus, cornua efferens, et ungulas: ut in ipso mundetur, et expietur sanctuarium. Et tollet, inquit, sacerdos de sanguine ejus quod erit pro peccato omnium: qui aliis verbis agnus appellatur in Exodo, et in Evangelio, Baptista Joanne dicente: Ecce Agnus Dei, qui tollit peccata mundi (Joan. I, 29). Sanguis autem ipse est pretiosus in quo redimimur in passione Domini Salvatoris; cujus carnibus alimur, et cruore potamur; quo tanguntur quatuor anguli crepidinis altaris, quod Theodotio ipsum verbum Hebraicum posuit, AZARA ( ), sive templi, ut LXX transtulerunt: ut sanctificetur domus et altare. Universa enim mundi elementa hoc sanguine sanctificantur: ut cum quis expiatus fuerit atque mundatus, ingrediatur portam", + "candidate_score": 0.618678, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_54_56", + "bdc_text": "debellatisque Hel [ vetiis vel ]Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_909", + "psc_text": "toto animo insultant, inimicitiarum contra Israel veterum recordantes, quibus a Dei populo divisi sunt. Cumque Dominus dicat: Mihi vindictam, et ego retribuam (Deut. XXXII, 35) , ipsi se ulciscuntur interficientes, et implentes antiqua odia. Propter quae extentam super se manum Domini sentient, quae interficiet interfectores. Pro quo LXX, nescio quid volentes, Cretenses interpretati sunt, cum et Aquila et Symmachus, et Theodotio ipsum verbum Hebraicum CHORETHIM ( ), vel interfectores, vel interfectionem verterint, non solum in praesenti loco, sed etiam in Sophonia, ubi contra Palaestinos ista dicuntur: Gaza direpta erit, et Ascalon in perditionem, et Azotus et Accaron eradicabuntur. Vae habitatoribus funiculi maris, accolae Cretarum, verbum Domini super vos Chanaan terra alienigenarum, et disperdam vos ex habitatione, et erit Creta in pabulum pastorum, et cubile ovium (Sophon. II, 4 seqq.) . Et hic enim cum Septuaginta Cretam verterint, caeteri translatores ὄλεθρον [Al. κάῤῥον], id est interfectionem, vel perditionem, interpretati sunt. De", + "candidate_score": 0.615584, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_54_56", + "bdc_text": "debellatisque Hel [ vetiis vel ]Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_1124", + "psc_text": "gentium, ut disperdant terram, pro quibus Septuaginta pestilentes, interpretati sunt. Quod nescio quomodo conveniat iis qui adducuntur a Domino, nisi forte juxta illud exemplum, immissionem per Angelos pessimos (Psal. LXXVII, 19) : qui evaginabunt gladios suos super Aegyptum, et implebunt terram 362 interfectis, sive vulneratis, ut occisos vulneratosque esse se sentiant, et in tantum Aegyptum esse destructam, et ad nihili pervenisse, ut omnia flumina eloquentiae quibus errores Aegyptii, juncus et calamus rigabantur, arefiant, et tradantur in manu pessimorum, qui eos torqueant, et plenitudo terrae Aegypti, quae male creverat, deleatur in manu alienorum a Deo. Neque enim boni, sed mali Angeli tormentis praepositi sunt. Haec necesse est ut sciant, quia locutus est Dominus. Quod frequenter assumitur, ut sciant qui audiunt non prophetae verba esse, sed Domini, cujus praecepta irrita esse non possunt. Sequitur: Et disperdam simulacra, quae abominationes. Septuaginta transtulerunt: Et cessare faciam idola vel optimates de Memphis, et dux, sive", + "candidate_score": 0.613318, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_43_45", + "bdc_text": "saltem pecunia , belli nervoVgl . Cicero , Orationes Philippicae , 5 , 5. . Interim ipse in hoc [erit ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_463", + "psc_text": "Nisi enim quis renatus fuerit ex aqua, et Spiritu sancto, non potest intrare in regnum Dei (Joan. III, 5) . Et alibi legimus: Ipse vos baptizabit in Spiritu sancto et igni (Marc. I, 8) . De quo baptismate et Isaias loquitur, dicens: Lavabit Dominus sordes filiorum et filiarum Sion; et sanguinem mundabit de medio eorum, spiritu judicii, et spiritu combustionis (Isa. IV, 4) . Cum autem laverit, et mundaverit sanguinem: sicut αἱμοῤῥοῦσαν, quae duodecim annis cruore manabat, fimbriae sanavit attactu (Marc. V): non sufficit ei lavare aqua, et mundare sanguine, nisi oleo quoque unxerit: juxta quod Samaritanus, qui interpretatur custos, seminecis vulnera primum olei infusione linivit, deinde vini austeritate compescuit (Luc. X). Dominus autem noster alio unctus est oleo, quod non dolorem vulnerum mitigaret, sed laetitiam tribueret, dicente ad eum Spiritu sancto: Propterea unxit te Deus, Deus tuus, oleo exsultationis prae consortibus tuis (Ps. XLIV, 8) . Habent et contrariae", + "candidate_score": 0.609347, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_56_58", + "bdc_text": "bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . Schmalkaldicum .", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_793", + "psc_text": "Verbum Hebraicum SIG ( ), Symmachus scoriam, Aquilae prima editio στέμφυλον et γίγαρτον, quod utrumque acinum vinacii significat, interpretati sunt. Secunda autem ejus translatio, et Septuaginta vertere, commixtionem. Porro scoria, sordes et purgamenta metallorum sonat; ut consequenter captivitate vicina, immo jam imminente urbis excidio, ignis adhibeatur: ut sub translatione conflationis, purum argentum remaneat, quod aere, stanno, ferro, plumboque mixtum fuerat atque violatum: quorum tria, aes, stannum, et plumbum, fusilis materiae sunt, et igni solvuntur. Ferrum vero inter incudem et malleum mollescit atque tenuatur, et diversas accipit formas, prout voluntas artificis fuerit. Sicut igitur argentum quod supradicta metalla violarunt, in fornacem mittitur, ut ablatis sordibus, et adulterinis materiis, purum remaneat: ita, inquit, congregabo vos in medium Jerusalem, et Babylonia obsidione circumdabo, ut succendam in vobis ignem ad conflandum. Quodque ibi facit flammarum ardor immensus, hic fames et pestilentia faciet: ut postquam congregavero vos, atque succendero in igne furoris, tunc requiescam, et", + "candidate_score": 0.608512, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_56", + "bdc_text": "bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_159", + "psc_text": "Et tertia tui pars peste morietur, et fame consumetur in medio tui. Multoque melius fuerat transferre quod scriptum est, quam rei male translatae patrocinium quaerere. Nec hoc dicimus ab illis factum, quibus vetustas auctoritatem dedit: sed per multa saecula scriptorum atque lectorum vitio depravatum. Quamquam et Aristeus et Josephus, et omnis schola Judaeorum, quinque tantum libros Moysi a Septuaginta 54 translatos asserant. De quo capitulo quia supra diximus, nunc omittendum videtur. Hoc tantum addam, quod necessarium est in eo quod ait: Et implebo furorem meum, et requiescere faciam indignationem meam in eis, et consolabor, et scient quia ego Dominus locutus sum in zelo meo, cum implevero indignationem meam in eis; quomodo sentiendus sit furor, et indignatio et zelus Dei, saepe exposuimus, quod humanis Deus loquatur affectibus: non quo ipse irascatur, sed quo nos per poenas atque cruciatus Deum sentiamus iratum. Zelus autem sub metaphora viri et uxoris accipiendus, qui quamdiu", + "candidate_score": 0.602758, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_56", + "bdc_text": "bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_1124", + "psc_text": "gentium, ut disperdant terram, pro quibus Septuaginta pestilentes, interpretati sunt. Quod nescio quomodo conveniat iis qui adducuntur a Domino, nisi forte juxta illud exemplum, immissionem per Angelos pessimos (Psal. LXXVII, 19) : qui evaginabunt gladios suos super Aegyptum, et implebunt terram 362 interfectis, sive vulneratis, ut occisos vulneratosque esse se sentiant, et in tantum Aegyptum esse destructam, et ad nihili pervenisse, ut omnia flumina eloquentiae quibus errores Aegyptii, juncus et calamus rigabantur, arefiant, et tradantur in manu pessimorum, qui eos torqueant, et plenitudo terrae Aegypti, quae male creverat, deleatur in manu alienorum a Deo. Neque enim boni, sed mali Angeli tormentis praepositi sunt. Haec necesse est ut sciant, quia locutus est Dominus. Quod frequenter assumitur, ut sciant qui audiunt non prophetae verba esse, sed Domini, cujus praecepta irrita esse non possunt. Sequitur: Et disperdam simulacra, quae abominationes. Septuaginta transtulerunt: Et cessare faciam idola vel optimates de Memphis, et dux, sive", + "candidate_score": 0.599291, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 3, + "cf_id": "cf025", + "work_id": "075_Gregorius-I_Moralia", + "max_score": 0.72833, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1091", + "psc_text": "(III Reg. I, 23) ? Quomodo Moyses regi Aegyptio libere resistens eum despicere potuit, qui, Deo familiariter colloquens, sequentem se Jethro cognatum suum humilis adoravit (Exod. XVIII, 7)? Cujus etiam consilio tantam obedientiam praebuit, ut post secreta Dei colloquia magnum lucrum duceret quod foris ab ore hominis audiret. [ Vet. XXIV.] 55. Qui alios arguunt, seipsos non palpent. --Ex aliis ergo sanctorum factis discimus quid de aliis pensare debeamus. Sancti enim viri, nec ex elatione sunt liberi, nec ex timore submissi; sed cum rectitudo eos ad libertatem vocis erigit, consideratio infirmitatis propriae in humilitate custodit. Culpas quippe delinquentium etsi ex alto increpantes feriunt, semetipsos tamen apud se subtilius judicantes, quasi in abjectis ponunt; et quo prava in aliis insequuntur, eo ad reprimendos se atrociores redeunt; rursusque quo sibimet meliora agentibus nequaquam parcunt, eo vigilantius aliena facta reprehendunt. Quid enim de humana potentia mirari exterius poterunt, qui semetipsos quoque despiciunt, etiam", + "candidate_score": 0.72833, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_750", + "psc_text": "per semetipsam Veritas dicit: Nemo potest duobus dominis servire (Matth. VI, 24) . Hinc Paulus ait: Nemo militans Deo, implicat se negotiis saecularibus, ut ei placeat, cui se probavit (II Tim. II, 4) . Hinc per Prophetam Dominus admonens dicit: Vacate, et videte, quoniam ego sum Deus (Psal. XLV, 11) . Quia igitur nequaquam notitia interna conspicitur, nisi ab externa implicatione cessetur, recte nunc verbi absconditi et divini susurrii tempus exprimitur, cum dicitur: in horrore visionis nocturnae, quando solet sopor occupare homines, quia nimirum mens nostra nullo modo ad vim intimae contemplationis rapitur, nisi studiose prius a terrenorum desideriorum tumultu sopiatur. Sed humanus animus quadam suae contemplationis machina sublevatus, quo super se altiora conspicit, eo in semetipso terribilius contremiscit. Unde et apte subditur: CAPUT XXXII [ Rec. XXIII ]. VERS. 14.-- Pavor tenuit me, et tremor, et omnia ossa mea perterrita sunt. 56. Quo altius Dei rectitudinem contemplamur, eo de", + "candidate_score": 0.718142, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1731", + "psc_text": "25.-- Qui immutat cor principum populi terrae, et decipit eos, ut frustra incedant per invium. Palpabunt quasi in tenebris, et non in luce, et errare eos faciet quasi ebrios. 30. Judaeorum obcaecatio erga Christum humana quidem patientem, sed divina ostendentem. --Cor enim principum terrae immutatum est cum in Judaea summi sacerdotes et seniores populi illi conabantur suo consilio obsistere quem prius venturum esse praedicabant. Cumque ejus nomen persequendo molirentur exstinguere, decepti sua malitia, incedere per invium frustra conabantur, quia crudelitati eorum patere via non poterat contra auctorem omnium, miracula cernebant, virtute terrebantur; sed, credere renuentes, adhuc signa quaerebant, cum dicerent: Quod ergo 378 tu facis signum, ut videamus et credamus tibi? quid operaris (Joan. VI, 30) ? Bene itaque dicitur: Palpabunt quasi in tenebris, et non in luce. Qui enim inter tot aperta miracula trepidat, quasi in tenebris palpat, quia quod tangit non videt. Omnis vero qui errat, nunc huc,", + "candidate_score": 0.714799, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1091", + "psc_text": "(III Reg. I, 23) ? Quomodo Moyses regi Aegyptio libere resistens eum despicere potuit, qui, Deo familiariter colloquens, sequentem se Jethro cognatum suum humilis adoravit (Exod. XVIII, 7)? Cujus etiam consilio tantam obedientiam praebuit, ut post secreta Dei colloquia magnum lucrum duceret quod foris ab ore hominis audiret. [ Vet. XXIV.] 55. Qui alios arguunt, seipsos non palpent. --Ex aliis ergo sanctorum factis discimus quid de aliis pensare debeamus. Sancti enim viri, nec ex elatione sunt liberi, nec ex timore submissi; sed cum rectitudo eos ad libertatem vocis erigit, consideratio infirmitatis propriae in humilitate custodit. Culpas quippe delinquentium etsi ex alto increpantes feriunt, semetipsos tamen apud se subtilius judicantes, quasi in abjectis ponunt; et quo prava in aliis insequuntur, eo ad reprimendos se atrociores redeunt; rursusque quo sibimet meliora agentibus nequaquam parcunt, eo vigilantius aliena facta reprehendunt. Quid enim de humana potentia mirari exterius poterunt, qui semetipsos quoque despiciunt, etiam", + "candidate_score": 0.709991, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_750", + "psc_text": "per semetipsam Veritas dicit: Nemo potest duobus dominis servire (Matth. VI, 24) . Hinc Paulus ait: Nemo militans Deo, implicat se negotiis saecularibus, ut ei placeat, cui se probavit (II Tim. II, 4) . Hinc per Prophetam Dominus admonens dicit: Vacate, et videte, quoniam ego sum Deus (Psal. XLV, 11) . Quia igitur nequaquam notitia interna conspicitur, nisi ab externa implicatione cessetur, recte nunc verbi absconditi et divini susurrii tempus exprimitur, cum dicitur: in horrore visionis nocturnae, quando solet sopor occupare homines, quia nimirum mens nostra nullo modo ad vim intimae contemplationis rapitur, nisi studiose prius a terrenorum desideriorum tumultu sopiatur. Sed humanus animus quadam suae contemplationis machina sublevatus, quo super se altiora conspicit, eo in semetipso terribilius contremiscit. Unde et apte subditur: CAPUT XXXII [ Rec. XXIII ]. VERS. 14.-- Pavor tenuit me, et tremor, et omnia ossa mea perterrita sunt. 56. Quo altius Dei rectitudinem contemplamur, eo de", + "candidate_score": 0.708744, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_750", + "psc_text": "per semetipsam Veritas dicit: Nemo potest duobus dominis servire (Matth. VI, 24) . Hinc Paulus ait: Nemo militans Deo, implicat se negotiis saecularibus, ut ei placeat, cui se probavit (II Tim. II, 4) . Hinc per Prophetam Dominus admonens dicit: Vacate, et videte, quoniam ego sum Deus (Psal. XLV, 11) . Quia igitur nequaquam notitia interna conspicitur, nisi ab externa implicatione cessetur, recte nunc verbi absconditi et divini susurrii tempus exprimitur, cum dicitur: in horrore visionis nocturnae, quando solet sopor occupare homines, quia nimirum mens nostra nullo modo ad vim intimae contemplationis rapitur, nisi studiose prius a terrenorum desideriorum tumultu sopiatur. Sed humanus animus quadam suae contemplationis machina sublevatus, quo super se altiora conspicit, eo in semetipso terribilius contremiscit. Unde et apte subditur: CAPUT XXXII [ Rec. XXIII ]. VERS. 14.-- Pavor tenuit me, et tremor, et omnia ossa mea perterrita sunt. 56. Quo altius Dei rectitudinem contemplamur, eo de", + "candidate_score": 0.688226, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1091", + "psc_text": "(III Reg. I, 23) ? Quomodo Moyses regi Aegyptio libere resistens eum despicere potuit, qui, Deo familiariter colloquens, sequentem se Jethro cognatum suum humilis adoravit (Exod. XVIII, 7)? Cujus etiam consilio tantam obedientiam praebuit, ut post secreta Dei colloquia magnum lucrum duceret quod foris ab ore hominis audiret. [ Vet. XXIV.] 55. Qui alios arguunt, seipsos non palpent. --Ex aliis ergo sanctorum factis discimus quid de aliis pensare debeamus. Sancti enim viri, nec ex elatione sunt liberi, nec ex timore submissi; sed cum rectitudo eos ad libertatem vocis erigit, consideratio infirmitatis propriae in humilitate custodit. Culpas quippe delinquentium etsi ex alto increpantes feriunt, semetipsos tamen apud se subtilius judicantes, quasi in abjectis ponunt; et quo prava in aliis insequuntur, eo ad reprimendos se atrociores redeunt; rursusque quo sibimet meliora agentibus nequaquam parcunt, eo vigilantius aliena facta reprehendunt. Quid enim de humana potentia mirari exterius poterunt, qui semetipsos quoque despiciunt, etiam", + "candidate_score": 0.683854, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10_12", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_410", + "psc_text": "non sustineamus? Ac si dicat: Si ad bona aeterna tendimus, quid mirum si temporalia mala sufferamus? Haec autem bona sollicite Paulus inspexerat, quando illata aequanimiter mala tolerabat, dicens: Non sunt condignae passiones hujus temporis ad superventuram gloriam, quae revelabitur in nobis (Rom. VIII, 18) . IBID.-- In omnibus his non peccavit Job labiis suis. Nec in Deum, nec in adversarios est contumeliosus. --Sancti viri cum persecutionem foris intusque patiuntur, non solum in Dei injuriis minime excedunt, sed neque contra ipsos adversarios contumeliosa verba jaculantur. Quod dux bonorum recte Petrus admonet, dicens: Nemo vestrum patiatur quasi homicida, aut fur, aut maledicus (I Pet. IV, 15) . Maledicus enim patitur, qui passionis suae tempore in sui salutem injuria persecutoris effrenatur. Sed quia Redemptoris corpus, sancta nimirum Ecclesia, ita pondus dolorum portat, ut humilitatis modum per verba non transeat, recte de hoc dolente dicitur: CAPUT XXII [ Vet. XVII ]. IBID. ET VERS.", + "candidate_score": 0.681832, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_242", + "psc_text": "Deo, sed semetipsum exinanivit formam servi accipiens (Philipp. II, 6) , ei semetipsum exinanisse, est ab invisibilitatis suae magnitudine se visibilem demonstrasse, ut servi forma tegeret hoc quod incircumscripte omnia ex divinitate penetraret. Dei autem ad Satan per figuram dicere est: Nunquid considerasti servum meum Job? unigenitum filium contra eum in forma servi admirabilem demonstrare. Eo enim, quo illum tantae virtutis in carne innotuit, quasi superbienti adversario, quod dolens consideraret, indicavit. Sed quia bonum quod miraretur intulerat, restat ut ad reprimendam ejus superbiam virtutes illius adhuc enumerando subjungat. Sequitur. CAPUT XXIV. [ Vet. XXIII]. IBID.-- Homo simplex et rectus, ac timens Deum, et recedens a malo. 43. Qua ratione Christus simplex, rectus, etc. Diabolo divinitatem suam, ob ea quae passus est, dubiam fecit. --Venit namque inter homines mediator Dei et hominum, homo Christus Jesus, ad praebendum exemplum vitae hominibus, simplex; ad non parcendum malignis spiritibus, rectus; ad debellandam superbiam, timens", + "candidate_score": 0.681277, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_6", + "bdc_text": "De concordia enim quid responderem amplius , cum Lutherus diserte dicat nullas Christi ecclesias quicquam nobiscum habere posse commertii , nos esse seductores , qui ecclesias nostrae fidei commissas nobiscum abripiamus ad diabolum , contra quos et docere et orare velit in finem usque vitae Bullinger bezieht sich auf Luthers Brief an Christoph Froschauer vom 31 .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_111", + "psc_text": "eos: consurgensque diluculo offerebat holocausta per singulos. 30. Christus praedicatorum suorum corda mundat. --In orbem dies convivii transeunt, cum praedicationum ministeria peraguntur. Peractisque conviviis, holocaustum Job pro filiis obtulit; quia pro apostolis de praedicatione redeuntibus, Patrem Redemptor exoravit. Bene autem mittendo sanctificare dicitur; quia dum sanctum Spiritum, qui a se procedit, discipulorum cordibus tribuit, quidquid culpae inesse potuit, emundavit. Recteque ad offerenda holocausta diluculo consurgere perhibetur; quia per hoc quod pro nobis intercessionis suae petitionem obtulit, discussa erroris nocte, humanae mentis tenebras illustravit; ne quo peccati contagio, ex ipsa praedicationis gratia, mens in occulto polluatur; ne sibi quae agit tribuat; ne sibi tribuendo quae agebat, amittat. Unde recte subjungitur: CAPUT XXIII [ Vet. XXIII; Rec. VIII ]. IBID.-- Dicebat enim, Ne forte peccaverint filii mei, et benedixerint Deo in cordibus suis. 31. Maculae a praedicatoribus contractae quomodo diluendae. --Deo quippe benedicere, id est maledicere, est de ejus munere sibi gloriam", + "candidate_score": 0.677188, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10_12", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1742", + "psc_text": "haec eis omnia reprehensibilia esse videntur; qui, suae imperitiae atque infirmitatis obliti, tanto intentius de alienis judicant, quanto sua profundius ignorant. [ Vet. VXI. ] At contra justi cum pravorum facta redarguunt, semper suae infirmitatis conscii, eos etsi exterius saeviendo, tamen interius compatiendo reprehendunt, quia illius solius est peccata hominum sine compassione discutere, qui ex naturae suae omnipotentia ignorat peccare. Quia igitur amici beati Job ita ejus facta reprehenderant ac si in se ipsi reprehensibile nihil haberent, recte nunc dicitur: Nunquid faciem ejus accipitis, et pro Deo judicare nitimini? Faciem quippe ejus accipere est auctoritatem illius in judicio sumere; et quasi pro Deo judicare nititur, qui, cum infirma quaeque in altero reprehendit, apud se introrsus per compassionem non infirmatur. Sequitur: CAPUT XXVIII. VERS. 9.-- Aut placebit ei quem celare nihil potest; aut decipietur, ut homo, vestris fraudulentiis? 39. Haeretici Deum, dum defendere fingunt, offendunt. --Fraudem Deo haeretici exhibent, quia ea", + "candidate_score": 0.677006, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11_13", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei . Expectemus , donec ille hanc litem dirimat .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1736", + "psc_text": "32. Hoc accepto dono non intumuit. --Quibus videlicet dictis innotuit quantae humilitatis fuit qui se eis inferiorem negat, quorum longe vitam sancte vivendo transcenderat. Nam et secundum eorum scientiam se nosse confirmat, qui, sciendo coelestia, eorum terrenas cogitationes per prophetiae quoque spiritum transibat. Sequitur: CAPUT XXII [ Rec. XIII ]. VERS. 3.-- Sed tamen ad Omnipotentem loquar, et disputare cum Deo cupio. 33. Qui Deo in prece nunc familiaris est, cum ipso postmodum judicabit. --Cum Omnipotente loquimur dum ejus misericordiam deprecamur; cum eo vero disputamus dum, nos illius justitiae conjungentes, facta nostra subtili indagatione discutimus. Vel certe 379 cum Deo disputare est eum qui hic ejus praeceptis paruit cum illo postmodum ad judicandos populos judicem venire, sicut cuncta relinquentibus praedicatoribus dicitur: Vos qui secuti estis me, in regeneratione cum sederit Filius hominis in sede majestatis suae, sedebitis et vos super duodecim thronos, judicantes duodecim tribus Israel (Matth. XIX, 28) .", + "candidate_score": 0.673756, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_63_65", + "bdc_text": "etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ; 14 , 38 ;", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_255", + "psc_text": "Unde et Moyses, cum sacerdotes ac populum ad verba suae admonitionis excitaret, dixit: Attende, coelum, et loquar; et audiat terra verba ex ore meo (Deut. XXXII, 1, sec. LXX) ; per coelum videlicet signans praepositorum ordinem, per terram vero subditam plebem. Hoc igitur loco coelum, sacerdotes, vel Pharisaeos, vel legis doctores non inconvenienter accipimus, qui ante oculos hominum dum coelestibus officiis inservirent, quasi desuper lucere videbantur. Sed quia ipsi summopere in redemptoris nostri adversitate commoti sunt, quasi ignis de coelo cecidit, dum ad decipiendum imperitum populum, ab his etiam qui vera docere putabantur, flamma invidiae exarsit. Teste quippe Evangelio novimus quod doctrinae veritatis invidentes, opportunitatem Dominicae traditionis exquirebant; sed metuentes populum, quae moliebantur innotescere non audebant. Hinc etiam in eo scriptum est, quod dissuadendis populis dicunt: Nunquid aliquis ex principibus credidit in eum, aut ex Pharisaeis? Sed turba haec quae non novit legem, maledicti sunt (Joan. VII, 48) . Quid", + "candidate_score": 0.672093, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11_13", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei . Expectemus , donec ille hanc litem dirimat .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1449", + "psc_text": "quae facio, et tamen ipse nescio per quanta reprehendor. Sequitur: CAPUT XXXVIII. VERS. 33.-- Non est qui utrumque valeat arguere, et ponere manum suam in ambobus. 60. Arguere Deum quid sit. --Durum sonat ut quaeratur qui Deum arguat; sed durum non erit, si recurrat ad memoriam quod ipse per alium prophetam dicit. Per Isaiam quippe admonet, dicens: Quiescite agere perverse, discite benefacere, quaerite judicium, subvenite oppresso, judicate pupillo, defendite viduam; et venite, et arguite me, dicit Dominus (Isai. I, 16) . Ei namque quem arguimus rationis auctoritate contraimus. Et quid est quod Dominus, agere sancta nos admonens, adjungit: Venite, et arguite me, nisi quod aperte insinuat quantam bonis actibus fiduciam praestat? Ac si patenter dicat: Recta agite, et animadversionis meae motibus non jam per deprecationis gemitum, sed per fiduciam auctoritatis obviate. Hinc etenim Joannes dicit: Si cor nostrum non reprehenderit nos, fiduciam habemus ad Deum (I Joan. III, 21) .", + "candidate_score": 0.663858, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_6", + "bdc_text": "De concordia enim quid responderem amplius , cum Lutherus diserte dicat nullas Christi ecclesias quicquam nobiscum habere posse commertii , nos esse seductores , qui ecclesias nostrae fidei commissas nobiscum abripiamus ad diabolum , contra quos et docere et orare velit in finem usque vitae Bullinger bezieht sich auf Luthers Brief an Christoph Froschauer vom 31 .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1938", + "psc_text": "carnalibus patimur, non tam ipsi sunt qui in nostra morte saeviunt quam malignus spiritus qui eorum mentibus principatur, sicut per Paulum dicitur: Non est nobis colluctatio adversus carnem et sanguinem, sed adversus principes et potestates, adversus mundi rectores tenebrarum harum (Ephes. VI, 12) . Unde cum hic quoque de falsiloquio loqueretur, apte mox ad describendum ejus falsiloquii principem verba convertit dicens: CAPUT X [ Rec. V ]. VERS. 10.-- Collegit furorem suum in me, et, comminans mihi, infremuit contra me dentibus suis; hostis meus terribilibus oculis me intuitus est. 12. Per malos saevit diabolus, modo occulta, modo aperta persecutione. --Quid aliud omnes iniqui quam membra sunt diaboli? Ipse itaque per eos agit quidquid in eorum cordibus ut agere debeant immittit. [ Vet. VI ]. Habet autem etiam nunc diabolus contra sanctam Ecclesiam furorem, sed sparsus ejus furor est, quia occultas tentationes per singulos movet. Cum vero contra eam in aperta", + "candidate_score": 0.658281, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11_13", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei . Expectemus , donec ille hanc litem dirimat .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1113", + "psc_text": "prius debet examinare quod dicit, quatenus inter cor et linguam aequus quidam discretusque arbiter sedeat, subtiliter pensans, si recta verba cor offerat, quae, utiliter suscipiens, ad auditorum judicium lingua perducat. Beatus igitur Job sua contra amicos agens, sed contra haereticos nostra denuntians, praecipitationem loquentium reprehendat, atque ad eorum mentem verba colligat, dicens: Loquentes id quod justum est, judicate. Ac si aperte diceret: Si in eo quod ad nos egressum locutionis exitis, reprehendi non vultis, intus justitiae libram tenete, ut tanto foris quod dicitur ex veritatis pondere placeat, quanto hoc interius trutina discretionis pensat. Et quia hi erga aliena dicta rectum judicium exerunt, qui judicare prius propria sciunt, postquam dixit, Loquentes id quod justum est, judicate, apte mox subdit: CAPUT V. VERS. 30.-- Et non invenietis in lingua mea iniquitatem, nec in faucibus meis stultitia personabit. 6. Dictorum suorum censor rectius judicat de alienis. Prius falsa refellenda, quam vera doceantur. --", + "candidate_score": 0.657991, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11_13", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei . Expectemus , donec ille hanc litem dirimat .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1112", + "psc_text": "ostendi sapientes appetunt, intus per stultitiam elationis suae vinculis ligantur. Unde fit ut contentionum certamina exquirant, et de Deo, qui pax nostra est, loqui pacfice nesciant, atque ex pacis negotio rixae inventores fiant. Quibus bene per Paulum dicitur: Si quis autem videtur esse contentiosus, nos talem consuetudinem non habemus, neque Ecclesia Dei (I Cor. XI, 16) . Recte autem subditur: CAPUT IV. IBID.-- Et loquentes id quod justum est, judicate. 5. Nil inconsulte loquendum. --Is namque qui loquitur, dum de verbis suis auditoris sententiam exspectat, quasi ejus judicio supponitur a quo auditur. Qui igitur in dictis suis reprobari metuit, ipse prius debet examinare quod dicit, quatenus inter cor et linguam aequus quidam discretusque arbiter sedeat, subtiliter pensans, si recta verba cor offerat, quae, utiliter suscipiens, ad auditorum judicium lingua perducat. Beatus igitur Job sua contra amicos agens, sed contra haereticos nostra denuntians, praecipitationem loquentium reprehendat, atque ad eorum mentem verba", + "candidate_score": 0.657755, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11_13", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei . Expectemus , donec ille hanc litem dirimat .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1393", + "psc_text": "etenim per prophetam dicitur: Ego sum judex et testis (Jerem. XXIX, 23) . Hinc rursum ait: Tacui, semper silui, patiens fui, sicut parturiens loquar (Isai. XLII, 14) . Parturiens namque cum dolore ejicit quod diu in abditis cum pondere portavit. Post longum ergo silentium, sicut parturiens, Dominus loquitur, quia quod apud se nunc tacitus tolerat, in ultione quandoque judicii quasi cum dolore manifestat. Sed requirendum nobis est, iste vir justus, si pro eo testimonium dicere quisquam praesumeret, nunquid hunc a reatu liberaret? Et si huic alius testimonium non impendit, nunquid ad proferendum pro se testimonium saltem ipse convalescit? Sequitur. VERS. 20.-- Si justificare me voluero, os meum condemnabit me; si innocentem ostendero, pravum me comprobabit. 36. Nemo se innocentem certo scit. --Ac si aperte dicat: Quid de aliis loquar, qui ipse de me testimonium ferre non valeo? Sed quia innocentiae tuae testificari non sufficis, nunquid hoc ipsum, quia innocentiam habeas,", + "candidate_score": 0.657286, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11_13", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei . Expectemus , donec ille hanc litem dirimat .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1182", + "psc_text": "judicis in confessione praeveniunt electi. --Ori etenim suo parcit, qui confiteri malum quod fecit erubescit. In laborem quippe os mittere est hoc ad confessionem perpetratae iniquitatis occupare. Sed justus ori suo non parcit, quia iram judicis districti praeveniens, verbis contra se propriae confessionis saevit. Hinc Psalmista ait: Praeveniamus faciem ejus in confessione (Psal. XCIV, 2) . Hinc per Salomonem dicitur: Qui abscondit scelera sua, non dirigetur; qui autem confessus fuerit et dereliquerit ea, misericordiam consequetur (Prov. XXVIII, 13) . Hinc rursum scriptum est: Justus in principio accusator est sui (Prov. XVIII, 17) . Sed nequaquam ad confessionem os panditur, nisi cum consideratione districti judicii per pavorem spiritus angustatur. Unde et apte mox subditur: CAPUT XXI [ Rec. XI ]. IBID.-- Loquar in tribulatione spiritus mei. 37. Peccatorum confessionem comitari debet poenitentiae luctus. --Tribulatio quippe spiritus linguam commovet, ut reatum pravi operis vox confessionis impugnet. Sciendum quoque est quia saepe et", + "candidate_score": 0.65715, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14_16", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s. HBBW XIII [Nr. 1831 ] 363f , 279-295 ) .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_2327", + "psc_text": "cum sancta Ecclesia ipsos errorum praedicatores vel ratione victos ad se suscipit, vel studio perversitatis obduratos sub disciplinae suae vinculo restringit, destituti haeretici cum remanere apud se plebes sine praedicatoribus vident, quid aliud a sancta Ecclesia quam viduas vacuas relictas dolent? Et quia subtractis haereticorum magistris, eorum discipulos in suo opere infirmari suspicantur, quasi lacertos pupillorum comminutos ab Ecclesia esse conqueruntur. Vel certe quia sancta Ecclesia dum quosdam ab haereticis venientes suscipit, liquet nimirum quod pristino eorum errori contradicit. Nam sunt nonnulli qui ita virginitati carnis student, ut nuptias damnent; et sunt nonnulli, qui ita abstinentiam laudant, ut sumentes alimenta necessaria detestentur. De quibus per Paulum dicitur: Prohibentium nubere, jubentium abstinere a cibis, quos Deus creavit ad percipiendum cum gratiarum actione fidelibus (I Tim. IV, 3) . Quia ergo eos a carnali intentione suae superstitionis revocat, haeretici cum hos aspiciunt aliter vivere quam docuerunt, lacertos eorum ab operatione quam prius", + "candidate_score": 0.655721, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_411", + "psc_text": "(I Pet. IV, 15) . Maledicus enim patitur, qui passionis suae tempore in sui salutem injuria persecutoris effrenatur. Sed quia Redemptoris corpus, sancta nimirum Ecclesia, ita pondus dolorum portat, ut humilitatis modum per verba non transeat, recte de hoc dolente dicitur: CAPUT XXII [ Vet. XVII ]. IBID. ET VERS. 11.-- In omnibus his non peccavit Job labiis suis; neque stultum aliquid contra Deum locutus est. Igitur audientes tres amici Job omne malum, quod accidisset ei, venerunt singuli de loco suo: Eliphaz Themanites, et Baldad Suhites, et Sophar Naamathites. 42. In amicis Job adumbrati haeretici. --In praefatione hujus operis diximus, quia amici beati Job, etsi bona ad eum intentione conveniunt, haereticorum tamen idcirco speciem tenent, quia ad culpam indiscrete loquendo dilabuntur. 91 Unde et illis ab eodem beato Job dicitur: Disputare cum Deo cupio, prius vos ostendens fabricatores mendacii, et cultores perversorum dogmatum. [Rec. XIII ]. Sancta itaque Ecclesia omni", + "candidate_score": 0.654626, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1731", + "psc_text": "25.-- Qui immutat cor principum populi terrae, et decipit eos, ut frustra incedant per invium. Palpabunt quasi in tenebris, et non in luce, et errare eos faciet quasi ebrios. 30. Judaeorum obcaecatio erga Christum humana quidem patientem, sed divina ostendentem. --Cor enim principum terrae immutatum est cum in Judaea summi sacerdotes et seniores populi illi conabantur suo consilio obsistere quem prius venturum esse praedicabant. Cumque ejus nomen persequendo molirentur exstinguere, decepti sua malitia, incedere per invium frustra conabantur, quia crudelitati eorum patere via non poterat contra auctorem omnium, miracula cernebant, virtute terrebantur; sed, credere renuentes, adhuc signa quaerebant, cum dicerent: Quod ergo 378 tu facis signum, ut videamus et credamus tibi? quid operaris (Joan. VI, 30) ? Bene itaque dicitur: Palpabunt quasi in tenebris, et non in luce. Qui enim inter tot aperta miracula trepidat, quasi in tenebris palpat, quia quod tangit non videt. Omnis vero qui errat, nunc huc,", + "candidate_score": 0.654525, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_902", + "psc_text": "videlicet praedicatores, visa ejus mors perculit, sed resurrectio ostensa reparavit. Salvato ergo paupere, spem egenus recipit, quia resurgente in carne Domino, fidelis quisque ad aeternae vitae fiduciam convalescit. Sed ecce jam in manifesta ostensione Veritas venit, jam carnis mortem pertulit, eamque resurgendo destruxit, jam resurrectionem gloria ascensionis honoravit; et tamen Hebraeorum lingua adhuc cum contumeliis lacessere non desinit, quos nimirum aequanimiter tolerat, ut alios tolerando convertat, atque alios minime conversos quandoque districtius feriat. Tunc enim lingua infidelium ab effrenatione suae loquacitatis obmutescet, cum venire eum justum judicem viderit, quem nunc injuste judicavit. Unde et bene subditur: CAPUT XXII. IBID.-- Iniquitas autem contrahet os suum. 37. Judaei a contumeliis in Christum cessabunt. --Os enim suum nunc adhuc iniquitas dilatat, quia humani generis Redemptorem lingua infidelium contumeliis lacessere nequaquam cessat. Sed tunc os contrahet, cum hoc quod non vult per 198 studium, per supplicium claudet. Quod tamen bene accipi etiam de conversis", + "candidate_score": 0.653639, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_32", + "psc_text": "vis virtutis ejus agnoscitur. Nam non contritum lene est: si vero conteratur, inardescit, et quod in se acerrimum latebat, ostendit. Sic unusquisque vir sanctus, cum non pulsatur, despicabilis ac lenis aspicitur: si qua vero illum tritura persecutionis opprimat, mox omne, quod calidum sapit, ostentat; atque in fervorem virtutis vertitur, quidquid in illo ante despicabile infirmumque videbatur; quodque in se per tranquillitatis tempora libens operuerat, exagitatus tribulationibus coactus innotescit. Unde bene per prophetam dicitur: In die mandavit Dominus misericordiam suam, et in nocte declaravit (Ps. XLI, 9) . Misericordia enim Domini in die mandatur, quia in tranquillo tempore cognoscendo percipitur; in nocte vero declaratur, quia donum, quod in tranquillitate sumitur, in tribulationibus manifestatur. CAPUT III [ Vet. V ]. 7. Virtutes Job recensentur. --Sed subtilius perscrutandum est cur tot flagella pertulit, qui tantam virtutum custodiam sine reprehensione servavit. Humilitatem quippe habuit, quia et ipse testatur: Si contempsi judicium subire cum servo", + "candidate_score": 0.649261, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_426", + "psc_text": "videant, quiescunt; et mutis amici sunt, loquentibus adversantur. Unde quia beatus Job necdum ad illos aliquid disserens dixerat, recte subjungitur: Et nemo loquebatur ei verbum. Tacentes enim adversarios habemus, si verae fidei filios praedicando generare negligimus. Si autem recta loqui incipimus, graves mox contumelias ex eorum responsione sentimus; protinus in adversitatem prosiliunt, et contra nos in vocem doloris erumpunt, quia videlicet metuunt ne corda, quae in infimis pondus stultitiae aggravat, ad altum vox recta loquentis trahat. Quia ergo, ut diximus, mutos nos adversarii diligunt, loquentes oderunt, recte apud tacentem Job dicitur: CAPUT XXVII. IBID. Nemo loquebatur ei verbum. 53. Quandoque silere coguntur haeretici. --Nonnunquam tamen cum per torporem inertia fidelium corda considerant, erroris semina spargere loquendo non cessant. Cum vero mentes bonorum vident alta sapere, ad patriam reditum quaerere, de aerumna hujus exsilii strenue dolere, circumspectione sollicita linguam frenant, quia vident quod contra corda dolentium incassum loquentes citius obmutescant. Unde", + "candidate_score": 0.646845, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_2240", + "psc_text": "recipit (Hebr. XII, 6) . Sed beatus Job more sanctae et universalis Ecclesiae, quae a perversis verborum jacula aequanimiter tolerat, et cum superborum dicta audit, humilitatis suae tramitem non relinquit, cum magna cordis humilitate subjunxit, dicens: CAPUT XXXIV [ Vet. XXII, Rec. XXI ]. CAP. XXI, VERS. 2.-- Audite quaeso sermones meos, et agite poenitentiam. 40. Sancti dum recte docent, irrideri non metuunt. --Qui enim cum diceret Audite, addidit Quaeso, cum quanta humilitate loquatur insinuat, dum contra se superbientes rogat, ut eorum sensum ad salutis doctrinam reducat. Sancti autem viri dum intra universalem Ecclesiam non solum docere recta, sed etiam perversa tolerare parati sunt, irrideri non metuunt. Unde et subditur: CAPUT XXXV. VERS. 3.-- Sustinete me, ut et ego loquar, et post mea, si videbitur, verba ridete. 41. Sancti in verbis suis quaerunt auditoribus suis, et sibi prodesse. Superbis auditoribus grave onus est doctrina humilitatis. --Boni etenim, cum loquuntur, duo", + "candidate_score": 0.644868, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1420", + "psc_text": "se sequentibus praenuntiando declaravit. Unde et apte protinus per compassionem ad eorum quoque duritiam sermo convertitur, atque ab eis quomodo prophetiae gratia subtrahitur, indicatur. Nam subditur: CAPUT XXXIII. VERS. 27.-- Cum dixero: Nequaquam ita loquar, commuto faciem meam, et dolore torqueor. 49. Judaeorum perfidia et reprobatio. --Plebs quippe Judaica loqui ut prius noluit, quae eum quem praedixerat negavit. Sed commutata facie dolore torquetur, quia dum interni sui hominis aspectum, quo agnosci a conditore potuerat, foeditate perfidiae polluit, a praesentibus malis incipiens, sub aeterna se ultione damnavit. Quasi enim commutata facie, ab auctore non cognoscitur, quae perdita bonae conscientiae fide reprobatur. Sed nimirum restat ut suppliciorum dolor torqueat, quam suus non cognoscens conditor ignorat. Quia igitur haec sub Redemptoris nostri significatione transcurrimus, nunc moraliter discutiendo replicemus. SENSUS MORALIS.--50. CAP. IX, VERS. 25.-- Dies mei velociores fuerunt cursore; fugerunt, et non viderunt bonum.--Quibus bonis homo peccando spoliatus, quibus malis obnoxius. --Sicut saepe", + "candidate_score": 0.644454, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_3_5", + "bdc_text": "Januar 1544 durch Myconius zugesandt ; s. oben Nr. 1835 mit Anm. 1 . nihil respondeo , non id in causa est , quod eas non receperim , sed quod res ipsa non videatur responsionem postulare .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_2100", + "psc_text": "quia digna opera donis ejus reddere contempsit. Vocat enim nos Deus cum muneribus praevenit, respondemus vero vocationi ejus cum digne juxta percepta munera deservimus. Quia ergo tot muneribus Judaicum populum praevenit, dicat: Servum meum vocavi. Sed quia etiam post tot munera eum contempsit, subjungat: Et non respondit. Sequitur: CAPUT XLIII ( Vet. XXII, Rec. XX ). IBID.-- Ore proprio deprecabar illum. 51. Christus jussis reluctantem deprecatus est, nec exauditus. --Ac si apertius diceret: Ego ille qui ante incarnationem meam tot ei praecepta facienda per prophetarum ora mandaveram, incarnatus ad eum veniens, ore eum proprio deprecabar. Unde et Matthaeus, cum praecepta ab eo dari in monte describeret, ait: Aperiens os suum, dixit (Matth. V, 2) . Ac si patenter dicat: Tunc os suum aperuit, qui prius aperuerat ora prophetarum. Hinc est etiam quod de illo a sponsa praesentiam ejus desiderante dicitur: Osculetur me osculis oris sui (Cant. I, 1) . Sancta", + "candidate_score": 0.638995, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_15_17", + "bdc_text": "Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s. HBBW XIII [Nr. 1831 ] 363f , 279-295 ) . Aus einem Brief Bullingers an den in Straßburg studierenden Zürcher Ludwig Lavater vom 31 .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_2327", + "psc_text": "cum sancta Ecclesia ipsos errorum praedicatores vel ratione victos ad se suscipit, vel studio perversitatis obduratos sub disciplinae suae vinculo restringit, destituti haeretici cum remanere apud se plebes sine praedicatoribus vident, quid aliud a sancta Ecclesia quam viduas vacuas relictas dolent? Et quia subtractis haereticorum magistris, eorum discipulos in suo opere infirmari suspicantur, quasi lacertos pupillorum comminutos ab Ecclesia esse conqueruntur. Vel certe quia sancta Ecclesia dum quosdam ab haereticis venientes suscipit, liquet nimirum quod pristino eorum errori contradicit. Nam sunt nonnulli qui ita virginitati carnis student, ut nuptias damnent; et sunt nonnulli, qui ita abstinentiam laudant, ut sumentes alimenta necessaria detestentur. De quibus per Paulum dicitur: Prohibentium nubere, jubentium abstinere a cibis, quos Deus creavit ad percipiendum cum gratiarum actione fidelibus (I Tim. IV, 3) . Quia ergo eos a carnali intentione suae superstitionis revocat, haeretici cum hos aspiciunt aliter vivere quam docuerunt, lacertos eorum ab operatione quam prius", + "candidate_score": 0.635393, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_42_44", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . saltem pecunia , belli nervoVgl . Cicero , Orationes Philippicae , 5 , 5. .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_2350", + "psc_text": "Dat etiam pro silice torrentes aureos, quia pro robusto opere doctrinam multiplicat clarae praedicationis, ut peccator quisque conversus, et ex infirmo fortis existere valeat, et in sua fortitudine usque ad proferenda verba intimae claritatis exsurgat, quatenus in eo et infirmitas actionis, in qua velut solvitur, bene vivendi fortitudine solidetur; et rursus cum sensus ex vita trahitur, ex ipsa fortitudine torrentes aurei defluant, quia in ore bene viventium doctrinae claritas inundat. Sequitur: CAPUT XVIII. VERS. 25. Eritque Omnipotens contra hostes tuos, et argentum coacervabitur tibi. 23. Deus, fugatis hostibus, divini eloquii argento nos ditat. --Quos magis alios hostes patimur quam malignos spiritus, qui in nostris nos cogitationibus obsident, ut civitatem valeant nostrae mentis irrumpere, eamque sub sui jugo dominii captam tenere? Argenti autem nomine sacra eloquia designati testatur Psalmista, qui ait: Eloquia Domini eloquia casta, argentum igne examinatum terrae (Psal. XI, 7) . Et saepe cum eloquiis sacris intendimus, malignorum spirituum", + "candidate_score": 0.623677, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_5", + "bdc_text": "nihil respondeo , non id in causa est , quod eas non receperim , sed quod res ipsa non videatur responsionem postulare .