diff --git "a/10/10161.json" "b/10/10161.json" new file mode 100644--- /dev/null +++ "b/10/10161.json" @@ -0,0 +1,3162 @@ +{ + "letter_id": "10161", + "bd_url": "https://www.bullinger-digital.ch/letter/10161", + "dominant_topic": 1, + "topic_dist": [ + 0.061409, + 0.064089, + 0.054674, + 0.049795, + 0.053331, + 0.045056, + 0.04704, + 0.052354, + 0.043345, + 0.045059, + 0.045553, + 0.047127, + 0.043375, + 0.051242, + 0.048071, + 0.049228, + 0.052629, + 0.048159, + 0.054122, + 0.044341 + ], + "citations": [ + { + "rank": 1, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis", + "max_score": 0.723081, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_8_10", + "bdc_text": "Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis . Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_119", + "psc_text": "Sanctitas vestra institutis sacerdotalibus informata, laboret tenere quod accepit a Deo: y et oblatio sicut hostia pura, in vobis semper suum signaculum recognoscat, ut et ipsi ad gratiam et ad praemia virtutum pervenire possitis, per Dominum nostrum Jesum Christum; cui est gloria, honor, laus, perpetuitas a saeculis, et nunc, et semper, et in omnia saecula saeculorum. Amen.", + "candidate_score": 0.723081, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 2, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos", + "max_score": 0.722085, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_28_30", + "bdc_text": "Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ; zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit . atque iis iudicari et contestari , quae bona sunt et quę mala .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_566", + "psc_text": "Ideo alii bene habent: In medio cordis; alii: In medio ventris; ut interioris hominis ventrem intelligas, qui in medio esse cordis accipitur: in quo naturalis legis praescripta servamus; quae non solum custoditur, sed etiam fit in cordibus nostris. Unde et scriptum est, quia non solum auditores legis justi sunt apud Deum; sed etiam factores legis justificabuntur (Rom. II, 13) . Sunt enim qui naturaliter ea quae legis sunt, faciunt; sicut gentes quae legem non audiunt et sibi lex sunt, qui cognita sibi legis praecepta conservant. Ergo quasi gentilis populi congregator, personam nostram suscepit hoc loco Christus; ut diceret facere se legem in medio cordis sui. Siquidem populus nationum legem quam non audivit, implevit; ut agnosceret Christum quem populus Judaeorum qui legem acceperat, non recepit, nec cognoscendum putavit; quia scriptum est: Agnovit bos possessorem suunt, et asinus praesepe domini sui: Israel autem me non cognovit (Esai. I, 3) . Hic ergo", + "candidate_score": 0.722085, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_26_28", + "bdc_text": "in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_566", + "psc_text": "Ideo alii bene habent: In medio cordis; alii: In medio ventris; ut interioris hominis ventrem intelligas, qui in medio esse cordis accipitur: in quo naturalis legis praescripta servamus; quae non solum custoditur, sed etiam fit in cordibus nostris. Unde et scriptum est, quia non solum auditores legis justi sunt apud Deum; sed etiam factores legis justificabuntur (Rom. II, 13) . Sunt enim qui naturaliter ea quae legis sunt, faciunt; sicut gentes quae legem non audiunt et sibi lex sunt, qui cognita sibi legis praecepta conservant. Ergo quasi gentilis populi congregator, personam nostram suscepit hoc loco Christus; ut diceret facere se legem in medio cordis sui. Siquidem populus nationum legem quam non audivit, implevit; ut agnosceret Christum quem populus Judaeorum qui legem acceperat, non recepit, nec cognoscendum putavit; quia scriptum est: Agnovit bos possessorem suunt, et asinus praesepe domini sui: Israel autem me non cognovit (Esai. I, 3) . Hic ergo", + "candidate_score": 0.715936, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_28", + "bdc_text": "Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_566", + "psc_text": "Ideo alii bene habent: In medio cordis; alii: In medio ventris; ut interioris hominis ventrem intelligas, qui in medio esse cordis accipitur: in quo naturalis legis praescripta servamus; quae non solum custoditur, sed etiam fit in cordibus nostris. Unde et scriptum est, quia non solum auditores legis justi sunt apud Deum; sed etiam factores legis justificabuntur (Rom. II, 13) . Sunt enim qui naturaliter ea quae legis sunt, faciunt; sicut gentes quae legem non audiunt et sibi lex sunt, qui cognita sibi legis praecepta conservant. Ergo quasi gentilis populi congregator, personam nostram suscepit hoc loco Christus; ut diceret facere se legem in medio cordis sui. Siquidem populus nationum legem quam non audivit, implevit; ut agnosceret Christum quem populus Judaeorum qui legem acceperat, non recepit, nec cognoscendum putavit; quia scriptum est: Agnovit bos possessorem suunt, et asinus praesepe domini sui: Israel autem me non cognovit (Esai. I, 3) . Hic ergo", + "candidate_score": 0.715899, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_27_29", + "bdc_text": "Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ; zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_566", + "psc_text": "Ideo alii bene habent: In medio cordis; alii: In medio ventris; ut interioris hominis ventrem intelligas, qui in medio esse cordis accipitur: in quo naturalis legis praescripta servamus; quae non solum custoditur, sed etiam fit in cordibus nostris. Unde et scriptum est, quia non solum auditores legis justi sunt apud Deum; sed etiam factores legis justificabuntur (Rom. II, 13) . Sunt enim qui naturaliter ea quae legis sunt, faciunt; sicut gentes quae legem non audiunt et sibi lex sunt, qui cognita sibi legis praecepta conservant. Ergo quasi gentilis populi congregator, personam nostram suscepit hoc loco Christus; ut diceret facere se legem in medio cordis sui. Siquidem populus nationum legem quam non audivit, implevit; ut agnosceret Christum quem populus Judaeorum qui legem acceperat, non recepit, nec cognoscendum putavit; quia scriptum est: Agnovit bos possessorem suunt, et asinus praesepe domini sui: Israel autem me non cognovit (Esai. I, 3) . Hic ergo", + "candidate_score": 0.699262, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_31_33", + "bdc_text": "Caeterum , unde sit , quod conscientia reddatur uni lata , alteri arcta , quibusve causis erronea , ut absolute non potui praestare , ita cum silentio praeterii a te pendens , ut quemadmodum in omnibus , ita et hac in re iudicium tuum describas . Tam importunum tibi amicum tua collegisti humanitate . Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_431", + "psc_text": "mutus vere beatus, qui cum tacet, intra se loquitur. Dominus dat mihi linguam eruditionis, ut sciam quando oporteat me dicere sermonem. Talia loquebatur intra se Zacharias, cum obmutuisset: et vere quia loqui ei non profuerat, ne loqueretur, obmutuit; et ut loqueretur, exauditus a Christo est. Denique scripsit quod Christus exaudiret; et vocem recepit, quam Christus indulsit; et gratiam adjunxit, quam ante non habuit; ut prophetaret eum, cujus mandatis ante non credidit. Quid de Domino omnium virtutum loquor, cum mulier Susanna nec sexus infirmitate turbata, cum se ad periculum mortis cognovit addictam, vocem emiserit? Accusabatur, et tacebat: ducebatur ad mortem, et silentio se tegebat, ne nudaret pudorem. Intra se tamen loquebatur Deo, qui eam magis audivit tacentem: quae si voluisset loqui, forsitan non esset audita. 46. Et tu ergo qui proposuisti satisfacere pro delictis Domino Deo tuo, illi soli interiore corde te purga, illum contuere, qui potest peccata diluere. Adjuvat te,", + "candidate_score": 0.686712, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_26_28", + "bdc_text": "in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_55", + "psc_text": "Quanta dixit a quibus beatus vir debeat abstinere! Et adhuc adjicit alia. 30. (Vers. 2.) Sed in lege Domini fuit voluntas ejus, et in lege ejus meditabitur die ac nocte; hoc est, beatus ille qui haec faciat consilio, ratione, prudentia; potest enim et parvulus non per virtutem, sed per impossibilitatem et inscientiam delinquendi ab iis quae dicta sunt, abstinere. Potest et irrationabili pecudi convenire, cui nulla vis consilii, nullus sensus erroris est. Hoc est ergo quartum quod sequitur, in quo definitio beati viri a pecude discernitur; quia vir sapiens subditus legi est voluntate, non necessitate. Plurimum enim refert; quia in voluntate, mercedis est fructus; in necessitate, dispensationis obsequium. Ita enim docuit nos Apostolus dicens: Si volens hoc ago, mercedem habeo: si invitus, dispensatio mihi credita est (I Cor. IX, 17) . Ordo autem conveniens, ut primo diligas legem, secundo ut mediteris. Qui diligit, ex voluntate facit mandata legis; qui timet,", + "candidate_score": 0.68503, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_31_33", + "bdc_text": "Caeterum , unde sit , quod conscientia reddatur uni lata , alteri arcta , quibusve causis erronea , ut absolute non potui praestare , ita cum silentio praeterii a te pendens , ut quemadmodum in omnibus , ita et hac in re iudicium tuum describas . Tam importunum tibi amicum tua collegisti humanitate . Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_320", + "psc_text": "Et ne intres in judicium cum servo tuo; quoniam non justificabitur in conspectu tuo omnis vivens (Ps. CXLII, 2) . Confitetur se in tenebris sicut mortuum saeculi collocatum. Caute sicut mortuum saeculi dixit, non mortuum; non enim mortui saeculi sunt, qui moriuntur in Christo; illi autem sunt mortui saeculi, qui omnem vitam suam quam vixerunt in saeculo, in interitu et morte constituunt. Et ideo quasi desperatus ad remedium confugit dicens: Cito exaudi me, Domine; quia defecit spiritus meus (Ibid., 7) . Talis enim judicii proposita sibi oblatione defecit, in quo examinanda veritas foret potius, quam misericordia conferenda. 73. Tamen tam pius est Dominus, ut etsi nemo justificetur in conspectu ejus vivens (quis enim quamvis justus non obnoxius est peccato; aut cujus talis est vita, ut digna judicetur Dei similitudine?) utique ad imaginem et similitudinem Dei factus debet, sicut Deus qui sine peccato est, ita et is qui ad imaginem ejus", + "candidate_score": 0.682608, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_24_26", + "bdc_text": "Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire . Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 . in die domini tractandus .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_359", + "psc_text": "remedium: Justus in principio sermonis accusator est sui (Prov. XVIII, 17) . Venenum, peccatum est; remedium, accusatio sui criminis: venenum, iniquitas est; confessio, remedium prolapsionis. Et ideo vere remedium de veneno est, si dicas iniquitates tuas, ut justificeris. 12. Sed jam psalmum adoriamur, ut ipse nos doceat quemadmodum agenda poenitentia sit. Itaque sic incipit: ENARRATIO. 13. (Vers. 2.) Domine, ne in ira tua arguas me; neque in furore tuo corripias me. Qui poenitentiam agit, paratus esse debet ad opprobria perferenda injuriasque subeundas; nec commoveri, si quis ei peccati sui crimen objiciat. Cum enim ipse accusare se debeat, quemadmodum alium non sustinet arguentem? Quod si ab homine argui timere non debet, quanto magis a Domino Deo suo, cui omnes etiam in iis quae sunt occulta, peccamus; cum praesertim condemnatio praesentium, absolutio futurorum sit. Qui autem non condemnantur in saeculo, cum hominibus non flagellabuntur. Vae mihi! si de me dicatur: habet mercedem", + "candidate_score": 0.674633, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_8", + "bdc_text": "Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_639", + "psc_text": "habet: Benedictus dominus Deus Israel a saeculo et usque in saeculum; et dicet omnis populus: Fiat, fiat (Psal. CV, 48) . Quintus liber usque ad finem est; ubi pro hoc verbo Propheta dicit: Omnis spiritus laudet Dominum (Psal. CL, 6) . 38. Sed iterum forsitan te moveat, quomodo quinque libros asseram, cum unum Psalterium sit. Sed etiam Evangelium unum est, et quatuor libros esse negare non possumus. Unum autem Evangelium esse, et alibi (Lib. I in Lucam, in prooemio), ni fallor, intimavimus; et si iterum exigitur, facile possumus edocere, cum Salvator dixerit: Amen dico vobis, ubicumque praedicatum fuerit hoc Evangelium (Matth. XXVI, 13) . Et Apostolus: Miror quod sic tam cito transferimini in aliud Evangelium, quod non est aliud; nisi aliqui sunt qui vos pervertunt (Galat. I, 6 et 7). Et alibi: Notum enim facio vobis, fratres, Evangelium (I Cor. XV, 1) . Nec usquam habes aliter de corpore isto", + "candidate_score": 0.665452, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_28", + "bdc_text": "Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_650", + "psc_text": "ideo tibi dicit Scriptura: Da in disciplinam cor tuum; aures autem tuas praepara sermonibus intellectus (Prov. XXIII, 12) . Et alibi: Dilige sapientiam et disciplinam (Prov. I, 3) . Sapientia est quae sensus scaturit: disciplina in habitudinem quamdam naturae coalita forma virtutum, et mentis confirmata sententia scientiae disciplinis. Intelligere quoque obscurum sermonem atque dictionum prudentiam et aenigmata Proverbiorum Scriptura nos docuit (Ibid.), cujus auctoritate colligimus has prudentiae principales 886 esse virtutes; eo quod sapientia semper quasi mater fecunda parturiat, disciplina quasi severior magistra distringat, intellectus quasi diligens quaesitor inveniat, et veram justitiam, judiciumque rimetur. 3. Doceamus haec sacrae testimoniis lectionis. Sapientia dicit: Ego quasi fons a paradiso, dixi: Rigabo meum hortum . . . . et adhuc doctrinam quasi prophetiam effundam (Eccli. XXIV, 41, 42 et 46) . Nam generationes suas menti hominis, bonos videlicet sensus, quasi pia mater infundit. Accipe etiam testimonia disciplinae: Fili, ne neglexeris disciplinam Dei, nec", + "candidate_score": 0.663403, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_9_11", + "bdc_text": "Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris . Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_912", + "psc_text": ". Narrate ergo sine intermissione, sine fine. Adversarius vigilat, circuit, et rabie ferina quaerit, quos invenerit, devorare. Ideo semper canendus est Dominus, qui dentes leonum conterat, et ora confringat; ut nobis nocere non possint. 23. (Vers. 14, 15.) Ponite, inquit, corda vestra in virtute ejus; id est, ut virtutem ejus intelligatis: et distribuite gradus ejus, ut enarretis in progenie altera. Quoniam hic est Deus, Deus noster in aeternum, et in saeculum saeculi: ipse reget nos in saecula. Βάρεις dixit Graecus, hoc est, excelsas et turritas domos; unde Propheta cum de civitate Dei et inhabitantibus eam loqueretur: Distribuite, inquit, gradus ejus; hoc est, mansiones ejus altas atque sublimes in coelestibus. Quo docet ordinem servandum esse meritorum. Unusquisque enim in suo ordine (Joan. XIV, 2). Unde et Dominus ire et praeparare se dicit Discipulis mansiones; ut pro suorum ratione meritorum digna unusquisque habitacula consequatur, in quibus requiem illam carpat aeternam. 24. Sunt", + "candidate_score": 0.663375, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_17_19", + "bdc_text": "Si quid habes , quo hominem excusare liceat , mone . Proinde age acta ZofingaeAkten der Täuferdisputation von Zofingen , 1532 ( HBBibl I 701 ) ; zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ;", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_359", + "psc_text": "remedium: Justus in principio sermonis accusator est sui (Prov. XVIII, 17) . Venenum, peccatum est; remedium, accusatio sui criminis: venenum, iniquitas est; confessio, remedium prolapsionis. Et ideo vere remedium de veneno est, si dicas iniquitates tuas, ut justificeris. 12. Sed jam psalmum adoriamur, ut ipse nos doceat quemadmodum agenda poenitentia sit. Itaque sic incipit: ENARRATIO. 13. (Vers. 2.) Domine, ne in ira tua arguas me; neque in furore tuo corripias me. Qui poenitentiam agit, paratus esse debet ad opprobria perferenda injuriasque subeundas; nec commoveri, si quis ei peccati sui crimen objiciat. Cum enim ipse accusare se debeat, quemadmodum alium non sustinet arguentem? Quod si ab homine argui timere non debet, quanto magis a Domino Deo suo, cui omnes etiam in iis quae sunt occulta, peccamus; cum praesertim condemnatio praesentium, absolutio futurorum sit. Qui autem non condemnantur in saeculo, cum hominibus non flagellabuntur. Vae mihi! si de me dicatur: habet mercedem", + "candidate_score": 0.660497, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_34", + "bdc_text": "O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_801", + "psc_text": "paradiso vigebat, coelesti gratia refulgebat, loquebatur cum Deo. Numquid eum humiliatum ante legisti, nisi postea quam praevaricatio eum humiliavit sua. Cujus vitii haereditatem ad nos usque transmisit; ut in hoc corpore constituti nolimus peregrinari de corpore, 919 et adesse Deo. Et ideo humiliamus animam nostram quae se ad Deum gestit attollere: sed corruptibile hoc corpus gravat animam, terrenaque habitacula praeponderant, ut mens devota Deo frequenter inclinetur ad saeculum, nec se subjicere Deo possit, quoniam subjectionem sui sapientia carnis ignorat, quae nostrum involvit affectum. 76. Dicentes haec de nobis, quid de carne Domini nostri Jesu Christi dicemus? Qui utique suscepit carnis istius veritatem, et ideo semetipsum humiliavit usque ad mortem, mortem autem crucis (Philip. II, 8) . Diligenter attende, et considera singula. Vide quia volens suscepit hanc formam corporis nostri, et tuae obsequia servitutis, in similitudinem hominum factus: non in similitudinem carnis, sed in similitudinem hominum peccatorum; omnis enim homo sub", + "candidate_score": 0.648378, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_8", + "bdc_text": "Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_638", + "psc_text": "effusa est gratia spiritalis in quadam voce coelestium cataractarum: quia virtute magna Spiritus ferebatur, ut legimus in Actibus apostolorum (Act. II, 2): et ingressum renovati hominis ad altare: et Salvatoris ascensum: et sanctificationem propositi virginalis. Qui liber finitur in psalmo septuagesimo primo, quo regnum Christi pacificum toto orbe diffusum prophetico sermone annuntiatur, remissioque peccatorum; 883 ubi cum benedictionem Domini praemisisset, subtexuit: Et replebitur majestate ejus omnis terra: Fiat, fiat (Psal. LXXI, 19) . Tertius quoque liber finitur octuagesimo octavo psalmo; et ibi habet: Benedictus Dominus in aeternum: Fiat, fiat (Psal. LXXXVIII, 53) . Quartus liber finitur psalmo centesimo quinto, ubi habet: Benedictus dominus Deus Israel a saeculo et usque in saeculum; et dicet omnis populus: Fiat, fiat (Psal. CV, 48) . Quintus liber usque ad finem est; ubi pro hoc verbo Propheta dicit: Omnis spiritus laudet Dominum (Psal. CL, 6) . 38. Sed iterum forsitan te moveat, quomodo quinque libros", + "candidate_score": 0.639299, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_45_47", + "bdc_text": "Tuum minimum nummisma , ad obsequia quaevis addictissimum . [ Adresse auf der Rückseite : ] An Meister Heinrich Bullinger , prędicanten ze Zürich , sinen insunders geliepten bruͤder .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_254", + "psc_text": "Oportuit te pecuniam meam committere nummulariis. Meam, inquit, non tuam. Justus ergo miseretur et tribuit. Quomodo tribuat, audi dicentem: Per omnes Ecclesias doceo. Peccator autem mutuatur, et non solvit (I Cor. VII, 17) . Vide divitem mutuantem, et non reddentem: pauperem accipientem, 797 et continuo remunerantem, ne diutius in aere alieno sit. Haec moralia. 44. Vide nunc pauperem mysticum, id est, simplicem et timentem Dei nomen, audientem verbum de castitate, et solventem; audientem de misericordia, et solventem; audientem de placiditate, et non irascentem: divitem vero illum arrogantem et superbum, audientem quidem, sed post se rejicientem sermones Dei; audientem de condemnatione luxuriae, et magis luxuriantem. Denique Ecclesia solvit quod accepit, Synagoga non solvit. Cognosce Ecclesiam solvere: Tui, inquit, erant, et mihi eos dedisti, et verbum tuum servaverunt (Joan. XVII, 6) . Et alibi: Ipse enim Pater diligit vos, quia vos me diligitis (Joan. XVI, 27) . Reddidit ergo Ecclesia quam accepit", + "candidate_score": 0.638986, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_17", + "bdc_text": "Si quid habes , quo hominem excusare liceat , mone .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_359", + "psc_text": "remedium: Justus in principio sermonis accusator est sui (Prov. XVIII, 17) . Venenum, peccatum est; remedium, accusatio sui criminis: venenum, iniquitas est; confessio, remedium prolapsionis. Et ideo vere remedium de veneno est, si dicas iniquitates tuas, ut justificeris. 12. Sed jam psalmum adoriamur, ut ipse nos doceat quemadmodum agenda poenitentia sit. Itaque sic incipit: ENARRATIO. 13. (Vers. 2.) Domine, ne in ira tua arguas me; neque in furore tuo corripias me. Qui poenitentiam agit, paratus esse debet ad opprobria perferenda injuriasque subeundas; nec commoveri, si quis ei peccati sui crimen objiciat. Cum enim ipse accusare se debeat, quemadmodum alium non sustinet arguentem? Quod si ab homine argui timere non debet, quanto magis a Domino Deo suo, cui omnes etiam in iis quae sunt occulta, peccamus; cum praesertim condemnatio praesentium, absolutio futurorum sit. Qui autem non condemnantur in saeculo, cum hominibus non flagellabuntur. Vae mihi! si de me dicatur: habet mercedem", + "candidate_score": 0.63753, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_16_18", + "bdc_text": "er fühlte sich als Zürcher und hielt sich die Wege für eine Rückkehr nach Zürich offen , was ihm dann bei seiner Entlassung aus Bern 1537 zugute kam. . Si quid habes , quo hominem excusare liceat , mone . Proinde age acta ZofingaeAkten der Täuferdisputation von Zofingen , 1532 ( HBBibl I 701 ) ;", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_527", + "psc_text": "unde dejectus sit, flentem ubertim; quia reminiscitur quid amiserit, quove deciderit. Et ideo gratias agamus Deo, qui nos perpetuo exsilio liberavit, aperiens januam qua revertamur ad patriam. Unde Apostolus 858 praesumpsit dicere: Ergo jam non estis advenae atque peregrini; sed estis cives sanctorum, et domestici Dei (Ephes. II, 19) . 37. (Vers. 14.) Hoc volens recipere David antequam Christus veniret in terram, dixit: Remitte mihi ut refrigerer, priusquam eam, et amplius non ero; hoc est, hic mihi remitte, ubi peccavi. Nisi hic remiseris mihi, ibi remissionis requiem invenire non potero; quod enim in terra ligatum manserit, ligatum manebit in coelo, quod solutum in terra fuerit, solutum erit in coelo. Propheta enim et praedicator Ecclesiae congregandae, evangelico spiritu indulgentias Domini praevidebat; et praecipienda apostolis ei Dominus revelabat; immo haec erat vetus sententia, ut qui se ligasset in terris, vinctus migraret a corpore. Ideo Dominus, quod ante erat judicii sui, dedit apostolis", + "candidate_score": 0.636578, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_19", + "bdc_text": "zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ;", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_318", + "psc_text": "quod judicium? Audi dicentem: Tibi soli peccavi, et malum coram te feci; ut justificeris in sermonibus tuis, et vincas cum judicaris (Ps. L, 6) . Ideo ergo praebet se Dominus audiendum, ut de se judicetur, quo magis vincat. Quomodo se praebeat, audi: Populus meus, quid feci tibi; aut in quo contristavi te; aut quid molestus tibi fui; responde mihi? Quia ex Aegypto eduxi te, et de domo servitutis liberavi te (Mich. VI, 3 et 4) . Et alibi: Ego sum, ego sum qui deleo iniquitates tuas, et memor non ero: tu autem memor esto, et judicemur (Esai. XLIII, 25 et 26) . 72. Grave hoc judicium, cum Dominus de se postulat contra hominem judicari. Quid enim respondeas ei, qui universa tibi contulit, omnibus te praefecit; subjecit tibi Aegyptios, ad quos hospes adveneras, insectantes postea mari mersit. Ille tuos delevit hostes, atque subvertit, ille te creavit et condidit, ille suo sanguine", + "candidate_score": 0.636387, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_10", + "bdc_text": "Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_803", + "psc_text": "se ergo humiliavit propter nos. Non ergo corpus illius corpus mortis; siquidem corpus est vitae: nec caro illius, umbra mortis; siquidem fulgor est gloriae: nec in eo locus afflictationis; siquidem in illo corpore omnibus gratia consolationis. Humiliavit se, ut disceres quid sit humilitas. Denique audi dicentem: Discite a me quia mitis sum, et humilis corde (Matth. XI, 29) . Ille se humiliavit, ut tu exaltareris; qui enim se humiliat exaltabitur. Sed non omnes qui humiliantur, exaltabuntur; multos enim crimen humiliat ad ruinam. Humiliatus est autem Dominus usque ad mortem; ut de portis mortis exaltaretur. 77. Ecce vide gratiam Christi, vide beneficia ejus. Posteaquam Christus advenit, haec caro quae erat umbra mortis, coepit per gratiam Domini refulgere, et habere lumen proprium; unde et dictum est: Lucerna corporis tui est oculus tuus (Matth. VI, 22) . Sed vide de quo oculo dicat; non de exteriore, sed de interiore: Si oculus, inquit, tuus", + "candidate_score": 0.63203, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_25", + "bdc_text": "Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_359", + "psc_text": "remedium: Justus in principio sermonis accusator est sui (Prov. XVIII, 17) . Venenum, peccatum est; remedium, accusatio sui criminis: venenum, iniquitas est; confessio, remedium prolapsionis. Et ideo vere remedium de veneno est, si dicas iniquitates tuas, ut justificeris. 12. Sed jam psalmum adoriamur, ut ipse nos doceat quemadmodum agenda poenitentia sit. Itaque sic incipit: ENARRATIO. 13. (Vers. 2.) Domine, ne in ira tua arguas me; neque in furore tuo corripias me. Qui poenitentiam agit, paratus esse debet ad opprobria perferenda injuriasque subeundas; nec commoveri, si quis ei peccati sui crimen objiciat. Cum enim ipse accusare se debeat, quemadmodum alium non sustinet arguentem? Quod si ab homine argui timere non debet, quanto magis a Domino Deo suo, cui omnes etiam in iis quae sunt occulta, peccamus; cum praesertim condemnatio praesentium, absolutio futurorum sit. Qui autem non condemnantur in saeculo, cum hominibus non flagellabuntur. Vae mihi! si de me dicatur: habet mercedem", + "candidate_score": 0.630419, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_15_17", + "bdc_text": "- Gemeint ist die etwas zweideutige Lage Meganders in Bern : er fühlte sich als Zürcher und hielt sich die Wege für eine Rückkehr nach Zürich offen , was ihm dann bei seiner Entlassung aus Bern 1537 zugute kam. . Si quid habes , quo hominem excusare liceat , mone .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_527", + "psc_text": "unde dejectus sit, flentem ubertim; quia reminiscitur quid amiserit, quove deciderit. Et ideo gratias agamus Deo, qui nos perpetuo exsilio liberavit, aperiens januam qua revertamur ad patriam. Unde Apostolus 858 praesumpsit dicere: Ergo jam non estis advenae atque peregrini; sed estis cives sanctorum, et domestici Dei (Ephes. II, 19) . 37. (Vers. 14.) Hoc volens recipere David antequam Christus veniret in terram, dixit: Remitte mihi ut refrigerer, priusquam eam, et amplius non ero; hoc est, hic mihi remitte, ubi peccavi. Nisi hic remiseris mihi, ibi remissionis requiem invenire non potero; quod enim in terra ligatum manserit, ligatum manebit in coelo, quod solutum in terra fuerit, solutum erit in coelo. Propheta enim et praedicator Ecclesiae congregandae, evangelico spiritu indulgentias Domini praevidebat; et praecipienda apostolis ei Dominus revelabat; immo haec erat vetus sententia, ut qui se ligasset in terris, vinctus migraret a corpore. Ideo Dominus, quod ante erat judicii sui, dedit apostolis", + "candidate_score": 0.625222, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_25", + "bdc_text": "Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_132", + "psc_text": "conscientiae peccatricis ait: Quoniam iniquitatem meam ego agnosco, et delictum meum contra me est semper (Psal. L, 4) . Offunditur enim nobis ultrix nostri imago peccati; nec quietum reum suum esse permittit, inferens miseram servitutem: atque in sua vincula trahit, ut enodare se non queat; quoniam volens ipse se vendidit, cui liberum erat delictorum aera non capere, et libertatem innocentiae reservare. Itaque dum oramus, peccatum offunditur: ubi somno sensus se corporis relaxaverit, peccatum recurrit. Semper nobis error noster tamquam malus exactor occurrit, vel tamquam improbus fenerator conveniens debitorem. Unde Dominus ait: Qui facit peccatum, servus est peccati (Joan. VIII, 34) . Sed justus novit quemadmodum peccatorum suorum vincula dissolvat, nec exspectat accusatorem, sed praevenit ut confitendo suum allevet omne delictum; ne habeat quod adversarius criminetur. Ideoque Scriptura tibi dicit: Justus in principio sermonis accusator est sui (Prov. XVIII, 17) . Vocem enim eripit adversario, et quasi dentes quosdam paratos ad", + "candidate_score": 0.623, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_16", + "bdc_text": "er fühlte sich als Zürcher und hielt sich die Wege für eine Rückkehr nach Zürich offen , was ihm dann bei seiner Entlassung aus Bern 1537 zugute kam. .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_527", + "psc_text": "unde dejectus sit, flentem ubertim; quia reminiscitur quid amiserit, quove deciderit. Et ideo gratias agamus Deo, qui nos perpetuo exsilio liberavit, aperiens januam qua revertamur ad patriam. Unde Apostolus 858 praesumpsit dicere: Ergo jam non estis advenae atque peregrini; sed estis cives sanctorum, et domestici Dei (Ephes. II, 19) . 37. (Vers. 14.) Hoc volens recipere David antequam Christus veniret in terram, dixit: Remitte mihi ut refrigerer, priusquam eam, et amplius non ero; hoc est, hic mihi remitte, ubi peccavi. Nisi hic remiseris mihi, ibi remissionis requiem invenire non potero; quod enim in terra ligatum manserit, ligatum manebit in coelo, quod solutum in terra fuerit, solutum erit in coelo. Propheta enim et praedicator Ecclesiae congregandae, evangelico spiritu indulgentias Domini praevidebat; et praecipienda apostolis ei Dominus revelabat; immo haec erat vetus sententia, ut qui se ligasset in terris, vinctus migraret a corpore. Ideo Dominus, quod ante erat judicii sui, dedit apostolis", + "candidate_score": 0.617555, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_37_39", + "bdc_text": "Bernę , 8 . septembris . De rebus publicis penitus nihil habeo .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_340", + "psc_text": "Apostolus ait: Ore confessio fit ad salutem (Rom. X, 10) . Sed forte moveat, quia non dixit peccatorum commemorationem; sed diei sabbati, aut (sicut alius habet) sabbatorum (Exod. XX, 8 et seq.) . Quid est autem sabbatum, nisi requies futurorum, levamen praesentium, quo Lex jubet hominum opera feriari, onera deponi? Quae sunt graviora onera, nisi nostra peccata? Haec deponantur in sabbatorum diebus, hoc est, in hoc vitae istius tempore. Septem enim diebus hebdomas omnis concluditur, sex diebus mundus ille formatus est, septimo die requievit Dominus ab opere suo, qui in nostra mansuetudine requiescit, 816 sicut ipse dixit: Super quem requiescam, nisi supra humilem et mansuetum (Esai. LXVI, 2) ? Absolve te ergo omni sabbato, et alleva pondus errorum; ut securus ad illius futuri sabbati requiem pervenire merearis. Nam si hinc peccata gravia portaveris, illic requiem non habebis. Exonera igitur tuam mentem, rejice omnia quibus conscientia gravatur et premitur, ne fiat", + "candidate_score": 0.615621, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_16", + "bdc_text": "er fühlte sich als Zürcher und hielt sich die Wege für eine Rückkehr nach Zürich offen , was ihm dann bei seiner Entlassung aus Bern 1537 zugute kam. .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_252", + "psc_text": "sanitatis, et non impetravit; in infirmitate autem remedium non quaesivit, sed cursum consummavit, et coronam invenit. 43. (Vers. 21.) Mutuatur, inquit, peccator, et non solvit: justus autem miseretur, et tribuit. Hoc quoque convenit personae Pauli, quia justus miseretur et tribuit. Vide illum Domini eloquia dividentem, vide argentum Domini fenerantem. Unam mnam accepit, duas reddidit: duas accepit, quatuor reddidit: quinque accepit, decem reddidit. Non ligavit in sudario quod acceperat, sed nummulariis erogavit; et quod erogaverat, cum usuris recepit. Ita et accipientem a peccato maximo liberavit, ne apud eum pecunia Domini deperiret; et ipse ut decem civitatibus praeficeretur, emeruit. Quae sint decem civitates, in epistolis recognosce quas scripsit; etsi apostoli praescripto numero non teneantur, quibus dictum est: Ite per orbem universum, et praedicate Evangelium universae creaturae (Marc. XVI, 15) . Hic ergo ab Hierusalem per Orientem et Illyricum et Italiam Domini pecuniam dispensavit. Et ne quis putaret quod suam feneraret, Domini esse", + "candidate_score": 0.612652, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_13", + "bdc_text": "At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_Enarrationes-in-XII-psalmos-Davidicos_window_560", + "psc_text": "pastor, bonus negotiator gregem suum, et mercem propriam non reliquit. Erit quidem et adhuc in paradiso cum angelis pugna serpenti, donec dejiciatur: sed qui cum Christo est, timere non poterit. Adam cum Christo non fuit, quando deceptus est. Nam si cum Christo fuisset, et in ejus praeceptione permansisset, perire utique non potuisset. Non mansit in Christo, quia non in ejus sermone permansit. Denique audi, qui maneat in Christo. Si manseritis, inquit, in me et verba mea in vobis manserint; quodcumque volueritis, petetis; et fiet vobis (Joan. XV, 7) . Et infra: Si praecepta mea servaveritis, manebitis in mea dilectione (Ibid., 10) . Vis scire, quia cum Christo Adam non erat? Dixit ei Dominus: Adam, ubi es (Gen. III, 9) ? Qui utique quasi absentem requirit, non diceret: Ubi es; si eum in se manere cognosceret. Sed quis eum absentem fecerit, audiamus. Absconderunt se, inquit, ambo a facie Domini (Ibid., 8)", + "candidate_score": 0.605979, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 3, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV", + "max_score": 0.718178, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6_8", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_684", + "psc_text": "Quoniam charitas Dei, inquit, diffusa est in cordibus nostris per Spiritum sanctum qui datus est nobis (Id. V, 5) . Charitas ergo implet Legem, et verissime dictum est, Plenitudo Legis charitas. Quaeramus hanc charitatem, quemadmodum commendatur a Domino. Mementote quid proposuerim: numerum triginta octo annorum in illo languido volo exponere, quare numerus ille trigesimus octavus languoris sit potius quam sanitatis. Ergo, ut dicebam, charitas implet Legem. Ad plenitudinem Legis in omnibus operibus pertinet quadragenarius numerus: in charitate autem duo praecepta nobis commendantur. Intuemini, obsecro, et figite memoriae quod dico; ne sitis contemptores verbi, ne fiat anima vestra via, ubi grana jacta non germinent: Et venient, inquit, volatilia coeli, et colligent ea (Marc. IV, 4) . Percipite, et recondite in cordibus vestris. Charitatis praecepta duo sunt a Domino commendata: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua; et, Diliges proximum tuum", + "candidate_score": 0.718178, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6_8", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_683", + "psc_text": "Evangelium quod quatuor libros habet, impletur Lex: quia in Evangelio dictum est, Non veni solvere Legem, sed adimplere (Matth. V, 17) . Sive ergo illa, sive ista causa, sive alia aliqua probabiliore, quae nos latet, doctiores non latet; certum est tamen quadragenario numero significari quamdam perfectionem in operibus bonis, quae maxime opera bona exercentur in abstinentia quadam ab illicitis cupiditatibus saeculi, hoc est, generali jejunio. Audi et Apostolum dicentem, Plenitudo Legis charitas (Rom. XIII, 10) . Charitas unde? Per gratiam Dei, per Spiritum sanctum. Non enim haberemus illam ex nobis, quasi facientes illam nobis. Dei donum est, et magnum donum: Quoniam charitas Dei, inquit, diffusa est in cordibus nostris per Spiritum sanctum qui datus est nobis (Id. V, 5) . Charitas ergo implet Legem, et verissime dictum est, Plenitudo Legis charitas. Quaeramus hanc charitatem, quemadmodum commendatur a Domino. Mementote quid proposuerim: numerum triginta octo annorum in illo languido volo exponere,", + "candidate_score": 0.69817, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5_7", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_684", + "psc_text": "Quoniam charitas Dei, inquit, diffusa est in cordibus nostris per Spiritum sanctum qui datus est nobis (Id. V, 5) . Charitas ergo implet Legem, et verissime dictum est, Plenitudo Legis charitas. Quaeramus hanc charitatem, quemadmodum commendatur a Domino. Mementote quid proposuerim: numerum triginta octo annorum in illo languido volo exponere, quare numerus ille trigesimus octavus languoris sit potius quam sanitatis. Ergo, ut dicebam, charitas implet Legem. Ad plenitudinem Legis in omnibus operibus pertinet quadragenarius numerus: in charitate autem duo praecepta nobis commendantur. Intuemini, obsecro, et figite memoriae quod dico; ne sitis contemptores verbi, ne fiat anima vestra via, ubi grana jacta non germinent: Et venient, inquit, volatilia coeli, et colligent ea (Marc. IV, 4) . Percipite, et recondite in cordibus vestris. Charitatis praecepta duo sunt a Domino commendata: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua; et, Diliges proximum tuum", + "candidate_score": 0.698104, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_32_34", + "bdc_text": "Tam importunum tibi amicum tua collegisti humanitate . Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.69562, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_4_6", + "bdc_text": "Vidi , quae in Epistolam Hebreorum a doctis temporum nostrorum ferme omnibus neglectam ediderisZu Bullingers Hebräerbrief-Kommentar ( HBBibl I 38 ) s. noch oben S. 167 , Anm. 6 und Nr. 124. . Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_685", + "psc_text": "jacta non germinent: Et venient, inquit, volatilia coeli, et colligent ea (Marc. IV, 4) . Percipite, et recondite in cordibus vestris. Charitatis praecepta duo sunt a Domino commendata: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua; et, Diliges proximum tuum tanquam teipsum. In his duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) . Merito et illa vidua omnes facultates suas, dua minuta misit in dona Dei (Luc. XXI, 2-4): merito et pro illo languido a latronibus sauciato, stabularius duos nummos accepit unde sanaretur (Luc. X, 35): merito apud Samaritanos biduum fecit Jesus, ut eos charitate firmaret (Joan. IV, 40). Binario ergo isto numero cum aliquid boni significatur maxime bipartita charitas commendatur. Si ergo quadragenarius numerus habet perfectionem Legis et Lex non impletur nisi in gemino praecepto charitatis; quid miraris quia languebat qui ad quadraginta, duo minus habebat? 7.", + "candidate_score": 0.685295, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_18_20", + "bdc_text": "Proinde age acta ZofingaeAkten der Täuferdisputation von Zofingen , 1532 ( HBBibl I 701 ) ; zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ; nam catabaptistarum fex ad mentiendum et imponendum instructissima augetur in dies , et qui in agro facile illorum trichis moventur , quottidie clamant procrastinationem illam indicium esse certissimum veritatem a catabaptistarum parte esse .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2548", + "psc_text": "Alternos quippe intelligendi sunt agere solere annos ambo pontifices, id est principes sacerdotum, qui erant illo tempore Annas et Caiphas, quos Lucas evangelista commemorat, narrans quo tempore coeperit Domini praecursor Joannes praedicare regnum coelorum, et congregare discipulos. Sic enim dicit: Sub principibus sacerdotum Anna et Caipha, factum est verbum Domini super Joannem Zachariae filium in deserto (Luc. III, 2) , et caetera. Proinde isti ambo pontifices vicissim suos annos agebant: et erat annus Caiphae quando passus est Christus. Ideo secundum Matthaeum cum comprehensus esset, ad eum ductus est: sed prius ad Annam secundum Joannem venerunt cum illo; non quia collega, sed quia socer ejus erat. Et credendum est secundum voluntatem Caiphae id esse factum, vel etiam domos eorum ita fuisse positas, ut non deberet Annas a transeuntibus praeteriri. 6. Sed cum dixisset Evangelista quod eum ligatum miserit Annas ad Caipham, reversus est ad locum narrationis, ubi reliquerat Petrum, ut explicaret", + "candidate_score": 0.655616, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_18_20", + "bdc_text": "Proinde age acta ZofingaeAkten der Täuferdisputation von Zofingen , 1532 ( HBBibl I 701 ) ; zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ; nam catabaptistarum fex ad mentiendum et imponendum instructissima augetur in dies , et qui in agro facile illorum trichis moventur , quottidie clamant procrastinationem illam indicium esse certissimum veritatem a catabaptistarum parte esse .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1915", + "psc_text": "semetipsum (Joan. XI, 33), ut hoc intelligatur et ubi non scriptum legitur, et tamen eum legitur fuisse turbatum. Affectum quippe humanum, quando oportuisse judicavit, in seipso potestate commovit, qui hominem totum potestate suscepit. TRACTATUS LXI. Ab eo quod Dominus ait, Amen, amen dico vobis, quia unus ex vobis tradet me; usque ad id, Ille est cui ego tinctum panem porrexero. Cap. XIII, V\\. 21-26. 1. Hoc Evangelii capitulum, fratres, ita nobis exponendum hac lectione propositum est, ut jam etiam de traditore Domini per panem tinctum eique porrectum satis evidenter expresso aliquid dicere debeamus. Et de illo quidem, quod eum jam demonstraturus Jesus turbatus est spiritu, praeterito sermone disserui: sed fortassis quod ibi non dixi, etiam hoc nobis Dominus significare sua perturbatione dignatus est, quod scilicet falsos fratres, et dominici agri illa zizania ita necesse est usque ad messis tempus inter frumenta tolerari (Matth. XIII, 29, 30), ut quando ex eis", + "candidate_score": 0.652149, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_10", + "bdc_text": "Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2404", + "psc_text": "modo te glorificat Filius sicut dedisti ei potestatem omnis carnis, et sic dedisti, ut omne quod dedisti ei, det eis vitam aeternam, et, haec est vita aeterna, ut cognoscant te; sic te igitur Filius glorificat, ut omnibus quos dedisti ei, te cognitum faciat. Porro si cognitio Dei est vita aeterna, tanto magis vivere tendimus, quanto magis in hac cognitione proficimus. Non autem moriemur in vita aeterna: tunc ergo Dei cognitio perfecta erit, quando nulla mors erit. Summa tunc Dei clarificatio; quia summa gloria, quae graece dicitur δόξα. Unde dictum est δόξασον, quod latini quidam interpretati sunt, clarifica; quidam, glorifica. A veteribus autem gloria, qua gloriosi homines dicuntur, ita est definita: Gloria est frequens de aliquo fama cum laude. At si homo laudatur cum famae creditur, quomodo Deus laudabitur quando ipse videbitur? Propter quod scriptum est, Beati qui habitant in domo tua; in saecula saeculorum laudabunt te (Psal. LXXXIII, 5) .", + "candidate_score": 0.647706, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_10_12", + "bdc_text": "Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris . Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit . Spero de homine in dies meliora .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2347", + "psc_text": "Alibi enim, id est, vel apud haereticos, vel apud quosdam paganos, vera ejus in terris gloria non potest esse, et ubi videtur esse frequens de illo fama cum laude. Vera ergo ejus gloria in Ecclesia catholica sic a propheta cantatur: Exaltare super coelos, Deus, et super omnem terram gloria tua (Psal. CVII, 6) . Quia itaque post ejus exaltationem venturus erat Spiritus sanctus, et eum glorificaturus, hoc sacer Psalmus, hoc ipse Unigenitus promisit futurum, quod videmus impletum. 4. Quod autem ait, De meo accipiet, et annuntiabit vobis, catholicis audite auribus, catholicis percipite mentibus. Non enim propterea, sicut quidam haeretici putaverunt, minor est Filio Spiritus sanctus: quasi Filius accipiat a Patre, et Spiritus sanctus a Filio quibusdam gradibus naturarum. Absit hoc credere, absit hoc dicere, absit a christianis cordibus cogitare. Denique continuo solvit ipse quaestionem, et cur hoc dixerit, explanavit. Omnia, inquit, quaecumque habet Pater, mea sunt: propterea dixi quia de", + "candidate_score": 0.63671, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_1_3", + "bdc_text": "Tametsi Simlerus Gemeint ist wahrscheinlich der Berner Heinrich Simler ( s. HBBW I 215f , Anm. 56 ) , eventuell Peter Simler . noster certissime omnia referre possit , charissime Heinrice , quae de nostrarum rerum statu desideras , nolui tamen vacuus ad te veniret , quo perpetuos mei in te amoris testes habeas .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1601", + "psc_text": "animo sim, cum cognovero quae circa vos sint: neminem enim habeo unanimem, qui germane de vobis sollicitus sit. Omnes enim sua quaerunt, non quae Jesu Christi » (Philipp. II, 19-21). Inter mercenarios pastor ingemuit: Quaesivit aliquem qui sinceriter diligeret gregem Christi, et circa se in eis qui cum illo eo tempore fuerant, non invenit. Non enim in Ecclesia Christi tunc praeter Paulum apostolum et Timotheum nemo erat qui germane de grege sollicitus esset: sed contigerat ut eo tempore quo Timotheum misit, circa se alium de filiis non haberet; sed soli mercenarii cum illo essent, sua quaerentes, non quae Jesu Christi. Et tamen ipse germane de grege sollicitus, maluit filium mittere, et inter mercenarios remanere. Invenimus et mercenarios, non eos discutit nisi Dominus; qui cor inspicit, ipse discutit: tamen aliquando intelliguntur a nobis. Non enim frustra dixit ipse Dominus etiam de lupis: Ex fructibus eorum cognoscetis eos (Matth. VII, 16) .", + "candidate_score": 0.636369, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_10", + "bdc_text": "Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2405", + "psc_text": "veteribus autem gloria, qua gloriosi homines dicuntur, ita est definita: Gloria est frequens de aliquo fama cum laude. At si homo laudatur cum famae creditur, quomodo Deus laudabitur quando ipse videbitur? Propter quod scriptum est, Beati qui habitant in domo tua; in saecula saeculorum laudabunt te (Psal. LXXXIII, 5) . Ibi erit Dei sine fine laudatio, ubi erit Dei plena cognitio; et quia plena cognitio, ideo summa clarificatio vel glorificatio. 4. Sed prius hic clarificatur Deus, dum annuntiatus hominibus innotescit, et per fidem credentium praedicatur. Propter quod dicit, Ego te clarificavi super terram, opus consummavi quod dedisti mihi ut faciam. Non ait, jussisti; sed, dedisti: ubi commendatur evidens gratia. Quid enim habet quod non accepit, etiam in Unigenito humana natura? An non accepit, ut nihil mali, sed bona faceret omnia, quando in unitatem personae suscepta est a Verbo, per quod facta sunt omnia? Sed quomodo consummavit opus quod accepit ut", + "candidate_score": 0.634759, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_13", + "bdc_text": "At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1752", + "psc_text": "Pauperes semper habebitis vobiscum, me autem non semper habebitis. Accipiant hoc et boni, sed non sint solliciti: loquebatur enim de praesentia corporis sui. Nam secundum majestatem suam, secundum providentiam, secundum ineffabilem et invisibilem gratiam, impletur quod ab eo dictum est, Ecce ego vobiscum sum usque in consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20) . Secundum carnem vero quam Verbum assumpsit, secundum id quod de Virgine natus est, secundum id quod a Judaeis prehensus est, quod ligno confixus, quod de cruce depositus, quod linteis involutus, quod in sepulcro conditus, quod in resurrectione manifestatus, non semper habebitis vobiscum. Quare? Quoniam conversatus est secundum corporis praesentiam quadraginta diebus cum discipulis suis, et eis deducentibus videndo non sequendo, ascendit in coelum (Act. I, 3, 9, 10), et non est hic. Ibi est enim, sedet ad dexteram Patris: et hic est, non enim recessit praesentia majestatis. Aliter: secundum praesentiam majestatis semper habemus Christum; secundum praesentiam carnis, recte", + "candidate_score": 0.634418, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_35", + "bdc_text": "Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1172", + "psc_text": "hic est quem quaerebant Judaei interficere; usque ad id, Quaeretis me, et non invenietis; et ubi sum ego, vos non potestis venire. Cap. VII, V\\. 25-36. 1. Meminit Charitas vestra pristinis sermonibus et lectum esse in Evangelio, et a nobis ut potuimus disputatum, quod Dominus Jesus ideo velut occulte ascendit ad diem festum, non quia timebat ne teneretur, cujus potestas erat ne teneretur; sed ut significaret etiam in ipso die festo qui celebrabatur a Judaeis, se occultari, et suum esse mysterium: hodierna ergo lectione apparuit potestas, quae putabatur timiditas; loquebatur enim palam in die festo, ita ut mirarentur turbae, et dicerent quod audivimus, cum lectio legeretur, Nonne hic est quem quaerebant interficere? Et ecce palam loquitur, et nihil illi dicunt: numquid vere cognoverunt principes quia hic est Christus? Qui noverant qua saevitia quaerebatur, mirabantur qua potentia non tenebatur. Deinde non plene intelligentes illius potentiam, putaverunt principum esse scientiam, quod ipsi", + "candidate_score": 0.633248, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_10", + "bdc_text": "Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_861", + "psc_text": "Si ergo novimus hunc, qui nobis loquitur, et Deum et hominem, intelligamus verba Dei et hominis: aliquando enim talia nobis dicit quae pertineant ad majestatem, aliquando quae pertineant ad humilitatem. Ipse enim excelsus, qui humilis ut nos humiles faciat excelsos. Quid ergo ait? Demonstrabit mihi Pater his majora, ut vos miremini. Ergo nobis est demonstraturus, non illi. Cum ergo nobis sit demonstraturus Pater; propterea dixit, ut vos miremini. Exposuit enim quod voluit dicere, Demonstrabit mihi Pater. Quare non dixit, Demonstrabit vobis Pater; sed, demonstrabit Filio? Quia et nos membra sumus Filii; et nos membra tanquam quod discimus, ipse discit quodammodo in membris suis. Quomodo discit in nobis? Quomodo patitur in nobis. Unde probamus quia patitur in nobis? Ex illa voce de coelo: Saule, Saule, quid me persequeris (Act. IX, 4) ? Nonne ipse est qui judex in fine saeculi residebit, et justos ad dexteram ponens, iniquos autem ad sinistram, dicturus", + "candidate_score": 0.631856, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2276", + "psc_text": "Renovamini ergo spiritu mentis vestrae (Ephes. IV, 23), et intelligite quae sit voluntas Dei, quod bonum est et beneplacitum et perfectum » (Rom. XII, 2): « ut in charitate radicati et fundati, possitis comprehendere cum omnibus sanctis, quae sit longitudo, latitudo, altitudo et profundum; cognoscere etiam supereminentem scientiae charitatem Christi, ut impleamini in omnem plenitudinem Dei » (Ephes. III, 17-19). Isto enim modo vos docebit Spiritus sanctus omnem veritatem, cum magis magisque diffundet in cordibus vestris charitatem. TRACTATUS XCVII. In eamdem lectionem. 1. Spiritus sanctus quem promisit Dominus se discipulis suis esse missurum, qui eos doceret omnem veritatem, quam tunc quando cum eis loquebatur, portare non poterant: de quo Spiritu sancto, sicut dicit Apostolus, nunc pignus accepimus (II Cor. I, 22), quo verbo intelligeremus ejus plenitudinem nobis in vita alia reservari: ipse ergo Spiritus sanctus et nunc docet fideles, quanta quisque potest capere spiritualia; et eorum pectora desiderio majore succendit,", + "candidate_score": 0.628145, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_13", + "bdc_text": "At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1946", + "psc_text": "Continuo quidem resurrectione clarificabor; non tamen continuo ascensurus in coelum, sed adhuc modicum vobiscum sum. Sicut enim scriptum est in Actibus Apostolorum, fecit cum eis post resurrectionem quadraginta dies intrans et exiens, manducans et bibens (Act. I, 3): non quidem habens esuriendi ac sitiendi egestatem, sed usque ad ista carnis insinuans veritatem, quae cibandi ac potandi jam non habebat necessitatem, sed potestatem. Hos ergo quadraginta dies significavit dicendo, Adhuc modicum vobiscum sum, an aliquid aliud? Potest enim et sic intelligi, Adhuc modicum vobiscum sum, Adhuc, sicut vos, in hac infirmitate carnis etiam ipse sum, donec scilicet moreretur atque resurgeret: quia posteaquam resurrexit, cum illis quidem fuit diebus, ut dictum est, quadraginta exhibitione corporalis praesentiae; sed non cum illis fuit consortio infirmitatis humanae. 2. Est et alia divina praesentia sensibus ignota mortalibus, de qua item dicit: Ecce ego vobiscum sum, usque ad consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20) . Hoc certe non", + "candidate_score": 0.624753, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_38_40", + "bdc_text": "septembris . De rebus publicis penitus nihil habeo . Quid Zuickius apud vos egeritÜber den Besuch von Johannes Zwick in Zürich gegen", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_507", + "psc_text": "? Sit ante te quod non vis esse ante Deum. Si autem post te feceris peccatum tuum, retorquet illud tibi Deus ante oculos tuos; et tunc retorquet, quando jam poenitentiae fructus nullus erit. 14. Currite, ne tenebrae vos comprehendant (Joan. XII, 35), fratres mei: evigilate ad salutem vestram, evigilate dum tempus est; nullus retardetur a templo Dei, nullus retardetur ab opere Domini, nullus avocetur ab oratione continua, nullus a solita devotione fraudetur. Evigilate ergo cum dies est: lucet dies, Christus est dies. Paratus est ignoscere, sed agnoscentibus; punire autem defendentes se, et justos se jactantes, et putantes se esse aliquid, cum nihil sint. In dilectione autem ejus et in misericordia ejus qui ambulat, etiam liberatus ab illis lethalibus et grandibus peccatis, qualia sunt facinora, homicidia, furta, adulteria; propter illa quae minuta videntur esse peccata linguae, aut cogitationum, aut immoderationis in rebus concessis, facit veritatem confessionis, et venit ad lucem in", + "candidate_score": 0.615718, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_37_39", + "bdc_text": "Bernę , 8 . septembris . De rebus publicis penitus nihil habeo .