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1367", + "psc_text": "consilio quaerere nihil est aliud quam contra ejus consilium superbire. Cum ergo factorum causa non deprehenditur, restat ut sub factis illius cum humilitate taceatur, quia nequaquam sufficit sensus carnis, ut secreta penetret majestatis. Qui ergo in factis Dei rationem non videt, infirmitatem suam considerans, cur non videat rationem videt. Unde et per Paulum quoque subsequenter adjungitur: Nunquid dicet figmentum ei qui se finxit: Quare me fecisti sic (Ibid.) ? Quo enim se cernit figmentum divini operis, eo semetipsum redarguit, ne contra manum resultet operantis, quia qui benigne quod non erat fecit, quod est, injuste non deserit. Ad semetipsam ergo in percussione mens redeat, et quod apprehendere non valet, non requirat, ne si divinae irae causa discutitur, amplius discussa 299 provocetur; et quam placare humilitas poterat, inexstinguibiliter superbia accendat. Unde apte quoque de hac eadem ira protinus subditur: CAPUT XVI [ Rec. IX ]. VERS. 13.-- Deus, cujus resistere irae nemo", + "candidate_score": 0.622047, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_5", + "bdc_text": "nihil respondeo , non id in causa est , quod eas non receperim , sed quod res ipsa non videatur responsionem postulare .", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1366", + "psc_text": "ipsa ei percussionis suae adversitas displicet; sed tamen semetipsum homo considerans, tacet, et divina judicia discutere metuit, quia esse se pulverem agnoscit. Unde et per Paulum dicitur: O homo, tu quis es qui respondeas Deo (Rom. IX, 20) ? Respondere Deo non posse convincitur qui homo nominatur, quia per hoc quod de humo sumptus est, judicia superna discutere dignus non est. Unde hic quoque apte subjungitur: CAPUT XV. IBID.-- Vel quis ei dicere potest, cur ita facis? 22. Dei facta non discutienda, sed veneranda. --Auctoris facta semper indiscussa veneranda sunt, quia injusta esse nequaquam possunt. Rationem quippe de occulto ejus consilio quaerere nihil est aliud quam contra ejus consilium superbire. Cum ergo factorum causa non deprehenditur, restat ut sub factis illius cum humilitate taceatur, quia nequaquam sufficit sensus carnis, ut secreta penetret majestatis. Qui ergo in factis Dei rationem non videt, infirmitatem suam considerans, cur non videat rationem videt. Unde", + "candidate_score": 0.619815, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_43_45", + "bdc_text": "saltem pecunia , belli nervoVgl . Cicero , Orationes Philippicae , 5 , 5. . Interim ipse in hoc [erit ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_2350", + "psc_text": "Dat etiam pro silice torrentes aureos, quia pro robusto opere doctrinam multiplicat clarae praedicationis, ut peccator quisque conversus, et ex infirmo fortis existere valeat, et in sua fortitudine usque ad proferenda verba intimae claritatis exsurgat, quatenus in eo et infirmitas actionis, in qua velut solvitur, bene vivendi fortitudine solidetur; et rursus cum sensus ex vita trahitur, ex ipsa fortitudine torrentes aurei defluant, quia in ore bene viventium doctrinae claritas inundat. Sequitur: CAPUT XVIII. VERS. 25. Eritque Omnipotens contra hostes tuos, et argentum coacervabitur tibi. 23. Deus, fugatis hostibus, divini eloquii argento nos ditat. --Quos magis alios hostes patimur quam malignos spiritus, qui in nostris nos cogitationibus obsident, ut civitatem valeant nostrae mentis irrumpere, eamque sub sui jugo dominii captam tenere? Argenti autem nomine sacra eloquia designati testatur Psalmista, qui ait: Eloquia Domini eloquia casta, argentum igne examinatum terrae (Psal. XI, 7) . Et saepe cum eloquiis sacris intendimus, malignorum spirituum", + "candidate_score": 0.609779, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 4, + "cf_id": "cf025", + "work_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II", + "max_score": 0.72176, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2733", + "psc_text": "VERS. 25.---Omne sublime videt. 42. Diaboli ejusque membrorum immensa superbia. Saul propter elationem reprobatus. Davidis in suprema dignitate humilitas.---Id est, cunctos velut infra se positos quasi de sublimi respicit, quia dum per intentionem contra auctorem nititur, aestimare sibi quemlibet similem dedignatur. Quod apte etiam ejus membris congruit, quia omnes iniqui per tumorem cordis elati cunctos quos cernunt superbiae fastu despiciunt; et si quando exterius venerantur, intus tamen in secreto cordis, ubi apud se sua aestimatione magni sunt, cunctorum sibi vitam meritumque postponunt, eosque infra se esse respiciunt, quia per elatam cogitationem cordis in cujusdam se altitudinis arce posuerunt. Quibus bene per prophetam dicitur: Vae qui sapientes estis in oculis vestris, et coram vobismetipsis prudentes (Isai. V, 21) . Hinc etiam Paulus ait: Nolite prudentes esse apud vosmetipsos (Rom. XII, 16) . Hinc ad Saul divina increpatione dicitur: Nonne cum esses parvulus in oculis tuis, caput te constitui in tribubus Israel", + "candidate_score": 0.72176, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2743", + "psc_text": "humilem salvum facies, et oculos superborum humiliabis (Psal. XVII, 28) . Nisi se superbia per oculos funderet, Salomon quoque de Judaeae elatione non diceret: Generatio cujus excelsi sunt oculi, et palpebrae ejus in altum subrectae (Prov. XXX, 13) . Quia ergo per corporeum animal Leviathan iste signatur, et superbia usque ad corpus prodiens apertius oculis principatur, antiquus hostis quasi de sublimi omnes videre describitur. Sed quia multa ad ostendendum humani generis inimicum prolata sunt, valde mens appetit, ut in fine locutionis dominicae, unum aliquid manifestius exprimatur, unde membra illius brevi nobis designatione monstrentur. Sequitur: CAPUT XXIII. IBID.---Ipse est rex super universos filios superbiae. 47. Radix vitiorum et malorum omnium superbia.---Ut Leviathan iste in cunctis quae superius dicta sunt caderet, sola se superbia perculit. Neque enim per tot illos vitiorum ramos aresceret, nisi per hanc prius in radice putruisset. Scriptum est namque: Omnis peccati initium superbia (Eccli. X, 15) . Per", + "candidate_score": 0.715353, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1542", + "psc_text": "vocem compunctionis elevata novam speciem internae refectionis obstupescit, ut divina dulcedine repleta jure respondeat, Quid est hoc? quia dum ab infima cogitatione suspenditur, ea quae de supernis conspicit insolite miratur. Et quia cum hac voce torporis nostri surditas rumpitur, vetustae vitae protinus usus mutatur, ut anima superno spiritu afflata, et in summis appetat quae contempserat, et contemnat in infimis quae appetebat, recte subjungitur: CAPUT XXIII. IBID.---Qui facit magna et inscrutabilia. 43. Mira et stupenda in peccatoris conversione Deus operatur.---Ut enim homo terrenis usibus deditus, iniquis desideriis pressus, subito ad nova efferveat, atque ad consueta frigescat, exterioribus curis renuntiet, in internis contemplationibus anhelet, quis hanc virtutem supernae vocis considerare sufficiat? quis considerando comprehendat? Magna sunt quae per vocem suam Dominus facit, sed minus magna essent si perscrutari potuissent. Facit ergo magna et inscrutabilia, quia ostendit foris perfectionem operis, sed latet intus ipsa qualitas operationis. Voce sua foris etiam per apostolos insonat,", + "candidate_score": 0.714308, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1759", + "psc_text": "vir qui semper est pavidus; qui autem mentis est durae, corruit in malum (Prov. XXVIII, 14) . Igitur quia extrema Judaeae Dominus in apostolis tenuit, atque ex illa Scribas et Pharisaeos ac pontifices impietatis suae merito exigente reprobavit, quid adhuc de eorum damnatione subdatur audiamus. Sequitur: CAPUT IV. VERS. 14.---Restituetur ut lutum signaculum, et stabit sicut vestimentum. 6. Judaei ab lateritio opere prius liberati, dum terrena sapiunt, iterum ad lateres redierunt.---Quid aliud Dominus plebem Israeliticam nisi lutum reperit, quam obsequiis gentilium deditam in Aegypto servientem lateribus invenit? Quam dum tot miraculis ad terram repromissionis duxit (Exod. V, seq.) , dum perductam cognitionis suae scientia implevit, dum tot arcana secretorum ei per prophetiam contulit; quid eam aliud quam servandi mysterii signaculum fecit? Ipsa quippe divina prophetia clausum continuit quidquid de se Veritas 921 in fine revelavit. Sed dum post tot divina secreta, post tot percepta miracula in Redemptoris sui adventu, plus", + "candidate_score": 0.709452, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2759", + "psc_text": "Immundus est apud Deum omnis qui exaltat cor suum (Prov. XVI, 5, juxta text. Hebr. et LXX) . Audiant omnes: Quid superbis, terra et cinis (Eccli. X, 9) ? Contra hujus languoris pestem audiamus cuncti quod magistra Veritas docet dicens: Discite a me, quia mitis sum et humilis corde (Matth. XI, 29) . [Vet. XXII.] 54. Hominem superbum non esse, docet Deus humilis.---Ad hoc namque unigenitus Dei Filius formam infirmitatis nostrae suscepit, ad hoc invisibilis, non solum visibilis, sed etiam despectus apparuit, ad hoc contumeliarum ludibria, irrisionum opprobria, passionumque tormenta toleravit, ut superbum non esse hominem doceret humilis Deus. Quanta ergo humilitatis virtus est, propter quam solam veraciter edocendam is qui sine aestimatione 1141 magnus est, usque ad passionem factus est parvus? Quia enim originem perditioni nostrae superbia praebuit diaboli, instrumentum redemptionis nostrae inventa est humilitas Dei. Hostis quippe noster magnus inter omnia conditus, videri super omnia voluit elatus. Redemptor", + "candidate_score": 0.707587, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_376", + "psc_text": "semetipsam Veritas dicit de eo qui illius mandata custodit: Ego et Pater veniemus, et mansionem apud eum faciemus (Joan. XIV, 23) . Quod contra perversi quique dum interna non appetunt, in suis se cogitationibus foras fundunt. Unde eis per prophetam dicitur: Redite praevaricatores ad cor (Isai. XLVI, 8) . Et rursum: Vae qui cogitatis inutile (Michae. II, 1) . In actionibus quippe suis verentur homines, quos corporaliter vident, et Deum sibi praesentem non aestimant esse, quem non vident. Quod contra in laude justi dicitur, dum Aegypti regem contemneret, et Dei mandatis obediret: Quia invisibilem tanquam videns sustinuit (Hebr. XI, 27) . Perversum quippe terrae principem quasi non vidit, quem ab oculis sui cordis abjecit. Regem vero invisibilem tanquam videns sustinuit, quia ab ejus timoris intuitu mentis oculum non deflexit. Sancta itaque Ecclesia in magnis tunc tribulationibus deprehensa, cum multos a Deo conspicit prava cogitatione discedere, videt profecto mentis eorum habitaculum", + "candidate_score": 0.707584, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_61_63", + "bdc_text": "evangelicam plane perditam . Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s . etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_355", + "psc_text": "coelorum (Matth. V, 19) . Regnum coelorum videlicet Ecclesiam praesentem appellat, de qua scriptum est: Et colligent de regno ejus omnia scandala (Matth. XIII, 41) . In superno etenim regno scandala quae ex eo colligi debeant non habentur. Qui ergo solvit opere, et sic docet voce, in isto regno coelorum erit minimus, in illo nec minimus. Viam autem procellis sonantibus posuit, cum praedicatoribus suis ad corda hominum terrore venturi judicii perculsa aditum fecit. Prius itaque lex ponitur, ut post modum via pandatur, quia illa vox cor audientis penetrat, quae hoc quod ore sonuerit, opere conservat. [VET. VII.] Tunc autem cum legem pluviis et viam procellis sonantibus poneret, hanc sapientiam Deus vidit, enarravit, praeparavit, et investigavit. Usitata sacri eloquii locutione videre Deus dicitur, videre nos facere, sicut justo viro Dominus dicit: Nunc cognovi quod timeas Deum (Genes. XXII, 12) . Et Israelitae praemonentur: Tentat vos Dominus Deus vester, ut sciat si", + "candidate_score": 0.703442, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_376", + "psc_text": "semetipsam Veritas dicit de eo qui illius mandata custodit: Ego et Pater veniemus, et mansionem apud eum faciemus (Joan. XIV, 23) . Quod contra perversi quique dum interna non appetunt, in suis se cogitationibus foras fundunt. Unde eis per prophetam dicitur: Redite praevaricatores ad cor (Isai. XLVI, 8) . Et rursum: Vae qui cogitatis inutile (Michae. II, 1) . In actionibus quippe suis verentur homines, quos corporaliter vident, et Deum sibi praesentem non aestimant esse, quem non vident. Quod contra in laude justi dicitur, dum Aegypti regem contemneret, et Dei mandatis obediret: Quia invisibilem tanquam videns sustinuit (Hebr. XI, 27) . Perversum quippe terrae principem quasi non vidit, quem ab oculis sui cordis abjecit. Regem vero invisibilem tanquam videns sustinuit, quia ab ejus timoris intuitu mentis oculum non deflexit. Sancta itaque Ecclesia in magnis tunc tribulationibus deprehensa, cum multos a Deo conspicit prava cogitatione discedere, videt profecto mentis eorum habitaculum", + "candidate_score": 0.699703, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1802", + "psc_text": "et aliis praesentibus urgemur, ut modo superbia, modo ira, modo luxuria, modo avaritia tentante fatigemur. Sed cum cuncta haec in corde nostro Dominus occultae visitationis suae timore reprimit, quid aliud quam in abysso gressus ponit? Quos gressus mente conspicimus, quando contra insurgentia vitia quomodo timoris ejus obvient dona pensamus. Hos namque gressus Propheta conspexerat, cum dicebat: Visi sunt ingressus tui, Deus, ingressus Dei mei, regis mei, qui est in sancto ipsius (Psal. LXVII, 25) . Qui enim inordinatos motus animi divinorum judiciorum memoria in se reprimi conspicit, quasi deambulantis in se gressus Domini videt. Dicatur ergo beato Job: Nunquid ingressus es profundum maris, et in novissimis abyssi deambulasti? Subaudis ut ego, qui mira misericordia in peccatorum cordibus modo iram, modo luxuriam, modo avaritiam, modo surgentem superbiam calco. 930 Ac si ei aperte diceretur: Si latentia cordis vitia me solum reprimere conspicis, tu extolli de propria justificatione cessabis. [Vet. VIII.] Et", + "candidate_score": 0.698255, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_62_64", + "bdc_text": "Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s . etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_355", + "psc_text": "coelorum (Matth. V, 19) . Regnum coelorum videlicet Ecclesiam praesentem appellat, de qua scriptum est: Et colligent de regno ejus omnia scandala (Matth. XIII, 41) . In superno etenim regno scandala quae ex eo colligi debeant non habentur. Qui ergo solvit opere, et sic docet voce, in isto regno coelorum erit minimus, in illo nec minimus. Viam autem procellis sonantibus posuit, cum praedicatoribus suis ad corda hominum terrore venturi judicii perculsa aditum fecit. Prius itaque lex ponitur, ut post modum via pandatur, quia illa vox cor audientis penetrat, quae hoc quod ore sonuerit, opere conservat. [VET. VII.] Tunc autem cum legem pluviis et viam procellis sonantibus poneret, hanc sapientiam Deus vidit, enarravit, praeparavit, et investigavit. Usitata sacri eloquii locutione videre Deus dicitur, videre nos facere, sicut justo viro Dominus dicit: Nunc cognovi quod timeas Deum (Genes. XXII, 12) . Et Israelitae praemonentur: Tentat vos Dominus Deus vester, ut sciat si", + "candidate_score": 0.69564, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_376", + "psc_text": "semetipsam Veritas dicit de eo qui illius mandata custodit: Ego et Pater veniemus, et mansionem apud eum faciemus (Joan. XIV, 23) . Quod contra perversi quique dum interna non appetunt, in suis se cogitationibus foras fundunt. Unde eis per prophetam dicitur: Redite praevaricatores ad cor (Isai. XLVI, 8) . Et rursum: Vae qui cogitatis inutile (Michae. II, 1) . In actionibus quippe suis verentur homines, quos corporaliter vident, et Deum sibi praesentem non aestimant esse, quem non vident. Quod contra in laude justi dicitur, dum Aegypti regem contemneret, et Dei mandatis obediret: Quia invisibilem tanquam videns sustinuit (Hebr. XI, 27) . Perversum quippe terrae principem quasi non vidit, quem ab oculis sui cordis abjecit. Regem vero invisibilem tanquam videns sustinuit, quia ab ejus timoris intuitu mentis oculum non deflexit. Sancta itaque Ecclesia in magnis tunc tribulationibus deprehensa, cum multos a Deo conspicit prava cogitatione discedere, videt profecto mentis eorum habitaculum", + "candidate_score": 0.690365, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2733", + "psc_text": "VERS. 25.---Omne sublime videt. 42. Diaboli ejusque membrorum immensa superbia. Saul propter elationem reprobatus. Davidis in suprema dignitate humilitas.---Id est, cunctos velut infra se positos quasi de sublimi respicit, quia dum per intentionem contra auctorem nititur, aestimare sibi quemlibet similem dedignatur. Quod apte etiam ejus membris congruit, quia omnes iniqui per tumorem cordis elati cunctos quos cernunt superbiae fastu despiciunt; et si quando exterius venerantur, intus tamen in secreto cordis, ubi apud se sua aestimatione magni sunt, cunctorum sibi vitam meritumque postponunt, eosque infra se esse respiciunt, quia per elatam cogitationem cordis in cujusdam se altitudinis arce posuerunt. Quibus bene per prophetam dicitur: Vae qui sapientes estis in oculis vestris, et coram vobismetipsis prudentes (Isai. V, 21) . Hinc etiam Paulus ait: Nolite prudentes esse apud vosmetipsos (Rom. XII, 16) . Hinc ad Saul divina increpatione dicitur: Nonne cum esses parvulus in oculis tuis, caput te constitui in tribubus Israel", + "candidate_score": 0.688897, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1131", + "psc_text": "in occulto examine decernuntur. Sequitur: CAPUT XX [Rec. XI]. VERS. 13.---Quem constituit alium super terram, aut quem posuit super orbem, quem fabricatus est? 46. Quem per se condidit mundum, per se quoque regit.---Ut videlicet subaudias nullum. Per se quippe mundum regit, quem per se condidit; nec eget alienis adjutoriis ad regendum, qui non eguit ad faciendum. Sed haec idcirco colliguntur, ut liquido indicet quia omnipotens Deus, si per semetipsum regere non negligit quod creavit, quod bene creavit utique bene regit, quia quod pie condidit impie non disponit; et qui necdum facta curavit ut essent, quae sunt facta non deserit. Quia ergo praesens est in regimine qui auctor exstitit in creatione, ideo curam nostri non praeterit. Unde et apte subjungit: CAPUT XXI. VERS. 14.---Si direxerit ad eum cor suum, spiritum illius et flatum ad se trahet. 783 47. Curva hominum corda, cum vult, ad se erigendo, dirigit.---Curvum cor est cum ima", + "candidate_score": 0.68333, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2742", + "psc_text": "membra sunt, de quo superna voce dicitur, [Rec. XVIII.] Omne sublime videt, quia non sotum per semetipsum, sed per eorum quoque corda quos ceperit quasi de sublimi cunctos inferius despicit. [Vet. XVII.] 46. Superbia per oculos quasi per quasdam fenestras se ostendit.---Notandum vero quod Leviathan iste, qui per corpoream bestiam designatur, sublime videre describitur, quia videlicet cordis superbia cum exterius usque ad corpus extenditur, prius per oculos indicatur. Ipsi quippe per fastum tumoris inflati, quasi ex sublimi respiciunt, et quo se deprimunt, altius extollunt. Nisi enim superbia per oculos quasi per quasdam se fenestras ostenderet, nequaquam Deo Psalmista dixisset: Populum humilem salvum facies, et oculos superborum humiliabis (Psal. XVII, 28) . Nisi se superbia per oculos funderet, Salomon quoque de Judaeae elatione non diceret: Generatio cujus excelsi sunt oculi, et palpebrae ejus in altum subrectae (Prov. XXX, 13) . Quia ergo per corporeum animal Leviathan iste signatur, et superbia usque", + "candidate_score": 0.683012, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_61_63", + "bdc_text": "evangelicam plane perditam . Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s . etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1528", + "psc_text": "ut tamen haec eadem cura regiminis non praepediatur a parvis. Qui enim ubique praesens, et ubique aequalis est, etiam in dissimilibus sibi ipsi dissimilis non est. Aeque ergo omnia respicit, aeque cuncta disponit, qui in omnibus locis praesens, nec localiter tenetur, nec varia curando variatur. Si autem coelos sanctos praedicatores accipimus, Propheta attestante qui ait: Coeli enarrant gloriam Dei (Psal. XVIII, 1) , postquam per sonum oris adventus Spiritus sancti designatur, recte subjungitur: Subter omnes coelos ipse considerat, et lumen illius super terminos terrae. 36. Miracula cur in Ecclesiae exordiis concessa.---Sunt namque nonnulli qui cum mira apostolorum opera audiunt, quod accepto Spiritu sancto mortuos verbo suscitarent, ab obsessis daemonia pellerent, umbra infirmitates amoverent (Act. V, 12, seq.) , ventura quaeque prophetando praedicerent, et unigenitum Verbum Dei, omnium gentium loquentes lingua, praedicarent (Act. II, 4) , quia has virtutes nunc in Ecclesia non vident, subtractam jam ab Ecclesia supernam gratiam suspicantur,", + "candidate_score": 0.677257, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10_12", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1242", + "psc_text": "Quid ergo mirum quia non angustatur intentus, qui operatur quietus? Dicatur itaque quia hoc subtile judicium exercet et super gentem, et super omnes homines. [Rec. XIV.] Quia igitur de specie transivit ad genus, nunc de genere se convertit ad speciem, et quid Judaea proprie mereatur, ostendit dicens: CAPUT XVI [Vet. XX]. VERS. 30.---Qui regnare facit hominem hypocritam propter peccata populi. 34. Qui malis praelatis subjacent, id suae culpae tribuant. Propter peccata populorum regnaturus est Antichristus.---Verum namque regem super se Judaea regnare noluit, et idcirco exigentibus meritis hypocritam accepit, sicut ipsa quoque Veritas in Evangelio dicit: Ego veni in nomine Patris mei, et non accepistis me; si alius venerit in nomine suo, illum accipietis (Joan. V, 43) . Et sicut Paulus ait: Pro eo quod charitatem veritatis non receperunt, ut salvi fierent, ideo mittet illis Deus operationem erroris, ut credant mendacio (II Thess. II, 10) . In eo ergo quod dicitur:", + "candidate_score": 0.676516, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_61_63", + "bdc_text": "evangelicam plane perditam . Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s . etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_444", + "psc_text": "scimus. Prius enim necesse est occulta consiliorum illius machinamenta prodere, ut auditoris nostri animam valeamus postmodum ab aperto lapsu revocare. Hujus iniqui molas ipse summus pastor Ecclesiae praedicando conterebat, cum diceret: Sobrii estote et vigilate, quia adversarius vester diabolus tanquam leo rugiens circuit, quaerens quem devoret; cui resistite fortes in fide (I Petr. V, 8) . Contra hunc leonem sancta Ecclesia, quia ejus insidias conspicit, fidei caulas munit. Cujus toties molas frangit, quoties haereticorum argumenta destruit; totiesque ab ejus dentibus praedam diripit, quoties ab errore quempiam praedicando convertit. Et quia plerique justorum tunc erunt qui se ecclesiasticae pacis tempore ab hoc mundo exituros esse crediderunt, beatus Job dum sua narrat, voces quoque justorum sequentium indicat, dicens: CAPUT XXVII [Rec. XVI]. VERS. 18.---Dicebamque: In nidulo meo moriar, et sicut palma multiplicabo dies. 48. Ejus filii, si pace frui desiderant, in ejus nido et sinu remaneant.---Quid hoc loco per nidi nomen exprimitur,", + "candidate_score": 0.673853, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10_12", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1759", + "psc_text": "vir qui semper est pavidus; qui autem mentis est durae, corruit in malum (Prov. XXVIII, 14) . Igitur quia extrema Judaeae Dominus in apostolis tenuit, atque ex illa Scribas et Pharisaeos ac pontifices impietatis suae merito exigente reprobavit, quid adhuc de eorum damnatione subdatur audiamus. Sequitur: CAPUT IV. VERS. 14.---Restituetur ut lutum signaculum, et stabit sicut vestimentum. 6. Judaei ab lateritio opere prius liberati, dum terrena sapiunt, iterum ad lateres redierunt.---Quid aliud Dominus plebem Israeliticam nisi lutum reperit, quam obsequiis gentilium deditam in Aegypto servientem lateribus invenit? Quam dum tot miraculis ad terram repromissionis duxit (Exod. V, seq.) , dum perductam cognitionis suae scientia implevit, dum tot arcana secretorum ei per prophetiam contulit; quid eam aliud quam servandi mysterii signaculum fecit? Ipsa quippe divina prophetia clausum continuit quidquid de se Veritas 921 in fine revelavit. Sed dum post tot divina secreta, post tot percepta miracula in Redemptoris sui adventu, plus", + "candidate_score": 0.673674, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_62_64", + "bdc_text": "Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s . etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1528", + "psc_text": "ut tamen haec eadem cura regiminis non praepediatur a parvis. Qui enim ubique praesens, et ubique aequalis est, etiam in dissimilibus sibi ipsi dissimilis non est. Aeque ergo omnia respicit, aeque cuncta disponit, qui in omnibus locis praesens, nec localiter tenetur, nec varia curando variatur. Si autem coelos sanctos praedicatores accipimus, Propheta attestante qui ait: Coeli enarrant gloriam Dei (Psal. XVIII, 1) , postquam per sonum oris adventus Spiritus sancti designatur, recte subjungitur: Subter omnes coelos ipse considerat, et lumen illius super terminos terrae. 36. Miracula cur in Ecclesiae exordiis concessa.---Sunt namque nonnulli qui cum mira apostolorum opera audiunt, quod accepto Spiritu sancto mortuos verbo suscitarent, ab obsessis daemonia pellerent, umbra infirmitates amoverent (Act. V, 12, seq.) , ventura quaeque prophetando praedicerent, et unigenitum Verbum Dei, omnium gentium loquentes lingua, praedicarent (Act. II, 4) , quia has virtutes nunc in Ecclesia non vident, subtractam jam ab Ecclesia supernam gratiam suspicantur,", + "candidate_score": 0.669125, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_63_65", + "bdc_text": "etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ; 14 , 38 ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_355", + "psc_text": "coelorum (Matth. V, 19) . Regnum coelorum videlicet Ecclesiam praesentem appellat, de qua scriptum est: Et colligent de regno ejus omnia scandala (Matth. XIII, 41) . In superno etenim regno scandala quae ex eo colligi debeant non habentur. Qui ergo solvit opere, et sic docet voce, in isto regno coelorum erit minimus, in illo nec minimus. Viam autem procellis sonantibus posuit, cum praedicatoribus suis ad corda hominum terrore venturi judicii perculsa aditum fecit. Prius itaque lex ponitur, ut post modum via pandatur, quia illa vox cor audientis penetrat, quae hoc quod ore sonuerit, opere conservat. [VET. VII.] Tunc autem cum legem pluviis et viam procellis sonantibus poneret, hanc sapientiam Deus vidit, enarravit, praeparavit, et investigavit. Usitata sacri eloquii locutione videre Deus dicitur, videre nos facere, sicut justo viro Dominus dicit: Nunc cognovi quod timeas Deum (Genes. XXII, 12) . Et Israelitae praemonentur: Tentat vos Dominus Deus vester, ut sciat si", + "candidate_score": 0.667855, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_62_64", + "bdc_text": "Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s . etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1813", + "psc_text": "Rursumque quia aliquando sortes quae coeperint non mutantur, et latronem novimus alium pervenisse ad supplicium, et apostolos scimus percepisse propositum quod desideraverant regnum. Quis ergo discutiat in qua via habitet lux, et tenebrarum quis locus sit, ut ducat unumquodque ad terminos suos, et intelligat semitas domus ejus? Video Paulum ex illa persecutionis saevitia ad gratiam apostolatus vocatum (Act. IX, 1, seq.) , et tamen sic inter judicia occulta formidat, ut reprobari se, etiam postquam vocatus est, timeat. Ait enim: Castigo corpus meum, et in servitutem redigo, ne forte aliis praedicans, ipse reprobus efficiar (I Cor. IX, 27) . Et rursum: Ego me non arbitror comprehendisse; unum autem, quae quidem retro sunt oblitus, ad ea quae sunt priora extendens meipsum, ad destinatum sequor, ad palmam supernae vocationis Dei, in Christo Jesu. Sequor autem si comprehendam, in quo et comprehensus sum (Philip. III, 13) . Et certe jam de illo voce dominica", + "candidate_score": 0.665086, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_63", + "bdc_text": "etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_444", + "psc_text": "scimus. Prius enim necesse est occulta consiliorum illius machinamenta prodere, ut auditoris nostri animam valeamus postmodum ab aperto lapsu revocare. Hujus iniqui molas ipse summus pastor Ecclesiae praedicando conterebat, cum diceret: Sobrii estote et vigilate, quia adversarius vester diabolus tanquam leo rugiens circuit, quaerens quem devoret; cui resistite fortes in fide (I Petr. V, 8) . Contra hunc leonem sancta Ecclesia, quia ejus insidias conspicit, fidei caulas munit. Cujus toties molas frangit, quoties haereticorum argumenta destruit; totiesque ab ejus dentibus praedam diripit, quoties ab errore quempiam praedicando convertit. Et quia plerique justorum tunc erunt qui se ecclesiasticae pacis tempore ab hoc mundo exituros esse crediderunt, beatus Job dum sua narrat, voces quoque justorum sequentium indicat, dicens: CAPUT XXVII [Rec. XVI]. VERS. 18.---Dicebamque: In nidulo meo moriar, et sicut palma multiplicabo dies. 48. Ejus filii, si pace frui desiderant, in ejus nido et sinu remaneant.---Quid hoc loco per nidi nomen exprimitur,", + "candidate_score": 0.663809, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_63_65", + "bdc_text": "etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ; 14 , 38 ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_444", + "psc_text": "scimus. Prius enim necesse est occulta consiliorum illius machinamenta prodere, ut auditoris nostri animam valeamus postmodum ab aperto lapsu revocare. Hujus iniqui molas ipse summus pastor Ecclesiae praedicando conterebat, cum diceret: Sobrii estote et vigilate, quia adversarius vester diabolus tanquam leo rugiens circuit, quaerens quem devoret; cui resistite fortes in fide (I Petr. V, 8) . Contra hunc leonem sancta Ecclesia, quia ejus insidias conspicit, fidei caulas munit. Cujus toties molas frangit, quoties haereticorum argumenta destruit; totiesque ab ejus dentibus praedam diripit, quoties ab errore quempiam praedicando convertit. Et quia plerique justorum tunc erunt qui se ecclesiasticae pacis tempore ab hoc mundo exituros esse crediderunt, beatus Job dum sua narrat, voces quoque justorum sequentium indicat, dicens: CAPUT XXVII [Rec. XVI]. VERS. 18.---Dicebamque: In nidulo meo moriar, et sicut palma multiplicabo dies. 48. Ejus filii, si pace frui desiderant, in ejus nido et sinu remaneant.---Quid hoc loco per nidi nomen exprimitur,", + "candidate_score": 0.663679, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_63", + "bdc_text": "etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_443", + "psc_text": "disserendo contra ejus insidias occulta illius machinamenta 629 monstramus; ac si de ejus dentibus praedam tollimus, quia mentem quam jam ad peccatum frangendo momorderat, ad salutem vitae convertendo revocamus. [Vet. XXIV.] Per molas quippe occultae ejus insidiae, per dentes vero aperta jam culpae perpetratio demonstratur. De quibus nimirum molis ac dentibus per Psalmistam scriptum est: Deus vero conteret dentes eorum in ore ipsorum, molas leonum confringet Dominus (Psal. LVII, 7) . Sed sanctus vir ante se asserit molas conterere, ut post de dentibus illius praedam potuisset auferre, quia tunc veraciter praedam de ejus dentibus tollimus, cum prius molas illius conterere scimus. Prius enim necesse est occulta consiliorum illius machinamenta prodere, ut auditoris nostri animam valeamus postmodum ab aperto lapsu revocare. Hujus iniqui molas ipse summus pastor Ecclesiae praedicando conterebat, cum diceret: Sobrii estote et vigilate, quia adversarius vester diabolus tanquam leo rugiens circuit, quaerens quem devoret; cui resistite fortes in", + "candidate_score": 0.662771, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_63_65", + "bdc_text": "etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ; 14 , 38 ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_443", + "psc_text": "disserendo contra ejus insidias occulta illius machinamenta 629 monstramus; ac si de ejus dentibus praedam tollimus, quia mentem quam jam ad peccatum frangendo momorderat, ad salutem vitae convertendo revocamus. [Vet. XXIV.] Per molas quippe occultae ejus insidiae, per dentes vero aperta jam culpae perpetratio demonstratur. De quibus nimirum molis ac dentibus per Psalmistam scriptum est: Deus vero conteret dentes eorum in ore ipsorum, molas leonum confringet Dominus (Psal. LVII, 7) . Sed sanctus vir ante se asserit molas conterere, ut post de dentibus illius praedam potuisset auferre, quia tunc veraciter praedam de ejus dentibus tollimus, cum prius molas illius conterere scimus. Prius enim necesse est occulta consiliorum illius machinamenta prodere, ut auditoris nostri animam valeamus postmodum ab aperto lapsu revocare. Hujus iniqui molas ipse summus pastor Ecclesiae praedicando conterebat, cum diceret: Sobrii estote et vigilate, quia adversarius vester diabolus tanquam leo rugiens circuit, quaerens quem devoret; cui resistite fortes in", + "candidate_score": 0.660526, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11_13", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei . Expectemus , donec ille hanc litem dirimat .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1242", + "psc_text": "Quid ergo mirum quia non angustatur intentus, qui operatur quietus? Dicatur itaque quia hoc subtile judicium exercet et super gentem, et super omnes homines. [Rec. XIV.] Quia igitur de specie transivit ad genus, nunc de genere se convertit ad speciem, et quid Judaea proprie mereatur, ostendit dicens: CAPUT XVI [Vet. XX]. VERS. 30.---Qui regnare facit hominem hypocritam propter peccata populi. 34. Qui malis praelatis subjacent, id suae culpae tribuant. Propter peccata populorum regnaturus est Antichristus.---Verum namque regem super se Judaea regnare noluit, et idcirco exigentibus meritis hypocritam accepit, sicut ipsa quoque Veritas in Evangelio dicit: Ego veni in nomine Patris mei, et non accepistis me; si alius venerit in nomine suo, illum accipietis (Joan. V, 43) . Et sicut Paulus ait: Pro eo quod charitatem veritatis non receperunt, ut salvi fierent, ideo mittet illis Deus operationem erroris, ut credant mendacio (II Thess. II, 10) . In eo ergo quod dicitur:", + "candidate_score": 0.659409, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_898", + "psc_text": "intra sanctam Ecclesiam incorrectis moribus positi, eo durius vitam fidelium quo vicinius premunt, quia dum vitari a fidelibus quasi fideles nequeunt, tanto gravius quanto et interius tolerantur. [Vet. II.] Amici vero ejus, qui quasi dum consulunt invehuntur, haereticorum figuram exprimunt, qui sub specie consulendi agunt negotium seducendi. Unde et ad beatum Job dum pro Domino verba faciunt, a Domino reprobantur, quia videlicet omnes haeretici dum Deum defendere nituntur offendunt. Unde eis apte et ab eodem viro sancto dicitur: Disputare cum Deo cupio, prius vos ostendens fabricatores mendacii, et cultores perversorum dogmatum (Job. XIII, 3, 4) . Constat ergo eos haereticorum typum gerere, quos sanctus vir redarguit cultui perversorum dogmatum deservire. Quia igitur Job interpretatur dolens, quo nimirum dolore vel Mediatoris passio, vel sanctae Ecclesiae labor exprimitur, quae multiplici praesentis vitae fatigatione cruciatur, amici quoque ejus ex vocabulo nominis meritum suae indicant actionis. Nam Eliphaz Latina lingua dicitur Dei contemptus. Et", + "candidate_score": 0.65098, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1759", + "psc_text": "vir qui semper est pavidus; qui autem mentis est durae, corruit in malum (Prov. XXVIII, 14) . Igitur quia extrema Judaeae Dominus in apostolis tenuit, atque ex illa Scribas et Pharisaeos ac pontifices impietatis suae merito exigente reprobavit, quid adhuc de eorum damnatione subdatur audiamus. Sequitur: CAPUT IV. VERS. 14.---Restituetur ut lutum signaculum, et stabit sicut vestimentum. 6. Judaei ab lateritio opere prius liberati, dum terrena sapiunt, iterum ad lateres redierunt.---Quid aliud Dominus plebem Israeliticam nisi lutum reperit, quam obsequiis gentilium deditam in Aegypto servientem lateribus invenit? Quam dum tot miraculis ad terram repromissionis duxit (Exod. V, seq.) , dum perductam cognitionis suae scientia implevit, dum tot arcana secretorum ei per prophetiam contulit; quid eam aliud quam servandi mysterii signaculum fecit? Ipsa quippe divina prophetia clausum continuit quidquid de se Veritas 921 in fine revelavit. Sed dum post tot divina secreta, post tot percepta miracula in Redemptoris sui adventu, plus", + "candidate_score": 0.650299, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_899", + "psc_text": "typum gerere, quos sanctus vir redarguit cultui perversorum dogmatum deservire. Quia igitur Job interpretatur dolens, quo nimirum dolore vel Mediatoris passio, vel sanctae Ecclesiae labor exprimitur, quae multiplici praesentis vitae fatigatione cruciatur, amici quoque ejus ex vocabulo nominis meritum suae indicant actionis. Nam Eliphaz Latina lingua dicitur Dei contemptus. Et quid aliud haeretici faciunt, nisi quod dum falsa de Deo sentiunt, eum superbiendo contemnunt? Baldad interpretatur vetustas sola. Bene autem omnes haeretici in his quae de Domino loquuntur, dum non intentione recta, sed appetitione temporalis gloriae videri praedicatores appetunt, vetustas sola nominantur. Ad loquendum quippe, non zelo novi hominis, 732 sed vitae veteris pravitate concitantur. Sophar quoque Latino sermone dicitur dissipatio speculae, vel speculationem dissipans. Mentes namque fidelium ad contemplanda superna se erigunt; sed dum haereticorum verba pervertere recta contemplantes appetunt, speculam dissipare conantur. In tribus itaque amicorum Job nominibus tres in haereticis perditionum casus exprimuntur. Nisi enim Deum contemnerent,", + "candidate_score": 0.645605, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14_16", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s. HBBW XIII [Nr. 1831 ] 363f , 279-295 ) .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1010", + "psc_text": "Ecclesia positi superni Spiritus charitate perflantur. Fugit autem qui hujus mundi mala evadere concupiscit. Qui ergo in terra Austri habitat, fugienti cum panibus occurrat, id est, is qui jam sancto Spiritu intra Ecclesiam plenus est eum qui mala sua evadere nititur eruditionis alloquio consoletur. Fugienti scilicet cum panibus occurrere est metuenti aeterna supplicia doctrinae sacrae escas offerre, et modo tumorem terrore comprimere, modo pavorem exhortatione refovere. Quia panis refectio Scripturae sacrae non inconvenienter accipitur, per eumdem prophetam Judaeis solam litteram servantibus dicitur: Quare appenditis argentum, et non in panibus (Isai. LV, 2) ? Ac si diceret: Pensatis sacra eloquia, sed non in refectione, quia dum solam litterae speciem custoditis, de spiritali intelligentia pinguedinem internae refectionis amittitis. Unde illic apte subjungitur: Et laborem vestrum non in saturitate (Ibid.) . [Vet. XXVI.] Rursum per panem haereticorum praedicatio designatur, sicut per Salomonem mulier haereticae ecclesiae typum gestans, et stultos convocans, dicit: Panes occultos", + "candidate_score": 0.644582, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1272", + "psc_text": "Deus etiam perhibuit frustra percussum (Job. II, 3) . Quid ergo vox percussi superbum sonuit, quae a sententia ferientis nullatenus discrepavit? Incaute sunt humiles (22, q. 2, c. Incaute) , qui se mendacio illaqueant, dum arrogantiam vitant; imo mentiendo superbiunt, quia contra veritatem se erigunt quam relinquunt. Qui enim, necessitate cogente, vera de se bona loquitur, tanto magis humilitati jungitur, quanto et veritati sociatur. An Paulus humilis non fuit, quando aemulatione veritatis contra falsos apostolos tot de se discipulis fortia gesta narravit (I Tim. II, 7; Act. XX, 18, 19) Qui nimirum veritati inimicus existeret, si abscondendo virtutes proprias, praedicatores errorum praevalere permisisset. Sed quia arrogantes viri in eo quod bonorum dicta superbe examinant, verborum magis superficiem quam rerum ordinem pensant, Eliu beati Job sententias disciplinam credidit non sonasse. [Vet. III.] Quia vero saepe asperitas superborum usque ad duritiam maledictionis extenditur, illico contra beatum Job, quasi ad Deum faciens verba,", + "candidate_score": 0.644393, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_15", + "bdc_text": "Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s.", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1227", + "psc_text": "ignorans feci in incredulitate (I Tim. I, 13) . Petrus vero infirmitate peccavit, quando in eo omne robur fidei quod Domino perhibuit una vox puellae concussit, et Deum quem corde tenuit voce denegavit (Luc. XXII, 57) . Sed quia infirmitatis culpa vel ignorantiae eo facilius tergitur, quo non studio perpetratur, Paulus quae ignoravit sciendo correxit, et Petrus motam et quasi arescentem jam radicem fidei lacrymis rigando solidavit. Ex industria vero peccaverant ii de quibus ipse magister dicebat: Si non venissem et locutus fuissem eis, peccatum non haberent; nunc autem excusationem non habent de peccato suo (Joan. XV, 22) . Et paulo post: Et viderunt, et oderunt me et Patrem meum (Ibid., 24) . Aliud est enim bona non facere, aliud bonorum odisse doctorem; sicut aliud est praecipitatione, aliud deliberatione peccare. Saepe enim peccatum praecipitatione, committitur, quod tamen consilio et deliberatione damnatur. Ex infirmitate enim plerumque solet accidere amare bonum, sed", + "candidate_score": 0.626521, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_38", + "bdc_text": "Cernis enim nunc quaedam ita ab illo postulari et geri , sicuti praedixerunt viri prudentes gerenda .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_542", + "psc_text": "XIII]: Et mandebant herbas, et arborum cortices. 30. Incipientes et in bono proficientes pervertere conantur.---Quid enim per herbas nisi tenera ac terrae proxima bene inchoantium vita, et quid per arborum cortices nisi exteriora opera eorum qui jam sublimia appetunt designantur? Pravi namque cum recta incipientes aspiciunt, aut irridendo, aut quasi consulendo contradicunt. Cum vero jam quosdam pensant ad summa proficere, quia eorum profectus funditus dissipare nequeunt, a quibusdam illos suis operibus divertunt. Herbas itaque eis et arborum cortices mandere, est vel studia bene inchoantium, vel operationes quorumdam jam more arborum ad superiora tendentium pestiferis persuasionibus quasi quibusdam malitiae suae dentibus 651 dissipare. Herbas mandunt reprobi cum infirmorum initia irridendo consumunt. Arborum quoque cortices mandunt cum manu perversi consilii a vita recte crescentium tegmen bonorum operum subtrahunt. Hos autem in quibusdam actibus velut arbores exspoliant; illos vero velut herbas, quia despicientes trahunt, quasi quae calcant comedunt. Quorumdam jam fortitudinem in alta", + "candidate_score": 0.625324, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_5", + "bdc_text": "nihil respondeo , non id in causa est , quod eas non receperim , sed quod res ipsa non videatur responsionem postulare .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2775", + "psc_text": "Deum; quidve Deum homini respondere.---Audire nostrum est sono aliunde venienti aurem alio positam commodare. At contra Deo, cui nil extra est, audire proprie est sub semetipso surgentia desideria nostra percipere. Ad Deum ergo, qui et tacentium corda cognoscit, loqui nostrum est non vocibus gutturis id quod sentimus prodere, sed promptis ad illum desideriis inhiare. Et quia ideo quisque interrogat, ut discere valeat quod ignorat, homini Deum interrogare est in conspectu ejus nescientem se cognoscere. Respondere autem Dei, est eum qui se humiliter nescientem cognoverit occultis inspirationibus erudire. Ait ergo beatus Job: Audi, et ego loquar. Ac si diceret: Misericorditer desideria mea percipe, ut dum haec tua pietas percipiens adjuvat, ad te multipliciora consurgant. Bona quippe vota quoties effectum percipiunt, multiplicantur. Unde alias scriptum est: Ego clamavi, quoniam exaudisti me (Psal. XVI, 6) . Non enim ait: Quia clamavi, exaudisti me; sed clamavi, quoniam exaudisti me. Qui enim loquens exauditus fuerat,", + "candidate_score": 0.624582, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_43_45", + "bdc_text": "saltem pecunia , belli nervoVgl . Cicero , Orationes Philippicae , 5 , 5. . Interim ipse in hoc [erit ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2090", + "psc_text": "Linguam tuam adhaerere faciam palato tuo, et eris mutus, nec quasi vir objurgans, quia domus exasperans est (Ezech. III, 26) . 83. Aliquando pro doctoris et auditorum merito vel culpa, datur aut negatur. De accepto nemo extollatur. Spem comitetur timor.---Aliquando autem sermo praedicationis propter utrosque datur, aliquando propter utrosque subtrahitur. Propter utrosque enim datur, sicut divina voce Paulo apud Corinthios dicitur: Noli timere, sed loquere (Act. XVIII, 9) . Et paulo post: Quia populus multus est mihi in hac civitate (Ibid. 10) . Propter utrosque vero subtrahitur, sicut Heli sacerdos et pravam filiorum cognovit actionem, et dignam increpationis non exercuit vocem; cum profecto futurum esset ut in mortis supplicio et istos reatus flagitii, et illum silentii poena multaret (I Reg. III, 12, seq.) . Inter haec igitur cum vel pro quo sermo detur, vel propter quem subtrahatur, ignoramus, unum est salubre remedium, nec de his quae aliis magis accepimus, nosmetipsos", + "candidate_score": 0.623114, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_5", + "bdc_text": "nihil respondeo , non id in causa est , quod eas non receperim , sed quod res ipsa non videatur responsionem postulare .