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1163", + "psc_text": "Non ergo sine causa data est, et in eo membro jussa fieri; quoniam per illud membrum procreatur creatura mortalium. Et per unum hominem mors, sicut per unum hominem resurrectio mortuorum (I Cor. XV, 21): et per unum hominem peccatum intravit in mundum, et per peccatum mors (Rom. V, 12). Ideo quisque cum praeputio nascitur, quia omnis homo cum vitio propaginis nascitur: et non mundat Deus sive a vitio cum quo nascimur, sive a vitiis quae male vivendo addimus, nisi per cultellum petrinum, Dominum Christum. Petra enim erat Christus (I Cor. X, 4). Cultellis enim petrinis circumcidebant, et petrae nomine Christum figurabant: et praesentem non agnoscebant, sed insuper eum occidere cupiebant. Quare autem octavo die, nisi quia post septimum sabbati Dominus die dominico resurrexit? Ergo resurrectio Christi, quae facta est tertio quidem die passionis, sed octavo die in diebus hebdomadis, ipsa nos circumcidit. Audi circumcisos vera petra, Apostolo admonente: Si ergo", + "candidate_score": 0.609653, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_13", + "bdc_text": "At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1949", + "psc_text": "usque ad passionem suam; aut de praesentia corporali, qua cum illis futurus erat usque ad ascensionem suam. Quodlibet horum quis eligat, cum fide non litigat. 3. Ne cui autem videatur abhorrere iste sensus a vero, quo dicimus Dominum mortalis carnis communionem, in qua cum discipulis usque ad passionem fuit, significare potuisse dicendo, Adhuc modicum vobiscum sum; apud alium quoque evangelistam post resurrectionem verba ejus attendat, ubi ait, Haec locutus sum vobis, cum adhuc essem vobiscum (Luc. XXIV, 44) : quasi tunc non erat cum ipsis simul assistentibus, videntibus, tangentibus, colloquentibus. Quid est ergo, cum adhuc essem vobiscum, nisi, cum adhuc essem in carne mortali, in qua estis et vos? Tunc enim quidem in eadem carne resuscitatus erat; sed cum illis in eadem mortalitate jam non erat. Quapropter sicut ibi jam immortalitate carnis indutus veraciter ait, cum adhuc essem vobiscum; ubi nihil aliud intelligere possumus, nisi, cum adhuc essem in carnis", + "candidate_score": 0.607276, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_13", + "bdc_text": "At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2052", + "psc_text": "eum, quia apud vos manebit, et in vobis erit. Erit in eis ut maneat, non manebit ut sit: prius est enim esse alicubi, quam manere. Sed ne putarent quod dictum est, apud vos manebit, ita dictum quemadmodum apud hominem hospes visibiliter manere consuevit; exposuit quid dixerit, apud vos manebit, cum adjunxit et dixit, in vobis erit. Ergo invisibiliter videtur: nec si non sit in nobis, potest esse in nobis ejus scientia. Sic enim a nobis videtur in nobis et nostra conscientia: nam faciem videmus alterius, nostram videre non possumus; conscientiam vero nostram videmus, alterius non videmus. Sed conscientia nunquam est, nisi in nobis: Spiritus autem sanctus potest esse etiam sine nobis; datur quippe ut sit et in nobis. Sed videri et sciri quemadmodum videndus et sciendus est, non potest a nobis, si non sit in nobis. TRACTATUS LXXV. De eo quod ait Jesus, Non relinquam vos orphanos; usque ad id.", + "candidate_score": 0.604325, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_21", + "bdc_text": "Urge igitur typographos , ne excusa diutius delitescant et negligamur .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_507", + "psc_text": "? Sit ante te quod non vis esse ante Deum. Si autem post te feceris peccatum tuum, retorquet illud tibi Deus ante oculos tuos; et tunc retorquet, quando jam poenitentiae fructus nullus erit. 14. Currite, ne tenebrae vos comprehendant (Joan. XII, 35), fratres mei: evigilate ad salutem vestram, evigilate dum tempus est; nullus retardetur a templo Dei, nullus retardetur ab opere Domini, nullus avocetur ab oratione continua, nullus a solita devotione fraudetur. Evigilate ergo cum dies est: lucet dies, Christus est dies. Paratus est ignoscere, sed agnoscentibus; punire autem defendentes se, et justos se jactantes, et putantes se esse aliquid, cum nihil sint. In dilectione autem ejus et in misericordia ejus qui ambulat, etiam liberatus ab illis lethalibus et grandibus peccatis, qualia sunt facinora, homicidia, furta, adulteria; propter illa quae minuta videntur esse peccata linguae, aut cogitationum, aut immoderationis in rebus concessis, facit veritatem confessionis, et venit ad lucem in", + "candidate_score": 0.601008, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_13", + "bdc_text": "At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2518", + "psc_text": "Ait enim: Si resurrexistis cum Christo, quae sursum sunt quaerite, ubi Christus est in dextera Dei sedens; quae sursum sunt sapite, non quae super terram. Mortui enim estis, inquit, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo. Ecce interim fide ac spe vita nostra ubi Christus est, cum illo est; quia cum Christo in Deo est. Ecce velut jam factum est quod oravit ut fieret, dicens, Volo ut ubi ego sum, et ipsi sint mecum: sed nunc per fidem. Quando autem fiet per speciem? Cum Christus, inquit, apparuerit vita vestra, tunc et vos apparebitis cum ipso in gloria (Coloss. III, 1-4) . Tunc apparebimus quod tunc erimus; quia tunc apparebit non inaniter nos id credidisse ac sperasse antequam essemus Faciet hoc cui Filius cum dixisset, Ut videant claritatem meam quam dedisti mihi, continuo subjunxit, Quia dilexisti me ante constitutionem mundi. In illo enim dilexit et nos ante constitutionem mundi,", + "candidate_score": 0.600027, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 4, + "cf_id": "cf012", + "work_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1", + "max_score": 0.713286, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_26_28", + "bdc_text": "in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3196", + "psc_text": "legem in membris meis repugnantem legi mentis meae. et alio loco: igitur ego ipse quidem mente seruio legi dei; carne autem legi peccati. talem ergo quandam et dominus noster Iesus sentire se refert dissensionem, ubi ait: spiritus promptus, caro autem infirma: secundum interiorem enim hominem consentiebat legi patris, ut pateretur; secundum exteriorem autem, ut ipSł' testatur, in carne trepidabat. itaque quia renes secreta continent carnis, quae infirmabatur in tempore passionis, eruditum se renibus suis ait, ut intelligeret ipse, licet esset filius, sperare in deum. quod similiter de eo et epistola, quse scribitur ad Hebrseos, sentit. quamquam enim, ait, esset filius dei. didicit ex his, quae passus est, obaudientiam: et perfectus factus est omnibus obaudientibus causa salutisalutis s seternse. sic enim renes erudierunt eum, ut prouideret deum a dextris suis semper, ut non moueatur. scilicet de uoluntate spiritus promptus est, sed caro infirma. et proprie 6 qui a sed cf. p.", + "candidate_score": 0.713286, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_8_10", + "bdc_text": "Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis . Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_936", + "psc_text": "R cf. Acad. p. 5j flectatur PTE caelestium in marg. add. m. 1 R. et omnis lingua confiteatur, quia dominus Iesus in gloria dei patris est. et haec non de diuinitatis suae dicta sunt potestate. illa enim, ut semper est dominans, ita et dominabitur semper: sed in aeternam gloriam eius adsumptse ex uirgine carnis natura transfertur. Iesus enim eius hominis, qui ex Maria natus est, nuncupatio est; et Iesu nomen, quod snpersuper omne nomen est, donatur. non enim hic, ut in ceteris, Iesu Christo, sed Iesu tantum. ei enim a cselestibuscaelestibus et terrestribus et infernis adorato et per omnem linguam in dei patris gloria esse confesso aeterni regni donatur arbitrium. sed ut in pluribus, nunc quoque latinitas nostra non satis proprie significationem dicti graeci elocuta est. quod enim nobiscum scribitur: quidominabitur in uirtutesuainaeternum, in graecis ita legitur: zm δεσπόξοντι ἐν rrj δυναστεία avrov TOV αἰω̃νος. quod nobiscum in aeternum, id", + "candidate_score": 0.705434, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_32_34", + "bdc_text": "Tam importunum tibi amicum tua collegisti humanitate . Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1986", + "psc_text": "et sub peccati lege se esse natum; meditationem autem legis dei ob id elegit, ut uiuat. animam suam superiore psalmo ad uiteeuitae istius gaudia adhortatur, cum ait: connertereconuertere, anima mea, in requiem tuam, quoniam dominus benefecit mihi: quia eripuit animam meam a morte, oculos meos a lacrimis, pedes meos a lapsu. placebo domino in regione uiuentium. has laudes deo referre festinat, iudiciis dei absorpta terrenae corruptionis infirmitate ad ieternitatisaeternitatis adiutus profectum: ob id utique, quia elegit mandata et concopiuitconcupiuit salutare domini, quia meditatio eius in lege dei semper est. § 7 Digno autem omnia sacramenti euangelici fine conclusit dicens: erraui sicut ouis, quae perit: uiuifica seruum tuum, quia mandata tua non sum oblitus. referri enim se errabundam ac perditam ouem pastoris sui humeris festinat, ut per salutarem aeternumque pastorem in caelo angelis aeterna gaudia praebeat se recepta. filius enenim i m hominis 6 Ps. L, 7. 10 Pe. CXIV, 7", + "candidate_score": 0.695129, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_26_28", + "bdc_text": "in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3195", + "psc_text": "hoc iucundatum est cor meum, et exultauit lingua mea, insuper et caro mea habitabit in spe: quia non derelinques animam meam in infernum neque dabis sanctum tuum uidere corruptionem. et textus quidem hic et ordo manifestus est; sed quod renes nominauit, et quasi in nocte, ait, erudierunt me, ne obscuriora uideantur, interrogemus. deus scrutator dicitur renum et cordis, in quibus quasi duobus locis hominis secreta teneantur. sed in corde quidem secretum animae, in renibus uero secretum carnis est: quas subinde inter se diuersitates interioris et eIteriorisexterioris hominis etiam apostolus docet, cum ait: consentio legi secundum interiorem hominem; sed uideo aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae. et alio loco: igitur ego ipse quidem mente seruio legi dei; carne autem legi peccati. talem ergo quandam et dominus noster Iesus sentire se refert dissensionem, ubi ait: spiritus promptus, caro autem infirma: secundum interiorem enim hominem consentiebat legi patris, ut pateretur;", + "candidate_score": 0.694137, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_26_28", + "bdc_text": "in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1471", + "psc_text": "secundum sacramentum dominicsedominicae natiuitatis dignus, cuius filius Iesus Christus esset, tamquam peregrinus legis orat: da mihi intellectum, et scrutabo legem tuam et seruabo eam intotocorde meo. nondum ergo seruat, nondum scrutatus est, nondum intellegit. non ergo de ea lege loquitur, in qua natus est, eruditus est, operatus est, propheta. sciens itaque primam partem esse prudentiae, ut quis, quod non intellegit, sapienter interroget, ut, quod ignorat, intellegat: idcirco intellectum ut accipiat rogat: sciens uero adepto spiritu intellegendi studio opus esse scrntandiscrutandi ait: et scrutabo legem tuam. serutationis autem fructum in repertae rei custodia esse cognoscens dixit: et seruabo eam. intellegens uero perfectam custodisecustodiae diligentiam in toto esse cordis officio consummauit omnem sermonis sui ordinem dicens: da mihi intellectum et scrutabo legem tuam et seruabo eam in toto corde meo. . 1 Prov. XVII, 28 (LXX). 6 Phil. III, 5. 1 solomonia V inintellegenti sapientiam scripsi ἀνοήτῳ ἐπεϱωτήϭαπι ØOIpls. LXX) inintellegentia pientiam", + "candidate_score": 0.691951, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_33_35", + "bdc_text": "Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1316", + "psc_text": "domini propheticus sermo dixisset. § 4 Sequens deinde uersus est primae litterae: beati seratantes testimonia eius, et in toto corde exquirantexquirunt eum. inprimouersuest: qui ambulant in lege domini. 6 Ioh. XIV, 6. 13 Rom. VII, 22. 1 sed pergebat add. m. 2 V sed pergebat & = ea C et ea omitso sed pergebat p, in R prius el posterius pgebat corr. m. 3, quae add. lineolam litt. p et scrips. ge in ras. 2 in his (in h in ras. m. 3, i m. 3) R in pri euan., in marg. In priora m. saec. XI. R in priora pE 3 est add. m. 2 V oum obliuionem VC praeteritoru (ru euan., it, matg. add. m. s. Xl.) R 5 dfis (ns euan., in marg. dfis m. s. XI.) R e 6 quisque VC 7 dum uita = (eras. e, lineol. add. m. 3?) R choerft C cohercet p", + "candidate_score": 0.687558, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_27_29", + "bdc_text": "Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ; zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3196", + "psc_text": "legem in membris meis repugnantem legi mentis meae. et alio loco: igitur ego ipse quidem mente seruio legi dei; carne autem legi peccati. talem ergo quandam et dominus noster Iesus sentire se refert dissensionem, ubi ait: spiritus promptus, caro autem infirma: secundum interiorem enim hominem consentiebat legi patris, ut pateretur; secundum exteriorem autem, ut ipSł' testatur, in carne trepidabat. itaque quia renes secreta continent carnis, quae infirmabatur in tempore passionis, eruditum se renibus suis ait, ut intelligeret ipse, licet esset filius, sperare in deum. quod similiter de eo et epistola, quse scribitur ad Hebrseos, sentit. quamquam enim, ait, esset filius dei. didicit ex his, quae passus est, obaudientiam: et perfectus factus est omnibus obaudientibus causa salutisalutis s seternse. sic enim renes erudierunt eum, ut prouideret deum a dextris suis semper, ut non moueatur. scilicet de uoluntate spiritus promptus est, sed caro infirma. et proprie 6 qui a sed cf. p.", + "candidate_score": 0.685852, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_26_28", + "bdc_text": "in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_828", + "psc_text": "populi arguantur, quando doctrina timoris dei et confessionis eruditio ex prophetasprophetae oratione prsestetarpraestetur. in his enim prophetiseprophetiae spiritalis ordo consistit. et si dominus praedicatur, profectus scientiae huius ad fidem utilis est. si ad timorem et confessionem eius docemur, domino formamur, proficimus, adquirimur, ut per passionem eius redempti, ita eidem per doctrinae suae instituta placituri. § 4 Esse autem in prsesentipraesenti psalmo quaedam intellego, qusequae ei homini, quem dominus adsumpsit, aptari posse uideantur, ubi dicitur: perscrutati sunt iniquitates, defecerunt scrutantes scrutinio. significari enim forte in eo existimabitur IudseorumIudaeorum conspiratio, cum testimonia, quibus argui posset, quaeruntur nec reperiuntur, et omnia scrutantium ingenia deficiunt; dehinc quod sagittis paruulorum, id est doctrinis apostolorum uulnerentur, aduersum quos nullam causam iustae persecutionis inuenerint, et ideo defecerint contra ipsos linguae eorum. haec quidem non tamquam inprobabilia praetermittimus, sed qusedamquaedam alia in psalmo sunt, qusequae ordinem intellegentiseintellegentiae huius impediant. non longe tamen ab his sermo expositionis nostrae dissentiet.", + "candidate_score": 0.68581, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_32_34", + "bdc_text": "Tam importunum tibi amicum tua collegisti humanitate . Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1434", + "psc_text": "et ambules in omnibus uiis eius et diligas eum et seruias domino deo tuo ex toto corde tuo et ex tota anima tua et custodias praecepta domini dei tui et iustificationes eius, quse ego praecipio tibi hodie, ut bene sit tibi? ergo deo adhaerens in dei uia est. § 4 Et qua ratione prophetam hic locutum existimabimus dicentem: uias meas pronuntiaui, et exaudisti me; doce me iustificationes tuas? si enim uias suas praedicat, necesse est peccati uias praedicet, quia in uia peccati sit, quisque in dei uia non sit. sed huic praesenti dicto consentiens illud uidetur, quod dictum est: pronuntiabo aduersum me iniustitias meas, domine, et rursum: iustus in exordio sermonis sui ipse sui accusator est. ergo hic pronuntiatio, quae dicitur, non laudatio est, sed confessio uiarum suarum, id est peccatorum suorum paenitens professio; 8 Dent. X, 12 sq. 21 Pa. XXXI, 6. 22 Prov. XVIII, 17. 1 se supr.", + "candidate_score": 0.68529, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_33_35", + "bdc_text": "Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_858", + "psc_text": "ex dS m. 2 P 14 post omnia eras. 5—6 litL R n 16 condempnat R in demerso P 17 condẽpna R 18 uau ex UBU . m..3 R —= agi' R magi P magistri E 19 heretioi R 20 totum ex tutum R adque R 21 ou ipsi P 99 post contemptus eras. ergo R 96 obseruantia R probantur Re. pro quibus deum sanctus spiritus interpellet idem namque per prophetam loquitur et docet. ipse autem secundum apostolum pro nobis inenarrabilibus gemitibus interpellat; atqueideohicitadictumest: exaudi orationem: non enim subsequitur meam, ut dicentis persona posset intellegi. licet enim multi, tamquam hoc deesset, addiderint, non tamen in authentioisauthenticis extat. propheta enim non suo sensu, sed inspiratus haec loquilurloquitur: eiaudiexaudi orationem. § 4 Sequitur, ut, quorum oratio sit exaudienda, demonstret, nec longe expectationem nostram differt; subiecit enim : omnis caro ad te ueniet. humani generis uniuersitatem scriptumscriptura sub carnis nomine designat, ut in", + "candidate_score": 0.685248, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_8_10", + "bdc_text": "Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis . Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3031", + "psc_text": "omnium saaculorumsaeculorum, et dominatio tua in omni generatione et progenie. dignus prophetica magniloquentia ordo dictorum est. opera deum confitentur: quam magnificus enim sit, operum et creatunecreaturae magnificentia conSteturconfitetur. sed confitentur et sancti, quibus rex esse dignatur. gloriam regni elocuntur, ne ignorata non desideretur usuris. magnificentiam quoque gloriae regni dei nuntiant, ne desperetur reterusaeterna. dominatus etiam in generationem et generationem ostenditur, ut se dominatui intellegat coaeternaID. atque ita cognitio dei in operibus est, sanctorum officium in doctrina est, prophetheprophetiae usus in prsedicationepraedicatione est, regni gloria in aeternitate dominatus est, dominatus seternitasaeternitas eos necesse est habeat, in quos agatur aeternus. § 17 Atque ad id spebus fidelibus expetendum adhortatio 2 iustitiam tuam R sed cf. p. 833, 32 8 miserator et om. R 12 ipso Re ipse b 18 laudium R cf. Neue Formenl. /, 272 laudum E 19 regnum omnium R cf. Sabatier II, 280 omnium E 20 progeniae R 24", + "candidate_score": 0.683111, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_23_25", + "bdc_text": "Tandem , ut sepe abs te petii , si quid superesset , quod congessisses in Epistolam ad Romanos Bullingers Römerbrief-Kommentar , Haller gewidmet , erschien im Februar 1533 , s. HBD 22 , 18 f und HBBibl I 42. , communicares . Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire . Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1407", + "psc_text": "pertransibi t m. 3 R 18 ubi in iudicii Cp(A) 19 inter iudicii et seueritatem eras. s R ■ 20 omnium CpE 22 d5n (s a man. 2) V 28 benedictu in tters. exeunte part. in marg. m. •?, b in ras. R confessus est et audita scripsi confessns et audita VRCp confessus audita E. ultra esse decreoitdecreuit. et quiaquis erit ausus dei desiderare iudicia, cuius uocem de caelis nec tantus propheta sustinuit, neque apostoli consistentes in monte cum domino ferre potuerunt? § 13 Tenuit itaque propheta humanae et naturae et conscientiseconscientiae modum dicens: concupiuit anima mea, ut desiderem iudicia tua in omni tempore. non enim iudicium desiderat, sed, ut desideret, concupiscit: desiderii eum cupiditas, non iudicii continebat. concupiscit enim desiderare, scilicet ut in tanta innocentia maneat, ut tuto iam et sine metuendi iudicii terrore desideret, rem ipsam nondum per conscientiam humanae condicionis desiderans, sed eius desiderium, ex conscientia perfectseperfectae", + "candidate_score": 0.679399, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_8_10", + "bdc_text": "Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis . Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2294", + "psc_text": "patrem nisi per me, dominusdominos noster Iesus ChristosChristus, qui est benedictus in saecula saeculorum. amen. PSALMUS CXXVII. Ganticum graduum. Beati omnes, qui timent dominum, qui ambulant in uiis eius. § 1 Quotiensque de timore domini in scripturis est sermo. animaduertendum est numquam eum solitarium relinqui. tamquam sufficientem nobis ad consummationem fidei, sed subici multa aut ante ferri , ex quibus timoris domini ratio et perfectio intellegatur; ut cognoscimus ex eo, quod per Salomonem in Paroemiis dictum est: si enim sapientiam inuoces et intellectui des uocem tuam et exquiras eam tamquam argentum ettamquam thensauros inuestiges eam, tunc intelleges timorem domini. uidemus enim, quantis usque ad timorem domini gradibus peruentum est. ante enim inuocanda sapientia est et omne legendi officium intellectui est deputandum et exquirenda ac peruestiganda est sapientia: et tunc timor domini intellegendus. et quantum ad communem humanae opinionis pertinet sensum, non ita de timore sentitur. timor est enim humanae inbecillitatis", + "candidate_score": 0.677926, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_24_26", + "bdc_text": "Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire . Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 . in die domini tractandus .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1434", + "psc_text": "et ambules in omnibus uiis eius et diligas eum et seruias domino deo tuo ex toto corde tuo et ex tota anima tua et custodias praecepta domini dei tui et iustificationes eius, quse ego praecipio tibi hodie, ut bene sit tibi? ergo deo adhaerens in dei uia est. § 4 Et qua ratione prophetam hic locutum existimabimus dicentem: uias meas pronuntiaui, et exaudisti me; doce me iustificationes tuas? si enim uias suas praedicat, necesse est peccati uias praedicet, quia in uia peccati sit, quisque in dei uia non sit. sed huic praesenti dicto consentiens illud uidetur, quod dictum est: pronuntiabo aduersum me iniustitias meas, domine, et rursum: iustus in exordio sermonis sui ipse sui accusator est. ergo hic pronuntiatio, quae dicitur, non laudatio est, sed confessio uiarum suarum, id est peccatorum suorum paenitens professio; 8 Dent. X, 12 sq. 21 Pa. XXXI, 6. 22 Prov. XVIII, 17. 1 se supr.", + "candidate_score": 0.675296, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_8_10", + "bdc_text": "Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis . Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1989", + "psc_text": "suum aeternumque VCj)b per salutare g suum aeternumque e cf. p. 542, 23 24 audia corr. m. 2 V se recepta C se reoepto pb. uenit saiuaresaluare, quod perierat, missus ad oues perditas domus Israhel, dominus Iesus Christus, qui est benedictus in saecula saeculorum. amen. PSALMUS CXIX. CANTICUM GRADUUM. Ad te, domine, cum tribularer, clamaui, et exaudisti meetme reliqua. § 1 Psalmorum tituli, ut in plurimis ostendimus, habent proprias suas significationes, rationem et argumenta scriptorum, quse subiacent, breuissime continentes nosque quodam doctrinae indicio in intellegentiseintellegentiae semitam dirigentes; de quibus nunc non necesse est aliquid tractare. tum enim id fieri oportet. cum psalmus unusquisque tractabitur. cum enim sibi inuicem auctoritatem praestent et psalmus et titulus, debilis erit sermo. si de aliquo eorum absque altero disseretur. nunc uero canticum graduum attingimus, quorum et continua et aequalis inscriptio est; atque ideo significatione conueniente titulorum sub unius expositionis negotio uniuersorum reperietur ratio esse monstrata.", + "candidate_score": 0.675056, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_27_29", + "bdc_text": "Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ; zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3195", + "psc_text": "hoc iucundatum est cor meum, et exultauit lingua mea, insuper et caro mea habitabit in spe: quia non derelinques animam meam in infernum neque dabis sanctum tuum uidere corruptionem. et textus quidem hic et ordo manifestus est; sed quod renes nominauit, et quasi in nocte, ait, erudierunt me, ne obscuriora uideantur, interrogemus. deus scrutator dicitur renum et cordis, in quibus quasi duobus locis hominis secreta teneantur. sed in corde quidem secretum animae, in renibus uero secretum carnis est: quas subinde inter se diuersitates interioris et eIteriorisexterioris hominis etiam apostolus docet, cum ait: consentio legi secundum interiorem hominem; sed uideo aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae. et alio loco: igitur ego ipse quidem mente seruio legi dei; carne autem legi peccati. talem ergo quandam et dominus noster Iesus sentire se refert dissensionem, ubi ait: spiritus promptus, caro autem infirma: secundum interiorem enim hominem consentiebat legi patris, ut pateretur;", + "candidate_score": 0.675045, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_24_26", + "bdc_text": "Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire . Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 . in die domini tractandus .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1435", + "psc_text": "aduersum me iniustitias meas, domine, et rursum: iustus in exordio sermonis sui ipse sui accusator est. ergo hic pronuntiatio, quae dicitur, non laudatio est, sed confessio uiarum suarum, id est peccatorum suorum paenitens professio; 8 Dent. X, 12 sq. 21 Pa. XXXI, 6. 22 Prov. XVIII, 17. 1 se supr. scr. m. 3 R adherere ex adhere m. 2 V 2 i uita V 3 uias ex uiuas P 4 doce me ex docemur m. 2 V iustificationes ex iustioficationeB V 6 uoluntates R agunt ex agont m. 3 R ante ambulant 3 liti. eras. R 6 in praeceptis dei uiuunt p 8 et haec E praecepta I' istrahel r 9 nisi ex msit m. 2 V 10 tuum h. I.om. VCp sedcj.p. 396,6 12 ex tota (om. et) R 13 di svpr. scr. m. 1 R 15 d5 V om. C adhaerens (s in ras. 2-.1 litt. m. 3)", + "candidate_score": 0.673325, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_28", + "bdc_text": "Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1855", + "psc_text": "V ex animo V. § 2 Sequitur deinde: declaratio sermonum tuorum inluminat et intellectum dat paruulis. et hic quoque sermo forte uidetur a naturae nostrae consuetudine esse diaersusdiuersus. cum enim ante intellegendum sit et sic lumine intellegentiseintellegentiae utendum, quia noctem ignorantiae intellegentiae adeptae lumen apellat, propheta tamen dicit declarationem uerborum dei prius inluminare et post inluminationem intellegentiam praestare. sed qusequae sint dei uerba, ante discendum est; et tunc inluminationis ac postea intellegentiae ratio praestanda est. uerba dei sunt, quaecumque prophetae locuti sunt. curocum enim Moyses uerbis suis populo HebrseoHebraeo legis obseruantiam nuntiauerit, tamen in libro eiusdem legis ita scriptum est: et dixit deus ad Moysen: dic filiis Israhel. usus igitur est his legislator uerbis, quibus ei ut uteretur praeceptum est. ergo uerba dei sunt, quae per officium licet humani oris audita sunt. sed et magnus ille propheta ipso iudicio domini nostri Iesu Christi bene locutus, cum dixisset: audi caelum, et", + "candidate_score": 0.672819, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_33", + "bdc_text": "Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2711", + "psc_text": "monstrato. ut igitur hunc non omittat precatur et sit ei auxiliator assiduus per eum et in eo, qui ait: ecce ego uobiscum sum omnibus diebus usque in consummationem saeculi! dominum nostrum Iesum Christum, qui est benedictus in saecula saeculorum. amen. PSALMUS CXXXVIII. In finem psalmus Dauid. Domine, probasti me et cognouisti me et reliqua. § 1 Omnis quidem propheticus sermo ex diuini spiritus instinctu profectus est. et hoc non in obscuro est, cum legimus: haec dicit dominus; et iterum: audite uerba domini: et rursum: quoniam dominus locutus est; et in eodem: os enim domini locutum est ista. de psalmis autem ipse dominus in euangeliis confirmat, cum ait de se: s i, inquit, Dauid in spiritu uocat eum dominum, quomodo dicitis, quod filius eius est? docens omnia Dauid spiritu prophetico elocutum. locutum autem de se licet in hoc loco eodem ostenderit, cum ait ab eo dominum se esse in spiritu nuncupatum,", + "candidate_score": 0.671841, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_24_26", + "bdc_text": "Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire . Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 . in die domini tractandus .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1407", + "psc_text": "pertransibi t m. 3 R 18 ubi in iudicii Cp(A) 19 inter iudicii et seueritatem eras. s R ■ 20 omnium CpE 22 d5n (s a man. 2) V 28 benedictu in tters. exeunte part. in marg. m. •?, b in ras. R confessus est et audita scripsi confessns et audita VRCp confessus audita E. ultra esse decreoitdecreuit. et quiaquis erit ausus dei desiderare iudicia, cuius uocem de caelis nec tantus propheta sustinuit, neque apostoli consistentes in monte cum domino ferre potuerunt? § 13 Tenuit itaque propheta humanae et naturae et conscientiseconscientiae modum dicens: concupiuit anima mea, ut desiderem iudicia tua in omni tempore. non enim iudicium desiderat, sed, ut desideret, concupiscit: desiderii eum cupiditas, non iudicii continebat. concupiscit enim desiderare, scilicet ut in tanta innocentia maneat, ut tuto iam et sine metuendi iudicii terrore desideret, rem ipsam nondum per conscientiam humanae condicionis desiderans, sed eius desiderium, ex conscientia perfectseperfectae", + "candidate_score": 0.670247, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_25_27", + "bdc_text": "Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 . in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2610", + "psc_text": "indefessa confessio. docet autem spiritus sanctus semper confitendum, cum ait per prophetam: iustus ipse sibi accusator est in primo sermone suo. iustus non se ex praesentibus, sed ex praeteritis accusat; cui enim adest praesentium accusatio, iusti nomen aufertur. et audiamus se apostolum Paulum ex praeteritis arguentem, cum 22 Prov. XVIII, 17. 1 ab eo indulgenda GRE om. PT 2 quia bonus G quia bonus est RPTE et in cuius G 8 utrumque GR utrumque enim PTe conueniens GR conueniens est PT eum om. G 4 cognitione G et si qui G 5 peccata confiteamur R 6 a deo P ignoret RP ignorat T inter ignoret et ea PT add.: sed proprie hominis est gesseris ex gesseri(T I 7 prof**** G rPfessioDe R confessione PTE 8 aditu P aditu R 9 relioum G reliqum R inreliqutl P locum R 10 ei scilioet P ignoratur RPT 11 iudicio P 19 sententia G", + "candidate_score": 0.667783, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_19_21", + "bdc_text": "zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ; nam catabaptistarum fex ad mentiendum et imponendum instructissima augetur in dies , et qui in agro facile illorum trichis moventur , quottidie clamant procrastinationem illam indicium esse certissimum veritatem a catabaptistarum parte esse . Urge igitur typographos , ne excusa diutius delitescant et negligamur .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1528", + "psc_text": "confusione reiecta constanti et publica fide deum, qui negantes negaturus sit, non negemus. potest et sermo ad eos referri, de quibus apostolus ait: iam sine nobis regnatis, et utinam regnetis: id est, tamquam in conspectu sanctorum, qui utique frequenter reges terrae sunt nuncupati, propheta dei testimonia sit locutus neque confusus sit per praedicationem suam doctrinsedoctrinae caelestis instituta praebere. gemina autem intellegentia electionem intellegentiseintellegentiae ex se praestat, ut, quia utrumque ex testimoniis scripturarum intellegi promptum est, aut utrumque significatum existimetur, aut quod magis uidebitur probabile eligatur. § 11 Et meditabar in mandatis tuis, qurequae dilexi uehementer. non solum igitur loqui nos in testimoniis dei conuenit, sed legis mandata omnia diurna meditatione retinere. neque tantum meditatio utilis est, nisi lex ipsa, quae in meditatione est, diligatur, neque diligere communi dilectione sufficiet, nisi etiam uehementer id, quod diligitur, diligatur. atque ideo hunc omnem perfectae rationis ordinem sermo propheticus percurrit dicens: et raeditabarmeditabar in", + "candidate_score": 0.667464, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_33", + "bdc_text": "Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1434", + "psc_text": "et ambules in omnibus uiis eius et diligas eum et seruias domino deo tuo ex toto corde tuo et ex tota anima tua et custodias praecepta domini dei tui et iustificationes eius, quse ego praecipio tibi hodie, ut bene sit tibi? ergo deo adhaerens in dei uia est. § 4 Et qua ratione prophetam hic locutum existimabimus dicentem: uias meas pronuntiaui, et exaudisti me; doce me iustificationes tuas? si enim uias suas praedicat, necesse est peccati uias praedicet, quia in uia peccati sit, quisque in dei uia non sit. sed huic praesenti dicto consentiens illud uidetur, quod dictum est: pronuntiabo aduersum me iniustitias meas, domine, et rursum: iustus in exordio sermonis sui ipse sui accusator est. ergo hic pronuntiatio, quae dicitur, non laudatio est, sed confessio uiarum suarum, id est peccatorum suorum paenitens professio; 8 Dent. X, 12 sq. 21 Pa. XXXI, 6. 22 Prov. XVIII, 17. 1 se supr.", + "candidate_score": 0.666847, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_24_26", + "bdc_text": "Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire . Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 . in die domini tractandus .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1885", + "psc_text": "et inconcussa confessio sit, ne uel aliqua temporum iniuria aut persecutionum dolore commoti deuotionis studium relaxemus, sed, si quando morbi uexabunt, passiones et cruciatus corporum desseuient, damna defetignbunt, luctus et orbitates adfligent, semper utamur hac, qua nunc propheta usus est uoce dicens: iustus es, domine, et iustum iudicium tuum. mandasti iustitiam, testimonia tua et ueritatem tuam ualde. meminerimus enim primum eum, qui uniuersorum dominus est, iustum esse, et iudicia eius recta esse. cur enim in suos iniquus sit? cur in eos, quos ipse genuit, iniustus sit? bonitatis suae inmensitas non sinit istud de eo existimari. genuit nos non ad iniuriam, genuit non ad originis nostrae natursenaturae dolorem; si quid est, quod patimur, ex iudicio bonitatis susesuae accidit. uinci diabolum patientisepatientiae nostrae uirtutibus delectatur, et probari nos per luctus et dolores et damna desiderat, ut nihil in seruis suis saeculi potestas sibi esse iuris et dominationis intellegat. quaecumque iussit, iusta et", + "candidate_score": 0.666489, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_33", + "bdc_text": "Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2908", + "psc_text": "uiis laquei absconsi sunt, domino quoque in pnedicationispraedicationis suae eursucursu ubique parantur insidiseinsidiae. hic in spelunca orat, ille orat in corpore. seruus dominum prophetat Christum, Dauid iste illum Dauid omnium passionum prophetat exemplo. atque ideo haec non tam Dauid de se ipso, quam de domino per Dauid dicta intellegetur oratio. § 2 Voce mea ad dominum clamaui, uoce mea ad dominum deprecatus sum. effundo in conspectu eius orationem meam et tribulationem meam ante ipsum pronuntio. in deficiendo ex me spiritum meum. egregie uerborum ordo dispositus est. primum uoce clamatur; omnis enim fidelis uiri etiam tacita et spiritalis expectatio deo clamor est. deinde uoce oratur, id est desiderii et fidei petitio uerbis uocis effertur secundum illud apostoli: psallam spiritu, psallam et uoce. tertio in conspectu 32 I Cor. 14, 15. 4 illum dauid ex illum ddaaid m. 1 R 8 ad dfim R 11 posset (et ex carr. 1) R 20", + "candidate_score": 0.661626, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_33", + "bdc_text": "Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3037", + "psc_text": "uiis suis et sanctus in omnibus operibus suis. iustus in uiis est, cum infirmitatem nostram in aeternum regnum suum confirmata donorum spiritalium communione deducit; sanctus autem in operibus suis, cum uniuersis fructus in temporum oportunitate subpeditat: sanctitatem suam in omnium alimonia docens, iustitiam uero in replendis beneplacito animis conseruans. § 21 Post quae sequitur: prope est dominus inuocantibus eum. non longe abest, qui per naturae suae uirtutem et ipse ubique semper est, et totus semper et ubique est secundum illud Apostoli: quia in ipso sumus et in ipso uiuimus ac mouemur. prope est ergo inuocantibus, cum nihil sit, quod sine eo sit. sed quibus iouocantibusinuocantibus prope sit, subiectis docet: omnibusinuocantibuseuminueritate. non ex otio inuocantibus neque ex infidelis ambiguitatis incerto, sed uerum deum fideli inuocantibus ueritate. § 22 Et cum prope adsit, quid in ueritate se inuocantibus tribuat, demonstrat dicens: uoluntatem timentium se faciet; non turpium uoluntates neque uitiosorum cupiditates deus", + "candidate_score": 0.661094, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_20_22", + "bdc_text": "nam catabaptistarum fex ad mentiendum et imponendum instructissima augetur in dies , et qui in agro facile illorum trichis moventur , quottidie clamant procrastinationem illam indicium esse certissimum veritatem a catabaptistarum parte esse . Urge igitur typographos , ne excusa diutius delitescant et negligamur . Optarem utique te omnia iudicio perpendisse , ut ubi ubi erratum esset , alia via resarciretur Zu Bullingers Mit wirkung vgl. Fast 37 , bes. Anm. 168. .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1665", + "psc_text": "multsemultae enim tribulationes iustorum sunt. nunc satanas insectatur, nunc ministeria eius inpugnant, nunc falsorum fratrum simulatio ad nocendum arte fraudulentsefraudulentae insectationis inrepit. sed propheta, qui neritatemueritatem esse mandata dei meminerit, iniustae iniquitatis persecutionem fideli animo sustinet. et quia persecutionem sciat fidei esse docimentum, non orat eam a se amoueri; sed adiuuari se in ea postulat, et opem atque auxilium misericordisemisericordiae dei precatur euangelici huius prseceptipraecepti non ignarus: qui non accepit cruceracrucem suam et sequitur me, non est me dignus. § 8 Veritas ergo est in praeceptis dei. ueritas nihil falsum, nihil incertum, nihil inperfectum habet. persecutio autem iusto intentata iniqua est. iniquitas enim prsedicatorempraedicatorem necesse est oderit ueritatis; sed auxilium a deo est ueritatis prsedicatori. graues enim meminit has esse persecutorum molestias, sed quia iusto utiles sint, non putat amouendas. periculosa namque otiosseotiosae fidei pax est, et faciles securis excubiis insidiseinsidiae sunt. bellis autem exercitatum uirum non cito doli capient:", + "candidate_score": 0.660548, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_33", + "bdc_text": "Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_858", + "psc_text": "ex dS m. 2 P 14 post omnia eras. 5—6 litL R n 16 condempnat R in demerso P 17 condẽpna R 18 uau ex UBU . m..3 R —= agi' R magi P magistri E 19 heretioi R 20 totum ex tutum R adque R 21 ou ipsi P 99 post contemptus eras. ergo R 96 obseruantia R probantur Re. pro quibus deum sanctus spiritus interpellet idem namque per prophetam loquitur et docet. ipse autem secundum apostolum pro nobis inenarrabilibus gemitibus interpellat; atqueideohicitadictumest: exaudi orationem: non enim subsequitur meam, ut dicentis persona posset intellegi. licet enim multi, tamquam hoc deesset, addiderint, non tamen in authentioisauthenticis extat. propheta enim non suo sensu, sed inspiratus haec loquilurloquitur: eiaudiexaudi orationem. § 4 Sequitur, ut, quorum oratio sit exaudienda, demonstret, nec longe expectationem nostram differt; subiecit enim : omnis caro ad te ueniet. humani generis uniuersitatem scriptumscriptura sub carnis nomine designat, ut in", + "candidate_score": 0.660324, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_33", + "bdc_text": "Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3032", + "psc_text": "Atque ad id spebus fidelibus expetendum adhortatio 2 iustitiam tuam R sed cf. p. 833, 32 8 miserator et om. R 12 ipso Re ipse b 18 laudium R cf. Neue Formenl. /, 272 laudum E 19 regnum omnium R cf. Sabatier II, 280 omnium E 20 progeniae R 24 eloquntur R 27 dominatui intelligat coaeternam Rb dominatui subiiciant coaeterno e 82 spebus E spem R. prophetae continuo subiecta est: fi d e Ii s dominus in uerbis suis et sanctus in omnibus operibus suis. uerborum fides forte nutaret, nisi sanctitas operibus esset admixta. atque ita sanctitas in operibus fidem confirmat in uerbis. ut de sancti fide in promissis non ambigas, cuius sanctitate utaris in rebus. si enim sanctum esse deum intellegimus per id, quod nascimur, uiuimus, alimur et copiis omnibus humanae naturanaturae congruis abundamus, sanctitas ista esse non potest infidelis. in dictis. § 18 Scit autem propheta esse et", + "candidate_score": 0.658457, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_9_11", + "bdc_text": "Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris . Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3071", + "psc_text": "proprietate numeret, csBlcsticaelesti luce clarificet. § 6 Ob quae mirabilia eius praedicauit: magnus dominus noster et magna uirtus eius et sapientiae eius non est numerus. suscipit enim mansuetos dominus, humiliat autem peccatores usque ad terram. hoc enim mansuetorum proprium est, quia secundum euangelia mansueti possidebunt terram, ut digni apud deum sint nuncupatione, numero, claritate. magnus est dominus, cum disparsiones congregat. magna uirtus eius, cum contrita clarificat. innumerabiiis sapientia eius est, cum uniuersa et nominibus discernit et numero. sed qui suscipit mansuetos, humiliat autem peccatores usque ad terram. post meritum sanctitatis impietatis poena subiecta est, cum susceptis mansuetis in claritate stellarum peccatores usque ad terram humiliati inferna1 legis iudicio destinantur., 2 Ioh. V, 28 sq. 7 Luc. XII, 7. 17 Matth. V, 4. 1 dicit in euangelio G dicit enim in euangeliis RE 2 quia G quoniam RE 3 audiant G 4 et prodient G et rPdient R et procedent E", + "candidate_score": 0.657996, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_20_22", + "bdc_text": "nam catabaptistarum fex ad mentiendum et imponendum instructissima augetur in dies , et qui in agro facile illorum trichis moventur , quottidie clamant procrastinationem illam indicium esse certissimum veritatem a catabaptistarum parte esse . Urge igitur typographos , ne excusa diutius delitescant et negligamur . Optarem utique te omnia iudicio perpendisse , ut ubi ubi erratum esset , alia via resarciretur Zu Bullingers Mit wirkung vgl. Fast 37 , bes. Anm. 168. .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1664", + "psc_text": "diuinorum scriptorum (soribtortl V) Vp 15 doctmata corr. m. IV 16 in di fecerit lege corr. m. 2 V 17 ita om. Cp 18 et ideo uox dei E et uox RC et lex V 21 asBumis RCpE cf. Sabatier 1I, 101 22 odiBti disciplinam om. RCpe 28 eas igitur p 24 non referet Cp narratione C 25 omnia mandata tua e iniq R 26 persequitor ex persecuntur m. 2 V 27 quia ex qua m. 2 V iniuste VR. operationis effectus est. scit et hanc apostolus persecutionum iniquitatem, cum dicit: omnes uolentes religiose uiuere in Christo persecutionem patientur. - multsemultae enim tribulationes iustorum sunt. nunc satanas insectatur, nunc ministeria eius inpugnant, nunc falsorum fratrum simulatio ad nocendum arte fraudulentsefraudulentae insectationis inrepit. sed propheta, qui neritatemueritatem esse mandata dei meminerit, iniustae iniquitatis persecutionem fideli animo sustinet. et quia persecutionem sciat fidei esse docimentum, non orat eam a se amoueri; sed", + "candidate_score": 0.657295, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_12_14", + "bdc_text": "Spero de homine in dies meliora . At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit . Male audit apud aliquos nostratum , quasi utramque sellam sibi paraverit Vgl. Otto 316 , Nr. 1621 .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_616", + "psc_text": "— uibus R pullorum infirmitatem T 22 adque R atq; P rpbitate P 23 pennas PTE 24 aut operiant aut tueantur e 26 profetarum R 28 sub alis suis PTE 30 miquitates ex iniquitatis T. terrenae humilitatis infirmitatem, dum hanc ipsam quasi speluncam habitaculi et corporis sui Dauid, qua nunc est clausus, euadit. § 4 Sed sperans sub umbra alarum dei officio spei snaesuae semper intentus est dicens: ciamaboclamabo ad deum altissimum, deum, qui benefecit mihi. clamat fide potius quam uoce. qui fugiens et latens clamat. porro autem non est in sermone sperantis gratulatio adeptorum; sed propheticae scientiae ac fidei est, gerendis non aliter gaudere quam gestis et idcirco ad eum, qui sub indemutabili constitutione bonitatis iam sibi benefecerit, clamat; et quatenus benefecerit dominus, consequentibus docet dicens: misit de caelo et liberauit me, dedit in obprobrium conculcantes me. misit deus misericordiam suam et ueritatem suam, animam meam eripuit de medio", + "candidate_score": 0.654902, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_9", + "bdc_text": "Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2135", + "psc_text": "opera eorum tamquam in manus dominorum suorum oculis mentis suae semper intenti sunt, uitiorum in id desiderio atque admiratione defixi. sunt autem haec diabolica, id est gentilium opera, quae significantur in manibus, uenter, otium, luxus, libido, superbia, auaritia, ambitio: in hsechaec ergo uoluptatum, quarum dominatui subiacent, opera spectantes sensus sui oculis intendunt, quibus dii plures sunt innumerosique domini, prout uniuscuiusque studium et natura auctorem sibi religionis elegerit. § 7 Nobis autem unus deus est; non tamen per unionem dei domino nostro Iesu Christo quod deus est abnegantes, sed sequentes legem et prophetas et euangelia et apostolos diuinitatis unitatem in innascibili deo et in unigenito deo secundum proprietatem atque naturam cum fide et ueritate profitemur. nusquam enim genere plurali nec deos neque dominos sermo propheticus nuncupauit, sed unumquemque suo ordine. Genesis namque ait: et pluit sulphur et ignem dominus a domino; et propheta: unxit te deus, deus tuus; et rursum: dixit", + "candidate_score": 0.654637, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_9_11", + "bdc_text": "Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris . Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3031", + "psc_text": "omnium saaculorumsaeculorum, et dominatio tua in omni generatione et progenie. dignus prophetica magniloquentia ordo dictorum est. opera deum confitentur: quam magnificus enim sit, operum et creatunecreaturae magnificentia conSteturconfitetur. sed confitentur et sancti, quibus rex esse dignatur. gloriam regni elocuntur, ne ignorata non desideretur usuris. magnificentiam quoque gloriae regni dei nuntiant, ne desperetur reterusaeterna. dominatus etiam in generationem et generationem ostenditur, ut se dominatui intellegat coaeternaID. atque ita cognitio dei in operibus est, sanctorum officium in doctrina est, prophetheprophetiae usus in prsedicationepraedicatione est, regni gloria in aeternitate dominatus est, dominatus seternitasaeternitas eos necesse est habeat, in quos agatur aeternus. § 17 Atque ad id spebus fidelibus expetendum adhortatio 2 iustitiam tuam R sed cf. p. 833, 32 8 miserator et om. R 12 ipso Re ipse b 18 laudium R cf. Neue Formenl. /, 272 laudum E 19 regnum omnium R cf. Sabatier II, 280 omnium E 20 progeniae R 24", + "candidate_score": 0.654158, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_34_36", + "bdc_text": "O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem . Vale , animae meae pars non minimaVgl. Otto 26 , Nr. 111. .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3195", + "psc_text": "hoc iucundatum est cor meum, et exultauit lingua mea, insuper et caro mea habitabit in spe: quia non derelinques animam meam in infernum neque dabis sanctum tuum uidere corruptionem. et textus quidem hic et ordo manifestus est; sed quod renes nominauit, et quasi in nocte, ait, erudierunt me, ne obscuriora uideantur, interrogemus. deus scrutator dicitur renum et cordis, in quibus quasi duobus locis hominis secreta teneantur. sed in corde quidem secretum animae, in renibus uero secretum carnis est: quas subinde inter se diuersitates interioris et eIteriorisexterioris hominis etiam apostolus docet, cum ait: consentio legi secundum interiorem hominem; sed uideo aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae. et alio loco: igitur ego ipse quidem mente seruio legi dei; carne autem legi peccati. talem ergo quandam et dominus noster Iesus sentire se refert dissensionem, ubi ait: spiritus promptus, caro autem infirma: secundum interiorem enim hominem consentiebat legi patris, ut pateretur;", + "candidate_score": 0.653579, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_34", + "bdc_text": "O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_812", + "psc_text": "est: eius tantum in strato meminit, in eo matutinus ex nocturna recordatione meditatur; adiutor suus est et sub uelamento alarum eius exultat, id est tegmine protegentis est tutus. § 10 Sed horum omnium hinc profectus, hinc causa est, quia sequitur: adhaesit anima mea post te, me suscepit dextera tua. amoris hsechaec uis est, ufc his, quos amamus. etiamsi absentes sint, hsereamus, dum adfectum insitum nequaquam aut locus diuellit aut tempus. adhaesit ergo deo prophelapropheta non biandimentisblandimentis saeculi, non corporis uitiis amorem suum ab eo caritatququecaritatemque retrahentibus, quia secundum apostolum adhserenti deounusest spiritus et dominus pro discipulis orauit: pater, sicut nos unum sumus, ut et illi unum sint in nobis. adhaerens ergo deo susceptus a dei dextera est : id est per uirtutem dei, qusequae significatur in dextera, ab eo, qui dei et uirtus et sapientia et uerbum caro est factus, adsumptus est conformis gloriae corporis iam futurus. § 11 Et", + "candidate_score": 0.651122, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_24", + "bdc_text": "Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1407", + "psc_text": "pertransibi t m. 3 R 18 ubi in iudicii Cp(A) 19 inter iudicii et seueritatem eras. s R ■ 20 omnium CpE 22 d5n (s a man. 2) V 28 benedictu in tters. exeunte part. in marg. m. •?, b in ras. R confessus est et audita scripsi confessns et audita VRCp confessus audita E. ultra esse decreoitdecreuit. et quiaquis erit ausus dei desiderare iudicia, cuius uocem de caelis nec tantus propheta sustinuit, neque apostoli consistentes in monte cum domino ferre potuerunt? § 13 Tenuit itaque propheta humanae et naturae et conscientiseconscientiae modum dicens: concupiuit anima mea, ut desiderem iudicia tua in omni tempore. non enim iudicium desiderat, sed, ut desideret, concupiscit: desiderii eum cupiditas, non iudicii continebat. concupiscit enim desiderare, scilicet ut in tanta innocentia maneat, ut tuto iam et sine metuendi iudicii terrore desideret, rem ipsam nondum per conscientiam humanae condicionis desiderans, sed eius desiderium, ex conscientia perfectseperfectae", + "candidate_score": 0.651046, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_34", + "bdc_text": "O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_793", + "psc_text": "corporis redundet ad mentem, non et mentem secum corpus retrahat ad oblectationis adfectum. necesse est autem ut in eadem condemnatione sit uoluptatis, quod in eadem est uoluptate. sed nos spiritalibus doctrinis eraditieruditi scimus et animseanimae et corpori salutem a deo esse donatam, si modo post regenerationis gratiam mentis gaudiis sensus corporis inbuatur, id est, si non secundum carnem, sed secundum spiritum uixerimus; quia spiritus carnisque opera secundum apostolum uitiorum et cohtinentisecontinentiae studiis distinguantur. arduum uitemautem, sed maxime uerum est, seternitatemaeternitatem ita corporis ut 1 uerborum est P quam ex qua m. 2 V est idoiroo P 2 sitibit V mea ex mea ipsiua m. 2 V multiplioiter T multiplicitib P 8 et caro V caro RPTE et in inuia PT 4 adeo V ado R a deo P ad eti T fort. ad deum poenes P uox uitae P anima ipsius ex eanima mea ipsins corr. ne. 2 V 7", + "candidate_score": 0.650661, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2464", + "psc_text": "notiuoti sacramento quaesita est, quae prophetise scientia in loco audita est, quae gentium cultu frugifero reperta est, quae introeuntibus frequentabilis est, quae loco indemutabilis est, quae adorantium religione uenerabilis est. § 16 Sed non solum tu, domine, exsurge in requiem tuam, sed et tu et arca sanctificationis tuae. non areaarca testamenti, non arca legis, sed arca sanctificationis tuae. et quidem esse arcam testamenti meminimus intus ac foris auream, ubi tabulae lapidum, ubi sanctae litterae, ubi liber testamenti, ubi gomor mannse. sed hsec omnia eius, quod dominus adsumpsit, corporis species est, omne in se sacramentum continens legis. nunc et deitatis spiritu et origine carnis unitum intus scilicet et foris aureum est — est enim dominus Iesus in gloria dei patris — mannam in se seternam continens — ipse enim est panis uiuus — testamenti intra se tabulas et legis librum conseruans — sunt enim in eo uerba uitaB. ut igitur cum", + "candidate_score": 0.650627, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_12_14", + "bdc_text": "Spero de homine in dies meliora . At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit . Male audit apud aliquos nostratum , quasi utramque sellam sibi paraverit Vgl. Otto 316 , Nr. 1621 .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1161", + "psc_text": "spero in deum PE infirmitatis VI 21 consuetudine (consuet add. m. 2) V. humanae defatigationis locutus est, namque qui se somno et lassitudini saepe commiserit etiam usque ad sitis et esuritionis necessitatem. fauces itaque eius raucsB sunt oculique defecti. causam uero maxime clamoris et intentionis oculorum hanc esse docuit, quia speraret in deum, uel cum clamat dicens: qui credit in me, non in me credit, sed in eum, qui me misit, uel cum clamaturus Lazarum uoce magna eleuatis sursum oculis ait: pater, gratias tibi ago, quoniam audisti me. § 7 Sed illo uel paterni nominis magnificentiam testante uel humanae salutis opus moliente odia in eum multiplicantur in cassum. sequitur enim: multiplicati sunt super capillos capitis mei, qui oderunt me gratis. conualuerunt, qui persecuntur me inimici mei iniuste; quae non rapui, tunc eisoluereexsoluere repetebar. numerus odientium ultra capillos capitis est multiplex, sinesiue ob impiorum copiosam multitudinem, siue quia indigni sint dei", + "candidate_score": 0.65058, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_12_14", + "bdc_text": "Spero de homine in dies meliora . At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit . Male audit apud aliquos nostratum , quasi utramque sellam sibi paraverit Vgl. Otto 316 , Nr. 1621 .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_503", + "psc_text": "solus patrem uidet, qui solus patrem scit, qui solus potest orare pernoctans — secundum euangelium enim dominus pernoctauit orans —, qui per speculum uerborum formam ipsam occultissimi sacramenti sub communibus uerbis, dum oraremus, ostendit. et qui orationem suam poposcit audiri, ut peculiare hocfiducise suae doceret esse, subiecit: inaurire uerba oris mei. et quisquam hoc humanae fiducitefiduciae esse existimabit, ut uerba oris sui uelit audiri? an illa, quibus motus animi nostri et inpetus pronuntiamus, tum cum de ira exardescimus, tum eumcum de odio obtrectamus, tum cum de dolore querimur, tum eumcum de adulatione blandimur, tum cum aut pro spe lucri aut de ueritatis pudore mentimur, aut de contumeliae offensione maledicimus ? et quis usquam uifce ita emendatae et patientis ad omnia fuit, ut his humanae demutationis uitiis non esset obnoiiusobnoxius? solus hoc potuit cum fiducia uelle, qui peccatum non fecit. in cuius ore dolus non fuit, qui flagellis dorsum prabuitpraebuit, maxillas", + "candidate_score": 0.64978, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_9", + "bdc_text": "Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1271", + "psc_text": "de domino tradidit: qui est imago dei, primogenitus omnis creaturae, quia in ipso constituta sunt omnia in caelis et in terra, uisibilia et inuisibilia, siue throni siue dominationes siue principatus siue potestates: omnia in ipso et per ipsum facta sunt, et ipse est ante omnes, et omnia ipsi constant. protrahit ergo nos doctor gentium de cognoscibili materia in inuisibilium intellegentiam et nos ad cognoscendos principatus et potestates et thronos et dominationes de terrenis atque humilibus educit. uerum haec ex nutu dei patris et in caelis et in terra manent atque extiterunt, et licet per filium omnia, tamen a deo omnia. ipse est etenim caput ac principium uniuersorum, et in ipso uniueroauniuersa sunt condita, licet postea de thensauris in se conditis secundum arbitrium potestatis aeternae singula quaeque pro:ulerit. uerum cum in omnibus Christus operetur, eius tamen opus est, qui operatur in Christo; et ideo. pater meus, ait, cotidie operatur, et ego", + "candidate_score": 0.649546, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_17", + "bdc_text": "Si quid habes , quo hominem excusare liceat , mone .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_337", + "psc_text": "si xJSianus eius, non V 23 reposce (s in ras.) R reposoe ex reposae m. 2 V a om. V 24 xjSs et inops 1\". beneficium cum pauperi praestas, OhristoChristo praestare te nosce, quia propter eum, cum deus esset, indigentiam eius est dignatus et nomeonomen. § 16 Sed ne durosdurus sermo admonitionis istius crederetur, tamquam si penitus sub usurarum nomine habendi curam remouisset: non igitur adquirendi sollicitudinem sustulit, quin etiam modestiam accipiendi muneris temperauit adiciens ad id, quod diieratdixerat: qui pecuniam suam non dedit ad usuram et munera super innocentes non accepit. est quaedam munerum consuetudo, quae honorem adferat largienti, ita ut maximi doloris sit oblata contemni. quam damni donasse. quae sumpta sunt. igitur ea munera, quae in alterius operarentur iniuriam, inhibuit. nam si usum opminoomnino munerum abstulisset, satis fuerat dixisse: et munera non accipit. sed quia simplex donorum usus aut ex hominis aut etiam ex dei reuerentia uenit, ea", + "candidate_score": 0.649531, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_10", + "bdc_text": "Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_936", + "psc_text": "R cf. Acad. p. 5j flectatur PTE caelestium in marg. add. m. 1 R. et omnis lingua confiteatur, quia dominus Iesus in gloria dei patris est. et haec non de diuinitatis suae dicta sunt potestate. illa enim, ut semper est dominans, ita et dominabitur semper: sed in aeternam gloriam eius adsumptse ex uirgine carnis natura transfertur. Iesus enim eius hominis, qui ex Maria natus est, nuncupatio est; et Iesu nomen, quod snpersuper omne nomen est, donatur. non enim hic, ut in ceteris, Iesu Christo, sed Iesu tantum. ei enim a cselestibuscaelestibus et terrestribus et infernis adorato et per omnem linguam in dei patris gloria esse confesso aeterni regni donatur arbitrium. sed ut in pluribus, nunc quoque latinitas nostra non satis proprie significationem dicti graeci elocuta est. quod enim nobiscum scribitur: quidominabitur in uirtutesuainaeternum, in graecis ita legitur: zm δεσπόξοντι ἐν rrj δυναστεία avrov TOV αἰω̃νος. quod nobiscum in aeternum, id", + "candidate_score": 0.649507, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_9_11", + "bdc_text": "Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris . Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3139", + "psc_text": "querella iam beneplaciti in eos adfectus ostenditur. reconciliati enim sumus per corpus et sanguinem Christi ex inimicis in filios deo, cum nobis aeterni sacerdotis placationem inpsenitenti sacramento spopondisset propheta dicente: iurauit dominus, non psenitebitpaenitebit eum: tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech. complacitum ergo est, quod inpsenitensinpaenitens esse iuratum est ei, quo regnante secundum ordinem Melchisedech, id est gentium et rege et sacerdote primum mansuetis salus, deinde splendor est sanctis exultantibus super regem suum. § 4 Sed post sanctorum gloriam intellegendum est, quid ad cantici noui plenitudinem consequatur: lsetabunturlaetabuntur in cubilibus suis. exultationes dei in gutture eorum, et gladii bis acuti in manibus ipsorum. iam non lacrimis stratum rigabitur, nec in hoc mortis corpore degentium ob peccati necessitatem ac dolorem noctibus singulis lectus lauabitur. in cubilibus enim iam suis sancti lsetabunturlaetabuntur in gloria, et ob id dei exultationes semper in gutture. per significationem gutturis internae conscientiseconscientia protestatur adfectomadfectum. sed", + "candidate_score": 0.648762, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_9_11", + "bdc_text": "Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris . Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_936", + "psc_text": "R cf. Acad. p. 5j flectatur PTE caelestium in marg. add. m. 1 R. et omnis lingua confiteatur, quia dominus Iesus in gloria dei patris est. et haec non de diuinitatis suae dicta sunt potestate. illa enim, ut semper est dominans, ita et dominabitur semper: sed in aeternam gloriam eius adsumptse ex uirgine carnis natura transfertur. Iesus enim eius hominis, qui ex Maria natus est, nuncupatio est; et Iesu nomen, quod snpersuper omne nomen est, donatur. non enim hic, ut in ceteris, Iesu Christo, sed Iesu tantum. ei enim a cselestibuscaelestibus et terrestribus et infernis adorato et per omnem linguam in dei patris gloria esse confesso aeterni regni donatur arbitrium. sed ut in pluribus, nunc quoque latinitas nostra non satis proprie significationem dicti graeci elocuta est. quod enim nobiscum scribitur: quidominabitur in uirtutesuainaeternum, in graecis ita legitur: zm δεσπόξοντι ἐν rrj δυναστεία avrov TOV αἰω̃νος. quod nobiscum in aeternum, id", + "candidate_score": 0.648571, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_24", + "bdc_text": "Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1345", + "psc_text": "Sequitur deinde hic septimus uersus: confitebor tibi indirectione cordis mei, in eo, quod didici iudicia iustitiae tuae. iustificationes tuas custodiam. abicienda ergo est omnis animae peruersitas et directo atque in nullam aliam partem deflexo corde est confitendum, ne decidat animus in saeculi curam, ne ex illis doctrinae dei semitis in deuia euagetur. sed directae huius confessionis ea causa est, quae consequenti uersu continetur: in eo, quod didici iudicia ius tit i ae tuae. primum igitur orauit, ut ad custodiendas iustificationes directae uiae ipsius fierent. secundo in nullo confundendum se esse subiecit, cum in omnia dei mandata respiceret. tertio quoque in directione cordis sui deo se confessurum spopondit ob id, quia iudicia iustitireiustitiae eius didicisset, per doctrinam scilicet directi cordis cognitaeque iustitimiustitia laudem deo reddens. sed iustitiae cognitae hic fructus est, ut iustificationes dei retineantur; et idcirco subiecit: iustificationes tuas custodiam. qui enim didicisse iudicia dei fructus est, nisi cognitionem nostram", + "candidate_score": 0.647848, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_9_11", + "bdc_text": "Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris . Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2160", + "psc_text": "in opibus gloriabitur, cui hsechaec omnia forte fur, praedo, tyrannus abripiet? numquid nobilitas gloriabitur, effecta nonnumquam infirma et raiserabilis seruitus? numquid sapiens gloriabitur, incertus, quid in momenta sibi accidat? sed si quid horum sine molestiae alicuius interpellatione utimur, laetamur, efferimur. et si ex aliqua tristitia in gaudium reuertamur, huius ipsius uix adepti gaudii incapaces ultra sensum humanae inbecillitatis extollimur, inmemores dicti huius : non glorietur sapiens in sapientia sua, neque fortis in fortitudine sua, neque diues in diuitiis suis, sed in eo glorietur, qui gloriatur, intellegere se et cognoscere, quia ego sum dominus. ergo nos de consuetudinis nostrae uitio insolentes quodam praescripto confessionis propheta formanitformauit, et ad honorem deo reddendum et in eo gloriandum exemplo admonitionis edocuit dicens: nisi quod dominus erat in nobis, dicat nunc Israhel. § 3 Auditis igitur a propheta, quae dicere nos oportet, dicamus etnos: nisi quod dominus erat in nobis, cum insurgerent hominoshomines in nos,", + "candidate_score": 0.647705, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_9_11", + "bdc_text": "Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris . Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2702", + "psc_text": "quod ex omnibus in unam uiam concurratur, propheta demonstrat dicens: state in uiis domini et interrogate semitas dei aeternales et uidete, quae est uia bona, et ambulate in ea. uipeuiae enim domini aeternae. in his itaque uiis domini cantandum est et hymnis prophetalibus concinendum, quia magna dei gloria est; magnificentisemagnificentiae enim eius non est finis. nam magnitudinem gloriae susesuae opera testantur, caelum, terra, maria, aether. homo ipse, qui rationis particeps ad horum cognitionem perfectus est, ut per haec uisibilia inuisibilem dei gloriam contueretur. 9 Rom. V, 14. 10 I Cor. 4, 8. 18 Hierem. VI, 16. . 1 omnia uerba GT uerba RPe 2 *antem G 8 magna est GR magna PT 4 agnoscit G cognoscit RPET cf. p. 742, 8 5 profeta- G profetia R 7 rege.. G regem R reges PT 8 enim GR om. P ex regno R et regno G & regno P 11 regnatis G", + "candidate_score": 0.64752, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_24", + "bdc_text": "Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1434", + "psc_text": "et ambules in omnibus uiis eius et diligas eum et seruias domino deo tuo ex toto corde tuo et ex tota anima tua et custodias praecepta domini dei tui et iustificationes eius, quse ego praecipio tibi hodie, ut bene sit tibi? ergo deo adhaerens in dei uia est. § 4 Et qua ratione prophetam hic locutum existimabimus dicentem: uias meas pronuntiaui, et exaudisti me; doce me iustificationes tuas? si enim uias suas praedicat, necesse est peccati uias praedicet, quia in uia peccati sit, quisque in dei uia non sit. sed huic praesenti dicto consentiens illud uidetur, quod dictum est: pronuntiabo aduersum me iniustitias meas, domine, et rursum: iustus in exordio sermonis sui ipse sui accusator est. ergo hic pronuntiatio, quae dicitur, non laudatio est, sed confessio uiarum suarum, id est peccatorum suorum paenitens professio; 8 Dent. X, 12 sq. 21 Pa. XXXI, 6. 22 Prov. XVIII, 17. 1 se supr.", + "candidate_score": 0.645294, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_9", + "bdc_text": "Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_817", + "psc_text": "his significatas esse nequitias non dubium est, quibus cum principe eorum praeparatus ignis gehennsegehennae est. § 12 Sed inter lisechaec laetitiam eius, qui ob humanae salutis gaodiumgaudium frequenter ad patrem exuitauitexultauit, ostendit: rex autem Isetabiturlaetabitur in domino, laudabitur omnis, qui inratiurat in eo: quoniam obstructum est os loquentium iniqua. causam, cur rex looteturlaetetur, significat, quia, quisque in eo iurabit, in deo sacramenti huius religione laudabitur: qui sciat 5 Matth. X, 28. 1 dei om. PT 3 tradentur — gladii om. V 5 quaesierunt PTE 6 perimit m h mi in ras.) RP uita R uita corr. m. 2 Vuita P uitas E 7 ic corr. m. 1R hinc V 8 quae a ohao PT inuio ex inuia m. 2 Vinuio fio add. m. 3, o in NU.) R a scis et V scl; sA: (lineola supr. i in ras.) R 9 tradentur a tradnntur m. 1 R potestatem V 10", + "candidate_score": 0.64488, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_43", + "bdc_text": "Salva sit familia tua , Pellicanus , quem opere suo pergere vellem , quod fratres agri nostri linguarum inscii maxime desiderent , LeoLeo Jud. , Carolstadius , quem tibi comitem vellem - sed fiat , ut tu vis - , reliquosque omnes nostra salutatione non neglectos velim .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2963", + "psc_text": "palmis: uetus scilicet chirographum secundum apostolum delens et adfigens illud croci etiam eas partes manuum commemorat in praelio, cum quibus omnia ueterum criminum peccata confixa sunt. § 5 Dehinc sequitur: misericordia mea et refugium meum, susceptor meus et liberator meus es t U, protector ineusmeus et in ipso speraui. carent ista difficultate. omnia enim in euangeliis ista gesta ab eo atque dicta sunt, ut honorem maiestatis paternsepaternae per humilitatis nostrsenostrae confessionem, quorum habitum adsumpserat, prsedicaretpraedicaret § 6 Illud autem, quod ait: subiciens populum meum • sub me, non ex persona unius Iudaici populi dictum exisiimandumexistimandum est, cum uniuersitatem ecclesiae unum populum in psaimopsalmo alio nuncupauerit dicens: populus, quem non cognoui, seruiuit mihi. quod autem etiam hic, qui eum * 2 Ioh. XVI, 33. 6 Coloas. II, 16. 8 Coloss. I, 20. 29 Ps. XVII, 45. 3 passionibus R introitar (?) G? 4 braccia(?) G 5 trophaeo RE tropea G 6", + "candidate_score": 0.644128, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_24", + "bdc_text": "Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1943", + "psc_text": "de his iudicandum esse decerneret, consequenter haec addidit: indicaiudica iudicium meum et redime me; propter eloquium tuum uiuifica me. magnae et securae coDscientiaeconscientiae uox est iudicii sui iudicium postulare, ut ad id, quod statutum a se sibique conplacitum est, etiam diuinae sententiae examen exoptet. non hic aut alios aut se ipsum diiudicans corrupti sensus opinione deflectitur, neque a ueri iudicio ira aut gratia aut odio aut amore decedit, non ignarus huiuseuangelici mandati: quo enim iudicio iudicaueritis, iudicabitur de uobis. § 4 Sed ne ille quidem iudicii sui iudicium pertimescit, qui ait: ego autem non iudicaui quicquam scire me, nisi Christum Iesum et hunc crucifixum. in hac igitur iudicii sui securitate propheta tempus redemptionis 8 Rom. XH, 19; cf. Deut. XXXII, 35. 25 Matth. VII, 2. 28 I Cor. 2,2. 1 ad (a F) dID VCp 4 humanaet V1 5 aduersus V 9 et ego RpE 10 retinendae Cpb 13 diuino", + "candidate_score": 0.644119, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_43", + "bdc_text": "Salva sit familia tua , Pellicanus , quem opere suo pergere vellem , quod fratres agri nostri linguarum inscii maxime desiderent , LeoLeo Jud. , Carolstadius , quem tibi comitem vellem - sed fiat , ut tu vis - , reliquosque omnes nostra salutatione non neglectos velim .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_990", + "psc_text": "et hunc esse uiam, ipse ille conexus sibi psalmi sermo testatur. quse in terra, id est uel ex terra ortis uel terram inhabitantibus cognoscibilis et nota praestanda est. ut cognoscamus in terra uiam tuam, in omnibus gentibus salutare tuum. Iesum salutarem dici ipse ille proprietatis sermo loquitur. nam quod nobiscum salutare est, id apud HebrseumHebraeum Iesus est. confirmat autem istud angelus ad Ioseph de Maria loquens: pariet autem filium, et uocabis nomen eius Iesum: quia ipse saluum fac/ietfaciet populum suum a peccatis. Iesum itaque ostendit angelus idcirco. quia salutaris esset populo, nuncupandum. tantae ergo praedicationi se inpares esse, nisi inluminentur, ostendunt, nisi quodam uultus domini splendore lucescant. sunt enim et ipsi secundum euangelium lumen mundi — dominus autem ipse lux uera est — a luce inluminati, ut lumen essent apostoli et propbetae. ceterum superfluum est ideo inluminari se uelle, ut cognoscant ea, de quibus quasi cognitis praedicabant. 7 Ioh. XIV,", + "candidate_score": 0.643155, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_24", + "bdc_text": "Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_249", + "psc_text": "in. iudicio et iudicabit generationem hanc, quia uenit ab ultimis partibus terrae audire sapientiam Salomonis; et ecce maior hic Salomone. tales erunt iudices terrae, quorum conparatio fidei ac timoris inpsenitenteeinpaenitentes impiosque condemnet. si enim pscnitentiapaenitentia Nineuitum ex IonseIonae praedicatione suscepta fructum adepta est psenitendipaenitendi, necesse est obcediensoboediens eorum psenitentiapaenitentia insolentem horum inpsenitentiam iudicabit. aut regina Austri ex ultimis partibus terrae desideratam Salomonis sapientiam audiens nonne infidelitatem et incuriam praesentium auditione peregrina damnabit? cum tamen inobcedientireinoboedientiae atque inaudientise iudicium differens a Salomone atque Iona. Christus auctor adcumulet. absolute autem hos esse iudices terrae apostolus demonstrat dicens: an nescitis, quia sanotimundum iudicabuntetinuobis iudicaturiudicabunt hic mundus? cum per meritum adeptoadeptae beatitudinis cciminosorumcriminosorum uitam sanctitas conparata condemnet. 8 Matth. XII, 41 sq. 26 I Cor. 6, 2. 1 fine regni cuius V 3 cognosoimua ‹4 quin regnum V 5 modus lit ex domus sit tn. 2 V sit modus, 7 iniquorumq: ex iniquorum R", + "candidate_score": 0.642015, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_16_18", + "bdc_text": "er fühlte sich als Zürcher und hielt sich die Wege für eine Rückkehr nach Zürich offen , was ihm dann bei seiner Entlassung aus Bern 1537 zugute kam. . Si quid habes , quo hominem excusare liceat , mone . Proinde age acta ZofingaeAkten der Täuferdisputation von Zofingen , 1532 ( HBBibl I 701 ) ;", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3168", + "psc_text": "munera et benedictiones dei, cum primum consecrata essent — omnia enim benedixit deus —, postea uero peccata constiterunt, gratum deo est, ea munera rursum in sedem redire. benedictus enim homo fuit; sed post benedictionem istam peccanitpeccauit. et qui mauult peccatoris paenitcntiampaenitentiam quam mortem, uult benedictionis susesua rorem ab Hermon monte in Sion descendere, id est ex impietatis sede in sanctificatiouissanctificationis locum transire. in rore enim omnia reuirescunt, aluntur, augentur, spirant, excrescunt. est ergo bonum atque iucundum, ut a gentili errore, id est a profana Hermon ueneratione, descendens ad Sion, id est ad aeternae beatitudinis domum, transeat: quoniam illic mandauit dominus benedietionembenedictionem et uitam usque in sseculumsaeculum sseculorumsaeculorum. 8 corpus hoc hoc unguenti 7 syon et sic semper 9 hii 11 celestem aecclesiam 13 phenice 14 hebraicae propterea ut angeli 20 prophana uox uero 21 benedictionem optare 24 constituerunt 26 penitentiam 81 iocundum prophana Explicit ps. CXXXII. Initium tractatus in psalmum", + "candidate_score": 0.64186, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_8", + "bdc_text": "Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_28", + "psc_text": "primae quinquagesimae et secundae deinde quinquagesimae et tortiaetertiae rursum quinquagesimae, in qua finis est libri, consummationem diligenter aduertat, prouidentiam dispositorum in hunc ordinem psalmorum cum dispensatione salutis nostrae intelleget conuenire. cum enim primus gradus sit ad salutem, in nouum hominem post peccatorum remissionem renasci, sitque post paenitentisepaenitentiae confessionem regnum illud domini in sanctae illius ciuitatis et caelestis Hierusalem tem- x pora seroatum, et postea consummata in nos caelesti gloria in dei patris regnum per regnum filii proficiamus, in quo debitas deo laudes uniuersitas spirituum praedicabit: facile intellegemus in singulis psalmorum uirtutibus sub quinquageno nameronumero conlocatis sacramentum dispositionis huius quinquagenarisequinquagenariae contineri. § 12 Esse autem haec sabbata sabbatorum, septenarius numerus per septem in septuplum connumeratus ostendit; quem tamen ogdoas, quia dies eadem prima quae octaua, seeundumsecundum euangelicam plenitudinem in ultimo sabbato adiecta consummat. et haec quidem sabbata sabbatorum ea ab apostolis religione celebrata sunt, ut his quinquagesimae diebus nullus neque in", + "candidate_score": 0.641002, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_25", + "bdc_text": "Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2609", + "psc_text": "locus nullus est; sed confessio est rei scilicet eius, quae ignorabatur, professa cognitio, ex alterius iudicii opinione in alterius intellegentiaBintellegentiae proficiens sententiam. utile enim sibi ac iucundum quisquam esse antea existimauerat rapere, caedere, furari, superbire, potare, scortari; sed ubi hsec omnia aeternae damnationi obnoxia esse cognouit, cognitis his confitetur errorem. confessio autem erroris professio est desinendi. desinendum ergo a peccato est, ob quod peccati caepta confessio est. ceterum extra ueniam est, qui peccatum cognouit nec cognitum conSteturconfitetur. § 4 Confitendum autem semper est, non quod peccandum semper sit, ut semper sit confitendum, sed quia peccati ueteris et antiqui utilis sit indefessa confessio. docet autem spiritus sanctus semper confitendum, cum ait per prophetam: iustus ipse sibi accusator est in primo sermone suo. iustus non se ex praesentibus, sed ex praeteritis accusat; cui enim adest praesentium accusatio, iusti nomen aufertur. et audiamus se apostolum Paulum ex praeteritis arguentem, cum 22 Prov. XVIII,", + "candidate_score": 0.639306, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_3", + "bdc_text": "noster certissime omnia referre possit , charissime Heinrice , quae de nostrarum rerum statu desideras , nolui tamen vacuus ad te veniret , quo perpetuos mei in te amoris testes habeas .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1330", + "psc_text": "suorum, sed ipsius tantum uoluntatis obsessum? nonne cum in aliquam turbidae adfectionis uoluntatem infirmitatis nostrae aculeis commouemur, metuimus adsistentes undique nobis choros angelorum et plenum ministeriis caelestibus mundum? si enim angeli paruulorum patrem nostrum cotidie uident, qui in caelis est, possumus testimonia eorum metuere, quos et nobiscum manere et deo cotidie scimus adsistere. quin etiam ipsum illum diabolum, per quem ipsa illa uitiorum nostrorum incentiua praebentur, suosque omnes testes metuere debemus, puncto temporis omnem amplitudinem mundi huius obeuntem: cui dulce est peccare nos, ut peccatorum nostrorum testimonio glorietur. est enim eius haec propria calliditas, instigare ad peccandum et arguere peccantes. dictum est enim: aut nescisquidsitdiabQlus, accusatorfratrumuestrorum? § 9 Et quia essent hae aduersariseaduersariae nobis uirtutes in testimonio cum ceteris permanentes, de sanctis tantum prophetam meminisse dignum fuit dicentem: beati scrutantes testimonia eius, non aliena scilicet, sed illa, quae dei sunt. non neglegentem autem testimoniorum dei oportet esse scrutationem: ob quod", + "candidate_score": 0.639008, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_35_37", + "bdc_text": "Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem . Vale , animae meae pars non minimaVgl. Otto 26 , Nr. 111. . Bernę , 8 .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_975", + "psc_text": "fecit animae meremeae. hanc enim posuit in uitam, hanehanc in refrigerium induxit, haec in holocaustis domum dei introibit. § 28 Sed ut haec animae fierent, ex causis meruit, ut fierent. quibus uero causis meruit, dicit: ad ipsum clamaui ore meo. meruit ergo bona animae, quia ad eum ore clamauit. sed clamor oris plerumque mendax est, et non semper uerborum sonus adfectum mentis nuntiat. sequi ergo clamorem oris debet et sensus: et secutus est. nam propheta conexuit: et exaltaui sub lingua mea: non in lingua, sed sub lingua, in occultis scilicet linguae et quodam intra se tacitfetacitas uoluntatis eloquio. quod idipsum in euangeliis domino placuit dicenti: intra in cubiculum tuum et claude ostium tuum et ora: et pater tuus, qui uidet in absconso, reddet tibi. ergo nunc, qui ore clamatus est, exaltatur sub lingua deus. § 29 Sed qui sub lingua exaltatur. omni cordis puritate uenerandus est; nec sufficit non egisse", + "candidate_score": 0.638801, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_27", + "bdc_text": "Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2933", + "psc_text": "spiritus meus: in me turbatum est cor meum. memor fui dierum antiquorum, meditatus sum in omnibus operibus tuis, in factis manuum tuarum meditabar. scit Adam a diabolo captum et idcirco memor est antiquorum dierum. scit eum per transgressionem legis constitutae et a 2 in iudicio R 4 iudicari R 7 ignoratio ex ignaratio p 9 quotidiae R 10 uiri aupr. scr. p 17 lucae R in obacuris RE in obsouro p 20 mortaam p 91 non tenetur pE continetur R 28 in me spiritus R super me spiritus pE qf. Sabaiier 11, 276. promissionibus dei et ab incolatu paradisi excidisse, et ideo memor est operum dei. scit non sufficere ex praeterito innocentiam, sed beatum esse, qui usque in finem innocens esse permanserit, et ideo in factis manuum dei meditatur. facta manuum dei homo ipse est; qui, postquam peecanit, peecatipeccati seruus effectus est. talis igitur esse meditatur, qualis ille, qui a", + "candidate_score": 0.63773, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_10", + "bdc_text": "Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1755", + "psc_text": "disci ex dici p dici C 22 etiam om. V 28 hoc eni ex hoc ipsum eni m. 1 V. mortem, mortem autem crucis. habemus exemplum ab unigenito deo humilitatis; sed uideamus et praemium. propter hoc enim eum deus exaltauit et donauit ei nomen, quod est super omne nomen, ut in nomine Iesu omne genu flectat caelestium et terrestrium et infernorum, et omnis lingua confiteatur, quia dominus Iesus in gloria est dei patris. hoc humilitatis fuit praemium, ut corpus adsumptum in gloria dei patris maneret, ut in nomine eius genu caelestis et terrestria et inferna curuarent. manens enim in dei forma non ui aliqua sibi ac rapina, id quod erat, prsesumendum existimauit, scilicet ut deo esset aequalis. erat enim in dei forma, nihilque ei ex eius gloria deerat, in cuius forma manebat; sed formam serui per humilitatem accepit et habitu ut homo repertus est, humilians se per obcedientiamoboedientiam usque ad", + "candidate_score": 0.637177, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_19", + "bdc_text": "zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ;", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_120", + "psc_text": "lin. R 26 huius ex husius R et huius Ve et ante propheta sup. lin. R om. Ve. 3* impiis iudicium, quia iam iudicati sunt, non relinquit; peccatoribus autem, quos superiore sermone discerni ab impiis docuimus, consilium iustorum, quia iudicandi sint, denegauit. illos enim pneiudicatos impietas facit, bos uero peccatum detinet iudicandos. itaque neque impietas, quae iam iudicata est, peccatorum est permissa iudicio, neque peccatores, qui iudicandi sunt, iustorum, qui non iudicabuntur, meriti sunt digni esse consilio. § 24 Et huius differentiae hinc ordo proficiscitur: quia cognoscit, inquit, dominus uiam iustorum, et uia impiorum peribit. consilium iustorum peccatores idcirco non adeunt, quia uiam iustorum dominus cognoscit. cognoscit autem non ignorationis scientia, sed dignatione noscendi. neque enim haechac in deo passionum humanarum demutatio est, ut aliquid aut cognoscat, aut nesciat. beatus apostolus PaulosPaulus, qua ratione a deo cognosceremur exposuit, dicens: si quis est in uobis propheta aut spiritalis, cognoscat quae scribo", + "candidate_score": 0.636797, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_27", + "bdc_text": "Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3196", + "psc_text": "legem in membris meis repugnantem legi mentis meae. et alio loco: igitur ego ipse quidem mente seruio legi dei; carne autem legi peccati. talem ergo quandam et dominus noster Iesus sentire se refert dissensionem, ubi ait: spiritus promptus, caro autem infirma: secundum interiorem enim hominem consentiebat legi patris, ut pateretur; secundum exteriorem autem, ut ipSł' testatur, in carne trepidabat. itaque quia renes secreta continent carnis, quae infirmabatur in tempore passionis, eruditum se renibus suis ait, ut intelligeret ipse, licet esset filius, sperare in deum. quod similiter de eo et epistola, quse scribitur ad Hebrseos, sentit. quamquam enim, ait, esset filius dei. didicit ex his, quae passus est, obaudientiam: et perfectus factus est omnibus obaudientibus causa salutisalutis s seternse. sic enim renes erudierunt eum, ut prouideret deum a dextris suis semper, ut non moueatur. scilicet de uoluntate spiritus promptus est, sed caro infirma. et proprie 6 qui a sed cf. p.", + "candidate_score": 0.633353, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_14", + "bdc_text": "Male audit apud aliquos nostratum , quasi utramque sellam sibi paraverit Vgl. Otto 316 , Nr. 1621 .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_503", + "psc_text": "solus patrem uidet, qui solus patrem scit, qui solus potest orare pernoctans — secundum euangelium enim dominus pernoctauit orans —, qui per speculum uerborum formam ipsam occultissimi sacramenti sub communibus uerbis, dum oraremus, ostendit. et qui orationem suam poposcit audiri, ut peculiare hocfiducise suae doceret esse, subiecit: inaurire uerba oris mei. et quisquam hoc humanae fiducitefiduciae esse existimabit, ut uerba oris sui uelit audiri? an illa, quibus motus animi nostri et inpetus pronuntiamus, tum cum de ira exardescimus, tum eumcum de odio obtrectamus, tum cum de dolore querimur, tum eumcum de adulatione blandimur, tum cum aut pro spe lucri aut de ueritatis pudore mentimur, aut de contumeliae offensione maledicimus ? et quis usquam uifce ita emendatae et patientis ad omnia fuit, ut his humanae demutationis uitiis non esset obnoiiusobnoxius? solus hoc potuit cum fiducia uelle, qui peccatum non fecit. in cuius ore dolus non fuit, qui flagellis dorsum prabuitpraebuit, maxillas", + "candidate_score": 0.633323, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_10", + "bdc_text": "Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1536", + "psc_text": "se inter haec iniirmitatisinfirmitatis suae bella spes a domino prsestitapraestita consolatur: uiuificatur autem per eloquia dei. scit in his excellentem esse in cseliscaelis humilitatis susesuae gloriam ; scit animam eloquiis dei refectam tamquam pabulum aliquod uitseuitae in se aeternae continere. non mouetur in eloquiis dei uiuens inani superbientium gloria. nouit enim indigentiam suam eorum esse opulentia ditiorem. scit ieiunia sua caelesti atque euangelica benedictione saturari. scit humilitatem suam glorioso esse honoris praemio munerandam. atque ita subiecit: superbi inique agebant usquequaque: alegeautem tua non declinaui. inter nimias et consummatas superborum iniquitates — ualde enim inique agebant - nullo propheta deflexu a dei lege declinat. § 3 Sed non declinantem a dei lege oportet esse memorem iudiciorum dei. in omni enim uitseuitae nostrae genere memoria nobis diuini iudicii inserenda et continenda est, ut, cum aliquid agimus, residente in nobis iudicii memoria uel numquam potius 1 incidant ex incident m. 2 V infirmitatea", + "candidate_score": 0.633182, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_263", + "psc_text": "absoluta intellegentia est, quorundam obscurior sensus est; diuersitatem utramque adfert diuersitas prophetiae. per multa namque et uaria genera sermonis ad agnitionem dei hominem spiritus sanctus instituit. nunc sacrament-orum occulta per naturas et conparationes hominum conprehendens, nunc fidei simpiicitatemsimplicitatem uerborum absolutione conmendans, nunc uitae ordinem praeceptorum ueritate confirmans, nunc quid prouidendum sit et cauendum per personam prophetae, qui psalmum scribat, ostendens: ut per hanc multiplicem et diuitem copiam doctrinae, per quasdam partes et incrementa discendi totius intellegentiieintellegentiae adificatio conparetur. et erit nobis psalmus positus in exemplum, cuius superscriptio talis est: in finem pro occulta filii, psaimuspsalmus Dauid. itaque per naturam eorum, quae et occulta et in fine sunt, quaerenda est psalmi intellegentia. § 2 Psalmus inscriptus non est in finem pro occulta filii, nisi tantum in id, ut, ex quibus psalmus ipse consisteret, nosceretur. omnia autem, quae ad titulum sermonis adduntur, ex quibus sermo sit initus, testantur. non enim conuenit, ut", + "candidate_score": 0.632711, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_17", + "bdc_text": "Si quid habes , quo hominem excusare liceat , mone .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2880", + "psc_text": "circumstantiae ostium. in eo enim libro, qui nobiscum Salomonis inscribitur, apud Graecos autem atque HebrsosHebraeos Sapientia Sirach habetur, ita monemur: ecce circumualla possessionem tuam spinis, argentum et aurum tuum constitue, et ori tuo fac ostium et seram, et uerbis tuis fac iugum et mensuram. et ostium et seram ori iussit adponi, ne uerbis esset facilis egressus. idem autem uerbis iugum mensuramque constituit, ut rationis iugo subdita, librata per mensuram moderatione penderent. § 6 Tendit adhuc propheta ad iustitiseiustitiae perfectionem. namque post fidei clamorem, post orationem, post opera, post ostium oris consummari se quoque officio cordis orat dicens: non declines cor meum in uerba mala, ad excusandas excusationes in peccatis cum hominibus operantibus iniquitatem. cum ex innocentiss ac iustitiae studiis in uitiosam uoluntatem decidimus, tum cor nostrum in mala uerba declinat: non ut peccatum excusemus — omne enim peccatum 1 Matth. XII, 37. 3 Ibid. 36. 13 Eccles. XXVIII, 28 aq.", + "candidate_score": 0.632256, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_87", + "psc_text": "quasi uero non occupanda in res suas naturae nostrae necessitas possit sine interpellatione temporis semper orare. meditatio itaque legis non solum in uerbis legendi est, sed in operis religione; neque ut libros tantum et scripturas recenseamus, sed ut ea, quae scripturis ac libris continentur, gestis rebusque meditemur, et diurna nocturnaque opera legem semper exerceant, ut illud apostoli est: omnia quaecumque facietis in gloriam dei, siue cum manducatis, siue cum bibitis, siue cum aliud agitis. per hoc enim efficitur, ut sine intermissione oremus, cum per opera deo placita et in gloriam eius semper exercitaLa sancti euiusquecuiusque uiri uita omnis oratio sit; ac sic secundum legem noctu dieque uiuendo uita ipsa nocturna legis erit et diurna meditatio. § 13 Sed consummata uiri huius beatitudine, qui impiorum consiliis et peccatorum uiis et pestilentiae cathedra se abstinens 8 I Thess. 5, 17. 15 I Cor. 10, 31. 3 infirmita = \"= tis R 6", + "candidate_score": 0.631898, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_10", + "bdc_text": "Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1989", + "psc_text": "suum aeternumque VCj)b per salutare g suum aeternumque e cf. p. 542, 23 24 audia corr. m. 2 V se recepta C se reoepto pb. uenit saiuaresaluare, quod perierat, missus ad oues perditas domus Israhel, dominus Iesus Christus, qui est benedictus in saecula saeculorum. amen. PSALMUS CXIX. CANTICUM GRADUUM. Ad te, domine, cum tribularer, clamaui, et exaudisti meetme reliqua. § 1 Psalmorum tituli, ut in plurimis ostendimus, habent proprias suas significationes, rationem et argumenta scriptorum, quse subiacent, breuissime continentes nosque quodam doctrinae indicio in intellegentiseintellegentiae semitam dirigentes; de quibus nunc non necesse est aliquid tractare. tum enim id fieri oportet. cum psalmus unusquisque tractabitur. cum enim sibi inuicem auctoritatem praestent et psalmus et titulus, debilis erit sermo. si de aliquo eorum absque altero disseretur. nunc uero canticum graduum attingimus, quorum et continua et aequalis inscriptio est; atque ideo significatione conueniente titulorum sub unius expositionis negotio uniuersorum reperietur ratio esse monstrata.", + "candidate_score": 0.631824, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_41", + "psc_text": "cantico est, ebdomadis et ogdoadis (ocdoadis I') numerum (numero r) locaretur Vr quisque ille perfecte credidisset in his perfectis et beatis sanctis sanctorum perfectum hunc uirum q i quindecim graduum catico est hebdomadis et ogdoadis numerfl locaret ad' quo usque illa (ille t) perfecte credidisset in his perfectis et beatis sanctis sanctorum perfectus in hoc utroque, qui in quindecim graduum cantico est, hebdomadis et ogdoadis numero locaretur tb 16 et legis ex et legis et m. 2 r et legis r in legis, sine legis Da 17 conplacitos r complacitos rDa. completos, distributus V 18 sint Vrd2 α sunt e absolute Tabsolutae r absolutius E ueri uirtutem J\" uiri uirtutes r 20 intellegentiam Vr conseq. mur Vsuperscribtionum V. omniom titnli diuersi. nam praeter eos, qui auctorum suorum nominibus aut causarum uel temporum significatioiiibussignificationibus prae- Dotantur, sunt alii, quibus titulus in finem est; alii, quibus tantum psalmus cantici, uel canticum psalmi:", + "candidate_score": 0.631579, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_39", + "psc_text": "graduum principes sacerdotum in sanctorum sancta scandebant: ut, quia neque hebdomas legis sine euangeliorum ogdoade, neque ogdoas euangeliorum sine legis hebdomade uirum posset praestare perfectum, quisque perfecte credidisset perfectum hunc uerumque, qui in quindecim graduum cantico est, hebdomadis et ogdoadis numerum. ille in his perfectis et beatis et sanctis sanctorum locaretur. § 17 Quamquam uero haec a nobis secundum numeros et legis obseruatione conplacitos et in sacramento euangelico distributos ita dicta siijtsint, tamen absolute uniuscuiusque numeri uirtutem ex superscriptionibus psalmorum et dictorum ipsorum intellegentia consequemur. sunt autem superscriptionum 1 contineri IV a, sed cf. supr. p. 12, o pos corr. m. 1 V 2 gradum V 3 ebdomadae scilicet ocdoade V epdoade ecilioet ocdoadea r 4 namque Vr nam E 7 hoc Vr isto E 8 nam et ez nam corr. m. 2 V 9 scandehant VrD conscendebant E 10 hebdomas Ed. Rasil. obdomades F1 ebdomades V2Υ ebdomada Dt a", + "candidate_score": 0.631208, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_15_17", + "bdc_text": "- Gemeint ist die etwas zweideutige Lage Meganders in Bern : er fühlte sich als Zürcher und hielt sich die Wege für eine Rückkehr nach Zürich offen , was ihm dann bei seiner Entlassung aus Bern 1537 zugute kam. . Si quid habes , quo hominem excusare liceat , mone .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3168", + "psc_text": "munera et benedictiones dei, cum primum consecrata essent — omnia enim benedixit deus —, postea uero peccata constiterunt, gratum deo est, ea munera rursum in sedem redire. benedictus enim homo fuit; sed post benedictionem istam peccanitpeccauit. et qui mauult peccatoris paenitcntiampaenitentiam quam mortem, uult benedictionis susesua rorem ab Hermon monte in Sion descendere, id est ex impietatis sede in sanctificatiouissanctificationis locum transire. in rore enim omnia reuirescunt, aluntur, augentur, spirant, excrescunt. est ergo bonum atque iucundum, ut a gentili errore, id est a profana Hermon ueneratione, descendens ad Sion, id est ad aeternae beatitudinis domum, transeat: quoniam illic mandauit dominus benedietionembenedictionem et uitam usque in sseculumsaeculum sseculorumsaeculorum. 8 corpus hoc hoc unguenti 7 syon et sic semper 9 hii 11 celestem aecclesiam 13 phenice 14 hebraicae propterea ut angeli 20 prophana uox uero 21 benedictionem optare 24 constituerunt 26 penitentiam 81 iocundum prophana Explicit ps. CXXXII. Initium tractatus in psalmum", + "candidate_score": 0.629693, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_15_17", + "bdc_text": "- Gemeint ist die etwas zweideutige Lage Meganders in Bern : er fühlte sich als Zürcher und hielt sich die Wege für eine Rückkehr nach Zürich offen , was ihm dann bei seiner Entlassung aus Bern 1537 zugute kam. . Si quid habes , quo hominem excusare liceat , mone .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3167", + "psc_text": "eriimenim secundum doctrinam caelestem ecclesiam accipimus, uel quae nunc est, uel quae erit sanctorum coetu secundum resurrectionem frequentata. Hermon autem mons est in PhcBnicePhoenice, cuius interpretatio hebraice anathema dicitur propterea, quod angeli, ut . fertur, concupiscentes filias hominum, cum de caelo descenderent, in hunc montem excelsum conuenerunt et illic de concupiscentiaeconcupiscentia susesua desideriis disposuerunt. sic etiam nescio cuius liber extat; sed hoc nec nosse debemus eo, quod in libro legis non continetur; commemorata autem ob id tantum sunt, propterquam hodie gentes montem hunc profana religione uenerantur. ros uero de caelis est et inter benedictionum munera optari eum meminimus. ergo quia munera et benedictiones dei, cum primum consecrata essent — omnia enim benedixit deus —, postea uero peccata constiterunt, gratum deo est, ea munera rursum in sedem redire. benedictus enim homo fuit; sed post benedictionem istam peccanitpeccauit. et qui mauult peccatoris paenitcntiampaenitentiam quam mortem, uult benedictionis susesua rorem ab Hermon monte", + "candidate_score": 0.629446, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_15_17", + "bdc_text": "- Gemeint ist die etwas zweideutige Lage Meganders in Bern : er fühlte sich als Zürcher und hielt sich die Wege für eine Rückkehr nach Zürich offen , was ihm dann bei seiner Entlassung aus Bern 1537 zugute kam. . Si quid habes , quo hominem excusare liceat , mone .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_338", + "psc_text": "ita ut maximi doloris sit oblata contemni. quam damni donasse. quae sumpta sunt. igitur ea munera, quae in alterius operarentur iniuriam, inhibuit. nam si usum opminoomnino munerum abstulisset, satis fuerat dixisse: et munera non accipit. sed quia simplex donorum usus aut ex hominis aut etiam ex dei reuerentia uenit, ea uetuit munera, quae integritatem iudicii corrumperent, qusequae innocentis iniuriam emerent, quae nullum in se i-aritatis mutuae officium continerent. ut enim qusequae deo offerimus. his quidem ille non eget. sed per nos debitae reuerentisereuerentiae explentur officio, ita eam in muneribus docet seruandam esse rdtionemrationem, ut ea sumantur a nobis, quae sint grata et utilia offerentibus. non quae nos faciant uenales, nec insidiosa innocentibus sint. nec munerantibus sumptuosa, officio potius quam cupiditate sumpta, honore ingesta quam metu, caritate magis suseeptasuscepta quam lucro. § 17 Qui facit haec, non mouebitur in aeternum. per haec igitur est habitatio in tabernaculo, per haec requies in", + "candidate_score": 0.628446, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_15_17", + "bdc_text": "- Gemeint ist die etwas zweideutige Lage Meganders in Bern : er fühlte sich als Zürcher und hielt sich die Wege für eine Rückkehr nach Zürich offen , was ihm dann bei seiner Entlassung aus Bern 1537 zugute kam. . Si quid habes , quo hominem excusare liceat , mone .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_337", + "psc_text": "si xJSianus eius, non V 23 reposce (s in ras.) R reposoe ex reposae m. 2 V a om. V 24 xjSs et inops 1\". beneficium cum pauperi praestas, OhristoChristo praestare te nosce, quia propter eum, cum deus esset, indigentiam eius est dignatus et nomeonomen. § 16 Sed ne durosdurus sermo admonitionis istius crederetur, tamquam si penitus sub usurarum nomine habendi curam remouisset: non igitur adquirendi sollicitudinem sustulit, quin etiam modestiam accipiendi muneris temperauit adiciens ad id, quod diieratdixerat: qui pecuniam suam non dedit ad usuram et munera super innocentes non accepit. est quaedam munerum consuetudo, quae honorem adferat largienti, ita ut maximi doloris sit oblata contemni. quam damni donasse. quae sumpta sunt. igitur ea munera, quae in alterius operarentur iniuriam, inhibuit. nam si usum opminoomnino munerum abstulisset, satis fuerat dixisse: et munera non accipit. sed quia simplex donorum usus aut ex hominis aut etiam ex dei reuerentia uenit, ea", + "candidate_score": 0.625729, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_27", + "bdc_text": "Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2917", + "psc_text": "humiliatus sum nimis. humiliatus est enim formam serui accipiens et oboediens factus usque ad mortem, mortem autem crucis. libera me a persequentibus me: quia confortati sunt super me. educ de carcere animam meam ad confitendum nomini tuo, domine. quamquam enim potestatem haberet ponendi animam suam et resumendi, tamen semper per reuerentiam filii honorem paterfi® maiestati reseruauit, cum orat: pater, clarifioaclarifica me; cum proclamat: deus meus, quare me dereliquisti? in his enim non est infirmitatis suae confessio, sed paternsepaternae uirtutis prsedicatiopraedicatio. liberari se ergo nunc similiter a persequentibus orat, quia confortati sunt. confortati enim sunt. cum ad crucem dant, cum per carnem deum nesciunt, cum eos habitus humilitatis et forma in eo seruilis hortatur. § 7 Deinde rogat, ut anima sua educatur e carcere. si in carcere positis etiam ante Noe tempora resurrectionem secundum beatum Petrum dominus prsedicauitpraedicauit, carcer est inferi, a quo se educi rogat, ut in altero psalmo erat", + "candidate_score": 0.623669, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_7", + "bdc_text": "Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2176", + "psc_text": "tamen, qui iam sit peccator, in laqueo est; sicut scriptum est: oculus meretricis laqueus peccatoris. ergo peccatis omnibus abstinendum est, ne incidamus in laqueum. spiritales enim sumus et euolamus ut passeres. passer auis domestica et aedificiorum incola, non momentanea, non temporaria, sed sine demutatione ulla aut temporis obseruatione consistens. nos ergo sine uicissitudine temporum ecclesiam incolentes abstineamus a peccatis, ut a laqueis euolemus. laqueus enim per deum in nos habitantem conteritur: quia ita sequitur: laqueus contritus est, etnosliberatisumus. adiutorium nostrum in nomine doininidomini, qui fecit 9 Prov. I, 17 (LXX). 17 cf. Ecclesiastes VII, 27. . 1 ait enim om. R 2 uenatorum P uenantium Rt: (ita etiam lin. 13, sed cf. ibi explicationem Hilar. et Sabat. 11, 253) laqueus R 3 erbia R 4 cibis oblitteratos Ra. cibos obliteratos P cibia oblitos ed. Basil. 1.5.5() 6 in otio (pontea 2 lilt. [pe?] delet., deinceps spatium 4-.) litt. tlac., luna", + "candidate_score": 0.623123, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_14_16", + "bdc_text": "Male audit apud aliquos nostratum , quasi utramque sellam sibi paraverit Vgl. Otto 316 , Nr. 1621 . - Gemeint ist die etwas zweideutige Lage Meganders in Bern : er fühlte sich als Zürcher und hielt sich die Wege für eine Rückkehr nach Zürich offen , was ihm dann bei seiner Entlassung aus Bern 1537 zugute kam. .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_224", + "psc_text": "ex errore in neritatemueritatem retrahimur, quo per comminationem terroremque iudicii ad innocentis et sanctae uitae uiam regimur, uirga est nuncnpatus, per quam, intra disciplinam diuini metus cohibiti, moderati ac prouidentis rectoris monitu cohereemur, beatus apostolus condicionem eligendi aduentus sui his, quos monebat, adiecit, utrum mallent eum in seueritate doctrinae atque obiurgationis adesse, an in spiritu lenitatis. quod utrumque secundum modestisemodestiae tenorem erat necessarium, ut obcedientibusoboedientibus lenior, insolentibus uero seuerior adueniret. et hoc quidem ex noui Testamenti auctoritate prsesumptumpraesumptum est. § 37 Hanc autem uerbi doctrinam uirgam nuncupari ex ueteri ita cognitum est, cum dicitur: uirga directionis uirga regni tui; quia haec eadem est uirgae directio, qua per doctrinam in aequam uiam utilemque dirigimur, et quae uirga 8 I Cor. VI, 21. 24 Ps. XLIV, 7. 2 oues sumus e 4 ueteri ex uetere m. 2 V 6 chorinthios R m o quos cQ ex a quos tum ex e 7", + "candidate_score": 0.622558, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_7", + "bdc_text": "Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1707", + "psc_text": "lacum V1 94 latam post uehementer om. V infinitae V superlatiua Cpb 25 adfectionem r constrata V amen om. VCp Explioit littera duodecima incipit littera XIII feliciter V Finit R Finit littera XII incipit Mem (Men p) littera XIII Cp. MEM. Quomodo dilexi legem tuam, domine! tota die meditatio est mihi. § 1 Utile hoc nobis ac necessarium prophetae opus est, quod ad perfectam dei cognitionem atque oboeditionem edocemur. duabus rebus maxime infirmitetiinfirmitati nostrae congruis instituit: ut et deum, qui ignoratus sit, nouerimus et mandatis eius secundum uoluntotemuoluntatem decreti sui obtemperemus. perfectum enim legis, prophetarum et euangeliorum uirum in omni psalmi istius corpore propheta conformat uel ex sua uel ex alterius, quem instituat, persona, cui in fiducia sit, haec de se, quae sobiectasubiecta sunt, praedicare. est autem dignum contueri, qua uerborum diligentia, qua intellegentise absolutione nos in singulis quibusque dictorum generibus propheta confirmet. § 2 Dicit enim in tertiae decimae", + "candidate_score": 0.615941, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_21", + "bdc_text": "Urge igitur typographos , ne excusa diutius delitescant et negligamur .", + "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1531", + "psc_text": "17 diligitur (i in / ras. 3) R om. C 20 percuourrit V 21 dilexi ualde Cpe 29 sed neque — ualde om. C eed neque ait enim om. pe 28 fructus V 24 et erexi manus pE 26 ualde om. pe. XXII. Hllar. Plet. pars I. 27 manus ad mandata, quse diligebat, erexit; non utique contumeliosas aut procaces, sed mandatis humilitatis seruientes, sed operibus misericordise insistentes, sed fidei praecepta. peragentes. operis uero officium semper esse oportet intentum et nulla interdum neglegentis otii dissimulatione cessare. in hoc quoque se manere propheta testatur dicens: et exercebar in ius t i fi cat ion i bus tuis. et exercitatio adsiduitatem operationis ostendit. frequenter itaque sibi esse ac semper intentam praeceptorum obseruantiam docet ad illas, de quibus superius memorauimus, caelestium iustificationum effieientias, nunc se in iustificationibus praesentis et ex futuris adumbratae legis exercens. ZAIN. Memento uerbi tui seruo tuo, in quo mihi spem", + "candidate_score": 0.592488, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 5, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis", + "max_score": 0.713097, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5_7", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_177", + "psc_text": "mandato novo exstingue cupiditatem, et amplectere charitatem. Sicut enim radix omnium malorum est cupiditas; ita et radix omnium bonorum est charitas. 2. Charitate doctrina Scripturarum tota possidetur. Totam magnitudinem et latitudinem divinorum eloquiorum secura possidet charitas, qua Deum proximumque diligimus. Docet enim nos coelestis unus Magister, et dicit: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua: et diliges proximum tuum sicut te ipsum. In his duobus praeceptis universa Lex pendet, et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) . Si ergo non vacat omnes paginas sanctas perscrutari, omnia involucra sermonum evolvere, omnia Scripturarum secreta penetrare; tene charitatem, ubi pendent omnia: ita tenebis quod ibi didicisti; tenebis etiam quod nondum didicisti. Si enim nosti charitatem, aliquid nosti unde et illud pendet quod forte non nosti: et in eo quod in Scripturis intelligis, charitas patet; in eo quod non intelligis, charitas latet. Ille itaque tenet", + "candidate_score": 0.713097, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6_8", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_177", + "psc_text": "mandato novo exstingue cupiditatem, et amplectere charitatem. Sicut enim radix omnium malorum est cupiditas; ita et radix omnium bonorum est charitas. 2. Charitate doctrina Scripturarum tota possidetur. Totam magnitudinem et latitudinem divinorum eloquiorum secura possidet charitas, qua Deum proximumque diligimus. Docet enim nos coelestis unus Magister, et dicit: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua: et diliges proximum tuum sicut te ipsum. In his duobus praeceptis universa Lex pendet, et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) . Si ergo non vacat omnes paginas sanctas perscrutari, omnia involucra sermonum evolvere, omnia Scripturarum secreta penetrare; tene charitatem, ubi pendent omnia: ita tenebis quod ibi didicisti; tenebis etiam quod nondum didicisti. Si enim nosti charitatem, aliquid nosti unde et illud pendet quod forte non nosti: et in eo quod in Scripturis intelligis, charitas patet; in eo quod non intelligis, charitas latet. Ille itaque tenet", + "candidate_score": 0.704423, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5_7", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_148", + "psc_text": "tabificum amorem saeculi sugat et sorbeat, utrum nulla carnalis voluptatis movearis et capiaris illecebra, nulla inani jactantia tumidus extollaris, nulla cura vanitatis exaestues: audeas nuntiare purum ac liquidum te videre, quidquid latebrarum in conscientia perscrutaris, a factis, a dictis, a cogitationibus pravis; si jam iniquitatis diligentia non fatigat, utrum aequitatis negligentia nulla subrepat. Si haec ita sunt, recte gaudes, gaude esse te sine timore. Excluserit autem eum charitas Dei, quem diligis ex toto corde, et ex tota anima, et ex tota mente tua. Excluserit eum et charitas proximi, quem diligis tanquam te ipsum: et ideo pro illo satagis, ut etiam ipse tecum ex toto corde, ex tota anima, ex tota mente diligat Deum; quia non aliter recte diligis et te ipsum, nisi quia sic diligis Deum, ut non propterea minus eum diligas, quia converteris vel ad te ipsum. Si autem quamvis intra te ipsum nulla irritaris cupiditate (quod quidem de", + "candidate_score": 0.697816, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_33_35", + "bdc_text": "Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_324", + "psc_text": "Utinam qui sic fuerat, vel quae sic fuerat, non sit ulterius. Utinam verba ista infuderim, et non effuderim. Totum sperandum est de misericordia Dei: quia qui terret, contristat; qui contristat, consolatur; sed si qui contristatus est, emendatur. SERMO CCCLV . De Vita et Moribus clericorum suorum, I. CAPUT PRIMUM. 