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_970", + "psc_text": "verba responderit tibi. Semel loquetur Deus, et secundo idipsum non repetet. 34. In Scriptura sacra quidquid scire nos decet, docet Deus.---Afflicti cordis est proprium ut in omne quod appetit, et tamen rerum ordinem contrarium sentit, si possit fieri, cur ita, vel non ita sit, divinis sibi responderi vocibus velit, ut Deum de cuncta rerum controversia consulat, et responsionis ejus cognita ratione conquiescat. Eliu autem praevidens quod scripturam sacram Dominus conderet, ut in ea vel publicis vel occultis cunctorum quaestionibus responderet, ait: Adversus eum contendis, quod non ad omnia verba responderit tibi. Semel loquetur Deus, et secundo idipsum non repetet. Ac si diceret: Deus singulorum cordibus privatis vocibus non respondet, sed tale eloquium construit, per quod cunctorum quaestionibus satisfaciat. [Vet. XIX.] In scripturae quippe ejus eloquio causas nostras singuli si requirimus, invenimus, nec opus est ut in eo quod specialiter quisque tolerat responderi sibi divina voce specialiter quaerat. Ibi enim nobis", + "candidate_score": 0.61809, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_5", + "bdc_text": "nihil respondeo , non id in causa est , quod eas non receperim , sed quod res ipsa non videatur responsionem postulare .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1657", + "psc_text": "quippe Dei est magnis nos jussionibus interrogare. Scire quoque ejus est nostram obedientiam nosse nos facere. [Vet. VIII.] Aperiendo vero nobis quaedam, atque claudendo quaedam nos interrogat Deus, sicut per Psalmistam dicitur: Palpebrae ejus interrogant filios hominum (Psal. X, 6) . Palpebris quippe apertis cernimus, clausis nihil videmus. Quid ergo palpebras Dei, nisi ejus judicia accipimus? Quae juxta aliquid clauduntur hominibus, et juxta aliquid reserantur, ut homines qui se nesciunt sibimetipsis innotescant, quatenus dum quaedam intelligendo comprehendunt, quaedam vero cognoscere omnino non possunt, eorum corda sese latenter inquirant, si illos divina judicia vel clausa non stimulant, vel aperta non inflant. Hac enim interrogatione Paulus probatus est, qui post perceptam internam sapientiam, post aperta claustra paradisi, post ascensum tertii coeli, post supernae locutionis mysteria, adhuc dicit: Ego me non arbitror comprehendisse (Philip. III, 13) . Et rursum: Ego sum minimus apostolorum, qui non sum dignus vocari apostolus (I Cor. XV, 9)", + "candidate_score": 0.607683, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_56", + "bdc_text": "bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_207", + "psc_text": "convertimur ad gentes (Act. XIII, 46) . De quibus et per Psalmistam dicitur: Transferentur montes in cor maris (Psal. XLV, 3) , quia repulsi a Judaea apostoli in hoc gentilitatis saeculum translati sunt. Qui sunt ergo qui immensa duritia pro obscuritate cordis, quasi quidam lapis caliginis et umbra mortis, a peregrinante sanctorum populo dividuntur, nisi hi quos pes egentis hominis est oblitus, id est quos praedicatores Domini, videlicet per humanitatem pauperis, pro superbiae suae tumore reliquerunt, eorumque omnino obliti sunt, dum praedicationis suae semina ad solam fructificationem gentium transtulerunt? Quos recte quoque et invios vocat, quia dum in infidelitate sua obdurati sunt, verbis vitae ad cor viam praebere noluerunt. Sed Judaea haec, quae sic obduruit, vel qualis dudum fuerit, vel quid post pertulerit, audiamus. Sequitur: CAPUT XXXII. VERS. 5.---Terra de qua oriebatur panis, in loco suo igne subversa est. 51. Synagoga quae legis scripturarumque panem ministrabat, invidia conflagrans, destructa est.---Panem", + "candidate_score": 0.598572, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 5, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis", + "max_score": 0.714979, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_185", + "psc_text": "cum sit omnium excellentissimus, non elatione, sed humilitate contingitur. Unde propheta dicit: Prope est Dominus his qui obtriverunt cor (Psal. XXXIII, 19) . Et iterum: Excelsus Dominus, et humilia respicit, et excelsa a longe cognoscit (Psal. CXXXVII, 6) . Excelsa ipsa posuit pro superbis. Illa ergo respicit, ut attollat; ista cognoscit, ut dejiciat. Cum enim ait, quod a longe excelsa cognoscit, satis eum ostendit humilia de proximo attendere: ipsum tamen Dominum excelsum esse praedixit. Solus enim Deus arrogans non est, quantacumque se praedicatione laudaverit. Non ergo se arbitretur ab oculis Dei abscondit superbia: Deus enim excelsa cognoscit. Nec se rursus Deo conjunctam putet: excelsa enim a longe cognoscit. Quisquis itaque poenitentiae recusat humilitatem, Deo propinquare non cogitat. Aliud est enim levare se ad Deum; aliud est levare se contra Deum. Qui ante illum se projicit, ab illo erigitur: qui adversus illum se erigit, ab illo projicitur. Alia est enim soliditas", + "candidate_score": 0.714979, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_185", + "psc_text": "cum sit omnium excellentissimus, non elatione, sed humilitate contingitur. Unde propheta dicit: Prope est Dominus his qui obtriverunt cor (Psal. XXXIII, 19) . Et iterum: Excelsus Dominus, et humilia respicit, et excelsa a longe cognoscit (Psal. CXXXVII, 6) . Excelsa ipsa posuit pro superbis. Illa ergo respicit, ut attollat; ista cognoscit, ut dejiciat. Cum enim ait, quod a longe excelsa cognoscit, satis eum ostendit humilia de proximo attendere: ipsum tamen Dominum excelsum esse praedixit. Solus enim Deus arrogans non est, quantacumque se praedicatione laudaverit. Non ergo se arbitretur ab oculis Dei abscondit superbia: Deus enim excelsa cognoscit. Nec se rursus Deo conjunctam putet: excelsa enim a longe cognoscit. Quisquis itaque poenitentiae recusat humilitatem, Deo propinquare non cogitat. Aliud est enim levare se ad Deum; aliud est levare se contra Deum. Qui ante illum se projicit, ab illo erigitur: qui adversus illum se erigit, ab illo projicitur. Alia est enim soliditas", + "candidate_score": 0.705223, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_185", + "psc_text": "cum sit omnium excellentissimus, non elatione, sed humilitate contingitur. Unde propheta dicit: Prope est Dominus his qui obtriverunt cor (Psal. XXXIII, 19) . Et iterum: Excelsus Dominus, et humilia respicit, et excelsa a longe cognoscit (Psal. CXXXVII, 6) . Excelsa ipsa posuit pro superbis. Illa ergo respicit, ut attollat; ista cognoscit, ut dejiciat. Cum enim ait, quod a longe excelsa cognoscit, satis eum ostendit humilia de proximo attendere: ipsum tamen Dominum excelsum esse praedixit. Solus enim Deus arrogans non est, quantacumque se praedicatione laudaverit. Non ergo se arbitretur ab oculis Dei abscondit superbia: Deus enim excelsa cognoscit. Nec se rursus Deo conjunctam putet: excelsa enim a longe cognoscit. Quisquis itaque poenitentiae recusat humilitatem, Deo propinquare non cogitat. Aliud est enim levare se ad Deum; aliud est levare se contra Deum. Qui ante illum se projicit, ab illo erigitur: qui adversus illum se erigit, ab illo projicitur. Alia est enim soliditas", + "candidate_score": 0.694839, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_5_7", + "bdc_text": "nihil respondeo , non id in causa est , quod eas non receperim , sed quod res ipsa non videatur responsionem postulare . De concordia enim quid responderem amplius , cum Lutherus diserte dicat nullas Christi ecclesias quicquam nobiscum habere posse commertii , nos esse seductores , qui ecclesias nostrae fidei commissas nobiscum abripiamus ad diabolum , contra quos et docere et orare velit in finem usque vitae Bullinger bezieht sich auf Luthers Brief an Christoph Froschauer vom 31 . August 1543 ( WA Briefwechsel X 384-388 , Nr. 3908 ) , von dem er eine Abschrift an Bucer gesandt hatte ;", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_480", + "psc_text": "Saule, quid me persequeris? Ergo, fratres cur hoc diximus? Ne forte ita vobis subrepant illi de quibus dicit Apostolus, Corrumpunt mores bonos colloquia mala; quia dicunt, Manducemus et bibamus; cras enim morimur (Id. XV, 33, 32) : ut dicant vobis (non audent enim Christum reprehendere, contremiscunt majestatis auctoritatem toto orbe fundatam; sed quomodo scriptum est, Peccator videbit, et irascetur, dentibus suis frendet et tabescet (Psal. CXI, 10): frendere potest, et tabescere potest; blasphemare autem Christum non audet); ne forte ergo ita loquantur et dicant, Christo tantum licuit. Aliquando enim et ex animo dicunt, aliquando autem timore dicunt: tu tamen et quid audeant dicere attende, et quid non audeant. CAPUT XV. 15. Christus dolose ab infidelibus laudatur, ne similem resurrectionem speremus. Dicturi ergo sunt: Dicis mihi quod resurrexerit Christus, et inde speras resurrectionem mortuorum; sed Christo licuit resurgere a mortuis. Et incipit jam laudare Christum, non ut illi det honorem, sed", + "candidate_score": 0.67094, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 6, + "cf_id": "cf020", + "work_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Job", + "max_score": 0.712074, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Job_window_697", + "psc_text": "Deus affuisse semper monstratur. Non parcam ei verbis potentibus et ad deprecandum compositis. Hoc fortassis de diabolo, de cujus verbis hic loquitur, intelligere possumus: etsi sit rebellis in Deum, et contumax, suum tamen tremens sentiat creatorem, et quamvis immemor conditionis suae, tamen tamquam servus nequam, saltem coactus Dominum suum obsecrare simulat. Quis revelabit faciem indumenti ejus. Hic indumento velatam faciem diaboli Job dicit, quia se transfigurat in angelum lucis. Revelatur autem facies a Domino, cum artes nequitiarum illius deteguntur. Et in medium oris ejus quis intrabit? Hic os diaboli, indesinens blasphemia ejus potest intelligi, quod obstruendum a Deo est atque oppilandum, cum verbo Domini fuerit penetratum. Sive in medium oris ejus quis intrabit? potest ita sentiri ut os diaboli, infernus intelligatur: ad quem Salvator descendit, ut devoratos a diabolo homines liberaret. Et ideo quod futurum erat temporis, dixit: In medium oris ejus quis intrabit? Portas vultus ejus quis aperiet? Abditam", + "candidate_score": 0.712074, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Job_window_143", + "psc_text": "apertius dicit: Processerunt a pinguedine oculi eorum: id est, sensus sive cogitationes nimium superborum, in blasphemiam proruperunt. Operuit faciem ejus crassitudo. Facies plerumque ipsa mens animae intelligitur, ut ait Apostolus: Nos autem revelata facie gloriam Domini speculamur. Hanc diabolus sive impius homo sanctitate seu humilitate, serenam non habet, sive perspicuam, sed crassitudine opertam superbiae, quae caeco corde sit, et obtuso. Alia editio: Operuit faciem ejus tamquam in adipe suo; tamquam diceret: superbia videlicet atra, auctor omnium vitiorum: non tenui, et perlucida humilitatis virtute velut pretioso amictu se vestivit, sed de seipsa fecit ei quodammodo derisum, et vestimentum obscurum, quo superbiam crassa caecitate cordis obtunderet. Et de lateribus ejus arvina dependet. Possunt latera ejus, ministri sive sodales intelligi, qui ejus similes exstiterunt. Non absurde etiam aures intelliguntur, quae utique in audientia impinguantur: unde nimia surditas contumacibus generatur, secundum illud: Incrassatum est cor populi hujus. Alia editio: Fecit capitapulum super femora. Videtur", + "candidate_score": 0.709312, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Job_window_697", + "psc_text": "Deus affuisse semper monstratur. Non parcam ei verbis potentibus et ad deprecandum compositis. Hoc fortassis de diabolo, de cujus verbis hic loquitur, intelligere possumus: etsi sit rebellis in Deum, et contumax, suum tamen tremens sentiat creatorem, et quamvis immemor conditionis suae, tamen tamquam servus nequam, saltem coactus Dominum suum obsecrare simulat. Quis revelabit faciem indumenti ejus. Hic indumento velatam faciem diaboli Job dicit, quia se transfigurat in angelum lucis. Revelatur autem facies a Domino, cum artes nequitiarum illius deteguntur. Et in medium oris ejus quis intrabit? Hic os diaboli, indesinens blasphemia ejus potest intelligi, quod obstruendum a Deo est atque oppilandum, cum verbo Domini fuerit penetratum. Sive in medium oris ejus quis intrabit? potest ita sentiri ut os diaboli, infernus intelligatur: ad quem Salvator descendit, ut devoratos a diabolo homines liberaret. Et ideo quod futurum erat temporis, dixit: In medium oris ejus quis intrabit? Portas vultus ejus quis aperiet? Abditam", + "candidate_score": 0.707873, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 7, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1", + "max_score": 0.71118, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1739", + "psc_text": "Sustine Dominum, viriliter age, et confortetur cor tuum, et sustine Dominum (Psal. XXVI, 14) ; quoniam qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit (Matth. X, 22, et XXIV, 13) . Quare ergo tristis es anima mea, et quare conturbas me? Spera in Deum, quoniam confitebor illi. Haec est confessio mea, Salutare vultus mei, Deus meus. 12. Ad meipsum anima mea turbata est. Numquid ad Deum turbatur? Ad me turbata est. Ad incommutabile reficiebatur, ad mutabile perturbabatur. Novi quia justitia Dei mei manet: utrum mea maneat, nescio. Terret enim me Apostolus dicens: Qui se putat stare, videat ne cadat (I Cor. X, 12) . Ergo quia non est in me firmitas mihi, nec est mihi spes de me, Ad meipsum turbata est anima mea. Vis non conturbetur? Non remaneat in teipso, et dic: Ad te, Domine, levavi animam meam (Psal. XXIV, 1) . Hoc planius audi. Noli sperare de te,", + "candidate_score": 0.71118, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_307", + "psc_text": "In omnem animam hominis operantis malum, Judaei primum et Graeci (Id. II, 9) . Linguam magniloquam: linguam superbam. 5. [vers. 5] Qui dixerunt: Linguam nostram magnificabimus, labia nostra apud nos sunt, quis noster Dominus est? Superbi hypocritae significantur, in sermone suo spem ponentes ad homines decipiendos, et Deo non subditi. 6. [vers. 6.] Propter miseriam inopum et gemitum pauperum, nunc exsurgam, dicit Dominus: ita enim populum suum ipse Dominus in Evangelio miseratus est, quod rectorem non haberet, cum bene posset obtemperare. Unde etiam dictum est in Evangelio: Messis multa, operarii autem pauci (Matth. IX, 37) . Hoc autem ex persona Dei Patris accipiendum est, qui propter inopes et pauperes, id est inopia et paupertate bonorum spiritualium egentes, Filium suum dignatus est mittere; inde autem incipit sermo ejus apud Matthaeum in monte, cum dicit: Beati pauperes spiritu, quoniam ipsorum est regnum coelorum (Id. V, 3) . Ponam in salutari. Non dixit", + "candidate_score": 0.707728, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10_12", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_3574", + "psc_text": "abstulit; sicut Domino placuit ita factum est: sit nomen Domini benedictum (Job I, 21) . Injusti erant qui juxta Job putrescentem sani sedebant (Id. II, 13); et tamen ille recipiendus flagellabatur, illis puniendis parcebatur. Quidquid ergo tribulationis tibi acciderit, quidquid insultationis, non committatur anima tua; non committatur, non solum contra Deum, sed nec contra eos ipsos qui tibi ista faciunt. Si enim vel ipsos odio habueris; et contra illos commissa est anima tua. Prorsus illi gratias age; pro istis ora. Forte enim et oratio pro ipsis est ista quam audisti: Confundantur et deficiant committentes animare meam. Confundantur et deficiant: multum enim de justitia sua praesumunt; ergo confundantur. Hoc illis expedit ut peccata sua cognoscant, unde confundantur et deficiant, male enim de viribus suis praesumebant; et ipsi defecti dicant, Quando infirmor, tunc potens sum (II Cor. XII, 10) ; et ipsi defecti dicant, Ne abjicias me in tempus senectutis. Bonum ergo", + "candidate_score": 0.678905, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_67_69", + "bdc_text": "Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen . Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_616", + "psc_text": "et dabo tibi gentes haereditatem tuam (Psal. II, 8) ; Salvum fac populum tuum, et benedic haereditatem tuam: quia omnia mea tua sunt (Joan. XVII, 10). Et rege illos, et extolle illos usque in saeculum: et rege illos in hac temporali vita, et in aeternam hinc tolle illos. IN PSALMUM XXVIII ENARRATIO. Psalmus ipsi David, consummationis tabernaculi. 1. [vers. 1, 2.] Psalmus ipsi mediatori manu forti, perfectionis Ecclesiae in hoc saeculo, ubi adversus diabolum temporaliter militatur. 2. Propheta loquitur: Afferte Domino, filii Dei, afferte Domino filios arietum: afferte Domino vosmetipsos, quos per Evangelium duces gregum Apostoli genuerunt. Afferte Domino gloriam et honorem: per opera vestra Dominus glorificetur et honoretur. Afferte Domino gloriam nomini ejus: gloriose per orbem innotescat. Adorate Dominum in aula sancta ejus: adorate Dominum in dilatato et sanctificato corde vestro; vos enim estis regium sanctum habitaculum ejus. 3 [vers. 3.] Vox Domini super aquas: vox Christi super populos.", + "candidate_score": 0.6729, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_67", + "bdc_text": "Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_3518", + "psc_text": "Peccator es; magnificetur ut vocet: confiteris; magnificetur ut ignoscat: jam juste vivis; magnificetur ut regat: perseveras usque in finem; magnificetur ut glorificet. Semper ergo magnificetur Dominus. Hoc dicant justi; hoc dicant qui quaerunt eum. Quisquis hoc non dicit, non quaerit eum. Ecce, magnificetur Dominus. Exsultent et jucundentur omnes qui quaerunt eum; et dicant, Semper magnificetur Dominus, qui diligunt salutare ejus. Ab illo est enim illis salus, non a se. Salutare Domini Dei nostri, Salvator Dominus noster Jesus Christus: quisquis diligit Salvatorem, confitetur se sanatum; quisquis se confitetur sanatum, misse se confitetur aegrotum. Dicant ergo, Semper magnificetur Dominus, qui diligunt salutare tuum: non salutare suum, quasi se ipsi salvent; non quasi salutare hominis, tanquam ab illo salventur. Nolite, inquit, confidere in principes, et in filios hominum, in quibus non est salus (Psal. CXLV, 2, 3) . Quare hoc? Domini est salus, et super populum tuum benedictio tua (Psal III, 9) .", + "candidate_score": 0.672024, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_67", + "bdc_text": "Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_386", + "psc_text": "Domine, non nobis, sed nomini tuo da gloriam (Psal. CXIII secund. 1) . Dicamus, Non nobis: quibus enim si quasi nobis? Dicamus, inquam, Non nobis, quia si ita faceret sicut nobis, nonnisi poenas infligeret nobis. Non nobis, sed nomini suo det gloriam: quia non secundum iniquitates nostras fecit nobis (Psal. CII, 10). Non ergo nobis, Domine, non nobis: repetitio confirmatio est. Non nobis, Domine, sed nomini tuo da gloriam: hoc illi noverant coeli, qui enarraverunt gloriam Dei. 3. [vers. 2.] Et opera manuum ejus annuntiat firmamentum: quod dictum est, gloriam Dei, hoc repetitum est, opera manuum ejus. Quae opera manuum ejus? Non sicut quidam sentiunt, Deus verbo fecit omnia, et tanquam praestantiorem caeteris hominem suis manibus fecit. Non ita sentiendum est: infirma est ista, et non satis elimata sententia; omnia enim verbo fecit. Nam licet opera Dei diversa narrentur, in quibus hominem ad imaginem suam fecit (Gen. I); tamen omnia", + "candidate_score": 0.671152, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_67_69", + "bdc_text": "Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen . Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_369", + "psc_text": "[vers. 51.] Magnificans salutes regis ipsius: Deus qui magnificat, ut admirabiles faciat salutes quas ejus Filius dat credentibus. Et faciens misericordiam Christo suo: Deus qui facit misericordiam Christo suo. David et semini ejus usque in saeculum: ipsi liberatori manu potenti qui vicit hunc mundum, et eis quos credentes Evangelio genuit in aeternum. Quaecumque in hoc psalmo dicta sunt, quae ipsi Domino proprie, id est capiti Ecclesiae congruere non possunt, ad Ecclesiam referenda sunt. Totus enim Christus hic loquitur, in quo sunt omnia membra ejus. IN PSALMUM XVIII ENARRATIO I. In finem, Psalmus ipsi David. 1. [vers. 1.] Titulus notus est: nec Dominus Jesus Christus haec dicit, sed de illo haec dicuntur. 2. [vers. 2.] Coeli enarrant gloriam Dei: justi Evangelistae, in quibus Deus tanquam in coelis habitat, exponunt gloriam Domini nostri Jesu Christi, sive gloriam qua glorificavit Patrem Filius super terram. Et opera manuum ejus annuntiat firmamentum: et facta virtutum", + "candidate_score": 0.67054, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_5_7", + "bdc_text": "nihil respondeo , non id in causa est , quod eas non receperim , sed quod res ipsa non videatur responsionem postulare . De concordia enim quid responderem amplius , cum Lutherus diserte dicat nullas Christi ecclesias quicquam nobiscum habere posse commertii , nos esse seductores , qui ecclesias nostrae fidei commissas nobiscum abripiamus ad diabolum , contra quos et docere et orare velit in finem usque vitae Bullinger bezieht sich auf Luthers Brief an Christoph Froschauer vom 31 . August 1543 ( WA Briefwechsel X 384-388 , Nr. 3908 ) , von dem er eine Abschrift an Bucer gesandt hatte ;", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1071", + "psc_text": "Dominus noster Jesus Christus dicit: Venite, filii, audite me. Audiamus illum simul, audite illum per nos: docere enim vult ille humilis, ille tympanizans, ille affectans, docere nos vult. Et quid dicit? Venite, filii, audite me, timorem Domini docebo vos. Doceat ergo, praebeamus aurem, praebeamus cor. Non aperiamus aures carnis, et cordis claudamus; sed sicut ipse dixit in Evangelio, Qui habet aures audiendi, audiat (Id. XI, 15) . Quis nolit audire docentem Christum per Prophetam? 17. [vers. 13.] Quis est homo qui vult vitam, et diligit dies videre bonos? Interrogat. Nonne omnis in vobis respondet, Ego? An quisquam est in vobis qui non diligit vitam, id est, qui non vult vitam, et non diligit dies videre bonos? Nonne quotidie hoc murmuratis, et hoc dicitis: Quamdiu ista patimur? Quotidie pejora et pejora: apud parentes nostros fuerunt dies laetiores, fuerunt dies meliores. O si interrogares ipsos parentes tuos, similiter tibi de diebus suis", + "candidate_score": 0.669811, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_62_64", + "bdc_text": "Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s . etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ;", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_3657", + "psc_text": "tuum regi da. Qui rex etiam filius est regis, quia et Deus Pater utique rex est. Ita scriptum est, quod rex fecit nuptias filio suo (Matth. XXII, 2). More autem Scripturae idem repetitur. Nam quod dixit, judicium tuum; hoc aliter dixit: justitiam tuam: et quod dixit, regi; hoc aliter dixit, filio regis; sicut est illud. Qui habitat in coelis, irridebit eos, et Dominus subsannabit eos (Psal. II, 4) . Quod est, qui habitat in coelis; hoc est, et Dominus: et quod est, irridebit eos; hoc est, subsannabit eos. Et, Coeli enarrant gloriam Dei, et opera manuum ejus annuntiat firmamentum (Psal. XVIII, 2) . Coeli repetiti sunt nomine firmamenti: et quod dictum est, gloriam Dei; repetitum est, opera manuum ejus: et quod dictum est, enarrant; repetitum est, annuntiat. Istae autem repetitiones multum eloquia divina commendant; sive eadem verba, sive aliis verbis eadem sententia repetatur: et maxime reperiuntur in Psalmis; et in", + "candidate_score": 0.669263, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_65_67", + "bdc_text": "14 , 38 ; Lk 21 , 36. . Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_4167", + "psc_text": "Domino glorietur (I Cor. I, 31). Et propitius esto, inquit, peccatis nostris propter nomen tuum: non propter nos; nam quid aliud merentur peccata nostra, quam debita et digna supplicia? sed propitius esto peccatis nostris propter nomen tuum. Sic ergo nos liberas, id est, eruis a malis, cum et adjuvas nos ad faciendam justitiam, et propitius es peccatis nostris, sine quibus in hac vita non sumus: Quoniam non justificabitur in conspectu tuo omnis vivens (Psal. CXLII, 2) . Peccatum autem iniquitas est (I Joan. III, 4) ; et si iniquitates observaveris, quis sustinebit (Psal. CXXIX, 3) ? 13. [vers. 10.] Quod autem adjungit, Nequando dicant in Gentibus, Ubi est Deus eorum? magis pro ipsis Gentibus est accipiendum. Male enim pereunt qui de Deo vero desperaverint, putantes eum vel non esse, vel suos non adjuvare, nec eis esse propitium. Illud vero quod sequitur, Et innotescat in nationibus coram oculis nostris vindicta sanguinis", + "candidate_score": 0.664058, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_65_67", + "bdc_text": "14 , 38 ; Lk 21 , 36. . Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_177", + "psc_text": "Domino: Omnis qui peccat, servus est (Joan. VIII, 34) . Erit ergo iniquitas ejus super ipsum, cum ipse iniquitati suae subditur: quia non potuit dicere Domino, quod innocentes et recti dicunt: Gloria mea et exaltans caput meum (Psal. III, 4) . Ita ergo ipse inferior erit, ut ejus iniquitas sit superior, et in illum descendat; quia gravat illum, et onerat, et ad requiem sanctorum revolare non sinit. Hoc fit, cum in homine perverso servit ratio, et libido dominatur. 19. [vers. 18.) Confitebor Domino secundum justitiam ejus. Non ista confessio peccatorum est: ille enim hoc dicit, qui superius verissime dicebat, Si est iniquitas in manibus meis; sed confessio justitiae Dei, qua ita loquimur: Vere, Domine, justus es, quando et justos sic protegis, ut per te ipsum eos illumines, et peccatores sic ordinas, ut non tua, sed sua malitia puniantur. Ista confessio ita Dominum laudat, ut nihil possint impiorum valere blasphemiae, qui", + "candidate_score": 0.662927, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_65_67", + "bdc_text": "14 , 38 ; Lk 21 , 36. . Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_386", + "psc_text": "Domine, non nobis, sed nomini tuo da gloriam (Psal. CXIII secund. 1) . Dicamus, Non nobis: quibus enim si quasi nobis? Dicamus, inquam, Non nobis, quia si ita faceret sicut nobis, nonnisi poenas infligeret nobis. Non nobis, sed nomini suo det gloriam: quia non secundum iniquitates nostras fecit nobis (Psal. CII, 10). Non ergo nobis, Domine, non nobis: repetitio confirmatio est. Non nobis, Domine, sed nomini tuo da gloriam: hoc illi noverant coeli, qui enarraverunt gloriam Dei. 3. [vers. 2.] Et opera manuum ejus annuntiat firmamentum: quod dictum est, gloriam Dei, hoc repetitum est, opera manuum ejus. Quae opera manuum ejus? Non sicut quidam sentiunt, Deus verbo fecit omnia, et tanquam praestantiorem caeteris hominem suis manibus fecit. Non ita sentiendum est: infirma est ista, et non satis elimata sententia; omnia enim verbo fecit. Nam licet opera Dei diversa narrentur, in quibus hominem ad imaginem suam fecit (Gen. I); tamen omnia", + "candidate_score": 0.660698, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2546", + "psc_text": "servos volens intelligi Dominus, secundum illum intellectum evangelicum, quo omnis qui facit peccatum servus est peccati, ait: Servus non manet in domo in aeternum, filius autem manet in aeternum (Joan. VIII, 34, 35) . Qui intrat ut filius, non incolet, quia perseverabit usque in finem (Matth. X, 22, et XXIV, 13): qui intrat ut servus, subdolus, peccator, ad oculum attendens; quaerens quid rapiat, quaerens quid accuset aut quid vituperet, incolere intrat, non inhabitare et perseverare. Nec istos tamen timeamus, fratres: In Deo speravi, non timebo quid faciat mihi caro. Etsi incolunt, etsi intrant, etsi fingunt, etsi abscondunt, caro sunt: tu in Domino spera, nihil tibi faciet caro. Sed infert tribulationem, infert conculcationem. Accedit vinum, quia uva premitur. Tribulatio tua infructuosa non erit: alter videt te, imitaturte; quia et tu ut disceres talem ferre, caput tuum contemplatus es, botrum illum primum, ad quem intravit homo ut videret, incoluit, et abscondit traditor", + "candidate_score": 0.654136, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_60_62", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . evangelicam plane perditam . Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_466", + "psc_text": "mundus periit. Ergo modica pars remansit in Africa? Ergo non dicit aliquid Christus, unde obturet ista ora? non dicit aliquid, unde eradicet linguas ista dicentium? Videamus, ne forte inveniamus. Adhuc nobis dicitur, In medio Ecclesiae: de Ecclesia nostra dicit. Qui timetis Dominum, laudate eum: videamus si illi laudant Dominum, et intelligamus si de ipsis dicit, et si in medio Ecclesiae ipsorum laudatur. Quomodo laudant Christum, qui dicunt: Perdidit totum orbem terrarum, diabolus illi totum abstulit, et in parte ipse remansit? Sed adhuc videamus, apertius dicat, apertius loquatur: non sit quod interpretari, non sit quod suspicari. Universum semen Jacob, magnificate eum. Forte adhuc dicunt: Nos sumus semen Jacob. Si sint ipsi, videamus. 25. [vers. 25.] Timeat eum omne semen Israel. Adhuc dicant, Nos sumus semen Israel; permittamus, dicant. Quoniam non sprevit neque despexit precem pauperum: quorum pauperum? Non de se praesumentium. Videamus si pauperes sunt, qui dicunt: Nos sumus justi. Christus", + "candidate_score": 0.653373, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_6", + "bdc_text": "De concordia enim quid responderem amplius , cum Lutherus diserte dicat nullas Christi ecclesias quicquam nobiscum habere posse commertii , nos esse seductores , qui ecclesias nostrae fidei commissas nobiscum abripiamus ad diabolum , contra quos et docere et orare velit in finem usque vitae Bullinger bezieht sich auf Luthers Brief an Christoph Froschauer vom 31 .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2444", + "psc_text": "corrigatur, aut ideo vivit ut per illum bonus exerceatur. Utinam ergo qui nos modo exercent, convertantur, et nobiscum exerceantur: tamen quamdiu ita sunt ut exerceant, non eos oderimus; quia in eo quod malus est quis eorum, utrum usque in finem perseveraturus sit, ignoramus; et plerumque cum tibi videris odisse inimicum, fratrem odisti, et nescis. Diabolus et angeli ejus in Scripturis sanctis manifestati sunt nobis, quod ad ignem aeternum sint destinati. Ipsorum tantum desperanda est correctio: contra quos habemus occultam luctam, ad quam luctam nos armat Apostolus, dicens: Non est nobis colluctatio adversus carnem et sanguinem, id est adversus homines quos videtis; sed adversus principes et potestates et rectores mundi, tenebrarum harum (Ephes. VI, 12) . Ne forte cum dixisset, mundi, intelligeres daemones esse rectores coeli et terrae; mundi dixit, tenebrarum harum; mundi dixit, amatorum mundi; mundi dixit, impiorum et iniquorum; mundi dixit, de quo dicit Evangelium: Et mundus eum non", + "candidate_score": 0.651246, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_782", + "psc_text": "est? Non vis ut contemnatur ab eis qui quasi damnationis mortem crucis turpem putant, ille qui crucifixus est? Non vis ut contemnatur a divitibus, ille qui pauperem vitam gessit in mundo, cum esset creator mundi? Omnia ista quae amant homines, quia noluit illa habere Christus, ut non habendo ostenderet contemnenda, non quia in potestate non habuit possidenda; omnes qui amant haec, contemnunt illum. Et quicumque voluerit servorum ejus sequi vestigia ipsius, ut ambulet et ipse in ea humilitate, in qua didicit ambulasse Dominum suum, contemnitur in Christo quasi membrum Christi: et cum caput et membra contemnuntur, totus ipse Christus contemnitur, quia totus ipse justus est caput et corpus. Et necesse est ut contemnatur totus ipse Christus a superbis et impiis, ut fiat illis quod dicitur: Muta efficiantur labia dolosa, quae loquuntur adversus justum iniquitatem, in superbia et contemptu. Quando efficientur muta labia ista? In hoc saeculo? Nunquam. Quotidie clamant contra", + "candidate_score": 0.650582, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_42_44", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . saltem pecunia , belli nervoVgl . Cicero , Orationes Philippicae , 5 , 5. .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_767", + "psc_text": "Vestra, videte hoc ipsum quemadmodum firmetur ab apostolo Petro. Cum Simon ille magus baptizatus a Philippo adhaereret ei, credens miraculis divinis factis in conspectu suo; venerunt Apostoli ad Samariam, ubi crediderat etiam et ipse magus, et ubi fuit baptizatus, et imposuerunt Apostoli manus hominibus baptizatis, et acceperunt Spiritum sanctum, et coeperunt linguis loqui. Admiratus est ille, et obstupefactus tanto divino miraculo, quod ad impositionem humanarum manuum venit Spiritus sanctus, et implevit homines; et desideravit istam, non gratiam, sed potentiam; non unde liberaretur, sed unde extolleretur: at ubi desideravit hoc, et implevit superbia cor ejus, et diabolica impietas et celsitudo dejicienda, ait Apostolis: Quantam vultis pecuniam a me accipere, ut et ad mearum impositionem manuum accipiant homines Spiritum sanctum? Qui quaerebat saecularia, qui in circuitu accolebat, pecunia putavit posse se emere donum Dei. Qui se putavit pecunia comparare Spiritum sanctum, etiam Apostolos avaros arbitratus est, sicut erat ipse impius et superbus.", + "candidate_score": 0.63337, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_3_5", + "bdc_text": "Januar 1544 durch Myconius zugesandt ; s. oben Nr. 1835 mit Anm. 1 . nihil respondeo , non id in causa est , quod eas non receperim , sed quod res ipsa non videatur responsionem postulare .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1147", + "psc_text": "haeretis regulis meis: vitia estis; ego autem ars ipsa sum quae non habet vitium, et in qua quisque non discit nisi non facere vitium. Insurgentes testes iniqui, quae ignorabam interrogabant me. Quid sic ignorabat Christus, quam blasphemare? Hinc interrogabatur a persecutoribus, et quia verum dixit, blasphemasse judicatus est (Id. XXVI, 65). Sed a quibus? De quibus sequitur, Retribuebant mihi mala pro bonis, et sterilitatem animae meae. Ego attuli fecunditatem, ipsi retribuebant sterilitatem; ego vitam, ipsi mortem; ego honorem, ipsi contumelias: ego medicinam, ipsi vulnera; et in his omnibus quae retribuebant, utique sterilitas erat. Hanc sterilitatem in arbore maledixit, ubi fructum cum quaereret non invenit (Id. XXI, 19). Folia erant, et fructus non erant: verba erant, et facta non erant. Vide in verbis numerositatem, et in factis sterilitatem: Qui praedicas non furandum, furaris; qui dicis non adulterandum, adulteras (Rom. II, 21, 22). Tales erant qui Christum quae ignorabat interrogabant. 3. [vers.", + "candidate_score": 0.627914, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_43_45", + "bdc_text": "saltem pecunia , belli nervoVgl . Cicero , Orationes Philippicae , 5 , 5. . Interim ipse in hoc [erit ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1830", + "psc_text": "et in ventre amarus? Dedisti nescio quid auri et argenti; ventum est ad hunc articulum, ut nisi perdas, forte aliquod peccatum committas, injuriam forte ingeras Ecclesiae, blasphemare cogaris: posito itaque in angustiis, aut damno pecuniae, aut damno justitiae, dicitur tibi, Perde potius pecuniam, ne perdas justitiam: tu autem cui non dulcis est in ore justitia, sed adhuc in illis membris infirmus es, quales in ventre deputat Ecclesia, contristatus eligis aliquando amittere aliquid de justitia, quam vel nummum de pecunia; et percutis te damno graviore, implens saccellum tuum, et exinaniens cor tuum. Fortassis ergo de illis dixerit, Haesit in terra venter noster. 26. [vers. 26.] Exsurge, Domine, adjuva nos. Et vere, carissimi, exsurrexit et adjuvit. Namque cum exsurgeret, id est, cum resurgeret, et gentibus innotesceret, cessantibus persecutionibus, etiam illi qui haeserant in terra, eruti sunt de terra, et agentes poenitentiam, redditi sunt corpori Christi, quamvis infirmi, quamvis imperfecti, ut compleretur in", + "candidate_score": 0.614808, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_43_45", + "bdc_text": "saltem pecunia , belli nervoVgl . Cicero , Orationes Philippicae , 5 , 5. . Interim ipse in hoc [erit ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_117", + "psc_text": "(Psal. V, 5) . Tunc enim astabit; nunc autem jacet, quando in lecto est quem lavabit per singulas noctes, ut tantis lacrymis impetret efficacissimam de Dei misericordia medicinam. In lacrymis stratum meum rigabo, repetitio est: cum enim dicit in lacrymis, ostendit quemadmodum superius lavabo dixerit; hoc autem accipimus stratum, quod superius lectum: quanquam rigabo amplius sit aliquid quam lavabo; quoniam potest aliquid in superficie lavari; rigatio vero ad interiora permeat, quod significat fletum usque ad cordis intima. Temporum vero varietas, quod praeteritum posuit, cum diceret, Laboravi in gemitu meo; et futurum, cum diceret, Lavabo per singulas noctes lectum meum; rursus futurum, In lacrymis stratum meum rigabo, illud ostendit quid sibi dicere debeat, cum quisque in gemitu frustra laboraverit; tanquam diceret: Non profuit cum hoc feci, ergo illud faciam. 8. [vers. 8, 9.] Turbatus est ab ira oculus meus: utrum sua, an Dei, in qua petit ne argueretur, aut corriperetur? Sed", + "candidate_score": 0.609647, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_5", + "bdc_text": "nihil respondeo , non id in causa est , quod eas non receperim , sed quod res ipsa non videatur responsionem postulare .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1190", + "psc_text": "quae intrinsecus sunt: Et Pater tuus, qui videt in abscondito, reddet tibi (Matth. VI, 6) . Quis est qui non claudit ostium? Qui talia petit a Deo pro magno et ibi constituit omnes preces suas, ut accipiat ea quae sunt hujus saeculi bona. Patet ostium tuum, turba videt cum oras. Quid est claudere ostium tuum? Ut hoc petas a Deo, quod solus Deus novit quomodo tibi det. Quid est hoc propter quod claudis ostium, et petis? Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit (Isai. LXIV, 4; I Cor. II, 9). Et forte non ascendit in ipsum cubile tuum, id est in cor tuum. Sed Deus novit quid tibi daturus est. Quando autem erit? Quando revelabitur Dominus, quando apparebit judex. Quid enim manifestius quam quod dicturus est ad dexteram positis? Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab origine mundi (Matth. XXV, 34)", + "candidate_score": 0.605262, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 8, + "cf_id": "cf025", + "work_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia", + "max_score": 0.708925, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_264", + "psc_text": "ergo vendentium columbas evertitur quando hi qui spiritalem gratiam venundant, vel ante humanos, vel ante Dei oculos, sacerdotio privantur. Et quidem multa sunt alia praepositorum mala quae humanos modo oculos latent. Et plerumque se pastores sanctos hominibus exhibent, atque in occultis suis videri turpes ante interni arbitri oculos non crubescunt. Veniet, veniet profecto ille dies, nec longe est, in quo pastorum pastor appareat, et uniuscujusque facta in publicum deducat, et qui modo subditorum culpas per praepositos ulciscitur, tunc praepositorum mala per semetipsum saeviens damnat. Unde et ingressus in templum, per semetipsum quasi flagellum de funiculis fecit, et de domo Dei pravos negotiatores ejiciens, cathedras vendentium columbas evertit (Joan. II, 1, 2), quia subditorum quidem culpas per pastores percutit, sed pastorum vitia per semetipsum ferit. Ecce modo hominibus negari potest quod latenter agitur. Ille certe judex venturus est, cui tacendo quisque se non potest celare, quem negando non potest fallere. 14.", + "candidate_score": 0.708925, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10_12", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_293", + "psc_text": "ergo se contra acceptas contumelias erigat, nemo conviciis convicium reddat. Imitatione etenim Dei, gloriosius est injuriam tacendo fugere, quam respondendo superare. 5. Sed contra hoc superbia dicit in corde: Turpe est ut, accepta injuria, taceas. Quisquis conspicit quia contumeliam accipis et taces, non putat quia patientiam exhibes, sed crimina agnoscis. Sed unde vox ista in corde nostro contra patientiam nascitur, nisi quia in imis cogitationem fiximus. et dum in terra gloriam quaerimus, placere ei qui nos de coelo conspicit non curamus? Accepta ergo contumelia, meditemur in opere vocem Dei: Ego non quaero gloriam meam, est qui quaerat et judicet. Hoc autem quod de Domino scriptum est, Abscondit se, intelligi et aliter potest. Multa quippe Judaeis praedicaverat, sed praedicationis ejus verba deridebant. Deteriores quoque ex praedicatione facti sunt, qui usque ad jaciendos lapides pervenerunt. Et quid abscondendo se Dominus significat, nisi quod eis ipsa veritas absconditur, qui ejus verba sequi contemnunt?", + "candidate_score": 0.673416, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_62_64", + "bdc_text": "Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s . etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_354", + "psc_text": "Joannis Baptistae usque nunc regnum coelorum vim patitur, et violenti rapiunt illud (Matth. XI, 12) . Quae supernae verba sententiae nobis sunt magnopere perscrutanda. Nam quaerendum est quomodo vim perpeti regnum coelorum possit. Quis enim coelo violentiam irrogat? et rursum quaerendum est si pati vim regnum coelorum potest, cur eamdem vim a diebus Joannis Baptistae, et non etiam ante pertulerit? Sed cum lex dicat: Si quis haec vel illa fecerit, morte moriatur, cunctis legentibus liquet quia peccatores quosque poena suae severitatis perculit, non autem per poenitentiam ad vitam reduxit. Cum vero Joannes Baptista Redemptoris gratiam praecurrens, poenitentiam praedicat, ut peccator qui ex culpa mortuus est per conversionem vivat, profecto a diebus Joannis Baptistae regnum coelorum vim patitur. Quid est autem regnum coelorum, nisi locus justorum? Solis enim justis coelestis patriae praemia debentur, ut humiles, casti, mites, atque misericordes ad gaudia superna perveniant. Cum vero quis vel superbia tumidus, vel carnis", + "candidate_score": 0.665002, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_12_14", + "bdc_text": "age permittamus et haec iuditio iusti dei . Expectemus , donec ille hanc litem dirimat . Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_572", + "psc_text": "Dei Filius judex est generis humani. Sed quis ejus justitiam ferret, si priusquam nos per mansuetudinem colligeret culpas nostras per zelum rectitudinis examinare voluisset? Homo ergo pro hominibus factus, mitem se hominibus praebuit. Noluit peccatores ferire, sed colligere. Prius voluit mansuete corripere, ut haberet quos postmodum in judicio salvaret. In columba ergo super eum apparere debuit Spiritus, qui non veniebat ut peccata jam per zelum percuteret, sed adhuc per mansuetudinem toleraret. At contra super discipulos in igne debuit Spiritus sanctus demonstrari, ut hi qui erant simpliciter homines, atque ideo peccatores, eos contra semetipsos spiritalis servos accenderet, et peccata, quibus Deus per mansuetudinem parceret, ipsi in se per poenitentiam punirent. Nec ipsi quippe esse poterant sine peccato qui adhaerebant coelesti magisterio, Joanne attestante, qui ait: Si dixerimus quia peccatum non habemus, nosmetipsos seducimus, et veritas in nobis non est (I Joan. I, 8) . In igne ergo venit in hominibus, in", + "candidate_score": 0.64877, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_13_15", + "bdc_text": "Expectemus , donec ille hanc litem dirimat . Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s.", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_379", + "psc_text": "Cor. XV, 46) . Per seniorem ergo Petrum significatur Ecclesia gentium, per juniorem vero Joannem Synagoga Judaeorum. Cucurrerunt ambo simul, quia, ab ortus sui tempore usque ad occasum, pari et communi via, etsi non pari et communi sensu, gentilitas cum Synagoga cucurrit. 