1. Curandum ut bona sit non solum conscientia, sed etiam fama. Propter quod volui et rogavi hesterno die, ut hodie frequentius conveniretis, hoc est quod dicturus sum. Vobiscum hic vivimus, et propter vos vivimus: et intentio votumque nostrum est, ut apud Christum vobiscum sine fine vivamus. Credo autem ante oculos vestros esse conversationem nostram; ut et nos dicere fortassis audeamus, quamvis illi multum impares, quod dixit Apostolus, Imitatores mei estote, sicut et ego Christi (I Cor. IV, 16) . Et ideo nolo ut aliquis de nobis inveniat male vivendi occasionem. Providemus enim bona, ut ait idem apostolus, non solum coram Deo,", + "candidate_score": 0.696567, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_32_34", + "bdc_text": "Tam importunum tibi amicum tua collegisti humanitate . Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_324", + "psc_text": "Utinam qui sic fuerat, vel quae sic fuerat, non sit ulterius. Utinam verba ista infuderim, et non effuderim. Totum sperandum est de misericordia Dei: quia qui terret, contristat; qui contristat, consolatur; sed si qui contristatus est, emendatur. SERMO CCCLV . De Vita et Moribus clericorum suorum, I. CAPUT PRIMUM. 1. Curandum ut bona sit non solum conscientia, sed etiam fama. Propter quod volui et rogavi hesterno die, ut hodie frequentius conveniretis, hoc est quod dicturus sum. Vobiscum hic vivimus, et propter vos vivimus: et intentio votumque nostrum est, ut apud Christum vobiscum sine fine vivamus. Credo autem ante oculos vestros esse conversationem nostram; ut et nos dicere fortassis audeamus, quamvis illi multum impares, quod dixit Apostolus, Imitatores mei estote, sicut et ego Christi (I Cor. IV, 16) . Et ideo nolo ut aliquis de nobis inveniat male vivendi occasionem. Providemus enim bona, ut ait idem apostolus, non solum coram Deo,", + "candidate_score": 0.694382, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_4_6", + "bdc_text": "Vidi , quae in Epistolam Hebreorum a doctis temporum nostrorum ferme omnibus neglectam ediderisZu Bullingers Hebräerbrief-Kommentar ( HBBibl I 38 ) s. noch oben S. 167 , Anm. 6 und Nr. 124. . Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_177", + "psc_text": "mandato novo exstingue cupiditatem, et amplectere charitatem. Sicut enim radix omnium malorum est cupiditas; ita et radix omnium bonorum est charitas. 2. Charitate doctrina Scripturarum tota possidetur. Totam magnitudinem et latitudinem divinorum eloquiorum secura possidet charitas, qua Deum proximumque diligimus. Docet enim nos coelestis unus Magister, et dicit: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua: et diliges proximum tuum sicut te ipsum. In his duobus praeceptis universa Lex pendet, et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) . Si ergo non vacat omnes paginas sanctas perscrutari, omnia involucra sermonum evolvere, omnia Scripturarum secreta penetrare; tene charitatem, ubi pendent omnia: ita tenebis quod ibi didicisti; tenebis etiam quod nondum didicisti. Si enim nosti charitatem, aliquid nosti unde et illud pendet quod forte non nosti: et in eo quod in Scripturis intelligis, charitas patet; in eo quod non intelligis, charitas latet. Ille itaque tenet", + "candidate_score": 0.680071, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_42_44", + "bdc_text": "et de turcico apud vos feratur belloVgl . oben S. 161. , vel verbo indica . Salva sit familia tua , Pellicanus , quem opere suo pergere vellem , quod fratres agri nostri linguarum inscii maxime desiderent , LeoLeo Jud. , Carolstadius , quem tibi comitem vellem - sed fiat , ut tu vis - , reliquosque omnes nostra salutatione non neglectos velim . Ora pro me dominum .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_393", + "psc_text": "Domino pietatem, fratribus charitatem. Crescant enim eleemosynae nostrae, quibus exaudiantur facilius orationes nostrae. Hospitalitatem sectamini. Tempus est: servi Dei veniunt. Tempus est, occasio est, quare perit? Attende quid habes in coenaculo domus tuae. Attende et sursum quid reponas, quid tibi serves, de quo thesauro solo securus es. Pone sursum, commenda non servo tuo, sed Domino tuo. Numquid illic times ne fur obrepat, ne effractor invadat, ne hostis turbulentus eripiat? Fac ut habeas quod tibi reddatur. Nec hoc tibi redditur, quod posueris. Feneratorem te vult Dominus, sed suum, non proximi tui. SERMO CCCLVIII . De pace et charitate. Carthagine habitus, ante collationem cum Donatistis, II. 1. Pacis conciliandae cura catholicis episcopis. Vinci nolens a veritate, vincitur ab errore. Curam nostram pro vobis, et pro inimicis nostris et vestris, et pro salute omnium, pro quiete, pro pace communi, pro unitate quam Dominus jussit, Dominus diligit, adjuvent preces Sanctitatis vestrae, ut de illa", + "candidate_score": 0.668597, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_34_36", + "bdc_text": "O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem . Vale , animae meae pars non minimaVgl. Otto 26 , Nr. 111. .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_324", + "psc_text": "Utinam qui sic fuerat, vel quae sic fuerat, non sit ulterius. Utinam verba ista infuderim, et non effuderim. Totum sperandum est de misericordia Dei: quia qui terret, contristat; qui contristat, consolatur; sed si qui contristatus est, emendatur. SERMO CCCLV . De Vita et Moribus clericorum suorum, I. CAPUT PRIMUM. 1. Curandum ut bona sit non solum conscientia, sed etiam fama. Propter quod volui et rogavi hesterno die, ut hodie frequentius conveniretis, hoc est quod dicturus sum. Vobiscum hic vivimus, et propter vos vivimus: et intentio votumque nostrum est, ut apud Christum vobiscum sine fine vivamus. Credo autem ante oculos vestros esse conversationem nostram; ut et nos dicere fortassis audeamus, quamvis illi multum impares, quod dixit Apostolus, Imitatores mei estote, sicut et ego Christi (I Cor. IV, 16) . Et ideo nolo ut aliquis de nobis inveniat male vivendi occasionem. Providemus enim bona, ut ait idem apostolus, non solum coram Deo,", + "candidate_score": 0.666536, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_43", + "bdc_text": "Salva sit familia tua , Pellicanus , quem opere suo pergere vellem , quod fratres agri nostri linguarum inscii maxime desiderent , LeoLeo Jud. , Carolstadius , quem tibi comitem vellem - sed fiat , ut tu vis - , reliquosque omnes nostra salutatione non neglectos velim .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_393", + "psc_text": "Domino pietatem, fratribus charitatem. Crescant enim eleemosynae nostrae, quibus exaudiantur facilius orationes nostrae. Hospitalitatem sectamini. Tempus est: servi Dei veniunt. Tempus est, occasio est, quare perit? Attende quid habes in coenaculo domus tuae. Attende et sursum quid reponas, quid tibi serves, de quo thesauro solo securus es. Pone sursum, commenda non servo tuo, sed Domino tuo. Numquid illic times ne fur obrepat, ne effractor invadat, ne hostis turbulentus eripiat? Fac ut habeas quod tibi reddatur. Nec hoc tibi redditur, quod posueris. Feneratorem te vult Dominus, sed suum, non proximi tui. SERMO CCCLVIII . De pace et charitate. Carthagine habitus, ante collationem cum Donatistis, II. 1. Pacis conciliandae cura catholicis episcopis. Vinci nolens a veritate, vincitur ab errore. Curam nostram pro vobis, et pro inimicis nostris et vestris, et pro salute omnium, pro quiete, pro pace communi, pro unitate quam Dominus jussit, Dominus diligit, adjuvent preces Sanctitatis vestrae, ut de illa", + "candidate_score": 0.649121, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_13", + "bdc_text": "At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_170", + "psc_text": "clamandum. Quis est transitus Christi? Quidquid pro nobis temporaliter pertulit, transitus ejus est. Natus est, transiit: numquid adhuc nascitur? Crevit, transiit: numquid adhuc crescit? Suxit: numquid adhuc sugit? Defessus dormivit: numquid adhuc dormit? Manducavit et bibit: numquid adhuc facit? Postremo prensus est, vinctus est, verberatus est, spinis coronatus est, alapis caesus est, sputis illitus, ligno suspensus, occisus, lancea percussus, sepultus resurrexit: adhuc transit. Ascendit in coelum, sedet ad dexteram Patris: stetit. Clama quantum potes: modo te illuminat. Nam et in eo ipso quod Verbum erat apud Deum, utique stabat, quia non mutabatur. Et Deus erat Verbum: et Verbum caro factum est. Caro per transitum multa fecit, et passa est: Verbum stetit. Ipso Verbo cor illuminatur; quia ipso Verbo caro, quam suscepit, honoratur. Tolle Verbum, quid est caro? Hoc est quod tua. Caro autem Christi ut honoretur, Verbum caro factum est, et habitavit in nobis (Joan. I, 1, 14) . Clamemus", + "candidate_score": 0.601906, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 6, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2", + "max_score": 0.711667, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6_8", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3470", + "psc_text": "Nam aliis locis ubi tanquam scientibus loquebatur, hucusque dixit: «Plenitudo,» inquit, «legis charitas» (Rom. XIII, 10) ; et non dixit qualis charitas. Ideo ibi non dixit, quia dixit alibi: non enim ubique omnia dici aut possunt, aut debent. Ergo hic, «Plenitudo legis charitas.» Quaerebas forte, quae charitas? qualis charitas? Audis alio loco: «Finis praecepti est charitas de corde puro.» Jam videte utrum inter se latrones habeant charitatem de puro corde. Purum cor in charitate hoc est, quando diligis hominem secundum Deum; quia et teipsum sic debes diligere, ut non erret regula, «Diliges proximum tuum tanquam teipsum.» Si enim male te diligis et inutiliter; ita et proximum diligendo, quid ei consulis? Quomodo autem te male diligis? Quomodo innuit Scriptura, quae neminem palpat, et convincit quia non te diligis; imo convincit quia et odisti te: «Qui autem,» inquit, «diligit iniquitatem, odit animam suam» (Psal. X, 6) . Si ergo diligis iniquitatem, putas", + "candidate_score": 0.711667, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5_7", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3470", + "psc_text": "Nam aliis locis ubi tanquam scientibus loquebatur, hucusque dixit: «Plenitudo,» inquit, «legis charitas» (Rom. XIII, 10) ; et non dixit qualis charitas. Ideo ibi non dixit, quia dixit alibi: non enim ubique omnia dici aut possunt, aut debent. Ergo hic, «Plenitudo legis charitas.» Quaerebas forte, quae charitas? qualis charitas? Audis alio loco: «Finis praecepti est charitas de corde puro.» Jam videte utrum inter se latrones habeant charitatem de puro corde. Purum cor in charitate hoc est, quando diligis hominem secundum Deum; quia et teipsum sic debes diligere, ut non erret regula, «Diliges proximum tuum tanquam teipsum.» Si enim male te diligis et inutiliter; ita et proximum diligendo, quid ei consulis? Quomodo autem te male diligis? Quomodo innuit Scriptura, quae neminem palpat, et convincit quia non te diligis; imo convincit quia et odisti te: «Qui autem,» inquit, «diligit iniquitatem, odit animam suam» (Psal. X, 6) . Si ergo diligis iniquitatem, putas", + "candidate_score": 0.709716, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6_8", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2342", + "psc_text": "Cor. XIII, 3) . Charitas autem Dei diffusa est in cordibus nostris per Spiritum sanctum, qui datus est nobis (Rom. V, 5) . In hac diffusione latitudo est, in qua sine angustiis via quoque ambulatur angusta, donante illo cui dictum est, «Dilatasti gressus meos subter me, et non sunt infirmata vestigia mea» (Psal. XVII, 37) . Latum est ergo mandatum charitatis, mandatum illud geminum, quo jubetur Deus et proximus diligi. Quid autem latius, quam ut ubi pendeat tota Lex et omnes Prophetae (Matth. XXII, 37-40) ? SERMO XXII. 1. [«vers.» 97.] Saepe admonuimus laudabilem latitudinem, in qua nullas, cum mandata Dei facimus, patiamur angustias, intelligendam esse charitatem. Propter quod etiam in magno isto psalmo cum superius dixisset, «Latum mandatum tuum valde;» in hoc sequenti versu ostendit unde sit latum, dicens: «Quomodo dilexi legem tuam, Domine!» Dilectio est igitur latitudo mandati. Unde quippe fieri potest ut diligatur qipd Deus jubet diligi,", + "candidate_score": 0.700383, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6_8", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2221", + "psc_text": "exserit quod occultum est; atque ita male suspicari eum libet cui libet, non videndo quod latet, et invidendo quod eminet: profecto contra hoc malum, quo quisque libenter de homine malum quod non perspicit suspicatur, charitas habenda est, quae non aemulatur (I Cor. XIII, 4) ; quam Dominus praecipue commendat, dicens, «Mandatum novum do vobis, ut vos invicem diligatis;» et, «In hoc scient omnes quia discipuli mei estis, si dilectionem habueritis in invicem» (Joan. XIII, 34, 35) : et de dilectione Dei et proximi loquens, «In his,» inquit, «duobus mandatis tota Lex pendet et Prophetae» (Matth. XXII, 40) . Unde et iste contra suae suspicionis opprobrium quod desiderat amputari, «Ecce,» inquit, «concupivi mandata tua; in tua justitia vivifica me.» Ecce concupivi ex toto corde, ex tota anima, ex tota mente diligere te, et proximum sicut me: non in mea, sed «in tua justitia vivifica me,» hoc est, ista charitate quam concupivi,", + "candidate_score": 0.697087, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6_8", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_1378", + "psc_text": "libros: ei enim subduntur libri, ei militat omnis lingua sanctorum, et omnis motus dispensatorum Dei, et animi et corporis. Supereminens est ergo via, et merito protegit in aquis superiora coeli; quia nihil invenis eminentius charitate in divinis Libris. 10. Sed adhuc evidentius audi quid aqua sit. Diximus enim quod charitas Dei diffusa sit in cordibus nostris per Spiritum sanctum, qui datus est nobis: diximus etiam, «In plateis discurrant aquae tuae.» Et ait mihi aliquis, Non ibi expresse dictum est, utrum charitatem intelligere debeam: quid si alius aliud aliquid intelligat? Tantum memento quod ait Apostolus, «Charitas Dei diffusa est in cordibus nostris.» Unde? «Per Spiritum sanctum, qui datus est nobis.» Audi jam Dominum magistrum Apostolorum: «Si quis sitit, veniat, et bibat.» Dicat adhuc: «Qui credit in me, flumina aquae vivae fluent de ventre ejus.» Quid est hoc? Exponat Evangelista: «Hoc autem dicebat,» inquit, «de Spiritu quem accepturi erant credentes in eum.", + "candidate_score": 0.695082, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_26_28", + "bdc_text": "in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2197", + "psc_text": "Domino acceperit intellectum: unde iste adjungit et dicit, «Da mihi intellectum, et scrutabor legem tuam, et custodiam illam in toto corde meo.» Cum enim quisque legem scrutatus fuerit, et ad ejus alta pervenerit, in quibus tota pendet; profecto debet Deum diligere ex toto corde, ex tota anima, ex tota mente; et proximum suum tanquam seipsum. In his enim duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) . Hoc videtur promisisse, cum dixit, «Et custodiam illam in toto corde meo.» 5. [«vers.» 35.] Sed quia et hoc minus valet viribus propriis, nisi adjuvetur ab illo qui jubet, ut faciat quod jubet, «Deduc me,» inquit, «in semita mandatorum tuorum, quia ipsam volui.» Parum est mihi voluntas mea, nisi in eo quod volui, me ipse deducas. Et certe ipsa est semita; hoc est via mandatorum Dei, quam se, dilatato ab illo corde suo, cucurrisse jam dixerat. Quam propterea etiam semitam vocat,", + "candidate_score": 0.691311, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_8_10", + "bdc_text": "Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis . Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3716", + "psc_text": "Et ipsi filii praesenti saeculo perierunt, agnoscendi et recipiendi in futuro. Ille tamen vir habens aliud unde gauderet, in quo verum erat quod modo commemoravimus, «Per singulos dies benedicam te;» numquid quia ille dies quo totum perierat, tristis illuxit, ideo lux interior in corde defecit? Stetit quippe in illa luce, et ait: «Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum» (Job I) . Ergo per singulos dies laudavit, qui etiam in die tam tristi laudavit. Breve magisterium est, ut semper laudes Deum, veroque corde, non falso dicas: «Benedicam Dominum in omni tempore; semper laus ejus in ore meo» (Psal. XXXIII, 2) . Breve magisterium est, scilicet ut noveris eum misericorditer dare cum dat, misericorditer auferre cum tollit; nec te credas a misericordia ejus derelinqui, qui tibi aut blanditur dando, ne deficias; aut corripit exsultantem, ne pereas. Sive ergo in ejus donis, sive in ejus", + "candidate_score": 0.689511, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_28_30", + "bdc_text": "Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ; zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit . atque iis iudicari et contestari , quae bona sunt et quę mala .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_754", + "psc_text": "reddamus omnes praeteritas nostras, id est, ut rationem reddamus de his omnibus quae nobis modo erogantur. Audi Apostolum dicentem: «Omnes astabimus ante tribunal Christi, ut illic recipiat unusquisque secundum ea quae per corpus gessit, sive bonum, sive malum (Rom. XIV, 10; et II Cor. V, 10) . Qui erudit gentes, non arguet; qui docet hominem scientiam?» Ipse non scit qui te fecit scire; «qui docet hominem scientiam?» 14. [«vers. 11.] Dominus scit cogitationes hominum, quoniam vanae sunt.» Nam etsi tu nescis cogitationes Dei, quoniam justae sunt; ille «scit cogitationes hominum, quoniam vanae sunt.» Et homines scierunt cogitationes Dei: sed quibus jam amicus factus est, prodit consilium suum. Et vos, fratres mei, nolite vos contemnere: si cum fide acceditis ad Dominum, auditis cogitationes Dei; eas modo discitis, hoc vobis dicitur, et ad hoc instruimini quare parcat modo Deus malis, ne murmuretis adversus Deum, «qui docet hominem scientiam. Dominus scit cogitationes hominum,", + "candidate_score": 0.685491, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_8_10", + "bdc_text": "Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis . Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_424", + "psc_text": "te, ut qui gloriatur, in Domino glorietur (I Cor. I, 31) . Noli ergo exsultare in superbia tua, sed in gratia Dei. Vide ipsam gratiam tantam esse, cui lingua explicandae non sit idonea, et intellexisti jubilationem. 17. Denique si intellexisti in gratia jubilationem, ipsius gratiae audi commendationem. «Beatus» certe «populus sciens jubilationem.» Quam jubilationem? Vide si non de gratia, vide si non de Deo, et omnino non de te. «Domine, in lumine vultus tui ambulabunt.» Thabor ille, Veniens lumen, nisi in lumine vultus tui ambulet, vento superbiae lucerna exstinguitur. «Domine, in lumine vultus tui ambulabunt; et in nomine tuo exsultabunt tota die.» Thabor ille et Hermon «in nomine tuo exsultabunt:» si volunt «tota die,» in nomine tuo; sin autem exsultabunt in nomine suo, non tota die exsultabunt. Non enim in gaudio perseverabunt, quando de seipsis gaudebunt, et per superbiam cadent. Ergo ut tota die exsultent, «in nomine tuo exsultabunt; et", + "candidate_score": 0.683257, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_4_6", + "bdc_text": "Vidi , quae in Epistolam Hebreorum a doctis temporum nostrorum ferme omnibus neglectam ediderisZu Bullingers Hebräerbrief-Kommentar ( HBBibl I 38 ) s. noch oben S. 167 , Anm. 6 und Nr. 124. . Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2349", + "psc_text": "Ita vero nullum erit, sed in tabulis visibilibus librisque conscriptum: in tabulis vero cordis, dilectio Dei et proximi manebit in aeternum; in quo mandato geminato tota Lex pendet et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) : eritque praemium custoditi mandati hujus ipse mandator, et praemium dilectionis ipse dilectus, quando erit Deus omnia in omnibus (I Cor. XV, 28) . 3. [«vers.» 99.] Sed quid est hoc quod sequitur, «Super omnes docentes me intellexi?» Quis est iste qui super omnes docentes se intellexit? quis est, inquam, qui super omnes Prophetas, qui non solum loquendo eos qui secum vixerunt, verum etiam scribendo posteros tam excellenti auctoritate docuerunt, audet se intelligendo praeponere? Salomoni quidem tanta est donata sapienta, ut etiam his omnibus qui fuerunt ante illum, videatur esse praelatus (III Reg. III, 12) : sed non est credendum ipsum hic a patre suo David potuisse prophetari; maxime quia dici non posset ex persona Salomonis quod", + "candidate_score": 0.681044, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_34", + "bdc_text": "O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2176", + "psc_text": "An ex hoc intelligere debemus, quantumlibet quisque proficiat in justificationibus Domini, habere eum mortalis carnis affectum circa ista terrena, in quibus vita humana tentatio est super terram (Job VII, 1); et ab hac morte si perseveranter proficit, quotidie reviviscere, vivificante illo, cujus gratia homo noster interior renovatur de die in diem (II Cor. IV, 16) ? Nam et illud Apostolus cum dicebat, «Quamdiu sumus in corpore, peregrinamur a Domino» (Id. V, 6) , et concupiscebat dissolvi, et esse cum Christo (Philipp. I, 23) ; adhaeserat pavimento anima ejus. Unde et corpus ipsum, quia ex terra est, non absurde intelligitur pavimentum; quod adhuc quia corruptibile est et aggravat animam (Sap. IX, 15) , recte in illo congemiscitur et dicitur Deo, «Adhaesit pavimento anima mea, vivifica me secundum verbum tuum.» Neque enim non cum corporibus nostris semper cum Domino erimus (I Thess. IV, 12-16) ; sed tunc quia non erunt corruptibilia nec", + "candidate_score": 0.680763, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_34", + "bdc_text": "O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2178", + "psc_text": "Adhaesio quippe ista de qua dictum est, «Adhaesit pavimento anima mea,» non conjunctionem carnis et animae, quamvis et ipsam quidam intellexerint; sed carnalem magis animae affectum, quo caro concupiscit adversus spiritum (Galat. V, 17) , significare mihi videtur. Quod si recte accipitur, profecto qui dicit, «Adhaesit pavimento anima mea, vivifiea me secundum verbum tuum,» non id orat, ut de corpore mortis hujus, morte ipsius corporis interveniente solvatur; quod dies ultimus vitae hujus, qui propter ejus brevitatem non potest esse diuturnus, quandoque facturus est: sed ut concupiscentia qua concupiscitur adversus spiritum, magis magisque minuatur, et concupiscentia qua concupiscitur adversus carnem, magis ac magis augeatur; donec ista consumatur in nobis, et illa consummetur per Spiritum sanctum qui datus est nobis. 3. [«vers.» 26.] Bene autem non ait, «Vivifica me» secundum meritum meum; sed ait, «secundum verbum tuum:» quod quid est aliud, nisi, secundum promissum tuum? Filius promissionis vult esse, non filius elationis;", + "candidate_score": 0.668066, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_7_9", + "bdc_text": "Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis . Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2197", + "psc_text": "Domino acceperit intellectum: unde iste adjungit et dicit, «Da mihi intellectum, et scrutabor legem tuam, et custodiam illam in toto corde meo.» Cum enim quisque legem scrutatus fuerit, et ad ejus alta pervenerit, in quibus tota pendet; profecto debet Deum diligere ex toto corde, ex tota anima, ex tota mente; et proximum suum tanquam seipsum. In his enim duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) . Hoc videtur promisisse, cum dixit, «Et custodiam illam in toto corde meo.» 5. [«vers.» 35.] Sed quia et hoc minus valet viribus propriis, nisi adjuvetur ab illo qui jubet, ut faciat quod jubet, «Deduc me,» inquit, «in semita mandatorum tuorum, quia ipsam volui.» Parum est mihi voluntas mea, nisi in eo quod volui, me ipse deducas. Et certe ipsa est semita; hoc est via mandatorum Dei, quam se, dilatato ab illo corde suo, cucurrisse jam dixerat. Quam propterea etiam semitam vocat,", + "candidate_score": 0.666785, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_1259", + "psc_text": "praeteriti peccati, sed sit ante oculos tuos damnatio peccati: damnatio a te, remissio a Deo. Haec enim retribuit Dominus, ut possis dicere: «Quid retribuam Domino, pro omnibus quae retribuit mihi» (Psal. CXV, 12) ? Hoc enim considerantes martyres, quorum etiam memoriam hodie celebramus, et omnes omnino sancti qui vitam istam contempserunt, et sicut audistis in Epistola Joannis, animas suas pro fratribus posuerunt (I Joan. III, 16) , quae est perfectio charitatis, dicente Domino, «Majorem charitatem nemo habet, quam ut animam suam ponat pro amicis suis» (Joan. XV, 13) : hoc ergo considerantes sancti martyres, contempserunt animas suas hic, ut ibi eas invenirent, sequentes verba Domini dicentis, «Qui amat animam suam, perdet eam; et qui perdiderit eam propter me, in vitam aeternam inveniet eam» (Id. XII, 25) . Voluerunt enim retribuere: qui? et quid? et cui? Homines ministerium suum usque ad mortem Deo retribuerunt. Quid, quod ille non donaverit? Quid dederunt,", + "candidate_score": 0.664193, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_33", + "bdc_text": "Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_1339", + "psc_text": "sic undique benedicitur, ut undique bene vivatur. «Benedicite Dominum, omnia opera ejus.» Quia cum coeperis in bona vita benedicere Dominum, opera ejus eum benedicunt, non merita tua. Ipse enim per te et in te bonum operatur, dicente Apostolo: «Cum timore et tremore vestram ipsorum salutem operamini; Deus enim est qui operatur in vobis» (Philipp. II, 12, 13) . Ergo ne te extolleres, quia facis verbum ejus, quia facis voluntatem ejus, voluit te humiliari, respiciendo gratiam ejus, unde hoc consecutus es. «In omni loco dominationis ejus. Benedic, anima mea, Dominum.» Ipse ultimus versus est qui primus: benedictio a capite, benedictio in fine; a benedictione profecti sumus, ad benedictionem redeamus, in benedictione regnemus. IN PSALMUM CIII ENARRATIO. SERMO I. 1. Die quidem nudiustertiano, quantum meminisse dignamini, abundanter refecti estis: sed quia nos etiam post longum sermonem avidissimi dimisistis, non putavimus Sanctitatem Vestram hodierni diei debito fraudandam; ut hoc sit de debito, illud", + "candidate_score": 0.663194, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2221", + "psc_text": "exserit quod occultum est; atque ita male suspicari eum libet cui libet, non videndo quod latet, et invidendo quod eminet: profecto contra hoc malum, quo quisque libenter de homine malum quod non perspicit suspicatur, charitas habenda est, quae non aemulatur (I Cor. XIII, 4) ; quam Dominus praecipue commendat, dicens, «Mandatum novum do vobis, ut vos invicem diligatis;» et, «In hoc scient omnes quia discipuli mei estis, si dilectionem habueritis in invicem» (Joan. XIII, 34, 35) : et de dilectione Dei et proximi loquens, «In his,» inquit, «duobus mandatis tota Lex pendet et Prophetae» (Matth. XXII, 40) . Unde et iste contra suae suspicionis opprobrium quod desiderat amputari, «Ecce,» inquit, «concupivi mandata tua; in tua justitia vivifica me.» Ecce concupivi ex toto corde, ex tota anima, ex tota mente diligere te, et proximum sicut me: non in mea, sed «in tua justitia vivifica me,» hoc est, ista charitate quam concupivi,", + "candidate_score": 0.656389, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_9", + "bdc_text": "Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2197", + "psc_text": "Domino acceperit intellectum: unde iste adjungit et dicit, «Da mihi intellectum, et scrutabor legem tuam, et custodiam illam in toto corde meo.» Cum enim quisque legem scrutatus fuerit, et ad ejus alta pervenerit, in quibus tota pendet; profecto debet Deum diligere ex toto corde, ex tota anima, ex tota mente; et proximum suum tanquam seipsum. In his enim duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) . Hoc videtur promisisse, cum dixit, «Et custodiam illam in toto corde meo.» 5. [«vers.» 35.] Sed quia et hoc minus valet viribus propriis, nisi adjuvetur ab illo qui jubet, ut faciat quod jubet, «Deduc me,» inquit, «in semita mandatorum tuorum, quia ipsam volui.» Parum est mihi voluntas mea, nisi in eo quod volui, me ipse deducas. Et certe ipsa est semita; hoc est via mandatorum Dei, quam se, dilatato ab illo corde suo, cucurrisse jam dixerat. Quam propterea etiam semitam vocat,", + "candidate_score": 0.64745, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_44_46", + "bdc_text": "Ora pro me dominum . Tuum minimum nummisma , ad obsequia quaevis addictissimum . [ Adresse auf der Rückseite :", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3319", + "psc_text": "In ipso capite nostro attendite. Reliquit enim nobis exemplum, ut sequamur vestigia ejus. «Qui peccatum non fecit, nec inventus est dolus in ore ejus: qui cum malediceretur, non remaledicebat» dicens, «Domine, retribues pro me: cum judicaretur, non comminabatur; sed commendabat se illi judicanti juste» (I Petr. II, 21-23) . Quid est, «Domine, retribues, pro me? Ego,» inquit, «non quaero gloriam meam; est qui quaerat et judicet» (Joan. VIII, 50) . «Non vosmetipsos vindicantes, charissimi,» Apostolus dicit: «sed date locum irae. Scriptum est enim, Mihi vindictam, et ego retribuam, dicit Dominus» (Rom. XII, 19) . «Domine retribues pro me.» 16. Est hic alius intellectus non negligendus, et forte magis eligendus. «Domine» Christe, «retribues pro me.» Ego enim si reddam, rapui; tu quod non rapuisti, solvisti: «Domine, retribues pro me.» Vide illum retribuentem pro nobis. Venerunt qui tributum exigerent; exigebant tributum didrachmam, id est duas drachmas in uno homine: ventum est ad", + "candidate_score": 0.645297, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_19", + "bdc_text": "zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ;", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2171", + "psc_text": "3. [«vers.» 23, 24.] Ubi est nunc illud opprobrium? ubi ille contemptus? Abierunt atque transierunt; et quia inventi sunt qui perierant, illa perierunt. Sed quando Ecclesia talia precabatur, illa patiebatur. «Etenim sederunt principes,» inquit, «et adversum me loquebantur.» Inde persecutio gravis erat, quia eam sedentes, hoc est judiciariis sedibus eminentes, principes decernebant. Refer hoc ad ipsum caput; invenies sedisse principes Judaeorum, consilium quaerentes quomodo Christum perderent (Matth. XXVI, 3) . Refer hoc ad corpus ejus, id est Ecclesiam; invenies reges terrae excogitasse atque jussisse quomodo Christiani nusquam essent. «Etenim sederunt principes, et adversum me loquebantur: servus autem tuus exercebatur in tuis justificationibus.» Qualis exercitatio haec fuerit, qui nosse desideras, quod adjunxit intellige: «Nam et testimonia tua meditatio mea est, et consilium meum justificationes tuae.» Recole quod superius commendavi testimonia esse martyria. Recole in justificationibus Domini nullam esse difficiliorem et mirabiliorem, quam ut suos quisque diligat inimicos. Sic ergo exercebatur corpus", + "candidate_score": 0.638194, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_10", + "bdc_text": "Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_424", + "psc_text": "te, ut qui gloriatur, in Domino glorietur (I Cor. I, 31) . Noli ergo exsultare in superbia tua, sed in gratia Dei. Vide ipsam gratiam tantam esse, cui lingua explicandae non sit idonea, et intellexisti jubilationem. 17. Denique si intellexisti in gratia jubilationem, ipsius gratiae audi commendationem. «Beatus» certe «populus sciens jubilationem.» Quam jubilationem? Vide si non de gratia, vide si non de Deo, et omnino non de te. «Domine, in lumine vultus tui ambulabunt.» Thabor ille, Veniens lumen, nisi in lumine vultus tui ambulet, vento superbiae lucerna exstinguitur. «Domine, in lumine vultus tui ambulabunt; et in nomine tuo exsultabunt tota die.» Thabor ille et Hermon «in nomine tuo exsultabunt:» si volunt «tota die,» in nomine tuo; sin autem exsultabunt in nomine suo, non tota die exsultabunt. Non enim in gaudio perseverabunt, quando de seipsis gaudebunt, et per superbiam cadent. Ergo ut tota die exsultent, «in nomine tuo exsultabunt; et", + "candidate_score": 0.636778, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_10", + "bdc_text": "Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_1491", + "psc_text": "Apostolus: «Unicuique autem datur Spiritus ad manifestationem» (I Cor. XII, 7) . Gratia quaedam quae est hominum ad homines perspicua, ad conciliandum sanctum amorem, oleum dicitur, in nitore divino; et quoniam excellentissima in Christo apparuit, totus orbis eum diligit: qui cum contemptus hic esset, adoratur modo ab omni gente: «Quoniam ipsius est regnum, et ipse dominabitur gentium» (Psal. XXI, 29) . Tanta est enim ejus gratia, ut multi qui in eum non credunt, laudent eum, et propterea dicant nolle se in eum credere, quia nemo potest implere quod jubet. Laudando impediuntur, qui in illum vituperando saeviebant. Amatur tamen ab omnibus, praedicatur ab omnibus; quia excellenter unctus, ideo Christus. Christus enim unctus, a chrismate dictus Christus. Messias hebraice, graece Christus, latine Unctus: sed corpus suum totum perunguit. Omnes ergo venientes accipiunt gratiam, ut exhilaretur facies in oleo. 14. «Et panis cor hominis confirmat.» Quid est hoc, fratres? Quasi coegit intelligi de", + "candidate_score": 0.631683, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_10", + "bdc_text": "Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2193", + "psc_text": "mihi, Domine, viam justificationum tuarum;» addidit, «et exquiram eam semper.» Quid enim exquirit quod habet, nisi quia et habet agendo, et exquirit proficiendo? 3. Sed quid est, «semper?» Utrum exquirendi non erit finis; sicut dictum est, «Semper laus ejus in ore meo» (Psal. XXXIII, 2) ; quia laudandi non erit finis: neque enim Deum non laudabimus, cum ad ejus regnum pervenerimus aeternum, cum legamus, «Beati qui habitant in domo tua, in saecula saeculorum laudabunt te» (Psal. LXXXIII, 5) ? An, «semper,» dictum est, quamdiu hic vivitur, quia tamdiu proficitur; post hanc autem vitam qui bene hic proficiebat, ibi perficitur? Sicut de quibusdam feminis dictum est, «semper discentes:» sed illae male, quia secutus adjunxit, «Et ad veritatis scientiam nunquam pervenientes» (II Tim. III, 7) . Qui vero in melius semper hic proficit, quo proficiendo nititur, pervenit, ubi jam non proficiat, quia perfectus sine fine consistit. Nec de illis tamen ita dictum", + "candidate_score": 0.631518, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_13", + "bdc_text": "At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3396", + "psc_text": "Exsurrexi, et» «adhuc sum tecum,» quid est? Jam passus sum, inquit, sepultus sum; ecce surrexi, et adhuc me non intelligunt secum. «Adhuc tecum sum,» id est, nondum cum ipsis; quia nondum agnoscunt. Sic enim legitur in Evangelio, quia post resurrectionem Domini nostri Jesu Christi, sibi apparentem non continuo cognoverunt (Matth. XXVIII, 17) . Est et alius sensus, «Exsurrexi, et adhuc sum tecum:» ut hoc tempus significare voluerit, quo adhuc in occulto est ad dexteram Patris, antequam reveletur in claritate qua venturus est ad judicandum de vivis et mortuis. 26. [«vers.» 19, 20.] Et deinde dicit quid interea per totum hoc tempus, dum jam resurrexit et adhuc cum Patre est, patiatur hic per commixtionem peccatorum in corpore suo, quod est Ecclesia, et per separationem haereticorum. Sequitur enim et dicit: «Si occideris, Deus, peccatores; Viri sanguinum, declinate a me, quoniam dices in cogitatione, Accipient in vanitate civitates suas.» Videtur sic connecti ordo", + "candidate_score": 0.630848, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_1007", + "psc_text": "bonus eris, sedes Dei eris; sic. enim scriptum est, «Sedes sapientiae, anima justi.» Thronus enim, latine sedes dicitur. Nam et ipsum Cherubim interpretati sunt quidam quid diceretur latine, qui noverunt linguam illam hebraeam; quia hebraea lingua dictum est Cherubim; et dixerunt esse Cherubim Plenitudinem scientiae. Ergo quia superat Deus omnem scientiam, super plenitudinem scientiae sedere dicitur. Sit in te ergo plenitudo scientiae, et eris et tu sedes Dei. Sed forte dicturus es: Et quando in me erit plenitudo scientiae? et quis potest ad tantum culmen pervenire, ut sit in illo plenitudo scientiae? Putas hoc velle Deum, ut sit in nobis ista plenitudo scientiae, ut noverimus aut quot sint stellae, aut quot sint grana, non dico arenae, sed tritici, aut quot poma pendeant in arbore? Ille novit omnia; quia capilli nostri numerati sunt Deo (Matth. X, 30) . Sed alia est plenitudo scientiae quam voluit hominem nosse; ad legem Dei pertinet", + "candidate_score": 0.62881, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_22", + "bdc_text": "Optarem utique te omnia iudicio perpendisse , ut ubi ubi erratum esset , alia via resarciretur Zu Bullingers Mit wirkung vgl. Fast 37 , bes. Anm. 168. .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2108", + "psc_text": "A quo enim optandum est, nisi ab illo, a quo «Patre luminum omne datum optimum et omne donum perfectum,» sancta Scriptura teste, «descendit» (Jacobi. I, 17) ? Propter eos autem qui putant hoc solo nos ad faciendam justitiam divinitus adjuvari, quod Dei praecepta nobis in notitiam proferuntur, ut ea cognita, jam sine ulla Dei gratia, solis nostrae voluntatis viribus impleantur; non optat hic dirigi vias suas ad custodiendas justificationes Dei, nisi jam ejus acceptis ipso praecipiente mandatis. Ad hoc enim pertinet quod praemisit, «Tu praecepisti mandata tua custodiri nimis.» Tanquam diceret: Jam legem accepi, jam novi; tu enim praecepisti mandata tua custodiri nimis: et mandata tua sancta, et justa, et bona; sed peccatum per bonum mihi operatur mortem (Rom. VII, 12, 13) , nisi adjuvet tua gratia. «Utinam» ergo «dirigantur viae meae ad custodiendas justificationes tuas.» 3. [«vers.» 6.] «Tunc non confundar, dum inspicio in omnia mandata tua.» Mandata Dei", + "candidate_score": 0.627637, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_25", + "bdc_text": "Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3510", + "psc_text": "voluntati Dei, et in teipso non quod ille fecit, sed quod ille odit odisti. Ex eo quod odisti in te quod fecisti, quod odit et ille qui hoc non fecit, coepisti in te esse severus; erit ille misericors: parcet, quia tu non pepercisti. Ergo ex quo conjunctus es oculis ejus, et condelectaris legi ejus, et hoc in te arguis quod lex ejus arguit, et hoc in te tibi displicet quod et oculis Dei displicet, vide quam justus es: ex quo autem lapsus fecisti ea quae displicent Deo, et fragilitate quadam infirmitatis humanae prolaberis in illa, et adhuc portas infirmitatem carnis, et gemis cujusdam reluctationis conscientia, ex hac parte iniquus et peccator es. 15. Quomodo, inquies, ex quadam parte justus, ex quadam parte peccator? quid est quod dicis? Laboramus, videmur loqui contraria, nisi nobis subveniat apostolica auctoritas. Audi illud ab Apostolo, ne me malus intellector accuses: «Condelector enim,» inquit, «legi Dei", + "candidate_score": 0.625018, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_22", + "bdc_text": "Optarem utique te omnia iudicio perpendisse , ut ubi ubi erratum esset , alia via resarciretur Zu Bullingers Mit wirkung vgl. Fast 37 , bes. Anm. 168. .", + "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2121", + "psc_text": "omnes homines pertransiit, in quo omnes peccaverunt (Rom. V, 12) ? Sed indebita Dei misericordia sanatur debita nostra miseria. Nam iste qui loquitur et dicit, «In toto corde meo exquisivi te;» et hoc unde posset, nisi eum aversum ad se ipse converteret, cui dicitur, «Deus, tu convertens vivificabis» «nos» (Psal. LXXXIV, 7) , et ille perditum quaereret, et errantem ille revocaret, qui dicit, «Quod perierat requiram, et quod erraverat revocabo» (Ezech. XXXIV, 16) ? 4. [«vers.» 11, 12.] Inde est quod et corrigit viam suam in custodiendo verba Dei, illo regente, illo faciente: neque enim per se ipse posset, cum Jeremias propheta fateatur et dicat, «Scio, Domine, quoniam non est hominis via ejus, neque vir ibit et corriget viam suam» (Jerem. X, 23) . A Domino quippe hoc etiam iste superius optavit, ubi ait, «Utinam dirigantur viae meae:» et hic ubi addidit, «In corde meo abscondi eloquia tua, ut non", + "candidate_score": 0.623218, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 7, + "cf_id": "cf051", + "work_id": "054_Leo-I_Sermones", + "max_score": 0.708825, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6_8", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_384", + "psc_text": "vos est (Luc. XVII, 21), nihil non illius agunt spiritu, cujus reguntur imperio. Scientes igitur, dilectissimi, quoniam charitas Deus est (I Joan. IV, 16) , qui operatur omnia in omnibus (I Cor. XII, 6) , sectamini charitatem, ita ut in unum castae dilectionis affectum universorum fidelium corda concurrant. Transeuntia nos et vana non occupent; constanti desiderio ad ea quae sunt semper mansura tendamus. Sacramentum enim praesentis festi oportet in nobis esse perpetuum; quod utique sine fine celebrabitur, si in omnibus actibus nostris Dominus Jesus Christus appareat: qui cum Patre et Spiritu sancto vivit et regnat in saecula saeculorum. Amen 143 SERMO XXXIX [ Al. XXXVIII]. De Quadragesima I. SYNOPSIS.--I Hebraeorum exemplo esse jejunandum maxime contra hostes invisibiles. --II. Quadragesimae praesertim tempore parari insidias a daemone. --III. Cur Christus tentari voluerit, et quantae sint hominis pugnae in hac vita. --IV. Quanta invidia daemonis. Quae Christianorum arma? --V. Quae potissimum virtutes jejunium", + "candidate_score": 0.708825, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6_8", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_383", + "psc_text": "sui generalibus incitans donis, pluit super justos et injustos, et solem suum oriri facit super bonos et malos (Matth. V, 45) . CAP. IV. Ac ne in multis laboret sollicitae discretionis inspectio, ipsam matrem virtutum omnium charitatem in secretis suae mentis inquirat, et si eam dilectioni Dei et proximi toto corde intentam repererit, ita ut etiam inimicis suis eadem velit tribui quae sibi optat impendi; quisquis hujusmodi est, Deum et rectorem et habitatorem sui esse non dubitet: quem tanto magnificentius recipit, quanto magis non in se, sed in Domino gloriatur (I Cor. I, 31): quoniam quibus dicitur: Regnum Dei intra vos est (Luc. XVII, 21), nihil non illius agunt spiritu, cujus reguntur imperio. Scientes igitur, dilectissimi, quoniam charitas Deus est (I Joan. IV, 16) , qui operatur omnia in omnibus (I Cor. XII, 6) , sectamini charitatem, ita ut in unum castae dilectionis affectum universorum fidelium corda concurrant. Transeuntia nos", + "candidate_score": 0.703114, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5_7", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_384", + "psc_text": "vos est (Luc. XVII, 21), nihil non illius agunt spiritu, cujus reguntur imperio. Scientes igitur, dilectissimi, quoniam charitas Deus est (I Joan. IV, 16) , qui operatur omnia in omnibus (I Cor. XII, 6) , sectamini charitatem, ita ut in unum castae dilectionis affectum universorum fidelium corda concurrant. Transeuntia nos et vana non occupent; constanti desiderio ad ea quae sunt semper mansura tendamus. Sacramentum enim praesentis festi oportet in nobis esse perpetuum; quod utique sine fine celebrabitur, si in omnibus actibus nostris Dominus Jesus Christus appareat: qui cum Patre et Spiritu sancto vivit et regnat in saecula saeculorum. Amen 143 SERMO XXXIX [ Al. XXXVIII]. De Quadragesima I. SYNOPSIS.--I Hebraeorum exemplo esse jejunandum maxime contra hostes invisibiles. --II. Quadragesimae praesertim tempore parari insidias a daemone. --III. Cur Christus tentari voluerit, et quantae sint hominis pugnae in hac vita. --IV. Quanta invidia daemonis. Quae Christianorum arma? --V. Quae potissimum virtutes jejunium", + "candidate_score": 0.700288, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_8_10", + "bdc_text": "Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis . Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_864", + "psc_text": "Spiritum sanctum qui datus est nobis (Rom. V, 5): cavendum est ne bona quae facere sine bonitate non possumus, elatione perdamus. NAM OMNI se merito laude dispoliat qui 318 de studiis industriae suae in se magis quam in Domino gloriatur (I Cor. I, 31; II Cor. X, 17; Jer. IX, 23): cum beatus David doceat in sanctorum operibus Deum esse laudandum, dicens: Mirabilis Deus in sanctis suis, Deus Israel ipse dabit virtutem et fortitudinem plebi suae (Ps. LXVII, 36) ; et iterum: Domine, in lumine vultus tui ambulabunt, et in nomine tuo exsultabunt tota die, et in justitia tua exaltabuntur, quoniam gloria virtutis eorum es tu (Ps. LXXXVIII, 17) . CAP. IV. Et ideo, dilectissimi, secundum eruditionem Spiritus sancti, per quem Ecclesiae Dei omnium virtutum collata sunt dona, suscipiamus alacri fide solemne jejunium: et in mandatis, quae poterimus efficere, contineamus nos ab inflatione jactantiae, ad Dei gloriam cuncta referentes, qui", + "candidate_score": 0.700028, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5_7", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_963", + "psc_text": "ex toto corde tuo; et diliges proximum tuum sicut teipsum (Matth. XXII, 37, 39) : Christo Domino dicente cognoscimus, quod in his duobus mandatis tota lex pendet et prophetae (Ibid., 40) ; tantaque est sub hujus geminae charitatis edicto utriusque copula Testamenti, ut sine istarum connexione virtutum nec lex quemquam inveniatur justificasse, nec gratia. Illae quoque partes legalium mandatorum ex quibus quaedam praecipiuntur ut fiant, quaedam interdicuntur ut non fiant, antiquae auctoritatis retinent firmitatem. Nec ideo eis evangelica putanda est adversa perfectio, quia et virtutum studia ad voluntaria incitantur augmenta, et ultiones criminum poenitentiae remediis relaxantur. Dicit enim Dominus: Nisi abundaverit justitia vestra plus quam Scribarum et Pharisaeorum, non intrabitis in regnum coelorum (Matth. V, 20) . Quomodo vero abundabit justitia, nisi superexallet misericordia judicium (Jacob. II, 13) ? Et quid tam aequum 359 quidque tam dignum est quam ut creatura ad imaginem et similitudinem Dei condita suum imitetur auctorem,", + "candidate_score": 0.697033, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6_8", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_963", + "psc_text": "ex toto corde tuo; et diliges proximum tuum sicut teipsum (Matth. XXII, 37, 39) : Christo Domino dicente cognoscimus, quod in his duobus mandatis tota lex pendet et prophetae (Ibid., 40) ; tantaque est sub hujus geminae charitatis edicto utriusque copula Testamenti, ut sine istarum connexione virtutum nec lex quemquam inveniatur justificasse, nec gratia. Illae quoque partes legalium mandatorum ex quibus quaedam praecipiuntur ut fiant, quaedam interdicuntur ut non fiant, antiquae auctoritatis retinent firmitatem. Nec ideo eis evangelica putanda est adversa perfectio, quia et virtutum studia ad voluntaria incitantur augmenta, et ultiones criminum poenitentiae remediis relaxantur. Dicit enim Dominus: Nisi abundaverit justitia vestra plus quam Scribarum et Pharisaeorum, non intrabitis in regnum coelorum (Matth. V, 20) . Quomodo vero abundabit justitia, nisi superexallet misericordia judicium (Jacob. II, 13) ? Et quid tam aequum 359 quidque tam dignum est quam ut creatura ad imaginem et similitudinem Dei condita suum imitetur auctorem,", + "candidate_score": 0.696504, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_43_45", + "bdc_text": "Salva sit familia tua , Pellicanus , quem opere suo pergere vellem , quod fratres agri nostri linguarum inscii maxime desiderent , LeoLeo Jud. , Carolstadius , quem tibi comitem vellem - sed fiat , ut tu vis - , reliquosque omnes nostra salutatione non neglectos velim . Ora pro me dominum . Tuum minimum nummisma , ad obsequia quaevis addictissimum .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_13", + "psc_text": "7 SERMO PRIMUS. De Natali ipsius S. Leonis I; habitus in die ordinationis suae. SYNOPSIS. S. Leo absens electus gratias pro beneficio rependit, et Ecclesiae suae preces sollicite postulat. Laudem Domini loquatur os meum (Ps. CXLIV, 21) , et nomen sanctum ejus anima mea ac spiritus, caro et lingua benedicat. Quia non verecundae, sed ingratae mentis indicium est, beneficia tacere divina; et satis dignum est a sacrificiis Dominicae laudis obsequium consecrati pontificis inchoare. Quia in humilitate nostra memor fuit nostri (Ps. CXXXV, 24) Dominus, et benedixit nobis: quia fecit mihi mirabilia magna solus (Ibid., 4) , ut praesentem me crederet vestrae sanctitatis affectio, quem fecerat necessitas longae peregrinationis absentem. Ago igitur Deo nostro gratias, et semper acturus sum pro omnibus quae retribuit mihi. Vestri quoque favoris arbitrium debita gratiarum actione concelebro, evidenter intelligens, quantum mihi possint reverentiae, amoris et fidei studia vestrae dilectionis impendere, animarum vestrarum salutem pastorali sollicitudine cupienti,", + "candidate_score": 0.668987, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_951", + "psc_text": "Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota mente tua, et ex tota virtute tua (Matth. XXII, 37) , in nullo nos vult ab amoris sui vinculis relaxari. Et cum huic praecepto proximi quoque copulat 353 charitatem, imitationem nobis suae bonitatis indicit: ut quod diligit diligamus, et quod operatur operemur. Quamvis enim Dei agricultura simus, et Dei aedificatio (I Cor. III, 9) , et neque qui plantat sit aliquid, neque qui rigat, sed qui incrementum dat Deus (Ibid., 7) ; in omnibus tamen exigit nostri ministerii servitutem, et nos dispensatores suorum vult esse donorum, ut QUI FERT Dei imaginem, Dei faciat voluntatem. Propter quod in oratione Dominica sacratissime dicimus: Adveniat regnum tuum, fiat voluntas tua sicut in coelo et in terra (Matth. VI, 10) . Quibus verbis quid aliud postulamus, quam ut Deus quos necdum sibi subdidit subdat, et sicut in coelo angelos, ita et in terra homines ministros", + "candidate_score": 0.661035, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_10_12", + "bdc_text": "Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris . Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit . Spero de homine in dies meliora .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_34", + "psc_text": "Quod cum omnibus per Dei gratiam commune sit factum, religiosum tamen vobis atque laudabile est, de die provectionis nostrae quasi de proprio honore gaudere; ut unum celebretur in toto Ecclesiae corpore pontificii sacramentum, quod, effuso benedictionis unguento, copiosius quidem in superiora profluxit, sed non parce etiam in inferiora descendit. CAP. II. Cum itaque, dilectissimi, de consortio istius muneris magna sit nobis materia communium 16 gaudiorum, verior tamen nobis et excellentior erit causa laetandi, si non in nostrae humilitatis consideratione remoremini; cum mulio utilius multoque sit dignius ad beatissimi Petri apostoli gloriam contemplandam aciem mentis attollere, et hunc diem in illius potissimum veneratione celebrare, qui ab ipso omnium charismatum fonte tam copiosis est irrigationibus inundatus, ut cum multa solus acceperit, nihil in quemquam sine ipsius participatione transierit. Verbum caro factum jam habitabat in nobis (Joan. I, 14), et reparando humano generi totum se Christus impenderat. Nihil indispositum sapientiae, nihil erat arduum", + "candidate_score": 0.645344, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_1_3", + "bdc_text": "Tametsi Simlerus Gemeint ist wahrscheinlich der Berner Heinrich Simler ( s. HBBW I 215f , Anm. 56 ) , eventuell Peter Simler . noster certissime omnia referre possit , charissime Heinrice , quae de nostrarum rerum statu desideras , nolui tamen vacuus ad te veniret , quo perpetuos mei in te amoris testes habeas .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_18", + "psc_text": "ergo, dilectissimi, Dominum mecum, et exaltemus nomen ejus in invicem (Ps. XXXIII, 4) , ut tota ratio celebritatis hodiernae ad laudem sui referatur auctoris. Nam quod proprie ad affectum animi mei pertinet, confiteor me plurimum de omnium vestrum devotione gaudere. Cumque hanc venerabilium consacerdotum meorum splendidissimam frequentiam video, angelicum nobis in tot sanctis sentio interesse conventum. Nec dubito nos abundantiore hodie divinae praesentiae gratia visitari, quando simul adsunt, et uno lumine micant tot speciosissima tabernacula Dei, tot membra excellentissima corporis Christi. Nec abest, ut confido, ab hoc coetu etiam beatissimi apostoli Petri pia dignatio et fida dilectio; nec vestram devotionem ille deseruit, cujus vos reverentia congregavit. De vestro itaque et ipse gaudet affectu, et in consortibus honoris sui observantiam Dominicae institutionis amplectitur, probans ordinatissimam totius Ecclesiae charitatem quae in 10 Petri sede Petrum suscipit, et a tanti amore pastoris nec in persona tam imparis tepescit haeredis. Ut ergo haec pietas,", + "candidate_score": 0.637461, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_10", + "bdc_text": "Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_864", + "psc_text": "Spiritum sanctum qui datus est nobis (Rom. V, 5): cavendum est ne bona quae facere sine bonitate non possumus, elatione perdamus. NAM OMNI se merito laude dispoliat qui 318 de studiis industriae suae in se magis quam in Domino gloriatur (I Cor. I, 31; II Cor. X, 17; Jer. IX, 23): cum beatus David doceat in sanctorum operibus Deum esse laudandum, dicens: Mirabilis Deus in sanctis suis, Deus Israel ipse dabit virtutem et fortitudinem plebi suae (Ps. LXVII, 36) ; et iterum: Domine, in lumine vultus tui ambulabunt, et in nomine tuo exsultabunt tota die, et in justitia tua exaltabuntur, quoniam gloria virtutis eorum es tu (Ps. LXXXVIII, 17) . CAP. IV. Et ideo, dilectissimi, secundum eruditionem Spiritus sancti, per quem Ecclesiae Dei omnium virtutum collata sunt dona, suscipiamus alacri fide solemne jejunium: et in mandatis, quae poterimus efficere, contineamus nos ab inflatione jactantiae, ad Dei gloriam cuncta referentes, qui", + "candidate_score": 0.633813, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_3", + "bdc_text": "noster certissime omnia referre possit , charissime Heinrice , quae de nostrarum rerum statu desideras , nolui tamen vacuus ad te veniret , quo perpetuos mei in te amoris testes habeas .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_18", + "psc_text": "ergo, dilectissimi, Dominum mecum, et exaltemus nomen ejus in invicem (Ps. XXXIII, 4) , ut tota ratio celebritatis hodiernae ad laudem sui referatur auctoris. Nam quod proprie ad affectum animi mei pertinet, confiteor me plurimum de omnium vestrum devotione gaudere. Cumque hanc venerabilium consacerdotum meorum splendidissimam frequentiam video, angelicum nobis in tot sanctis sentio interesse conventum. Nec dubito nos abundantiore hodie divinae praesentiae gratia visitari, quando simul adsunt, et uno lumine micant tot speciosissima tabernacula Dei, tot membra excellentissima corporis Christi. Nec abest, ut confido, ab hoc coetu etiam beatissimi apostoli Petri pia dignatio et fida dilectio; nec vestram devotionem ille deseruit, cujus vos reverentia congregavit. De vestro itaque et ipse gaudet affectu, et in consortibus honoris sui observantiam Dominicae institutionis amplectitur, probans ordinatissimam totius Ecclesiae charitatem quae in 10 Petri sede Petrum suscipit, et a tanti amore pastoris nec in persona tam imparis tepescit haeredis. Ut ergo haec pietas,", + "candidate_score": 0.62806, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_37_39", + "bdc_text": "Bernę , 8 . septembris . De rebus publicis penitus nihil habeo .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_59", + "psc_text": "nihil prodat, aliunde colligendum est. In id autem juvat horum sermonum ordo quem in aliquot mss. reperimus. In Lectionario Vallicellano A, 6, quatuor ex his sermonibus continentur. Describuntur autem post sermones diei SS. Petri et Pauli, et ante sermonem Leonis 84, qui in mss. collectionibus tertia, quarta, et quinta octavae eorumdem apostolorum affigitur; idemque ordo deprehenditur in codicibus collectionis secundae. Igitur in initium Julii et superstitiones jam memoratae, et collectae ejusmodi incurrisse videntur. Initio autem Julii superstitiosus fuerat dies pridie nonas, quo pagani praecipua solemnitate Apollinares ludos peragebant, in quos etiam celebrandos conferebant nummos. Post Cannensem nimirum cladem instituti fuerunt ex Martii clari vatis carmine, cujus in libris haec inventa Livius recitat lib. XXV, c. 12. Hostes, Romani, si expellere vultis . . . . . Apollini vovendos censeo ludos, qui quotannis comiter Apollini fiant, cum populus dederit ex publico partem, privati uti conferant pro se suisque; iis ludis faciendis", + "candidate_score": 0.616781, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_37_39", + "bdc_text": "Bernę , 8 . septembris . De rebus publicis penitus nihil habeo .", + "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Sermones_window_901", + "psc_text": "Petri et Pauli, praemonendum est hunc sermonem, cujus unicum codicem Victorinum collect. 5 Quesnellus vidit, a nobis inventum fuisse in mss. quatuor collect. 2, 3, 4 et 5, ac praeterea in Lectionario Vallicell. A, 6. Soli quidem codices collect. 3, 4 et 5 eum titulum praeferunt. Quamvis vero alius titulus legatur in tabula ms. Casanat. collect. 2 et in Lectionario Vallicell., non tamen idcirco hic sermo a die octavae apostolorum excludendus fuit. Dum enim tabula codicis Casanat. titulum exhibet argumento ipsius sermonis congruentem De neglecta solemnitate, diei octavae nequaquam opponitur. Dum vero ms. Vallicell. eumdem sermonem describit Dom. 6 post Natale apostolorum cum titulo: Sermo S. Leonis papae ad populum, animadvertendum est ita hunc sermonem in octava habitum ibidem posteriori aevo in divinorum officiorum usum translatum fuisse ad memoratam Dominicam sextam, sicuti tres sermones de Collectis certissime habitos infra octavam eorumdem apostolorum eadem de causa in eodem codice descripti inveniuntur", + "candidate_score": 0.611379, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 8, + "cf_id": "cf020", + "work_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Galatas", + "max_score": 0.706437, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6_8", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Galatas_window_372", + "psc_text": "libertatem: sed ita, ut libertas ipsa carni non serviat. Nec putemus quia nobis omnia licent, omnia expedire: quin potius quia servi Legis esse cessavimus, facti liberi, magis per charitatem nobis invicem serviamus, ut laciniosae Legis praecepta, uno dilectionis capitulo concludantur. (Vers. 14.) Sed per charitatem servite invicem, omnis enim lex in uno sermone impletur. Diliges proximum tuum sicut teipsum. Qui cum esset liber ex omnibus, omnium se propter charitatem servum fecit, ut plures lucrifaceret (I Cor. XIII), recte hortatur et caeteros, ut per charitatem sibi serviant: quae non quaerit quod suum est, sed quod proximi. Qui enim vult fieri primus, erit omnium servus (Marc., X, 44): ut quomodo Salvator in forma Dei constitutus, non rapinam arbitratus est esse se aequalem Deo, sed seipsum exinanivit, formam servi accipiens, et habitu inventus ut homo, humiliavit semetipsum, factus obediens usque ad mortem, mortem autem crucis (Philip. II): ita et nos quaecumque ante sub", + "candidate_score": 0.706437, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_26_28", + "bdc_text": "in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Galatas_window_325", + "psc_text": "XXXV, 7) . Homines rationabiles quosque et spirituales viros, animalia vero, eos qui tardioris ingenii sunt, et a spiritualibus ad agenda Domini sabbata erudiuntur. Nec contrarium esse id quod supra dictum est: Si circumcidamini, Christus vobis nihil prodest: Et quod sequitur: Testificor omnem hominem circumcidentem se, quoniam debitor est universae Legis faciendae, huic quod infertur a nobis. Neque enim auditores Legis sunt justi apud Deum: sed factores Legis justificabuntur. Quia factor ille sit Legis, qui potest dicere: Non sumus circumcisio; et, In occulto Judaeus: et, scimus quia Lex spiritualis est. Qui autem concisionem et interfectricem sequatur litteram, eum non Legis esse factorem, sed vere legis inimicum, 481 maxime post Salvatoris adventum, qui ad se convertentibus tollat velamen de corde, ut omnes revelata facie gloriam Domini contemplantes, transfiguremur de vetustate litterae in novitatem spiritus. (Vers. 4.) Evacuati estis a Christo: qui in Lege justificamini, a gratia excidistis. Quomodo nemo potest duobus", + "candidate_score": 0.686072, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_22_24", + "bdc_text": "Optarem utique te omnia iudicio perpendisse , ut ubi ubi erratum esset , alia via resarciretur Zu Bullingers Mit wirkung vgl. Fast 37 , bes. Anm. 168. . Tandem , ut sepe abs te petii , si quid superesset , quod congessisses in Epistolam ad Romanos Bullingers Römerbrief-Kommentar , Haller gewidmet , erschien im Februar 1533 , s. HBD 22 , 18 f und HBBibl I 42. , communicares . Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Galatas_window_0", + "psc_text": "PROLOGUS. 367-368 Pauci admodum dies sunt, ex quo epistolam Pauli ad Philemonem interpretatus, ad Galatas transcenderam, multis retrorsum in medio praetermissis; et ecce subito litterae mihi de Urbe allatae sunt, nuntiantes et Albinam venerabilem anum praesentiae Domini redditam, et sanctam Marcellam matris contubernio destitutam, magis nunc vestrum, o Paula et Eustochium, flagitare solatium. Et quia hoc interim fieri non potest, propter grandia maris in medio spatia atque terrarum, repente vulnus impressum saltem Scripturarum vellem curare medicamine. Scio equidem ardorem ejus, scio fidem, quam flammam semper habeat in pectore, superare sexum, oblivisci hominis, et divinorum voluminum tympano concrepante, rubrum hujus saeculi pelagus transfretare. Certe cum Romae essem, numquam tam festina me vidit, ut non de Scripturis aliquid interrogaret. Neque vero more Pythagorico quidquid responderam, rectum putabat: nec sine ratione praejudicata apud eam valebat auctoritas; sed examinabat omnia, et sagaci mente universa pensabat, ut me sentirem non tam discipulam habere, quam judicem.", + "candidate_score": 0.682841, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_27_29", + "bdc_text": "Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ; zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Galatas_window_325", + "psc_text": "XXXV, 7) . Homines rationabiles quosque et spirituales viros, animalia vero, eos qui tardioris ingenii sunt, et a spiritualibus ad agenda Domini sabbata erudiuntur. Nec contrarium esse id quod supra dictum est: Si circumcidamini, Christus vobis nihil prodest: Et quod sequitur: Testificor omnem hominem circumcidentem se, quoniam debitor est universae Legis faciendae, huic quod infertur a nobis. Neque enim auditores Legis sunt justi apud Deum: sed factores Legis justificabuntur. Quia factor ille sit Legis, qui potest dicere: Non sumus circumcisio; et, In occulto Judaeus: et, scimus quia Lex spiritualis est. Qui autem concisionem et interfectricem sequatur litteram, eum non Legis esse factorem, sed vere legis inimicum, 481 maxime post Salvatoris adventum, qui ad se convertentibus tollat velamen de corde, ut omnes revelata facie gloriam Domini contemplantes, transfiguremur de vetustate litterae in novitatem spiritus. (Vers. 4.) Evacuati estis a Christo: qui in Lege justificamini, a gratia excidistis. Quomodo nemo potest duobus", + "candidate_score": 0.674291, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_21_23", + "bdc_text": "Urge igitur typographos , ne excusa diutius delitescant et negligamur . Optarem utique te omnia iudicio perpendisse , ut ubi ubi erratum esset , alia via resarciretur Zu Bullingers Mit wirkung vgl. Fast 37 , bes. Anm. 168. . Tandem , ut sepe abs te petii , si quid superesset , quod congessisses in Epistolam ad Romanos Bullingers Römerbrief-Kommentar , Haller gewidmet , erschien im Februar 1533 , s. HBD 22 , 18 f und HBBibl I 42. , communicares .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Galatas_window_0", + "psc_text": "PROLOGUS. 367-368 Pauci admodum dies sunt, ex quo epistolam Pauli ad Philemonem interpretatus, ad Galatas transcenderam, multis retrorsum in medio praetermissis; et ecce subito litterae mihi de Urbe allatae sunt, nuntiantes et Albinam venerabilem anum praesentiae Domini redditam, et sanctam Marcellam matris contubernio destitutam, magis nunc vestrum, o Paula et Eustochium, flagitare solatium. Et quia hoc interim fieri non potest, propter grandia maris in medio spatia atque terrarum, repente vulnus impressum saltem Scripturarum vellem curare medicamine. Scio equidem ardorem ejus, scio fidem, quam flammam semper habeat in pectore, superare sexum, oblivisci hominis, et divinorum voluminum tympano concrepante, rubrum hujus saeculi pelagus transfretare. Certe cum Romae essem, numquam tam festina me vidit, ut non de Scripturis aliquid interrogaret. Neque vero more Pythagorico quidquid responderam, rectum putabat: nec sine ratione praejudicata apud eam valebat auctoritas; sed examinabat omnia, et sagaci mente universa pensabat, ut me sentirem non tam discipulam habere, quam judicem.", + "candidate_score": 0.659106, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_39_41", + "bdc_text": "De rebus publicis penitus nihil habeo . Quid Zuickius apud vos egeritÜber den Besuch von Johannes Zwick in Zürich gegen Ende September 1532 s. unten [ Nr. 138 ] S. 244 , Anm. 3 .", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Galatas_window_69", + "psc_text": "Nam et quod visus [ Al. jussus] sit ire Jerosolymam, ad hoc isse ut videret apostolum, non discendi studio, quia et ipse eumdem praedicationis haberet auctorem; sed honoris priori apostolo deferendi. Et mansi apud eum diebus quindecim. Non grandi indiguit magisterio qui tanto se ad videndum Petrum tempore praeparavit. Et licet quibusdam superfluum videatur, numeros quoque qui in Scripturis sunt observare: tamen non abs re arbitror quindecim dies, quibus apud Petrum Paulus habitavit, plenam significare scientiam, consummatamque doctrinam. Siquidem quindecim sunt carmina in Psalterio, et quindecim gradus per quos ad canendum ascendunt Deo, et in atriis ejus consistendum justus ascendit. Ezechias quoque quindecim annorum spatio sibi ad vitam dato, signum accipere meretur in gradibus (Isa. XXXVIII): et solemnitates Dei a quinto decimo die incipiunt (Exod. XII). Necnon (quia duplicem intelligentiam sequamur) propterea quindecim ponit dies, ut ostendat non fuisse grande tempus, quo potuerit aliquid a Petro discere; ut ad illum", + "candidate_score": 0.623055, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_38_40", + "bdc_text": "septembris . De rebus publicis penitus nihil habeo . Quid Zuickius apud vos egeritÜber den Besuch von Johannes Zwick in Zürich gegen", + "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Galatas_window_247", + "psc_text": "(Matth. XXV, 12). (Vers. 10, 11.) Dies observatis, et menses, et tempora, et annos, timeo vos, ne forte sine causa laboraverim in vobis. Qui non adorat Patrem in spiritu et veritate, nescit sabbatismum sanctis repositum, de quo loquitur Deus: Si introierunt in requiem meam (Psal. XCIV, 11): et non de illis temporibus recordatur, de quibus scriptum est: Recordamini dierum saeculi (Isai. XLVI, 9) . Et alibi: Memoratus sum dies antiquos, et annos aeternos in mente habui (Psal. LXXVI, 6) . Dies Judaicos observat, et menses, et tempora, et annos. Dies, ut sabbati, et neomeniae, et a decima mensis primi usque ad quartam decimam, qua agnus corporeus victimae reservatur, et a quarta decima usque ad vicesimam primam ejusdem mensis, quando azyma comeduntur, non sinceritatis et veritatis, sed in fermento veteri malitiae et nequitiae Pharisaeorum. Septem quoque septimanas, qui ritu Judaico post azyma computat, dies Israeliticae Pentecostes colit. Nec non et clangorem", + "candidate_score": 0.613037, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 9, + "cf_id": "cf020", + "work_id": "028_Hieronymus-Stridonensis_Liber-Esther", + "max_score": 0.704295, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_3_5", + "bdc_text": "noster certissime omnia referre possit , charissime Heinrice , quae de nostrarum rerum statu desideras , nolui tamen vacuus ad te veniret , quo perpetuos mei in te amoris testes habeas . Vidi , quae in Epistolam Hebreorum a doctis temporum nostrorum ferme omnibus neglectam ediderisZu Bullingers Hebräerbrief-Kommentar ( HBBibl I 38 ) s. noch oben S. 167 , Anm. 6 und Nr. 124. . Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes .", + "psc_chunk_id": "028_Hieronymus-Stridonensis_Liber-Esther_window_0", + "psc_text": "PRAEFATIO HIERONYMI IN LIBRUM ESTHER. Librum Esther variis translatoribus constat esse vitiatum, quem ego de archivis Hebraeorum relevans, verbum e verbo pressius transtuli. Quem librum editio Vulgata laciniosis hinc inde verborum sinibus trahit: addens ea quae ex tempore dici poterant, et audiri, sicut solitum est scholaribus disciplinis sumpto themate, excogitare, quibus verbis uti potuit qui injuriam passus est, vel ille qui injuriam fecit. Vos autem, o Paula et Eustochium, quoniam et bibliothecas Heb. studuistis intrare, et interpretum certamina comprobastis, tenentes Esther Hebraicum librum, per singula verba nostram translationem aspicite, ut possitis agnoscere, me nihil etiam augmentasse addendo, sed fideli testimonio simpliciter sicut in Hebraeo habetur, historiam Hebraicam Latinae Linguae tradidisse. Nec affectamus laudes hominum, nec vituperationes expavescimus. Deo enim placere curantes, minas hominum penitus non timemus: quia Deus dissipat ossa eorum qui hominibus placere desiderant (Psalm. LII, 6), et secundum Apostolum, qui ejusmodi sunt, servi Christi esse non possunt (Gal.", + "candidate_score": 0.704295, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_2_4", + "bdc_text": "HBBW I 215f , Anm. 56 ) , eventuell Peter Simler . noster certissime omnia referre possit , charissime Heinrice , quae de nostrarum rerum statu desideras , nolui tamen vacuus ad te veniret , quo perpetuos mei in te amoris testes habeas . Vidi , quae in Epistolam Hebreorum a doctis temporum nostrorum ferme omnibus neglectam ediderisZu Bullingers Hebräerbrief-Kommentar ( HBBibl I 38 ) s. noch oben S. 167 , Anm. 6 und Nr. 124. .", + "psc_chunk_id": "028_Hieronymus-Stridonensis_Liber-Esther_window_0", + "psc_text": "PRAEFATIO HIERONYMI IN LIBRUM ESTHER. Librum Esther variis translatoribus constat esse vitiatum, quem ego de archivis Hebraeorum relevans, verbum e verbo pressius transtuli. Quem librum editio Vulgata laciniosis hinc inde verborum sinibus trahit: addens ea quae ex tempore dici poterant, et audiri, sicut solitum est scholaribus disciplinis sumpto themate, excogitare, quibus verbis uti potuit qui injuriam passus est, vel ille qui injuriam fecit. Vos autem, o Paula et Eustochium, quoniam et bibliothecas Heb. studuistis intrare, et interpretum certamina comprobastis, tenentes Esther Hebraicum librum, per singula verba nostram translationem aspicite, ut possitis agnoscere, me nihil etiam augmentasse addendo, sed fideli testimonio simpliciter sicut in Hebraeo habetur, historiam Hebraicam Latinae Linguae tradidisse. Nec affectamus laudes hominum, nec vituperationes expavescimus. Deo enim placere curantes, minas hominum penitus non timemus: quia Deus dissipat ossa eorum qui hominibus placere desiderant (Psalm. LII, 6), et secundum Apostolum, qui ejusmodi sunt, servi Christi esse non possunt (Gal.", + "candidate_score": 0.66486, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 10, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae", + "max_score": 0.702434, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_32_34", + "bdc_text": "Tam importunum tibi amicum tua collegisti humanitate . Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4181", + "psc_text": "Gratias itaque Deo, quod te mihi amicum facere tandem aliquando dignatur. Nunc enim nobis est rerum humanarum et divinarum cum benevolentia et charitate consensio in Christo Jesu Domino nostro, verissima pace nostra. Qui duobus praeceptis cuncta praeconia divina conclusit, dicens: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua; et, Diliges proximum tuum tanquam teipsum. In iis duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae (Matth. XXII, 37-40). In illo primo rerum divinarum, in hoc secundo rerum humanarum est cum benevolentia et charitate consensio. Haec duo si mecum firmissime teneas, amicitia nostra vera ac sempiterna erit; et non solum nos invicem, sed ipsi etiam Domino sociabit. 5. Quod ut fiat, exhortor gravitatem et prudentiam tuam ut jam etiam fidelium Sacramenta percipias: decet enim aetatem, et congruit, quantum credo, moribus tuis. Memento quid mihi dixeris profecturo, comicum quidem de Terentio, si recolis, versum,", + "candidate_score": 0.702434, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_32_34", + "bdc_text": "Tam importunum tibi amicum tua collegisti humanitate . Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4128", + "psc_text": "Quibus ordinandis rebus, si, ut collum exueres induendum sapientiae vinculis, profectus a nobis es; quid tibi nocent, aut quo pacto te pervellunt matris lacrymae fluentes carne, aut servi fuga, aut mors ancillarum, aut fratrum morbosa valetudo? Si est in te charitas ordinata, scias praeponere majora minoribus, et misericordia moveri, ut pauperes evangelizentur, ne messis Domini copiosa, operariorum inopia, in praedam volucribus jaceat, et paratum habere cor ad sequendum Domini voluntatem, in eo quod vel flagellando vel parcendo agere statuerit cum servis suis: haec meditare, in his esto, ut provectus tuus manifestus sit in omnibus (I Tim. IV, 15). Obsecro te ut caveas ne majorem tristitiam des bonis fratribus torpore tuo, quam laetitiam alacritate jam dederas. Commendare te autem litteris quibus voluisti, tam superfluum putavi, quam si quisquam te mihi eodem modo commendare voluisset. EPISTOLA CCXLIV. Augustinus Chrisimo, consolans ne deficiat in adversis. Domino vere ac merito charissimo, et praedicando fratri", + "candidate_score": 0.696948, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_32_34", + "bdc_text": "Tam importunum tibi amicum tua collegisti humanitate . Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1736", + "psc_text": "1. Et petisse te et promisisse me recolens, ut de orando Deo ad te aliquid scriberem, ubi tribuente ipso quem oramus, tempus facultasque concessa est, oportuit ut debitum meum jam jamque persolverem, et pio studio tuo in Christi charitate servirem. Quam me autem laetificaverit ipsa petitio tua, in qua cognovi quantam rei tantae curam geris, verbis explicare non possum. Quod enim majus oportuit esse negotium viduitatis tuae, quam persistere in oratione nocte ac die, secundum Apostoli admonitionem? ille quippe ait: Quae autem vere vidua est et desolata speravit in Domino, et persistit in oratione nocte ac die (I Tim. V, 5). Unde mirum videri potest, cum sis secundum hoc saeculum nobilis, dives, tantaeque familiae mater, et in eo licet vidua, non tamen desolata, quomodo occupaverit cor tuum praecipueque sibi vindicaverit orandi cura; nisi quia prudenter intelligis quod in hoc mundo et in hac vita nulla anima possit esse secura. 2.", + "candidate_score": 0.69649, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_32_34", + "bdc_text": "Tam importunum tibi amicum tua collegisti humanitate . Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4183", + "psc_text": "Dominum Christum dicat genus humanum: Te duce si qua manent sceleris vestigia nostri, Irrita perpetua solvent formidine terras. (Virg. Eclog. 4.) Quod ex Cumaeo, id est, ex Sibyllino carmine se fassus est transtulisse Virgilius; quoniam fortassis etiam illa vates aliquid de unico Salvatore in spiritu audierat, quod necesse habuit confiteri. Haec tibi, domine merito suscipiende, et in Christo dilectissime ac desiderantissime frater, sive pauca, sive forsitan multa sint, utcumque occupatissimus scripsi: tua sumere rescripta desidero, et te nomen dedisse inter competentes, vel daturum esse, jamjamque cognoscere. Dominus Deus noster, in quem credidisti, et hic et in futuro saeculo te conservet, domine merito suscipiende, et in Christo dilectissime ac desiderantissime frater. EPISTOLA CCLIX. Augustinus Cornelio scortis dedito, admonens illum ut Cyprianae uxoris defunctae pudicitiam imitetur, si velit illius impetrare laudes. Domino dilectissimo, et honorabili fratri CORNELIO, AUGUSTINUS. 1. Scripsisti mihi ut ad te aliquam prolixam epistolam consolatoriam darem, quod graviter optimae", + "candidate_score": 0.695388, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_32_34", + "bdc_text": "Tam importunum tibi amicum tua collegisti humanitate . Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_197", + "psc_text": "de suscepto hinc patrocinio mendacii officiosi. Domino dilectissimo, et cultu sincerissimo charitatis obsequendo atque amplectendo fratri et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS. CAPUT PRIMUM. 1. Nunquam aeque quisquam tam facie cuilibet innotuit, quam mihi tuorum in Domino studiorum quieta, laeta, et vere exercitatio liberalis. Quanquam ergo percupiam omnino te nosse; tamen exiguum quiddam tui minus habeo, praesentiam videlicet corporis: quam ipsam etiam posteaquam te beatissimus nunc episcopus, tum vero jam episcopatu dignus, frater Alypius vidit, remeansque a me visus est, negare non possum magna ex parte mihi esse relatu ejus impressam; et ante reditum, cum te ille ibi videbat, ego videbam, sed oculis ejus. Non enim animo me atque illum, sed corpore duos, qui noverit, dixerit, concordia duntaxat et familiaritate fidissima, non meritis quibus ille antecellit. Quia ergo me primitus communione spiritus quo in unum nectimur, deinde illius ex ore jam diligis; nequaquam impudenter quasi aliquis ignotus commendo Germanitati tuae fratrem Profuturum,", + "candidate_score": 0.694004, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_32_34", + "bdc_text": "Tam importunum tibi amicum tua collegisti humanitate . Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4201", + "psc_text": "Domino salutem. 1. Lectis litteris Reverentiae tuae, et earum perlatore interrogato quae interroganda restabant, vehementer dolui sic te voluisse agere cum marito, ut aedificium continentiae, quod in eo jam construi coeperat, amissa perseverantia in adulterit ruinam miserabiliter laberetur. Cum enim lugendus esset, si post continentiam votam Deo, jamque actu ipso moribusque susceptam, reverteretur ad conjugis carnem; quanto magis nunc demersus in interitum profundiorem lugendus est, qui tam abrupta dissolutione moechatur, iratus tibi, perniciosus sibi, tanquam in te acerbius saeviat, si ipse pereat? Hoc autem tantum mali accidit, dum tu ejus animum non qua debuisti moderatione tractasti: quia etsi carnali consortio jam ex consensu vobis non miscebamini, in caeteris tamen rebus conjugali obsequio viro tuo mulier servire debuisti; praesertim cum ambo essetis membra corporis Christi. Et utique si maritum infidelem fidelis habuisses, agere te conversatione subdita oportuit, ut eum Domino lucrareris, sicut Apostoli monuerunt. 2. Omitto enim quod ipsam continentiam, illo", + "candidate_score": 0.690462, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_33_35", + "bdc_text": "Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_231", + "psc_text": "Domino fratri sancto et unanimo AUGUSTINO, PAULINUS et THERASIA peccatores. 1. Jamdudum, frater in Christo Domino mi unanime, ut te in sanctis et piis laboribus tuis nescientem agnovi, absentemque vidi, tota mente complexus, alloquio quoque familiari atque fraterno per litteras audire properavi. Et credo in manu, et in gratia Domini sermonem meum ad te fuisse perlatum; sed morante adhuc puero quem ad te aliosque dilectos aeque Deo salutandos, ante hiemem miseramus, non potuimus ultra et officium nostrum suspendere, et desiderium sermonis tui cupidissimum temperare. Scripsimus itaque iterato nunc, si priores ad te litterae nostrae pervenire meruerunt; aut primo, si illis in manus tuas perveniendi felicitas non fuit. 2. Sed tu, frater spiritualis omnia judicans, amorem in te nostrum ne pendas officio solo, aut tempore litterarum. Dominus enim testis est, qui unus atque idem operatur in suis ubique charitatem suam, jam abinde nobis, ex quo te beneficio venerabilium episcoporum Aurelii et", + "candidate_score": 0.689451, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_4_6", + "bdc_text": "Vidi , quae in Epistolam Hebreorum a doctis temporum nostrorum ferme omnibus neglectam ediderisZu Bullingers Hebräerbrief-Kommentar ( HBBibl I 38 ) s. noch oben S. 167 , Anm. 6 und Nr. 124. . Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1631", + "psc_text": "redigo » (I Cor. IX, 27); a quo opere saturitas carnis aliena est: nisi forte et ipsam saturandae carnis curam, quae maxime observantiam religionis praetendentibus probrosa est, non parcere corpori dixit, secundum illud honestatis praeceptum, quod alibi dicit, ut unusquisque suum vas honorifice possidere noverit (I Thess. IV, 4), ut hostiam vivam, placentem Deo suum corpus exhibeat (Rom. XII, 1), non in saturitatem carnis, quia distensio corporis animae sobrietatem necat, et inimica est castitati. CAP. III. 14. Restat ut aliquid et de evangelicis locis suggeram Beatitudini tuae: non quidem quanta legenti per otium occurrere solent (nec enim nunc vacabit dispersa per libros quaerere, aut in reminiscendis memoriam ventilare), sed vel pauca, quae ad horam dictationis hujus in mentem veniunt, sciscitabor. De resurrectionis forma non grandem, sed plenam fidei instructione epistolam, qua secundae consultationi meae, dum Carthagini hiemares rescripseras, si habes relatam in schedis, rogo ut mittas, aut certe retexas eam", + "candidate_score": 0.680339, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_43_45", + "bdc_text": "Salva sit familia tua , Pellicanus , quem opere suo pergere vellem , quod fratres agri nostri linguarum inscii maxime desiderent , LeoLeo Jud. , Carolstadius , quem tibi comitem vellem - sed fiat , ut tu vis - , reliquosque omnes nostra salutatione non neglectos velim . Ora pro me dominum . Tuum minimum nummisma , ad obsequia quaevis addictissimum .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3663", + "psc_text": "ista dictarem, perlator jam ventum exspectans, me vehementer, ut navigaret, urgebat. Itaque si quid hic incondite atque inculte dictum legeris, vel si totum ita esse perspexeris, doctrinae da operam, linguae veniam. Et alia manu: Deo vivas, dilectissime fili. EPISTOLA CCVI. Valerio comiti Felicem episcopum commendat. Domino merito illustri et praestantissimo, atque in Christo charissimo filio VALERIO, AUGUSTINUS, in Domino salutem. Quotiescumque a me petunt homines, ut eos tuae benignitati fideique commendem, si non facio, non mihi recte videor de tua vel erga opis indigos misericordia, vel erga nos benevolentia judicare. Itaque facio, et maxime ministros Christi, qui Ecclesiae curam gerunt, cujus te cohaeredem et filium esse gaudemus, tuae Praestantiae commendare non dubito, domine merito illustris atque praestantissime, atque in Christo charissime fili. Sanctus itaque frater et coepiscopus noster Felix cum hoc me rogasset, utique negare non debui. Commendo ergo tibi episcopum Christi egentem auxilio viri sublimis: fac ergo quod potes;", + "candidate_score": 0.679689, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_3_5", + "bdc_text": "noster certissime omnia referre possit , charissime Heinrice , quae de nostrarum rerum statu desideras , nolui tamen vacuus ad te veniret , quo perpetuos mei in te amoris testes habeas . Vidi , quae in Epistolam Hebreorum a doctis temporum nostrorum ferme omnibus neglectam ediderisZu Bullingers Hebräerbrief-Kommentar ( HBBibl I 38 ) s. noch oben S. 167 , Anm. 6 und Nr. 124. . Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_913", + "psc_text": "adhuc nosse quomodo coaequanda sit in interprete peritia linguarum, conjecturis eorum qui Scripturas edisserendo pertractant; quos necesse est, etiamsi rectae atque unius fidei fuerint, varias parere in multorum locorum obscuritate sententias: quamvis nequaquam ipsa varietas ab ejusdem fidei unitate discordet; sicut etiam unus tractator, secundum eamdem fidem aliter atque aliter eumdem locum potest exponere, quia hoc ejus obscuritas patitur. 35. Ideo autem desidero interpretationem tuam de Septuaginta, ut et tanta latinorum interpretum, qui qualescumque hoc ausi sunt, quantum possumus imperitia careamus: et hi qui me invidere putant utilibus laboribus tuis, tandem aliquando, si fieri potest, intelligant, propterea me nolle tuam ex hebraeo interpretationem in ecclesiis legi, ne contra Septuaginta auctoritatem, tanquam novum aliquid proferentes, magno scandalo perturbemus plebes Christi, quarum aures et corda illam interpretationem audire consueverunt, quae etiam ab Apostolis approbata est. Unde et illud apud Jonam virgultum (Jonae IV, 6), si in hebraeo nec hedera est, nec cucurbita,", + "candidate_score": 0.679499, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_43_45", + "bdc_text": "Salva sit familia tua , Pellicanus , quem opere suo pergere vellem , quod fratres agri nostri linguarum inscii maxime desiderent , LeoLeo Jud. , Carolstadius , quem tibi comitem vellem - sed fiat , ut tu vis - , reliquosque omnes nostra salutatione non neglectos velim . Ora pro me dominum . Tuum minimum nummisma , ad obsequia quaevis addictissimum .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4183", + "psc_text": "Dominum Christum dicat genus humanum: Te duce si qua manent sceleris vestigia nostri, Irrita perpetua solvent formidine terras. (Virg. Eclog. 4.) Quod ex Cumaeo, id est, ex Sibyllino carmine se fassus est transtulisse Virgilius; quoniam fortassis etiam illa vates aliquid de unico Salvatore in spiritu audierat, quod necesse habuit confiteri. Haec tibi, domine merito suscipiende, et in Christo dilectissime ac desiderantissime frater, sive pauca, sive forsitan multa sint, utcumque occupatissimus scripsi: tua sumere rescripta desidero, et te nomen dedisse inter competentes, vel daturum esse, jamjamque cognoscere. Dominus Deus noster, in quem credidisti, et hic et in futuro saeculo te conservet, domine merito suscipiende, et in Christo dilectissime ac desiderantissime frater. EPISTOLA CCLIX. Augustinus Cornelio scortis dedito, admonens illum ut Cyprianae uxoris defunctae pudicitiam imitetur, si velit illius impetrare laudes. Domino dilectissimo, et honorabili fratri CORNELIO, AUGUSTINUS. 1. Scripsisti mihi ut ad te aliquam prolixam epistolam consolatoriam darem, quod graviter optimae", + "candidate_score": 0.677225, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_3_5", + "bdc_text": "noster certissime omnia referre possit , charissime Heinrice , quae de nostrarum rerum statu desideras , nolui tamen vacuus ad te veniret , quo perpetuos mei in te amoris testes habeas . Vidi , quae in Epistolam Hebreorum a doctis temporum nostrorum ferme omnibus neglectam ediderisZu Bullingers Hebräerbrief-Kommentar ( HBBibl I 38 ) s. noch oben S. 167 , Anm. 6 und Nr. 124. . Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3455", + "psc_text": "praedictis, de quibus voluisti ut aliquid scriberem, melius mihi visum est sancti Hieronymi hominis doctissimi expositiones eorumdem verborum (ne illas forte non habeas) de opusculis ejus excerptas dirigere Beatitudini tuae. Si autem jam eas habebas, nec inquisitioni tuae satisfaciebant, quid de his sentias, peto mihi rescribere non graveris; et quemadmodum ipse eadem prophetica oracula intelligas. Ego enim maxime illud de Hebdomadibus Danielis secundum tempus quod jam transactum est, intelligendum puto: nam de Salvatoris adventu, qui exspectatur in fine, tempora dinumerare non audeo; nec aliquem prophetam de hac re numerum annorum existimo praefiniisse, sed illud potius praevalere, quod ipse Dominus ait, Nemo potest cognoscere tempora, quae Pater posuit in sua potestate (Act. I, 7). 2. Quod enim in alio loco ait, De die autem illa et hora nemo scit (Matth. XXIV, 36), sunt qui sic accipiunt, ut putent se posse computare tempora; diem vero tantummodo ipsum et horam neminem scire: ubi", + "candidate_score": 0.67705, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_8_10", + "bdc_text": "Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis . Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3255", + "psc_text": "se non in Domino glorietur. Nam gloria quidem ejus in ipsa est, non in verbis alienis, sicut Apostolus dicit: Opus autem suum probet unusquisque, et tunc in semetipso gloriam habebit, et non in altero (Galat. VI, 4). Sed absit ut gloria sua ipsa sit, et non ille cui dicitur. Gloria mea, et exaltans caput meum (Psal. III, 4)! Ita quippe est in ea salubriter gloria ejus, cum Deus qui in illa est, ipse est gloria ejus, a quo habet omnia bona quibus est bona; et habebit omnia quibus melior erit, in quantum in hac vita melior esse poterit; et quibus perfecta erit, quando fuerit divina gratia, non humana laude perfecta. In Domino enim laudabitur anima ejus (Psal. XXXIII, 2), qui satiavit in bonis desiderium ejus (Psal. CII, 5); quia et hoc desiderium ipse inspiravit, ne virgo ejus sic in aliquo bono glorietur quasi non acceperit. 10. De hoc ergo ejus", + "candidate_score": 0.676864, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_43_45", + "bdc_text": "Salva sit familia tua , Pellicanus , quem opere suo pergere vellem , quod fratres agri nostri linguarum inscii maxime desiderent , LeoLeo Jud. , Carolstadius , quem tibi comitem vellem - sed fiat , ut tu vis - , reliquosque omnes nostra salutatione non neglectos velim . Ora pro me dominum . Tuum minimum nummisma , ad obsequia quaevis addictissimum .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1798", + "psc_text": "ne capiamur, alia sic ferimus ne frangamur, et secundum praecepta divina in omnibus gratias agimus ei, de quo dicimus: Benedicam Dominum in omni tempore; semper laus ejus in ore meo (Psal. XXXIII, 2); et, Bonum est mihi quod humiliasti me, ut discam justificationes tuas (Psal. CXVIII, 71). Neque enim revera, si fallacis prosperitatis semper hic tranquillitas arrideret, anima humana portum illum verae certaeque securitatis appeteret, domina insignis et merito illustris, et praestantissima filia. Reddens itaque debitum Praestantiae tuae salutationis obsequium, agensque gratias quod salutis nostrae religiosissimam curam geris, posco tibi a Domino futurae vitae praemia, praesentisque solaria; omniumque vestrum, in quorum cordibus per fidem habitat Christus, me dilectioni orationique commendo. Et alia manu: Deus verus et verax veraciter consoletur cor tuum, et protegat salutem tuam, domina insignis et merito illustris, ac praestantissima filia. EPISTOLA CXXXII. Augustinus Volusiano, exhortans illum ut sacrarum scripturarum lectioni vacet, sibique rescribat si quid in eis", + "candidate_score": 0.671131, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_22_24", + "bdc_text": "Optarem utique te omnia iudicio perpendisse , ut ubi ubi erratum esset , alia via resarciretur Zu Bullingers Mit wirkung vgl. Fast 37 , bes. Anm. 168. . Tandem , ut sepe abs te petii , si quid superesset , quod congessisses in Epistolam ad Romanos Bullingers Römerbrief-Kommentar , Haller gewidmet , erschien im Februar 1533 , s. HBD 22 , 18 f und HBBibl I 42. , communicares . Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_913", + "psc_text": "adhuc nosse quomodo coaequanda sit in interprete peritia linguarum, conjecturis eorum qui Scripturas edisserendo pertractant; quos necesse est, etiamsi rectae atque unius fidei fuerint, varias parere in multorum locorum obscuritate sententias: quamvis nequaquam ipsa varietas ab ejusdem fidei unitate discordet; sicut etiam unus tractator, secundum eamdem fidem aliter atque aliter eumdem locum potest exponere, quia hoc ejus obscuritas patitur. 35. Ideo autem desidero interpretationem tuam de Septuaginta, ut et tanta latinorum interpretum, qui qualescumque hoc ausi sunt, quantum possumus imperitia careamus: et hi qui me invidere putant utilibus laboribus tuis, tandem aliquando, si fieri potest, intelligant, propterea me nolle tuam ex hebraeo interpretationem in ecclesiis legi, ne contra Septuaginta auctoritatem, tanquam novum aliquid proferentes, magno scandalo perturbemus plebes Christi, quarum aures et corda illam interpretationem audire consueverunt, quae etiam ab Apostolis approbata est. Unde et illud apud Jonam virgultum (Jonae IV, 6), si in hebraeo nec hedera est, nec cucurbita,", + "candidate_score": 0.671015, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_7_9", + "bdc_text": "Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis . Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4000", + "psc_text": "prophetica jam praecesserat, praecipiens homini breviter et simul, non tantum ut se nihil malit esse quam bonum, verum etiam unde fiat bonus: Diliges, inquit, Dominum Deum tuum ex toto cordo tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua (Deut. VI, 5); et, Diliges proximum tuum tanquam teipsum (Lev. XIX, 18). Hoc cui persuasum esset, non ei reliquam facilem, sed eam totam esse doctrinam duntaxat utilem ac salubrem. Multae enim doctrinae sunt, si tamen doctrinae dicendae sunt, vel superfluae, vel noxiae. Veterum Libris Christus attestans: In his, inquit, duobus praeceptis tota lex pendet et Prophetae (Matth. XXII, 40). Proinde, quia mihi videor inspexisse tanquam in speculo sermocinationis mecum tuae, nihil te esse malle quam virum bonum; Deum, quo nihil est melius, et unde humanus animus haurit ut bonus sit, quonam modo colendum credas, audeo percontari: nam quod eum colendum credas, jam teneo. Quaero etiam quid de Christo sentias.", + "candidate_score": 0.670111, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_27_29", + "bdc_text": "Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ; zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_637", + "psc_text": "plura quam sciam. Sed ideo spem in nomine Christi non infructuosam gero, quia non solum credidi Deo meo, in illis duobus praeceptis totam Legem Prophetasque pendere (Matth. XXII, 40), sed etiam expertus sum, experiorque quotidie; quandoquidem nullum mihi sacramentum, aut aliquis sermo admodum obscurior de sacris Litteris aperitur, ubi non eadem praecepta reperiam: Finis enim praecepti est charitas de corde puro, et conscientia bona et fide non ficta (I Tim. I, 5); et plenitudo legis charitas (Rom. XIII, 10). 39. Itaque et tu, charissime, sive ista, sive alia, sic lege, sic disce, ut memineris verissime dictum: Scientia inflat, charitas aedificat (I Cor. VIII, 1). Charitas autem non aemulatur, non inflat. Sic itaque adhibeatur scientia tanquam machina quaedam, per quam structura charitatis assurgat quae maneat in aeternum, etiam cum scientia destruetur (Id. XIII, 4, 8); quae ad finem charitatis adhibita multum est utilis; per se autem ipsa sine tali fine, non", + "candidate_score": 0.669527, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_43_45", + "bdc_text": "Salva sit familia tua , Pellicanus , quem opere suo pergere vellem , quod fratres agri nostri linguarum inscii maxime desiderent , LeoLeo Jud. , Carolstadius , quem tibi comitem vellem - sed fiat , ut tu vis - , reliquosque omnes nostra salutatione non neglectos velim . Ora pro me dominum . Tuum minimum nummisma , ad obsequia quaevis addictissimum .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_387", + "psc_text": "corde nostro jucundant animam nostram (Psal. XCIII, 19). Ita est, quia ita promissum est; ita erit quod restat, sicut promissum est. Obsecramus te per eum qui tibi ista donavit, et populum, cui servis, hac per te benedictione perfudit, ut jubeas singulos quos volueris sermones eorum conscriptos, et emendatos mitti nobis. Nam et ego quod jussisti non negligo, et de Tychonii septem regulis vel clavibus, sicut saepe jam scripsi, cognoscere quid tibi videatur exspecto. Fratrem Hilarinum Hipponensem archiatrum et principalem multum commendamus. Nam de fratre Romano quid satagas novimus, nihilque petendum est nisi ut te pro illo adjuvet Dominus. Amen. EPISTOLA XLII. Augustinus Paulino, flagitans ut litterarum debitum amplius anno integro non redditum exsolvat, mittatque sibi opus adversus Paganos, cum id perfecerit. Prodit nunc primum ex corticeo codice, qui olim Narbonensis ecclesiae fuit, nunc vero est illustris familiae Phimarconensis: Dominis laudabilibus in Christo sanctissimis fratribus PAULINO et THERASIAE, AUGUSTINUS, in Domino", + "candidate_score": 0.668959, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_23_25", + "bdc_text": "Tandem , ut sepe abs te petii , si quid superesset , quod congessisses in Epistolam ad Romanos Bullingers Römerbrief-Kommentar , Haller gewidmet , erschien im Februar 1533 , s. HBD 22 , 18 f und HBBibl I 42. , communicares . Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire . Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2635", + "psc_text": "mihi accidat difficillimum est; sed non opinor tibi hoc placere. Non ergo debui alia interrumpere cum tua supervenissent, sicut nec tua, si alia rursus irruerint; et tamen servare hanc justitiam non sinor. Nam ecce ut tibi haec ipsa rescriberem, quibus id admonerem, intermisi quae agebam, et animum meum ad hanc epistolam ab alia magna intentione detorsi. 2. Facile autem fuit hanc excusationem, ut arbitror, non iniquam, litteris inditam tibi remittere; respondere autem inquisitionibus tuis non ita facile est: et puto in ipsis opusculis quae me nunc intentissimum detinent, non defutura quaedam loca, ubi haec ipsa expediam quae requiris, si Dominus faverit. Jam etiam ex iis quaestionibus quas modo misisti, multa soluta sunt in eis libris quos nondum edidi, sive de Trinitate, sive de Genesi. Quanquam et illa si relegas quae tibi jamdiu nota sunt, vel, nisi fallor, fuerunt, quia ea fortasse oblitus es quae te conferente mecum ac sermocinante conscripsi,", + "candidate_score": 0.668567, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_22_24", + "bdc_text": "Optarem utique te omnia iudicio perpendisse , ut ubi ubi erratum esset , alia via resarciretur Zu Bullingers Mit wirkung vgl. Fast 37 , bes. Anm. 168. . Tandem , ut sepe abs te petii , si quid superesset , quod congessisses in Epistolam ad Romanos Bullingers Römerbrief-Kommentar , Haller gewidmet , erschien im Februar 1533 , s. HBD 22 , 18 f und HBBibl I 42. , communicares . Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2635", + "psc_text": "mihi accidat difficillimum est; sed non opinor tibi hoc placere. Non ergo debui alia interrumpere cum tua supervenissent, sicut nec tua, si alia rursus irruerint; et tamen servare hanc justitiam non sinor. Nam ecce ut tibi haec ipsa rescriberem, quibus id admonerem, intermisi quae agebam, et animum meum ad hanc epistolam ab alia magna intentione detorsi. 2. Facile autem fuit hanc excusationem, ut arbitror, non iniquam, litteris inditam tibi remittere; respondere autem inquisitionibus tuis non ita facile est: et puto in ipsis opusculis quae me nunc intentissimum detinent, non defutura quaedam loca, ubi haec ipsa expediam quae requiris, si Dominus faverit. Jam etiam ex iis quaestionibus quas modo misisti, multa soluta sunt in eis libris quos nondum edidi, sive de Trinitate, sive de Genesi. Quanquam et illa si relegas quae tibi jamdiu nota sunt, vel, nisi fallor, fuerunt, quia ea fortasse oblitus es quae te conferente mecum ac sermocinante conscripsi,", + "candidate_score": 0.66727, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_7_9", + "bdc_text": "Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis . Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_600", + "psc_text": "subjecta (Rom. VIII, 20), quoniam natura universi etiam in parte monstratur; ne quisquam Filium Dei, Verbum per quod facta sunt omnia, putaret esse creaturam, sequitur aliud praeceptum: Non accipies in vanum nomen Domini Dei tui (Exod. XX, 7; Deut. V, 11). Spiritus autem sanctus, in quo nobis illa requies tribuitur, quam ubique amamus, sed nisi Deum amando non invenimus, cum charitas ejus diffunditur in cordibus nostris per Spiritum sanctum qui datus est nobis (Rom. V, 5), quia sanctificavit Deus diem septimum in quo requievit, tertio praecepto legis insinuatur, quod scriptum est de observatione sabbati; non ut jam in ista vita nos quiescere existimemus, sed ut omnia quae bene operamur non habeant intentionem, nisi in futuram requiem sempiternam. Memento enim maxime, quod jam supra commemoravi, quia spe salvi facti sumus; spes autem quae videtur, non est spes (Rom. VIII, 24). 21. Ad ipsum autem ignem amoris nutriendum et flatandum quodammodo, quo", + "candidate_score": 0.666339, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_34_36", + "bdc_text": "O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem . Vale , animae meae pars non minimaVgl. Otto 26 , Nr. 111. .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2280", + "psc_text": "teque ipsam intrinsecus praeparas incorporalem locum mansionis ejus ad audiendum silentium narrationis ejus, et videndam invisibilem formam ejus. Beati enim mundo corde; quoniam ipsi Deum videbunt. Non cum eis, sicut corpus, ex aliquo loci intervallo apparebit; sed cum venerit ad eos, et mansionem fecerit apud eos: quoniam sic implebuntur in omnem plenitudinem Dei, non cum fuerint et ipsi plenus Deus, sed cum perfecte fuerint pleni Deo. Si autem nonnisi corpora cogitamus, et nec illud saltem digne cogitare possumus, unde vel ipsa corpora cogitemus; non quaeramus quid adversum nos ipsos loquamur, sed ab hac potius carnali consuetudine orando, et in anteriora nos extendendo, corda mundemus. Ut enim non tantum quod beatus Ambrosius, verum etiam quod sanctus Hieronymus (Lib. 3 in Isai. 6), dicam: Non solum Patris divinitatem, sed nec Filii quidem, nec Spiritus sancti, quia una in Trinitate natura est, possunt oculi carnis aspicere, sed oculi mentis; de quibus ipse Salvator", + "candidate_score": 0.665503, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_34_36", + "bdc_text": "O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem . Vale , animae meae pars non minimaVgl. Otto 26 , Nr. 111. .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_39", + "psc_text": "animi cognitor sis, fortasse tamen ignoras quantum velim praesentia tua frui. Verum hoc tam magnum beneficium Deus quandoque praestabit. Legi rectissimam epistolam tuam, in qua de solitudine questus es, et quadam desertione a familiaribus tuis, cum quibus vita dulcissima est. Sed quid aliud hic tibi dicam, nisi quod te non dubito facere? Confer te ad tuum animum, et illum in Deum leva, quantum potes. Ibi enim certius habes et nos, non per corporeas imagines, quibus nunc in nostra recordatione uti necesse est; sed per illam cogitationem, qua intelligis non loco esse nos simul. 2. Epistolas tuas cum considerarem, quibus non dubium tibi quaerenti magna respondi, vehementer me illa terruit, qua percontaris quomodo fiat ut nobis a superioribus potestatibus vel a daemonibus, et cogitationes quaedam inserantur et somnia. Magna enim res est, cui tu quoque pro tua prudentia perspicis, non epistola, sed aut praesenti collocutione, aut aliquo libello respondendum esse. Tentabo", + "candidate_score": 0.661944, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_34_36", + "bdc_text": "O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem . Vale , animae meae pars non minimaVgl. Otto 26 , Nr. 111. .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1017", + "psc_text": "cum in interiore homine habeas praesentem Christum per fidem in corde tuo; aut sic te contristari oportet, quemadmodum gentes quae spem non habent, cum veracissima promissione speremus nos de hac vita, unde migraturi quosdam nostros migrantes non amisimus, sed praemisimus, ad eam vitam esse venturos, ubi nobis erunt quanto notiores, tanto utique chariores, et sine timore ullius discessionis amabiles. 2. Hic autem etsi conjux tuus, cujus abscessu vidua diceris, tibi notissimus erat, sibi tamen notior erat quam tibi. Et unde hoc, cum tu ejus corporalem faciem videres, quam ipse utique non videbat, nisi quia notitia nostri certior intus est, ubi nemo scit quae sunt hominis, nisi spiritus hominis qui in ipso est (I Cor. II, 11): sed cum venerit Dominus, et illuminaverit abscondita tenebrarum, et manifestaverit cogitationes cordis (Id., IV, 5), tunc nihil latebit proximum in proximo, nec erit quod suis quisque aperiat, abscondat alienis, ubi nullus erit alienus. Lux", + "candidate_score": 0.661853, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_34_36", + "bdc_text": "O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem . Vale , animae meae pars non minimaVgl. Otto 26 , Nr. 111. .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_735", + "psc_text": "et quomodo fuerit diabolus beatus aliquando, cum adhuc angelus bonus esset, sciens futuram iniquitatem suam, et sempiternum supplicium, omnino non video. De qua re, si tamen eam nosse opus est, vellem abs te audire quid sentias. Vide quid faciant terrae ac maria quae nos corporaliter dirimunt. Si haec epistola mea quam legis, ego essem, jam mihi diceres quod quaesivi: nunc vero quando rescribes? quando mittes? quando perveniet? quando accipiam? Et tamen utinam quandoque fiat, quod tam cito fieri non posse, quam volumus, quanta possumus tolerantia sustinemus! Unde recurro ad illa verba epistolae tuae dulcissima, sanctique desiderii tui plenissima, et ea facio vicissim mea: Utinam mereremur complexus tuos; et collatione mutua vel doceremus aliqua, vel disceremus! si tamen esse ullo modo posset quod ego te docerem. 8. In his autem verbis non jam tuis tantum, sed etiam meis, ubi delector et reficior, et ipso quamvis pendente et non attingente utriusque nostrum", + "candidate_score": 0.660362, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_20_22", + "bdc_text": "nam catabaptistarum fex ad mentiendum et imponendum instructissima augetur in dies , et qui in agro facile illorum trichis moventur , quottidie clamant procrastinationem illam indicium esse certissimum veritatem a catabaptistarum parte esse . Urge igitur typographos , ne excusa diutius delitescant et negligamur . Optarem utique te omnia iudicio perpendisse , ut ubi ubi erratum esset , alia via resarciretur Zu Bullingers Mit wirkung vgl. Fast 37 , bes. Anm. 168. .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1216", + "psc_text": "ne vel sic nobis parcere aliquatenus possint. Plurimum autem labores et pericula nostra, quo fructuosa sint, adjuvabis, si eorum vanissimam et impiae superbiae plenissimam sectam non ita cures imperialibus legibus comprimi, ut sibi vel suis videantur qualescumque molestias pro veritate atque justitia sustinere: sed eos, cum hoc abs te petitur, rerum certarum manifestissimis documentis apud Acta vel Praestantiae tuae vel minorum judicum convinci atque instrui patiaris, ut et ipsi qui te jubente attinentur, duram, si fieri potest, flectant in melius voluntatem, et ea caeteris salubriter legant. Onerosior est quippe quam utilior diligentia, quamvis ut magnum deseratur malum, et magnum teneatur bonum, cogi tantum homines, non doceri. EPISTOLA CI. Augustinus Memorio episcopo libros ipsius de Musica flagitanti, sextum librum mittit, et caeteros si repererit, mittendos pollicetur; eaque occasione agit de disciplinis, quas falso liberales dici ostendit, nisi adsit studium christianae pietatis. Domino beatissimo et venerabiliter charissimo, et sinceriter desiderantissimo fratri et", + "candidate_score": 0.659784, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_43", + "bdc_text": "Salva sit familia tua , Pellicanus , quem opere suo pergere vellem , quod fratres agri nostri linguarum inscii maxime desiderent , LeoLeo Jud. , Carolstadius , quem tibi comitem vellem - sed fiat , ut tu vis - , reliquosque omnes nostra salutatione non neglectos velim .