3. Venit Synagoga prior ad monumentum, sed minime intravit, quia legis quidem mandata percepit, prophetias de incarnatione ac passione Dominica audivit, sed credere in mortuum noluit. Vidit enim Joannes posita linteamina, non tamen introivit, quia videlicet Synagoga et Scripturae sacrae sacramenta cognovit, et tamen ad fidem passionis dominicae credendo intrare distulit. Quem diu longeque prophetavit, praesentem vidit, et renuit; hominem esse despexit, Deum carne mortalem factum credere noluit. Quid ergo est, nisi quia et citius cucurrit, et tamen ante monumentum vacua stetit: Venit autem Simon Petrus sequens eum, et introivit in monumentum, quia secuta posterior Ecclesia gentium, mediatorem Dei et hominum hominem Jesum Christum et cognovit carne mortuum,", + "candidate_score": 0.643786, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_15", + "bdc_text": "Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s.", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_576", + "psc_text": "Ecclesiae, ad cujus sacratissimum corpus sedemus, quantae debilitatis, quantaeque formidinis ante adventum Spiritus fuerit, ancilla ostiaria requisita dicat. Una enim mulieris voce perculsus, dum mori timuit, vitam negavit (Joan. XVIII, 17). Et tunc Petrus negavit in terra, 1580 cum latro confiteretur in cruce (Luc. XXIII, 41, 42). Sed vir iste tantae formidinis qualis post adventum Spiritus existat audiamus. Fit conventus magistratus atque seniorum, caesis denuntiatur apostolis ne in nomine Jesu loqui debeant: Petrus magna auctoritate respondit: Obedire oportet Deo magis quam hominibus (Act. V, 29) . Et rursus: Si justum est in conspectu Dei vos potius audire quam Deum, judicate. Non enim possumus quae vidimus et audivimus non loqui (Ibid., IV, 9, 10) . Et illi quidem ibant gaudentes a conspectu concilii, quoniam digni habiti sunt pro nomine Jesu contumelias pati (Ibid., V, 41) . Ecce gaudet Petrus in verberibus, qui ante in verbis timebat. Et qui prius ancillae voce", + "candidate_score": 0.627229, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 9, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Faustum-Manichaeum", + "max_score": 0.70804, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Faustum-Manichaeum_window_996", + "psc_text": "indulgentiam pronuntiaverit. Intelligebat enim vir alte sanctus, et non contra Deum, sed ad Deum levans animam suam, nisi Dominus esset confitenti poenitentique propitius, quantum poenarum aeternarum ejus essent digna peccata: pro quibus cum temporalibus emendationibus ureretur, videbat erga se et manere veniam, et non negligi medicinam. Cur autem Saül per Samuelem correptus, cum diceret etiam ipse, Peccavi (I Reg. XV, 24) , non meruit audire quod David, quod ei Dominus ignovisset? Num personarum acceptio est apud Deum? Absit (Galat. II, 6). Sed in simili voce quam sensus humanus audiebat, dissimile pectus erat quod divinus oculus discernebat. Quid talibus docemur exemplis, nisi regnum coelorum intra nos esse (Luc. XVII, 28), et de intimis nostris Deum colere nos debere, ut ex abundantia cordis os loquatur (Matth. XII, 34); non autem ut populus eum labiis honoret, cor autem eorum longe sit ab eo (Id. XV, 8): neque judicare aliter audeamus de hominibus, quorum", + "candidate_score": 0.70804, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10_12", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Faustum-Manichaeum_window_1284", + "psc_text": "idem noster Dominus, et ipso eodem die secum futurum dixit eum in paradiso Patris sui (Luc. XXIII, 43), quisquam inviderit, aut inhumanus adeo esse potest, ut hoc ei displiceat tantae benignitatis officium. Sed tamen non idcirco dicemus et latronum vitas ac mores nobis probabiles esse debere, quia Jesus latroni indulgentiam dederit; aut quia publicanis et meretricibus ignoverit errata, dixeritque quod etiam praecederent ipsi ad regnum coelorum eos qui se superbe gesserunt (Matth. XXI, 31). In injustitia namque et in adulterio deprehensam mulierem quamdam Judaeis accusantibus absolvit ipse, praecipiens ei ut jam peccare desineret (Joan. VIII, 3-11). Quapropter si horum tale quid et circa Abraham egit, et Isaac, et Jacob, ipsi gratias: decet eum talia operari circa animas, qui solem suum oriri facit super bonos et malos, et pluit super justos et injustos (Matth. V, 45). Sed hoc tamen mihi unum in opinione hac vestra molestum est, cur id de Judaeorum", + "candidate_score": 0.683193, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_25_27", + "bdc_text": "Mit Recht erwägt Schmid-Forrer die Möglichkeit , Joachim könnte der seit 1498 eingebürgten Familie Furrer genealogisch zuzuordnen sein. quid suadere possim acac undeutlich korrigiert und am Rande wiederholt . debeam , non video , cum apostolus dicat :", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Faustum-Manichaeum_window_1119", + "psc_text": "et hoc ostendat, non ex quibuscumque litteris, sed ecclesiasticis, canonicis, catholicis. Aliae quippe apud nos non habent ad has res ullum pondus auctoritatis: ipsae sunt enim quas recipit et tenet Ecclesia toto orbe diffusa, quae per illas est etiam prophetata; et quemadmodum promissa, sic reddita. Ac per hoc illud quod de generatione Mariae Faustus posuit, quod patrem habuerit ex tribu Levi sacerdotem quemdam nomine Joachim, quia canonicum non est, non me constringit: sed etiamsi hoc crederem, ipsum potius Joachim dicerem aliquo modo ad David sanguinem pertinuisse, et aliquo modo ex tribu Juda in tribum Levi fuisse adoptatum, vel ipsum vel ejus aliquem progeneratorem, vel certe in tribu Levi ita natum, ut de stirpe David consanguinitatem aliquam duceret: sicut fieri potuisse idem Faustus fatetur, ut Maria de tribu Levi esset, quam tamen constat traditam viro qui fuerit de stirpe David, id est de tribu Juda; et ita dicit potuisse accipi, Christum", + "candidate_score": 0.665297, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_25_27", + "bdc_text": "Mit Recht erwägt Schmid-Forrer die Möglichkeit , Joachim könnte der seit 1498 eingebürgten Familie Furrer genealogisch zuzuordnen sein. quid suadere possim acac undeutlich korrigiert und am Rande wiederholt . debeam , non video , cum apostolus dicat :", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Faustum-Manichaeum_window_1106", + "psc_text": "Cum ergo ne ipse quidem, qui sit ex Maria genitus, David recte filius appelletur, quia non sit natus ex Joseph; quanto magis Filius Dei? CAPUT IV. Proinde nec virginis ipsius origo ex hac tribu fuisse monstratur, unde constat esse David; dico autem Judam, de quo Judaei reges: sed ex tribu Levi, unde sacerdotes: quod ipsum palam est, quia eadem patrem habuerit sacerdotem quemdam nomine Joachim, cujus tamen in hac generatione nulla usquam habita mentio est. Quomodo ergo ad hanc Davidicae cognationis prosapiam Maria pertinere dicetur, in qua eam nec patrem habere videas, nec maritum? Ac per hoc nec ille David filius erit, quisquis ex eadem nascitur: nisi ejus hanc genitricem sic admoveas Joseph, ut ejus aut filia probetur aut conjux. CAPUT V. AUGUSTINUS respondit: Fides catholica eademque apostolica est, Dominum nostrum et Salvatorem Jesum Christum, et Filium Dei esse secundum divinitatem, et filium David secundum carnem: quod ita probamus ex", + "candidate_score": 0.656052, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_25_27", + "bdc_text": "Mit Recht erwägt Schmid-Forrer die Möglichkeit , Joachim könnte der seit 1498 eingebürgten Familie Furrer genealogisch zuzuordnen sein. quid suadere possim acac undeutlich korrigiert und am Rande wiederholt . debeam , non video , cum apostolus dicat :", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Faustum-Manichaeum_window_1182", + "psc_text": "vos movet, nisi quemadmodum duos patres potuerit habere Joseph. Quod si cogitantibus non occurrisset unus qui genuit, alius qui adoptavit, nec sic facile debuistis adversus tantam auctoritatem praeproperam proferre sententiam: nunc vero si vel admoniti cogitatis quam hoc fieri potuerit, Evangelio simpliciter credite, et vos potius tam male ac perverse argumentari desistite. CAPUT IV. Quod autem putat quaerendum esse Faustus, quid de se Jesus ipse praedicaverit; cui non justum videatur? Sed numquid hoc sciri potest, nisi discipulis ejus narrantibus? Quibus si non creditur annuntiantibus quod de virgine natus sit, quomodo eis fides habebitur annuntiantibus quid de se ipse praedicaverit? Si enim prolatae fuerint aliquae litterae, quae nullo alio narrante ipsius proprie Christi esse dicantur; unde fieri poterat ut si vere ipsius essent, non legerentur, non acciperentur, non praecipuo culmine auctoritatis eminerent in ejus Ecclesia, quae ab ipso per Apostolos succedentibus sibimet episcopis, usque ad haec tempora propagata dilatatur; multis in", + "candidate_score": 0.653483, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_35_37", + "bdc_text": "ipsi misi . Quae de consilio caesaris Karl V . scripsi literis proximisHBB W XIII 283f , 105-120. , quaeso , ne obliviscaris .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Faustum-Manichaeum_window_570", + "psc_text": "dicens, Et alia quidem multa fecit Jesus, quae si scriberentur singula, nec ipsum existimo capere mundum qui scriberentur libros (Joan. XXI, 25) ? Hic utique ostendit se scientem multa praetermisisse. Sed si de Lege et Prophetis vos delectat Joannis auctoritas, Joanni credite attestant: Legi et Prophetis. Ipse scripsit quod Isaias viderit Christi gloriam (Joan. XII, 41). In ejus habetis Evangelio, unde jam paulo ante tractavimus: Si crederetis Moysi, crederetis et mihi; de me enim ille scripsit (Id. V, 46) . Undique tergiversatio vestra contunditur. Aperte dicite non vos credere Christi Evangelio: nam qui in Evangelio quod vultis creditis, quod vultis non creditis, vobis potius quam Evangelio creditis. CAPUT IV. At quam elegantem rem sibi visus est Faustus dicere, ubi propterea voluit non credi haec scripsisse Matthaeum, quia cum de sua electione diceret, non ait, Vidit me, et dixit mihi, Sequere me; sed, Vidit Matthaeum, et dixit ei, Sequere me (Matth.", + "candidate_score": 0.65092, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_29_31", + "bdc_text": "Ego tribus hisce mensibus proximis respondiVgl . oben Nr. 1869 , 2f , wo von 14 Wochen die Rede ist. Cochleo ; responsionem Vgl. oben Nr. 1839 , Anm. 3 .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Faustum-Manichaeum_window_236", + "psc_text": "Duo enim menses sexagenario numero concluduntur; a senario autem numero et sexaginta cognominantur, et sexcenti, et sex millia, et sexaginta millia, et sexcenta millia, et sexcenties, et quiquid deinceps in majoribus summis per eumdem articulum numerus in infinita incrementa consurgit. CAPUT XIX. Et quod vigesimus et septimus dies mensis commemoratur; ad ejusdem quadraturae significationem pertinet, quae jam in quadratis lignis exposita est. Sed hic evidentius, quia nos ad omne opus bonum paratos, id est; quodam modo conquadratos trinitas perficit: in memoria, qua Deum recolimus; in intelligentia, qua cognoscimus; in voluntate, qua diligimus. Tria enim ter, et hoc ter, fiunt viginti septem, qui est numeri ternarii quadratus. Quod septimo mense arca sedit, hoc est, requievit (Id. VIII, 4, 14); ad illam septimam requiem significatio recurrit. Et quia perfecti requiescunt, ibi quoque illius quadraturae numerus iteratur: nam vigesima septima die secundi mensis commendatum est hoc sacramentum; et rursus vigesima et septima die", + "candidate_score": 0.650177, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_13_15", + "bdc_text": "Expectemus , donec ille hanc litem dirimat . Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s.", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Faustum-Manichaeum_window_560", + "psc_text": "Judaeum doceri de Christo expetis: ego tamen neque hoc defugi, et omnes tibi aditus erroris quantum potui clausi. Nec illud sivi patere praecipitium, qua vos caeci mittitis, dicentes falsa esse in Evangelio, sicubi vestra haeresis exitum non invenerit: ut vobis nihil remaneat, quo redire possitis, unde Christo credatis, ubi vobis haec vox pestilentiae non possit opponi. Quin etiam sic te doceri cupis, ut christianum Thomam, quem Christus de se dubitantem non est aspernatus, sed quo animi ejus vulneribus mederetur, corporis sui cicatrices ostendit. Haec verba tua sunt. Bene quod sic te doceri exigis. Quam enim verebar ne hoc quoque in Evangelio falsum esse contenderes! Crede ergo cicatricibus Christi: quia si cicatrices illae verae erant, vera etiam illa vulnera fuerant; nec vera vulnera, nisi vera caro habere potuisset: hoc verum totum vestrum evertit errorem. Porro, si Christus falsas cicatrices dubitanti discipulo demonstravit, et ipsum fallacem dicis ita docentem, et te falli", + "candidate_score": 0.644632, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_32_34", + "bdc_text": "hic mitto , ut videas , quomodo communi causae sim patrocinatus . Expecto autem , quid ille sit oppositurus ; nam exemplum una cum literis Oben Nr. 1870 .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Faustum-Manichaeum_window_1067", + "psc_text": "Nec tamen nihil arbitror significare; sed malum, sicut de uxore filiabusque Loth diximus. Apparet enim in persona hujus Salomonis et mira excellentia, et mira subversio. Quod igitur in illo diversis temporibus exstitit, prius bonum, et posterius malum, hoc in Ecclesia in isto adhuc saeculo simul uno tempore ostenditur. Nam bono illius, bonos Ecclesiae; malo autem illius, malos Ecclesiae significatos puto: tanquam in unitate unius areae, sicut in illo uno homine, bonos in granis, malos in palea; ut in unitate unius segetis, bonos in tritico, malos in zizaniis (Matth. III, 12, et XIII, 30). Si quid hinc sane his quae de illo scripta sunt diligentius pertractatis, sivi mihi, sive doctioribus atque melioribus, aliud probabilius elucere potuerit, nunc tamen non eam rem ita dimisimus, ut intentionem nostram in alia properantem, tanquam interrupta series contextionis impediat. CAPUT LXXXIX. De Osee autem propheta, non a me opus est dici quid illa jussio factumve significet,", + "candidate_score": 0.637881, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 10, + "cf_id": "cf020", + "work_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae", + "max_score": 0.707525, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1707", + "psc_text": "oculi demonstrabant. Ex operibus vero et signorum magnitudine Deus invisibilis a prudentibus cernebatur, quemque facies hominem demonstrabat, hunc virtutes significabant Deum, servilis formae vilitate coopertum. Quanquam enim tradiderint eum Judaei, et crucifigendum vocibus impiis conclamarint, interfectione corporis ejus Dominum blasphemantes: imo occisione carnis dominicae servi impietatis effecti, tamen ad mortem intrepidus accedens, ut nobis virtutis praeberet exemplum, Dominus gloriae in ipsa passione monstratus est, impassibilis divinitatis permanens majestate, et carne passibilis, juxta beati Petri repertus eloquium. Et ideo pro nobis patiens, non fugit mortem, ne nos timore mortis ejus proprietate bellantes, victoriam perderemus. Nam si timuisset crucem, contraria his quae docuerat gerens, quis discipulorum ejus libens 623 pro religione pugnasset? Irridetur itaque a a stultis et incredulis, qui orbem terrarum suae subjecit fidei, et nominis Christiani sanctis largitus est dignitatem. Cumque magnitudo virtutum ejus omnibus enitescat [al. clareat ], blasphemare non cessant. Ille vero qui irridetur Deus, operibus demonstratus est,", + "candidate_score": 0.707525, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2960", + "psc_text": "Et: Ab occultis meis munda me Domine: et ab alienis parce servo tuo (Psal. 18. 13) . Aliena enim nobis sunt vitia, quae saepe voluntate, interdum ignorantia et errore committimus: et tamen cum non sit voluntas in crimine, error in culpa est. Miror autem cur Septuaginta voluerint pro adolescentia, negligentiis, et erroribus, sive ignorationibus, saeculum dicere: nisi forte, quod in saeculo et in vitae hujus tempore vitia committantur. Quodque intulit: in illuminatione, sive in luce vultus tui, hunc habet sensum. Nihil te nostrorum latuit peccatorum: secreta quoque nostra tuus oculus inspexit: juxta illud quod scriptum est: Tenebrae non abscondentur [al. obscurabuntur] a te (Psal. 138. 12) . Et, Scrutans corda et renes Deus (Psal. 7. 10) . Et iterum: Sicut tenebrae ejus, ita et lumen ejus (Psal. 138. 12) . Homo enim videt in facie, Deus autem in corde. 12. Omnes enim dies nostri transierunt, et in furore tuo consumpsimus", + "candidate_score": 0.70568, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_63_65", + "bdc_text": "etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ; 14 , 38 ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_62", + "psc_text": "humilitatis magister, disceptantibus de dignitate discipulis, unum apprehendit e parvulis, dicens: Quicumque vestrum non fuerit conversus sicut infans, non potest introire in regnum coelorum (Matth. 18) . Quod ne tantum docere, nec facere videretur, implevit exemplo: dum discipulorum pedes lavat (Joan. 13): dum traditorem osculo excipit (Luc. 22): dum loquitur cum Samaritana (Joan. 4): dum ad pedes sibi sedente Maria, de coelorum disputat regno (Luc. 7): dum ab inferis resurgens, primum mulierculis apparescit (Marc. 16). Satanas 27 autem ex Archangelico fastigio non aliam ob causam, nisi ob contrariam humilitati superbiam ruit. Et Judaicus populus primas sibi cathedras, et salutationes in foro vindicans, deputato antea in stillam situlae (Isai. 40), Gentili populo succedente, deletus est. Contra sophistas quoque saeculi, et sapientes mundi, Petrus et Jacobus piscatores mittuntur. Cujus rei causa Scriptura ait: Superbis Deus resistit, humilibus autem dat gratiam (1. Petr. 5. 5) . Vide, frater, quale malum sit, quod adversarium", + "candidate_score": 0.675239, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_6_8", + "bdc_text": "De concordia enim quid responderem amplius , cum Lutherus diserte dicat nullas Christi ecclesias quicquam nobiscum habere posse commertii , nos esse seductores , qui ecclesias nostrae fidei commissas nobiscum abripiamus ad diabolum , contra quos et docere et orare velit in finem usque vitae Bullinger bezieht sich auf Luthers Brief an Christoph Froschauer vom 31 . August 1543 ( WA Briefwechsel X 384-388 , Nr. 3908 ) , von dem er eine Abschrift an Bucer gesandt hatte ; s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ?", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2985", + "psc_text": "ut propemodum contemnendos putarem. In eodem enim luto haesitat, et exceptis verbis tinnulis atquo emendicatis, nihil aliud loquitur. Tamen multum egimus; ut dum epistolae meae respondere conatur, apertius se proderet, et blasphemias suas omnibus patefaceret. Quidquid enim in illa miserabili Synodo Diospolitana dixisse se denegat, in, hoc opere confitetur; nec grande est ineptissimis naeniis respondere. Si autem Dominus vitam 1068 tribuerit, et notariorum habuerimus copiam, paucis lucubratiunculis respondebimus: non ut convincamus haeresim emortuam [al. mortuam ]; sed ut imperitiam atque blasphemiam ejus, nostris sermonibus confutemus. Meliusque hoc faceret sanctitas vestra; ne compellamur contra haereticum nostra laudare. Sancti filii communes Albina, Pinianus et Melania plurimum vos salutant. Has litteras de sancta Bethleem, sancto Presbytero Innocentio dedi perferendas. Neptis vestra Paula miserabiliter deprecatur, ut memores ejus sitis, et multum vos salutat. Incolumes vos et memores mei, Domini nostri Jesu Christi tueatur clementia, Domini vere sancti atque omnium affectione venerabiles patres. EPISTOLA CXLIV.", + "candidate_score": 0.675063, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_61_63", + "bdc_text": "evangelicam plane perditam . Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s . etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1990", + "psc_text": "Dominum quoque in Evangelio legimus pernoctasse, et Apostolos clausos carcere tota nocte vigilasse, ut illis psallentibus terra quateretur, custos carceris crederet, magistratus et civitas terrerentur. Loquitur Paulus: Orationi insistite, vigilantes in ea (Coloss. 4. 2) . Et in alio loco: In vigiliis frequenter (2. Cor. 11. 27) . Dormiat itaque Vigilantius, et ab exterminatore Aegypti cum Aegyptiis dormiens suffocetur. Nos dicamus cum David: Non dormitabit, neque dormiet, qui custodit Israel (Ps. 120. 4) ; ut veniat ad nos sanctus, et AIR, qui interpretatur vigil (Dan. 4. 10) . Et si quando propter peccata nostra dormierit, dicamus ad eum: Exurge, quid dormitas, Domine (Matth. 8. 25) ? excitemusque illum, et navicula fluctuante, clamemus: Magister, salvos nos fac, perimus. 4. Plura dictare volueram, si non Epistolaris brevitas pudorem nobis tacendi imponeret: et si tu librorum ipsius ad nos voluisses mittere cantilenas, ut scire possemus ad quae [al. ea quae ] rescribere deberemus.", + "candidate_score": 0.674729, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_4_6", + "bdc_text": "s. oben Nr. 1835 mit Anm. 1 . nihil respondeo , non id in causa est , quod eas non receperim , sed quod res ipsa non videatur responsionem postulare . De concordia enim quid responderem amplius , cum Lutherus diserte dicat nullas Christi ecclesias quicquam nobiscum habere posse commertii , nos esse seductores , qui ecclesias nostrae fidei commissas nobiscum abripiamus ad diabolum , contra quos et docere et orare velit in finem usque vitae Bullinger bezieht sich auf Luthers Brief an Christoph Froschauer vom 31 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_518", + "psc_text": "1. Brevis est quaestiuncula, quam misisti, et aperta responsio est. Si enim de eo quod in Evangelio scribitur: « Quicumque dixerit verbum contra Filium hominis, remittetur ei: qui autem dixerit contra 191 Spiritum Sanctum non remittetur ei, neque in hoc saeculo, neque in futuro » (Matth. 12. 32; et Marc. 3. 29), Novatianus affimat non posse peccare in Spiritum Sanctum, nisi eum qui Christianus sit, et postea negaverit; manifestum est Judaeos qui eo tempore blasphemabant, peccato blasphemiae non teneri: quippe, qui impii coloni, interfectis Prophetis, de nece Domini cogitabant, et in tantum erant perditi, ut ad salvandos eos, se Dei Filius venisse responderit. Unde de toto ipsius Scripturae ordine convincendus est, non his irremissibilem esse dictam blasphemiam, qui tormentis compulsi, et variis eviscerati cruciatibus, Dominum denegassent; sed his qui cum in virtutibus videant opera Dei, calumnientur et clamitent, daemonis esse virtutem, et omnia signa quae facta sunt, non ad divinam", + "candidate_score": 0.674099, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_7_9", + "bdc_text": "August 1543 ( WA Briefwechsel X 384-388 , Nr. 3908 ) , von dem er eine Abschrift an Bucer gesandt hatte ; s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2014", + "psc_text": "EPISTOLA CXI AUGUSTINI AD PRAESIDIUM. Praesidium rogat Augustinus, ut superiorem epistolam curet Hieronymo reddendam, utque sibi eumdem suis etiam litteris placet. Domino beatissimo, et merito venerando fratri, et consacerdoti PRAESIDIO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Sicut praesens rogavi sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et compresbytero nostro Hieronymo mittere non graveris. Ut autem noverit caritas tua, quemadmodum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum et mearum ad ipsum, et ad me ipsius. Quibus lectis pro tua sancta prudentia facile videas [al. videbis ] et modum meum, quem servandum putavi, et motum ejus, quem non frustra timui. Aut si ego quod non debui, aut quomodo non debui, aliquid scripsi, non ad illum de me, sed ad meipsum potius fraterna dilectione mitte sermonem; quo correctus petam, ut ignoscat, si meam culpam ipse cognovero. » EPISTOLA CXII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Respondet tandem Hieronymus ad", + "candidate_score": 0.667791, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_4_6", + "bdc_text": "s. oben Nr. 1835 mit Anm. 1 . nihil respondeo , non id in causa est , quod eas non receperim , sed quod res ipsa non videatur responsionem postulare . De concordia enim quid responderem amplius , cum Lutherus diserte dicat nullas Christi ecclesias quicquam nobiscum habere posse commertii , nos esse seductores , qui ecclesias nostrae fidei commissas nobiscum abripiamus ad diabolum , contra quos et docere et orare velit in finem usque vitae Bullinger bezieht sich auf Luthers Brief an Christoph Froschauer vom 31 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_519", + "psc_text": "Filius venisse responderit. Unde de toto ipsius Scripturae ordine convincendus est, non his irremissibilem esse dictam blasphemiam, qui tormentis compulsi, et variis eviscerati cruciatibus, Dominum denegassent; sed his qui cum in virtutibus videant opera Dei, calumnientur et clamitent, daemonis esse virtutem, et omnia signa quae facta sunt, non ad divinam magnificentiam, sed ad diabolum pertinere (Matth. 12; Marc. 3; et Luc. 11). Unde et Salvator noster toto responsionis suae hoc agit argumento, ut doceat, non posse Satanam ejici a Satana, et regnum ejus inter se non esse divisum. Cum enim diaboli studium sit, Dei laedere creaturam, quomodo ejusdem poterit esse voluntatis sanare languentes, et seipsum de obsessis fugare corporibus? Probet itaque Novatianus, aliquem de his, qui sacrificare compulsi sunt ante tribunal judicis, respondisse omnia quae in Evangelio scripta sunt, non a Filio Dei, sed a Beelzebub principe daemoniorum fuisse perfecta, et tunc poterit approbare irremissibilem in Spiritum Sanctum esse blasphemiam.", + "candidate_score": 0.66366, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_25_27", + "bdc_text": "Mit Recht erwägt Schmid-Forrer die Möglichkeit , Joachim könnte der seit 1498 eingebürgten Familie Furrer genealogisch zuzuordnen sein. quid suadere possim acac undeutlich korrigiert und am Rande wiederholt . debeam , non video , cum apostolus dicat :", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1215", + "psc_text": "recordatus, navigationem quam parumper distuleras, pares. Et quia non est in homine via ejus, et a Domino gressus hominis diriguntur (Jer. 10. 23): si forte (quod procul absit) aliquid fuerit impedimenti, quaeso ut quos caritas jungit, terrarum longitudo non separet: et absentem Lucinium nostrum, semper praesentem litterarum vicissitudine sentiamus. EPISTOLA LXXII. AD VITALEM PRESBYTERUM. De Salomone et Achaz. Alteri Vitalis epistolae respondens, docet pro vero credendum esse, Salomonem, et Achaz undecimo aetatis anno filios genuisse. Posse tamen alia ratione Scripturam id assevantem explicari; verum ab hujusmodi quaestionibus anxie discutiendis dehortatur. 1. Zenon nauclerus, per quem mihi dicis tuae sanctitatis litteras esse transmissas, unam tantum et brevem 436 Epistolam beati Papae Amabilis reddidit, solita munuscula continentem. Satisque miror quid causae fuerit, ut cum in benedictionibus et tuis et illius perferendis fidelis extiterit, in reddenda epistola negligens comprobetur. Neque enim te falli arbitror discipulum veritatis; nisi forte Graeco homini Latinus sermo inter", + "candidate_score": 0.65895, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_6", + "bdc_text": "De concordia enim quid responderem amplius , cum Lutherus diserte dicat nullas Christi ecclesias quicquam nobiscum habere posse commertii , nos esse seductores , qui ecclesias nostrae fidei commissas nobiscum abripiamus ad diabolum , contra quos et docere et orare velit in finem usque vitae Bullinger bezieht sich auf Luthers Brief an Christoph Froschauer vom 31 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1466", + "psc_text": "mentionem. Certe Apollinarii et Didymi inter se dogma contrarium est. Rapiat me ergo utraque turma diversum altrinsecus, quia magistrum utrumque confiteor. Si expedit odisse homines, et gentem aliquam detestari, miro odio adversor circumcisos. Usque hodie enim persequuntur Dominum nostrum Jesum Christum in synagogis Satanae. Objiciat mihi quispiam, cur hominem Judaeum habuerim praeceptorem? Et audet quidam proferre litteras meas ad Didymum, quasi ad Magistrum? Grande crimen discipuli, si hominem eruditum et senem magistrum dixerim. Et tamen volo inspicere ipsam Epistolam, quae tanto tempore in calumniam reservata est. Nihil praeter honorem et salutationem continet. Inepta sunt haec et frivola. Arguite potius ubi haeresim defenderim, ubi pravum Origenis dogma laudaverim. In lectione Isaiae (Cap. 6), in qua duo Seraphim clamantia describuntur, illo interpretante Filium et Spiritum Sanctum, nonne ego detestandam expositionem in duo Testamenta mutavi? Habetur liber in manibus, ante viginti annos editus. Tot opuscula mea, et maxime Commentarii, juxta opportunitatem locorum gentilem", + "candidate_score": 0.655835, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_59_61", + "bdc_text": "Nam papismum cupit incolumem , re[ligio ]nem Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . evangelicam plane perditam .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_876", + "psc_text": "Isaia sumens: « Ecce, inquit, ponam in Sion lapidem offensionis, et petram scandali » (Isai. 8. 14), discordat a Translatione veteri; et tamen cum Hebraica veritate concordat. In Septuaginta enim contrarius sensus est: « Non ut lapidi offensionis occurreretis, neque ut petrae ruinae: » cum Apostolus quoque Petrus 315 Hebraeis Pauloque consentiens, ita posuerit: « Incredulis autem lapis offensionis et petra scandali » (Rom. 9. 33. et 1. Petr. 2). Ex quibus universis perspicuum est, Apostolos et Evangelistas in interpretatione veterum Scripturarum, sensum quaesisse, non verba: nec magnopere de ordine sermonibusque curasse, dum intellectui res pateret. 10. Lucas vir Apostolicus et Evangelista scribit, Stephanum primum Christi Martyrem in Judaica concione narrantem: « In septuaginta quinque animabus descendit Jacob in Aegyptum: et defunctus est ipse, et patres nostri translati sunt in Sychem et positi sunt in sepulcro quod emit Abraham pretio argenti a filiis Emor patris Sychem » (Act. 7. 15.", + "candidate_score": 0.652723, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2461", + "psc_text": "Grammaticae apostolum fecisse reperimus. Neque enim sequitur sed, vel alia conjunctio, quae solet ei praepositioni, ubi quidem positum fuerit, respondere. Videntur igitur observationes Judaicae apud imperitos, et vilem plebeculam, imaginem habere rationis, humanaeque sapientiae. Unde, et doctores eorum σοφοὶ, hoc est, sapientes vocantur. Et si quando certis diebus traditiones suas 885 exponunt, discipulis suis solent dicere, οἱ σοφοὶ δευτερῶσιν id est, sapientes docent traditiones. Pro superstitione in Graeco ἐθελοθρησκεία positum est, hoc est, falsa religio: et pro humilitate ταπεινοφροσύνη, quae magis virtutem solet sonare, quam vitium. Sed hic ταπεινοφρονῆιν, sic est intelligendum, quod humilia sentiant atque terrena. Ἀφειδία autem σώματος, cujus nomen Latinus sermo non explicat, apud nos dicitur, ad non parcendum corpori. Non parcunt Judaei corporibus suis in assumptione ciborum, contemnentes interdum quae habent, et quaerentes quae non habent. Ex qua necessitate debilitates interdum, et morbos contrahunt. Nec honorant semetipsos, cum omnia munda sint mundis (Tit. 1. 15), nihilque", + "candidate_score": 0.651109, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1934", + "psc_text": "in bono malum (Rom. 12. 21) . Nonne Apostoli gloriabantur, quando pro Domino sunt passi contumeliam? Nonne ipse Salvator humiliavit se, formam servi accipiens, et factus est obediens Patri usque ad mortem, et mortem crucis (Phil. 2. 7), ut nos sua passione salvaret? Job nisi certasset, et vicisset in praelio, non accepisset coronam justitiae, nec audisset a Domino: Putas me aliter locutum tibi, quam ut appareres justus (Job. 4. 2. juxt. LXX) ? Beati dicuntur in Evangelio, qui persecutionem patiuntur propter justitiam (Matth. 5. 10). SECURA SCIT [fort. sit ] conscientia, quod non propter peccata patiamur; et afflictio in saeculo, materia praemiorum est. Si quando procacior fuisset inimicus, et usque ad verborum jurgia prosilisset, illud Psalterii decantabat: Cum consisteret adversum me peccator, obmutui et silui a bonis (Psal. 38. 2) . Et rursus: Ego autem quasi surdus non audiebam, et quasi mutus non aperiens os suum. Et, Factus sum sicut", + "candidate_score": 0.650136, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_59_61", + "bdc_text": "Nam papismum cupit incolumem , re[ligio ]nem Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . evangelicam plane perditam .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_880", + "psc_text": "addiderint, quanta dimiserint, quae in exemplaribus Ecclesiae, obelis, asteriscisque distincta sunt. Illud enim quod legimus in Isaia: « Beatus qui habet semen in Sion, et domesticos in Jerusalem » (Isai. 31. sec. LXX), solent Hebraei deridere, cum audierint. Nec non et in Amos post descriptionem luxuriae: « Stantia putaverunt haec, et non fugientia » (Amos 6. sec. LXX). Revera sensus rhetoricus et declamatio Tulliana. Sed quid faciemus ad authenticos libros, in quibus haec non feruntur adscripta, et caetera his similia, quae si proferre nitamur, infinitis libris opus est. Porro quanta dimiserint, vel asterisci testes, ut dixi, sunt, vel nostra interpretatio, si a diligenti lectore Translationi veteri conferatur: et tamen jure Septuaginta Editio obtinuit in Ecclesiis, vel quia prima est, et ante Christi facta adventum, vel quia ab Apostolis (in quibus tamen ab Hebraico non discrepat) usurpata. Aquila autem proselytus et contentiosus interpres, qui non solum verba, sed etymologias quoque verborum", + "candidate_score": 0.649126, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14_16", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s. HBBW XIII [Nr. 1831 ] 363f , 279-295 ) .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2092", + "psc_text": "Paulus perseveranter acriterque confligit. Ipsum vero Paulum non ad hoc id egisse, quod vel Timotheum circumcidit (Act. 16. 1), vel Cenchreis votum persolvit (Act. 18. 18), vel Jerosolymis a Jacobo admonitus, cum eis qui voverant, legitima illa celebranda suscepit; ut putari videretur per ea sacramenta etiam Christianam salutem dari (Act. 21. 24): sed ne illa quae prioribus ut congruebat temporibus, in umbris rerum futurarum Deus fieri jusserat, tanquam idololatriam gentilium damnare crederetur. Hoc est enim quod illi Jacobus ait: auditum de illo esse, quod discissionem doceat a Moyse (Act. 21. 21). Quod utique nefas est, ut credentes in Christum discindantur a Propheta Christi, tanquam ejus doctrinam detestantes atque damnantes; de quo ipse Christus dicit, Si crederetis Moysi, crederetis et mihi: de me enim ille scripsit (Joan. 5. 46) . » 9. « Attende obsecro ipsa verba Jacobi: Vides, inquit, frater quot millia sunt in Judaea, qui crediderunt in Christum: et", + "candidate_score": 0.648045, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_59_61", + "bdc_text": "Nam papismum cupit incolumem , re[ligio ]nem Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . evangelicam plane perditam .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_874", + "psc_text": "quomodo ingressus domum Dei sub Abiathar Pontifice, et panes propositionis comedit, quibus non licebat vesci, nisi solis Sacerdotibus? » (Mar. 2. 25. 26. et Luc. 6. 3. 4). Legamus Samuelem: sive (ut in communi titulo habetur) Regnorum libros, ibique reperiemus non Abiathar scriptum esse, sed Abimelech Pontificem, qui postea a Doeg [al. Doec. ] cum caeteris Sacerdotibus, Saul jubente, percussus est. Pergamus ad Apostolum Paulum. Scribit ad Corinthios: « Si enim cognovissent Dominum gloriae, non crucifixissent. Sed sicut scriptum est: Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit Deus diligentibus se. » Solent in hoc loco apocryphorum quidam deliramenta sectari, et dicere, quod de Apocalyps. Eliae testimonium sumptum sit: cum in Isaia juxta Hebraicum ita legatur: « A saeculo non audierunt, nec auribus perceperunt. Oculus non vidit, Deus, absque te, quae praeparasti exspectantibus te » (Isai. 64. 4). Hoc Septuaginta multo aliter transtulerunt: «", + "candidate_score": 0.643465, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_44_46", + "bdc_text": "Cicero , Orationes Philippicae , 5 , 5. . Interim ipse in hoc [erit ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_880", + "psc_text": "addiderint, quanta dimiserint, quae in exemplaribus Ecclesiae, obelis, asteriscisque distincta sunt. Illud enim quod legimus in Isaia: « Beatus qui habet semen in Sion, et domesticos in Jerusalem » (Isai. 31. sec. LXX), solent Hebraei deridere, cum audierint. Nec non et in Amos post descriptionem luxuriae: « Stantia putaverunt haec, et non fugientia » (Amos 6. sec. LXX). Revera sensus rhetoricus et declamatio Tulliana. Sed quid faciemus ad authenticos libros, in quibus haec non feruntur adscripta, et caetera his similia, quae si proferre nitamur, infinitis libris opus est. Porro quanta dimiserint, vel asterisci testes, ut dixi, sunt, vel nostra interpretatio, si a diligenti lectore Translationi veteri conferatur: et tamen jure Septuaginta Editio obtinuit in Ecclesiis, vel quia prima est, et ante Christi facta adventum, vel quia ab Apostolis (in quibus tamen ab Hebraico non discrepat) usurpata. Aquila autem proselytus et contentiosus interpres, qui non solum verba, sed etymologias quoque verborum", + "candidate_score": 0.643374, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_15_17", + "bdc_text": "Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s. HBBW XIII [Nr. 1831 ] 363f , 279-295 ) . Aus einem Brief Bullingers an den in Straßburg studierenden Zürcher Ludwig Lavater vom 31 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1280", + "psc_text": "urbe spectante Romana, ante diem Paschae in Basilica quondam Leterani, qui Caesariano truncatus est gladio, 460 staret in ordine poenitentium, Episcopo, Presbyteris, et omni populo collacrymantibus, sparsum crinem, ora lurida, squalidas manus, sordida colla submitteret? Quae peccata fletus iste non purget? quas inveteratas maculas haec lamenta non abluant? Petrus trinam negationem trina confessione delevit (Joan 21). Aaron sacrilegium, et conflatum ex auro vituli caput, fraternae correxere preces (Exod. 32). David sancti et mansuetissimi viri homicidium pariter et adulterium, septem dierum emendavit fames (2. Reg. 11. 12). Jacebat in terra, volutabatur in cinere, et oblitus regiae potestatis, lumen quaerebat in tenebris. Illumque tantum respiciens quem offenderat, lacrymabili [al. lacrymali ] voce dicebat: Tibi soli peccavi, et malum coram te feci (Ps. 50. 6) . Et: Redde mihi laetitiam salutaris tui, et spiritu principali confirma me (Ibid. 14) . Atque factum est, ut qui me prius docuerat virtutibus, suis, quomodo stans non", + "candidate_score": 0.642478, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14_16", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s. HBBW XIII [Nr. 1831 ] 363f , 279-295 ) .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2392", + "psc_text": "quod malus bene fecerit (Luc. 10): et ad puteum Samaritanae scriptum est: Non enim coutuntur Samaritani Judaeis (Joan. 4. 9) . Videntes ergo Samaritae Dominum Jerusalem pergere, id est, ad hostes suos, quod audierant a discipulis ejus, qui ad parandum hospitium venerant, Judaeum esse cognoscunt: et quasi Judaeum atque alienum, et eum qui ad inimicos pergeret, suscipere noluerunt. Quanquam, et alia nobis subjiciatur intelligentia, quod voluntatis Domini fuerit, non suscipi a Samaritis, quia festinabat ire Jerusalem, ibique pati, et sanguinem fundere, ne occupatus susceptione Samaritica, et doctrina gentis illius, passionis differret diem, ad quam venerat sustinendam. Unde dicit et alio loco: Non veni nisi ad oves perditas 863 domus Israel (Matth. 15. 24) . Et Apostolis praecepit: Civitatem Samaritanorum non intrabitis (Ibid. 10. 5) , volens tollere omnem occasionem persecutionis Judaicae: ne postea dicerent, crucifiximus eum, quia se inimicis nostris, et hostibus junxerat. Facies igitur ejus erat pergentis Jerusalem. Et", + "candidate_score": 0.641708, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14_16", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s. HBBW XIII [Nr. 1831 ] 363f , 279-295 ) .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2053", + "psc_text": "qui abstineat a cibis quos Deus creavit ad utendum cum gratiarum actione; qui quartadecima die mensis primi agnum mactet ad vesperam; et cum hoc feceris, imo non feceris (scio enim te Christianum, et rem sacrilegam non esse facturum) velis nolis, tuam sententiam reprobabis: et tunc scies opere, difficilius esse confirmare sua, quam aliena reprehendere. Ac ne forsitan tibi non crederemus, imo non intelligeremus quid diceres (frequenter enim in longum sermo protractus caret intelligentia: et dum non sentitur, minus reprehenditur) inculcas et replicas: Hoc Judaeorum Paulus dimiserat, quod malum habebant. Quod est malum Judaeorum, quod Paulus dimiserat? Utique illud quod sequitur: quod ignorantes Dei justitiam, et suam volentes constituere, justitiae Dei non sunt subjecti (Rom. 10. 3) . « Deinde quod post passionem et resurrectionem Christi, dato ac manifestato sacramento gratiae secundum ordinem Melchisedech, adhuc putabant vetera sacramenta, non ex consuetudine solemnitatis, sed ex necessitate salutis esse celebranda: quae tamen si", + "candidate_score": 0.640751, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_57_59", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . Schmalkaldicum . Nam papismum cupit incolumem , re[ligio ]nem Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_880", + "psc_text": "addiderint, quanta dimiserint, quae in exemplaribus Ecclesiae, obelis, asteriscisque distincta sunt. Illud enim quod legimus in Isaia: « Beatus qui habet semen in Sion, et domesticos in Jerusalem » (Isai. 31. sec. LXX), solent Hebraei deridere, cum audierint. Nec non et in Amos post descriptionem luxuriae: « Stantia putaverunt haec, et non fugientia » (Amos 6. sec. LXX). Revera sensus rhetoricus et declamatio Tulliana. Sed quid faciemus ad authenticos libros, in quibus haec non feruntur adscripta, et caetera his similia, quae si proferre nitamur, infinitis libris opus est. Porro quanta dimiserint, vel asterisci testes, ut dixi, sunt, vel nostra interpretatio, si a diligenti lectore Translationi veteri conferatur: et tamen jure Septuaginta Editio obtinuit in Ecclesiis, vel quia prima est, et ante Christi facta adventum, vel quia ab Apostolis (in quibus tamen ab Hebraico non discrepat) usurpata. Aquila autem proselytus et contentiosus interpres, qui non solum verba, sed etymologias quoque verborum", + "candidate_score": 0.637353, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_39_41", + "bdc_text": "Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . gentem obiitiat laniandam Turcis aut exhau[riendam ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_126", + "psc_text": "sacris voluminibus, ex quorum lectione universa hominum vitia purgantur. De eo vero quod sequitur, principium oris eorum, quomodo possit ad Scripturas referri, vereor ne si dicere coeperimus, non tam interpretari, quam vim Scripturis inferre videamur. Lingua Hebraea prima et communis. Victorinus Latinus Auctor. --Initium oris et communis eloquii, et hoc omne [al. omne verbum ] quod loquimur, Hebraeam linguam, qua vetus Testamentum scriptum est, universa antiquitas tradidit. Postquam vero in fabricatione turris per offensam Dei linguarum diversitas attributa est, tunc sermonis varietas in omnes dispersa est nationes. Igitur et incendium et initium oris, in duobus animadvertitur Testamentis: quae circa Deum stare, non mirum est, cum per ea Dominus ipse discatur. Sex alae uni, et sex alae alteri. Victorinus noster duodecim Apostolos interpretatus est. Nos possumus et duodecim lapides altaris, quos ferrum non tetigit, et duodecim gemmas, ex quibus sacerdotis insigne constructum est (Exod. 28), 51 accipere; quos et Ezechiel (cap.", + "candidate_score": 0.637297, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_58_60", + "bdc_text": "Schmalkaldicum . Nam papismum cupit incolumem , re[ligio ]nem Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_880", + "psc_text": "addiderint, quanta dimiserint, quae in exemplaribus Ecclesiae, obelis, asteriscisque distincta sunt. Illud enim quod legimus in Isaia: « Beatus qui habet semen in Sion, et domesticos in Jerusalem » (Isai. 31. sec. LXX), solent Hebraei deridere, cum audierint. Nec non et in Amos post descriptionem luxuriae: « Stantia putaverunt haec, et non fugientia » (Amos 6. sec. LXX). Revera sensus rhetoricus et declamatio Tulliana. Sed quid faciemus ad authenticos libros, in quibus haec non feruntur adscripta, et caetera his similia, quae si proferre nitamur, infinitis libris opus est. Porro quanta dimiserint, vel asterisci testes, ut dixi, sunt, vel nostra interpretatio, si a diligenti lectore Translationi veteri conferatur: et tamen jure Septuaginta Editio obtinuit in Ecclesiis, vel quia prima est, et ante Christi facta adventum, vel quia ab Apostolis (in quibus tamen ab Hebraico non discrepat) usurpata. Aquila autem proselytus et contentiosus interpres, qui non solum verba, sed etymologias quoque verborum", + "candidate_score": 0.635032, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_57_59", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . Schmalkaldicum . Nam papismum cupit incolumem , re[ligio ]nem Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1773", + "psc_text": "me (Psal. 21. 20) . Et dicitis invenisse vos, meum; quod et verum est, et ita corrigendum. Brevi enim, si quid scriptorum errore mutatum est, stulta credimus contentione defendere. In eodem; Universum semen Jacob magnificate eum (Ibid. 24) . Pro quo in Graeco scriptum sit, δοξάσατε αὐτὸν, id est, glorificate eum. Sed sciendum quod ubicumque in Graeco scriptum est, glorificate, Latinus Interpres, magnificate, transtulerit; secundum illud quod in Exodo dicitur: Cantemus Domino, gloriose enim magnificatus 648 est (Exod. 15. 1) ; pro quo in Graeco scribitur, glorificatus est: sed in Latino sermone si transferatur, fit indecora translatio; et nos emendantes olim Psalterium, ubicumque sensus idem est, veterum Interpretum consuetudinem mutare noluimus, ne nimia novitate lectoris studium terreremus. 13. Vigesimo secundo: Calix meus inebrians quam praeclarus est (Psal. 22. 5) . Pro quo in Graeco legisse vos dicitis, calix tuus: sed hoc in Κοινῇ errore obtinuit. Caeterum et Septuaginta, et Haebraicum,", + "candidate_score": 0.633829, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_58_60", + "bdc_text": "Schmalkaldicum . Nam papismum cupit incolumem , re[ligio ]nem Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1789", + "psc_text": "codicibus sic habetur. Et miror quomodo vitium librarii dormitantis, ad culpam referatis interpretis; nisi forte fuerit hoc: Ne quando rapiat, nec sit qui eripiat, et ille pro, nec, et, scripserit. In eodem: Sacrificium 654 laudis honorificabit me. Pro quo in Graeco scribitur, δοξάσει με, id est, glorificabit me, de quo et supra diximus. In Evangelio in eo loco, ubi in Graeco legimus, Πάτερ δόξασόν με τῇ δόξῄ ᾗ εἶχον παρὰ σοι πρὸ τοῦ τὸν κόσμον γενέσθαι, in Latino legitur: Pater clarifica me (Joan. 17. 5) : noluimus ergo immutare quod ab antiquis legebatur, quia idem sensus erat. 31. Quinquagesimo quarto: Exspectabam eum, qui salvum me fecit (Psal. 54. 