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3663", + "psc_text": "ista dictarem, perlator jam ventum exspectans, me vehementer, ut navigaret, urgebat. Itaque si quid hic incondite atque inculte dictum legeris, vel si totum ita esse perspexeris, doctrinae da operam, linguae veniam. Et alia manu: Deo vivas, dilectissime fili. EPISTOLA CCVI. Valerio comiti Felicem episcopum commendat. Domino merito illustri et praestantissimo, atque in Christo charissimo filio VALERIO, AUGUSTINUS, in Domino salutem. Quotiescumque a me petunt homines, ut eos tuae benignitati fideique commendem, si non facio, non mihi recte videor de tua vel erga opis indigos misericordia, vel erga nos benevolentia judicare. Itaque facio, et maxime ministros Christi, qui Ecclesiae curam gerunt, cujus te cohaeredem et filium esse gaudemus, tuae Praestantiae commendare non dubito, domine merito illustris atque praestantissime, atque in Christo charissime fili. Sanctus itaque frater et coepiscopus noster Felix cum hoc me rogasset, utique negare non debui. Commendo ergo tibi episcopum Christi egentem auxilio viri sublimis: fac ergo quod potes;", + "candidate_score": 0.659629, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_31", + "bdc_text": "Caeterum , unde sit , quod conscientia reddatur uni lata , alteri arcta , quibusve causis erronea , ut absolute non potui praestare , ita cum silentio praeterii a te pendens , ut quemadmodum in omnibus , ita et hac in re iudicium tuum describas .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_407", + "psc_text": "Magis enim amplexi sunt occasionem, qua possent alios falsa criminatione perfundere, et conversas in eos linguas hominum ab inquisitione criminum suorum hoc modo declinare. Alioquin si fieri non posset ut quisque mala quae ipse committeret, in alio judicaret, non diceret quibusdam Paulus apostolus: Propterea inexcusabilis es, o homo omnis qui judicas. In quo enim alium judicas, temetipsum condemnas; eadem enim agis, quae judicas. (Rom. II, 1.) Quod illi omnino fecerunt, ut haec verba apostolica integre in eos apteque conveniant. 11. Non ergo tunc Secundus, quando eorum crimina Deo dimisit, paci unitatique consuluit: alioquin magis hoc apud Carthaginem provideret, ne schisma fieret, ubi nullus aderat cui confesso crimen donare cogeretur; sed quod erat facillimum, tota conservatio pacis esset absentes nolle damnare. Itaque injuriam facerent innocentibus, etiamsi eis non convictis, neque confessis, neque omnino praesentibus ignoscere voluissent. Ille quippe accipit veniam, cujus culpa certissima est. Quanto ergo immaniores et caeciores fuerunt, qui", + "candidate_score": 0.657761, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_34_36", + "bdc_text": "O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem . Vale , animae meae pars non minimaVgl. Otto 26 , Nr. 111. .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4265", + "psc_text": "gauderem, si te totum invenirem: unde ex parte qua te repereram, gratulabar; et propter partem tuam quam nequaquam cernebam, omnibus modis contristabar. Proinde dixi animae meae, Quare tristis es, et quare conturbas me? Spera in Deo (Psal. XLI, 6), et faciet praesentem amicum quem diligis. Unde confido in Domino et spero quod me faciet de tua visione gratulari. O si oculis cerni dilectio posset! profecto videres quanta apud te nostra esset dilectio. Aut enim aequiparans dilectioni tuae, magnum tibi afferret imitationis studium. Ergo, quia in Domino te diligo, dilige diligentem. Et ut caeteri tecum diligant, per ecclesiasticam auctoritatem hortare. Nam quod petis in litteris tuis, ut ego pro te orem; id recte facerem, si ego ipse a peccatis liber essem, ut pro aliis liceret orare. Et ideo te admoneo ut orationes assiduas animi tui pro me emittas ad Dominum: et memor professionis, illam ante oculos tuos constituas diem, in qua", + "candidate_score": 0.65727, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_18_20", + "bdc_text": "Proinde age acta ZofingaeAkten der Täuferdisputation von Zofingen , 1532 ( HBBibl I 701 ) ; zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ; nam catabaptistarum fex ad mentiendum et imponendum instructissima augetur in dies , et qui in agro facile illorum trichis moventur , quottidie clamant procrastinationem illam indicium esse certissimum veritatem a catabaptistarum parte esse .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_807", + "psc_text": "Ipse dixit, Messis est finis saeculi; non dixit, messis est tempus Donati. Ipse dixit, Messores Angeli sunt (Matth. XIII, 30, 38, 39); non dixit, Messores principes Circumcellionum sunt. Sed quia pro zizaniis triticum accusastis, vos esse zizania demonstrastis, et quod est gravius, ante tempus vos a tritico separastis. Majores enim vestri in quorum sacrilega praecisione perseveratis, quidam Gestis municipalibus Codices sanctos et instrumenta Ecclesiae persecutoribus tradiderunt, quidam eos fatentes dimiserunt et eis communicaverunt, et utrique Carthaginem furiosa factione convenerunt, de crimine traditionis de quo ipsi inter se jam consenserant, inauditos damnaverunt, episcopum contra episcopum ordinaverunt, altare contra altare erexerunt. Postea litteras ad imperatorem Constantinum, ut inter Afros episcopi transmarini judicarent, miserunt; datis judicibus quos postulaverant et Romae judicantibus non obtemperaverunt, episcopos apud Imperatorem tanquam male judicaverint arguerunt. Ab aliis rursus episcopis ad Arelatum missis ad ipsum Imperatorem appellaverunt; ab ipso auditi et calumniatores inventi, in eodem scelere permanserunt. Evigilate ad", + "candidate_score": 0.656443, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2256", + "psc_text": "Porro si ea quae in animo nostro sunt corporibus locisque simillima, non tamen locorum spatiis atque finibus continentur, nec intervallis localibus in nostra memoria reponuntur; quanto magis illa quae nullam gerunt similitudinem corporum, charitas, gaudium, longanimitas, pax, benignitas, bonitas, fides, mansuetudo, continentia, nulla locorum spatia tenent, nulla intercapedine separantur, aut aliqua oculi cordis, quo radios suos mittant et ea videant, intervalla conquirunt! Nonne omnia in uno sunt sine angustia, et suis terminis nota sunt, sine circuitu regionum? Aut dic in quo loco videas charitatem; quae tamen in tantum tibi cognita est, in quantum eam potes mentis acie contueri: quam non ideo magnam nosti, quia ingentem aliquam molem conspiciendo lustrasti; nec cum tibi intus loquitur, ut secundum eam vivas, ullis perstrepit sonis; nec ut eam cernas, corporalium lumen erigis oculorum; nec ut eam fortiter teneas, corporalium vires praeparas lacertorum; nec cum tibi venit in mentem, sentis ejus incessum. 44. Ecce etiam", + "candidate_score": 0.654392, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_43", + "bdc_text": "Salva sit familia tua , Pellicanus , quem opere suo pergere vellem , quod fratres agri nostri linguarum inscii maxime desiderent , LeoLeo Jud. , Carolstadius , quem tibi comitem vellem - sed fiat , ut tu vis - , reliquosque omnes nostra salutatione non neglectos velim .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4183", + "psc_text": "Dominum Christum dicat genus humanum: Te duce si qua manent sceleris vestigia nostri, Irrita perpetua solvent formidine terras. (Virg. Eclog. 4.) Quod ex Cumaeo, id est, ex Sibyllino carmine se fassus est transtulisse Virgilius; quoniam fortassis etiam illa vates aliquid de unico Salvatore in spiritu audierat, quod necesse habuit confiteri. Haec tibi, domine merito suscipiende, et in Christo dilectissime ac desiderantissime frater, sive pauca, sive forsitan multa sint, utcumque occupatissimus scripsi: tua sumere rescripta desidero, et te nomen dedisse inter competentes, vel daturum esse, jamjamque cognoscere. Dominus Deus noster, in quem credidisti, et hic et in futuro saeculo te conservet, domine merito suscipiende, et in Christo dilectissime ac desiderantissime frater. EPISTOLA CCLIX. Augustinus Cornelio scortis dedito, admonens illum ut Cyprianae uxoris defunctae pudicitiam imitetur, si velit illius impetrare laudes. Domino dilectissimo, et honorabili fratri CORNELIO, AUGUSTINUS. 1. Scripsisti mihi ut ad te aliquam prolixam epistolam consolatoriam darem, quod graviter optimae", + "candidate_score": 0.652119, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_20_22", + "bdc_text": "nam catabaptistarum fex ad mentiendum et imponendum instructissima augetur in dies , et qui in agro facile illorum trichis moventur , quottidie clamant procrastinationem illam indicium esse certissimum veritatem a catabaptistarum parte esse . Urge igitur typographos , ne excusa diutius delitescant et negligamur . Optarem utique te omnia iudicio perpendisse , ut ubi ubi erratum esset , alia via resarciretur Zu Bullingers Mit wirkung vgl. Fast 37 , bes. Anm. 168. .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1344", + "psc_text": "subito totam Africam implestis? In quo facto nihil aliud ostendistis, nisi partem Donati semper de mendacio praesumentem, omni vento jactari et circumferri, sicut scriptum est, Qui fidit in falsis, hic pascit ventos (Prov. X, 4). Sicut enim vera fuit ista indulgentia, sic vera sunt crimina Caeciliani, et traditio Felicis Aptungensis, per quem ordinatus est, et quidquid aliud contra catholicos dicere consuevistis, ut a pace Ecclesiae Christi infelices separetis, et infeliciter separemini. De nulla quidem nos hominis potestate praesumimus, quamvis utique multo sit honestius praesumere de Imperatoribus quam praesumere de Circumcellionibus, praesumere de legibus quam praesumere de seditionibus. Sed meminimus scriptum esse: Maledictus omnis qui spem suam ponit in homine (Jer. XVII, 5). Unde ergo praesumimus, si vultis nosse, illum cogitate de quo propheta praenuatiavit, dicens: Adorabunt eum omnes reges terrae, et omnes gentes servient illi (Psal. LXXI, 11). Et ideo hac Ecclesiae potestate utimur, quam ei Dominus et promisit et", + "candidate_score": 0.651885, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_35_37", + "bdc_text": "Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem . Vale , animae meae pars non minimaVgl. Otto 26 , Nr. 111. . Bernę , 8 .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2280", + "psc_text": "teque ipsam intrinsecus praeparas incorporalem locum mansionis ejus ad audiendum silentium narrationis ejus, et videndam invisibilem formam ejus. Beati enim mundo corde; quoniam ipsi Deum videbunt. Non cum eis, sicut corpus, ex aliquo loci intervallo apparebit; sed cum venerit ad eos, et mansionem fecerit apud eos: quoniam sic implebuntur in omnem plenitudinem Dei, non cum fuerint et ipsi plenus Deus, sed cum perfecte fuerint pleni Deo. Si autem nonnisi corpora cogitamus, et nec illud saltem digne cogitare possumus, unde vel ipsa corpora cogitemus; non quaeramus quid adversum nos ipsos loquamur, sed ab hac potius carnali consuetudine orando, et in anteriora nos extendendo, corda mundemus. Ut enim non tantum quod beatus Ambrosius, verum etiam quod sanctus Hieronymus (Lib. 3 in Isai. 6), dicam: Non solum Patris divinitatem, sed nec Filii quidem, nec Spiritus sancti, quia una in Trinitate natura est, possunt oculi carnis aspicere, sed oculi mentis; de quibus ipse Salvator", + "candidate_score": 0.648694, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_19", + "bdc_text": "zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ;", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_286", + "psc_text": "codices publicos fecerit. Domino eximio meritoque suscipiendo et dilectissimo fratri EUSEBIO, AUGUSTINUS. 1. Non ego recusanti voluntati tuae judicium, sicut dicis, inter episcopos subeundum molestus exhortator aut deprecator imposui. Quod quidem etiamsi suadere voluissem, possem fortasse facile ostendere quam valeas judicare inter nos in tam manifesta atque aperta causa, et quale sit illud quod facis, ut non auditis partibus jam ferre non dubites pro una parte sententiam, qui judicium reformidas; sed hoc, ut dixi, interim omitto. Nihil autem rogaveram aliud honorabilem benignitatem tuam, quod quaeso tandem in hac saltem epistola digneris advertere, nisi ut quaereres a Proculeiano, utrum hoc ipse dixerit Victori presbytero suo, quod ab eo sibi dictum publicum officium renuntiavit; an forte qui missi sunt, non quod a Victore audierunt, sed falsum Gestis persecuti sint; deinde quid illi de tota ipsa quaestione inter nos discutienda videretur. Arbitror autem non judicem fieri eum, qui rogatur ut interroget aliquem, et", + "candidate_score": 0.648472, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_16_18", + "bdc_text": "er fühlte sich als Zürcher und hielt sich die Wege für eine Rückkehr nach Zürich offen , was ihm dann bei seiner Entlassung aus Bern 1537 zugute kam. . Si quid habes , quo hominem excusare liceat , mone . Proinde age acta ZofingaeAkten der Täuferdisputation von Zofingen , 1532 ( HBBibl I 701 ) ;", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3311", + "psc_text": "anima non ex massa Adae, tam antiquum peccatum portet alienum; quia nulla ratione conceditur ut Deus qui propria peccata dimittit, unum imputet alienum. 23. Si ergo ita potes animarum asserere sine ulla propagine novitatem, ut ratione justa et a fide catholica non aliena, etiam sic peccato primi hominis ostendantur obnoxiae; assere quod sentis, ut potes. Si autem non eas aliter potes a propagatione facere alienas, nisi ut simul facias ab omni peccati vinculo liberas; cohibe te ab hujusmodi disputatione omnimodo. Non est enim falsa etiam in parvulorum baptismate remissio peccatorum, nec verbo tenus dicitur, sed veraciter agitur. Nam ut jam verbis utar, quae in ipsa epistola beatissimi antistitis Zosimi leguntur: Fidelis Dominus in verbis suis, ejusque baptismus re ac verbis, id est, opere, confessione et remissione vera peccatorum, in omni sexu, aetate, conditione generis humani eamdem plenitudinem tenet. Nullus enim nisi qui peccati servus est, liber efficitur, nec redemptus dici", + "candidate_score": 0.647592, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_43", + "bdc_text": "Salva sit familia tua , Pellicanus , quem opere suo pergere vellem , quod fratres agri nostri linguarum inscii maxime desiderent , LeoLeo Jud. , Carolstadius , quem tibi comitem vellem - sed fiat , ut tu vis - , reliquosque omnes nostra salutatione non neglectos velim .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4151", + "psc_text": "XXIV, 13): conjungere Domino, ut crescat in novissimis vita tua. Scio enim non deesse recreationem cordis de fratribus bonis. Huc adjunge promissiones Dei fideles, magnas, certas, sempiternas, ipsiusque tolerantiae imperturbabilem ineffabilemque mercedem: et vide quam verum Domino cantes, Secundum multitudinem dolorum meorum in corde meo, consolationes tuae jucundaverunt animam meam (Psal. XCIII, 19). Mitte fratri Firmo litteras nostras. Sanctitatem tuam et familiam Dei, quae tuo ministerio gubernatur, fratres et sorores quae apud nos sunt nobiscum, in Domino resalutant. ( Et alia manu: ) Incolumes pro nobis oretis, dilectissimi et sancti fratres. Ego Alypius impensissime saluto Sinceritatem tuam, omnesque tibi in Domino conjunctos; atque ut hanc tanquam meam epistolam deputes, peto: etsi enim aliam propriam mittere potuissem, tamen malui huic suscribere, ut unanimitatem nostram una etiam pagina testaretur. EPISTOLA CCXLIX. Augustinus Restituto, quatenus mali tolerandi in Ecclesia. Domino desiderantissimo, et honorifica sinceritate charissimo fratri, et condiacono RESTITUTO, AUGUSTINUS, in Domino salutem.", + "candidate_score": 0.644543, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_45_47", + "bdc_text": "Tuum minimum nummisma , ad obsequia quaevis addictissimum . [ Adresse auf der Rückseite : ] An Meister Heinrich Bullinger , prędicanten ze Zürich , sinen insunders geliepten bruͤder .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3325", + "psc_text": "si recipere non quaeramus: non autem potest esse verus charitatis impensor, nisi fuerit benignus exactor. Quoniam pecunia cum recipitur, accedit cui datur, sed recedit a quo datur: charitas vero non solum apud eum crescit, qui hanc ab eo quem diligit, exigit, etiamsi non recipit; sed etiam ille a quo eam recipit, tunc incipit habere cum reddit. Proinde, domine frater, mutuam tibi charitatem libens reddo, gaudensque recipio: quam recipio, adhuc repeto: quam reddo, adhuc debeo. Unum enim magistrum, apud quem condiscipuli sumus, per ejus Apostolum dociles audire debemus praecipientem ac dicentem: Nemini quidquam debeatis, nisi ut invicem diligatis (Rom. XIII, 8). EPISTOLA CXCIII. Augustinus Mercatori, excusans cur ad ipsius priores litteras nondum responderit, ostendensque Pelagianos in quaestione de baptismo parvulorum hoc ipso esse prope convictos, quod fatentur parvulos quodammodo credere per eos a quibus baptizandi offeruntur: deinde eosdem ex Enochi et Eliae ante obitum translatione, sive ex fidelium vivorum ad Christi", + "candidate_score": 0.644202, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_10_12", + "bdc_text": "Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris . Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit . Spero de homine in dies meliora .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3274", + "psc_text": "Scripturis sanctis inveneris, quod tibi ad bonam vitam adhuc minus est, insta ut acquiras et agendo et orando; et ex iis quae habes gratias age Deo tanquam fonti bonitatis unde habes; atque in omnibus bonis actibus tuis illi da claritatem, tibi humilitatem. Sicut enim scriptum est, Omne datum optimum, et omne donum perfectum desursum est, descendens a Patre luminum (Jacobi I, 17). Quantumcumque autem in Dei et proximi charitate atque in vera pietate profeceris, quamdiu in hac vita conversaris, sine peccato te esse non credas: de ipsa quippe legitur in Litteris sanctis, Numquid non tentatio est vita humana super terram (Job. VII, 1)? Proinde quoniam semper, quamdiu es in hoc corpore, necessarium est tibi in oratione dicere quod Dominus docuit, Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris (Matth. VI, 12); memento cito ignoscere, si quis in te peccaverit, et a te veniam postulaverit, ut veraciter possis orare,", + "candidate_score": 0.644141, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_23", + "bdc_text": "Tandem , ut sepe abs te petii , si quid superesset , quod congessisses in Epistolam ad Romanos Bullingers Römerbrief-Kommentar , Haller gewidmet , erschien im Februar 1533 , s. HBD 22 , 18 f und HBBibl I 42. , communicares .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_691", + "psc_text": "ad crebrum et dulce colloquium! Sed quia id non est datum, peto ut hoc ipsum, quod in Domino quam possumus simul sumus, conservari studeas, et augeri ac perfici, et rescripta quamvis rara non spernere. Saluta obsequio meo sanctum fratrem Paulinianum, et omnes fratres qui tecum ac de te in Domino gaudent. Memor nostri exaudiaris a Domino in omni sancto desiderio tuo, domine charissime et desideratissime, et honorande in Christo frater. EPISTOLA LXVIII. Hieronymus Augustino, jam accepta epistola quae continet quaestionem de mendacio officioso, sed dubitans etiamnum an sit Augustini, negat se responsurum nisi sit certus de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere sancto, ac beatissimo papae AUGUSTINO, HIERONYMUS, in Christo salutem. 1. In ipso profectionis articulo, sancti filii nostri Asterii hypodiaconi, necessarii mei, Beatitudinis tuae litterae supervenerunt, quibus satisfacis te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc nec ego factum audieram; sed epistolae cujusdam, quasi ad me", + "candidate_score": 0.643453, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_13_15", + "bdc_text": "At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit . Male audit apud aliquos nostratum , quasi utramque sellam sibi paraverit Vgl. Otto 316 , Nr. 1621 . - Gemeint ist die etwas zweideutige Lage Meganders in Bern :", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3715", + "psc_text": "Nec vos judicetis esse malevolas, quando hoc indicatis. Magis quippe innocentes non estis, si sorores vestras, quas indicando corrigere potestis, tacendo perire permittitis. Si enim soror tua vulnus haberet in corpore, quod vellet occultari, dum timeret secari, nonne crudeliter abs te sileretur, et misericorditer indicaretur? Quanto ergo potius eam debes manifestare, ne perniciosius putrescat in corde? Sed antequam aliis demonstretur, per quas convincenda est si negaverit, praepositae debet ostendi, si admonita neglexerit corrigi, ne forte possit secretius correpta non innotescere caeteris. Si autem negaverit, tunc neganti adhibendae sunt aliae, ut jam coram omnibus possit, non ab una teste argui, sed a duabus tribusve convinci. Convicta vero, secundum praepositae vel presbyteri arbitrium debet emendatoriam sustinere vindictam: quam si ferre recusaverit, et si ipsa non abscesserit, de vestra societate projiciatur. Non enim et hoc fit crudeliter, sed misericorditer, ne contagione pestifera plurimas perdat. Et hoc quod dixi de oculo non figendo, etiam", + "candidate_score": 0.642641, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_19", + "bdc_text": "zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ;", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_814", + "psc_text": "Evangelio ubi Dominus ait: In quo judicio judicaveritis, judicabimini (Id. VII, 2)? Cum enim causa quae inter illum et Spem exorta est, sub divino examine pendeat secundum placitum eorum, quod vobis si volueritis poterit recitari; quis ego sum, ut audeam Dei praevenire sententiam in delendo vel supprimendo ejus nomine, de quo nec suspicari temere mali aliquid episcopus debui, nec dilucide judicare homo de occultis hominum potui, cum in ipsis causis saecularibus, quando ad majorem potestatem refertur arbitrium judicandi, manentibus sicuti erant omnibus rebus, exspectetur illa sententia, unde jam non liceat provocari, ne superiori cognitori fiat injuria, si ejus pendente judicio aliquid fuerit commutatum? Et utique multum interest inter divinam et humanam quamlibet excelsissimam potestatem. Domini Dei nostri misericordia nunquam vos deserat, domini dilectissimi et honorandi fratres. EPISTOLA LXXVIII. Quidam e monasterio Augustini Spes nomine, accusatus a Bonifacio presbytero, crimen in Bonifacium ipsum transtulit. Cum res evidentibus argumentis cognosci ab Augustino", + "candidate_score": 0.64233, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_20", + "bdc_text": "nam catabaptistarum fex ad mentiendum et imponendum instructissima augetur in dies , et qui in agro facile illorum trichis moventur , quottidie clamant procrastinationem illam indicium esse certissimum veritatem a catabaptistarum parte esse .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3346", + "psc_text": "graveris. Ego enim (quod confitendum est Charitati tuae) plus amo discere quam docere. Nam hoc admonemur etiam dicente apostolo Jacobo: Sit autem omnis homo velox ad audiendum, tardus ad loquendum (Jacobi I, 19). Ut ergo discamus, invitare nos debet suavitas veritatis; ut autem doceamus, cogere necessitas charitatis: ubi potius optandum est ut transeat ista necessitas qua hominem docet aliquid homo, ut simus omnes docibiles Dei; quamvis hoc simus, cum ea quae ad veram pietatem pertinent, discimus, etiam quando illa docere videtur homo. Quia neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat; sed qui incrementum dat Deus (I Cor. III, 7). Cum itaque si Deus incrementum non daret, nihil essent Apostoli plantatores et rigatores; quanto magis ego vel tu, vel quilibet hujus temporis homines, quando nobis videmus esse doctores! EPISTOLA CXCIV. Augustinus Sixto Romano presbytero (et postea Pontifici), instruens illum adversus Pelagianorum argumenta. Domino in Domino dominorum dilectissimo, sancto fratri et", + "candidate_score": 0.642132, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_16_18", + "bdc_text": "er fühlte sich als Zürcher und hielt sich die Wege für eine Rückkehr nach Zürich offen , was ihm dann bei seiner Entlassung aus Bern 1537 zugute kam. . Si quid habes , quo hominem excusare liceat , mone . Proinde age acta ZofingaeAkten der Täuferdisputation von Zofingen , 1532 ( HBBibl I 701 ) ;", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1106", + "psc_text": "muneribus separari? 37. Qua in re, sicut ingenium tuum novi, facillime perspicis totam causam vestram penitus eversam et exstinctam. Si enim Sacramenta cum peccatoribus communicando, sicut putatis, periit Ecclesia quae fuerat in orbe terrarum (nam vos ideo separastis), jam prius tota perierat, cum, sicut dicit Cyprianus, in eam sine Baptismo admittebantur: ac sic nec ipse Cyprianus habebat in qua Ecclesia nasceretur; quanto magis multo posterior vester auctor paterque Donatus? Si autem illo tempore, cum in eam sine Baptismo admittebantur, erat tamen Ecclesia, quae pareret Cyprianum, pareret et Donatum, manifestum est non contaminari justos alienis peccatis, quando cum eis Sacramenta communicant. Ac per hoc separationem qua existis ab unitate, qua excusatione possitis abluere non habetis, impleturque in vobis sanctae Scripturae illud oraculum: Filius malus ipse se justum dicit, exitum autem suum non abluit. 38. Meritis autem Cypriani sic non aequatur, qui propter paria Sacramenta nec ipsos haereticos audet rebaptizare, sicut non", + "candidate_score": 0.639262, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_35_37", + "bdc_text": "Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem . Vale , animae meae pars non minimaVgl. Otto 26 , Nr. 111. . Bernę , 8 .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2600", + "psc_text": "re nosse, quia veniunt, et visitant, et videntur exceptis somniis. 9. Ex quibus alia nascitur quaestio. Non enim modo phantasiam ego curo, quam sibi cor ineruditum fingit: visitationes loquor. Quomodo apparuit Joseph per somnium (Matth. I, 20), quomodo plerique visitati sunt. Sic ergo et nostri quos praemisimus aliquando veniunt, ipsi apparent per somnium, et loquuntur. Nam memini me ego ipse, et Profuturum, et Privatum, et Servilium, quos memini sanctos viros de monasterio praecessisse, locutos mihi, et ita factum fuisse ut dixerunt. Aut si aliquis spiritus melior est, qui eorum figuram assumit, et mentem visitat, viderit ille cui omnia nuda a summa cervice sunt. Si quid ergo de his omnibus tuae Sanctitati Dominus per rationem loqui dignabitur, rogo ut facere me digneris participem hujus scientiae. Praeterire autem et hoc nolui; forte enim pertinet ad inquisitionem meam. 10. Puer ipse de quo agitur, tempore quo solvebatur, exhibitus quodammodo pergit. Nam videtur per", + "candidate_score": 0.639013, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_19", + "bdc_text": "zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ;", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_413", + "psc_text": "etiam ipsis securalibus legibus poenas justas et debitas lueret. CAPUT V. 14. Quod si Gesta proconsularia displicent, ecclesiasticis cedite. Omnia vobis ordine recitata sunt. An forte non debuit Romanae Ecclesiae Melchiades episcopus cum collegis transmarinis episcopis illud sibi usurpare judicium, quod ab Afris septuaginta, ubi primas Tigisitanus praesedit, fuerat terminatum? Quid quod nec ipse usurpavit? Rogatus quippe imperator, judices misit episcopos qui cum eo sederent, et de tota illa causa quod justum videretur statuerent. Hoc probamus et Donatistarum precibus, et verbis ipsius imperatoris: utraque enim vobis lecta meministis, et inspiciendi ac describendi licentiam nunc habetis. Legite et considerate omnia. Videte quanta cura pacis atque unitatis conservandae vel restituendae cuncta discussa sint; quemadmodum accusatorum persona tractata, et quorumdam eorum quibus maculis improbata sit, praesentiumque vocibus liquido constiterit, nihil eos habuisse quod in Caecilianum dicerent, sed totam causam in plebem de parte Majorini, hoc est seditiosam et ab Ecclesiae pace alienatam multitudinem", + "candidate_score": 0.638981, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_1_3", + "bdc_text": "Tametsi Simlerus Gemeint ist wahrscheinlich der Berner Heinrich Simler ( s. HBBW I 215f , Anm. 56 ) , eventuell Peter Simler . noster certissime omnia referre possit , charissime Heinrice , quae de nostrarum rerum statu desideras , nolui tamen vacuus ad te veniret , quo perpetuos mei in te amoris testes habeas .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3904", + "psc_text": "ad sectionem, quod habuerit perseverantem tumorem. Gratia Dei et pax Domini nostri Jesu Christi coronet te in omni tempore, et ambulantem de virtute in virtutem glorificet in aeternum, domine papa beatissime, ineffabiliter mirabilis, incomparabiliter honorande, praestantissime patrone. EPISTOLA CCXXVI. Hilarius Augustino, de eodem argumento. Domino beatissimo ac toto affectu desiderando, et multum in Christo suscipiendo patri AUGUSTINO, HILARIUS. 1. Si cessantibus contradicentium quaestionibus gratae sunt plerumque studiosorum inquisitiones, ut etiam illa quae absque periculo ignorarentur, ediscant; arbitror gratiorem fore sedulitatem nostrae relationis, quae dum indicat secundum quorumdam prosecutiones quaedam adversantia veritati, non tam sibi quam illis qui turbantur et turbant, per consilium sanctitatis tuae satagit provideri, domine beatissime ac toto affectu desiderande, et multum in Christo suscipiende pater. 2. Haec sunt itaque quae Massiliae, vel aliis etiam locis in Gallia ventilantur. Novum et inutile esse praedicationi quod quidam secundum propositum eligendi dicantur, ut id nec arripere valeant nec tenere, nisi", + "candidate_score": 0.637674, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_11_13", + "bdc_text": "Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit . Spero de homine in dies meliora . At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4256", + "psc_text": "felicissima consequendo. Sed etiam nunc diligentius intuere unde magis dicamur absentes; utrum quia nostra invicem corpora non videmus, an quia signa non damus et recipimus animorum, quod est colloqui. Puto enim quod, licet longinquis regionibus corpore separati, si nostras cogitationes nosse possemus, magis essemus nobiscum, quam si uno in loco alter alterutrum conspicantes taciti sederemus, nulla vocibus signa sensus intimi proferentes, nullis corporum motibus nostros animos indicantes. Quocirca intelligis ideo unumquemque sibi esse praesentiorem quam alterum alteri, quod unusquisque sibi magis quam alteri notus est; non faciem suam, quae, nisi adsit speculum, gestatur et latet, sed conscientiam contuendo, quam et clausis oculis videt. Quanta est igitur etiam vita, quae pro magno habetur, nostra? EPISTOLA CCLXVIII. Fascius quidam aere alieno obrutus ad ecclesiam confugerat; cujus creditoribus, mutua accepta pecunia, Augustinus satisfecit: eam publica collatione per Christi fideles orat pro Fascio reddi. Dominis dilectissimis et desiderantissimis, sanctae plebi cui ministro, membris Christi,", + "candidate_score": 0.637102, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_45_47", + "bdc_text": "Tuum minimum nummisma , ad obsequia quaevis addictissimum . [ Adresse auf der Rückseite : ] An Meister Heinrich Bullinger , prędicanten ze Zürich , sinen insunders geliepten bruͤder .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_197", + "psc_text": "de suscepto hinc patrocinio mendacii officiosi. Domino dilectissimo, et cultu sincerissimo charitatis obsequendo atque amplectendo fratri et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS. CAPUT PRIMUM. 1. Nunquam aeque quisquam tam facie cuilibet innotuit, quam mihi tuorum in Domino studiorum quieta, laeta, et vere exercitatio liberalis. Quanquam ergo percupiam omnino te nosse; tamen exiguum quiddam tui minus habeo, praesentiam videlicet corporis: quam ipsam etiam posteaquam te beatissimus nunc episcopus, tum vero jam episcopatu dignus, frater Alypius vidit, remeansque a me visus est, negare non possum magna ex parte mihi esse relatu ejus impressam; et ante reditum, cum te ille ibi videbat, ego videbam, sed oculis ejus. Non enim animo me atque illum, sed corpore duos, qui noverit, dixerit, concordia duntaxat et familiaritate fidissima, non meritis quibus ille antecellit. Quia ergo me primitus communione spiritus quo in unum nectimur, deinde illius ex ore jam diligis; nequaquam impudenter quasi aliquis ignotus commendo Germanitati tuae fratrem Profuturum,", + "candidate_score": 0.636739, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_1_3", + "bdc_text": "Tametsi Simlerus Gemeint ist wahrscheinlich der Berner Heinrich Simler ( s. HBBW I 215f , Anm. 56 ) , eventuell Peter Simler . noster certissime omnia referre possit , charissime Heinrice , quae de nostrarum rerum statu desideras , nolui tamen vacuus ad te veniret , quo perpetuos mei in te amoris testes habeas .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3278", + "psc_text": "Creator omnipotens, qui utique usque nunc operatur, sine ulla propagatione novas faciat singulis proprias. 2. De qua re antequam aliquid admoneam sinceritatem tuam, scire te volo in tam multis opusculis meis nunquam me fuisse ausum de hac quaestione definitam proferre sententiam, et impudenter referre in litteras ad alios informandos, quod apud me non fuerit explicatum. Quarum autem rerum atque causarum consideratione permovear, ut in neutram assertionem meus inclinetur assensus, sed adhuc inter utramque disceptem, nimis longum est hac epistola expromere; nec tam necessarium, ut hoc omisso non possit de hac quaestione quod satis est disputari, etsi non ad auferendam cunctationem, certe ad cavendam temeritatem. 3. Illud enim ubi vel maxime fides christiana consistit, quod Per hominem mors et per hominem resurrectio mortuorum: sicut enim in Adam omnes moriuntur, ita et in Christo omnes vivificabuntur (I Cor. XV, 21, 22); et quod Per unum hominem peccatum in hunc mundum intravit, et", + "candidate_score": 0.633463, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_20", + "bdc_text": "nam catabaptistarum fex ad mentiendum et imponendum instructissima augetur in dies , et qui in agro facile illorum trichis moventur , quottidie clamant procrastinationem illam indicium esse certissimum veritatem a catabaptistarum parte esse .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1096", + "psc_text": "Lege enim quid de Petro scripserit Paulus, et quid inde etiam senserit Cyprianus; et non tibi displiceat Ecclesiae mansuetudo, quae membra Christi dispersa colligit, non collecta dispergit: quanquam et illi, qui tunc firmissimi fuerunt, et verba haereticorum insidiosa intelligere potuerunt, pauci quidem in comparatione caeterorum, sed tamen etiam ipsi quidam pro fide fortiter exsulabant, quidam toto orbe latitabant. Ac sic Ecclesia quae per omnes gentes crescit, in frumentis dominicis conservata est, et usque in finem, donec omnino gentes omnes, etiam barbaras teneat, conservabitur. Ipsa est enim Ecclesia in bono semine quod seminavit Filius hominis, et usque ad messem crescere inter zizania, praenuntiavit. Ager autem mundus est, messis finis est saeculi (Matth. XIII, 24-39). 32. Hilarius ergo decem provinciarum Asianarum aut zizania non triticum arguebat, aut ipsum etiam triticum quod defectu quodam periclitabatur, quanto vehementius, tanto utilius arguendum putabat. Habent enim etiam Scripturae canonicae hunc arguendi morem, ut tanquam omnibus dicatur,", + "candidate_score": 0.633062, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_20", + "bdc_text": "nam catabaptistarum fex ad mentiendum et imponendum instructissima augetur in dies , et qui in agro facile illorum trichis moventur , quottidie clamant procrastinationem illam indicium esse certissimum veritatem a catabaptistarum parte esse .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_806", + "psc_text": "ante tempus messis fugere permixta zizania, quia vos estis sola zizania. Nam si frumenta essetis, permixta zizania toleraretis, et a segete Christi non vos divideretis. De zizaniis quidem dictum est, Quoniam abundabit iniquitas, refrigescet charitas multorum: sed et de tritico dictum est, Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit (Matth. XXIV, 12, 13). Quare creditis crevisse zizania et mundum replevisse, triticum autem decrevisse et in sola Africa mansisse? Christianos vos dicitis, et Christo contradicitis. Ipse dixit, Sinite utraque crescere usque ad messem; non dixit, Crescant zizania, decrescant frumenta. Ipse dixit, Ager est hic mundus; non dixit, Ager est Africa. Ipse dixit, Messis est finis saeculi; non dixit, messis est tempus Donati. Ipse dixit, Messores Angeli sunt (Matth. XIII, 30, 38, 39); non dixit, Messores principes Circumcellionum sunt. Sed quia pro zizaniis triticum accusastis, vos esse zizania demonstrastis, et quod est gravius, ante tempus vos a tritico separastis. Majores enim", + "candidate_score": 0.632053, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_11_13", + "bdc_text": "Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit . Spero de homine in dies meliora . At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1155", + "psc_text": "Quintus, quam tarde ad nos remeat a vobis, tam cito a nobis ad vos redire festinat: instantiam vero ejus in litteris exigendis et haec epistola lituris quam versibus crebrior loquitur, commemorati exactoris nimiam festinationem scheda fecit. Nam pridie idus maias venit ad nos ut rescripta peteret, et idibus ante sextam dimitti obtinuit. Videte ergo utrum eum commendaverim, vel accusaverim hujusmodi testimonio. Forte enim, imo sine dubio laudabilis magis quam culpabilis judicabitur, qui a tenebris, quod in comparatione vestri luminis sumus, justissime refestinavit ad lucem suam. » EPISTOLA XCV. Augustinus superiori epistolae respondens agit de praesentis vitae statu, necnon de qualitate corporis beatorum, deque membrorum officiis post resurrectionem. Dominis charissimis et sincerissimis, sanctis et desiderabilibus et venerabilibus fratribus, sub magistro Domino Jesu condiscipulis, PAULINO et THERASIAE, AUGUSTINUS, in Domino salutem. 1. Cum vos fratres nostri conjunctissimi nobis, quos nobiscum desiderati desiderare, et salutati resalutare consuestis, assidue vident, non tam augentur bona", + "candidate_score": 0.631688, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_11_13", + "bdc_text": "Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit . Spero de homine in dies meliora . At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1138", + "psc_text": "oculis mentis meae, purius video, ignorantiae nocte depulsa et caligine dubitationis abstersa. Quod cum saepe alias per munera epistolarum tuarum mihi donatum senserim, tum praecipue isto recentium litterarum libello, cujus mihi tam gratus quam dignus portitor fuit vir benedictus Domini frater noster Quintus diaconus: qui longo quidem posteaquam ad Urbem venerat intervallo, cum eo juxta solemnem meum morem post Pascha Domini, pro Apostolorum et martyrum veneratione venissem, benedictionem oris tui reddidit nobis; verumtamen oblitterato, quod nesciente me Romae consumpserat, tempore, recentissimus mihi visus est a conspectu tuo, ita ut tunc statim eum a te mihi venisse vix crederem, cum primum videbam et cum mihi plenum odorem suavitatis tuae in eloquiis tuis coelestis unguenti castitate fragrantibus offerebat. Fateor tamen venerandae Unanimitati tuae, non potuisse me volumen ipsum, statim ut acceperam, Romae legere. Tantae enim illic turbae erant, ut non possem munus tuum diligenter inspicere, et eo ut cupiebam perfrui; scilicet ut", + "candidate_score": 0.623979, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_11_13", + "bdc_text": "Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit . Spero de homine in dies meliora . At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_513", + "psc_text": "epistolam praenotavi; quod in tuam contumeliam fecisse videar, si non ita mihi abs te ut rescribatur exspecto. De Carthaginensi promissione tua vel nostra instantia, quid multa commemorem? Quomodolibet ea gesserimus, transierint, ne quod restat impediant. Nunc excusatio, nisi fallor, nulla est adjuvante Domino; ambo in Numidia sumus, et nobis loco terrarum invicem propinquamus. Rumor ad me detulit, adhuc te velle mecum disputando experiri de quaestione, quae nostram dirimit communionem. Vide quam breviter omnes auferantur ambages, ad hanc epistolam responde, si placet, et fortasse sufficiet, non solum nobis, sed et eis qui nos audire desiderant; aut si non sufficiet, scripta atque rescripta, donec sufficiant, repetantur. Quid enim nobis commodius poterit exhibere urbium, quas incolimus, tanta vicinitas? Ego enim statui nihil de hac re agere vobiscum, nisi per litteras, vel ne cui nostrum de memoria, quod dicitur elabatur, vel ne fraudentur talium studiosi, qui forte interesse non possunt. Soletis de praeteritis rebus", + "candidate_score": 0.621935, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_11_13", + "bdc_text": "Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit . Spero de homine in dies meliora . At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4130", + "psc_text": "bonum tuum in his rebus erat, quas nunc videris amittere; aut tam magnum bonum illic deputabas, ut eo subtracto sic tenebrescat mens nimia tristitia, quasi lumen ejus, non Deus, sed terra sit? Audivi enim (jam dixi, Deus faciat ut falsum audierim) quod tibi manus etiam velles inferre; quod melius non credo aut ascendisse in cor tuum, aut exisse de ore tuo. Sed tamen quia ita perturbatus es, ut hoc de te dici potuerit, graviter de te contristatus, hoc litterarum alloquio putavi consolandam Charitatem tuam; quanquam non dubitem Dominum Deum nostrum in corde tuo loqui meliora: novi enim quam pio studio semper audieris verbum ejus. 2. Erige itaque animum, frater in Christo charissime; Deus noster nec perit a suis, nec perdet suos: vult autem monere nos quam sint haec fragilia et incerta, quae nimis diligunt homines, ut solvamus ab eis vinculum cupiditatis, per quod implicatos nos trahunt, et totum amorem nostrum", + "candidate_score": 0.620898, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_11_13", + "bdc_text": "Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit . Spero de homine in dies meliora . At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4264", + "psc_text": "meritis tuis: salutem vero meam commendo precibus tuis, poscens et ipse a Deo Domino ut dedicationem tantae fabricae pacis prosperitas prosequatur. EPISTOLA CCLXX. Augustino Anonymus (non enim Hieronymus, uti ex stilo liquet, tametsi in ipsius Epistolis haec edita sit numero 40), significans se moerore gravi affectum quod ipsum cum Severo simul non repererit in urbe Leges, et quanto ipsum amore prosequatur exponens. Cum in urbem Leges anteriori tempore commeassem, nimium sum contristatus quod te totum ibidem minime potui reperire. Inveni enim te medium, et, ut ita dicam, partem animae tuae, Severum charissimum, de quo ex parte gavisus sum. Perfecte enim gauderem, si te totum invenirem: unde ex parte qua te repereram, gratulabar; et propter partem tuam quam nequaquam cernebam, omnibus modis contristabar. Proinde dixi animae meae, Quare tristis es, et quare conturbas me? Spera in Deo (Psal. XLI, 6), et faciet praesentem amicum quem diligis. Unde confido in Domino et", + "candidate_score": 0.620693, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_16", + "bdc_text": "er fühlte sich als Zürcher und hielt sich die Wege für eine Rückkehr nach Zürich offen , was ihm dann bei seiner Entlassung aus Bern 1537 zugute kam. .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1106", + "psc_text": "muneribus separari? 37. Qua in re, sicut ingenium tuum novi, facillime perspicis totam causam vestram penitus eversam et exstinctam. Si enim Sacramenta cum peccatoribus communicando, sicut putatis, periit Ecclesia quae fuerat in orbe terrarum (nam vos ideo separastis), jam prius tota perierat, cum, sicut dicit Cyprianus, in eam sine Baptismo admittebantur: ac sic nec ipse Cyprianus habebat in qua Ecclesia nasceretur; quanto magis multo posterior vester auctor paterque Donatus? Si autem illo tempore, cum in eam sine Baptismo admittebantur, erat tamen Ecclesia, quae pareret Cyprianum, pareret et Donatum, manifestum est non contaminari justos alienis peccatis, quando cum eis Sacramenta communicant. Ac per hoc separationem qua existis ab unitate, qua excusatione possitis abluere non habetis, impleturque in vobis sanctae Scripturae illud oraculum: Filius malus ipse se justum dicit, exitum autem suum non abluit. 38. Meritis autem Cypriani sic non aequatur, qui propter paria Sacramenta nec ipsos haereticos audet rebaptizare, sicut non", + "candidate_score": 0.613364, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_37_39", + "bdc_text": "Bernę , 8 . septembris . De rebus publicis penitus nihil habeo .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_302", + "psc_text": "quando sanctificavit Deus diem septimum, quia in illo requievit ab omnibus operibus suis, aliquid de jejunio vel prandio sabbati expressit; nec cum postea populo Hebraeo de ipsius diei observatione mandavit, aliquid de alimentis vel sumendis vel non sumendis locutus est. Vacatio tantum homini a suis, vel a servilibus operibus imperatur: quam prior populus in umbra accipiens futurorum, sic vacavit ab operibus, quemadmodum nunc Judaeos vacare conspicimus; non, ut putatur, Judaeis carnalibus non recte intelligentibus quod recte intelligunt Christiani. Neque enim melius hoc intelligimus quam Prophetae, qui tamen eo tempore, quo ita fieri oportuit, servaverunt hanc sabbati vacationem, quam Judaei putant adhuc esse servandam. Unde illud est, quod lapidare Deus hominem jussit, qui sabbato ligna collegerat (Num. XV, 35); nusquam autem legimus lapidatum, vel aliquo dignum supplicio judicatum, sive jejunantem sabbato, sive prandentem. Quid tamen horum duorum quieti conveniat, quid labori, iste ipse viderit, qui gaudium manducantibus, luctum jejunantibus deputavit, vel", + "candidate_score": 0.608663, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_16", + "bdc_text": "er fühlte sich als Zürcher und hielt sich die Wege für eine Rückkehr nach Zürich offen , was ihm dann bei seiner Entlassung aus Bern 1537 zugute kam. .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1107", + "psc_text": "Ac per hoc separationem qua existis ab unitate, qua excusatione possitis abluere non habetis, impleturque in vobis sanctae Scripturae illud oraculum: Filius malus ipse se justum dicit, exitum autem suum non abluit. 38. Meritis autem Cypriani sic non aequatur, qui propter paria Sacramenta nec ipsos haereticos audet rebaptizare, sicut non aequatur meritis Petri, quisquis non cogit gentes judaizare. Sed illa Petri non tantum claudicatio, verum etiam correctio Scripturis canonicis continetur: Cyprianus autem sensisse aliter de Baptismo, quam forma et consuetudo habebat Ecclesiae, non in canonicis, sed in suis et in concilii litteris invenitur; correxisse autem istam sententiam non invenitur, non incongruenter tamen de tali viro existimandum est quod correxerit, et fortasse suppressum sit ab eis qui hoc errore nimium delectati sunt, et tanto velut patrocinio carere noluerunt. Quanquam non desint qui hoc Cyprianum prorsus non sensisse contendant, sed sub ejus nomine a praesumptoribus atque mendacibus fuisse confictum. Neque enim sic", + "candidate_score": 0.605816, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_21", + "bdc_text": "Urge igitur typographos , ne excusa diutius delitescant et negligamur .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2649", + "psc_text": "nunc facere nimis longum est, quibus ostendatur non rationem latere, sed rationem omnino nullam esse qua credi debeat, vel possit intelligi, Deum qui ubique totus est, nec per spatia locorum corporea mole diffunditur, in qua necesse habeat partibus majoribus minoribusque constare, cerni corporeis oculis posse. Unde plura dicerem si hoc in epistola ista suscepissem, in cujus longitudinem non sentiens progressus sum, pene oblitus occupationum mearum, ita ut fortasse, quod non arbitrabar, intentioni tuae satis fecerim, qui potes paucis admonitus plura cogitare quae competunt; sed non etiam eorum in quorum manus non inaniter venire ista possunt, si diligentius et copiosius disserantur. Laborant autem homines in discendo, et brevia non valent intelligere, prolixa non amant legere. Laborant itidem in docendo, qui et pauca tardis, et multa pigris frustra ingerunt. Mitte et illius epistolae exemplum, quae apud nos aberrans non potuit inveniri. EPISTOLA CLXIII. Evodius Augustino proponit aliquot quaestiones. EVODIUS episcopus, AUGUSTINO episcopo.", + "candidate_score": 0.602643, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_11", + "bdc_text": "Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2393", + "psc_text": "dubitaret quid post haec omnia sequeretur. Quae cum te dixisse nobis indicares, inter narrandum namque tendens in eum locum ubi celebrantur sacramenta fidelium, stupentibus nobis ita jurasti te ista dixisse, ut non solum tunc, verum etiam nunc post tam horrendum inopinatum exitum, cum tuos omnes nutus recolo, nimis mihi impudens videar, si de te aliquid mali credam. Quibus tuis verbis sic eum permotum fuisse dicebas, quod velut familiare viaticum tibi eorum donaturus esset salutem. 6. Unde testor Dilectioni tuae, postero die, quo illius parturitionis nefarius fetus est ortus, cum esset nobis repente nuntiatum illos e carcere ad eum judicem ductos, quanquam perturbati fuerimus, tamen ego considerans et quae nobis pridie dixeras, et qui esset post illum exorturus dies, quoniam beati Cypriani erat pridiana solemnitas, existimavi quod etiam elegerit diem, quo et tibi postulata concederet, et universam Christi Ecclesiam repente laetificans, ad locum tanti martyris ascendere voluerit, parcendi benignitate quam occidendi", + "candidate_score": 0.596811, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_11", + "bdc_text": "Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit .", + "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3587", + "psc_text": "et omni eloquentiae splendore fulgentibus, ad tempus respondere non potui, non quod quidquam in illis reprehendendum putem; sed quia juxta beatum Apostolum, « Unusquisque in suo sensu abundat; alius quidem sic, alius autem sic » (Rom. XIV, 5). Certe quidquid dici potuit, et sublimi ingenio de Scripturarum sanctarum hauriri fontibus, a te positum atque dissertum est. Sed quaeso Reverentiam tuam, parum perpatiaris me tuum laudare ingenium. Nos enim inter nos eruditionis causa disserimus. Caeterum aemuli, et maxime haeretici, si diversas inter nos sententias viderint, de animi calumniabuntur rancore descendere. Mihi autem decretum est te amare, suscipere,, colere, mirari, tuaque dicta quasi mea defendere. Certe et in dialogo quem nuper edidi, Beatitudinis tuae, ut dignum fuerat, recordatus sum: magisque demus operam, ut perniciosissima haeresis de Ecclesiis auferatur, quae semper simulat poenitentiam ut docendi in Ecclesiis habeat facultatem; ne, si aperta se luce prodiderit, foras expulsa moriatur. CAPUT II. 4. Cernis nempe,", + "candidate_score": 0.593444, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 11, + "cf_id": "cf025", + "work_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II", + "max_score": 0.702294, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5_7", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_512", + "psc_text": "illis quia nunquam novi vos; discedite a me qui operamini iniquitatem. Qua nimirum sententia quid datur intelligi, nisi ut hominibus charitatis humilitas, non autem debeant virtutum signa venerari? Unde nunc sancta Ecclesia, etiam si qua fiant haereticorum miracula, despicit, quia haec sanctitatis specimen non esse cognoscit. Probatio quippe sanctitatis non est signa facere, sed unumquemque ut se diligere, de Deo autem vera , de proximo vero meliora quam de semetipso sentire. Nam quia vera virtus in amore est, non autem in ostensione miraculi, veritas demonstrat, quae ait: In hoc cognoscent omnes quia mei discipuli estis, si dilectionem habueritis ad invicem (Joan. XIII, 35) . Qui enim non ait: In hoc cognoscetur quia mei discipuli estis, si signa feceritis, sed ait: Si dilectionem habueritis ad invicem, aperte indicat quia veros Dei famulos non miracula, sed sola charitas probat. Testimonium ergo superni discipulatus est donum fraternae dilectionis. Quam videlicet dilectionem, quia omnes", + "candidate_score": 0.702294, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_29_31", + "bdc_text": "zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit . atque iis iudicari et contestari , quae bona sunt et quę mala . Caeterum , unde sit , quod conscientia reddatur uni lata , alteri arcta , quibusve causis erronea , ut absolute non potui praestare , ita cum silentio praeterii a te pendens , ut quemadmodum in omnibus , ita et hac in re iudicium tuum describas .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1096", + "psc_text": "potest ad petrectae gaudia libertatis, nisi prius debitum solverit humanae conditionis. Conversus autem quisque sibi caute sollicitus, tacite secum considerare non cessat, aeternus judex quam districtus adveniat, suumque terminum quotidie prospicit, et ante severitatem tantae justitiae quas rationes vitae suae sit positurus attendit. Etsi cuncta prava opera, quae intelligere potuit, devitavit, venturus tamen coram districto judice, illa magis quae in semetipso non intelligit, pertimescit. Quis enim considerare valeat quanta mala per momenta temporum ipsis inconstantibus cogitationum motibus perpetramus? Facile est enim opera perversa vitare, sed nimis difficile est ab illicita cogitatione cor tergere. Et tamen scriptum est: Vae vobis qui cogitatis inutile (Mich. II, 1). Et rursum: In die cum judicabit Dominus occulta hominum (Rom. II, 16) . Qui etiam praemisit: Inter se invicem cogitationum accusantium, aut etiam defendentium (Ibid., 15) . Et rursum: Labia dolosa in corde, et corde locuti sunt mala (Psal. XI, 3) . Et rursum: Etenim", + "candidate_score": 0.680692, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_29_31", + "bdc_text": "zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit . atque iis iudicari et contestari , quae bona sunt et quę mala . Caeterum , unde sit , quod conscientia reddatur uni lata , alteri arcta , quibusve causis erronea , ut absolute non potui praestare , ita cum silentio praeterii a te pendens , ut quemadmodum in omnibus , ita et hac in re iudicium tuum describas .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_144", + "psc_text": "causa vana loquimini? 19. Quibusdam datur ad judicium ut recte nonnulla sciant.---Scriptum est: Servus qui cognovit voluntatem domini sui, et non praeparavit, et non fecit secundum voluntatem ejus, vapulabit multis. Qui autem non cognovit, et non fecit digna, plagis vapulabit paucis (Luc. XII, 47) . Rursumque scriptum est: Scienti igitur bonum facere, et non facienti, peccatum est illi (Jac. IV, 17) . Ad majoris ergo culpae cumulum hostes suos sancta Ecclesia perhibet et scire quod sequi debeant, et sequi nolle quod sciant. De quibus alias dictum est: Descendant in infernum viventes (Psal. LIV, 16) . Vivi sunt qui sentiunt quae erga illos fiunt. Mortui enim nec sciunt omnino, nec sentiunt. Mortui itaque qui non sentiunt pro nescientibus, viventes vero qui sentiunt pro scientibus poni solent. Viventes ergo in infernum descendere est scientes sentientesque peccare. [Rec. X.] Sequitur, VERS. 13,---Haec est pars hominis impii apud Deum, et haereditas violentorum, quam ab", + "candidate_score": 0.6775, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_29_31", + "bdc_text": "zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit . atque iis iudicari et contestari , quae bona sunt et quę mala . Caeterum , unde sit , quod conscientia reddatur uni lata , alteri arcta , quibusve causis erronea , ut absolute non potui praestare , ita cum silentio praeterii a te pendens , ut quemadmodum in omnibus , ita et hac in re iudicium tuum describas .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2355", + "psc_text": "corda doceantur. Nam cum duo ad judicium pergunt, alius innocentiae sibi conscius, alius culpae, ante prolatam sententiam adhuc tacentem judicem utrique conspiciunt, et tamen culpae debitor gravem contra se iram hoc ipsum judicis silentium suspicatur. Quam iram sibi non denuntiat perturbatio judicis, sed recordatio pravitatis, quia etsi adhuc foris reum sententia non clamat, intus tamen graviter conscientia accusat. At contra justitiae amicus decernentis vultum conspicit, sed intus de testimonio bonae recordationis hilarescit, et quo apud se quod metuat non habet, eo omne quod erga semetipsum est blandum videt. Hoc itaque loco furor Domini dicitur non perturbatio divinae substantiae, sed super peccatores male sibi conscios examinatio justae vindictae. Quamvis enim eum tranquillum in judicio videant, tamen quia feriendos se ab illo non dubitant, eum in suis motibus perturbatum putant. Sequitur: CAPUT VIII. IBID.---Et respiciens omnem arrogantem humilia. 10. Omnis arrogans aut poenitendo cognoscit culpam, aut pereundo percipit poenam.---Ac si dicat ut", + "candidate_score": 0.675655, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_30_32", + "bdc_text": "atque iis iudicari et contestari , quae bona sunt et quę mala . Caeterum , unde sit , quod conscientia reddatur uni lata , alteri arcta , quibusve causis erronea , ut absolute non potui praestare , ita cum silentio praeterii a te pendens , ut quemadmodum in omnibus , ita et hac in re iudicium tuum describas . Tam importunum tibi amicum tua collegisti humanitate .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2355", + "psc_text": "corda doceantur. Nam cum duo ad judicium pergunt, alius innocentiae sibi conscius, alius culpae, ante prolatam sententiam adhuc tacentem judicem utrique conspiciunt, et tamen culpae debitor gravem contra se iram hoc ipsum judicis silentium suspicatur. Quam iram sibi non denuntiat perturbatio judicis, sed recordatio pravitatis, quia etsi adhuc foris reum sententia non clamat, intus tamen graviter conscientia accusat. At contra justitiae amicus decernentis vultum conspicit, sed intus de testimonio bonae recordationis hilarescit, et quo apud se quod metuat non habet, eo omne quod erga semetipsum est blandum videt. Hoc itaque loco furor Domini dicitur non perturbatio divinae substantiae, sed super peccatores male sibi conscios examinatio justae vindictae. Quamvis enim eum tranquillum in judicio videant, tamen quia feriendos se ab illo non dubitant, eum in suis motibus perturbatum putant. Sequitur: CAPUT VIII. IBID.---Et respiciens omnem arrogantem humilia. 10. Omnis arrogans aut poenitendo cognoscit culpam, aut pereundo percipit poenam.---Ac si dicat ut", + "candidate_score": 0.674124, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_29_31", + "bdc_text": "zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit . atque iis iudicari et contestari , quae bona sunt et quę mala . Caeterum , unde sit , quod conscientia reddatur uni lata , alteri arcta , quibusve causis erronea , ut absolute non potui praestare , ita cum silentio praeterii a te pendens , ut quemadmodum in omnibus , ita et hac in re iudicium tuum describas .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_779", + "psc_text": "ab eo in quo sibi placent mentis oculos divertunt, omnem in se de peractis bonis laetitiam deprimunt, et de his quae se minus egisse intelligunt tristitiam requirunt, indignos se aestimant, et pene soli bona sua non vident, quae in se videnda omnibus ad exemplum praebent. Hinc est quod Paulus, dum expleta in se bona postponeret, et sola adhuc reliqua quae essent explenda cogitaret, dixit: Ego me non arbitror apprehendisse (Philip. III, 13) . Hinc est quod ut posset se de bonis quae agebat humiliare, studebat ad animum praeterita mala reducere, dicens: Qui prius fui blasphemus, et perseculor, et contumeliosus (I Tim. I, 13) . [Vet. VII.] 13. Quando bona a se facta in memoriam revocari, aut narrare liceat.---Qui et si aliquando dixit: Bonum certamen certavi, cursum consummavi, fidem servari (II Tim. IV, 7) ? Intuendum summopere est quia illud eo tempore intulit quo jam ex corpore discessurum se esse cognovit.", + "candidate_score": 0.674121, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_29_31", + "bdc_text": "zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit . atque iis iudicari et contestari , quae bona sunt et quę mala . Caeterum , unde sit , quod conscientia reddatur uni lata , alteri arcta , quibusve causis erronea , ut absolute non potui praestare , ita cum silentio praeterii a te pendens , ut quemadmodum in omnibus , ita et hac in re iudicium tuum describas .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1447", + "psc_text": "eadem iniquitate protinus subdidit: Hanc enim coepisti sequi post miseriam. 86. Superbi in arguendo modum servare nesciunt.---Quid est hoc quod dum ad eam declinare vetat, de ea protinus quasi ad quam declinatum jam fuerit damnat, nisi quod arrogantes viri plus videri judices quam consolatores volunt? Unde et nonnunquam ea districtis sententiis feriunt, quae nata in corde suspicantur et priusquam certa sit culpa delinquentium, profertur invectio districta verborum; et ante per sententiam percutitur, quam prodeat quod feriatur. 87. Sanctorum discretio in corripiendo.---Quamvis et justi viri plerumque pravis et occultis cogitationibus arguendo obviant; sed cum easdem cogitationes aliqua quae praeeunt opera demonstrant, plerumque ab auditorum suorum cordibus ea vitia quae necdum prolata sunt manu correptionis eradicant, sed jam illa subsequi conspiciunt ex aliis quae praecedunt. Sicut enim corporales medici quasdam aegritudines jam venisse inveniunt, quasdam vero ne veniant medentur, ita doctores sancti aliquando inventa vulnera saluti restituunt, aliquando vero agunt in mentibus", + "candidate_score": 0.672717, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_30_32", + "bdc_text": "atque iis iudicari et contestari , quae bona sunt et quę mala . Caeterum , unde sit , quod conscientia reddatur uni lata , alteri arcta , quibusve causis erronea , ut absolute non potui praestare , ita cum silentio praeterii a te pendens , ut quemadmodum in omnibus , ita et hac in re iudicium tuum describas . Tam importunum tibi amicum tua collegisti humanitate .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1096", + "psc_text": "potest ad petrectae gaudia libertatis, nisi prius debitum solverit humanae conditionis. Conversus autem quisque sibi caute sollicitus, tacite secum considerare non cessat, aeternus judex quam districtus adveniat, suumque terminum quotidie prospicit, et ante severitatem tantae justitiae quas rationes vitae suae sit positurus attendit. Etsi cuncta prava opera, quae intelligere potuit, devitavit, venturus tamen coram districto judice, illa magis quae in semetipso non intelligit, pertimescit. Quis enim considerare valeat quanta mala per momenta temporum ipsis inconstantibus cogitationum motibus perpetramus? Facile est enim opera perversa vitare, sed nimis difficile est ab illicita cogitatione cor tergere. Et tamen scriptum est: Vae vobis qui cogitatis inutile (Mich. II, 1). Et rursum: In die cum judicabit Dominus occulta hominum (Rom. II, 16) . Qui etiam praemisit: Inter se invicem cogitationum accusantium, aut etiam defendentium (Ibid., 15) . Et rursum: Labia dolosa in corde, et corde locuti sunt mala (Psal. XI, 3) . Et rursum: Etenim", + "candidate_score": 0.671439, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_24_26", + "bdc_text": "Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire . Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 . in die domini tractandus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_712", + "psc_text": "suo adhaerebat. (Reg. X.] Nunc vero ait: Si contempsi judicium subire cum servo meo et ancilla mea, cum 689 disceptarent adversum me. Quis digne considerare valeat hujus viri tam sublimia virtutum moderamina? In quo tanta est auctoritas regiminis, ut ad silentium restringantur duces: tanta humilitas cordis, ut ex aequo ad judicium venire permittantur ancillae. Ecce apparet miro modo in potestate principibus potior, in certamine servis aequalis; in coetu principum memor regiminis, in certamine famulorum memor conditionis. Se quippe sub vero domino famulum conspicit, ideoque cordis altitudine se super famulos non extollit. Unde et protinus subdit: CAPUT XIV. VERS. 14.---Quid enim faciam cum surrexerit ad judicandum Deus? et cum quaesierit, quid respondebo illi? 21. Qui aliis praesunt, Deo se subesse semper attendant.---Qui venturum judicem cogitat, indesinenter quotidie rationum suarum in melius causas parat; qui aeternum Dominum tremore cordis intuetur, jura temporalis dominii super subjectos moderari compellitur. Perpendit enim nil esse quod", + "candidate_score": 0.66767, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_24_26", + "bdc_text": "Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire . Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 . in die domini tractandus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1143", + "psc_text": "ipse Domino debeat pensat. Quod beatus Job quomodo non fecerat, qui tam crebra sacrificia in expiatione filiorum etiam pro cogitationibus offerebat? Quia ergo Eliu dixit quod is qui judicium non amat sanari non possit, arguens beatum Job quod judicium non amaret, et quia eum qui justus est condemnasset, illico ejusdem justi, id est Domini, justitiam subdit, dicens: CAPUT XXV [Rec. XIV] VERS. 18.---Qui dicit regi, apostata; qui vocat duces impios. 52. Apostata est qui aliis praeest non ut prosit, sed ut dominetur.---Saepe novimus quod plerique qui praesunt inordinatum sibi metum a subditis exigunt, et non tam propter Dominum quam pro Domino venerari volunt. Intus enim se tumore cordis extollunt, cunctosque subditos in sui comparatione despiciunt, nec condescendendo consulunt, sed dominando premunt, quia videlicet alta cogitatione se erigunt, et aequales se illis quibus eos praeesse contingit non agnoscunt. Contra hunc tumorem per Ecclesiasticum librum dicitur: Ducem te constituerunt; noli extolli, sed", + "candidate_score": 0.667042, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_34_36", + "bdc_text": "O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem . Vale , animae meae pars non minimaVgl. Otto 26 , Nr. 111. .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_982", + "psc_text": "contemplatione mentis sub quibusdam imaginibus solet. In diurna autem luce certius cernimus, in nocturna vero visione cunctanter videmus. Et quia sancti omnes quandiu in hac vita sunt divinae naturae secreta quasi sub quadam imaginatione conspiciunt, quia videlicet necdum sicut sunt ea manifestius contemplantur, bene Eliu, postquam dixit Deum nobis per somnium loqui, subdit: In visione nocturna. Nox quippe est vita praesens, in qua quandiu sumus, per hoc quod interna conspicimus, sub incerta imaginatione caligamus. Propheta namque ad videndum Dominum quadam se premi caligine sentiebat, dicens: Anima mea desideravit te in nocte (Isai. XXVI, 9) . Ac si diceret: In hac obscuritate vitae praesentis videre te appeto, sed adhuc infirmitatis nubilo circumscribor. David quoque hujus noctis caliginem vitans, claritatem veri luminis praestolatus ait: Mane astabo tibi, et videbo (Psal. V, 5) . Adhuc ergo in nocte minus se videre conspicit, qui ad videndum Deum futurum mane concupiscit. Quia vero, ut diximus,", + "candidate_score": 0.666874, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_25_27", + "bdc_text": "Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 . in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2809", + "psc_text": "VI, 28) . Hinc rursum ait: Cum stabitis ad orandum, dimittite si quid habetis adversus aliquem, ut et Pater vester qui in coelis est dimittat vobis peccata vestra (Marc. XI, 25) . Quantum vero pro se obtinuit, qui pro aliis intervenit, illico demonstratur, cum subditur: CAPUT XII [Rec. VIII]. Ibid.---Addidit Dominus omnia quaecunque fuerant Job duplicia. 22. Juxta afflictionis pondus disponitur mensura consolationis.---Cuncta quae amiserat duplicia recepit, quia per pietatem benigni judicis tentationis nostrae dispendium vincunt suffragia consolationum. Minus autem tentat probatio quam remuneratio consolatur, ut ex retributionis merito leve fuisse quod toleravit agnoscat, qui ex percussionis pondere grave se aliquid tolerare judicabat. Unde afflictae quoque Judaeae dicitur: Ad punctum in modico dereliqui te, et in miserationibus magnis congregabo te (Isai. LIV, 7) . Aliquando vero juxta afflictionis pondus disponitur mensura consolationis. Unde alias scriptum est: Secundum multitudinem dolorum meorum in corde meo consolationes tuae laetificaverunt animam meam (Psal. XCIII,", + "candidate_score": 0.664369, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_12_14", + "bdc_text": "Spero de homine in dies meliora . At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit . Male audit apud aliquos nostratum , quasi utramque sellam sibi paraverit Vgl. Otto 316 , Nr. 1621 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_798", + "psc_text": "Et si laetatum est in abscondito cor meum. [Vet. X.] Et quia plerumque inconsiderata mens, dum transitorio favori non renititur, ad hoc usque pertrahitur, ut laudet ipsa quod facit, conditioni quae praemissa est quasi congrue subinfertur: CAPUT IX. IBID.---Et osculatus sum manum meam ore meo. 20. Deo, non sibi, sua bona opera tribuunt. Gratia praeveniens.---Per manum quippe operatio, per os autem locutio designatur; sicut per Salomonem dicitur: Abscondit piger manum suam sub axilla sua, et laborat si ad os suum porrigat eam (Prov. XIX, 24) . Pigro labor est manum suam ad os porrigere, quia desidiosus quisque praedicator nec hoc vult operari quod dicit. Manum quippe ad os porrigere est voci suae opere concordare. Manum ergo suam osculatur ore suo, qui laudat quod facit, et testimonio propriae locutionis sibi virtutem tribuit operis. Qua in re quis despicitur, nisi is qui ipsa operandi munera largitur? Unde bene per egregium praedicatorem dicitur:", + "candidate_score": 0.652406, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_12_14", + "bdc_text": "Spero de homine in dies meliora . At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit . Male audit apud aliquos nostratum , quasi utramque sellam sibi paraverit Vgl. Otto 316 , Nr. 1621 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2320", + "psc_text": "locutus es, cur audita sanctorum vita siluisti? Me enim fuit arguere, de percussione mea an fuerit justa dubitare. Et bona quidem tua veraciter protulisti, sed haec quo tenderent flagella nescisti, quia etsi non habes jam quod corrigas, habes adhuc tamen quo crescas. In quantam vero virtutis arcem quam plurimos sublevem, me ecce narrante cognovisti. Ipse considerabas tuam, sed aliorum celsitudinem nesciebas. Auditis igitur aliorum virtutibus, si quid vales, responde de tuis. Scimus autem quod cordis sui oculum per elationis tenebras exstinguit, qui, cum recta agit, considerare meliorum merita negligit. 1045 At contra magno humilitatis radio sua opera illustrat, qui aliorum bona subtiliter pensat, quia dum ea quae ipse fecerit facta foris et ab aliis conspicit, eum qui de singularitate intus erumpere nititur superbiae tumorem premit. Hinc est quod voce Dei ad Eliam solum se aestimantem dicitur: Reliqui mihi septem millia virorum qui 1046 non curvaverunt genua ante Baal (III Reg.", + "candidate_score": 0.647693, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_31", + "bdc_text": "Caeterum , unde sit , quod conscientia reddatur uni lata , alteri arcta , quibusve causis erronea , ut absolute non potui praestare , ita cum silentio praeterii a te pendens , ut quemadmodum in omnibus , ita et hac in re iudicium tuum describas .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2355", + "psc_text": "corda doceantur. Nam cum duo ad judicium pergunt, alius innocentiae sibi conscius, alius culpae, ante prolatam sententiam adhuc tacentem judicem utrique conspiciunt, et tamen culpae debitor gravem contra se iram hoc ipsum judicis silentium suspicatur. Quam iram sibi non denuntiat perturbatio judicis, sed recordatio pravitatis, quia etsi adhuc foris reum sententia non clamat, intus tamen graviter conscientia accusat. At contra justitiae amicus decernentis vultum conspicit, sed intus de testimonio bonae recordationis hilarescit, et quo apud se quod metuat non habet, eo omne quod erga semetipsum est blandum videt. Hoc itaque loco furor Domini dicitur non perturbatio divinae substantiae, sed super peccatores male sibi conscios examinatio justae vindictae. Quamvis enim eum tranquillum in judicio videant, tamen quia feriendos se ab illo non dubitant, eum in suis motibus perturbatum putant. Sequitur: CAPUT VIII. IBID.---Et respiciens omnem arrogantem humilia. 10. Omnis arrogans aut poenitendo cognoscit culpam, aut pereundo percipit poenam.---Ac si dicat ut", + "candidate_score": 0.645154, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_9", + "bdc_text": "Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1144", + "psc_text": "Domino venerari volunt. Intus enim se tumore cordis extollunt, cunctosque subditos in sui comparatione despiciunt, nec condescendendo consulunt, sed dominando premunt, quia videlicet alta cogitatione se erigunt, et aequales se illis quibus eos praeesse contingit non agnoscunt. Contra hunc tumorem per Ecclesiasticum librum dicitur: Ducem te constituerunt; noli extolli, sed esto in illis quasi unus ex illis (Eccli. XXXII, 1) . Hunc tumorem Dominus per prophetam in pastoribus increpans ait: Vos autem cum austeritate imperabatis eis, et cum potentia (Ezech. XXXIV, 4) . Ipsa enim bona quae subditis dicunt dominando potius quam consulendo proferunt, quia videlicet quidquam eis quasi ex aequo dicere semetipsos existimant dejecisse. Singularitate enim gaudent culminis, et non aequalitate conditionis. Sed quia haec tumentia corda rectorum subtiliter Dominus pensat, bene contra eos dicitur: Qui dicit regi, apostata. Unusquisque enim superbus rector toties ad culpam apostasiae dilabitur, quoties, praeesse hominibus delectatus, honoris sui singularitate laetatur. Sub quo enim", + "candidate_score": 0.643142, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_35_37", + "bdc_text": "Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem . Vale , animae meae pars non minimaVgl. Otto 26 , Nr. 111. . Bernę , 8 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_982", + "psc_text": "contemplatione mentis sub quibusdam imaginibus solet. In diurna autem luce certius cernimus, in nocturna vero visione cunctanter videmus. Et quia sancti omnes quandiu in hac vita sunt divinae naturae secreta quasi sub quadam imaginatione conspiciunt, quia videlicet necdum sicut sunt ea manifestius contemplantur, bene Eliu, postquam dixit Deum nobis per somnium loqui, subdit: In visione nocturna. Nox quippe est vita praesens, in qua quandiu sumus, per hoc quod interna conspicimus, sub incerta imaginatione caligamus. Propheta namque ad videndum Dominum quadam se premi caligine sentiebat, dicens: Anima mea desideravit te in nocte (Isai. XXVI, 9) . Ac si diceret: In hac obscuritate vitae praesentis videre te appeto, sed adhuc infirmitatis nubilo circumscribor. David quoque hujus noctis caliginem vitans, claritatem veri luminis praestolatus ait: Mane astabo tibi, et videbo (Psal. V, 5) . Adhuc ergo in nocte minus se videre conspicit, qui ad videndum Deum futurum mane concupiscit. Quia vero, ut diximus,", + "candidate_score": 0.639991, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_20", + "bdc_text": "nam catabaptistarum fex ad mentiendum et imponendum instructissima augetur in dies , et qui in agro facile illorum trichis moventur , quottidie clamant procrastinationem illam indicium esse certissimum veritatem a catabaptistarum parte esse .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_526", + "psc_text": "hiemalibus colliguntur, qui certis etiam temporibus arescunt. Jure itaque inventores perversorum dogmatum torrentes vocantur, quia a calore charitatis frigidi, quasi in torpore temporis hiemalis excrescunt, quia non perpetua plenitudine profluunt, sed Catholicorum allegationibus quasi aestivis solibus exsiccantur. Et quidem inventores perversorum dogmatum contra sanctam Ecclesiam exorti, fervore jam veritatis exstincti sunt, sed tamen eorum discipuli ea quae illi docuerunt tenere ac defendere non desistunt. Hi ergo qui illorum sequuntur errores, in desertis torrentium habitant, id est in eorum praedicatione confidunt, quorum eloquia Catholicorum jam responsione et ratiocinatione siccata sunt. [Vet. XI.] Quid vero aliud cavernas terrae quam occultas haereticorum praedicationes accipimus? Sic enim haeretici inter se clandestinis conventiculis coeunt, ut errori suo reverentiam, quam ex ratione non valent, praebeant ex occultatione, et infirmis animabus pravitatis sermo tanto reverendus appareat, quanto secretus. Unde apud Salomonem mulier ex typo haereseos suadet dicens: Aquae furtivae dulciores sunt, et panis absconditus suavior (Prov. IX,", + "candidate_score": 0.636301, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_1_3", + "bdc_text": "Tametsi Simlerus Gemeint ist wahrscheinlich der Berner Heinrich Simler ( s. HBBW I 215f , Anm. 56 ) , eventuell Peter Simler . noster certissime omnia referre possit , charissime Heinrice , quae de nostrarum rerum statu desideras , nolui tamen vacuus ad te veniret , quo perpetuos mei in te amoris testes habeas .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1980", + "psc_text": "ad vos, ut et ego bono animo sim, cognitis quae circa vos sunt (Philip. II, 10). Constrictus etiam vinculis atque Ephesi retentus, Colossensibus scribit: Nam si corpore absens sum, sed spiritu vobiscum sum (Coloss. II, 5) . Ecce quomodo sancto desiderio quasi vagatur: hic corpore tenetur, illuc spiritu ducitur; et paterni amoris affectum istis praesentibus exhibet, illis absentibus ostendit; coram positis impendit opera, audientibus exprimit vota, efficaciter praesens eis cum quibus erat, nec tamen 970 illis absens cum quibus non erat. Cujus vagationem melius cognoscimus, si ejus adhuc ad Corinthios verba pensamus. Ait enim: Veniam ad vos, cum Macedoniam pertransiero. Nam Macedoniam pertransibo; apud vos autem forsitan manebo, vel etiam hiemabo (I Cor. XVI, 5) . Perpendamus, quaeso, quae sit ista vagatio. Ecce alio interim manet, alio se iturum perhibet, atque alio deflexurum promittit. Quid est quod tam anxie per tot loca partitur, nisi quod circa omnes una charitate constringitur?", + "candidate_score": 0.635937, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_14", + "bdc_text": "Male audit apud aliquos nostratum , quasi utramque sellam sibi paraverit Vgl. Otto 316 , Nr. 1621 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_978", + "psc_text": "autem homo vigilat, quando eum saecularium negotiorum aestus insolenter inquietat. Aurem quippe cordis terrenarum cogitationum turba dum perstrepit claudit, atque in secretario mentis, quanto minus curarum tumultuantium sonus compescitur, tanto amplius vox praesidentis judicis non auditur. Neque enim perfecte homo sufficit ad utraque divisus, sed dum sic interius erudiri appetit, ut tamen exterius implicetur, unde exterius auditum aperit, inde interius obsurdescit. Moyses admistus Aegyptiis quasi vigilabat, et idcirco vocem Domini in Aegypto positus non audiebat (Exod. II, 11, 12, seq.) . Sed exstincto Aegyptio, postquam in desertum fugit, illic dum quadraginta annis deguit, quasi ab inquietis terrenorum desideriorum tumultibus obdormivit; atque idcirco divinam vocem percipere meruit, quia per supernam gratiam quanto magis ab appetendis exterioribus torpuit, tanto verius ad cognoscenda interiora vigilavit. Rursus Israelitici populi turbis praelatus, ut legis praecepta percipiat, in montem ducitur, atque ut interna penetret, ab externis tumultibus occultatur (Exod. XIX, 3) . [Vet. XXI.] 38. Qui", + "candidate_score": 0.633836, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_13_15", + "bdc_text": "At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit . Male audit apud aliquos nostratum , quasi utramque sellam sibi paraverit Vgl. Otto 316 , Nr. 1621 . - Gemeint ist die etwas zweideutige Lage Meganders in Bern :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_798", + "psc_text": "Et si laetatum est in abscondito cor meum. [Vet. X.] Et quia plerumque inconsiderata mens, dum transitorio favori non renititur, ad hoc usque pertrahitur, ut laudet ipsa quod facit, conditioni quae praemissa est quasi congrue subinfertur: CAPUT IX. IBID.---Et osculatus sum manum meam ore meo. 20. Deo, non sibi, sua bona opera tribuunt. Gratia praeveniens.---Per manum quippe operatio, per os autem locutio designatur; sicut per Salomonem dicitur: Abscondit piger manum suam sub axilla sua, et laborat si ad os suum porrigat eam (Prov. XIX, 24) . Pigro labor est manum suam ad os porrigere, quia desidiosus quisque praedicator nec hoc vult operari quod dicit. Manum quippe ad os porrigere est voci suae opere concordare. Manum ergo suam osculatur ore suo, qui laudat quod facit, et testimonio propriae locutionis sibi virtutem tribuit operis. Qua in re quis despicitur, nisi is qui ipsa operandi munera largitur? Unde bene per egregium praedicatorem dicitur:", + "candidate_score": 0.632995, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_14", + "bdc_text": "Male audit apud aliquos nostratum , quasi utramque sellam sibi paraverit Vgl. Otto 316 , Nr. 1621 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_798", + "psc_text": "Et si laetatum est in abscondito cor meum. [Vet. X.] Et quia plerumque inconsiderata mens, dum transitorio favori non renititur, ad hoc usque pertrahitur, ut laudet ipsa quod facit, conditioni quae praemissa est quasi congrue subinfertur: CAPUT IX. IBID.---Et osculatus sum manum meam ore meo. 20. Deo, non sibi, sua bona opera tribuunt. Gratia praeveniens.---Per manum quippe operatio, per os autem locutio designatur; sicut per Salomonem dicitur: Abscondit piger manum suam sub axilla sua, et laborat si ad os suum porrigat eam (Prov. XIX, 24) . Pigro labor est manum suam ad os porrigere, quia desidiosus quisque praedicator nec hoc vult operari quod dicit. Manum quippe ad os porrigere est voci suae opere concordare. Manum ergo suam osculatur ore suo, qui laudat quod facit, et testimonio propriae locutionis sibi virtutem tribuit operis. Qua in re quis despicitur, nisi is qui ipsa operandi munera largitur? Unde bene per egregium praedicatorem dicitur:", + "candidate_score": 0.632686, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_25", + "bdc_text": "Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_826", + "psc_text": "Qui si tunc cum id sponte dicunt peccatores se esse veraci humilitate cognoscerent, cum arguuntur ab aliis, esse se quod confessi fuerant non negarent. Qua in re indicia verae confessionis sunt, si cum quisque se peccatorem dicit, id de se dicenti etiam alteri non contradicit. Nam quia scriptum est: Justus in principio accusator est sui (Prov. XVIII, 17) , non magis peccator, sed justus videri appetit, cum peccatorem 714 se quisque nullo arguente confitetur, sed confessionis veritatem probat, cum alter malum quod fecimus increpat. Quod si superbe defendimus, liquet quia peccatores nos ex nobis ficte dicebamus. Unde summopere curandum est ut mala quae fecimus, et sponte fateamur, et haec aliis arguentibus non negemus. Superbiae quippe vitium est ut quod de se fateri quisque quasi sua sponte dignatur, hoc sibi dici ab aliis dedignetur 34. Job in peccati confessione humilitas. Saepe gravioris certaminis est peccata confiteri quam vitare.---Beatus itaque Job quantae", + "candidate_score": 0.625523, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_7", + "bdc_text": "Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2549", + "psc_text": "Citius enim nomina ejus agnoscimus, si tergiversationis illius astutiam subtiliter exploremus. De coelo quippe ad terram venit, et ad spem coelestium nulla jam respiratione se erigit. Irrationale ergo et quadrupes animal est per actionis immundae fatuitatem, draco per nocendi malitiam, avis per subtilis naturae levitatem. Quia enim hoc quod contra se agit ignorat, bruto sensu bellua est; quia malitiose nobis nocere appetit, draco est; quia vero de naturae suae subtilitate superbe extollitur, avis est. Rursum, quia in hoc quod inique agit ad utilitatem nostram divina virtute possidetur, jumentum est; quia vero latenter mordet, serpens est; quia autem nonnunquam per indomitam superbiam se etiam lucis angelum simulat, avis est. Humanum etenim genus quamvis inexplicabili iniquitatis arte lacessat, tribus tamen vitiis valde tentat, ut videlicet alios sibi per luxuriam, alios per malitiam, alios per superbiam subdat. 31. Secundum varias illas formas, varie tentat. Satanae escam ostendit Christus, laqueum abscondit.---Non ergo immerito in", + "candidate_score": 0.624079, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_37_39", + "bdc_text": "Bernę , 8 . septembris . De rebus publicis penitus nihil habeo .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2030", + "psc_text": "Quid autem per cubitum, nisi operatio; quid per senarium numerum, nisi perfectio operationis ostenditur, quia et sexto die cuncta opera Dominus explesse memoratur? Quid ergo super sex cubitos palmus insinuat (Genes. II, 1) , nisi contemplationis vim, quae jam initia aeternae et septimae quietis demonstrat? Quia enim aeternorum contemplatio hic minime perficitur, mensura septimi cubiti non expletur. Electorum itaque ecclesia, quia cuncta quae operanda sunt perficit, in sex cubitis sese in monte posita civitas ostendit. Quia vero hic adhuc sola initia contemplationis 981 inspicit, de septimo cubito non nisi palmum tangit. 54. Culmen contemplationis non attingitur, nisi ab exteriorum curarum oppressione liberemur.---Sciendum vero est quia nequaquam culmen contemplationis attingimus, si non ab exterioris curae oppressione cessemus. Nequaquam nosmetipsos intuemur, ut sciamus aliud in nobis esse rationale quod regit, aliud animale quod regitur, nisi ad secretum hujus silentii recurrentes, ab omni exterius perturbatione sopiamur. Quod silentium nostrum bene etiam Adam dormiens", + "candidate_score": 0.621248, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_22", + "bdc_text": "Optarem utique te omnia iudicio perpendisse , ut ubi ubi erratum esset , alia via resarciretur Zu Bullingers Mit wirkung vgl. Fast 37 , bes. Anm. 168. .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_18", + "psc_text": "Ac sic aperte spondeat, dicens: Quae mea sunt, jam videre refugio, quia per imitationis tuae viam pergere conversationis gressibus inardesco. Qui enim praesenti jam mundo contradicit, amoris excitatione continua Redemptoris sui vias cordis oculis objicit, ut mens prospera fugiat, ad adversa praeparetur; nihil quod demulcet appetat, nihil quod deterrere creditur pertimescat; moerorem gaudium deputet; praesentis vitae gaudia damna moeroris penset; abjectionis detrimenta non timeat, sed per haec manentis gloriae locum quaerat. Has etenim vias sequentium monstrabat oculis Veritas, cum dicebat: Si quis mihi ministrat, me sequatur (Joan. XII, 26) . Ad has vias tumentia discipulorum corda revocabat, cum locum jam gloriae quaererent, sed ejusdem gloriae iter ignorarent, dicens: Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum (Matth. XX, 22) ? Confessionis quippe illius celsitudinem a dextris sinistrisque quaesierant, sed quanta ad hanc esset itineris angustia non videbant. Unde et eorum mox oculis imitandus passionis calix objicitur, ut videlicet si ad sublimitatis", + "candidate_score": 0.621205, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_21", + "bdc_text": "Urge igitur typographos , ne excusa diutius delitescant et negligamur .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1950", + "psc_text": "sanctorum praedicatorum vitam vigilanter videamus. Ipsi quippe cum verba praedicationis movent, prius se in sanctis actionibus exercent, ne in semetipsis torpentes opere, alios excitent voce; sed ante se per sublimia facta excutiunt, et tunc ad bene agendum alios sollicitos reddunt. Prius cogitationum alis semetipsos feriunt, quia quidquid in se inutiliter torpet, sollicita investigatione deprehendunt, districta animadversione corrigunt. Prius sua punire fletibus curant, et tunc quae aliorum sunt punienda denuntiant. Prius ergo alis insonant quam cantus emittant, quia antequam verba exhortationis proferant omne quod locuturi sunt operibus clamant; et cum perfecte in semetipsis vigilant, tunc dormientes alios ad vigilias vocant. 16. Ut recte suo munere defungantur praedicatores et doctores, habent a Deo.---Sed unde tanta haec doctori intelligentia, ut et sibi perfecte vigilet, et dormientes ad vigilias sub quibusdam clamoris provectibus vocet, ut et peccatorum tenebras prius caute discutiat, et discrete postmodum lucem praedicationis ostendat, ut singulis juxta modum et tempora congruat,", + "candidate_score": 0.612866, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_21", + "bdc_text": "Urge igitur typographos , ne excusa diutius delitescant et negligamur .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1949", + "psc_text": "Quae idcirco argenteae fieri praecipiuntur, ut praedicatorum verba lucis nitore pateant, 963 et auditorum mentem nulla sui obscuritate confundant. Idcirco autem ductiles, quia necesse est ut hi qui venturam vitam praedicant tribulationum praesentium tunsionibus crescant. Bene autem dicitur: Cum concisus clangor increpuerit, movebuntur castra (Num. X, 5) , quia nimirum praedicationis sermo cum subtilius ac minutius agitur, auditorum corda contra tentationum certamina ardentius excitantur. 15. Qui alios ex officio adhortantur, prius se in bonis operibus exerceant.---Est adhuc aliud in gallo solerter intuendum, quia cum jam edere cantus parat, prius alas excutit, et semetipsum feriens, vigilantiorem reddit. Quod patenter cernimus, si sanctorum praedicatorum vitam vigilanter videamus. Ipsi quippe cum verba praedicationis movent, prius se in sanctis actionibus exercent, ne in semetipsis torpentes opere, alios excitent voce; sed ante se per sublimia facta excutiunt, et tunc ad bene agendum alios sollicitos reddunt. Prius cogitationum alis semetipsos feriunt, quia quidquid in se inutiliter", + "candidate_score": 0.59379, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 12, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Fortunatum-Manichaeum", + "max_score": 0.702029, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_28_30", + "bdc_text": "Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ; zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit . atque iis iudicari et contestari , quae bona sunt et quę mala .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Fortunatum-Manichaeum_window_54", + "psc_text": "animam pugnat, consuetudo facta in carne. Ipsa est nimirum carnis prudentia, quae quamdiu ita legi Dei subjici non potest, tamdiu prudentia carnis est: sed illuminata anima, desinit illa esse carnis prudentia. Sic enim dictum est, prudentiam carnis non posse legi Dei esse subjectam, quemadmodum si diceretur, glacialem nivem calidam esse non posse. Nullo enim pacto, quamdiu nix est, calida esse potest. Sed quemadmodum illa nix calore resolvitur, et desinit nix esse, ut possit calescere: sic illa carnis prudentia, id est, consuetudo facta cum carne, cum fuerit mens nostra illuminata, et ad arbitrium divinae legis totum hominem sibi Deus subjecerit, pro illa consuetudine animae mala facit consuetudinem bonam. Ex quo illae duae arbores, bona arbor et mala arbor quas commemorasti, verissime dictum est a Domino quod suos fructus habeant; id est, neque bona possit dare malos fructus, neque mala bonos, sed quamdiu mala est. Accipiamus duos homines; bonum hominem, et malum", + "candidate_score": 0.702029, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 13, + "cf_id": "cf012", + "work_id": "009_Hilarius-Pictaviensis_Commentarius-in-psalmos-XV-XXXI-XLI", + "max_score": 0.701987, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_26_28", + "bdc_text": "in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "009_Hilarius-Pictaviensis_Commentarius-in-psalmos-XV-XXXI-XLI_window_20", + "psc_text": "exterioris hominis etiam Apostolus docet cum ait: Consentio legi secundum interiorem hominem; sed video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae (Rom. VII, 12) . Et alio loco: Igitur ego ipse quidem mente servio legi Dei; carne autem legi peccati (Ibid. 25) . Talem ergo ipse quamdam et Dominus noster Jesus sentire se refert dissensionem, ubi ait: Spiritus promptus, caro autem infirma: secundum interiorem enim hominem consentiebat legi Patris, ut pateretur; secundum exteriorem autem, ut ipse testatur, in carne trepidabat. Itaque quia renes secreta continent carnis quae infirmabatur in tempore passionis, eruditum se renibus suis ait, ut intelligeret ipse, licet esset Filius, sperare in Deum. Quod similiter de eo et epistola quae scribitur ad Hebraeos, sentit. Quamquam enim, ait, esset Filius Dei, didicit ex his quae passus est obaudientiam: et perfectus factus est omnibus obaudientibus causa salutis aeternae (Heb. V, 8) . Sic enim renes erudierunt eum, ut", + "candidate_score": 0.701987, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_27_29", + "bdc_text": "Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ; zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit .", + "psc_chunk_id": "009_Hilarius-Pictaviensis_Commentarius-in-psalmos-XV-XXXI-XLI_window_20", + "psc_text": "exterioris hominis etiam Apostolus docet cum ait: Consentio legi secundum interiorem hominem; sed video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae (Rom. VII, 12) . Et alio loco: Igitur ego ipse quidem mente servio legi Dei; carne autem legi peccati (Ibid. 25) . Talem ergo ipse quamdam et Dominus noster Jesus sentire se refert dissensionem, ubi ait: Spiritus promptus, caro autem infirma: secundum interiorem enim hominem consentiebat legi Patris, ut pateretur; secundum exteriorem autem, ut ipse testatur, in carne trepidabat. Itaque quia renes secreta continent carnis quae infirmabatur in tempore passionis, eruditum se renibus suis ait, ut intelligeret ipse, licet esset Filius, sperare in Deum. Quod similiter de eo et epistola quae scribitur ad Hebraeos, sentit. Quamquam enim, ait, esset Filius Dei, didicit ex his quae passus est obaudientiam: et perfectus factus est omnibus obaudientibus causa salutis aeternae (Heb. V, 8) . Sic enim renes erudierunt eum, ut", + "candidate_score": 0.676962, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_34_36", + "bdc_text": "O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem . Vale , animae meae pars non minimaVgl. Otto 26 , Nr. 111. .", + "psc_chunk_id": "009_Hilarius-Pictaviensis_Commentarius-in-psalmos-XV-XXXI-XLI_window_19", + "psc_text": "Providebam Dominum in conspectu meo semper, quia a dextris est mihi ut non commovear. Propter hoc jucundatum est cor meum, et exsultavit lingua mea, insuper et caro mea habitabit in spe: quia non derelinques animam meam in infernum, neque dabis sanctum tuum videre corruptionem. Et textus quidem hic et ordo manifestus est: sed quod renes nominavit, et quasi in nocte, ait, erudierunt me; ne obscuriora videantur, interrogemus. Deus scrutator dicitur renum et cordis, in quibus quasi duobus locis hominis secreta teneantur. Sed in corde quidem secretum animae, in renibus vero secretum carnis est; quas subinde inter se diversitates interioris et exterioris hominis etiam Apostolus docet cum ait: Consentio legi secundum interiorem hominem; sed video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae (Rom. VII, 12) . Et alio loco: Igitur ego ipse quidem mente servio legi Dei; carne autem legi peccati (Ibid. 25) . Talem ergo ipse quamdam et", + "candidate_score": 0.654984, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_8", + "bdc_text": "Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "009_Hilarius-Pictaviensis_Commentarius-in-psalmos-XV-XXXI-XLI_window_19", + "psc_text": "Providebam Dominum in conspectu meo semper, quia a dextris est mihi ut non commovear. Propter hoc jucundatum est cor meum, et exsultavit lingua mea, insuper et caro mea habitabit in spe: quia non derelinques animam meam in infernum, neque dabis sanctum tuum videre corruptionem. Et textus quidem hic et ordo manifestus est: sed quod renes nominavit, et quasi in nocte, ait, erudierunt me; ne obscuriora videantur, interrogemus. Deus scrutator dicitur renum et cordis, in quibus quasi duobus locis hominis secreta teneantur. Sed in corde quidem secretum animae, in renibus vero secretum carnis est; quas subinde inter se diversitates interioris et exterioris hominis etiam Apostolus docet cum ait: Consentio legi secundum interiorem hominem; sed video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae (Rom. VII, 12) . Et alio loco: Igitur ego ipse quidem mente servio legi Dei; carne autem legi peccati (Ibid. 25) . Talem ergo ipse quamdam et", + "candidate_score": 0.636449, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_35_37", + "bdc_text": "Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem . Vale , animae meae pars non minimaVgl. Otto 26 , Nr. 111. . Bernę , 8 .", + "psc_chunk_id": "009_Hilarius-Pictaviensis_Commentarius-in-psalmos-XV-XXXI-XLI_window_19", + "psc_text": "Providebam Dominum in conspectu meo semper, quia a dextris est mihi ut non commovear. Propter hoc jucundatum est cor meum, et exsultavit lingua mea, insuper et caro mea habitabit in spe: quia non derelinques animam meam in infernum, neque dabis sanctum tuum videre corruptionem. Et textus quidem hic et ordo manifestus est: sed quod renes nominavit, et quasi in nocte, ait, erudierunt me; ne obscuriora videantur, interrogemus. Deus scrutator dicitur renum et cordis, in quibus quasi duobus locis hominis secreta teneantur. Sed in corde quidem secretum animae, in renibus vero secretum carnis est; quas subinde inter se diversitates interioris et exterioris hominis etiam Apostolus docet cum ait: Consentio legi secundum interiorem hominem; sed video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae (Rom. VII, 12) . Et alio loco: Igitur ego ipse quidem mente servio legi Dei; carne autem legi peccati (Ibid. 25) . Talem ergo ipse quamdam et", + "candidate_score": 0.633861, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 14, + "cf_id": "cf036", + "work_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_De-remissione-peccatorum", + "max_score": 0.701234, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6_8", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_De-remissione-peccatorum_window_78", + "psc_text": "4). CAPUT XXV. Etenim sive caritas, et ea de corde puro, sive unitatis fraternae communio, sive haereditatis coelestis paterna possessio, in sancti Spiritus donatione consistunt. De caritate quippe Doctor gentium dicit: caritas Dei diffusa est in cordibus nostris per Spiritum sanctum, qui datus est nobis (Rom. V, 5) . Unitatem quoque Spiritus cum eadem caritate commendat, dicens: Obsecro itaque vos ego vinctus in Domino, ut digne ambuletis vocatione qua vocati estis, cum omni humilitate et mansuetudine, cum patientia supportantes invicem in (al. cum) caritate, solliciti servare unitatem Spiritus in vinculo pacis (Ephes. IV, 1, 2, 3) . Ipsam quoque communionem Spiritus sancti esse confirmat, dicens: Gratia quoque Domini nostri Jesu Christi, et caritas Dei, et communicatio Spiritus sancti sit cum omnibus vobis (II Cor. XIII, 13) . De haereditate quoque nostra sic loquitur: Signati estis Spiritu promissionis sancto, qui est pignus haereditatis nostrae (Ephes. I, 13, 14) . Spem quoque", + "candidate_score": 0.701234, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_De-remissione-peccatorum_window_78", + "psc_text": "4). CAPUT XXV. Etenim sive caritas, et ea de corde puro, sive unitatis fraternae communio, sive haereditatis coelestis paterna possessio, in sancti Spiritus donatione consistunt. De caritate quippe Doctor gentium dicit: caritas Dei diffusa est in cordibus nostris per Spiritum sanctum, qui datus est nobis (Rom. V, 5) . Unitatem quoque Spiritus cum eadem caritate commendat, dicens: Obsecro itaque vos ego vinctus in Domino, ut digne ambuletis vocatione qua vocati estis, cum omni humilitate et mansuetudine, cum patientia supportantes invicem in (al. cum) caritate, solliciti servare unitatem Spiritus in vinculo pacis (Ephes. IV, 1, 2, 3) . Ipsam quoque communionem Spiritus sancti esse confirmat, dicens: Gratia quoque Domini nostri Jesu Christi, et caritas Dei, et communicatio Spiritus sancti sit cum omnibus vobis (II Cor. XIII, 13) . De haereditate quoque nostra sic loquitur: Signati estis Spiritu promissionis sancto, qui est pignus haereditatis nostrae (Ephes. I, 13, 14) . Spem quoque", + "candidate_score": 0.666455, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_27", + "bdc_text": "Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_De-remissione-peccatorum_window_38", + "psc_text": "Spiritu sancto, quoniam tristitia mihi est magna, et continuus dolor cordi meo. Optabam enim ego ipse anathema esse a Christo pro fratribus meis, qui sunt cognati mei secundum carnem, qui sunt Israelitae (Rom. IX, 1, 2, 3, 4) . De illis vero qui intra Ecclesiam positi malis operibus insistebant, sic ad Corinthios loquitur medicinali sermone: Ne iterum cum venero humiliet me Deus apud vos, et lugeam multos ex his qui ante peccaverunt, et non egerunt poenitentiam, super immunditia et fornicatione et impudicitia quam gesserunt (II Cor. XII, 21) . Nec istos utique tristis doleret, nec illos humiliatus doleret Apostolus, si impiis et iniquis exacerbantibus divinam justitiam sine conversione cordis remissionem peccatorum crederet conferendam; cum ipsa remissio peccatorum non nisi in conversione cordis sortiatur effectum; in illis duntaxat qui propriae jam voluntatis utentes arbitrio, divini muneris opitulatione conversi mutata in melius vita, non desistunt ad poscendam remissionem peccatorum currere, ad quorum", + "candidate_score": 0.631118, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_27", + "bdc_text": "Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_De-remissione-peccatorum_window_39", + "psc_text": "impiis et iniquis exacerbantibus divinam justitiam sine conversione cordis remissionem peccatorum crederet conferendam; cum ipsa remissio peccatorum non nisi in conversione cordis sortiatur effectum; in illis duntaxat qui propriae jam voluntatis utentes arbitrio, divini muneris opitulatione conversi mutata in melius vita, non desistunt ad poscendam remissionem peccatorum currere, ad quorum 370 perpetrationem sive nescientes ignorantia impulit, seu, quod est deterius, scientes contumacia voluntatis illexit. Propter quod Propheta orat Deum: Delicta juventutis et ignorantiae meae (al. ignorantias meas) ne memineris (Psal. XXIV, 7) . Et Salvator noster ait: Servus nesciens voluntatem domini sui, et faciens indigna (al. digna), vapulabit paucis, et servus sciens voluntatem domini sui et faciens indigna, plagis vapulabit multis (Luc. XII, 47) . Unde et Apostolus in ignorantia se peccasse confitetur his verbis: Gratias ago ei qui me confortavit Christo Jesu Domino nostro; quia fidelem me existimavit, ponens in ministerio, qui prius fui blasphemus, et persecutor, et contumeliosus;", + "candidate_score": 0.627531, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 15, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII", + "max_score": 0.701098, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_31_33", + "bdc_text": "Caeterum , unde sit , quod conscientia reddatur uni lata , alteri arcta , quibusve causis erronea , ut absolute non potui praestare , ita cum silentio praeterii a te pendens , ut quemadmodum in omnibus , ita et hac in re iudicium tuum describas . Tam importunum tibi amicum tua collegisti humanitate . Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_1129", + "psc_text": "judicem tamquam reus: nec dedignatus est Dominus omnium praesidis vilitatem. Interrogatus tacebat (Joan. XIX, 9), ostendens non in clamore vocis, nec in forensis assertione patrocinii, sed in conscientiae integritate esse innocentiae defensionem: nec salutem corporis ambiendam, sed animi puritatem. Denique qui Susannam absolvit tacentem, se obtulit morti. In illa causa ostendit ut nemo desperaret: in hac, ut redimendae universitatis sacrificium non negaret. Caesus postremo, non conviciatus est, non repercussit: Et Dominus coeli atque terrarum studium deposuit ultionis, vocem humilitatis emisit, dicens: Si male locutus sum, testimonium perhibe de malo: si bene, quid me caedis (Joan. XVIII, 23) ? Quasi infirmus, caedis deplorat injuriam: et cum se posset ulcisci, queri maluit quam vindicare. 36. Ergo et hic personam judicis, propositumque suscepit, dicens: Non possum a me facere quidquam (Joan. V, 30) . Bonus enim judex (3, quaest. 7, cap. Judicet, § Bonus) nihil ex arbitrio suo facit, et domesticae proposito voluntatis,", + "candidate_score": 0.701098, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5_7", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_694", + "psc_text": "totus hic psalmus informat. Et quoniam maximum mandatum in Lege esse cognovit, ut diligamus Dominum Deum nostrum ex toto corde nostro, et ex tota anima nostra, sui imitatione nos quoque, quos erudire studet, vult esse perfectos, dicens: Quomodo dilexi mandatum tuum, Domine. Hoc ipso charitas crescit affectu, quod ipsum testem advocat, cui munus dilectionis impenditur: nec speciem, sed plenitudinem charitatis tali conventione testatur. Hac usus est Petrus: Tu scis, inquit, Domine, quia diligo te (Joan. XXI, 15) . Sed qui diligit Dominum, legem ejus diligit, sicut Maria diligens Filium, omnia verba ejus in corde suo, materno conferebat affectu (Luc. II, 51). Diligens te, feci voluntatem tuam, scriptum est (Esai. XLVIII, 14). Ideo commisit et Christus Petro, ut pasceret gregem suum (Joan. XXI, 18), et Domini faceret voluntatem; quia charitatem ejus agnovit. Qui enim diligit, ex voluntate facit quae sibi sunt imperata: qui timet, ex necessitate. Itaque Dominus operationes servulorum suorum", + "candidate_score": 0.699879, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_26_28", + "bdc_text": "in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_554", + "psc_text": "qui in Domini lege die ac nocte meditatur (Psal. I, 1 et 2) . Sed qui meditatur in Lege, eruditur in Lege: et quem Lex 1100 erudierit, Dominus erudivit, qui locutus est Legem. Ideoque scriptum est: Beatus quem tu erudieris, Domine, et de lege tua docueris eum (Psal. XCIII, 12) . Discamus ergo, et nos in Lege meditari, non avocemur saecularibus illecebris, non occupemur impedimentis: sed semper ad legem Dei simus attenti. Scriptum est enim: Os justi meditabitur sapientiam, et lingua ejus loquetur judicium (Psal. XXXVI, 30) . Hoc in veteri Testamento: audi dicentem et in novo: Prope est verbum in ore tuo, et in corde tuo (Rom. X, 8) . Et maxime hanc meditationem sacerdotibus necessariam ostendit ad Titum scribens, quia debet episcopus amplecti eum, Qui secundum doctrinam est fidelem sermonem; ut potens sit exhortari in doctrina sana, et eos qui contradicunt, arguere (Tit. I, 9) . Quod utique", + "candidate_score": 0.696191, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_33_35", + "bdc_text": "Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_447", + "psc_text": "Surgendum, inquam, et Domino confitendum est, ut gratias agas. Confitenda etiam ejus judicia aeterna; ut quidquid nobis boni accidit, ejus justitiae deputemus: ac sive divites sumus, sive salubriter valemus, id justitiae Domini deferamus; quia justus est, ut opus suum tueatur ac servet, ut quos nudos indotata quadam naturae sorte in hanc projecit corporis infirmitatem, vigore animi, et misericordiae suae dote pauperes vestire dignetur. Quod utique omni agendum tempore manifestum est, ut nec die, nec nocte, nec ullo tempore a gratiarum actione debeamus vacare. 53. (Vers. 63.) Sequitur versus septimus: Particeps ego sum omnium timentium te, et custodientium mandata tua. Habet et Christus participes atque consortes sui. Denique David probat dicens: Unxit te Deus, Deus tuus oleo laetitiae prae consortibus tuis (Psal. XLIV, 8) . Habet participes carnis; quia carnem suscepit: habet prophetiae; quia Prophetam, inquit, vobis suscitabit Dominus Deus vester de fratribus vestris tamquam me: ipsum audietis per omnia quaecumque", + "candidate_score": 0.685649, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_25_27", + "bdc_text": "Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 . in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_174", + "psc_text": "adversum me iniquitatem meam Domino (Psal. XXXI, 5) . Si enim se accusaverit justus, vocem parati accusatoris exclusit, qui solet acerbare peccata, et uniuscujusque exaggerare flagitia. Obstruit ergo os ejus, qui ipse de se fuerit ante confessus, et praestruit veniam confitentis. Verecundia excusat reum, pudor suus accusat auctorem. Qui enim sua delicta non tacuit, videtur in se doluisse quod fecit, in diabolo prodidisse quod suasit. Ideoque ait Scriptura: Justus in exordio sermonis accusator est sui (Prov., XVIII, 17) . Qui se accusat, etsi peccator est, justus esse incipit; quia nec sibi parcit, et Dei justitias confitetur, quem putat latere nihil posse. Utinam Adam se prius accusare, quam celare voluisset! Sed non satis est ut confiteamur errorem: verum etiamsi corrigi volumus, a Domino postulemus, ut doceat nos justificationes suas; ne postea errare possimus. A Domino igitur doceri petit, quia unus est magister noster, ut ait Christus (Matth., XXIII, 18). Nec otiose", + "candidate_score": 0.678192, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_29_31", + "bdc_text": "zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit . atque iis iudicari et contestari , quae bona sunt et quę mala . Caeterum , unde sit , quod conscientia reddatur uni lata , alteri arcta , quibusve causis erronea , ut absolute non potui praestare , ita cum silentio praeterii a te pendens , ut quemadmodum in omnibus , ita et hac in re iudicium tuum describas .