9) . Et dicitis vos invenisse in Graeco: Exspectabam Deum, quod additum est. In eodem: A pusillanimitate spiritus (Ibid.) . Et in Graeco invenisse vos dicitis, ἀπὸ ὀλιγοψυχίας, quod proprie pusillanimitas dicitur. Sed sciendum quod pro ὀλιγοψυχία, Aquila, et Symmachus, et Theodotion,", + "candidate_score": 0.633007, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_57_59", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . Schmalkaldicum . Nam papismum cupit incolumem , re[ligio ]nem Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1789", + "psc_text": "codicibus sic habetur. Et miror quomodo vitium librarii dormitantis, ad culpam referatis interpretis; nisi forte fuerit hoc: Ne quando rapiat, nec sit qui eripiat, et ille pro, nec, et, scripserit. In eodem: Sacrificium 654 laudis honorificabit me. Pro quo in Graeco scribitur, δοξάσει με, id est, glorificabit me, de quo et supra diximus. In Evangelio in eo loco, ubi in Graeco legimus, Πάτερ δόξασόν με τῇ δόξῄ ᾗ εἶχον παρὰ σοι πρὸ τοῦ τὸν κόσμον γενέσθαι, in Latino legitur: Pater clarifica me (Joan. 17. 5) : noluimus ergo immutare quod ab antiquis legebatur, quia idem sensus erat. 31. Quinquagesimo quarto: Exspectabam eum, qui salvum me fecit (Psal. 54. 9) . Et dicitis vos invenisse in Graeco: Exspectabam Deum, quod additum est. In eodem: A pusillanimitate spiritus (Ibid.) . Et in Graeco invenisse vos dicitis, ἀπὸ ὀλιγοψυχίας, quod proprie pusillanimitas dicitur. Sed sciendum quod pro ὀλιγοψυχία, Aquila, et Symmachus, et Theodotion,", + "candidate_score": 0.632119, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_39_41", + "bdc_text": "Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . gentem obiitiat laniandam Turcis aut exhau[riendam ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1328", + "psc_text": "35) . XI. MANSIO. Profecti de Alus, castra metati sunt in Raphidim: et non erat ibi aqua populo (Num. 33. 14) . Undecima Mansio est, quam violenter interpretatam in libro Hebraicorum Nominum reperi, vidit os sufficiens eis, aut certe, visio oris fortium: meliusque transfertur, dissolutio fortium, vel sanitas fortium, sive juxta proprietatem linguae Syrae, remissio manuum. Haec et in Exodo legitur (Cap. 17. 1) post profectionem de eremo Sin. Queritur in ea populus ob ardorem sitis: fons de petra Oreb erumpit, et profluit: et quia tentaverunt Deum, locus Raphidim, tentationis quoque, id est, MESSE [al. Masa ], sortitus est nomen. Moyses ascendit in montem: Jesus contra Amalec militat: ad crucis signum superatur inimicus: remissis orantis manibus, hostis victor insequitur. Sedet Moyses super lapidem dictum a Zacharia (Cap. 2. v. 5), qui septem habebat oculos: et in Samuelis volumine appellatur ABEN EZER, id est, lapis adjutorii (1. Reg. 4. 1) :", + "candidate_score": 0.63156, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_58_60", + "bdc_text": "Schmalkaldicum . Nam papismum cupit incolumem , re[ligio ]nem Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1773", + "psc_text": "me (Psal. 21. 20) . Et dicitis invenisse vos, meum; quod et verum est, et ita corrigendum. Brevi enim, si quid scriptorum errore mutatum est, stulta credimus contentione defendere. In eodem; Universum semen Jacob magnificate eum (Ibid. 24) . Pro quo in Graeco scriptum sit, δοξάσατε αὐτὸν, id est, glorificate eum. Sed sciendum quod ubicumque in Graeco scriptum est, glorificate, Latinus Interpres, magnificate, transtulerit; secundum illud quod in Exodo dicitur: Cantemus Domino, gloriose enim magnificatus 648 est (Exod. 15. 1) ; pro quo in Graeco scribitur, glorificatus est: sed in Latino sermone si transferatur, fit indecora translatio; et nos emendantes olim Psalterium, ubicumque sensus idem est, veterum Interpretum consuetudinem mutare noluimus, ne nimia novitate lectoris studium terreremus. 13. Vigesimo secundo: Calix meus inebrians quam praeclarus est (Psal. 22. 5) . Pro quo in Graeco legisse vos dicitis, calix tuus: sed hoc in Κοινῇ errore obtinuit. Caeterum et Septuaginta, et Haebraicum,", + "candidate_score": 0.631528, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_57_59", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . Schmalkaldicum . Nam papismum cupit incolumem , re[ligio ]nem Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_365", + "psc_text": "Scripturis respersa memorasti. 2. Ad quod nos, quia dictandi angustia coarctamur, breviter respondemus, sive Septuaginta Interpretes, sive Apostolos id curasse, ut quoniam prima Ecclesia ex Judaeis fuerat congregata, nihil ad credentium scandalum innovarent: sed ita ut a parvo imbiberant, traderent. Postea vero quam in universas gentes, Evangelii dilatatus est sermo, non potuisse semel suscepta mutari. Licet et illud in libris suis, quos ἐξηγητικοὺς vocant, Origenes asserat, propter vernaculum linguae uniuscujusque idioma, non posse ita apud alios sonare, ut apud suos dicta sunt; et multo melius esse non interpretata ponere, quam vim eorum interpretatione tenuare. 3. Igitur ALLELUIA exprimitur, Laudate Dominum, JA quippe apud hebraeos unum de decem Dei nominibus est. Et in illo Psalmo ubi legimus: « Laudate Dominum, quoniam bonus est Psalmus (Ps. 146. 1); apud Hebraeos legitur, ALLELUIA CHI TOB ZAMMER. 4. AMEN vero Aquila πεπιστωμένως exprimit, quod nos, fideliter, possumus dicere, ductum adverbium ex nomine fidei Amen", + "candidate_score": 0.631087, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_57_59", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . Schmalkaldicum . Nam papismum cupit incolumem , re[ligio ]nem Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_164", + "psc_text": "ille sepulcrum avaritiae reliquit, quit, et iste suae mortis (Marc. 2. Luc. 5. et Joan. 11). QUONIAM OMNIA quae absque eo sunt, non sunt. Unde Propheta purgatus a vitiis ausus est dicere: Ecce ego sum: licet in Latinis codicibus propter Interpretum varietatem, sum, non sit appositum. Quidam observandum putant, ad quos Prophetas mittentis, aut missi sermo dicatur, quod est Graece Apostolus. 64 Et hanc esse differentiam volunt: ut quicumque mittantur, et Prophetae sint pariter et Apostoli: ad quos vero mittentis sermo non ponitur, tantum Prophetae sint: quod ego superfluum puto. Et quia semel ad tractatum istius vocabuli venimus: sciendum, Silam collegam Pauli lingua Hebraea Apostolum dici: qui cum eo nonnullas Epistolas scribit. Et vitiose Silvanus legitur pro Sila, quum Silvanum in Apostolorum Actis non legamus. SECUNDA CLASSIS COMPLECTENS EPISTOLAS, QUAS HIERONYMUS PER FERME TRIENNIUM ROMAE SCRIPSIT AB EXEUNTE ANNO CHRISTI 382 AD ULTRA MEDIUM 385. EPISTOLA XIX DAMASI PAPAE AD", + "candidate_score": 0.629295, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_15_17", + "bdc_text": "Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s. HBBW XIII [Nr. 1831 ] 363f , 279-295 ) . Aus einem Brief Bullingers an den in Straßburg studierenden Zürcher Ludwig Lavater vom 31 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_73", + "psc_text": "debeo? Domino passuro timide Petrus consulens scandalum fuit (Matth. 16). Paulus retinentibus se fratribus, ne Jerosolymam pergeret, respondit: Quid facitis plorantes, et conturbantes cor meum? Ego enim non solum ligari, sed et mori in Jerusalem paratus sum pro nomine Domini Jesu Christi (Act. 21. 13) . Aries iste pietatis, quo fides quatitur, Evangelii 31 retundendus est muro. Mater mea, et fratres mei hi sunt, quicumque faciunt voluntatem Patris mei, qui in coelis est (Luc. 8. 21; Matth. 12. 30) . Si credunt in Christum, faveant mihi pro ejus nomine pugnaturo. Si non credunt, mortui sepeliant mortuos suos (Matth. 8. 22). Sed hoc, ais, in Martyrio. 4. Erras, frater, erras, si putas unquam Christianum persecutionem non pati: ET TUNC MAXIME oppugnaris, si te oppugnari nescis. Adversarius noster, tanquam leo rugiens, aliquem devorare quaerens, [al. cupiens ], circumit (1. Petr. 5. 8), et tu pacem putas? Sedet in insidiis cum divitibus, et", + "candidate_score": 0.628477, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_53_55", + "bdc_text": "et GenevensiPierre de La Baume . debellatisque Hel [ vetiis vel ]Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1487", + "psc_text": "Aliud est, si qua ab haereticis addita sunt, aliud si quis quasi bene dicta defendat. Solus inventus est Origenes, cujus scripta in toto orbe falsarentur, et, quasi ad Mithridatis litteras, omnis veritas uno die de voluminibus illius raderetur. Si unus violatus est liber, num universa ejus opera, quae diversis et locis et temporibus edidit, simul corrumpi potuerunt? Ipse Origenes in epistola, quam scribit ad Fabianum Romanae urbis Episcopum, poenitentiam 532 agit, cur talia scripserit, et causas temeritatis in Ambrosium refert, quod secreto edita, in publicum protulerit: et quid adhuc ἐυρεσιλογοῦσιν, aliena esse, quae displicent? 11. An Pamphilus Origenis laudator. --Porro, quod Pamphilum proferunt laudatorem ejus, gratias illis ago meo nomine, quod dignum me putaverunt, quem cum martyre calumniarentur. Si enim ab inimicis Origenis libros ejus dicitis esse violatos, ut infamarentur: quare mihi non liceat dicere, ab amicis ejus et sectatoribus compositum esse sub nomine Pamphili volumen, quod illum testimonio martyris", + "candidate_score": 0.627592, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_7", + "bdc_text": "August 1543 ( WA Briefwechsel X 384-388 , Nr. 3908 ) , von dem er eine Abschrift an Bucer gesandt hatte ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2014", + "psc_text": "EPISTOLA CXI AUGUSTINI AD PRAESIDIUM. Praesidium rogat Augustinus, ut superiorem epistolam curet Hieronymo reddendam, utque sibi eumdem suis etiam litteris placet. Domino beatissimo, et merito venerando fratri, et consacerdoti PRAESIDIO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Sicut praesens rogavi sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et compresbytero nostro Hieronymo mittere non graveris. Ut autem noverit caritas tua, quemadmodum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum et mearum ad ipsum, et ad me ipsius. Quibus lectis pro tua sancta prudentia facile videas [al. videbis ] et modum meum, quem servandum putavi, et motum ejus, quem non frustra timui. Aut si ego quod non debui, aut quomodo non debui, aliquid scripsi, non ad illum de me, sed ad meipsum potius fraterna dilectione mitte sermonem; quo correctus petam, ut ignoscat, si meam culpam ipse cognovero. » EPISTOLA CXII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Respondet tandem Hieronymus ad", + "candidate_score": 0.627408, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_3_5", + "bdc_text": "Januar 1544 durch Myconius zugesandt ; s. oben Nr. 1835 mit Anm. 1 . nihil respondeo , non id in causa est , quod eas non receperim , sed quod res ipsa non videatur responsionem postulare .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_142", + "psc_text": "majoribus suis idcirco interemptum, quia cum Moyses posteriora Dei viderit, hic Dominum sabaoth oculis carnalibus vidisse se scribat, super hoc Deo dicente: Nemo faciem meam videbit, et vivet (Exod. 33. 20) . Quos si interrogemus, quomodo se Deus in Lege aliis Prophetis in visione et somno dicat ostendi, Moysi vero facie ad faciem colloqui; et quomodo stet illa sententia: Nemo faciem meam videbit, et vivet, cum facie ad faciem se ad Moysen locutum esse fateatur: respondebunt utique, juxta possibilitatem humanam Deum visum, non ut est, sed ut voluit se videri: quibus et nos dicimus eodem modo ab Isaia esse visum, restante summa, ut Moyses Deum aut viderit, aut non viderit. Si vidit, vidit ergo et Isaias, qui vidisse se dicens, impie est interfectus a vobis: quia Deus videri potest. Si non vidit, interficite et Moysen cum Isaia, quia ejusdem mendacii reus est, dicens se vidisse eum, qui videri non potest.", + "candidate_score": 0.624997, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_15", + "bdc_text": "Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s.", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2053", + "psc_text": "qui abstineat a cibis quos Deus creavit ad utendum cum gratiarum actione; qui quartadecima die mensis primi agnum mactet ad vesperam; et cum hoc feceris, imo non feceris (scio enim te Christianum, et rem sacrilegam non esse facturum) velis nolis, tuam sententiam reprobabis: et tunc scies opere, difficilius esse confirmare sua, quam aliena reprehendere. Ac ne forsitan tibi non crederemus, imo non intelligeremus quid diceres (frequenter enim in longum sermo protractus caret intelligentia: et dum non sentitur, minus reprehenditur) inculcas et replicas: Hoc Judaeorum Paulus dimiserat, quod malum habebant. Quod est malum Judaeorum, quod Paulus dimiserat? Utique illud quod sequitur: quod ignorantes Dei justitiam, et suam volentes constituere, justitiae Dei non sunt subjecti (Rom. 10. 3) . « Deinde quod post passionem et resurrectionem Christi, dato ac manifestato sacramento gratiae secundum ordinem Melchisedech, adhuc putabant vetera sacramenta, non ex consuetudine solemnitatis, sed ex necessitate salutis esse celebranda: quae tamen si", + "candidate_score": 0.623629, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_54_56", + "bdc_text": "debellatisque Hel [ vetiis vel ]Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2667", + "psc_text": "Et ecce universa tempestas, Domino flante, deleta est, expletumque vaticinium prophetale: Auferes spiritum eorum et deficient, et in pulverem suum revertentur (Ps. 103. 29) In illa dic peribunt omnes cogitationes eorum (Ps. 145. 4) . Et illud Evangelicum: Stulte, hac nocte auferetur anima tua a te: quae autem praeparasti, cujus erunt (Luc. 12. 20) ? 12. Dum haec aguntur in Jebus ( Jerusalem ), terribilis de Occidente rumor affertur, obsideri Romam, et auro salutem civium redimi, spoliatosque rursum circumdari, ut post substantiam, vitam quoque perderent. Haeret vox, et singultus intercipiunt verba dictantis. Capitur Urbs, quae totum cepit orbem: imo fame perit antequam gladio, et vix pauci qui caperentur, inventi sunt. Ad nefandos cibos erupit esurientium rabies, et sua invicem membra laniarunt, dum mater non parcit lactenti infantiae, et recipit [al. et suo recipit ] utero, quem paulo ante effuderat. Nocte Moab capta est, nocte cecidit murus ejus (Isai. 15. 1).", + "candidate_score": 0.618171, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_54_56", + "bdc_text": "debellatisque Hel [ vetiis vel ]Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_970", + "psc_text": "interpretatus est, et Prophetarum obscura disseruit: et tam novi quam veteris Testamenti revelavit maxima sacramenta. Si igitur quae bona sunt, transtuli, et mala vel amputavi, vel correxi, vel tacui; arguendus sum cur per me Latini bona ejus habeant, et mala ignorent? Si hoc crimen est, arguatur Confessor Hilarius qui Psalmorum interpretationem, et Homilias in Job ex libris ejus, id est, ex Graeco in latinum transtulit. Sit in culpa ejusdem confessionis Vercellensis Eusebius, qui omnium Psalmorum Commentarios haeretici hominis ( Eusebii Caesariensis ) vertit in nostrum eloquium: licet haeretica praetermittens, optima quaeque transtulerit. Taceo de Victorino Petabionensi, et caeteris, qui Origenem in explanatione duntaxat Scripturarum secuti sunt, et expresserunt: ne non tam me defendere, quam socios criminis videar quaerere. Ad teipsum 349 veniam: cur tractatus ejus in Job descriptos habes? In quibus contra diabolum, et de stellis coeloque disputans, quaedam locutus est, quae Ecclesia non recipit? Tibi soli licet τῷ σοφωτάτῳ", + "candidate_score": 0.617102, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_45", + "bdc_text": "Interim ipse in hoc [erit ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_880", + "psc_text": "addiderint, quanta dimiserint, quae in exemplaribus Ecclesiae, obelis, asteriscisque distincta sunt. Illud enim quod legimus in Isaia: « Beatus qui habet semen in Sion, et domesticos in Jerusalem » (Isai. 31. sec. LXX), solent Hebraei deridere, cum audierint. Nec non et in Amos post descriptionem luxuriae: « Stantia putaverunt haec, et non fugientia » (Amos 6. sec. LXX). Revera sensus rhetoricus et declamatio Tulliana. Sed quid faciemus ad authenticos libros, in quibus haec non feruntur adscripta, et caetera his similia, quae si proferre nitamur, infinitis libris opus est. Porro quanta dimiserint, vel asterisci testes, ut dixi, sunt, vel nostra interpretatio, si a diligenti lectore Translationi veteri conferatur: et tamen jure Septuaginta Editio obtinuit in Ecclesiis, vel quia prima est, et ante Christi facta adventum, vel quia ab Apostolis (in quibus tamen ab Hebraico non discrepat) usurpata. Aquila autem proselytus et contentiosus interpres, qui non solum verba, sed etymologias quoque verborum", + "candidate_score": 0.615777, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_1_3", + "bdc_text": "Quod ad prolixiores illas tuas literas HBBW XIII , Nr. 1831 . Der Brief Bucers wurde Bullinger am 3 . Januar 1544 durch Myconius zugesandt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2014", + "psc_text": "EPISTOLA CXI AUGUSTINI AD PRAESIDIUM. Praesidium rogat Augustinus, ut superiorem epistolam curet Hieronymo reddendam, utque sibi eumdem suis etiam litteris placet. Domino beatissimo, et merito venerando fratri, et consacerdoti PRAESIDIO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Sicut praesens rogavi sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et compresbytero nostro Hieronymo mittere non graveris. Ut autem noverit caritas tua, quemadmodum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum et mearum ad ipsum, et ad me ipsius. Quibus lectis pro tua sancta prudentia facile videas [al. videbis ] et modum meum, quem servandum putavi, et motum ejus, quem non frustra timui. Aut si ego quod non debui, aut quomodo non debui, aliquid scripsi, non ad illum de me, sed ad meipsum potius fraterna dilectione mitte sermonem; quo correctus petam, ut ignoscat, si meam culpam ipse cognovero. » EPISTOLA CXII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Respondet tandem Hieronymus ad", + "candidate_score": 0.614802, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_54_56", + "bdc_text": "debellatisque Hel [ vetiis vel ]Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_134", + "psc_text": "alae uni, et sex alae alteri. Quidam Graecorum in Scripturis apprime eruditus, Seraphim virtutes quasdam in coelis esse exposuit, quae ante tribunal Dei assistentes laudent eum, et in diversa ministeria mittantur, maximeque ad eos qui purgatione indigent, et ob pristina peccata, aliqua ex parte suppliciis purgari merentur. Quod autem sublatum est, inquit, superliminare, et domus impleta est fumo, signum est Templi Judaici destruendi, et incendendae universae Jerusalem, quam videmus nunc destructam. Nonnulli vero in superioribus consentientes, in extrema parte dissentiunt. Nam superliminare sublatum illo tempore praedicant, quando velum templi scissum est, et universa domus Israel erroris nube confusa (Matth. 17; et Marc. 15; et Luc. 23): quando Josephus refert sacerdotes ex adytis templi, virtutum coelestium audisse vocem, Transeamus ex his sedibus. 10. Est vir (Mss. vero ) quidam a quo ego plura didicisse me gaudeo, et qui Hebraeorum sermonem ita elimarit, ut inter Scribas eorum Chaldaeus existimetur. Is longe alia", + "candidate_score": 0.614697, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_54_56", + "bdc_text": "debellatisque Hel [ vetiis vel ]Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_547", + "psc_text": "montibus sanctis: licet et haec possint altius interpretari. Postquam vero consurgentis Domini vox illa pertonuit: « Relinquetur vobis domus vestra deserta » (Matth. 29. 39); et flebiliter ruinam ejus prophetavit, 202 dicens: « Jerusalem, Jerusalem, quae occidis Prophetas, et lapidas eos qui ad te missi sunt: quoties volui congregare filios tuos, sicut gallina congregat pullos suos sub alis, et noluisti. Ecce dimittetur vobis domus vestra deserta » (Luc. 13. 34. 35): et postquam velum templi scissum est, et circumdata ab exercitu Jerusalem, et Dominico cruore violata, tunc ab ea etiam Angelorum praesidia, et Christi gratiam recessisse. Denique etiam Josephum, qui vernaculus scriptor est Judaeorum, asserere, illo tempore quo crucifixus est Dominus, ex adytis Templi Virtutum coelestium erupisse voces, dicentium: Transmigremus ex his sedibus (Josephus de bello Jud. lib. 6. c. 5). Ex quibus et aliis apparere, ubi abundavit gratia, ibi superabundasse peccatum. Et postquam audierunt Apostoli: « Euntes docete omnes", + "candidate_score": 0.613214, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_17", + "bdc_text": "Aus einem Brief Bullingers an den in Straßburg studierenden Zürcher Ludwig Lavater vom 31 .", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_430", + "psc_text": "in hac luce jucundius, quo animae pabulo omnia mella superantur. » Quam dulcia, inquit Propheta, gutturi meo eloquia tua, super mel ori meo (Ps. 118. 103) . « Nam cum idcirco, ut ait praecipuus orator, homines a bestiis differamus, quod loqui possumus: qua laude dignus est, qui in ea re caeteros superat, in qua homines bestias antecellunt? » 2. « Accingere igitur, et mihi quae subjecta sunt dissere, servans utrobique moderamen, ut nec proposita solutionem desiderent, nec epistola brevitatem. Fateor quippe tibi, eos quos mihi jampridem Lactantii dederas libros, ideo non libenter lego, quia et plurimae epistolae ejus (al. hujus ) usque ad mille spatia versuum tenduntur, et raro de nostro dogmate disputant: quo fit, ut et legenti fastidium generet longitudo: et si qua brevia sunt, scholasticis magis sint apta, quam nobis, de metris et regionum situ et philosophis disputantia. 1. « Quid sibi vult quod in Genesi scriptum est:", + "candidate_score": 0.607349, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_45", + "bdc_text": "Interim ipse in hoc [erit ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2962", + "psc_text": "sermo qui in ore versatur dum profertur, intercipitur, et esse desistit; sic et omnis vita nostra pertranseat atque desistat: et hoc in ira et in furore Dei, cui merito subjacemus, vivente in nobis, ut supra diximus, sententia Dei. Quae sit autem ira et furor Dei, crebrius diximus, non quod Deus ulciscatur iratus, sed quod patientibus poenas iratus esse videatur. Quod enim in nos ex perturbatione descendit, in illo est ex judicii veritate. Pro sermone loquentis, Septuaginta meditationem araneae transtulerunt. Quomodo enim loquentis sermo praetervolat: ita et opus araneae incassum texitur. De quo super persona haereticorum scriptum est in Isaia: Telam araneae texunt (Isai. 59. 5) ; quae parva et levia potest capere animalia, ut muscas, culices et caetera hujusmodi; a fortioribus autem rumpitur. Instar levium in Ecclesia simpliciumque, qui eorum decipiuntur erroribus, cum viros in fidei veritate robustos non valeant obtinere. 10. Dies annorum nostrorum in ipsis septuaginta anni: sin", + "candidate_score": 0.605156, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_45", + "bdc_text": "Interim ipse in hoc [erit ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1049", + "psc_text": "membranis, aut in quacumque materia quae apta est ad scribendum. Mea autem lingua in similitudinem scribae velocis, quem notarium possumus intelligere, quodam signorum compendio, breviatum Evangelii strictumque sermonem exaravit in tabulis cordis carnalibus. Si enim Lex per manum Mediatoris digito Dei scripta est, et quod destructum est, glorificatum est: quanto magis Evangelium, quod mansurum est, per meam linguam scribetur a Spiritu Sancto: ut illius laudes, ad quem in Isaia dicitur, « Velociter spolia detrahe, cito praedare (Isai. 8. 1), velox in corde credentium sermo describat. » 8. « Speciosus forma prae filiis hominum. » In Hebraico: « Decore pulchrior es filiis hominum. » Finito prooemio, hinc narrationis exordium est, et fit apostropha ad ipsum amantissimum, et dilectum et regem, cui dicentis opera consecrata sunt. Quaeritur autem quomodo pulchrior sit cunctis filiis hominum, de quo legimus in Isaia: « Vidimus eum, et non habebat speciem neque decorem, sed erat species ejus", + "candidate_score": 0.604077, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 11, + "cf_id": "cf010", + "work_id": "stoa0104a.stoa007.opp-lat1", + "max_score": 0.707114, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa007.opp-lat1_window_73", + "psc_text": "quod fuerat abnuentis. fecisse se dixit quidquid alius faciendo commisit, cumque scriptum sit:nonpotestis duobus dominis seruire, seruiuit saeculari domino, obtemperauit eius edicto, magis obaudiuit humano inperio quam Deo. uiderit an minore uel dedecore uel crimine aput homines publicauerit quod admisit: Deum tamen iudicem fugere et uitare non poterit, cum dicat Spiritus sanctus in psalmis: quod est inperfectum meum uiderunt oculi tui et in libro tuo omnes scribentur, et iterum: homo uidet in faciem, Deusincor, ipse quoque Dominus praemoneat et praestruat dicens: et scient omnes ecclesiae quia ego sum scrutator renis et cordis. perspicit ille abdita et secreta adque occulta considerat, nec Dei oculos euadere potest aliquis dicentis: ego Deus adproximans et non Deus de longinquo. si absconditus fuerit homo in absconditis, ego ergononuidebo eum P uidet ille corda et pectora singulorum, et iudicaturus non tantum de factis sed et de uerbis et de cogitationibus nostris omnium mentes uoluntatesque conceptas in", + "candidate_score": 0.707114, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa007.opp-lat1_window_74", + "psc_text": "nec Dei oculos euadere potest aliquis dicentis: ego Deus adproximans et non Deus de longinquo. si absconditus fuerit homo in absconditis, ego ergononuidebo eum P uidet ille corda et pectora singulorum, et iudicaturus non tantum de factis sed et de uerbis et de cogitationibus nostris omnium mentes uoluntatesque conceptas in ipsis adhuc clausi pectoris latebris intuetur. § 28 Denique quanto et fide maiore et timore meliore sunt qui quamuis nullo sacrificii aut libelli facinore constricti, quoniam tamen de hoc uel cogitauerunt, hoc ipsum aput sacerdotes Dei dolenter et simpliciter confitentes exomologesim conscientiae faciant, animi sui pondus exponant, salutarem medellam paruis licet et modicis uulneribus exquirant scientes scriptum esse: 2 Matth. 6, 24. 7 Ps. 138,16. 9 I Sam. 16, 7. 11 Apoc. 2, 23. 14 Hier. 23, 23 sq. 1 fuerant 81 Udnuentis W 2 faciendo... scriptum sit add. R* in ras. 3 domino qui v 4 dicto R oboediuit", + "candidate_score": 0.698793, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa007.opp-lat1_window_74", + "psc_text": "nec Dei oculos euadere potest aliquis dicentis: ego Deus adproximans et non Deus de longinquo. si absconditus fuerit homo in absconditis, ego ergononuidebo eum P uidet ille corda et pectora singulorum, et iudicaturus non tantum de factis sed et de uerbis et de cogitationibus nostris omnium mentes uoluntatesque conceptas in ipsis adhuc clausi pectoris latebris intuetur. § 28 Denique quanto et fide maiore et timore meliore sunt qui quamuis nullo sacrificii aut libelli facinore constricti, quoniam tamen de hoc uel cogitauerunt, hoc ipsum aput sacerdotes Dei dolenter et simpliciter confitentes exomologesim conscientiae faciant, animi sui pondus exponant, salutarem medellam paruis licet et modicis uulneribus exquirant scientes scriptum esse: 2 Matth. 6, 24. 7 Ps. 138,16. 9 I Sam. 16, 7. 11 Apoc. 2, 23. 14 Hier. 23, 23 sq. 1 fuerant 81 Udnuentis W 2 faciendo... scriptum sit add. R* in ras. 3 domino qui v 4 dicto R oboediuit", + "candidate_score": 0.678934, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_7_9", + "bdc_text": "August 1543 ( WA Briefwechsel X 384-388 , Nr. 3908 ) , von dem er eine Abschrift an Bucer gesandt hatte ; s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa007.opp-lat1_window_73", + "psc_text": "quod fuerat abnuentis. fecisse se dixit quidquid alius faciendo commisit, cumque scriptum sit:nonpotestis duobus dominis seruire, seruiuit saeculari domino, obtemperauit eius edicto, magis obaudiuit humano inperio quam Deo. uiderit an minore uel dedecore uel crimine aput homines publicauerit quod admisit: Deum tamen iudicem fugere et uitare non poterit, cum dicat Spiritus sanctus in psalmis: quod est inperfectum meum uiderunt oculi tui et in libro tuo omnes scribentur, et iterum: homo uidet in faciem, Deusincor, ipse quoque Dominus praemoneat et praestruat dicens: et scient omnes ecclesiae quia ego sum scrutator renis et cordis. perspicit ille abdita et secreta adque occulta considerat, nec Dei oculos euadere potest aliquis dicentis: ego Deus adproximans et non Deus de longinquo. si absconditus fuerit homo in absconditis, ego ergononuidebo eum P uidet ille corda et pectora singulorum, et iudicaturus non tantum de factis sed et de uerbis et de cogitationibus nostris omnium mentes uoluntatesque conceptas in", + "candidate_score": 0.656106, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 12, + "cf_id": "cf025", + "work_id": "079_Gregorius-I_Expositio-in-psalmos-poenitentiales", + "max_score": 0.706787, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9_11", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Expositio-in-psalmos-poenitentiales_window_447", + "psc_text": "operis non servi, sed Domini nomen glorificetur. (Vers 13.) Educes de tribulatione animam meam, et in misericordia tua disperdes inimicos meos. 17. Inter multiplices humanae animae tribulationes, et innumerabiles afflictionum molestias, nulla est major afflictio quam conscientia delictorum. Cum enim exterius patitur homo, ad Deum confugit, ad virum fortitudinis recurrit. Singulare namque et saluberrimum est consolationis remedium tribulationes exterius patienti; ut si eum contristat orbitas, si angit paupertas, si venit infirmitas, recedat ab eo qui foris est strepitu, et ingressus in interiora mentis penetralia, ibi Deum invocet, ubi nemo videt. Restat quoque ut ostium cordis contra illatas claudat molestias, ut saevientium exterius non sentiat impetus, sed in spe coelestium promissorum exsultans postponat damna, molestias negligat, saeculi blandimenta contemnat, humiliet se in confessione peccati, magnificet et laudet 557 Deum corripientem et consolantem. Quod si malae conscientiae tribulationem perferens, in arcano cordis Deum non invenit, quoniam forte recessit ab hospitio cordis pro", + "candidate_score": 0.706787, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10_12", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Expositio-in-psalmos-poenitentiales_window_108", + "psc_text": "surdus non audiebam, et sicut mutus non aperiens os suum. 15. Disce qui maledicta et irrisiones pateris, in omnibus servare patientiam, et obtrectantium linguas audire. Dissimula, ne si tu contumeliis convicia retuleris, a doctrina Christi extorris inveniaris. Mediator namque Dei et hominum homo Christus Jesus (I Tim. II, 5), qui ad hoc venerat, ut humilitatis et patientiae praeberet exemplum, non solum injurias sustulit, sed nec conviciantibus respondit: nos in hoc instruens, ut cum perfidorum injuriis impetimur, etiam si vera dicere possumus, ad contumelias reddendas non erumpamus, ne ministerium correptionis in arma vertamus furoris. (Vers. 15.) Et factus sum sicut homo non audiens, et non habens in ore suo redargutiones. 16. Sicut homo non audiens erat, cui nihil ad objecta respondenti, Pilatus dicebat: Non audis quanta adversum te dicunt testimonia (Matth. XXVII, 13) ? Qui cogitationes iniquorum noverat, blasphemantium voces non audiebat. Nulla enim blasphemia eum movere poterat, qui penitus omnem", + "candidate_score": 0.680012, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_11", + "bdc_text": "Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Expositio-in-psalmos-poenitentiales_window_107", + "psc_text": "Per infirmitatem vero Petrus cecidit, quando mentis suae aedificium, fidei fundamento titubante concussit. Et quia subire mortem pertimuit, ad ostiariae vocem vitam negavit (Luc. XXII, 61). Unde post fletum amaritudinis a Domino respicitur, quia electi quique eo citius miserationis divinae divitias inveniunt, quo se, si quando per carnis infirmitatem deliquerunt, durius et amarius affligunt. Ex industria autem Judaei peccaverunt, qui eum quem inaudita miracula facientem videbant, exsecrabilis invidiae facibus accensi, ut morti traderent, consilium quaerebant. Unde excusationem de peccato suo non habent, quia etsi malum sit bona non agere, tamen nequius est bonorum acta odisse. (Vers. 14.) Ego autem tanquam surdus non audiebam, et sicut mutus non aperiens os suum. 15. Disce qui maledicta et irrisiones pateris, in omnibus servare patientiam, et obtrectantium linguas audire. Dissimula, ne si tu contumeliis convicia retuleris, a doctrina Christi extorris inveniaris. Mediator namque Dei et hominum homo Christus Jesus (I Tim. II, 5), qui", + "candidate_score": 0.649066, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_15", + "bdc_text": "Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s.", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Expositio-in-psalmos-poenitentiales_window_106", + "psc_text": "loquutus eis fuissem, peccatum non haberent; nunc autem excusationem non habent de peccato suo (Ibid. XV, 22) . Et iterum: Si opera non fecissem in eis, quae nemo alius fecit, peccatum non haberent; nunc autem et viderunt et oderunt, et me, et Patrem meum (Ibid. XXIV) . Tribus namque modis peccatum admittitur: aut ignorantia incurritur, aut infirmitate committitur, aut studio perpetratur. Sed sicut gravius est infirmitate quam ignorantia delinquere, ita pejus est studio, quam infirmitate peccare. Ignoranter quidem Paulus peccaverat, qui dicebat: Qui prius fui blasphemus et persecutor, sed misericordiam consecutus sum, quia ignorans feci (I Tim. I, 13) . Per infirmitatem vero Petrus cecidit, quando mentis suae aedificium, fidei fundamento titubante concussit. Et quia subire mortem pertimuit, ad ostiariae vocem vitam negavit (Luc. XXII, 61). Unde post fletum amaritudinis a Domino respicitur, quia electi quique eo citius miserationis divinae divitias inveniunt, quo se, si quando per carnis infirmitatem deliquerunt,", + "candidate_score": 0.626009, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_43_45", + "bdc_text": "saltem pecunia , belli nervoVgl . Cicero , Orationes Philippicae , 5 , 5. . Interim ipse in hoc [erit ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Expositio-in-psalmos-poenitentiales_window_80", + "psc_text": "vigilandum est, ut cum pulsare mentem culpa inchoat, peractam culpam quis finis sequitur, attendat; ne si malae suasionis blandimenta non perspiciat, in nequissimae tenebras perpetrationis nesciens ruat. (Vers. 5.) Putruerunt et corruptae sunt cicatrices meae, a facie insipientiae meae. 5. Fidelis anima quae in seipsam, sibi non parcens, vehitur, deteriora adhuc de se quam prius dixerat, confitetur, dicens: Putruerunt et corruptae sunt cicatrices meae. Super curatum vulnus cicatrix obducitur, dum signum praeteritae plagae in resarcita cute monstratur. Quae nimirum cicatrix necessario corrumpitur, si caro sanata iterum vulneratur. Ubi quanto magis extenditur inaequalitas corporis, tanto difficilius ostenditur efficacia curationis. 484 Sed quid per vulnus, nisi peccatum exprimitur? Quid vero per cicatricem, nisi poenitentiae actio designatur? Qui enim per poenitentiae lamenta peccatum corripit, quasi cicatricem vulneri superducit. Quod si dimissae nequitiae mentem iterum ad delectationem pertrahunt, superductae vulneri cicatrices putrescunt. Cicatrices namque putrescere, est sanata jam peccatorum vulnera rursum in tentationem serpere,", + "candidate_score": 0.609553, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 13, + "cf_id": "cf033", + "work_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis", + "max_score": 0.703297, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_840", + "psc_text": "omni loco ab aspectu Divinitatis videri, et ab angelis omni hora renuntiari. Demonstrat nobis hoc Propheta, cum in cogitationibus nostris ita Deum semper praesentem ostendit, dicens: Scrutans corda et renes Deus (Psal. VII) . Et iterum: Dominus novit cogitationes hominum, quoniam vanae sunt (Psal. XCIII) . Et item dicit: Intellexisti cogitationes meas a longe (Psal. CXXXVIII) : et, Quia cogitatio hominis confitebitur tibi (Psal. CXXXVIII) . Nam, ut sollicitus sit circa cogitationes suas perversas, dicat semper utilis frater in corde suo: Tunc ero immaculatus coram eo, si observavero me ab iniquitate mea (Psal. XVII). 197 Voluntatem vero propriam, ita facere prohibemur, cum dicit Scriptura nobis: Et a voluntatibus tuis avertere (Eccli. XXVIII) . Et iterum: Rogamus Deum in oratione, ut fiat illius voluntas in nobis (Matth. VI). Docemur ergo merito non facere nostram voluntatem, cum cavemus illud, quod dicit sancta Scriptura: Sunt viae quae videntur hominibus rectae; quarum finis usque", + "candidate_score": 0.703297, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1376", + "psc_text": "« Deus autem ubique esse dicitur, quia ipse manet intra omnia, ipse extra omnia, ipse super omnia, ipse infra omnia. Et superior per potentiam, et inferior per sustentationem: exterior per magnitudinem, et interior per subtilitatem. Sursum regens, deorsum continens, extra circumdans, interius penetrans. Nec alia ex parte superior, alia inferior; aut alia ex parte exterior, atque ex alia manet interior; sed unus idemque totus ubique, praesidendo sustinens, circumdando penetrans, penetrando circumdans, unde superius praesidens, inferius inde sustinens, et unde exterius ambiens, inde interius replens; sine inquietudine superius regens, sine labore inferius sustinens; interius sine extenuatione penetrans, exterius sine extensione circumdans. Est itaque inferior, et superior sine loco, est amplus sine latitudine, est subtilis sine attenuatione. » 328 Et oculos Domini. ] « Oculus Dei, inquit Hildemarus, dicitur illa vis divina qua cuncta videt, sicut auris dicitur illa vis divina qua cuncta audit. » Sive, ut ait Bern. Cass., « Oculorum", + "candidate_score": 0.683068, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10_12", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_427", + "psc_text": "Non jurare, ne forte. 22. Iram non perficere Matth. V. 23. Iracundiae tempus non reservare Ephes. IV. 24. Dolum in corde non tenere Prov. XII. 25. Pacem falsam non dare Psal. XXVII. 26. Charitatem non derelinquere I Petr. IV. perjuret Matth. V. 28. Veritatem ex corde et ore proferre Psal. XIV. 29. Malum pro malo non reddere I Thess. V. 30. Injuriam non facere; sed et factam patienter sufferre I Cor. VI. 35. Non vinolentum. 32. Maledicentes se, non remaledicere, sed magis. 103 31. Inimicos diligere Matth. V. benedicere I Petr. II. 33. Persecutiones pro justitia sustinere Matth. V. 34. Non esse superbum Tob. IV. I Tim. III. 36. Non mullum edacem Eccl. XXXVII. 37. Non somnolentum Prov. XX. 38. Non pigrum Prov. XXIV. 39. Non murmurosum Sap. I. 40. Non detractorem Prov. IV. 41. Spem suam Deo committere Psal. XXX. 42. Bonum aliquod in se cum viderit, Deo applicet,", + "candidate_score": 0.673432, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_13_15", + "bdc_text": "Expectemus , donec ille hanc litem dirimat . Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s.", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2687", + "psc_text": "ingressa, et ad probationem cum aliis novitiis admissa cum fuisset, domnus abbas Gothefridus, inquit Vitae scriptor et connovitius, « qui tunc praeerat monasterio Schonaugiensi 642, audiens Joseph inter fratres legentem et psallentem, intellexit quod in studio discendi non modicum neglectus fuerit. Ideoque nescio quo pacto, quo merito, cum ego nuper venissem de saeculo adolescens erudiendus et instituendus, ipsum mihi commendavit, ut infra domum probationis quoad possem erudirem, regerem, instruerem. Feci quod potui, etc. » Et certe si non studuissent, unde tot viros eruditissimos ad episcopales cathedras, et ad haereticos profligandos, maxime Albigenses, Ecclesiae subministrare potuissent? De subsequentibus saeculis supervacaneum est dicere; sufficient conciliorum summorumque pontificum decreta ad eos revincendos qui nullas asserunt exstare sanctiones ecclesiasticas quibus permittantur aut praecipiantur monachis studia. Concilii Aquisgranensis supra citata non revocamus statuta. Celebris est edita in concilio Viennensi Clementis V decretalis, in qua inter alia ad propositum nostrum legitur: « Ut ipsis monachis proficiendi", + "candidate_score": 0.663993, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_63", + "bdc_text": "etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_256", + "psc_text": "IV) , id est, miscens temporibus tempora, terroribus blandimenta: dirum magistri, pium patris ostendat affectum: id est indisciplinatos et inquietos debet durius arguere; obedientes autem, et mites, et patientes, ut in melius proficiant, obsecrare; negligentes autem et contemnentes, ut increpet et corripiat, admonemus. Neque dissimulet peccata delinquentium: sed mox ut coeperint oriri, radicitus ea, ut praevalet, amputet, memor periculi Heli sacerdotis de Silo I Reg. II. Et honestiores quidem atque intelligibiles animos, prima vel secunda admonitione verbis corripiat; improbos autem et duros corde, ac superbos, vel in obedientes, verberum vel corporis castigatione in ipso initio peccati coerceat, sciens scriptum: Stultus verbis non corrigitur. Et iterum: Percute filium tuum virga, et liberabis animam ejus a morte Prov. XXIII . Meminere debet semper abbas quod est, meminere quod dicitur, et scire quia cui plus committitur, plus ab eo exigitur. Sciatque quam difficilem et arduam rem suscepit regere animas et multorum servire moribus.", + "candidate_score": 0.65559, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_37_39", + "bdc_text": "scripsi literis proximisHBB W XIII 283f , 105-120. , quaeso , ne obliviscaris . Cernis enim nunc quaedam ita ab illo postulari et geri , sicuti praedixerunt viri prudentes gerenda . Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3519", + "psc_text": "praecipue in Urbico abbate redarguit S. Gregorius papa (Lib. IX, epist. 42): « Vehementer ingemisco, inquit, quia aliter esse monasterium vestrum, quam putabam, invenio: quod ex nulla re alia evenire valuit, nisi quia tua dilectio in regimine suo inordinata est, nec cum gravitate aliquid valet disponere, sed modo studet precantibus leniter blandiri, modo inordinate extra modum nimie irasci. » Porro licet S. legislator ad utrumque respexerit, et nimiam severitatem cum indiscreta remissione ex aequo damnaverit, primam tamen praesertim intendisse sequentia verba demonstrant Nedum nimis cupit eradere aeruginem, frangatur vas. ] Alia similitudine utitur S. Gregorius Bononi abbati Lerinensi ita scribens (Lib. IX, epist. 8): « Sic enim vulnus debes abscindere, ut non possis ulcerare quod sanum est, ne si plus quam res exigit ferrum impresseris, noceas cui prodesse festinas. » Vide S. Dorothei doctrinam 6. Suamque fragilitatem semper suspectus sit. ] Egregie in hanc rem S. Gregorius papa (Lib. XXIII", + "candidate_score": 0.655498, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2687", + "psc_text": "ingressa, et ad probationem cum aliis novitiis admissa cum fuisset, domnus abbas Gothefridus, inquit Vitae scriptor et connovitius, « qui tunc praeerat monasterio Schonaugiensi 642, audiens Joseph inter fratres legentem et psallentem, intellexit quod in studio discendi non modicum neglectus fuerit. Ideoque nescio quo pacto, quo merito, cum ego nuper venissem de saeculo adolescens erudiendus et instituendus, ipsum mihi commendavit, ut infra domum probationis quoad possem erudirem, regerem, instruerem. Feci quod potui, etc. » Et certe si non studuissent, unde tot viros eruditissimos ad episcopales cathedras, et ad haereticos profligandos, maxime Albigenses, Ecclesiae subministrare potuissent? De subsequentibus saeculis supervacaneum est dicere; sufficient conciliorum summorumque pontificum decreta ad eos revincendos qui nullas asserunt exstare sanctiones ecclesiasticas quibus permittantur aut praecipiantur monachis studia. Concilii Aquisgranensis supra citata non revocamus statuta. Celebris est edita in concilio Viennensi Clementis V decretalis, in qua inter alia ad propositum nostrum legitur: « Ut ipsis monachis proficiendi", + "candidate_score": 0.653675, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_38_40", + "bdc_text": "Cernis enim nunc quaedam ita ab illo postulari et geri , sicuti praedixerunt viri prudentes gerenda . Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3519", + "psc_text": "praecipue in Urbico abbate redarguit S. Gregorius papa (Lib. IX, epist. 42): « Vehementer ingemisco, inquit, quia aliter esse monasterium vestrum, quam putabam, invenio: quod ex nulla re alia evenire valuit, nisi quia tua dilectio in regimine suo inordinata est, nec cum gravitate aliquid valet disponere, sed modo studet precantibus leniter blandiri, modo inordinate extra modum nimie irasci. » Porro licet S. legislator ad utrumque respexerit, et nimiam severitatem cum indiscreta remissione ex aequo damnaverit, primam tamen praesertim intendisse sequentia verba demonstrant Nedum nimis cupit eradere aeruginem, frangatur vas. ] Alia similitudine utitur S. Gregorius Bononi abbati Lerinensi ita scribens (Lib. IX, epist. 8): « Sic enim vulnus debes abscindere, ut non possis ulcerare quod sanum est, ne si plus quam res exigit ferrum impresseris, noceas cui prodesse festinas. » Vide S. Dorothei doctrinam 6. Suamque fragilitatem semper suspectus sit. ] Egregie in hanc rem S. Gregorius papa (Lib. XXIII", + "candidate_score": 0.652613, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_62", + "bdc_text": "Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1333", + "psc_text": "immobilis permanet. » Post quos psalmos lectio recitanda est. ] Ex corde scilicet sicut ad laudes, alioquin non recitanda diceret, sed legenda. Canticum de evangelio. ] Nempe Magnificat, ut est probabile; de quo Petrus Damiani sic discurrit (Opusc. 10, cap. 4): « Canticum quoque B. Genitricis non incongrue vespertino copulatur officio: illa siquidem velut emenso jam longo praeteriti saeculi die, sub ipso scilicet mundi vesperascentis occasu, mox ut lumen aeterni verbi felicis vulvae flore concepit, protinus in vocem divinae laudis erupit, Magnificat, inquiens, anima mea Dominum. Adinstar ergo illius quae mater est Domini, et tota universalis Ecclesia, quae Christianorum utique mater est, quae et idipsum lumen portat in mente, quod illa dudum gestavit in ventre, advesperascente jam die digna Deum laude magnificat, et de collatis beneficiis gratias agens, spiritus ejus in Deo salutari suo gratulabunda exsultat. » Completorium autem. ] Ita ultimam diei horam canonicam S. Benedictus appellat, qua cuncta", + "candidate_score": 0.651774, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14_16", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s. HBBW XIII [Nr. 1831 ] 363f , 279-295 ) .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2391", + "psc_text": "mox ut surrexerint a coena.] Cum nimirum coenant, hoc est, tempore duntaxat paschali: nam tota aestate non videtur sanctus Pater coenam concessisse, ut diximus superiori capite. Igitur mox ut surrexerint a mensa: « Illud mox, inquit Hildemarus, non pro continuatione positum est; sed quia noluit sanctus Benedictus, ut grande intervallum fuisset, sed parvissimum inter coenam et collationem; ideo dixit mox, ac si diceret: Ut surrexerint a coena, parvissimo intervallo facto donec servitores manducant, mox accedant ad lectionem. » Similiter Bernardus Cassinensis: « Quod, inquit, dicit mox ut surrexerint a coena, non dicit quod incontinenti postquam surrexerint primi, debeat fieri collatio; sed postquam surrexerint servitores, quoniam omnes ad illam lectionem debent ad completorium convenire. » Eamdem sequitur sententiam Joannes Craesbeeck, uti et Cassinenses, qui in antiquis Declarationibus hunc ad locum sic scribunt: « Intellige mox largo modo, quia plerumque differunt per horam, vel amplius, ne hujusmodi lectio ob recentem coenam sit", + "candidate_score": 0.645062, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_62", + "bdc_text": "Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1321", + "psc_text": "« Completum est, inquiunt, id est peractum sic erit officium, vel addetur finalis oratio, qualis ea scilicet quae in antiquis missalibus ad complendum vocitatur. » Haec tamen omnia pro nostro modulo satis male digesta aliorum saniori judicio subjicimus. Tertia vero, sexta, nona eodem ordine celebretur oratio. ] Oratio hic pro hora canonica sumitur, uti observavit Boherius; ut sensus sit: oratio tertia, sexta, et nona eodem ordine celebretur quo prima, cujus seriem modo disposuit, quod clarius exprimit antiqua editio Veneta, quae ita legit « Tertiae, sextae, nonae eodem ordine celebretur oratio. » Et S. P. Benedictus amplius exponit addens: Id est versus, ] scilicet Deus, in adjutorium, etc. Hymni earumdem horarum, terni psalmi, etc.] Haec omnia ex dictis hactenus plana sunt. Si major congregatio fuerit. ] Quid sit congregatio exponit Hildemarus his verbis: « Congregatio est ubi duodecim fratres sunt: bene congregatio duodecim fratres sunt, quia possunt illi suam legem implere;", + "candidate_score": 0.644378, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14_16", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s. HBBW XIII [Nr. 1831 ] 363f , 279-295 ) .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2452", + "psc_text": "5): « Quando autem aliqua non potest jejunare, non tamen extra horam prandii aliquid alimentorum sumat, nisi cum aegrotat. » Regula SS. Pauli et Stephani (Cap. 17): « Nulli liceat supra statutam consuetudinem sive in cibo sive in potu praesumere, nisi prioris permissu, cui ordinandi vel considerandi facultas est. » Utraque S. Aureliani ad monachos et ad virgines Regula (Cap. 52 et 36): « Extra mensam communem nec quidquam cibi potusve gustare liceat absque infirmis et illis aetatibus quae adhuc perenutriri indigent. » Regula Tarnatensis (Cap. 9): « Aquam ipsam ante refectionem legitimam bibere non praesumant. » Et iterum (Cap. 16): « Si attenuatus abstinentia frater non valuerit jejunia suscepta portare, nisi prandii hora completa aliquid accipere judicet indecorum. Illi vero qui incommodo detinentur, et designatas horas non possunt custodire, licite concedatur percipiant quod possunt. » Regula S. Isidori (Cap. 10): « Nullum esus furtiva contaminatio polluat, aut impudens, vel", + "candidate_score": 0.644149, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_38_40", + "bdc_text": "Cernis enim nunc quaedam ita ab illo postulari et geri , sicuti praedixerunt viri prudentes gerenda . Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1594", + "psc_text": "Bernardus Cass. quosdam codices non curare, sed currere scribere; et revera ita legunt codex Anglicanus, Smaragdus Floriacensis, Hildemarus et Boherius, et quidem recte: nam proprium pastoris est post ovem errantem currere; debet autem « non corpore, sed mentis et intelligentiae gressibus currere, ne aliquam de ovibus suis perdat per suam negligentiam, tarditatem, vel segnitiem, » ut loquitur Smaragdus. Noverit enim se infirmarum curam suscepisse anirum, non super sanas tyrannidem. ] Ita etiam de praelatis Ecclesiae S. Augustinus (De Mor. Eccl. cathol., c. 32): « Non enim sanatis magis quam sanandis hominibus praesunt. » Additque: « Perpetienda sunt vitia multitudinis ut curentur, et prius toleranda quam sedanda pestilentia. » Et S. Bernardus bonos describens praelatos (Serm. 25 in Cant): « Medicos se, non dominos agnoscentes, parant confestim adversus phrenesim animae non vindictam, sed medelam. » Et metuat prophetae comminationem, etc.] Haec non indigent expositione. CAPUT XXVIII. De vis qui saepius correpti", + "candidate_score": 0.643687, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14_16", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s. HBBW XIII [Nr. 1831 ] 363f , 279-295 ) .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2745", + "psc_text": "statutum quo liberius adimpleret alter Bernardus, abbas Clarevallensis, etiam a scribendis libris abstinebat; unde provocanti amico Guillelmo abbati, ut Petro Abaelardo sese opponens, illius refutaret errores, hunc in modum rescripsit (Epist. 392): « Operae pretium puto, praesertim considerata 656 opportunitate, me atque eos pariter alicubi convenire et conferre de omnibus; idipsum tamen ante Pascha fieri posse non arbitror, ne quod praesens tempus indicit studium orationis impediatur, » Vide lib. III de Antiquis monach. Ritibus, cap. 10. Ciborum et potus abstinentiam. ] Et hanc maxime, ut pote quam ter hoc capitulo commendat sanctus legislator, uti observarunt Hildemarus, Bernardus Cassinensis, et Boherius. Primo enim dixit, abstinentiae operam demus; deinde, ciborum et potus abstinentiam, ac tandem, subtrahat corpori suo de cibo, de potu, idque super mensuram sibi indictam. Indicta autem mensura in Quadragesima alia non videtur fuisse, quam panis, et forte aqua sola: nam solum panem concessisse innuunt ea quae supra diximus ad", + "candidate_score": 0.643372, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_19_21", + "bdc_text": "Mit Hans Zart ( Sardenus , gest. 1567 ) , seinem Mitbürger und Studiengefährten in Straßburg , konnte Forrer den Winterthurer Rat und Schultheißen ( Hans Huser ) überzeugen , in Straßburg bis zum Frühling 1546 weiterzustudieren. Siehe Kaspar Hauser , Die Prädikatur oder zweite Pfarrpfründe in Winterthur , in : Njbl. der Hülfsgesellschaft von Winterthur 55 , 1919 , Winterthur 1918 , S. 29f ; Hermann Walser , Geschichte der Laurentzen- oder Stadtkirche Winterthur , Teil 2 , Zeit der Reformation und Gegenreformation , in :", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2687", + "psc_text": "ingressa, et ad probationem cum aliis novitiis admissa cum fuisset, domnus abbas Gothefridus, inquit Vitae scriptor et connovitius, « qui tunc praeerat monasterio Schonaugiensi 642, audiens Joseph inter fratres legentem et psallentem, intellexit quod in studio discendi non modicum neglectus fuerit. Ideoque nescio quo pacto, quo merito, cum ego nuper venissem de saeculo adolescens erudiendus et instituendus, ipsum mihi commendavit, ut infra domum probationis quoad possem erudirem, regerem, instruerem. Feci quod potui, etc. » Et certe si non studuissent, unde tot viros eruditissimos ad episcopales cathedras, et ad haereticos profligandos, maxime Albigenses, Ecclesiae subministrare potuissent? De subsequentibus saeculis supervacaneum est dicere; sufficient conciliorum summorumque pontificum decreta ad eos revincendos qui nullas asserunt exstare sanctiones ecclesiasticas quibus permittantur aut praecipiantur monachis studia. Concilii Aquisgranensis supra citata non revocamus statuta. Celebris est edita in concilio Viennensi Clementis V decretalis, in qua inter alia ad propositum nostrum legitur: « Ut ipsis monachis proficiendi", + "candidate_score": 0.64202, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14_16", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s. HBBW XIII [Nr. 1831 ] 363f , 279-295 ) .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_782", + "psc_text": "S. Hildegardis. Pertimescendumque est ne si diutius aut silentio, aut orationi occupetur animus, tandem deficiat, sicut arcus, qui, cum nimis aut diutius distenditur, vel debilitatur, vel frangitur. Nec refert quod Regula cap. 42 jubet omni tempore silentio studere monachos; nam multum differunt semper silere, et omni tempore silentio studere; semper silere est nunquam loqui, at vero potest aliquis etiam loquendo silentio studere, puta necessaria duntaxat proferendo, idque breviter, et submissa voce: quamvis laudemus, beatosque praedicemus eos qui possunt valentque ita perpetuo silere, ut nullo hominum consortio indigeant; atque ut hoc nobis aliquando donum Deus concedat, obnixe deprecamur. Tertium, ex abbatis pendere arbitrio assignare dies, horas, tempus seu spatium, locum, modumque colloquii. Communis tamen ordinis usus obtinuit, ut non nisi privatis diebus abbas colloquium permitteret, dominicis festisque diebus duodecim lectionum continuo silentio consecratis. Et certe inter quinque capitula quae receptis concilii Aquisgran. capitulis addiderunt Centuriatores Tom. II Capitul. Baluz., p. 1092", + "candidate_score": 0.640025, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_37_39", + "bdc_text": "scripsi literis proximisHBB W XIII 283f , 105-120. , quaeso , ne obliviscaris . Cernis enim nunc quaedam ita ab illo postulari et geri , sicuti praedixerunt viri prudentes gerenda . Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3520", + "psc_text": "(Lib. IX, epist. 8): « Sic enim vulnus debes abscindere, ut non possis ulcerare quod sanum est, ne si plus quam res exigit ferrum impresseris, noceas cui prodesse festinas. » Vide S. Dorothei doctrinam 6. Suamque fragilitatem semper suspectus sit. ] Egregie in hanc rem S. Gregorius papa (Lib. XXIII Moral., c. 8): « Consideremus quia aut tales sumus, quales nonnullos corrigimus, aut tales aliquando fuimus, etsi divina gratia operante non sumus, ut tanto temperatius corde humili corrigamus, quanto nosmetipsos verius in his quos emendamus agnoscimus. Si autem tales nec sumus, nec fuimus, quales adhuc illi sunt quos emendare curamus, ne cor nostrum forte superbiat, et de ipsa innocentia pejus ruat, quorum mala corrigimus, alia eorum bona nobis ante oculos revocemus: quae si omnino nulla sunt, ad occulta Dei judicia recurramus, quia sicut nos meritis nullis hoc ipsum bonum quod habemus accepimus, ita illos quoque potest gratia supernae virtutis infundere,", + "candidate_score": 0.639365, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14_16", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s. HBBW XIII [Nr. 1831 ] 363f , 279-295 ) .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2372", + "psc_text": "c. 2) annonae vocabulum tractum esse a tempore quo Romani veteres ad cibos vocabantur. Nullum ab idibus Septembris ad Pascha diem a jejunio eximit S. P. Benedictus. Ex communi tamen Ecclesiae consuetudine ac lege, cui, repugnantibus licet summis abstinentiae votis, ultro parebant etiam monachi, dominica propter reverentiam Resurrectionis Domini solvendum est jejunium. Quod sanctus Pater Benedictus tanquam omnibus notum et ubique receptum subticuit; neque enim eum latere poterat quod ait concilium Carthagin. IV (Can. 64): « Qui dominico die studiose jejunat, non credatur catholicus. » Et concilium Gangrense (Can. 18): « Si quis propter eam quae existimatur exercitationem (hoc est vitam monasticam) die dominico jejunaverit, anathema sit. » Et Tertullianus (Lib. de Corona milit., cap. 3): « Diebus dominicis jejunare nefas ducimus; » sanctus Ambrosius (Epist. 83): Dominica jejunare non possumus; quia monachos etiam ob istius diei jejunia jure damnamus. » Et sanctus Athanasius (Syntag. doctr. ad mon.): « Sabbato", + "candidate_score": 0.639172, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_38_40", + "bdc_text": "Cernis enim nunc quaedam ita ab illo postulari et geri , sicuti praedixerunt viri prudentes gerenda . Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1211", + "psc_text": "» inquiunt mss. Consuet. Germaniae. Et lib. Usuum Cisterc. (Cap. 11): « Prima dominica Septuagesimae . . . incipiatur lectio Genesis, vel aliorum librorum, ut diximus, ibi ubi cantor lectiones vigiliarum usque ad quadragesimam debere finire praeviderit. » Et infra (Cap. 16): « Librum Jeremiae prophetae his diebus tam in ecclesia quam in refectorio dividat cantor. » Vide Udal. l. I, c. 1. Finem vero lectionum aut cera apposita, aut ungue codici impresso notabant: « Nullus ad terminum vel ceram apposuit, vel saltem unguibus quantulumcunque signum impressit; sed cuncti omnia quae legenda erant ita sibi nota facere curaverunt, ut quando inopinato legere juberentur, irreprehensibiles apud eum invenirentur, » inquit praefatus lib. de Cura eccles. Caroli Magni: quae verba indicant contrariam apud alios consuetudinem. Redeo ad S. Benedicti textum, qui non modo lectiones, sed etiam responsoria breviari imperata: quod qui fieri possit, non facile est disserere. Existimat Bernardus Cassinensis breviari posse", + "candidate_score": 0.637436, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_37_39", + "bdc_text": "scripsi literis proximisHBB W XIII 283f , 105-120. , quaeso , ne obliviscaris . Cernis enim nunc quaedam ita ab illo postulari et geri , sicuti praedixerunt viri prudentes gerenda . Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1594", + "psc_text": "Bernardus Cass. quosdam codices non curare, sed currere scribere; et revera ita legunt codex Anglicanus, Smaragdus Floriacensis, Hildemarus et Boherius, et quidem recte: nam proprium pastoris est post ovem errantem currere; debet autem « non corpore, sed mentis et intelligentiae gressibus currere, ne aliquam de ovibus suis perdat per suam negligentiam, tarditatem, vel segnitiem, » ut loquitur Smaragdus. Noverit enim se infirmarum curam suscepisse anirum, non super sanas tyrannidem. ] Ita etiam de praelatis Ecclesiae S. Augustinus (De Mor. Eccl. cathol., c. 32): « Non enim sanatis magis quam sanandis hominibus praesunt. » Additque: « Perpetienda sunt vitia multitudinis ut curentur, et prius toleranda quam sedanda pestilentia. » Et S. Bernardus bonos describens praelatos (Serm. 25 in Cant): « Medicos se, non dominos agnoscentes, parant confestim adversus phrenesim animae non vindictam, sed medelam. » Et metuat prophetae comminationem, etc.] Haec non indigent expositione. CAPUT XXVIII. De vis qui saepius correpti", + "candidate_score": 0.636569, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_38_40", + "bdc_text": "Cernis enim nunc quaedam ita ab illo postulari et geri , sicuti praedixerunt viri prudentes gerenda . Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1210", + "psc_text": "videre est in lib. I de Ecclesiastica Cura Caroli Magni, in cujus cap. 7 haec leguntur: « Finem vero lectionis sono gutturis designavit (Carolus imperator), ad quem universi ita intente suspensi erant, ut sive finita sententia, sive in media distinctione, sive subdistinctione significaret, nullus sequens superius aut inferius inciperet quantumcunque incongruum initium vel finis videretur. » In plurimis tamen monasteriis usus obtinuerat ut pridie lectiones terminarentur ab uno aliquo cui haec cura demandata erat, qui singulis indicabat lectoribus quid quantumque quis legere deberet. Hic erat ut plurimum cantor sive armarius: « Lectiones ab armario pridie ante sint terminatae et correctae, » inquiunt mss. Consuet. Germaniae. Et lib. Usuum Cisterc. (Cap. 11): « Prima dominica Septuagesimae . . . incipiatur lectio Genesis, vel aliorum librorum, ut diximus, ibi ubi cantor lectiones vigiliarum usque ad quadragesimam debere finire praeviderit. » Et infra (Cap. 16): « Librum Jeremiae prophetae his diebus tam in", + "candidate_score": 0.634743, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_38_40", + "bdc_text": "Cernis enim nunc quaedam ita ab illo postulari et geri , sicuti praedixerunt viri prudentes gerenda . Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1599", + "psc_text": "De verberibus, sive, ut nunc loquuntur, de disciplina diximus in lib. II de Antiq. monach. Ritib., c. 11. Quod si nec ita se correxerit, etc., tunc abbas faciat quod sapiens medicus. ] Hic observat Hildemarus sapientis prudentisque esse medici non statim mutare aut multiplicare temere remedia; sed iisdem semper uti donec inutilia reddantur, atque ad alia transeundi cogat necessitas. Ex quo infert abbati tanquam sapienti animarum medico non ita propere transeundum ab uno gradu ad alium, nec verbi gratia statim ut aliquem privatim monuit, hunc publice objurgare debere; aut ut publice objurgavit, statim excommunicare; sed aliquandiu exspectare, si forte sua patientia delinquentem ad poenitentiam adducat. Si exhibuit fomenta, si unguenta exhortationum, etc.] Quosdam hic veluti gradus describit per quos ad ferri praecisionem, hoc est ad ejectionem e monasterio medicus spiritalis tandem ascendere debeat. Sex praecipue numerant Hildemarus, Bern. Cass. et Boherius (Vide Cons. Bened. tom. IV Anal.), scilicet 1º binam", + "candidate_score": 0.634031, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3151", + "psc_text": "caeteris fratribus inculpabiliter in monasterio per annum integrum expleverit, tunc demum sine aliqua dubitatione tondeatur, vel ei sancti propositi vestes mutentur. » Quamvis annuam probationem aliquando ex justis rationibus contrahi permittant S. Caesarius, S. Ferreolus, S. Fructuosus, Regula Tarnatensis, et quidem S. Ferreolus ad sex menses. Illud etiam contrahit S. Isidorus ad trimestre spatium in Regulae c. 4. Sed in Acaemetarum monasterio sufficiebat dierum quadraginta probatio, ut constat ex Vita S. Joannis Calybitae, qui saeculo IV florebat; cuique in congregatione admitti postulanti abbas respondisse dicitur (Bolland., 15 Januar.): « Nobis mos est, ut qui vitam monasticam profiteri velit, quadraginta dies apud monasterium maneat; et cum exercitationis regulam consideraverit, ita tondeatur. » Licet ille morae impatiens ab abbate obtinuerit, ut eadem die « et ad monasterium venerit, et monachus sit factus. » Quapropter haudquaquam mirum videri debet quod ait Petrus Venerabilis, ad S. Bernardum scribens (Lib. I, epist. 28): « Nos", + "candidate_score": 0.632593, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2686", + "psc_text": "in lucem, hoc est annis circiter viginti ante S. Bernardi obitum. In eo siquidem exstat integrum caput de pueris litteras discentibus (Cap. 76) , quo praescribitur ut « nullus puerorum doceatur litteras intra monasterium, vel in locis monasterii, nisi sit monachus, vel receptus in probatione novitius; quibus tempore lectionis discere liceat. Et notandum quia nullum nisi post quintum decimum aetatis suae annum in probatione ponere licet. » Hujus statuti praxim videre est in Vita S. Hildegundis virginis, n. 21, ab auctore coaevo scripta (Boll. 20 April.): quae sub virili habitu, mutato proprio nomine in Joseph, Schonaugiense virorum monasterium ordinis Cisterc. ingressa, et ad probationem cum aliis novitiis admissa cum fuisset, domnus abbas Gothefridus, inquit Vitae scriptor et connovitius, « qui tunc praeerat monasterio Schonaugiensi 642, audiens Joseph inter fratres legentem et psallentem, intellexit quod in studio discendi non modicum neglectus fuerit. Ideoque nescio quo pacto, quo merito, cum ego nuper", + "candidate_score": 0.63201, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_37_39", + "bdc_text": "scripsi literis proximisHBB W XIII 283f , 105-120. , quaeso , ne obliviscaris . Cernis enim nunc quaedam ita ab illo postulari et geri , sicuti praedixerunt viri prudentes gerenda . Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_427", + "psc_text": "Non jurare, ne forte. 22. Iram non perficere Matth. V. 23. Iracundiae tempus non reservare Ephes. IV. 24. Dolum in corde non tenere Prov. XII. 25. Pacem falsam non dare Psal. XXVII. 26. Charitatem non derelinquere I Petr. IV. perjuret Matth. V. 28. Veritatem ex corde et ore proferre Psal. XIV. 29. Malum pro malo non reddere I Thess. V. 30. Injuriam non facere; sed et factam patienter sufferre I Cor. VI. 35. Non vinolentum. 32. Maledicentes se, non remaledicere, sed magis. 103 31. Inimicos diligere Matth. V. benedicere I Petr. II. 33. Persecutiones pro justitia sustinere Matth. V. 34. Non esse superbum Tob. IV. I Tim. III. 36. Non mullum edacem Eccl. XXXVII. 37. Non somnolentum Prov. XX. 38. Non pigrum Prov. XXIV. 39. Non murmurosum Sap. I. 40. Non detractorem Prov. IV. 41. Spem suam Deo committere Psal. XXX. 42. Bonum aliquod in se cum viderit, Deo applicet,", + "candidate_score": 0.631187, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2650", + "psc_text": "Eodem tempore vivebat alter Ammonius, abbatis Pambo discipulus, vir insigniter doctus (Pallad. in Laus., c. 12) , qui « Vetus et Novum Testamentum dicebat memoriter, et in doctorum virorum Origenis, et Didymi, et Pierii, et Stephani scriptis ita erat versatus, ut sexagies centena millia versuum percurrerit. » Hic magno Athanasio Romam proficiscenti datus est socius, vir, teste Socrate (Lib. IV, cap. 18), adeo « parum curiosus, ut cum Romae una cum Athanasio forte versaretur, nihil ex magnificis urbis operibus, praeter templum Petro et Paulo dicatum, videre omnino desideraret. » Adeo verum est, quod aiunt nonnulli, scientiam in monachis parere curiositatem, eosque ad curas externas plus aequo effundere. Eodem referri debet quod de Theone abbate, qui triginta annis in domuncula seorsum inclusus silentium exercuit, tradunt Rufinus (Ruf. lib. II de Vit. Patr. cap. 6) et Palladius (Pall. Laus. cap. 50), quod scilicet « erat vir eruditus in triplici gratia sermonum, in", + "candidate_score": 0.630957, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_38_40", + "bdc_text": "Cernis enim nunc quaedam ita ab illo postulari et geri , sicuti praedixerunt viri prudentes gerenda . Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3520", + "psc_text": "(Lib. IX, epist. 8): « Sic enim vulnus debes abscindere, ut non possis ulcerare quod sanum est, ne si plus quam res exigit ferrum impresseris, noceas cui prodesse festinas. » Vide S. Dorothei doctrinam 6. Suamque fragilitatem semper suspectus sit. ] Egregie in hanc rem S. Gregorius papa (Lib. XXIII Moral., c. 8): « Consideremus quia aut tales sumus, quales nonnullos corrigimus, aut tales aliquando fuimus, etsi divina gratia operante non sumus, ut tanto temperatius corde humili corrigamus, quanto nosmetipsos verius in his quos emendamus agnoscimus. Si autem tales nec sumus, nec fuimus, quales adhuc illi sunt quos emendare curamus, ne cor nostrum forte superbiat, et de ipsa innocentia pejus ruat, quorum mala corrigimus, alia eorum bona nobis ante oculos revocemus: quae si omnino nulla sunt, ad occulta Dei judicia recurramus, quia sicut nos meritis nullis hoc ipsum bonum quod habemus accepimus, ita illos quoque potest gratia supernae virtutis infundere,", + "candidate_score": 0.630226, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_38_40", + "bdc_text": "Cernis enim nunc quaedam ita ab illo postulari et geri , sicuti praedixerunt viri prudentes gerenda . Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3478", + "psc_text": "et zelo Dei faciant, sicut e diverso peccatum, si negligant. Ordinatus autem abbas cogitet semper quale onus suscepit, et cui redditurus est rationem villicationis suae. Sciatque sibi oportere prodesse magis quam praeesse. Oportet ergo eum esse doctum lege divina, ut sciat et sit unde proferat nova et vetera, castum, sobrium, misericordem, semper superexaltet misericordiam judicio, ut idem ipse consequatur. Oderit vitia, diligat fratres. In ipsa autem correptione prudenter agat, et ne quid nimis, ne dum nimis cupit eradere aeruginem, frangatur vas: suamque fragilitatem semper suspectus sit, memineritque 834 calamum quassatum non conterendum. In quibus non dicimus ut permittat nutriri vitia, sed prudenter et cum charitate ea amputet, ut viderit cuique expedire, sicut jam diximus; et studeat plus amari quam timeri. Non sit turbulentus et anxius, non sit nimius et obstinatus, non sit zelotypus et nimis suspiciosus, quia nunquam requescet. In ipsis imperiis suis sit providus et consideratus, sive secundum Deum,", + "candidate_score": 0.628522, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_38_40", + "bdc_text": "Cernis enim nunc quaedam ita ab illo postulari et geri , sicuti praedixerunt viri prudentes gerenda . Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_390", + "psc_text": "] Juxta illud Scripturae: Qui sapiens est audit consilia Prov. XII . Non patiens ab aliis eorum interrumpi sermones, qui coeperint loqui, donec ex integro consilium expresserint: nec ipse indigne ferens aliquos suae contrariam promere sententiam. Tractet apud se. ] Licet aliud nihil ab abbate videatur desiderare S. Benedictus quam ut fratrum exquirat audiatque consilia, liberam ei postea quidquid libuerit exsequendi potestatem tribuens, idque ipsum exigere videatur natura consilii, antiquus tamen in ordine 94 Benedictino mos invaluit, ut auditis abbas fratrum sententiis, eas non ipse solus, sed cum senioribus sive prudentibus quibusdam fratribus expendat, quaeve sit sanior discernat, ac tandem quid sit faciendum dijudicet, ut patet ex antiquis Regulae commentatoribus Smaragdo et Hildemaro. « Quod consilium unusquisque dederit libenter audiat, et postea in secreto cum senioribus tantum fratribus qui utilius quive inutilius consilium dedit, subtiliter et acute discernat, » inquit Smaragdus. Rem paulo fusius exponit Hildemarus. Hic tradit in primis", + "candidate_score": 0.628504, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_38_40", + "bdc_text": "Cernis enim nunc quaedam ita ab illo postulari et geri , sicuti praedixerunt viri prudentes gerenda . Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3524", + "psc_text": "Cant.): « Audiant hoc praelati, qui sibi commissis semper volunt esse formidini, utilitati raro. Erudimini qui judicatis terram; discite subditorum matres vos esse debere, non dominos: studere magis amati, quam metui. Et si interdum severitate opus est, paterna sit, non tyrannica. Matres fovendo, patres vos corrigendo exhibeatis: mansuescite, ponite feritatem, suspendite verbera, producite ubera: pectora lacte pinguescant, non typho turgeant. Quid jugum vestrum super eos aggravatis, quorum potius ubera portare deberetis? » At his in omnibus sequenda est regula S. Gregorii ad Bononem Lerinensem abbatem ita scribentis (Lib. IX, epist. 8): « Ipsa in te dulcedo cauta, non remissa sit: correctio vero diligens sit, non severa: sed sic alterum condiatur ex altero, ut et boni habeant amando quod caveant, et pravi metuendo quod diligant. » Non sit turbulentus et anxius. ] « Turbulentus Smaragdo dicitur, commotionis ira turbatus, moestus, molestus, vel atrox. Anxius vero dicitur acedia vel anxietate plenus. »", + "candidate_score": 0.628243, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_38_40", + "bdc_text": "Cernis enim nunc quaedam ita ab illo postulari et geri , sicuti praedixerunt viri prudentes gerenda . Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3170", + "psc_text": "Ex chartulario Bellilocensi. Ego frater Geraldus promitto stabilitatem meam loci istius secundum Regulam S. Benedicti et SS. apostolorum Petri et Pauli, in praesentia Domini Geraldi abbatis, et caeterorum fratrum: et cedo aliquid de rebus meis ad istud monasterium quod est constructum in honorem S. Petri, ubi vir venerabilis Geraldus abbas praeesse videtur. Ex Smaragdo. Ego ille in hoc monasterio sancti illius promitto stabilitatem meam, et conversionem morum meorum, et obedientiam secundum Regulam S. Benedicti coram Deo et sanctis ejus. Ex Udalrico, lib. II, cap. 27. 757 Ego frater promitto stabilitatem monachi, et conversionem morum meorum, et obedientiam secundum Regulam S. Benedicti coram Deo et sanctis ejus, in hoc monasterio, quod est constructum in honore BB. apostolorum Petri et Pauli, in praesentia domni N. abbatis. Ex ms. codice S. Dionysii in Francia. Ego frater N. humilis monachus monasterii S. Dionysii in Francia, Parisiensis dioecesis, voveo et promitto Deo, B. Mariae, B.", + "candidate_score": 0.627609, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_68_70", + "bdc_text": "Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 . martii anno 1544 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_528", + "psc_text": "diurnas horas alicui exercitio assignatas habeant, absque Superioris licentia visitare non debent infirmos. Atque haec est antiqua veterum monachorum praxis, quam exprimit Regula S. Pachomii his verbis Art. 24: « Aegrotantem absque concessu majoris nullus audeat visitare. » Abbas tamen, ut ait Hildemarus, cum frater aliquis valde infirmus annuntiatur, dicat in capitulo: » Qui vult infirmum visitare, vadat hodie, et visitet; » forte loquens juxta sui temporis morem. Visitantem vero istud imprimis observare debet, quod tradit S. Ephraem: « Si aegrotum visitas, vide ne inimicus inter vos otiosiloquium suggerat, aut detractiones, ne tuae mercedis jacturam patiaris; 126 cum moris sit diabolo uni nocere per auditum, alteri vero per linguam; sed ex sacris Scripturis consolari oportet potius laborantem, et passione Salvatoris nostri Jesu Christi. » Et haec erat pia Farfensium nostrorum praxis, quam ex mss. eorum consuetudinibus in specimen aliorum hic describere non erit fortassis otiosum: « Si aliquis frater de", + "candidate_score": 0.627282, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_68_70", + "bdc_text": "Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 . martii anno 1544 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2203", + "psc_text": "21 (Saec. II Ben.), in quo praepositus monasterii triginta fratribus vineae custodibus anatem divisisse legitur; in Vita S. Judoci (Saec. II Ben.), qui, ut scribit anonymus in ejus Vita num. 10, gallinas SIBI nutrire consueverat; in Vita S. Cuthberti (Saec. II Ben.) auctore Beda cap. 36, qui aliquando hospitibus monachis aucam exhibuisse dicitur; apud Arnulfum S. Emerammi Ratisponensis monachum de primis Ratisponensibus scribentem, quod communiter pauperem annonam habebant, volatilia manducabant (Lib. II Dialog) . Et hanc fuisse non singularem quorumdam monasteriorum 526 praxim, sed communem omnium fere consuetudinem, probant ex Regula Magistri, quae non diu post S. Mauri obitum scripta fuit, hoc est saeculo VII, et magna ex parte constat ex Benedictina; nam loquens de gyrovagis monachis, et rationem reddens quare omni vitae suae tempore ternis quaternisve diebus per diversorum cellas et monasteria hospitantur, dicit (Cap. 1) quod « pro hospitum adventu a diversis volunt quotidie noviter suscipi; et pro", + "candidate_score": 0.623967, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_68_70", + "bdc_text": "Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 . martii anno 1544 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_530", + "psc_text": "Benedicite. Deinde interroget eum de infirmitate sua, qualiter laboret, et qualem patientiam habeat, et bonam exercitationem adhibeat; de corporalibus vero nihil interroget. Si autem frater infirmus de aliqua necessitate complanxerit, ad priorem veniens dicat: Per vestram licentiam ad infirmum illum veni; sed de talibus rebus querimoniam audivi. Ad priorem autem pertinet de talibus, si visum fuerit, providentiam habere. » Porro docet Smaragdus quatuor potissimum de causis infirmos visitari debere: « Visitare, inquit, debemus infirmos, quia in ipsis Dominum visitamus; ipse enim inter caetera nobis dicturus est misericordiae opera: Infirmus fui et visitastis me. Visitemus et causa compunctionis infirmos, ut cum Paulo: Quis infirmatur, et ego non infirmor? dicere possimus. Visitemus et causa vicissitudinis, ut cum fuerimus infirmi, visitemur a sanis. Visitemus et causa dilectionis, quia scriptum est: Non te pigeat visitare infirmos. » Denique quomodo qui corporaliter non potest, spiritaliter infirmos visitare queat, explicat his verbis Grimlaicus Regul. Solit. cap.", + "candidate_score": 0.623595, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_68_70", + "bdc_text": "Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 . martii anno 1544 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2822", + "psc_text": "erat committit, hanc S. Benedictus sub distinctione priori vel fratribus injungit, ut a priore occurratur majoribus, minoribus a fratribus, uti exponunt Smaragdus et Bernardus Cassinensis: « Quia enim duae ad monasterium solent venire personae, inquit Smaragdus, duas et illis personas rationabiliter jubet occurrere. Prioribus enim necesse est occurrat prior, fratribus occurrat frater. Si enim venerit rex, episcopus, aut aliquis de summo apice potens, exeat illi obviam abbas; si autem venerit alter, obviam illi exeat alter. » Quod autem S. Benedictus dicit vel a fratribus, non est intelligendum ab omnibus, sed ab iis quos ad id officii deputaverit abbas, ut patet ex lib. Usuum Cisterciensium, cap. 87. E primitus orent pariter, et sic sibi socientur in pace. ] Secundo praescribit S. Benedictus ut primitus orent pariter, id quod Richardus de S. Angelo intelligit « unus alterum salutando, vel unusquisque dicendo Benedicite, prout vidi, » inquit. Rectius S. Hildegardis primitus orent pariter", + "candidate_score": 0.622417, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_68_70", + "bdc_text": "Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 . martii anno 1544 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2583", + "psc_text": "manibus suis laborantes, eremitarum more, terram sarculo arabant, et respuentes animalia nec unam vaccam habebant; et si quando eis aliquis aliquid de lacte vel butyro offerret, jam non recipiebant. » Tales Bancorenses ( Vita S. August. Cant. episcop., saec. I), « quorum summa ultra duo millia censebatur; » et tamen « omnes labore manuum victitabant. » Tales ex nostris Fuldenses, quos S. Bonifacius ad Zachariam papam scribens asserit esse viros « strictae abstinentiae, absque carne et vino, absque sicera et servis, proprio manuum suarum labore contentos. » Tales ab eodem Bonifacio instituti Ordorpenses ( In Vita S. Bonif. c. 8, saec. III Ben. ), qui, teste S. Willibaldo, « propriis sibi, more apostolico, manibus victum vestitumque instanter laborando » acquirebant. Tales Vallisumbrosani, de quibus in Vita S. Aiberti legitur ( Apud Sur. 7 April. ): « Stricte et inviolabiliter observatur institutum et canon S. Benedicti, vivuntque laboribus manuum suarum. »", + "candidate_score": 0.621078, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_68_70", + "bdc_text": "Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 . martii anno 1544 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2821", + "psc_text": "haec habet: « Huic cum appropinquaremus loco, ubi peregrinos fratres advenire senserunt, continuo velut examen apum, singuli quique ex suis cellulis proruunt, atque in obviam nobis laeto cursu et festina alacritate contendunt, portantes secum quamplurimi ipsorum urceos aquae et panes, secundum quod propheta corripiens quosdam dicit, quia non existis filiis Israel in obviam cum pane et aqua. » Vide Palladium, in Laus. cap. 52, et Vitam sancti Martini abbatis Vertavensis, saec. I Bened., pag. 378. 675 Sed quam sibi singuli Nitrienses monachi sumebant hospitibus occurrendi curam, quamque Regula SS. Serapionis, Macarii, Paphnutii, et alterius Macarii, ei cui sollicitudo hospitalis data erat committit, hanc S. Benedictus sub distinctione priori vel fratribus injungit, ut a priore occurratur majoribus, minoribus a fratribus, uti exponunt Smaragdus et Bernardus Cassinensis: « Quia enim duae ad monasterium solent venire personae, inquit Smaragdus, duas et illis personas rationabiliter jubet occurrere. Prioribus enim necesse est occurrat prior, fratribus", + "candidate_score": 0.620297, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_68_70", + "bdc_text": "Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 . martii anno 1544 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3342", + "psc_text": "litteris G. Mosomensis et A. Marchianensis abbatum ad abbates S. Theoderici (Ms. Histor. S. Theod.) et S. Crispini Suessionensis, quibus eos suae provinciae visitatores constituunt, inter alia generalis capituli statuta, quorum eis maxime commendant observationem, istud est: « Ut nullus hospes detineatur ultra annum, nisi de abbatis et conventus ad quos missus fuerit, processerit voluntate, vel visitatoribus visum fuerit ex edire. » Si qua sane rationabiliter, et cum humilitate charitatis reprehendit aut ostendit. ] Idque verbo aut exemplo, sive de servitio Dei, sive de Regulae observationibus, sive de praeceptis Domini custodiendis. Ubi notat Boherius triplicem esse reprehensionem: imperiosam, quae fit imperio potestatis, quae solum majoribus conceditur; temerariam, quae malo fit animo, et socialem, quae minoribus conceditur, quae sine acerbitate, devoto et reverenti animo fieri debet, de qua hic S. Benedictus. Tractet prudenter abbas. ] « Apud se, et cum aliis qui hospitis conversationem noverunt et verba, » inquit Bernardus Cassinensis.", + "candidate_score": 0.619896, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_68_70", + "bdc_text": "Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 . martii anno 1544 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2191", + "psc_text": "eorum qui dicunt, tam sanis quam infirmis vetitas esse volatilium carnes, solis quadrupedibus istis pro reparatione indultis; 3º eorum qui sustinent tam volatilia quam quadrupedia sanis prohibita, utraque vero infirmis permissa. Rem hic pro certo definire non est animus, sat esse existimanti trium sententiarum momenta promere, ut quam sibi arridere viderit, quisque libere sequi possit. Prima sententia triplici nititur fundamento, auctoritate, ratione et praxi. Nam primo ita Regulae textum intellexit Theodemarus abbas Cassinensis, Carolo Magno imperatori scribens in haec verba: « De volatilium tam caute prudentissimus Pater noster in sua Regula posuit, ut si velint comedere monachi, cum opportunum est, non subjaceant culpae: si vero eis a suo tale edulium non praebeatur abbate, ut quasi ex debito, hoc non possunt requirere. » Theodemaro suffragatur Rabanus Maurus (Lib. II de Inst. cleric. cap. 27): « Avium quoque esuum, inquit, credo inde a Patribus permissum esse, eo quod ex eodem elemento de", + "candidate_score": 0.618175, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_68_70", + "bdc_text": "Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 . martii anno 1544 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1926", + "psc_text": "plaga corporis tui; summa enim religio est ut in infirmitate quis agat Deo gratias. Si ferrum es, aeruginem amittis: si vero aurum es, per ignem probatus a magnis ad majora procedis. Ne anxieris ergo, frater; si enim Deus te vult in corpore torqueri, tu qui sis, qui moleste feras? Sustine ergo, et roga Deum, ut quae ipse vult, illa concedat. » Neque vero hic necesse est S. Theodori Siceotae exemplum proponere (In ejus Vit., num. 93; apud Boll., 22 April.), qui vulnere afflictus in corpore, « illud sibi a Deo datum fuisse dicebat ut ei assidue gratias ageret. » Secundo superfluitate querelarum, cum morbi impatientes, etiam tristitiae addunt murmurium, quandoque etiam injurias. « Hi tanta sollicitudine admoneantur, inquit S. Fructuosus (Cap. 7), ut de ore eorum nec quantuluscunque vel levis sermo murmurationis procedat; sed in sua infirmitate cum hilari mente sine intermissione, et tulta ( sic ) murmurationis occasione, et", + "candidate_score": 0.617996, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_68_70", + "bdc_text": "Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 . martii anno 1544 .", + "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3649", + "psc_text": "Et Alcuinus ad fratres Wiremutensis et Girwensis ecclesiae scribens (Epist. 49): « Vos vero qui estis patres et pastores sanctae congregationis, docete diligentissime fraterno amore familiam, quam accepistis regendam, omneque bonitatis exemplum in vobismetipsis ostendite; saepiusque Regula S. Benedicti in conventu fratrum propria exponatur lingua, ut intelligi possit ab omnibus. » Similiter S. Dunstanus (In Concord. cap. 1): « Residentibus legatur Regula, vel si dies festus fuerit, evangelium ipsius diei, de qua lectione a priore, prout Dominus dederit, dicatur. » Et Udalricus de capitulo feriae 5 in Coena Domini (Lib. I, c. 12): « Exposita Regulae sententia, jubente domno abbate, consurgit camerarius, etc. » Denique Joannes Trithemius (Praefat. ad lib. Region. claustr.): « Sicut moris est observationibus Bursfeldensibus, cujus unionis et observantiae secundum regulam S. Benedicti sumus, paragraphum unum de eadem Regula, quae nobis capitulariter ter in anno legi consuevit, fratribus meis 875 singulis diebus compellor declarare: super qua subit", + "candidate_score": 0.617755, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 14, + "cf_id": "cf025", + "work_id": "078_Gregorius-I_Liber-antiphonarius", + "max_score": 0.701598, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-antiphonarius_window_67", + "psc_text": "Psal. Cantate Domino canticum novum, cantate Domino, omnis terra. Resp. Custodi me, Domine, ut pupillam oculi, sub umbra alarum tuarum, protege me. Vers. De vultu tuo judicium meum prodeat, oculi tui videant aequitatem. Off. Emittet angelum Dominus in circuitu timentium eum, et eripiet eos; gustate et videte quoniam suavis est Dominus. 671 Vers. 1. Benedicam Domino in omni tempore, semper laus ejus in ore meo. Vers. 2. In Domino laudabitur anima mea; audiant mansueti, et laetentur. Magnificate Dominum mecum, et exaltemus nomen ejus in invicem. Vers. 3. Accedite ad eum, et illuminamini; et vultus vestri non erubescant; iste pauper clamavit, et Dominus exaudivit eum, et ex omnibus tribulationibus ejus liberavit eum. Com. Panis quem ego dedero caro mea est pro saeculi vita. Psal. ut supra. Feria sexta. Antiph. De necessitatibus meis eripe me, Domine, vide humilitatem meam et laborem meum, et dimitte omnia peccata mea. Psal. Ad te, Domine, levavi", + "candidate_score": 0.701598, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_66_68", + "bdc_text": "Lk 21 , 36. . Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen . Salutabis fratres ac valebis .", + "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-antiphonarius_window_69", + "psc_text": "Qui propitiatur omnibus iniquitatibus tuis, et redimet de interitu vitam tuam, qui coronat te in miseratione et misericordia. Vers. 2. Miserator et misericors Dominus, patiens et multum misericors. Com. Erubescant et conturbentur omnes inimici mei; avertantur retrorsum et erubescant valde velociter. Psal. VI. Sabbato in XII lectionibus. Antiph. Intret Oratio mea in conspectu tuo; inclina aurem tuam ad precem meam, Domine. Psal. Domine Deus salutis meae, in die clamavi et nocte coram te. Resp. 1. Protector noster aspice Deus, et respice super servos tuos. Vers. Domine Deus virtutum, exaudi preces servorum tuorum. Resp. 2. Propitius esto. Vers. Adjuva. Resp. 3. Dirigatur. Vers. Elevatio. Resp. 4. Salvum fac populum. Vers. Ad te, Domine, clamavi. Hymn. Benedictus es, Domine Deus patrum nostrorum, et laudab. sive Benedictus es in firmamento coeli. Vers. Benedicite, omnia opera Domini, Domino; benedicite, coeli, Domino; benedicite, angeli Domini, Domino. Vers. Benedicite, aquae quae super coelos sunt, Domino; benedicite,", + "candidate_score": 0.676795, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_66_68", + "bdc_text": "Lk 21 , 36. . Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen . Salutabis fratres ac valebis .", + "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-antiphonarius_window_32", + "psc_text": "in aeternum secundum ordinem Melchisedech. Vers. Dixit 662 Dominus Domino meo: Sede a dextris meis. All. Justus non conturbabitur. Off. Gloria et honore coronasti eum, et constituisti eum super opera manuum tuarum, Domine. Comm. Posuisti, Domine, in capite ejus coronam de lapide pretioso. Psalm. XX. Dominica secunda post Epiphaniam. Antiph. Omnis terra adoret te Deus, et psallat tibi, psalmum dicat nomini tuo, Altissime. Psal. Jubilate Deo, omnis terra, psalmum dicite nomini ejus, date gloriam laudi ejus. Resp. Misit Dominus verbum suum, et sanavit eos, et eripuit eos de interitu eorum Vers. Confiteantur misericordiae ejus, et mirabilia ejus filiis hominum. All. Laudate Dominum, omnes angeli ejus. Laudate eum, omnes virtutes ejus. Off. Jubilate Deo, universa terra, psalmum dicite nomini ejus. Venite et audite, et narrabo vobis, omnes qui timetis Deum, quanta fecit Dominus animae mae. Vers. 1. Reddam tibi vota mea, quae distinxerunt labia mea. Vers. 2. Locutum est os meum", + "candidate_score": 0.676158, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_67_69", + "bdc_text": "Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen . Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 .", + "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-antiphonarius_window_21", + "psc_text": "Vers. Bonum est confiteri Domino, et psallere nomini tuo, Altissime. Off. Gloria et honore coronasti eum, et constituisti eum super opera manuum tuarum, Domine. Vers. 1. Domine Dominus noster. Vers. 2. Quid est homo? Com. Magna est gloria ejus in salutari tuo. Psal. Domine, in virtute. In secunda. Antiph. In medio Ecclesiae aperuit os ejus, et implevit eum Dominus spiritu sapientiae et intellectus; stolam gloriae induit eum. Psal. Bonum est confiteri Domino, et psallere nomini tuo, Altissime. Resp. Exiit sermo inter fratres, quod discipulus ille non moritur. Vers. Sic eum volo manere donec veniam, tu me sequere. All. Hic est discipulus ille, qui testimonium perhibuit de his, et scimus quia verum est testimonium ejus. Off. Justus ut palma florebit; sicut cedrus quae in Libano est multiplicabitur. Vers. 1. Bonum est confiteri Domino, et psallere nomini tuo, Altissime. Vers. 2. Ad annuntiandum mane misericordiam tuam, et veritatem tuam per noctem. Vers.", + "candidate_score": 0.675181, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_67_69", + "bdc_text": "Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen . Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 .", + "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-antiphonarius_window_0", + "psc_text": "653 Dominica prima Adventus Domini. Antiphona. Ad te, Domine, levavi animam meam; Deus meus, in te confido, non erubescam; neque irrideat me inimicus meus. Etenim universi, qui te exspectant non confundentur. Psalmus. Vias tuas, Domine, demonstra mihi, et semitas tuas edoce me. Responsorium. Universi qui te exspectant non confundentur. Versus. Vias tuas, Domine, notas fac mihi, et semitas tuas edoce me. Alleluia. Ostende nobis, Domine, misericordiam tuam, et salutare tuum da nobis. Offertorium. Ad te, Domine, levavi animam: Deus meus, in te confido, non erubescam. Neque irrideant me inimici mei, etenim universi qui te exspectant non confundentur. Vers. 1. Dirige me in veritate tua, et doce me, quia tu es Deus salutaris meus, et te sustinui tota die. Vers. 2. Respice in me, et miserere mei, Domine, custodi animam meam, et eripe me; non confundar, quoniam invocavi te. Ad Communionem. Dominus dabit benignitatem, et terra nostra dabit fructum suum. Psalmus.", + "candidate_score": 0.67428, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_67", + "bdc_text": "Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen .", + "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-antiphonarius_window_21", + "psc_text": "Vers. Bonum est confiteri Domino, et psallere nomini tuo, Altissime. Off. Gloria et honore coronasti eum, et constituisti eum super opera manuum tuarum, Domine. Vers. 1. Domine Dominus noster. Vers. 2. Quid est homo? Com. Magna est gloria ejus in salutari tuo. Psal. Domine, in virtute. In secunda. Antiph. In medio Ecclesiae aperuit os ejus, et implevit eum Dominus spiritu sapientiae et intellectus; stolam gloriae induit eum. Psal. Bonum est confiteri Domino, et psallere nomini tuo, Altissime. Resp. Exiit sermo inter fratres, quod discipulus ille non moritur. Vers. Sic eum volo manere donec veniam, tu me sequere. All. Hic est discipulus ille, qui testimonium perhibuit de his, et scimus quia verum est testimonium ejus. Off. Justus ut palma florebit; sicut cedrus quae in Libano est multiplicabitur. Vers. 1. Bonum est confiteri Domino, et psallere nomini tuo, Altissime. Vers. 2. Ad annuntiandum mane misericordiam tuam, et veritatem tuam per noctem. Vers.", + "candidate_score": 0.672065, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_67", + "bdc_text": "Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen .", + "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-antiphonarius_window_91", + "psc_text": "Tractus. Qui confidunt in Domino sicut mons Sion, non commovebitur in aeternum, qui habitat in Jerusalem. Vers. Montes in circuitu ejus, et Dominus in circuitu populi sui, ex hoc nunc et usque in saeculum. Off. Laudate Dominum, quia benignus est Dominus: psallite nomini ejus, quoniam suavis est: omnia quaecunque voluit fecit in coelo et in terra. Vers. 1. Qui statis in domo Domini, in atriis domus Dei nostri: quia ego cognovi, quod magnus est 677 Dominus, et Deus noster prae omnibus diis. Vers. 2. Domine, nomen tuum in aeternum, et memoriale tuum in saecula saeculorum. Judicabit Dominus populum suum, et in servis suis consolabitur. Vers. 3. Qui timetis Dominum, benedicite eum. Benedictus Dominus ex Sion, qui habitat in Jerusalem. Com. Jerusalem, quae aedificatur ut civitas, cujus participatio ejus in idipsum; illuc enim ascenderunt tribus, tribus Domini, ad confitendum nomini tuo, Domine. Psal. Laetatus sum. Feria secunda. Antiph. Deus, in nomine", + "candidate_score": 0.670726, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_67_69", + "bdc_text": "Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen . Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 .", + "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-antiphonarius_window_186", + "psc_text": "Ad Com. Magna est gloria ejus. Psal. ut supra. In prima Missa de nocte. Antiph. Justus ut palma florebit, sicut cedrus Libani multiplicabitur. Plantatus in Domo Domini, in atriis domus Dei nostri. Psalm. Bonum est confiteri Domino, et psallere nomini tuo, Altissime. Resp. Justus ut palma florebit, sicut cedrus Libani multiplicabitur in domo Domini. Vers. Bonum est. Off. In virtute tua, Domine. Ad Comm. Posuisti, Domine. Psal. XX. VIII Kal. Julii. In natali unde supra. Antiph. De ventre matris meae vocavit me Dominus nomine meo, et posuit os meum ut gladium acutum; sub tegumento manus suae protexit me, qui posuit me quasi sagittam electam. Psalm. Bonum est confiteri Domino. Ad Resp. Justus ut palma. Resp. Priusquam te formarem in utero, novi te; et antequam exires de ventre, sanctificavi te. Vers. Misit Dominus manum suam, et tetigit os meum, et dixit mihi. Allel. Beatus vir qui timet Dominum, in mandatis ejus", + "candidate_score": 0.669044, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 15, + "cf_id": "cf020", + "work_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam", + "max_score": 0.701209, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_272", + "psc_text": "eos qui haereditatem accepturi sunt salutis (Hebr. I, 14) ? Daniel quoque cum in habitu regnantis Dominum descripsisset, adjecit: Millia millium ministrabant ei, et decies millies centena millia assistebant ei. (Dan. VII, 10) . In Cherubim ergo ostenditur Dominus: in Seraphim ex parte ostenditur, ex parte celatur. Faciem enim et pedes ejus operiunt, quia et praeterita ante mundum, et futura post mundum scire non possumus; sed media tantum quae in sex diebus facta sunt, contemplamur. Nec mirum hoc de Seraphim 92 credere, cum, et apostoli Salvatorem credentibus aperiant, infidelibus abscondant: et velum ante Arcam fuerit Testamenti (Exod. XL). Alas quoque habere dicuntur, propter velocitatem, et in cuncta discursum: sive quia semper in altioribus commorantur. Neque enim illud quod de ventis dicitur: Qui ambulat super pennas ventorum (Psal. CIII, 4) , vere ventos, juxta fabulas poetarum et pictorum licentiam, pennas habere testatur; sed celerem in cuncta discursum. Et singuli senas alas;", + "candidate_score": 0.701209, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_66_68", + "bdc_text": "Lk 21 , 36. . Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen . Salutabis fratres ac valebis .", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_274", + "psc_text": "sicut prius, sed omnem terram illius gloria plenam esse testentur, qui pro nostra salute dignatus est humanum corpus assumere, ad terrasque descendere. Denique, et Mosi, cum pro adorato vitulo Dominum precaretur, ut parceret populo peccatori, respondit Dominus: Propitius ero illis. Verumtamen vivo ego, et vivit nomen meum: quia implebitur gloria mea omnis terra (Num. XIV, 20, 21) . Et septuagesimus primus psalmus canit: Implebitur gloria ejus omnis terra (Psal. LXXI, 19) . Unde, et Angeli clamabant pastoribus: Gloria in excelsis Deo, et super terra, pax hominibus bonae voluntatis (Luc. II, 14) . Impie ergo quidam duo Seraphim, Filium, et Spiritum sanctum intelligit: cum juxta evangelistam Joannem, et Paulum apostolum, Filium Dei visum in majestate regnantis, et Spiritum sanctum locutum esse doceamus. Quidam Latinorum duo Seraphim, vetus et novum Instrumentum intelligunt, quae tantum de praesenti saeculo loquuntur. Unde et sex alas habere dicuntur, et faciem Dei pedesque velare, et certatim proferre", + "candidate_score": 0.679121, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_59", + "psc_text": "cordis habeant puritatem. Beati enim mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt (Mat. V, 8) . Cumque cordis habuerint puritatem, debent auferre malum de mentibus suis, non in conspectu hominum, sed in conspectu Dei, quem celare nihil potest. Quodque jungit: Quiescite agere perverse, illud Evangelicum sonat: Ecce sanus factus es: jam noli peccare, ne quid tibi deterius fiat (Joan. V, 14) . Recedens ergo a vitiis, discat bonum, quaeratque judicium, oppresso subveniat, pupillum viduamque sustentet: et si hoc fecerit, tunc peccata, quae prius in modum coccini sanguinea fuerant, dimittentur: et opera cruoris ac sanguinis, veste Domini mutabuntur, quae de agni confecta est vellere, quem sequuntur in Apocalypsi (Cap. V), qui virginitatis candore resplendent. (Vers. 19, 26.) Si volueritis, et audieritis, bona terrae comedetis: si nolueritis, et non audieritis (sive ut in Hebraeo habet) et me ad iracundiam provocaveritis, gladius devorabit vos. Quia os Domini locutum est. 24 Liberum servat arbitrium, ut", + "candidate_score": 0.677604, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_66_68", + "bdc_text": "Lk 21 , 36. . Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen . Salutabis fratres ac valebis .", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_2151", + "psc_text": "in sancto habitas, laus Israel (Ps. XXI, 1) . Unde et nos in oratione audemus dicere: Pater noster, qui es in coelis, sanctificetur nomen tuum. Et in secundo psalmo legimus: Qui habitat in coelis irridebit eos, et Dominus subsannabit eos (Ps. II, 4) . Christus enim non in his habitat qui terreni sunt, sed in his qui supercoelestes, qui enarrant gloriam Domini, de quibus dicitur: Exaudiat eum de coelo sancto suo (Ps. XIX, 7) . Et iterum: Coelum coeli Domino (Ps. XIII, 16) : in quem sensum et Moyses famulus Dei pari voce consentit: Ecce Domini Dei tui coelum, et coelum coeli (Deut. X) ; quod utique non more Judaico debemus accipere, ut Deus ullo claudatur loco et in coelo tantum habitet, qui ubique diffusus est, et a quo omnia continentur: sed excelsa et coelos, Sanctos merito intelligamus atque Virtutes. Iste est enim qui habitat in coelo, de quo in", + "candidate_score": 0.676233, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_62_64", + "bdc_text": "Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s . etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ;", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1913", + "psc_text": "Evangelista in eodem loco scribit: Quanto magis Pater vester qui est in coelis, dabit Spiritum sanctum petentibus se (Luc. XI, 13) ? Haec bona quae credentibus Dominus pollicetur: Audite me et comedetis bona; et delectabitur in bonis anima vestra; et non solum bona, sed salutem omnibus nuntiavit, quam ipse praebuit qui dicit Sion, id est, Ecclesiae: Regnabit [Al. Regnavit] Deus tuus. Unde et Apostolus loquitur ad Sanctos: Non regnet peccatum in vestro mortali corpore, ut obediatis desideriis ejus (Rom. VI, 12) . Et de peccatoribus scribens: Mors, inquit, regnavit ab Adam usque ad Moysen (Rom. V, 14) . Quodque sequitur: Vox speculatorum tuorum, sive custodum tuorum, Apostolos significat, de quibus et in alio loco (Infra, LXII, 6) ad Ecclesiam loquitur Deus: Super muros tuos constitui custodes, qui numquam tacebunt, recordantes Domini, qui exaltabunt vocem de sublimibus disserentes. Unde dicitur ad eos (Supra, XL, 9): Super montem excelsum ascende qui evangelizas", + "candidate_score": 0.674454, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_67_69", + "bdc_text": "Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen . Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 .", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_2151", + "psc_text": "in sancto habitas, laus Israel (Ps. XXI, 1) . Unde et nos in oratione audemus dicere: Pater noster, qui es in coelis, sanctificetur nomen tuum. Et in secundo psalmo legimus: Qui habitat in coelis irridebit eos, et Dominus subsannabit eos (Ps. II, 4) . Christus enim non in his habitat qui terreni sunt, sed in his qui supercoelestes, qui enarrant gloriam Domini, de quibus dicitur: Exaudiat eum de coelo sancto suo (Ps. XIX, 7) . Et iterum: Coelum coeli Domino (Ps. XIII, 16) : in quem sensum et Moyses famulus Dei pari voce consentit: Ecce Domini Dei tui coelum, et coelum coeli (Deut. X) ; quod utique non more Judaico debemus accipere, ut Deus ullo claudatur loco et in coelo tantum habitet, qui ubique diffusus est, et a quo omnia continentur: sed excelsa et coelos, Sanctos merito intelligamus atque Virtutes. Iste est enim qui habitat in coelo, de quo in", + "candidate_score": 0.670983, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_62_64", + "bdc_text": "Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s . etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ;", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1915", + "psc_text": "habitas in coelo (Ps. XX, 1) . Et Dominus respondebit ei: Oculi enim Domini super justos, et aures illius in precem eorum (Ps. XXXIII, 16) . Hoc quod Septuaginta transtulerunt, sicut ὥρα, id est, hora super montes: sic [Al. Sicut] pedes evangelizantis 608 auditum pacis, et reliqua, Paulus sequens sensum Hebraicae Veritatis, ponit in Epistola ad Romanos: Quam speciosi pedes evangelizantium bona, evangelizantium pacem (Rom. X, 15) : Apostolos intelligi volens, quorum Dominus lavit pedes (Joan. XIII), ut mundi et pulchri essent ad praedicandum, et in toto orbe discurrerent, brevique doctrina Christi implerent mundum. Ὥρα autem, id est, hora, juxta Septuaginta, et ambiguitatem sermonis Graeci, aut tempus significat, aut pulchritudinem. Si tempus, illi aptabitur: Tempore opportuno audivi te, et in die salutis adjutor tui fui (Isai. XLIX, 8) . Unde infert Apostolus: Ecce nunc tempus acceptabile: ecce nunc dies salutis (II Cor. VI, 2) . Opportuno enim tempore pro cunctis", + "candidate_score": 0.664293, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_60_62", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . evangelicam plane perditam . Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s .", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_2620", + "psc_text": "ut ingrediamur sanctam civitatem Dei, sive sanctum montem Domini Jerusalem: non illam quae occidit Prophetas, et quae lapidat missos ad se; sed Jerusalem coelestem, de qua crebro diximus: Quae autem sursum est Jerusalem, libera est, quae est mater nostra (Galat. IV, 26) . Et iterum: Sed accessistis ad Sion montem et civitatem Dei viventis Jerusalem coelestem (Hebr. XII, 22) . Quod vel de praesenti Ecclesia possumus intelligere, quae toto orbe per Apostolos congregata est, vel de futura: ut impleatur illud quod Apostolus sancto Spiritu prophetavit: Rapiemur in nubibus obviam Domino in aere, et sic semper cum Domino erimus (I Thess. IV, 16) . Judaei et Judaici erroris haeredes Ebionitae, qui pro humilitate sensus nomen pauperum susceperunt, omnesque mille annorum delicias praestolantes, equos et quadrigas, et rhedas, et lecticas, sive basternas, et dormitoria, mulosque 824 et mulas, et carrucas, et diversi generis vehicula sic intelligunt, ut scripta sunt. Quod videlicet in", + "candidate_score": 0.662114, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_60_62", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . evangelicam plane perditam . Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s .", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_2266", + "psc_text": "ore seminis tui, amodo et usque in sempiternum. Quod vel ad Isaiam dicitur, ut mihi videtur, vel ad Dominum, ut plerique aestimant. Igitur ad Isaiam sic ordo connectitur: Hoc est pactum Evangelii sempiternum, ut spiritus meus qui est in te, et verba mea quae posui in ore tuo, per quae ventura praedices, 714 non de tuo ore discedant, nec de filiorum tuorum ac nepotum, et seminis tui, ut omnis per seriem generatio demonstretur: quod scilicet gratia Prophetarum in Apostolis veniat, et per eos qui de Israel per Apostolos credituri sunt. Quod autem infert: Amodo et usque in sempiternum, illi testimonio congruit: Coelum et terra transibunt: verba autem mea non praeteribunt (Matth. XXIV, 35) . Hunc locum diligenter Paulus edisserens, scribit ad Romanos, quod non sit distinctio Judaei et Graeci, sed ipse Dominus omnium, dives in omnibus qui invocant illum (Rom. XI); et quod non sic crediderint gentes, ut Israel penitus", + "candidate_score": 0.660275, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_13_15", + "bdc_text": "Expectemus , donec ille hanc litem dirimat . Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s.", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1967", + "psc_text": "domum ejus. Praedam ergo fortium Apostolis suis tradidit atque divisit, ut Petrus, Jacobus, et 623 Joannes, circumcisi populi principes fierent, et Paulus et Barnabas mitterentur ad gentes, locis, non animo separati, et sub uno Domino in diversa starent acie, ut agminis utriusque victoria, triumphum erigerent Salvatori. Ex quo qui dispensatoriam inter Petrum et Paulum contentionem (Act. XV). vere dicunt jurgium fuisse atque certamen, ut blasphemanti Porphyrio satisfaciant: et veteris Legis caeremonias in Ecclesia Christi, a stirpe credentis Israel asserunt esse servandas, debent et auream in mille annis exspectare Jerusalem, ut victimas immolent, et circumcidantur, ut in sabbato sedeant, dormiant, saturentur, inebrientur, et surgant ludere, qui ludus offendit Deum. Hoc diximus propter id quod nunc prophetatur: Et fortium dividet spolia (Is. LIII, 12) . Juxta illud quod in alio loco scriptum est: Cum divideret coelestis reges in ea. Et iterum: Rex virtutum dilecti, et speciei domus dividere spolia (Ps. LXVII, 13)", + "candidate_score": 0.656575, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_25_27", + "bdc_text": "Mit Recht erwägt Schmid-Forrer die Möglichkeit , Joachim könnte der seit 1498 eingebürgten Familie Furrer genealogisch zuzuordnen sein. quid suadere possim acac undeutlich korrigiert und am Rande wiederholt . debeam , non video , cum apostolus dicat :", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1768", + "psc_text": "(Ps. XI, 10) . Quid ergo Dominus dicit ei? Ut reduceret Jacob ad eum qui aberraverat, qui, deserto Creatore, idolis serviebat. Unde et ipse loquitur ad discipulos: In viam gentium ne ieritis, et in civitates Samaritanorum ne intretis; sed ite magis ad oves perditas domus Israel (Matth. X, 5) ; et in alio loco: Non veni nisi ad oves perditas domus Israel (Matth. XV, 24) . Haec igitur voluntas Patris fuit, ut pessimi vinitores missum susciperent Filium, et fructus vineae redderent, qui interfecerunt eum dicentes. Venite, occidamus illum, et nostra erit haereditas (Matth. XXI, 38) ; et hoc est quod nunc dicit: Et Israel non congregabitur, id est non revertetur ad Dominum. Satisque miror quomodo vulgata editio, fortissimum contra Judaeorum perfidiam testimonium alia interpretatione subverterit, dicens: Congregabor et glorificabor coram Domino: cum Theodotio et Symmachus nostrae interpretationi congruant. De Aquila autem non miror, quod homo eruditissimus linguae Hebraicae, et verbum", + "candidate_score": 0.656148, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_60_62", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . evangelicam plane perditam . Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s .", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_188", + "psc_text": "Nisi Dominus sabaoth reliquisset nobis semen, quasi Sodoma essemus, et similes Gomorrae fuissemus (Isa. I, 9) . Et nota quod non omnis Israel salvetur, sed reliquiae populi Sion, et residuus in Jerusalem: omnis qui scriptus est in vita in Jerusalem, quibus et Dominus loquebatur: Gaudete, quoniam nomina vestra scripta sunt in coelis (Luc. X, 20) . 66 Significat autem Apostolos et eos qui per Apostolos crediderunt. (Vers. 4.) Cum abluerit Dominus sordes filiarum Sion, et sanguinem Jerusalem laverit de medio ejus in spiritu judicii et spiritu combustionis. Tunc salvabuntur reliquiae de Israel, quando in baptismate Salvatoris eis fuerint peccata dimissa, et ille sanguis ablutus, quem super se errans populus imprecatus est: Sanguis ejus super nos, et super filios nostros (Matth. XXVII, 25) . Unde supra legimus: Cum extenderitis manus, non exaudiam vos: manus enim vestrae sanguine plenae sunt (Isa. I, 15, 16) . Et postea eos ad poenitentiam provocans infert:", + "candidate_score": 0.655304, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_62", + "bdc_text": "Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s .", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_2266", + "psc_text": "ore seminis tui, amodo et usque in sempiternum. Quod vel ad Isaiam dicitur, ut mihi videtur, vel ad Dominum, ut plerique aestimant. Igitur ad Isaiam sic ordo connectitur: Hoc est pactum Evangelii sempiternum, ut spiritus meus qui est in te, et verba mea quae posui in ore tuo, per quae ventura praedices, 714 non de tuo ore discedant, nec de filiorum tuorum ac nepotum, et seminis tui, ut omnis per seriem generatio demonstretur: quod scilicet gratia Prophetarum in Apostolis veniat, et per eos qui de Israel per Apostolos credituri sunt. Quod autem infert: Amodo et usque in sempiternum, illi testimonio congruit: Coelum et terra transibunt: verba autem mea non praeteribunt (Matth. XXIV, 35) . Hunc locum diligenter Paulus edisserens, scribit ad Romanos, quod non sit distinctio Judaei et Graeci, sed ipse Dominus omnium, dives in omnibus qui invocant illum (Rom. XI); et quod non sic crediderint gentes, ut Israel penitus", + "candidate_score": 0.64359, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_39_41", + "bdc_text": "Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . gentem obiitiat laniandam Turcis aut exhau[riendam ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1094", + "psc_text": "memoriale dicimus, legitur ZACHAR; quando masculum, ZOCHOR. Et hac verbi ambiguitate deceptum arbitrantur Saul, quando pugnavit contra Amalech et interfecit omne masculinum eorum (I Reg. XV). Deo enim praecipiente, ut deleret omnem memoriam Amalech sub coelo, ille pro memoria, non tam errore, quam praedae seductus cupidine, masculos interpretatus est, nesciens illud Apostoli: Nolite errare, Deus non irridetur (Galat. VI, 7) . (Vers. 15.) Indulsisti genti, Domine, indulsisti genti. Numquid glorificatus es? elongasti omnes terminos terrae. LXX: Adde eis mala, Domine, adde mala gloriosis terrae: longe fecisti omnes terminos terrae. Mala quae LXX secundo posuerunt, in Hebraico non habentur; sed quia supra dixerat, Ideo induxisti et perdidisti, et tulisti omne masculum [Al. masculinum] eorum, eumdem sensum secuti, addiderunt de suo, mala: ut qui gloriosi in terra sunt, malis duplicibus opprimantur. Porro juxta Hebraeos multo aliter est sensus, et priori disputationi 354 congruens. Dixerat Dominus: Misereamur impio. Propheta responderat: Et ubi est", + "candidate_score": 0.640842, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_39_41", + "bdc_text": "Vereor , ne in hoc totus sit , ut fortiss [imam Germaniae ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . gentem obiitiat laniandam Turcis aut exhau[riendam ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_550", + "psc_text": "Si non ut putavi, ita erit, et quomodo mente tractavi, sic eveniet ut conteram Assyrium in terra mea, et in montibus meis conculcem eum: et auferetur ab eis jugum ejus, et onus illius ab humero eorum tolletur. Revertitur ad praesentia, hoc est, ad Sennacherib regem Assyriorum, qui Samariam Judaeamque vastavit, et excepta Jerusalem, delevit per circuitum omnia; et longe post futuris vicilia consociat, ut imminens auferatur metus: quia dicere poterant audientes: Nos praesentem perpatimur obsidionem, iste multis post saeculis ventura promittit. Est igitur ordo prophetiae, quamquam post annos plurimos Babylon destruenda sit, et omne penitus stirpis Assyriorum et Chaldaeae seminarium disperdendum: tamen ut non timeatis vicinam captivitatem, jurat Dominus (cui etiam non juranti credendum est) quod sua aestimatio non fallatur, et quod mente conceperit, irritum non fiat. Hoc autem humano loquitur affectu, quod scilicet non fallatur qui falli non potest: Conteram, inquit, Assyrium in terra mea, et in montibus meis", + "candidate_score": 0.637911, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_42_44", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . saltem pecunia , belli nervoVgl . Cicero , Orationes Philippicae , 5 , 5. .", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_188", + "psc_text": "Nisi Dominus sabaoth reliquisset nobis semen, quasi Sodoma essemus, et similes Gomorrae fuissemus (Isa. I, 9) . Et nota quod non omnis Israel salvetur, sed reliquiae populi Sion, et residuus in Jerusalem: omnis qui scriptus est in vita in Jerusalem, quibus et Dominus loquebatur: Gaudete, quoniam nomina vestra scripta sunt in coelis (Luc. X, 20) . 66 Significat autem Apostolos et eos qui per Apostolos crediderunt. (Vers. 4.) Cum abluerit Dominus sordes filiarum Sion, et sanguinem Jerusalem laverit de medio ejus in spiritu judicii et spiritu combustionis. Tunc salvabuntur reliquiae de Israel, quando in baptismate Salvatoris eis fuerint peccata dimissa, et ille sanguis ablutus, quem super se errans populus imprecatus est: Sanguis ejus super nos, et super filios nostros (Matth. XXVII, 25) . Unde supra legimus: Cum extenderitis manus, non exaudiam vos: manus enim vestrae sanguine plenae sunt (Isa. I, 15, 16) . Et postea eos ad poenitentiam provocans infert:", + "candidate_score": 0.620013, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_54_56", + "bdc_text": "debellatisque Hel [ vetiis vel ]Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_600", + "psc_text": "Angelo; veniet mane, et deletum potentiae suae videbit exercitum. Et haec erit pars eorum qui vastaverunt nos. Hoc Propheta loquitur vel ex persona populi, vel se ipsum jungens genti suae (IV Reg. XIX, 35, 36). Postea legimus: Egressus est Angelus Domini, et percussit in castris Assyriorum centum octoginta quinque millia: et surrexerunt mane, et ecce omnes cadavera mortuorum. Et egressus est, et abiit, et reversus est Sennacherib rex Assyriorum et habitavit in Ninive. (Cap. XVIII, Vers 1.) Vae terrae cymbalo alarum quae est trans flumina Aethiopiae. Verbum Hebraicum SELSEL ( ), quod Symmachus, sonitum, Theodotion, aves interpretati sunt, et nos in cymbalum vertimus. Aquila bis umbram transtulit. Sed sciendum quod umbra SEL ( ) dicitur, hic autem syllaba ipsa geminatur. Ex quo possumus dictum intelligere: Vae terrae, quae in umbra alarum suarum pollicetur auxilium. Et cum Scriptura dicat: Qui habitat in adjutorio Altissimi, in protectione Dei coeli commorabitur (Ps. XC,", + "candidate_score": 0.619301, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_54_56", + "bdc_text": "debellatisque Hel [ vetiis vel ]Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_37", + "psc_text": "circumligata sunt vulnera, LXX malagma transtulerunt. Jacet ergo confossus et contrucidatus Israel, quia interfecit medicum, qui ad curandam venerat domum Israel. Unde et in Jeremia τροπικῶς sub persona Babylonis loquuntur Angeli: Curavimus Babylonem, et non est sanata (Jerem. LI, 9) , urbem videlicet confusionis atque vitiorum. Et in Evangelio (Luc. X) legimus, descendentem de Jerusalem in Jericho a latronibus vulneratum, curatumque a Samaritano: et post austeritatem vini, infusam vulneribus ejus olei mollitudinem. Ab eo ergo loco, ubi supra dixerat: In quo percutiam vos; et: omne caput languidum, usque ad hoc quod infertur: Non est curata medicamine, neque fota oleo, translationis similitudo servatur, et irremediabilium descriptio vulnerum, aeternam captivitatem exprimit Judaeorum. (Vers. 7). Terra vestra deserta: civitates vestrae igne succensae: regionem vestram in conspectu vestro alieni devorant, et desolabitur sicut in vastitate hostili. Haec sub Babyloniis ex parte completa sunt, incenso templo, subversa Jerusalem, quando regionem decem tribuum Samaritani possederunt, et", + "candidate_score": 0.614282, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_56_58", + "bdc_text": "bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . Schmalkaldicum .", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1094", + "psc_text": "memoriale dicimus, legitur ZACHAR; quando masculum, ZOCHOR. Et hac verbi ambiguitate deceptum arbitrantur Saul, quando pugnavit contra Amalech et interfecit omne masculinum eorum (I Reg. XV). Deo enim praecipiente, ut deleret omnem memoriam Amalech sub coelo, ille pro memoria, non tam errore, quam praedae seductus cupidine, masculos interpretatus est, nesciens illud Apostoli: Nolite errare, Deus non irridetur (Galat. VI, 7) . (Vers. 15.) Indulsisti genti, Domine, indulsisti genti. Numquid glorificatus es? elongasti omnes terminos terrae. LXX: Adde eis mala, Domine, adde mala gloriosis terrae: longe fecisti omnes terminos terrae. Mala quae LXX secundo posuerunt, in Hebraico non habentur; sed quia supra dixerat, Ideo induxisti et perdidisti, et tulisti omne masculum [Al. masculinum] eorum, eumdem sensum secuti, addiderunt de suo, mala: ut qui gloriosi in terra sunt, malis duplicibus opprimantur. Porro juxta Hebraeos multo aliter est sensus, et priori disputationi 354 congruens. Dixerat Dominus: Misereamur impio. Propheta responderat: Et ubi est", + "candidate_score": 0.607679, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_56_58", + "bdc_text": "bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . Schmalkaldicum .", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_550", + "psc_text": "Si non ut putavi, ita erit, et quomodo mente tractavi, sic eveniet ut conteram Assyrium in terra mea, et in montibus meis conculcem eum: et auferetur ab eis jugum ejus, et onus illius ab humero eorum tolletur. Revertitur ad praesentia, hoc est, ad Sennacherib regem Assyriorum, qui Samariam Judaeamque vastavit, et excepta Jerusalem, delevit per circuitum omnia; et longe post futuris vicilia consociat, ut imminens auferatur metus: quia dicere poterant audientes: Nos praesentem perpatimur obsidionem, iste multis post saeculis ventura promittit. Est igitur ordo prophetiae, quamquam post annos plurimos Babylon destruenda sit, et omne penitus stirpis Assyriorum et Chaldaeae seminarium disperdendum: tamen ut non timeatis vicinam captivitatem, jurat Dominus (cui etiam non juranti credendum est) quod sua aestimatio non fallatur, et quod mente conceperit, irritum non fiat. Hoc autem humano loquitur affectu, quod scilicet non fallatur qui falli non potest: Conteram, inquit, Assyrium in terra mea, et in montibus meis", + "candidate_score": 0.606658, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_56", + "bdc_text": "bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_91", + "psc_text": "non credit, jam judicatus est (Joan. III, 18) . Populus autem multus, qui intelligitur Israel, nequaquam judicabitur, sed arguetur, quia ad se missum Filium Dei non receperit. (Vers. 4.) Et conflabunt gladios suos in vomeres, et lanceas suas in falces. Omne bellandi studium vertetur ad pacem, et pro discordia erit in toto orbe concordia. Gladii mutabuntur in vomeres, et lanceae in falces, ut omisso furore bellandi, agriculturae serviant, et uberrimas falcibus messes secent. Quod quidem et spiritualiter intelligi potest, quando omnis duritia cordis nostri Christi vomere frangitur, et eradicantur spinae vitiorum, ut sementis sermonis Dei crescat in fruges: et postea labores manuum nostrarum manducemus, quando venientes venient in exultatione, portantes manipulos suos (Psal. CXXV, 6) . 34 Non levabit gens contra gentem gladium, neque exercebuntur ultra ad praelium. Veteres revolvamus historias, et inveniemus usque ad vicesimum octavum annum Caesaris Augusti (cujus quadragesimo primo anno Christus natus est in Judaea) in", + "candidate_score": 0.595674, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 16, + "cf_id": "cf010", + "work_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Testimonia-adversus-Judaeos", + "max_score": 0.701073, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Testimonia-adversus-Judaeos_window_260", + "psc_text": "dicit Dominus (Hier. XXIII, 23, 24). Item in Basilion I: Homo videt in facie, Deus autem in corde (I Reg. XIV, 7). Item in Apocalypsi: Et scient omnes ecclesiae quia ego sum scrutator renis et cordis, et dabo unicuique vestrum secundum opera sua (Apoc. II, 23). Item in Psalmo XVIII: Delicta quis intelligit? Ab occultis meis munda me, Domine (Ps. XVIII, 13). Item in Epistola Pauli ad Corinthios secunda: Omnes nos manifestari oportet ante tribunal Christi, ut reportet unusquisque sui corporis propria secundum quae egit, sive bona, sive mala (II Cor. V, 10). CAP. LVII. - FIDELEM EMENDARI ET RESERVARI. In Psalmo CXVII: Emendans emendavit me Dominus, et morti non tradidit me (Ps. CXVII, 13). Item in Psalmo LXXXVIII: Visitabo in virga facinora eorum et in flagellis delicta eorum. Misericordiam autem meam non dispergam ab eis (Ps. LXXXVIII, 33). Item apud Malachiam: Et sedebit conflans et expurgans sicut aurum et", + "candidate_score": 0.701073, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10_12", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat . Si vero non potest sperari ulla hominis iam senis mutatio , ut posita petulantia linguę et scurrilitate gravius et modestius agat cum Iudaeis , cum reliquis item fidei hostibus aut adversariis , Vgl. HBBW XIII [Nr. 1825 ] 335f , 19-36 . age permittamus et haec iuditio iusti dei .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Testimonia-adversus-Judaeos_window_222", + "psc_text": "me a facie nominis mei (Malach. II, 5). Item in Psalmo XXXIII: Timete Dominum, omnes sancti ejus, quoniam non est inopia eis qui eum metuunt. Item in Psalmo XVIII: Timor Domini castus perseverans in saecula saeculorum. CAP. XXI. - NON TEMERE DE ALTERO JUDICANDUM. In Evangelio cata Lucam: Nolite judicare, ne judicemini; nolite condemnare, ne condemnemini (Luc. VI, 37). De hoc ipso ad Romanos: Tu qui es qui judicas alienum servum? domino suo stat aut cadit. Stabit autem; potens est enim Deus statuere eum (Rom. XIV, 4). Et iterum: Quare sine excusatione es, o homo omnis qui judicas. In quo enim judicas alium, te ipsum condemnas: eadem enim agis quae judicas. Speras autem, tu qui judicas eos qui mala agunt et eadem facis, quia ipse effugies judicium Dei (Rom. II, 1-3)? Item in Epistola Pauli ad Corinthios prima: Et qui se putat stare, videat ne cadat (I Cor. X, 42).", + "candidate_score": 0.678003, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_7_9", + "bdc_text": "August 1543 ( WA Briefwechsel X 384-388 , Nr. 3908 ) , von dem er eine Abschrift an Bucer gesandt hatte ; s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Testimonia-adversus-Judaeos_window_260", + "psc_text": "dicit Dominus (Hier. XXIII, 23, 24). Item in Basilion I: Homo videt in facie, Deus autem in corde (I Reg. XIV, 7). Item in Apocalypsi: Et scient omnes ecclesiae quia ego sum scrutator renis et cordis, et dabo unicuique vestrum secundum opera sua (Apoc. II, 23). Item in Psalmo XVIII: Delicta quis intelligit? Ab occultis meis munda me, Domine (Ps. XVIII, 13). Item in Epistola Pauli ad Corinthios secunda: Omnes nos manifestari oportet ante tribunal Christi, ut reportet unusquisque sui corporis propria secundum quae egit, sive bona, sive mala (II Cor. V, 10). CAP. LVII. - FIDELEM EMENDARI ET RESERVARI. In Psalmo CXVII: Emendans emendavit me Dominus, et morti non tradidit me (Ps. CXVII, 13). Item in Psalmo LXXXVIII: Visitabo in virga facinora eorum et in flagellis delicta eorum. Misericordiam autem meam non dispergam ab eis (Ps. LXXXVIII, 33). Item apud Malachiam: Et sedebit conflans et expurgans sicut aurum et", + "candidate_score": 0.659261, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_35_37", + "bdc_text": "ipsi misi . Quae de consilio caesaris Karl V . scripsi literis proximisHBB W XIII 283f , 105-120. , quaeso , ne obliviscaris .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Testimonia-adversus-Judaeos_window_288", + "psc_text": "tuam, quod est mandatum primum in promissione, ut bene sit tibi et sis longaevus super terram (Ephes. VI, 1, 7, 9). CAP. LXXI. - PATRES QUOQUE ASPEROS ESSE CIRCA FILIOS NON OPORTERE. Item illic: Et vos, patres, nolite in iracundiam mittere filios vestros, sed nutrite eos in disciplina et correptione Domini (Eph. VI, 4). CAP. LXXII. - SERVOS, CUM CREDIDERINT, PLUS DOMINIS CARNALIBUS SERVIRE DEBERE. In Epistola Pauli ad Ephesios: Servi, obedite dominis carnalibus cum metu et tremore 325 et in simplicitate cordis vestri sicut Christo, non ad oculum servientes, quasi hominibus placentes, sed quasi servi Dei. (Ephes. VI, 5). CAP. LXXIII. - ITEM DOMINOS MITIORES ESSE DEBERE. Item illic: Et vos, domini, eadem facite ad eos, laxantes iracundiam, scientes quia et vester et ipsorum Dominus est in coelis, et exceptio personarum non est in illo (Ephes. VI, 1, 7, 8). CAP. LXXIV. - VIDUAS PROBATAS QUASQUE HONORANDAS. In Epistola", + "candidate_score": 0.649198, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_5", + "bdc_text": "nihil respondeo , non id in causa est , quod eas non receperim , sed quod res ipsa non videatur responsionem postulare .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Testimonia-adversus-Judaeos_window_155", + "psc_text": "ignem, sic eleemosyna extinguit peccatum (Eccli. III, 33). Apud eumdem in Proverbiis: Ne dixeris: Abi et revertere, cras ego dabo, cum possis continuo bene facere. Non enim scis quid contingat sequenti die (Prov. III, 28). Item illic: Qui obturat aures suas ne audiat imbecillum, et ipse invocabit Deum, et non erit qui exaudiat eum (Ib. XXI, 13). Item illic: Qui conversatur sine vituperatione in justitia, beatos filios relinquit (Ib. XX, 7). Apud eumdem in Ecclesiastico: Fili, si habes, bene fac tecum, et Deo dignas oblationes offer, memorare quoniam mors non tardat (Eccli. XIV, 11, 12). Item illic: Conclude eleemosynam in corde pauperis, et 303 haec pro te orabit ab omni malo (Ib. XXVII, 12). De hoc ipso in Psalmo XXXVI, misericordiam et posteris prodesse: Junior fui, etenim senui, et non vidi justum derelictum nec semen ejus quaerens panem. Tota die miseretur et foenerat, et semen ejus in benedictione est (Ps.", + "candidate_score": 0.604771, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 17, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei", + "max_score": 0.700381, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1548", + "psc_text": "Relicto itaque Deo, esse in semetipso, hoc est sibi placere, non jam nihil esse est, sed nihilo propinquare. Unde superbi secundum Scripturas sanctas alio nomine appellantur, sibi placentes (II Petr. II, 10) . Bonum est enim sursum habere cor: non tamen ad se ipsum, quod est superbiae; sed ad Dominum, quod est obedientiae, quae nisi humilium non potest esse. Est igitur aliquid humilitatis miro modo quod sursum faciat cor, et est aliquid elationis quod deorsum faciat cor. Hoc quidem quasi contrarium videtur, ut elatio sit deorsum, et humilitas sursum. Sed pia humilitas facit subditum superiori; nihil est autem superius Deo: et ideo exaltat humilitas, quae facit subditum Deo. Elatio autem quae in vitio est, eo ipso quo respuit subjectionem, et cadit ab illo, quo non est quidquam superius, et ex hoc erit inferius, et fit quod scriptum est: Dejecisti eos, cum extollerentur (Psal. LXXII, 18) . Non enim ait, Cum", + "candidate_score": 0.700381, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_9", + "bdc_text": "Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 .", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1548", + "psc_text": "Relicto itaque Deo, esse in semetipso, hoc est sibi placere, non jam nihil esse est, sed nihilo propinquare. Unde superbi secundum Scripturas sanctas alio nomine appellantur, sibi placentes (II Petr. II, 10) . Bonum est enim sursum habere cor: non tamen ad se ipsum, quod est superbiae; sed ad Dominum, quod est obedientiae, quae nisi humilium non potest esse. Est igitur aliquid humilitatis miro modo quod sursum faciat cor, et est aliquid elationis quod deorsum faciat cor. Hoc quidem quasi contrarium videtur, ut elatio sit deorsum, et humilitas sursum. Sed pia humilitas facit subditum superiori; nihil est autem superius Deo: et ideo exaltat humilitas, quae facit subditum Deo. Elatio autem quae in vitio est, eo ipso quo respuit subjectionem, et cadit ab illo, quo non est quidquam superius, et ex hoc erit inferius, et fit quod scriptum est: Dejecisti eos, cum extollerentur (Psal. LXXII, 18) . Non enim ait, Cum", + "candidate_score": 0.694665, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_61_63", + "bdc_text": "evangelicam plane perditam . Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s . etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ;", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_2647", + "psc_text": "Christo intelligimus, quem de coelo speramus esse venturum ad vivos et mortuos judicandos. Manifestus enim veniet inter justos et injustos judicaturus juste, qui prius venit occultus ab injustis judicandus injuste. Ipse, inquam, manifestus veniet, et non silebit, id est, in voce judicis evidens apparebit, qui prius cum venisset occultus, ante judicem siluit, quando sicut ovis ad immolandum ductus est, et sicut agnus coram tondente fuit sine voce, quemadmodum de illo per Isaiam legimus prophetatum (Isai. LIII, 7), et in Evangelio videmus impletum (Matth. XXVI, 63). De igne vero et tempestate, cum in Isaiae prophetia tale aliquid tractaremus, quomodo essent haec intelligenda, jam diximus (cap. 21). Quod vero dictum est, Advocabit coelum sursum: quoniam sancti et justi recte coelum appellantur; nimirum hoc est, quod ait Apostolus, Simul cum illis rapiemur in nubibus in obviam Christo in aera (I Thess. IV, 16) . Nam secundum litterae superficiem, quomodo sursum advocatur coelum, quasi", + "candidate_score": 0.679515, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_61_63", + "bdc_text": "evangelicam plane perditam . Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s . etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ;", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1990", + "psc_text": "ibi dixit Apostolus, per tempus quo vixit in corpore. Neque enim si quis maligna mente atque impia cogitatione blasphemet, neque id ullis membris corporis operetur, ideo non erit reus, quia id non motu corporis gessit, cum hoc per illud tempus gesserit, quo gessit et corpus. Isto modo congruenter intelligi potest etiam illud quod in Psalmo legitur, Deus autem rex noster ante saecula operatus est salutem in medio terrae (Psal. LXXIII, 12) : ut Dominus Jesus accipiatur Deus noster qui est ante saecula, quia per ipsum facta sunt saecula, operatus salutem nostram in medio terrae, cum Verbum caro factum est, et terreno habitavit in corpore (Joan. I, 14). 9. Deinde posteaquam prophetatum est in his verbis Annae, quomodo gloriari debeat qui gloriatur, non in se utique, sed in Domino; propter retributionem quae in die judicii futura est, Dominus, inquit, ascendit in coelos, et tonuit: ipse judicabit extrema terrae, quia justus est.", + "candidate_score": 0.670874, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_62_64", + "bdc_text": "Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s . etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ;", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_2647", + "psc_text": "Christo intelligimus, quem de coelo speramus esse venturum ad vivos et mortuos judicandos. Manifestus enim veniet inter justos et injustos judicaturus juste, qui prius venit occultus ab injustis judicandus injuste. Ipse, inquam, manifestus veniet, et non silebit, id est, in voce judicis evidens apparebit, qui prius cum venisset occultus, ante judicem siluit, quando sicut ovis ad immolandum ductus est, et sicut agnus coram tondente fuit sine voce, quemadmodum de illo per Isaiam legimus prophetatum (Isai. LIII, 7), et in Evangelio videmus impletum (Matth. XXVI, 63). De igne vero et tempestate, cum in Isaiae prophetia tale aliquid tractaremus, quomodo essent haec intelligenda, jam diximus (cap. 21). Quod vero dictum est, Advocabit coelum sursum: quoniam sancti et justi recte coelum appellantur; nimirum hoc est, quod ait Apostolus, Simul cum illis rapiemur in nubibus in obviam Christo in aera (I Thess. IV, 16) . Nam secundum litterae superficiem, quomodo sursum advocatur coelum, quasi", + "candidate_score": 0.670283, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_67_69", + "bdc_text": "Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen . Salutabis fratres ac valebis . Tiguri , 18 .", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_2071", + "psc_text": "nunc creditur, post videbitur. Verum quod sequitur, Virgam virtutis tuae emittet Dominus ex Sion, et dominare in medio inimicorum tuorum, ita clarum est, ut non solum infideliter et infeliciter, sed etiam impudenter negetur. Et ipsi quippe fatentur inimici, ex Sion missam fuisse legem Christi, quod Evangelium nos vocamus, et eam virgam virtutis ejus agnoscimus. Dominari vero eum in medio inimicorum suorum, iidem ipsi inter quos dominatur, dentibus frendendo et tabescendo, et nihil adversus eum valendo, testantur. Deinde quod paulo post dicit, Juravit Dominus, et non poenitebit eum: quibus verbis immutabile futurum esse significat, quod adjungit, Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech (Psal. CIX, 1, 2, 4) , ex eo quod jam nusquam est sacerdotium et sacrificium secundum ordinem Aaron, et ubique offertur sub sacerdote Christo, quod protulit Melchisedech, quando benedixit Abraham (Gen. XIV, 18 sqq.), quis ambigere permittitur, de quo ista dicantur? Ad haec itaque manifesta referuntur, quae", + "candidate_score": 0.6698, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_63_65", + "bdc_text": "etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ; 14 , 38 ;", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_2647", + "psc_text": "Christo intelligimus, quem de coelo speramus esse venturum ad vivos et mortuos judicandos. Manifestus enim veniet inter justos et injustos judicaturus juste, qui prius venit occultus ab injustis judicandus injuste. Ipse, inquam, manifestus veniet, et non silebit, id est, in voce judicis evidens apparebit, qui prius cum venisset occultus, ante judicem siluit, quando sicut ovis ad immolandum ductus est, et sicut agnus coram tondente fuit sine voce, quemadmodum de illo per Isaiam legimus prophetatum (Isai. LIII, 7), et in Evangelio videmus impletum (Matth. XXVI, 63). De igne vero et tempestate, cum in Isaiae prophetia tale aliquid tractaremus, quomodo essent haec intelligenda, jam diximus (cap. 21). Quod vero dictum est, Advocabit coelum sursum: quoniam sancti et justi recte coelum appellantur; nimirum hoc est, quod ait Apostolus, Simul cum illis rapiemur in nubibus in obviam Christo in aera (I Thess. IV, 16) . Nam secundum litterae superficiem, quomodo sursum advocatur coelum, quasi", + "candidate_score": 0.662389, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_59", + "bdc_text": "Nam papismum cupit incolumem , re[ligio ]nem Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1661", + "psc_text": "quinque ab ortu Mathusalem usque ad diluvium, remanent quatuordecim, quibus vixisse creditur post diluvium. Propter quod eum nonnulli, etsi non in terra, ubi omnem carnem, quam vivere in aquis natura non sinit, constat fuisse deletam, cum patre suo qui translatus fuerat aliquantum fuisse, atque ibi donec diluvium praeteriret, vixisse arbitrantur; nolentes derogare fidem codicibus, quos in auctoritatem celebriorem suscepit Ecclesia, et credentes Judaeorum potius quam istos non habere quod verum est. Non enim admittunt, quod magis hic esse potuerit error interpretum, quam in ea lingua esse falsum, unde in nostram per graecam Scriptura ipsa translata est. Sed inquiunt, non esse credibile Septuaginta interpretes, qui uno simul tempore unoque sensu interpretati sunt, errare potuisse, aut ubi nihil eorum intererat, voluisse mentiri; Judaeos vero, dum nobis invident, quod Lex et Prophetae ad nos interpretando transierint, mutasse quidam in cordibus suis, ut nostris minueretur auctoritas. Hanc opinionem vel suspicionem accipiat quisque ut putaverit:", + "candidate_score": 0.618893, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_56_58", + "bdc_text": "bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ; ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . Schmalkaldicum .", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1661", + "psc_text": "quinque ab ortu Mathusalem usque ad diluvium, remanent quatuordecim, quibus vixisse creditur post diluvium. Propter quod eum nonnulli, etsi non in terra, ubi omnem carnem, quam vivere in aquis natura non sinit, constat fuisse deletam, cum patre suo qui translatus fuerat aliquantum fuisse, atque ibi donec diluvium praeteriret, vixisse arbitrantur; nolentes derogare fidem codicibus, quos in auctoritatem celebriorem suscepit Ecclesia, et credentes Judaeorum potius quam istos non habere quod verum est. Non enim admittunt, quod magis hic esse potuerit error interpretum, quam in ea lingua esse falsum, unde in nostram per graecam Scriptura ipsa translata est. Sed inquiunt, non esse credibile Septuaginta interpretes, qui uno simul tempore unoque sensu interpretati sunt, errare potuisse, aut ubi nihil eorum intererat, voluisse mentiri; Judaeos vero, dum nobis invident, quod Lex et Prophetae ad nos interpretando transierint, mutasse quidam in cordibus suis, ut nostris minueretur auctoritas. Hanc opinionem vel suspicionem accipiat quisque ut putaverit:", + "candidate_score": 0.617162, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_56", + "bdc_text": "bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "041_Augustinus-Hipponensis_De-civitate-Dei_window_1661", + "psc_text": "quinque ab ortu Mathusalem usque ad diluvium, remanent quatuordecim, quibus vixisse creditur post diluvium. Propter quod eum nonnulli, etsi non in terra, ubi omnem carnem, quam vivere in aquis natura non sinit, constat fuisse deletam, cum patre suo qui translatus fuerat aliquantum fuisse, atque ibi donec diluvium praeteriret, vixisse arbitrantur; nolentes derogare fidem codicibus, quos in auctoritatem celebriorem suscepit Ecclesia, et credentes Judaeorum potius quam istos non habere quod verum est. Non enim admittunt, quod magis hic esse potuerit error interpretum, quam in ea lingua esse falsum, unde in nostram per graecam Scriptura ipsa translata est. Sed inquiunt, non esse credibile Septuaginta interpretes, qui uno simul tempore unoque sensu interpretati sunt, errare potuisse, aut ubi nihil eorum intererat, voluisse mentiri; Judaeos vero, dum nobis invident, quod Lex et Prophetae ad nos interpretando transierint, mutasse quidam in cordibus suis, ut nostris minueretur auctoritas. Hanc opinionem vel suspicionem accipiat quisque ut putaverit:", + "candidate_score": 0.592665, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 18, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1", + "max_score": 0.700337, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1179", + "psc_text": "eras. B,om.C 4 inluminauit Bml 5 manifestauit Em] 13 sui om. (i 16 teneamus Fml 17 hiis {l iis av 20 homini ea v loqui] add. quia A quae (que (f) BOtJ agebat fJ quia] quo BfJ 21 quod] quia a 22 inluminauit Bm2 illuminabat Cml deus B 24 aliquam om. F repperies Om] reperias Eav 26 astipulatur DF ipsius. suos ergo cognoscit et eos cognoscit qui cognoscunt deum, ignorat autem eos qui ignorant deum; qui enim ignorat, ignorabitur. dominus ergo quae bona sunt recognoscit; ea quae sunt plena cognitionis diuinae, ea quae sunt occulta sapientiae nouit dominus, auersatur autem ea quae sunt plena iniquitatis atque peccati. cap. 83 § 1 Denique si istorum personam conaideres consideres , quos nulla diuini cultus obliuio separauit, ut alieno deo expanderent suas manus, atque aperire suas animas noluerunt, intelleges, quod in occultis suis non flagitia aliqua erant, sed ea quae essent innocentiae coittinebant,", + "candidate_score": 0.700337, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_65_67", + "bdc_text": "14 , 38 ; Lk 21 , 36. . Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_837", + "psc_text": "gloriatur in illa domini passione. non sequitur litteram legis, sed eruit profunda mysteria, quibus reuelet domini Iesu gloriam, quem lex significauit esse uenturum ad ecclesiam quae magna est congreganda. iustitia igitur fides est. denique credidit Abraham deo et reputatum est ei ad iustitiam. ecce labia mea non prohibebo. domine, tu cognouisti. sic et alibi: tu cognouisti sessionem meam et resurrectionem meam. cap. 25 § 1 Ad patrem dicit: iustitiam meam non abscondi in corde me o, ueritatem tuam et salutare tuum dixi. totus ex persona Christi psalmus iste est. ideo 'iustitiam meam1 dicit, licet non arroganter et homo possit dicere iustitiam suam, qui deo credit et fidem suam sibi reputari ad iustitiam confitetur. ueritatem et misericordiam diligit, qui fidem praedicat ueram et peccata dimittit. ideo enim Christus aduenit, ut fidem statueret, remissionem tribueret peccatorum. cap. 26 § 1 Et quia ex persona saluatoris totum hunc esse diximus psalmum, ne forte", + "candidate_score": 0.672942, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_25_27", + "bdc_text": "Mit Recht erwägt Schmid-Forrer die Möglichkeit , Joachim könnte der seit 1498 eingebürgten Familie Furrer genealogisch zuzuordnen sein. quid suadere possim acac undeutlich korrigiert und am Rande wiederholt . debeam , non video , cum apostolus dicat :", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1013", + "psc_text": "Neque tamen abnuo, si quis quasi ad Ioseph dictum putat: primogenitus tauri decus eius etsic distinguendum putat, quia dedit et sanctis suis cornua. exaltauit enim cornua populi sui, et Anna mater prophetae Samuhel dicit: exultauit cor meum in domino, exaltatum est cornu meum in deo meo. habuit utique et Ioseph in domino cornua spiritalia. accipiatur itaque Ioseph, dummodo in ipso figura sit Christi, cui dicitur:. Ioseph filius meus amplificatus, filius meus iunior; ad me reuertere. § 2 neque enim Ioseph. ad Iacob reuertitur, sed Christus a mortuis resuscitatus ad patrem deum reuertitur, ut scriptum est: a summo caelo egressio eius etoccursus eius usque ad summum eis eius . est tamen ut de Ioseph accipiatur: reuertere ad me, quia populus reuertitur in terram Chananaeorum, in quibus ante habitauerant patriarchae. unde dicit Isaac ad Iacob: non accipies uxorem a filiabus Chananaeorum 3 cf. loh. 1,1 5 cf. Deut. 33,17 10 cf. I", + "candidate_score": 0.667852, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_65_67", + "bdc_text": "14 , 38 ; Lk 21 , 36. . Dominus servet ecclesiam suam ad gloriam nominis sui! Amen .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_928", + "psc_text": "dicitur in aeternum, quia apud patrem semper est et uere in conspectu eius, cuius splendor est gloriae et imago substantiae. sed quemadmodum complacet in filio pater, ita et filius benedicit patrem; pater enim honorificat filium et filius honorificat patrem. cap. 36 § 1 Benedictus, inquit, dominus deus Israel, hoc est populi deum uidentis, qui et dominum suum et deum 30 credit, asaeculo et in saeoculum saeculum ; fiat, fiat. in 1 ci. I Petro 2,22. Ioh. 1, 47 3 *Ps. 40, 13—14 6 *Ps. 138,13 12 Ps. 2,7 15 ct II Cor. 5, 21 19 cf. Matth. 3,17 21 cf. Hebr. 13, 8 24 cf. 1 Cor. 11, 7 26 cf. Ioh. 17,1 28 *Ps. 40, 14 3 ubi dicit om. B 6 corruptione pa 8 illius av 11 a om. a quo] qui CmZ in] ad fl terris CmI 16 omnia AC 16 maledktum — es om.DF 19 quo]", + "candidate_score": 0.666672, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_63_65", + "bdc_text": "etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ; 14 , 38 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_693", + "psc_text": "DF idcirco Eav, cf. Explan. ps. 43, cap. 54 13 dolet] debet a 16 reperiret fJav 17 aut si minister C 24 addas fJ 26 enim solus est C 27 inquid B relinquatis; sed non sum solus, quoniam pater mecum est. cap. 10 § 1 Iustus ergo aduersus insolentes sibi tacet, iustus orat. audi iustum orantem: pro eo ut me diligerent detrahebant mihi, ego autem orabam. iustus maledicentibus sibi benedicit, ut faciebant apostoli, sicut Paulus asserit dicens: maledicimur et benedicimus. iustus diligit inimicos suos. uide quemadmodum paulatim per gradus singulos ascendere docetur ad incrementa uirtutum dicente domino: diligite inimicos uestros. § 2 iustus orat pro calumniantibus, quia et hoc praecepit dominus adiungens: benefacite his qui oderunt uos, orate pro calumniantibus et persequentibus uos. ipse est per omnia iustus, qui haec custodit et seruat, primum quia tacet et non respondet inimicis, deinde quia orat, hoc est non est otiosus affectu. et", + "candidate_score": 0.659822, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_63", + "bdc_text": "etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1098", + "psc_text": "B 24 israhelitae B 27 iis av 29 persecutorei eum A alibi ait: circumdantes circumdederunt me et in nomine domini ultus sum eos. ideo melius est uiam rectam tendere, in qua facinorosi ambulare non possunt; cito cadunt, quia non in directione ambulant. unde et illi, quando uoluerunt Iesum dominum comprehendere, ubi respfexit respexit eos, ceciderunt. propter hos igitur, qui in circuitu ambulare consuerunt, angelum dominus apposuit, qui a tergo insidiantes repellat inimicos. praetendit igitur angelus domini in circuitu timentium eum et eos tuetur atque custodit; in circuitu enim impii ambulant, sicut scriptum est. uide itaque distantiam. § 4 impii in circuitu ambulant, angolus angelus autem praetendit in circuitu eorum qui non ambulant in circuitu, et ideo praetendit, ut eruat iustos ab insidiis persequentium. iusti ergo spiritales Israelitae uidentur esse qui haec locuntur, eo quod temptationibus saeculi subiacuerint et obprobrium fuerint uicinorum, hoc est eorum qui Hierusalem patriam non incolebant, inlusioni", + "candidate_score": 0.655164, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14_16", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s. HBBW XIII [Nr. 1831 ] 363f , 279-295 ) .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_813", + "psc_text": "F 23 uiolauerit ABml aut] an av 24 utiliora av sunt om. fJ 27 qui — 223,1 prodidit] quo maiorem prodiit (prodit B) AmlBCml quo in maiorem reatum (errorem suum, s. scr. uel reatum C) prodiit Am2Cm2 et in mg. a maiestatem prodidit, adeo ut sibi ipsi tanti sceleris reatus non posset ablui. itaque a biL, pecuniam refudit, hoc est condemnauit auaritiam suam tantae impietatis auctorem, pretium perfidiae synagogae reddidit. non excusatur proditor, qui paenitentiae locum inuenire non potuit, sed acerbatur sacrilegium Iudaeorum, qui etiam proditoris uocibus arguuntur. ille suum crimen agnouit, dicens quod tradiderit sanguinem iustum; isti et pretium sceleris receperunt et acrioribus studiis iustitiae principem persecuti sunt. § 4 ideo ad istorum omnium perpetuam condemnationem latro crucifixus absoluitur, quia ille Christum in suppliciis agnouit suis, quem isti in beneficiis non agnouerunt, et peccatum suum confessus est Christo qui sciret ignoscere, quia in crucesuaregnumdomimmenteeonspexit, quod in conuiuio Christi ludas", + "candidate_score": 0.648778, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_62", + "bdc_text": "Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1387", + "psc_text": "cui est honor, gloria, perpetuitas a saeculis et nunc et semper et in omnia saecula saeculorum. amen. EXPLANATIO PSALMI LXI. (Titulus: In finem, pro Idithun; psalmus ipsi Dauid.) cap. 1 § 1 Omnium nostrum indubia consuetudo est, ut festinemus 10 ad finem et eorum, quae legimus uel uidimus et audiuimus, uelimus summam cognoscere. unde titulus ipse otiosos nos esse non patitur nec feriatis praeterire auribus desiderii communis indicium. prae ceteris enim, lieet etiam in ceteris clareat, diuinum tamen in huiusmodi psalmo refulget oraculum. unde diligentius qui sit finis. consideremus; finis enim dicitur oxonot; et 3 cf. Ps. 48, 21 4 erit] erit et BC erit iste DEm2F iste erit Eml 5 est om. 0 7 amen] add. Explicit psalmus (de psalmoC) XLVIII. Incipit psalmus (de psalmoC)LXI AC nihil subscriptum in B, in quo explatlatio psalmi LXI cum qualernione ullimo intercidii Explicit tractatus beati (sanctiF) ambrosii mediolanensis urbis - mo uo", + "candidate_score": 0.644368, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_32_34", + "bdc_text": "hic mitto , ut videas , quomodo communi causae sim patrocinatus . Expecto autem , quid ille sit oppositurus ; nam exemplum una cum literis Oben Nr. 1870 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1111", + "psc_text": "manifestata sunt dominicae passionis effectu ? factus est illis in parabolam, quia quasi uilem se praebuit, ingerens se illis nec refugiens eorum seditiones et perducens eos ad tempus beneplaciti sibi, ut moreretur pro omnibus hominibus, quo illius sanguine genus hominum mundaretur. cap. 59 § 1 Similiter in parabola scriptum est: non alligabis os boui trituranti. soluithancparabolamapostolusdicens: numquid de bubus cura est deo? an propter nos utique dicit? nam propter nos scripta sunt. § 2 quis est qui arat nisi qui in spe arat, ut in iudicio domini metat? et ideo quasi boni agricolae, ubi propter spem 3 *PI. 68, 12-13 5 *Luc. 4, 23 8 *Matth. 24, 20 11 cf. Pa. 121, 2 13 cf. Esai. 29, 21 16 Ioh. 12, 35 17 Ps. 68, 12 18 cf. Rom. 10,4 22 cf. Ps. 68,14 25*Deut.25,4 27 *1 Cor. 9,9-10 29 cf. I Cor. 9,10 1 a om. {l a Paulo]", + "candidate_score": 0.627819, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_59", + "bdc_text": "Nam papismum cupit incolumem , re[ligio ]nem Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_797", + "psc_text": "in capite libri scriptum est de me. scriptum profecto de Christo est in principio ueteris testamenti, quod uenturus esset, ut in redemptione hominum dei patris faceret uoluntatem, quando scriptum est, quia Euam in specie ecclesiae ad hominis adiumenta formauit. quid enim nobis in hac corporis infirmitate et saeculi istius pertur- § 2 batione praesidio potest esse 'nisi sola ecclesiae gratia, qua redimimur, et fides nostra, qua uiuimus ? in capite libri scriptum est: os de ossibus meis et caro de carne mea. propter hoc relinquet homo patrem et matrem et30 6 cf. Ios. 5, 13-15 9 *Ps. 39, 6-9 18 cf. Hebr. 10, 18 21 Ps. 39, 8 25 cf. Gen. 2, 20 sqq. 29 *Gen. 2, 23-24 1 est om. BCml 3 uero Bm2 iesu BC(i(av) 4 undas] amnem BCmlfiav consumaret A 5 erat] est {J ille v 6 uerus] add. ei (iav offulsit B{J iesu AB{l(av) 7 quamuis", + "candidate_score": 0.624513, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_42_44", + "bdc_text": "ergänzt nach der Abschrift Johann Jakob Simlers in Zürich ZB , Ms S 54 , 86 . saltem pecunia , belli nervoVgl . Cicero , Orationes Philippicae , 5 , 5. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_957", + "psc_text": "factum. qua quasi ? § 3 i superior ergo — superior enim qui antiquior — et gubernator et rector huius corporis animae uigor dicit: auribus nostris audiuimus. quis iste est nisi cui dicitur: qui habet aures audiendi audiat? sunt enim qui aures habent et mysteria audire non possunt, de quibus dicit Iesus in Reuelatione Iohannis: foras canes et ueneficos et inpudicos, quibus flajitiorum cupiditas et aerugo pecuniae aurem obstruit audiendi. consideremus igitur, quae audisse se dicant uel a quibus audisse commemorent. 6 Ps. 43, 2 Symmachus et Theodotion Ps. 43, 2 13 Ps. 55, 5 14 *Ps. 76, 2 18 cf. Gen. 1,.27. 2, 7 21 Ps. 43, 2 22 Matth. 11, 15 25 *Apoc. 22,15 26 aerugo pecuniae] cf. Hor. Epist. 2, 3, 330 2 pr. et (m. fJ disciplinae om. BCml 4 exsequuntur av 5 tytulo F adoriamur] add. Explicit de titulo. Incipit de psalmo C 6 symachus", + "candidate_score": 0.621196, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_43_45", + "bdc_text": "saltem pecunia , belli nervoVgl . Cicero , Orationes Philippicae , 5 , 5. . Interim ipse in hoc [erit ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_942", + "psc_text": "in cithara, sanctus Tsrael Israel . gaudebunt labia mea cum cantauero tibi, et anima mea quam redemisti. Paulus ait de se: foris pugnae, intus timores. § 2 hic et intus et foris gaudet, sed ille adhuc in certamine, iste in remissione, quia redemptionem animae suae se meruisse cognouerat. qui psallit, in laetitia est, qui luctatur, in sollicitudine. uerum et Paulus sciebat psallere, sed adhuc se processibus reseruabat, cum foret plenius comprobatus, ut psalleret. et ideo dixit: orabo spiritu, orabo et mente; psallam spiritu, psallam et mente. cap. 41 § 1 Et quia geminum psallendi officium demonstrauit, geminam quoque uocem esse scriptura edocuit propheta dicente: uoce mea ad dominum clamaui et uox mea ad deum, et intendit mihi. quid est 'mea'? potuit enim dicere: 'clamaui ad dominum'. sed quae nostra est uox nisi ista quae melior est, quae nescit erraie? nam ex multiloquio peccatum incurrimus et uitare non possumus. § 2", + "candidate_score": 0.620362, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_43_45", + "bdc_text": "saltem pecunia , belli nervoVgl . Cicero , Orationes Philippicae , 5 , 5. . Interim ipse in hoc [erit ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_682", + "psc_text": "aures suas spinis, uectem adhibuit foribus oris sui, seruat thesaurum cordis sui et argentum eloquii sui, ut examinatum et purgatum, quando oportet, proferat, ne quisquam prius fur in cor eius aut perturbator inrumpat et ad eos captiuum trahat, quibus flagitia sua uendat. cap. 6 § 1 Meditabatur ludas Christum uendere, sed reuocabat eum tanta domini gratia et quaedam paternae delenimenta pietatis, quibus furor eius molliebatur, nec erUpisset in scelus, nisi se in cor eius, quia Christum fallere se putabat, aduersarius demersisset. non ergo dubites, quando aliqui tibi molesti sunt uolenti seruare § 2 iustitiam, ministros esse illius nequissimi peccatoris, qui omnium auctor est flagitiorum. uidebat Dauid propheticis oculis, agnoscebat eius figuram; ideo tacebat, ne illius faceret uoluntatem qui interturbare gestit affectum. premebat uocem, claudebat portas suas silentio, praetendebat in eo patientia et taciturnitatis uigilabat custodia, ne inimicus obreperet, ne de claustris oris uagus aliquis sermo et incautus exiret. ideo fortior", + "candidate_score": 0.609565, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_43_45", + "bdc_text": "saltem pecunia , belli nervoVgl . Cicero , Orationes Philippicae , 5 , 5. . Interim ipse in hoc [erit ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_175", + "psc_text": "A honorificentium B 15 conditionem codd. av asscriberet A ascriberet Bftv 16 ausisse ABCml 19 ipsos pav 20 fuisse tantis flav fuisse] suis ee (ee in ras.) B 21 hii C 22 acerbandam scripsi aceruandam codd. av 27 dixerit] add. et v certe illum diuitem dixisti; quomodo idem diues et pauper est? audiamus testimonium Pauli: scitis, inquit, gratiam domini nostri Iesu Christi, quia propter uos pauper factus est, cum diues esset, ut uos eius inopia ditarem i ni. § 2 ueni et tu, Esaias, interpretare nobis, quomodo se dolentem dixerit Christus, qui dolores uulnerum sanare consueuit. medicus uenit, ut curaret aegrotos: quid ipse habuit quod doleret ? audiamus etiam Esaiae testimonium: pro n o b 1 s, inquit, dolet, et nos aestimauimus eum esse in doloribus. § 3 expressit medici affectum, qui, etiamsi ipse nullum uulnus habuit quod doleret, tamen conpassus est uulneratis. hoc igitur in psalmo dominus exprobrat Iudaeis:", + "candidate_score": 0.609436, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_56", + "bdc_text": "bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1388", + "psc_text": "erit] erit et BC erit iste DEm2F iste erit Eml 5 est om. 0 7 amen] add. Explicit psalmus (de psalmoC) XLVIII. Incipit psalmus (de psalmoC)LXI AC nihil subscriptum in B, in quo explatlatio psalmi LXI cum qualernione ullimo intercidii Explicit tractatus beati (sanctiF) ambrosii mediolanensis urbis - mo uo - epi de psalmo XLVIII. Incipit liber sci ambrosii epi de lapsu uirginis consecrate {J praescribunt: In psal. LXI enarrationem praefatio a In psalmum LXI enarratio v P = cod. Parisiensis lyM. nai. 1731 saec. XII-XIII 9 *Ps. 61,1 9 Titulus — Dauid av, om. ACP Idithum av ipsi om. a praemittunt ACPav: In huius psalmi tractatu beatus Ambrosius (pro his exhibent in quo CP) infidelitatem et impietatem Maximi tyranni grauiter redarguit, qui aostts est dominum suum Gratianum imperatorem (inperatorem C, eratorem s. ras. m2, it. intra) fraude et dolo perimere, quem imperatorem in domini tabernaculo habitare et in monte", + "candidate_score": 0.601837, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_50_52", + "bdc_text": "- Lit. : Laurette Wettstein , in : Helvetia Sacra I/4 148-150 .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_935", + "psc_text": "in aeternum. fiat, fiat. quartus liber finitur centesimo quinto psalmo, et ibi habet: benedictus domi n.us deus Iprael Israel a saeculo et usque in saeculum; et dicet omris populus: fiat, fiat. quintus liber usque ad finem est, ubi pro hoc uerbo propheta dicit: omnis spiritus laudet dominum. cap. 38 § 1 Sed itetiim iterum forsitan moueat, quomodo libros quinque af'seram, cum unum psalterium sit. sed etiam euangelium unum est et quattuor libros esse negare non possumus. unum autem euangelium esse et alibi, ni fallor, intimauimus et, si iterum exigitur, facile possumus edocere, cum saluator dixerit: amen dico 6 *Ps. 41,2 7 cl. Ps. 41,5 9 cf. Ps. 41,8 10 cf. Act. 2,2 11 cf. Ps. 42, 4. 46,6. 44, 11 sqq. 16 Ps. 71,19 18 Ps. 88, 53 20 Ps. 105, 48 23 Ps. 150, 6 27 cf. Ambros. Expos. euang. sec. Lu6. I, prooem. 29 *Matth. 26,13 1 usque", + "candidate_score": 0.599039, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_56", + "bdc_text": "bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_982", + "psc_text": "dictum: ecce dedi uer uerba b a mea in os tuum et constitui te hodie super gentes et regna, eradicare et destruere et perdere 4et dedificare et plantare. nam licet frequentet deus locutus sit in prophetis, in quo tamen expressius quam suo locutus in filio est, qui uirtutem omnem exprimens patris ait: mea doctrina non cst est mea sed eius qui me misit? non ergo Hieremias, qui tempore captiuitatis suscepit exilium, sed dominus Iesus suis uerbis eradicauit ex intimis pectoribus uitia gentilium, perfidiam nationum et uersutarum cogitationum praua commenta destruxit atque omnia uestigia iniquitatis aboleuit. deinde infudit postea fidem et continentiae disciplinam, ne tamquam in uase corrupto confusione uitiorum coacescerent sacramenta uirtutum. cap. 11 § 1 Unde pulchre tibi apostolus dicit: sed regnauit mors ab Adam usque ad Moysen Moyse . quid est Moyses nisi lex, quoniam ipse interpres est legis ? finis autem legis Christus Iesus. regnauit ergo peccatum", + "candidate_score": 0.598159, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_56", + "bdc_text": "bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_711", + "psc_text": "AB inoffensam Bm2C offense {J offensae in mg. a 9 si om. F 10 si] etsi BC ergo om. (iav 13 sed] add. qui {J non eras. B, a. l. C ignis] add. dei BCfiav 15 depascitur BC 16 exitatur B 17 hyeremias B iheremias C ieremias (i flamigerans BD flammigerus av 19 agebant DF 20 mutuo s. I. C, add. intus, sed del. 23 quo] quod F 24 exueret D (non F) 25 sum] add. inquit BCfta 13* meorum qui est, ut sciam quid desit mihi. bonus ignis, qui fecit ut propheta loqueretur. et uide ne ipse sit ignis, qui uisus est quando in die pentecostes in unum locum discipulis congregatis decidit cum ui magna super eos spiritus sanctus et linguis uariis loquebantur. sic enim scriptum est, quia uisac sunt linguae eorum dispersae tamquam ignis. § 2 hic est ergo qui dixit ad Hieremiam: ecce do tibi in os", + "candidate_score": 0.590966, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_56", + "bdc_text": "bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_733", + "psc_text": "auaritiam non haberes. aliud bonum mentis aeternum, aliud uanum carnalis cupiditatis incendium; fides enim deo militatauaritiatemptatori; ista congerit quod sibi prosit, illa quod proficiat alienis. quid igitur tam uanum quam nescire cui laboret heredi ? quis enim scit, si aut filius aut 8 Ps. 31, 1 12 Ps. 38, 6 14 .18 *Ps. 38, 7 1 includimur Cm2 induimus fiav ingemiscimus ACfiav 2 herrori Aml terrori BCml et errori ftav affectum BCml 3 nouitate] s. scr. m. 2 uel uanitate C spiritualis v absorbeatur scripsi absorbeat codd. av 6 laboriosam paenitentiam BC 6 gratia] add. sequitur Bm2C 7 absorbitur Bml 8 hic] ibi DF absconditur] absorbetur ABmlC absorbitur Bml 11 ingemiscens Cfiav conditionis codd. av 13 diapsalma] add. Diapsalmatis. hic est. Interpositum in canendo silentium mg. Bml 14 ambulat DF 15 uane om. fi conturbatur av thessaurizat Afi tesaurizat C 16 congreget A 17 rectionem « 19 ambulat C 20", + "candidate_score": 0.589791, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 19, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos", + "max_score": 0.700103, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_8_10", + "bdc_text": "s. HBBW XIII [Nr. 1797 ] 282f , 67-82. ? Dominus ipsi rependat aut oculos potius aperiat , ut semetipsum et cor arrogans atque superbum Vgl. Spr 21 , 24 . agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_811", + "psc_text": "de bonis esse credamus; quia scriptum est: Cognoscit Dominus qui sunt ipsius (II Tim. II, 19) . Suos ergo cognoscit, et eos cognoscit qui cognoscunt Deum: ignorat autem eos qui ignorant Deum; qui enim ignorat, ignorabitur. Dominus ergo quae bona sunt, recognoscit: ea quae sunt plena cognitionis divinae, ea quae sunt occulta sapientiae, novit Dominus: aversatur autem ea, quae sunt plena iniquitatis atque peccati. 81. Denique si istorum personam consideres, quos nulla divini cultus oblivio separavit, ut alieno Deo expanderent suas manus, atque aperire suas animas noluerint, intelliges quod in occultis suis non flagitia aliqua erant, sed ea quae essent innocentiae, continebant; quandoquidem morte afficiebantur pro Dei cultu, totaque die versabantur in morte: sicut et versabatur Paulus, qui ait: Quotidie morior per vestram gloriam (I Cor. XV, 31) . Et vere quotidie Paulus moriebatur secundum carnem, in jejuniis, in naufragiis, in diversis periculis, in miseriis constitutus: sed non totus moriebatur.", + "candidate_score": 0.700103, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_10", + "bdc_text": "agnoscat immeritosque Christi servos contumeliis et iniuriis afficere desinat .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_811", + "psc_text": "de bonis esse credamus; quia scriptum est: Cognoscit Dominus qui sunt ipsius (II Tim. II, 19) . Suos ergo cognoscit, et eos cognoscit qui cognoscunt Deum: ignorat autem eos qui ignorant Deum; qui enim ignorat, ignorabitur. Dominus ergo quae bona sunt, recognoscit: ea quae sunt plena cognitionis divinae, ea quae sunt occulta sapientiae, novit Dominus: aversatur autem ea, quae sunt plena iniquitatis atque peccati. 81. Denique si istorum personam consideres, quos nulla divini cultus oblivio separavit, ut alieno Deo expanderent suas manus, atque aperire suas animas noluerint, intelliges quod in occultis suis non flagitia aliqua erant, sed ea quae essent innocentiae, continebant; quandoquidem morte afficiebantur pro Dei cultu, totaque die versabantur in morte: sicut et versabatur Paulus, qui ait: Quotidie morior per vestram gloriam (I Cor. XV, 31) . Et vere quotidie Paulus moriebatur secundum carnem, in jejuniis, in naufragiis, in diversis periculis, in miseriis constitutus: sed non totus moriebatur.", + "candidate_score": 0.648049, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_14_16", + "bdc_text": "Ac ForeroDer Student Joachim Forrer aus Winterthur , dessen Studium seit August 1543 mit der Pfarrpfründe der St . Peter- und Paul-Kirche in Winterthur finanziert wurde , hatte in Straßburg zum Missfallen Bucers die Teilnahme am Abendmahl verweigert ( s. HBBW XIII [Nr. 1831 ] 363f , 279-295 ) .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_554", + "psc_text": "ablui. Itaque abiit, pecuniam refudit; hoc est, condemnavit avaritiam suam tantae impietatis auctorem, pretium perfidiae synagogae reddidit. Non excusatur proditor, qui poenitentiae locum invenire non potuit; sed acervatur sacrilegium Judaeorum, qui etiam proditoris vocibus arguuntur. Ille suum crimen agnovit dicens, quod tradiderit sanguinem justum: isti et pretium sceleris receperunt, et acrioribus studiis justitiae principem persecuti sunt. Ideo ad istorum omnium perpetuam condemnationem latro crucifixus absolvitur; quia ille Christum in suppliciis agnovit suis, quem isti in beneficiis non agnoverunt: et peccatum suum confessus est Christo, qui sciret ignoscere; quia in cruce sua regnum Domini mente conspexit, quod in convivio Christi Judas videre non potuit. Ideo precationem latronis vox secuta est coelestis hujusmodi: Amen, amen, dico tibi, hodie mecum eris in paradiso (Luc. XXIII, 43) . Tripudiabas, draco, quod apostolum subtraxeras Christo: plus amisisti quam sustulisti, qui latronem vides in paradisum esse translatum. Nemo est qui possit excludi, quando receptus est latro,", + "candidate_score": 0.641309, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_59", + "bdc_text": "Nam papismum cupit incolumem , re[ligio ]nem Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_518", + "psc_text": "12.) Et addidit: In increpationibus super iniquitatem erudisti hominem: et tabescere fecisti sicut araneam animam ejus. Graecus ὑπὲρ ἀνομίας dixit, hoc est, pro iniquitate; et integrum versum, ἐν ἐλεγμοῖς ὑπὲρ ἀνομίας ἑπαίδευσας ἄνθρωπον posuit, quod est: In increpationibus pro iniquitate erudisti hominem. Ideo Sapiens dixit: Quis mihi dabit cogitationum mearum flagella . . . . (Eccli. XXIII, 2) et labiorum meorum signaculum (Eccli. XXII, 33) ? 856 Ut cor suum ipse suis cogitationibus flagellaret, et signaret labia sua; quo et vetera peccata minueret, nec alia loquendo renovaret; quo propriis increpationibus eruditus, exercitia virtutis indueret. Tabescit autem anima, quando peccatum minuitur: vel cum anima tabescit, culpa deponitur: incrassatur, cum peccata cumulantur. Unde ait Dominus de peccatoribus: Non permanebit in his Spiritus meus in aeternum; quoniam carnes sunt (Gen. VI, 3) . Et alibi Scriptura dicit: Incrassatum est cor populi hujus (Act. XXVIII, 27) . Ideo et Hieremias primum baculum vidit nucinum:", + "candidate_score": 0.621337, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_38", + "bdc_text": "Cernis enim nunc quaedam ita ab illo postulari et geri , sicuti praedixerunt viri prudentes gerenda .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_265", + "psc_text": "50. Utrumque tamen intelligi potest, ita est medium, quod et ipse qui a Domino dirigitur, viam Domini cupiet; quia duce ipso, omnis levatur labor, omnia impedimenta removentur, incentiva subministrantur: et ipse Dominus non aspernatur, sed libenter accipit viam viri quem ad virtutem ipse direxerit. Pulchre autem viri gressus dirigi dicuntur a Domino; quia non volentis neque currentis, sed miserentis est Dei, sine offensione servare vestigium. Qui enim plantat et rigat, nihil sunt; sed qui dat incrementum Deus: ipsi soli gloria virtutum jure defertur. 51. (Vers. 24.) Denique etiam justus cadit interdum; sed si justus est, cum acciderit, non conturbabitur. Quod conditionis est, cadit; quod justitiae, resurgit: quoniam justum Deus non derelinquit, sed confirmat manum ejus. Qua ratione non pedem, sed manum dixit? Nisi forte ea, quoniam qui cadit, non magis pede labitur, sed infirmus lubrico saepe decipitur, vel offendit in petra; hic autem justi casum intellige, id est, fortioris. Denique", + "candidate_score": 0.62074, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_43_45", + "bdc_text": "saltem pecunia , belli nervoVgl . Cicero , Orationes Philippicae , 5 , 5. . Interim ipse in hoc [erit ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_120", + "psc_text": "divitem dixisti: quomodo idem dives et pauper est? Audiamus testimonium Pauli. Scitis, inquit, gratiam Domini nostri Jesu Christi; quia propter vos pauper factus est, cum dives esset; ut vos ejus inopia ditaremini (II Cor. VIII, 9) . Veni et tu, Esaia, interpretare nobis quomodo se dolentem dixerit Christus, qui dolores vulnerum sanare consuevit. Medicus venit, ut curaret aegros: quid ipse habuit quod doleret? Audiamus etiam Esaiae testimonium. Pro nobis, inquit, dolet: et nos aestimavimus eum esse in doloribus (Esai. LIII, 4) . Expressit medici affectum, qui etiamsi ipse nullum vulnus habuit quod doleret, tamen compassus est vulneratis. Hoc igitur in psalmo Dominus exprobrat Judaeis: Ego propter vos pauper, ego pro vobis dolens, et vos mihi manus impias intulistis dicentes: Tollamus justum, quia inutilis est nobis (Sap. II, 12) . Injiciamus lignum in panem ejus (Jerem. XI, 19) . Bene panem dixit pro carne ejus. Ille alimentum detulit, isti pro beneficio", + "candidate_score": 0.612367, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_50_52", + "bdc_text": "- Lit. : Laurette Wettstein , in : Helvetia Sacra I/4 148-150 .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_637", + "psc_text": "XVI, 23) . Abundant duo exempla; reliqua vero si quis quaesierit, inveniet. 37. Indicium quoque est libri finiti: Fiat, fiat. Nam in quinque libros divisum videtur esse psalterium. Primus liber hoc psalmo finitur, hoc est, quadragesimo. Et pulchre usque ad passionem Salvatoris quadragesimus psalmus est comprehensus, qui finem libro daret, quoniam passio Domini finis est quadragesimae: ut secundus liber a mysteriis renovationis inciperet, qui liber, utpote quadragesimae, perfectiora sacramenta complectitur. Nam et baptismatis praenuntiat sacramenta, cum dicit: Sicut cervus desiderat ad fontes aquarum (Psal. XLI, 2) : et requiem sanctorum qui ad tabernaculum coeleste pervenerint: et Spiritus sancti descensionem, quando effusa est gratia spiritalis in quadam voce coelestium cataractarum: quia virtute magna Spiritus ferebatur, ut legimus in Actibus apostolorum (Act. II, 2): et ingressum renovati hominis ad altare: et Salvatoris ascensum: et sanctificationem propositi virginalis. Qui liber finitur in psalmo septuagesimo primo, quo regnum Christi pacificum toto orbe diffusum prophetico", + "candidate_score": 0.606632, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_50_52", + "bdc_text": "- Lit. : Laurette Wettstein , in : Helvetia Sacra I/4 148-150 .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_639", + "psc_text": "habet: Benedictus dominus Deus Israel a saeculo et usque in saeculum; et dicet omnis populus: Fiat, fiat (Psal. CV, 48) . Quintus liber usque ad finem est; ubi pro hoc verbo Propheta dicit: Omnis spiritus laudet Dominum (Psal. CL, 6) . 38. Sed iterum forsitan te moveat, quomodo quinque libros asseram, cum unum Psalterium sit. Sed etiam Evangelium unum est, et quatuor libros esse negare non possumus. Unum autem Evangelium esse, et alibi (Lib. I in Lucam, in prooemio), ni fallor, intimavimus; et si iterum exigitur, facile possumus edocere, cum Salvator dixerit: Amen dico vobis, ubicumque praedicatum fuerit hoc Evangelium (Matth. XXVI, 13) . Et Apostolus: Miror quod sic tam cito transferimini in aliud Evangelium, quod non est aliud; nisi aliqui sunt qui vos pervertunt (Galat. I, 6 et 7). Et alibi: Notum enim facio vobis, fratres, Evangelium (I Cor. XV, 1) . Nec usquam habes aliter de corpore isto", + "candidate_score": 0.602356, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_56", + "bdc_text": "bellum transferat in Germaniam vel metu dissol[ vat foedus ] Text durch Ausriss beschädigt ;", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_672", + "psc_text": "Dominus Jesus suis verbis eradicavit ex intimis pectoribus vitia gentilium, perfidiam nationum, et versutarum cogitationum prava commenta destruxit, atque omnia vestigia iniquitatis abolevit. Deinde infudit postea fidem, et continentiae disciplinam; ne tamquam in vase corrupto confusione vitiorum coacescerent sacramenta virtutum. 11. Unde pulchre tibi Apostolus dicit: Sed regnavit mors ab Adam usque ad Moysen (Rom. V, 1) . Quid est Moyses, nisi Lex; quoniam ipse interpres est Legis: finis autem Legis Christus Jesus? Regnavit ergo peccatum in hoc mundo, et in peccato mors saeva, atque intolerabilis quaedam poena peccati. Docuit quidem nos Moyses levare ad Dominum manus, pii cultus instituens disciplinam. Docuit quemadmodum Amalech versutiloquus vinceretur; ut mores nostros et opera 891 levaremus ad Christum, sic destrui posse perfidiam: sin vero dejiceremus animam, inclinaremus affectum, et a continentiae studio averteremus ingenium, ut persuasio nos vana superaret; nullum remedium futurum, nisi Jesus depressa jam brachia Moysi, tamquam infirmitatem Legis attolleret, et", + "candidate_score": 0.59075, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 20, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-adversarium-legis-et-prophetarum", + "max_score": 0.69617, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_61_63", + "bdc_text": "evangelicam plane perditam . Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s . etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ;", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-adversarium-legis-et-prophetarum_window_83", + "psc_text": "36. Ignoscendi autem misericors mansuetudo, propter quam dictum est, non solum septies, verum etiam septuagies septies fratri remittenda esse peccata, non ad hoc valet ut sit iniquitas impunita, aut torpens et dormiens disciplina, quod potius obsit quam diligens vigilansque vindicta. Claves quippe regni coelorum sic dedit Christus Ecclesiae, ut non solum diceret, Quae solveritis super terram, erunt soluta et in coelis; ubi apertissime bonum, non malum pro malo reddit Ecclesia: verum et adjungeret, Quae ligaveritis in terra, erunt ligata et in coelo; quia bona est et vindicandi justitia. Illud enim quod ait, Si nec Ecclesiam audierit, sit tibi tanquam ethnicus et publicanus; gravius est quam si gladio feriretur, si flammis absumeretur, si feris subrigeretur. Nam ibi quoque subjunxit, Amen dico vobis, quae ligaveritis super terram, erunt ligata et in coelis (Matth. XVIII, 17-22) : ut intelligeretur, quam gravius sit punitus, qui velut relictus est impunitus. Hic dicat iste, si placet,", + "candidate_score": 0.69617, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_62_64", + "bdc_text": "Vivit tamen et regnatAnklang an den aus der römischen Messe bekannten Orationsschluss ( s . etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ;", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-adversarium-legis-et-prophetarum_window_83", + "psc_text": "36. Ignoscendi autem misericors mansuetudo, propter quam dictum est, non solum septies, verum etiam septuagies septies fratri remittenda esse peccata, non ad hoc valet ut sit iniquitas impunita, aut torpens et dormiens disciplina, quod potius obsit quam diligens vigilansque vindicta. Claves quippe regni coelorum sic dedit Christus Ecclesiae, ut non solum diceret, Quae solveritis super terram, erunt soluta et in coelis; ubi apertissime bonum, non malum pro malo reddit Ecclesia: verum et adjungeret, Quae ligaveritis in terra, erunt ligata et in coelo; quia bona est et vindicandi justitia. Illud enim quod ait, Si nec Ecclesiam audierit, sit tibi tanquam ethnicus et publicanus; gravius est quam si gladio feriretur, si flammis absumeretur, si feris subrigeretur. Nam ibi quoque subjunxit, Amen dico vobis, quae ligaveritis super terram, erunt ligata et in coelis (Matth. XVIII, 17-22) : ut intelligeretur, quam gravius sit punitus, qui velut relictus est impunitus. Hic dicat iste, si placet,", + "candidate_score": 0.693977, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_63_65", + "bdc_text": "etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ; Mk 13 , 33 ; 14 , 38 ;", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-adversarium-legis-et-prophetarum_window_83", + "psc_text": "36. Ignoscendi autem misericors mansuetudo, propter quam dictum est, non solum septies, verum etiam septuagies septies fratri remittenda esse peccata, non ad hoc valet ut sit iniquitas impunita, aut torpens et dormiens disciplina, quod potius obsit quam diligens vigilansque vindicta. Claves quippe regni coelorum sic dedit Christus Ecclesiae, ut non solum diceret, Quae solveritis super terram, erunt soluta et in coelis; ubi apertissime bonum, non malum pro malo reddit Ecclesia: verum et adjungeret, Quae ligaveritis in terra, erunt ligata et in coelo; quia bona est et vindicandi justitia. Illud enim quod ait, Si nec Ecclesiam audierit, sit tibi tanquam ethnicus et publicanus; gravius est quam si gladio feriretur, si flammis absumeretur, si feris subrigeretur. Nam ibi quoque subjunxit, Amen dico vobis, quae ligaveritis super terram, erunt ligata et in coelis (Matth. XVIII, 17-22) : ut intelligeretur, quam gravius sit punitus, qui velut relictus est impunitus. Hic dicat iste, si placet,", + "candidate_score": 0.679124, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_63", + "bdc_text": "etwa auch Z VIA' 96 , 7f) . in coelis , qui iniqua molientes de repente potest opprimere , at idem nos vigilare et orare iubetVgl. Mt 26 , 41 ;", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-adversarium-legis-et-prophetarum_window_83", + "psc_text": "36. Ignoscendi autem misericors mansuetudo, propter quam dictum est, non solum septies, verum etiam septuagies septies fratri remittenda esse peccata, non ad hoc valet ut sit iniquitas impunita, aut torpens et dormiens disciplina, quod potius obsit quam diligens vigilansque vindicta. Claves quippe regni coelorum sic dedit Christus Ecclesiae, ut non solum diceret, Quae solveritis super terram, erunt soluta et in coelis; ubi apertissime bonum, non malum pro malo reddit Ecclesia: verum et adjungeret, Quae ligaveritis in terra, erunt ligata et in coelo; quia bona est et vindicandi justitia. Illud enim quod ait, Si nec Ecclesiam audierit, sit tibi tanquam ethnicus et publicanus; gravius est quam si gladio feriretur, si flammis absumeretur, si feris subrigeretur. Nam ibi quoque subjunxit, Amen dico vobis, quae ligaveritis super terram, erunt ligata et in coelis (Matth. XVIII, 17-22) : ut intelligeretur, quam gravius sit punitus, qui velut relictus est impunitus. Hic dicat iste, si placet,", + "candidate_score": 0.67418, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "11920_sent_3_5", + "bdc_text": "Januar 1544 durch Myconius zugesandt ; s. oben Nr. 1835 mit Anm. 1 . nihil respondeo , non id in causa est , quod eas non receperim , sed quod res ipsa non videatur responsionem postulare .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-adversarium-legis-et-prophetarum_window_80", + "psc_text": "Deo suo, quod ei utique scit placere, dicit: Domine Deus meus, si feci istud, si est iniquitas in manibus meis, si reddidi retribuentibus mihi mala (Psal. VII, 4, 5) ? Nonne ibi prius Jeremias propheta describit sancti patientiam, praebentis percutienti se maxillam (Thren. III, 30)? Nonne ibi prius per alium prophetam praecipitur, ut malitiam unusquisque fratris sui non reminiscatur (Levit. XIX, 18)? Quid est ergo quod iste blasphemus haec tanquam contraria Veteri Testamento de Novo colligit, aut utrasque Litteras nesciens, aut ut decipiat imperitos, se scire dissimulans? A quo tamen si quaeratur, utrum non reddat malum pro malo, qui pro cibo non accepto in ignem mittit aeternum; profecto turbabitur, et admonebitur incomparabiliter esse mitius oculum pro oculo, dentem pro dente homini auferre (Exod. XXI, 24), ubi mensura vindictae modum non transit injuriae, quam propter non exhibitam humanitatem, tantam rependere severitatem, ubi transitoria est culpa, et finem non habet poena: atque", + "candidate_score": 0.625309, + "ce_score": null + } + ] + } + ], + "biblical_hits": [] +} \ No newline at end of file