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_1124", + "psc_text": "nimium multas esse: grave est enim de altero judicare. Unde etiam scriptum est: Nolite judicare, ut non judicemini (Luc. VI, 37) . Cum enim unusquisque sit suorum conscius peccatorum, quomodo potest de alterius judicare peccato? Judicet (3, quaest. 7, cap. Judicet) de alterius errore, qui non habet quod in se ipse condemnet: judicet ille, qui non agat eadem quae in alio putaverit punienda; ne cum de alio judicat, in se ferat ipse sententiam: judicet ille qui ad pronuntiandum nullo odio, nulla offensione, nulla levitate ducatur. Audisti hodie quid judex verus et justus locutus sit: Non possum, inquit, ego a me facere quidquam (Joan. V, 30) . 32. Nonnulli haeretici solebant hinc facere quaestiones, quasi infirmus esset Filius, qui a se nihil faceret; quasi secundum divinitatem quoque subditus, et paterno subjectus imperio: nec advertunt quod hoc quoque magis potestatis divinae unitas comprobetur, ubi putant inter Patrem et Filium esse distantiam potestatis.", + "candidate_score": 0.673054, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_24_26", + "bdc_text": "Trado eam pro contionibus , et quamvis iudicium habeam , tamen ita mihi non sum addictus , quin ad summum desiderem tuum maxime iudicium audire . Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 . in die domini tractandus .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_174", + "psc_text": "adversum me iniquitatem meam Domino (Psal. XXXI, 5) . Si enim se accusaverit justus, vocem parati accusatoris exclusit, qui solet acerbare peccata, et uniuscujusque exaggerare flagitia. Obstruit ergo os ejus, qui ipse de se fuerit ante confessus, et praestruit veniam confitentis. Verecundia excusat reum, pudor suus accusat auctorem. Qui enim sua delicta non tacuit, videtur in se doluisse quod fecit, in diabolo prodidisse quod suasit. Ideoque ait Scriptura: Justus in exordio sermonis accusator est sui (Prov., XVIII, 17) . Qui se accusat, etsi peccator est, justus esse incipit; quia nec sibi parcit, et Dei justitias confitetur, quem putat latere nihil posse. Utinam Adam se prius accusare, quam celare voluisset! Sed non satis est ut confiteamur errorem: verum etiamsi corrigi volumus, a Domino postulemus, ut doceat nos justificationes suas; ne postea errare possimus. A Domino igitur doceri petit, quia unus est magister noster, ut ait Christus (Matth., XXIII, 18). Nec otiose", + "candidate_score": 0.671176, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_25_27", + "bdc_text": "Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 . in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_501", + "psc_text": "de ventre meo, quaerit animam meam. Si autem modo extraneus maledicit mihi, dimitte illum, ut maledicat; quoniam Dominus dixit illi, ut videat humilitatem meam: et retribuet mihi Dominus bona pro maledicto hoc (II Reg. XVI, 10 et seq.) . Quod et prophetico dixit spiritu, et probavit eventu. Cum enim repleta fuerit humilitas, peccatum solvitur. Denique et in Esaiae libro habes quia dixit Dominus: Sacerdotes, loquimini ad cor Hierusalem: consolamini eam, quia repleta est humiliatio ejus, solutum est peccatum ejus; quia accepit de manu Domini duplicia peccata sua (Esai. XL, 2) . Advertis igitur quia ubi desolatio, ibi humilitas. Desolationem enim sequitur humilitas justo ordine, humilitatem patientia, patientiam probatio, probationem consolatio. Quod habes et in Apostolo scriptum: Quia tribulatio patientiam operatur, patientia autem probationem, probatio autem spem, spes autem non confundit; quia charitas Dei diffusa est in cordibus nostris per Spiritum sanctum (Rom. III, 3-5) , qui utique nostrorum consolator est", + "candidate_score": 0.669377, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_7_9", + "bdc_text": "Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis . Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_243", + "psc_text": "vitae hujus. Unde non in crapula et ebrietate, non in deliciis corporis, sed in cognitione praeceptorum coelestium delectationem nostri debemus ponere. In vanitate currit, qui sibi successibus videtur affluere saecularibus, qui tamquam umbra praetereunt. Averte igitur oculos tuos, ne vanitatem videant. 32. Sed non satis est ut tu avertas; ne forte velis et non possis, offundat tibi diabolus vanitatum spectacula, incentiva inserat voluptatum; pete ut Dominus avertat oculos tuos. Et haec gratia Dei, et hoc munus est Domini; ut oculos animae nostrae a negotiis mundi hujus avertat. Beatitudo enim omnis a Domino est. Beatus autem vir, cui nomen Domini spes ejus, et non respexit in vanitates, et insanias falsas (Psal. XXXIX, 5) . Qui non respicit haec, beatus est: qui autem respicit, insanus atque furiosus est. Et ideo resipiscat unusquisque a furore saecularium cupiditatum, quae ita mentem animumque perturbant, ut compos sui esse non possit. 33. Si in navigio fluctuante", + "candidate_score": 0.667676, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_17_19", + "bdc_text": "Si quid habes , quo hominem excusare liceat , mone . Proinde age acta ZofingaeAkten der Täuferdisputation von Zofingen , 1532 ( HBBibl I 701 ) ; zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_175", + "psc_text": "posse. Utinam Adam se prius accusare, quam celare voluisset! Sed non satis est ut confiteamur errorem: verum etiamsi corrigi volumus, a Domino postulemus, ut doceat nos justificationes suas; ne postea errare possimus. A Domino igitur doceri petit, quia unus est magister noster, ut ait Christus (Matth., XXIII, 18). Nec otiose hoc petit; non enim ille beatus quem docet homo: sed quem tu erudieris, Domine. 12. (Vers. 27.) Ubique meminit sui, nec putat satis esse, ut doceat eum justificationes suas Dominus Deus noster, sed addidit: Viam justificationum tuarum insinua mihi, et exercebor in mirabilibus tuis. Vide ordinem. Prius est ut discamus Domini justificationes, deinde ut gradus quosdam justificationum et ordinem noverimus, quid prius, quid consequens esse debeat. Nam scire quid facias, et ordinem nescire faciendi, non est perfectae cognitionis: offendunt plerumque praepostera. Denique justus est, qui se in exordio sermonis accusat: 1013 injustus autem, qui quod prius negaverat, confitetur. Ille verecundiae", + "candidate_score": 0.661417, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_25_27", + "bdc_text": "Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 . in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_481", + "psc_text": "discam justificationes tuas. Et: Nisi lex tua meditatio mea esset, tunc forsitan perissem in humilitate mea (Infra, vers. 71 et 92) . Et: Humiliatus sum valde (Psal. CXLI, 7) . Hic ergo ostendit humilitatem ortam esse de culpa. Et quia culpa praecessit, ideo humiliatum se ostendit, hoc est, attritum tentationibus et adversis, et traditum anxietatibus: quemadmodum et ille qui traditus est a Paulo in interitum carnis, humiliatus utique est; ut postea posset reconciliationem mereri (I Cor. V, 5). 14. Sed quamvis humilitas ista, hoc est, velut quaedam dejectio, perturbationis non virtutis sit; virtutem tamen saepe generat: et fit non poena, sed remedium delinquentis. Nam si peccatis tuis tribuas quod humiliatus es, quidquid acciderit, in te retorques, et ex reo incipies esse justus, qui te ipse condemnas. Justus enim accusator est sui in exordio sermonis (Prov. XVIII, 17) . Nec potes indignum te judicare humilitate, qui propria errata cognoscis, in quibus", + "candidate_score": 0.661317, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_17_19", + "bdc_text": "Si quid habes , quo hominem excusare liceat , mone . Proinde age acta ZofingaeAkten der Täuferdisputation von Zofingen , 1532 ( HBBibl I 701 ) ; zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_174", + "psc_text": "adversum me iniquitatem meam Domino (Psal. XXXI, 5) . Si enim se accusaverit justus, vocem parati accusatoris exclusit, qui solet acerbare peccata, et uniuscujusque exaggerare flagitia. Obstruit ergo os ejus, qui ipse de se fuerit ante confessus, et praestruit veniam confitentis. Verecundia excusat reum, pudor suus accusat auctorem. Qui enim sua delicta non tacuit, videtur in se doluisse quod fecit, in diabolo prodidisse quod suasit. Ideoque ait Scriptura: Justus in exordio sermonis accusator est sui (Prov., XVIII, 17) . Qui se accusat, etsi peccator est, justus esse incipit; quia nec sibi parcit, et Dei justitias confitetur, quem putat latere nihil posse. Utinam Adam se prius accusare, quam celare voluisset! Sed non satis est ut confiteamur errorem: verum etiamsi corrigi volumus, a Domino postulemus, ut doceat nos justificationes suas; ne postea errare possimus. A Domino igitur doceri petit, quia unus est magister noster, ut ait Christus (Matth., XXIII, 18). Nec otiose", + "candidate_score": 0.657724, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_31", + "bdc_text": "Caeterum , unde sit , quod conscientia reddatur uni lata , alteri arcta , quibusve causis erronea , ut absolute non potui praestare , ita cum silentio praeterii a te pendens , ut quemadmodum in omnibus , ita et hac in re iudicium tuum describas .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_1129", + "psc_text": "judicem tamquam reus: nec dedignatus est Dominus omnium praesidis vilitatem. Interrogatus tacebat (Joan. XIX, 9), ostendens non in clamore vocis, nec in forensis assertione patrocinii, sed in conscientiae integritate esse innocentiae defensionem: nec salutem corporis ambiendam, sed animi puritatem. Denique qui Susannam absolvit tacentem, se obtulit morti. In illa causa ostendit ut nemo desperaret: in hac, ut redimendae universitatis sacrificium non negaret. Caesus postremo, non conviciatus est, non repercussit: Et Dominus coeli atque terrarum studium deposuit ultionis, vocem humilitatis emisit, dicens: Si male locutus sum, testimonium perhibe de malo: si bene, quid me caedis (Joan. XVIII, 23) ? Quasi infirmus, caedis deplorat injuriam: et cum se posset ulcisci, queri maluit quam vindicare. 36. Ergo et hic personam judicis, propositumque suscepit, dicens: Non possum a me facere quidquam (Joan. V, 30) . Bonus enim judex (3, quaest. 7, cap. Judicet, § Bonus) nihil ex arbitrio suo facit, et domesticae proposito voluntatis,", + "candidate_score": 0.653211, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_25", + "bdc_text": "Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_174", + "psc_text": "adversum me iniquitatem meam Domino (Psal. XXXI, 5) . Si enim se accusaverit justus, vocem parati accusatoris exclusit, qui solet acerbare peccata, et uniuscujusque exaggerare flagitia. Obstruit ergo os ejus, qui ipse de se fuerit ante confessus, et praestruit veniam confitentis. Verecundia excusat reum, pudor suus accusat auctorem. Qui enim sua delicta non tacuit, videtur in se doluisse quod fecit, in diabolo prodidisse quod suasit. Ideoque ait Scriptura: Justus in exordio sermonis accusator est sui (Prov., XVIII, 17) . Qui se accusat, etsi peccator est, justus esse incipit; quia nec sibi parcit, et Dei justitias confitetur, quem putat latere nihil posse. Utinam Adam se prius accusare, quam celare voluisset! Sed non satis est ut confiteamur errorem: verum etiamsi corrigi volumus, a Domino postulemus, ut doceat nos justificationes suas; ne postea errare possimus. A Domino igitur doceri petit, quia unus est magister noster, ut ait Christus (Matth., XXIII, 18). Nec otiose", + "candidate_score": 0.643214, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_9", + "bdc_text": "Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_367", + "psc_text": "Domino? Denique et alibi Levi interpretatione dicitur, pro me. Etenim si a me nominetur Levi, pro me est: si pro me offerat, pro me est: si pro me interveniat, pro me est. Sin autem vocetur a Domino, ipse mihi dicitur, hoc est, non alii tributarius, non decimarius, 1057 non de possessione munificus: ipse mihi, hoc est, tamquam abundans pro his omnibus, non ab hoc decimas, non fructus, non dona quaero, non munera, ipse mihi pro munere est, ipse est pro tributo: non in possessione sua munificus mihi, sed ipse mihi possessio, ipse meus fructus, ipse meus census assumptus mihi, vel assumptus a me. Non potest hoc sine divina esse gratia. Sicut enim possessio non potest mea esse, nisi emero eam; sic non potest esse Levi, nisi fuerit assumptus a Domino; cum enim assumptus fuerit, recte dicitur ipse meus. Denique cum Moysi dictum esset ut populo Judaeorum per tribus singulas divideret", + "candidate_score": 0.642941, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_3", + "bdc_text": "noster certissime omnia referre possit , charissime Heinrice , quae de nostrarum rerum statu desideras , nolui tamen vacuus ad te veniret , quo perpetuos mei in te amoris testes habeas .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_798", + "psc_text": "(Psal. XXXIV, 8): Dabis illis, Domine, laqueum cordis eorum, quem parasti eis. Nobis autem da, Domine, auxilium; ut post te sequamur, tuis alligati vinculis. Nulla enim vehementiora, nulla sunt gratiora, quam vincula charitatis. Qui tibi ligatus est, solutus est mundo. 40. (Vers. 111.) Haereditavi testimonia tua in aeternum; quoniam exsultatio cordis mei sunt. Etiam ista vox martyrum est, dicentium quod haereditatem acceperint coelestium testimoniorum. Dicit ergo Propheta: Haeres sum mandatorum tuorum, successionem tuam fidei pietatisque jure quaesivi. Non potest dicere istud, nisi qui mandata custodit, coelo et terra testibus, acquisita. Dixit enim Dominus: Audi, coelum, et auribus percipe, terra (Esai. I, 2) . Testatur elementa Dominus ad redarguendos eos, qui noluerint praecepta divina servare; ut refugia omnia excusationis obsepiat. Testatur et homines, dicens: Estote mihi testes, et ego testis, dicit Dominus (Esai. XLIII, 10) . Mandata ergo Domini plena sunt testimoniis, et ipsa sunt testimonia, quorum satis idoneus testis est,", + "candidate_score": 0.642078, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_10_12", + "bdc_text": "Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris . Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit . Spero de homine in dies meliora .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_266", + "psc_text": "3. Et ideo subdidit: Deus, tu convertens vivificabis nos, et plebs tua laetabitur in te. Ostende nobis, Domine, misericordiam tuam, et salutare tuum da nobis. Audiam quid loquatur in me Dominus Deus; quoniam loquetur pacem in plebem suam, et super sanctos suos, et in eos qui convertunt ad ipsum cor suum. Veruntamen prope timentes eum salutare ipsius; ut inhabitet gloria in terra nostra (Psal. LXXXIV, 7 et seq.) . Totus hic locus Jesum Dominum sonat, qui vivificavit mortuos: Lazarum ante passionem, plurimos tempore propriae passionis. Ipse est misericordia, utpote remissio peccatorum. Ideo dicit: Ostende, quem videre possit in corpore. Nam Deum in majestate sua videre non poterat; quia Deum vidit umquam (Joan. I, 18) . Avidus Propheta desiderat videre, quem sperat tenere: quem si viderit, desiderat propriis manibus comprehendere. Ideoque ait: Et salutare tuum da nobis. Salutare Dei virtus est, salutare Dei Christus est; et ideo prope timentes hoc salutare.", + "candidate_score": 0.638991, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_3", + "bdc_text": "noster certissime omnia referre possit , charissime Heinrice , quae de nostrarum rerum statu desideras , nolui tamen vacuus ad te veniret , quo perpetuos mei in te amoris testes habeas .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_799", + "psc_text": "I, 2) . Testatur elementa Dominus ad redarguendos eos, qui noluerint praecepta divina servare; ut refugia omnia excusationis obsepiat. Testatur et homines, dicens: Estote mihi testes, et ego testis, dicit Dominus (Esai. XLIII, 10) . Mandata ergo Domini plena sunt testimoniis, et ipsa sunt testimonia, quorum satis idoneus testis est, qui non mentitur Deus, apud quem et conscientia tua testis est, cogitationibus accusantibus, aut etiam defendentibus, satis fidelis etiam in infido pectore; quoniam arbitrum omnium quaecumque commissa sunt, latere non possunt. Nam si in judicio terrestri etiam is qui ad mentiendum venerit subornatus, tamen si testimonio fuerit convictus alterius, solet prodere veritatem; quanto magis in judicio coelesti apud Dominum Jesum necesse habet quae vera sunt confiteri, quem novit scire quod factum est? 41. Et bene ait: Haereditate quaesivi testimonia tua; quoniam sicut ante haeredes fuimus peccatoris: ita nunc haeredes sumus Christi. Illa fuit criminum, haec est virtutis haereditas: illa nos", + "candidate_score": 0.63615, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_19", + "bdc_text": "zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_174", + "psc_text": "adversum me iniquitatem meam Domino (Psal. XXXI, 5) . Si enim se accusaverit justus, vocem parati accusatoris exclusit, qui solet acerbare peccata, et uniuscujusque exaggerare flagitia. Obstruit ergo os ejus, qui ipse de se fuerit ante confessus, et praestruit veniam confitentis. Verecundia excusat reum, pudor suus accusat auctorem. Qui enim sua delicta non tacuit, videtur in se doluisse quod fecit, in diabolo prodidisse quod suasit. Ideoque ait Scriptura: Justus in exordio sermonis accusator est sui (Prov., XVIII, 17) . Qui se accusat, etsi peccator est, justus esse incipit; quia nec sibi parcit, et Dei justitias confitetur, quem putat latere nihil posse. Utinam Adam se prius accusare, quam celare voluisset! Sed non satis est ut confiteamur errorem: verum etiamsi corrigi volumus, a Domino postulemus, ut doceat nos justificationes suas; ne postea errare possimus. A Domino igitur doceri petit, quia unus est magister noster, ut ait Christus (Matth., XXIII, 18). Nec otiose", + "candidate_score": 0.635838, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_19", + "bdc_text": "zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ;", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_175", + "psc_text": "posse. Utinam Adam se prius accusare, quam celare voluisset! Sed non satis est ut confiteamur errorem: verum etiamsi corrigi volumus, a Domino postulemus, ut doceat nos justificationes suas; ne postea errare possimus. A Domino igitur doceri petit, quia unus est magister noster, ut ait Christus (Matth., XXIII, 18). Nec otiose hoc petit; non enim ille beatus quem docet homo: sed quem tu erudieris, Domine. 12. (Vers. 27.) Ubique meminit sui, nec putat satis esse, ut doceat eum justificationes suas Dominus Deus noster, sed addidit: Viam justificationum tuarum insinua mihi, et exercebor in mirabilibus tuis. Vide ordinem. Prius est ut discamus Domini justificationes, deinde ut gradus quosdam justificationum et ordinem noverimus, quid prius, quid consequens esse debeat. Nam scire quid facias, et ordinem nescire faciendi, non est perfectae cognitionis: offendunt plerumque praepostera. Denique justus est, qui se in exordio sermonis accusat: 1013 injustus autem, qui quod prius negaverat, confitetur. Ille verecundiae", + "candidate_score": 0.635773, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_1074", + "psc_text": "Sed forte dicas: Quomodo sancti adhaerent Deo? Et ideo sequitur: Prope es tu, Domine, et omnia praecepta tua veritas. Prope est Dominus omnibus, qui ubique adest: nec fugere eum possumus, si offendimus: nec fallere, si delinquimus: nec amittimus, si colamus. Spectat omnia Deus, omnia videt, assistit singulis, dicens: Deus appropinquans ego sum (Jerem. XXIII, 23) ? Et quomodo potest deesse alicubi Deus, cum de Spiritu Dei legeris: Spiritus Domini replevit orbem terrarum (Sap. I, 7) ? Quia ubi Domini Spiritus, ibi Dominus Deus. Coelum et terram ego compleo, dicit Dominus (Jerem. XXIII, 24) . Ubi igitur deficit qui implet omnia? Aut quomodo de plenitudine ejus nos omnes accepimus, nisi omnibus appropinquet? 37. Denique David sciens illum ubique esse, et implere coelum, et terram, et maria, ait: Quo ibo a Spiritu tuo, et quo a facie tua fugiam? Si ascendero in coelum, tu ibi es: si descendero in infernum, ades: si", + "candidate_score": 0.63465, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_3", + "bdc_text": "noster certissime omnia referre possit , charissime Heinrice , quae de nostrarum rerum statu desideras , nolui tamen vacuus ad te veniret , quo perpetuos mei in te amoris testes habeas .", + "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_694", + "psc_text": "totus hic psalmus informat. Et quoniam maximum mandatum in Lege esse cognovit, ut diligamus Dominum Deum nostrum ex toto corde nostro, et ex tota anima nostra, sui imitatione nos quoque, quos erudire studet, vult esse perfectos, dicens: Quomodo dilexi mandatum tuum, Domine. Hoc ipso charitas crescit affectu, quod ipsum testem advocat, cui munus dilectionis impenditur: nec speciem, sed plenitudinem charitatis tali conventione testatur. Hac usus est Petrus: Tu scis, inquit, Domine, quia diligo te (Joan. XXI, 15) . Sed qui diligit Dominum, legem ejus diligit, sicut Maria diligens Filium, omnia verba ejus in corde suo, materno conferebat affectu (Luc. II, 51). Diligens te, feci voluntatem tuam, scriptum est (Esai. XLVIII, 14). Ideo commisit et Christus Petro, ut pasceret gregem suum (Joan. XXI, 18), et Domini faceret voluntatem; quia charitatem ejus agnovit. Qui enim diligit, ex voluntate facit quae sibi sunt imperata: qui timet, ex necessitate. Itaque Dominus operationes servulorum suorum", + "candidate_score": 0.634523, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 16, + "cf_id": "cf025", + "work_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia", + "max_score": 0.700599, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5_7", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_497", + "psc_text": "in plerisque Scripturae suae sententiis et amicos jubet diligi in se, et inimicos diligi propter se. Ille enim veraciter charitatem habet, qui et amicum diligit in Deo, et inimicum diligit propter Deum. Nam sunt nonnulli qui diligunt proximos, sed per affectum cognationis et carnis, quibus tamen in hac dilectione sacra eloquia non contradicunt. Sed aliud est quod sponte impenditur naturae, aliud quod praeceptis dominicis ex charitate debetur obedientiae. Hi nimirum et proximum diligunt, et tamen illa sublimia dilectionis praemia non assequuntur, quia amorem suum non spiritaliter, sed carnaliter impendunt. Proinde cum Dominus diceret: Hoc est praeceptum meum, ut diligatis invicem, protinus addidit: Sicut dilexi vos. Ac si aperte dicat: Ad hoc amate ad quod amavi vos. 2. Qua in re, fratres charissimi, solerter intuendum est quod antiquus hostis, dum mentem nostram ad rerum temporalium delectationem trahit, infirmiorem contra nos proximum excitat, qui ea ipsa quae diligimus auferre moliatur. Nec curat", + "candidate_score": 0.700599, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5_7", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_496", + "psc_text": "Cum cuncta sacra eloquia dominicis plena sint praeceptis, quid est quod de dilectione, quasi de singulari mandato, Dominus dicit: Hoc est praeceptum meum, ut diligatis invicem, nisi quia omne mandatum de sola dilectione est, et omnia unum praeceptum sunt, quia quidquid praecipitur, in sola charitate solidatur? Ut enim multi arboris rami ex una radice prodeunt, sic multae virtutes ex una charitate generantur. Nec habet aliquid viriditatis ramus boni operis, si non manet in radice charitatis. Praecepta ergo dominica et multa sunt, et unum: multa per diversitatem operis, unum in radice dilectionis. Qualiter autem ista dilectio tenenda sit, ipse insinuat, qui in plerisque Scripturae suae sententiis et amicos jubet diligi in se, et inimicos diligi propter se. Ille enim veraciter charitatem habet, qui et amicum diligit in Deo, et inimicum diligit propter Deum. Nam sunt nonnulli qui diligunt proximos, sed per affectum cognationis et carnis, quibus tamen in hac dilectione sacra", + "candidate_score": 0.697807, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6_8", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_496", + "psc_text": "Cum cuncta sacra eloquia dominicis plena sint praeceptis, quid est quod de dilectione, quasi de singulari mandato, Dominus dicit: Hoc est praeceptum meum, ut diligatis invicem, nisi quia omne mandatum de sola dilectione est, et omnia unum praeceptum sunt, quia quidquid praecipitur, in sola charitate solidatur? Ut enim multi arboris rami ex una radice prodeunt, sic multae virtutes ex una charitate generantur. Nec habet aliquid viriditatis ramus boni operis, si non manet in radice charitatis. Praecepta ergo dominica et multa sunt, et unum: multa per diversitatem operis, unum in radice dilectionis. Qualiter autem ista dilectio tenenda sit, ipse insinuat, qui in plerisque Scripturae suae sententiis et amicos jubet diligi in se, et inimicos diligi propter se. Ille enim veraciter charitatem habet, qui et amicum diligit in Deo, et inimicum diligit propter Deum. Nam sunt nonnulli qui diligunt proximos, sed per affectum cognationis et carnis, quibus tamen in hac dilectione sacra", + "candidate_score": 0.696097, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_496", + "psc_text": "Cum cuncta sacra eloquia dominicis plena sint praeceptis, quid est quod de dilectione, quasi de singulari mandato, Dominus dicit: Hoc est praeceptum meum, ut diligatis invicem, nisi quia omne mandatum de sola dilectione est, et omnia unum praeceptum sunt, quia quidquid praecipitur, in sola charitate solidatur? Ut enim multi arboris rami ex una radice prodeunt, sic multae virtutes ex una charitate generantur. Nec habet aliquid viriditatis ramus boni operis, si non manet in radice charitatis. Praecepta ergo dominica et multa sunt, et unum: multa per diversitatem operis, unum in radice dilectionis. Qualiter autem ista dilectio tenenda sit, ipse insinuat, qui in plerisque Scripturae suae sententiis et amicos jubet diligi in se, et inimicos diligi propter se. Ille enim veraciter charitatem habet, qui et amicum diligit in Deo, et inimicum diligit propter Deum. Nam sunt nonnulli qui diligunt proximos, sed per affectum cognationis et carnis, quibus tamen in hac dilectione sacra", + "candidate_score": 0.664003, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_19_21", + "bdc_text": "zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ; nam catabaptistarum fex ad mentiendum et imponendum instructissima augetur in dies , et qui in agro facile illorum trichis moventur , quottidie clamant procrastinationem illam indicium esse certissimum veritatem a catabaptistarum parte esse . Urge igitur typographos , ne excusa diutius delitescant et negligamur .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_536", + "psc_text": "promisit minime servavit, si ad exercenda prava opera, ad concupiscendas mundi pompas, dilapsus est; videamus si jam scit plangere quod erravit. Apud misericordem namque judicem nec ille fallax habebitur, qui ad veritatem revertitur, etiam postquam mentitur, quia omnipotens Deus dum libenter nostram poenitentiam suscipit, ipse suo judicio hoc quod erravimus abscondit (32, q. 1, c. 10). Sequitur: 4. Signa autem eos qui credituri sunt haec sequentur. In nomine meo daemonia ejicient, linguis loquentur notis, serpentes tollent; et si mortiferum quid biberint, non eis nocebit; super aegros manus 1571 imponent, et bene habebunt. Nunquidnam, fratres mei, quia ista signa non facitis, minime creditis? Sed haec necessaria in exordio Ecclesiae fuerunt. Ut enim fides cresceret, miraculis fuerat nutrienda, quia et nos cum arbusta plantamus, tandiu eis aquam infundimus, quousque ea in terra jam convaluisse videamus; et si semel radicem fixerint, in rigando cessamus. Hinc est enim quod Paulus dicit: Linguae in signum", + "candidate_score": 0.663295, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_824", + "psc_text": "contemplationi Dei, compassionem abjiciat proximi. Omnis itaque homo inter homines vivens, sic ad eum anhelet quem desiderat, ut tamen hunc non deserat cum quo currebat; et sic huic adjutorium ferat, ut ab illo nullatenus torpeat ad quem festinabat. 11. Sciendum quoque est quod ipsa dilectio proximi in duobus praeceptis subdividitur, cum qui dam sapiens dicat: Omne quod tibi odis fieri, vide ne ipse alteri facias (Tob. IV, 16) . Et per semetipsam Veritas praedicat, dicens: Quae vultis ut faciant vobis homines, et vos eadem facite illis (Matth. VII, 12) . Si enim et quod impendi nobis recte volumus, hoc aliis impartimur, et quod nobis fieri nolumus, hoc aliis facere ipsi devitamus, charitatis jura illaesa servamus. Sed nemo, cum quempiam diligit, habere se protinus charitatem putet, nisi prius ipsam vim suae dilectionis examinet. Nam si quis quemlibet amat, sed propter Deum non amat, charitatem non habet, sed habere se putat. Charitas", + "candidate_score": 0.657644, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_44_46", + "bdc_text": "Ora pro me dominum . Tuum minimum nummisma , ad obsequia quaevis addictissimum . [ Adresse auf der Rückseite :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_118", + "psc_text": "ut a te Dominum non repellas. Sed qui idcirco melioris habitus vias, et rectioris vitae apprehendere arcem nolunt, quia infirmos se esse conspiciunt, quasi et peccatores se fatentur, et Dominum repellunt, eumque quem in se sanctificare debuerant, fugiunt, et velut in perturbatione consilium non habent, dum moriuntur, et vitam timent. Unde et huic servo protinus respondetur: Serve male et piger, sciebas quia meto ubi non semino, et congrego ubi non sparsi; oportuit ergo te dare pecuniam meam nummulariis, et ego veniens recepissem utique quod meum est cum usura. Ex verbis suis servus constringitur cum dominus dicit: Meto ubi non semino, et congrego ubi non sparsi. Ac si aperte dicat: Si juxta tuam sententiam et illud exquiro quod non dedi, quanto magis a te exquiro quod ad erogandum dedi; oportuerat ergo te dare pecuniam meam nummulariis; et ego veniens recepissem utique quod meum est cum usura. Pecuniam vero dare nummulariis est", + "candidate_score": 0.65074, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_47", + "bdc_text": "] An Meister Heinrich Bullinger , prędicanten ze Zürich , sinen insunders geliepten bruͤder .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_59", + "psc_text": "Galilaeae, vidit duos fratres, Simonem, qui vocatur Petrus, et Andream fratrem ejus, mittentes rete in mare (erant enim piscatores), et ait illis: Venite post me, et faciam vos fieri piscatores hominum. At illi continuo, relictis retibus, secuti sunt eum. Et procedens inde, vidit alios duos fratres, Jacobum Zebedaei, et Joannem fratrem ejus in navi, cum Zebedaeo patre eorum, reficientes retia sua, et vocavit eos. Illi autem statim, relictis retibus et patre, secuti sunt eum. 1450 1. Audistis, fratres charissimi, quia ad unius jussionis vocem Petrus et Andreas, relictis retibus, secuti sunt Redemptorem. Nulla vero hunc facere adhuc miracula viderant, nihil ab eo de praemio aeternae retributionis audierant; et tamen ad unum Domini praeceptum hoc quod possidere videbantur obliti sunt. Quanta nos ejus miracula videmus, quot flagellis affligimur, quantis minarum asperitatibus deterremur, et tamen vocantem sequi contemnimus? In coelo jam sedet, qui de conversione nos admonet; jam jugo fidei colla gentium", + "candidate_score": 0.608658, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_13", + "bdc_text": "At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_417", + "psc_text": "vobis in mari non appareo, quia vobiscum in perturbationis fluctibus non sum. Hinc est quod alio in loco post resurrectionem suam eisdem discipulis dicit: Haec sunt verba quae locutus sum ad vos cum adhuc essem vobiscum (Luc. XXIV, 44) . Neque enim cum ipsis non erat quibus praesens corporaliter apparebat, sed tamen jam se esse cum ipsis denegat, a quorum mortali corpore carnis immortalitate distabat. Quod illic cum ipsis positus, fatetur non se esse cum ipsis, hoc quoque hic situ corporis indicat, cum, adhuc eis navigantibus, esse se jam in littore demonstrat. 3. Facta est autem discipulis piscationis magna difficultas, ut magistro veniente fieret admirationis magna sublimitas. Qui protinus dixit: Mittite in dexteram navigii rete, et invenietis. Bis in sancto Evangelio legitur, quia Dominus jussit ut ad piscandum retia mitterentur, ante passionem videlicet, et post resurrectionem. Sed priusquam Redemptor noster pateretur et resurgeret, mitti quidem rete ad piscandum jubet, sed", + "candidate_score": 0.601539, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_13", + "bdc_text": "At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_416", + "psc_text": "cur, discipulis in mari laborantibus, post resurrectionem suam Dominus in littore stetit, qui ante resurrectionem suam coram discipulis in fluctibus maris ambulavit (Matth., XIV, 25). Cujus rei ratio festine cognoscitur, si ipsa quae tunc inerat causa pensetur. Quid enim mare nisi praesens saeculum signat, quod se causarum tumultibus et undis vitae corruptibilis illidit? Quid per soliditatem littoris 1541 nisi illa perpetuitas quietis aeternae figuratur? Quia ergo discipuli adhuc fluctibus mortalis vitae inerant, in mari laborabant. Quia autem Redemptor noster jam corruptionem carnis excesserat, post resurrectionem suam in littore stabat. Ac si ipsum resurrectionis suae mysterium rebus discipulis loqueretur, dicens: Jam vobis in mari non appareo, quia vobiscum in perturbationis fluctibus non sum. Hinc est quod alio in loco post resurrectionem suam eisdem discipulis dicit: Haec sunt verba quae locutus sum ad vos cum adhuc essem vobiscum (Luc. XXIV, 44) . Neque enim cum ipsis non erat quibus praesens corporaliter apparebat,", + "candidate_score": 0.599111, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 17, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore", + "max_score": 0.700228, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6_8", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_1005", + "psc_text": "quam charitas unitatis? Dicitur in Psalmis, Omnis consummationis vidi finem: latum mandatum tuum valde (Psal. CXVIII, 96) . Quod mandatum, nisi de quo dictum est, Mandatum novum do vobis, ut vos invicem diligatis (Joan. XIII, 34) . Quare latum, nisi quia charitas Dei diffusa est in cordibus nostris (Rom. V, 5) ? Quare omnis consummationis est finis, nisi quia plenitudo legis est charitas; et omnis lex in hoc sermone recapitulatur, in eo quod scriptum est, Diliges proximum tuum tanquam te ipsum (Rom. XIII, 10, 9, et Galat. V, 14) ? Ita autem proximos tanquam vos ipsos diligitis, ut cum mali aliquid, quod nec visum, nec probatum est in vobis, credi de vobis nolitis, id quod nec vidistis, nec probatum accepistis, de toto terrarum orbe credatis. 4. Eos factis non posse dicere, Dominus Jesus. Videmini vobis dicere, Dominus Jesus. Et forte non intelligentes attenditis ad id quod Apostolus ait: Nemo dicit,", + "candidate_score": 0.700228, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_7_9", + "bdc_text": "Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis . Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_682", + "psc_text": "sunt in regno coelorum, Dominus significare dignatus est? Audite quare. Scitis Legem datam esse per Moysen populo Dei, et in ipsa Lege praecipuum commemorari Decalogum, id est, decem praecepta Legis. Quorum est unum praeceptum de colendo uno Deo; secundum praeceptum, Ne accipias nomen Domini Dei tui in vanum; tertium praeceptum de observatione sabbati, quod Christiani spiritualiter observant, Judaei carnaliter violant. Ista tria praecepta ad Deum pertinent, reliqua septem ad homines: propter illa duo principalia, Diliges Dominum Deum tuum in toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua; et diliges proximum tuum tanquam te ipsum. In his duobus mandatis, tota Lex pendet et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) . Quia ergo duo sunt ista praecepta, in illo Decalogo tria pertinent ad dilectionem Dei, et septem ad dilectionem proximi. Quae sunt septem pertinentia ad hominem? Honora patrem tuum et matrem, Non moechaberis, Non occides, Non furaberis, Non falsum", + "candidate_score": 0.670594, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_43", + "bdc_text": "Salva sit familia tua , Pellicanus , quem opere suo pergere vellem , quod fratres agri nostri linguarum inscii maxime desiderent , LeoLeo Jud. , Carolstadius , quem tibi comitem vellem - sed fiat , ut tu vis - , reliquosque omnes nostra salutatione non neglectos velim .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_810", + "psc_text": "bonum est (Psal. LXXII, 28) . Divitias hic quaeris: quomodo tibi deerunt omnia, quando illum habebis qui fecit omnia? Et ut verbis Apostoli te faciam securum, de illa vita hoc dixit: Ut sit Deus omnia in omnibus (I Cor. XV, 28) . SERMO CCLVI. In diebus Paschalibus, XXVII. De Alleluia. 1. Laudare Deum oportet vita et lingua. Concordia et securitas perfecta laudantium Deum non nisi in coelo. Quoniam placuit Domino Deo nostro, ut hic constituti praesentia corporali, etiam cum vestra Charitate illi cantaremus Alleluia, quod latine interpretatur, Laudate Dominum; laudemus Dominum, fratres, vita et lingua, corde et ore, vocibus et moribus. Sic enim sibi dici vult Deus Alleluia, ut non sit in laudante discordia. Concordent ergo prius in nobis ipsis lingua cum vita, os cum conscientia. Concordent, inquam, voces cum moribus, ne forte bonae voces testimonium dicant contra malos mores. O felix Alleluia in coelo, ubi templum Dei Angeli sunt!", + "candidate_score": 0.657379, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_950", + "psc_text": "sunt tamen unum qui diliguntur: quia ergo magna est primitus commendanda dilectio Dei, secunda dilectio proximi; a secunda autem incipitur, ut ad primam perveniatur: Si enim fratrem quem vides non diligis; Deum quem non vides, quomodo diligere poteris (I Joan. IV, 20) ? Ideo forte informans nos ad dilectionem proximi, dedit in terra conspicuus et proximis proximus Spiritum sanctum, insufflando in faciem eorum; et ab hac maxime charitate quae in coelis est, de coelo misit Spiritum sanctum. Spiritum sanctum accipe in terra, et diligis fratrem: accipe de coelo, et diligis Deum. Quia et in terra quod accepisti, de coelo est. In terra Christus dedit, sed de coelo est quod dedit. Ille enim dedit, qui de coelo descendit. Hic invenit cui daret, sed inde attulit quod daret. CAPUT IX 10. Charitas Spiritus sancti donum. Quid est ergo, fratres? An forte commemoro et hoc, quomodo charitas ad Spiritum sanctum pertineat? Paulum audite:", + "candidate_score": 0.656219, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_44_46", + "bdc_text": "Ora pro me dominum . Tuum minimum nummisma , ad obsequia quaevis addictissimum . [ Adresse auf der Rückseite :", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_555", + "psc_text": "Quando dabit regnum, excidit tibi quod dicturus est: Cum uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis (Matth. XXV, 40) ? Ille dives, egens est usque in finem saeculi. Eget prorsus, non in capite, sed in membris suis. Ubi eget? In quibus doluit, quando dixit: Saule, Saule, quid me persequeris (Act. IX, 4) ? Obsequamur ergo Christo. Nobiscum est in suis, nobiscum est in nobis: nec frustra dixit, Ecce ego vobiscum sum usque ad consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20) . Haec faciendo agnoscimus Christum in bonis operibus, non corpore, sed corde; non oculis carnis, sed oculis fidei. Quia vidisti, credidisti, ait cuidam discipulo suo incredulo, qui dixerat, Non credam, nisi tetigero. Et Dominus: Veni, tange, et noli esse incredulus. Tetigit, et clamavit: Dominus meus et Deus meus! Et Dominus: Quia vidisti me, credidisti (Joan. XX, 25-29) . Ipsa est tota fides tua, quia credis quod vides: laudo eos qui non vident,", + "candidate_score": 0.643931, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_37_39", + "bdc_text": "Bernę , 8 . septembris . De rebus publicis penitus nihil habeo .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_450", + "psc_text": "mortuos liber (Psal. LXXXVII, 6) . Quem sine concupiscentia virgo concepit quem et virgo peperit, et virgo permansit. Qui vixit sine culpa, qui non est mortuus propter culpam: communicans nobiscum poenam, non communicans culpam. Poena culpae mors: Dominus Jesus Christus mori venit, peccare non venit: communicando nobiscum sine culpa poenam, et culpam solvit et poenam. Quam poenam solvit? Quae nobis debebatur post istam vitam. Ergo crucifixus est, ut in cruce ostenderet veteris hominis nostri occasum: et resurrexit, ut in sua vita ostenderet nostrae vitae novitatem. Sic enim doctrina docet apostolica: Traditus est, inquit, propter peccata nostra. et resurrexit propter justificationem nostram (Rom. IV, 25) . Hujus rei signum circumcisio data erat Patribus, ut octavo die circumcideretur omnis masculus (Gen. XVII, 12). Circumcisio fiebat in cultellis petrinis (Josue V, 2): quia petra erat Christus (I Cor. X, 4). In ista circumcisione significabatur exspoliatio carnalis vitae octavo die per Christi resurrectionem. Septimus", + "candidate_score": 0.617878, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_37_39", + "bdc_text": "Bernę , 8 . septembris . De rebus publicis penitus nihil habeo .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_858", + "psc_text": "qui hodie miscendi sunt populo, brevis, sed gravis sermo reddendus est. Vos qui baptizati estis, et hodie completis sacramentum octavarum vestrarum, breviter accipite et intelligite translatam fuisse figuram circumcisionis carnis, ad circumcisionem cordis. Die octavo circumciduntur carne secundum veterem Legem (Gen. XVII, 12): et hoc propter Dominum Christum, qui post diem septimum sabbatorum octavo Dominico resurrexit. Cultellis petrinis jussum est circumcidi (Josue V, 2): Petra erat Christus (I Cor. X, 4). Infantes appellamini, quoniam regenerati estis, et novam vitam ingressi estis, et ad vitam aeternam renati estis, si hoc quod in vobis renatum est, male vivendo non suffocetis. Reddendi estis populis, miscendi estis plebi fidelium: cavete ne imitemini malos fideles, imo falsos fideles; quasi confitendo fideles, sed male vivendo infideles. Videte, quia testificor vobis coram Deo et Angelis ejus: castitatem servate, sive conjugalem, sive omnimodae continentiae. Quisque quod vovit reddat. Qui non habetis uxores, licet vobis ducere uxores, sed quarum", + "candidate_score": 0.611416, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_13", + "bdc_text": "At quid de conditione sua , quam apud vos adhuc habet , egerit , nondum communicavit .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_452", + "psc_text": "Quid est ergo quod voluit dicere Apostolus, Si resurrexistis cum Christo? Numquid ille resurrexisset, nisi prius mortuus fuisset? Viventibus loquebatur, nondum morientibus, et jam resurgentibus? Quid sibi vult? Videte quid dicat: « Si resurrexistis cum Christo, quae sursum sunt quaerite, ubi Christus est in dextera Dei sedens: quae sursum sunt sapite, non quae super terram. Mortui enim estis. » Ipse dicit Apostolus, non ego: sed tamen verum dicit; et ideo dico et ego. Quare illud dico et ego? Credidi, propter quod locutus sum (Psal. CXV, 1) . Si bene vivimus, mortui sumus, et resurreximus. Qui autem nondum mortuus est, nec resurrexit, male adhuc vivit: et si male vivit, non vivit: moriatur, ne moriatur. Quid est, moriatur, ne moriatur? Mutetur, ne damnetur. « Si resurrexistis cum Christo, » verba repeto Apostoli, « quae sursum sunt quaerite, ubi Christus est in dextera Dei sedens: quae sursum sunt sapite, non quae super terram.", + "candidate_score": 0.601584, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 18, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-Genesi-contra-Manichaeos", + "max_score": 0.700011, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_5_7", + "bdc_text": "Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-Genesi-contra-Manichaeos_window_180", + "psc_text": "vita subeunda est, tendentibus ad arborem vitae: plenitudo autem scientiae videtur paucioribus provenire; ut quasi non omnes qui perveniunt ad arborem vitae, per scientiae plenitudinem veniant, quamvis omnes tolerantiam molestiarum, id est flammeam frameam versatilem, sentiant. Sed si attendatur quod Apostolus dicit, Plenitudo autem Legis, charitas (Rom. XIII, 10) ; et videamus eamdem charitatem praecepto illo gemino contineri, Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua; et, Diliges proximum tanquam teipsum; in quibus duobus praeceptis tota Lex pendet, et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) : sine dubitatione intelligimus ad arborem vitae non solum per flammeam frameam versatilem, id est per tolerantiam temporalium molestiarum, sed etiam per plenitudinem scientiae, id est per charitatem veniri; quia si charitatem, inquit, non habeam, nihil sum (I Cor. XIII, 2) . CAPUT XXIV.-- Adam Christus, Eva Ecclesia. 37. Sed in hoc sermone pollicitus sum considerationem rerum", + "candidate_score": 0.700011, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6_8", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris . Placet laconismus et is ad sensus genuini scopum absolutissimus . Dominus tibi vitam , ocium et prae omnibus spiritum tribuat , quo in aliis quoque bibliorum libris reipublicae christianę commodare possis .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-Genesi-contra-Manichaeos_window_180", + "psc_text": "vita subeunda est, tendentibus ad arborem vitae: plenitudo autem scientiae videtur paucioribus provenire; ut quasi non omnes qui perveniunt ad arborem vitae, per scientiae plenitudinem veniant, quamvis omnes tolerantiam molestiarum, id est flammeam frameam versatilem, sentiant. Sed si attendatur quod Apostolus dicit, Plenitudo autem Legis, charitas (Rom. XIII, 10) ; et videamus eamdem charitatem praecepto illo gemino contineri, Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua; et, Diliges proximum tanquam teipsum; in quibus duobus praeceptis tota Lex pendet, et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) : sine dubitatione intelligimus ad arborem vitae non solum per flammeam frameam versatilem, id est per tolerantiam temporalium molestiarum, sed etiam per plenitudinem scientiae, id est per charitatem veniri; quia si charitatem, inquit, non habeam, nihil sum (I Cor. XIII, 2) . CAPUT XXIV.-- Adam Christus, Eva Ecclesia. 37. Sed in hoc sermone pollicitus sum considerationem rerum", + "candidate_score": 0.696717, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_4_6", + "bdc_text": "Vidi , quae in Epistolam Hebreorum a doctis temporum nostrorum ferme omnibus neglectam ediderisZu Bullingers Hebräerbrief-Kommentar ( HBBibl I 38 ) s. noch oben S. 167 , Anm. 6 und Nr. 124. . Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-Genesi-contra-Manichaeos_window_180", + "psc_text": "vita subeunda est, tendentibus ad arborem vitae: plenitudo autem scientiae videtur paucioribus provenire; ut quasi non omnes qui perveniunt ad arborem vitae, per scientiae plenitudinem veniant, quamvis omnes tolerantiam molestiarum, id est flammeam frameam versatilem, sentiant. Sed si attendatur quod Apostolus dicit, Plenitudo autem Legis, charitas (Rom. XIII, 10) ; et videamus eamdem charitatem praecepto illo gemino contineri, Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua; et, Diliges proximum tanquam teipsum; in quibus duobus praeceptis tota Lex pendet, et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) : sine dubitatione intelligimus ad arborem vitae non solum per flammeam frameam versatilem, id est per tolerantiam temporalium molestiarum, sed etiam per plenitudinem scientiae, id est per charitatem veniri; quia si charitatem, inquit, non habeam, nihil sum (I Cor. XIII, 2) . CAPUT XXIV.-- Adam Christus, Eva Ecclesia. 37. Sed in hoc sermone pollicitus sum considerationem rerum", + "candidate_score": 0.688518, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-Genesi-contra-Manichaeos_window_180", + "psc_text": "vita subeunda est, tendentibus ad arborem vitae: plenitudo autem scientiae videtur paucioribus provenire; ut quasi non omnes qui perveniunt ad arborem vitae, per scientiae plenitudinem veniant, quamvis omnes tolerantiam molestiarum, id est flammeam frameam versatilem, sentiant. Sed si attendatur quod Apostolus dicit, Plenitudo autem Legis, charitas (Rom. XIII, 10) ; et videamus eamdem charitatem praecepto illo gemino contineri, Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua; et, Diliges proximum tanquam teipsum; in quibus duobus praeceptis tota Lex pendet, et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) : sine dubitatione intelligimus ad arborem vitae non solum per flammeam frameam versatilem, id est per tolerantiam temporalium molestiarum, sed etiam per plenitudinem scientiae, id est per charitatem veniri; quia si charitatem, inquit, non habeam, nihil sum (I Cor. XIII, 2) . CAPUT XXIV.-- Adam Christus, Eva Ecclesia. 37. Sed in hoc sermone pollicitus sum considerationem rerum", + "candidate_score": 0.656363, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 19, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1", + "max_score": 0.699703, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_33_35", + "bdc_text": "Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1156", + "psc_text": "cursu ac uitae huius anfractu grauiter fatigatis panis refectionis deesse non possit, qui hominis corda confirmet? § 89 Nec solum media nocte dominus, sed omnibus prope docet 1431 A uigilandum esse momentis; uenit enim et uespertmauespertina et secunda. et tertia uigilia et pulsare conaueuitconsueuit. beati itaque Berni illi, quos cum uenerit dominus inueniet uigilantes. si ergo desideras ut uirtus dei praecingat se et ministret tibi, 7 Ps. 118, 62 9 Ps. 6, 7 11 Ps. 7, 19; Hier. 1, 11 14 Ps. 118, 164 19 Pa. 103, 15 23 Luc. 12, 37 (cf. 17, 8) 1 qui s. u. A III P (ex 1111) L 2 in s. M. m2 F, et in ipsa in ras. L defraudetur A (a s. M. m3) / (tM y a &. M. m2) CX defrMdatnr PaBL 3 oratii P (ł is s. i alt. m3; in mg. m3 t orationis) L orans ET", + "candidate_score": 0.699703, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_26_28", + "bdc_text": "in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1510", + "psc_text": "seductorem mente carnis inflari, ita etiam sanctum uirum renouari spiritu mentis ostendimus dicente eodem: renouamini autem spiritu mentis uestrae. duas ergo mentes esse demonstrat, unam, quae mens carnis efficitur uicta peccato, alteram, quae spiritui copulata carnis abiurat inlecebras. § 50 nec solum duae mentes, sed etiam duae leges in nobis sunt, quarum utramque nobis apostolus explicauit dicens: condelector enim legi 1483 A dei secundum interiorem hominem, uideo autem aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae et oaptiuantemcaptiuantem me in lege peccati, quod est in membris meis. est ergo lex interioris hominis, est etiam exterioris, illa quae peccatum prohibet, ista quae suadet: illa quae damnat errorem, ista quae suggelit: illa quae mentem instruit, ista quae temtat. sunt etiam duae aliae uehementiores in nobis leges, una dei, altera peccati, secundum eundem magistrum, B 2 Coloss. 2, 18 sq. 5 Coloss. 2, 10 7 Ps. 111, 9 12 Ephes. 4, 28", + "candidate_score": 0.699205, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_28_30", + "bdc_text": "Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ; zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit . atque iis iudicari et contestari , quae bona sunt et quę mala .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1512", + "psc_text": "X 14 nna et altera aX uincta X 15 spiritu X nec solum] olim P (8. m3 R solum) L 17 explicuit X 20 quod] quae Ly 24 aliae duae X 25 eundem s. N. m3 P, om. L magistrum, qui ait) apostolum dicentem PL qui ait: igitur ego ipse mente seruio legi dei, carne autem legi peccati. et ostenditur quod si mentem tantummodo dicas, contrariam carnis ostendas; cum enim dicit Paulus se legi dei mente seruire, utique mentem per se ipsam, nisi carne uincatur, bonam esse demonstrat et natura ita creatam, ut resistat errori. itaque cum uincitur, mens carnis est, non ex natura habens, sed ex carne quod labitur et quasi in nomen proprietatemque uictricis uicta succedit; natura autem aduersa C carnis est. denique mente deo seruimus, carne peccato. melior autem mens erit, si cooperaria sancto spiritui religiosum non intermittat officium. § 51 Istae sunt igitur operantes in agro", + "candidate_score": 0.693257, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_28_30", + "bdc_text": "Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ; zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit . atque iis iudicari et contestari , quae bona sunt et quę mala .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1510", + "psc_text": "seductorem mente carnis inflari, ita etiam sanctum uirum renouari spiritu mentis ostendimus dicente eodem: renouamini autem spiritu mentis uestrae. duas ergo mentes esse demonstrat, unam, quae mens carnis efficitur uicta peccato, alteram, quae spiritui copulata carnis abiurat inlecebras. § 50 nec solum duae mentes, sed etiam duae leges in nobis sunt, quarum utramque nobis apostolus explicauit dicens: condelector enim legi 1483 A dei secundum interiorem hominem, uideo autem aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae et oaptiuantemcaptiuantem me in lege peccati, quod est in membris meis. est ergo lex interioris hominis, est etiam exterioris, illa quae peccatum prohibet, ista quae suadet: illa quae damnat errorem, ista quae suggelit: illa quae mentem instruit, ista quae temtat. sunt etiam duae aliae uehementiores in nobis leges, una dei, altera peccati, secundum eundem magistrum, B 2 Coloss. 2, 18 sq. 5 Coloss. 2, 10 7 Ps. 111, 9 12 Ephes. 4, 28", + "candidate_score": 0.692919, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_4_6", + "bdc_text": "Vidi , quae in Epistolam Hebreorum a doctis temporum nostrorum ferme omnibus neglectam ediderisZu Bullingers Hebräerbrief-Kommentar ( HBBibl I 38 ) s. noch oben S. 167 , Anm. 6 und Nr. 124. . Placet studium hoc et quidem absolutum , quod in sacris habes . Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1062", + "psc_text": "est ad nos per incarnationem uerbi praesentia, ut conciliaretur nobis quae supra nos est diuinitas. § 25 quod autem propensius studio caritatis Iohannes plunmumplurimum diligens et ideo redamatus plurimum excludendum putat a beneficio eum qui non utatur obsequio, recte non reprehenditur. sed docetur; non reprenenaiturreprehenditur, quaquia amore laciebatfaciebat, docetur, B ut nouerit infirmorum esse firmorumque distantiam. et ideo dominus etsi fortiores remuneratur, tamen non excludit infirmos. § 26 Sinite eos et nolite prohibere; qui enim non est 9,50 aduersum uos pro uobis est. bene, domine; nam et JosephIoseph 20 loh. 21, 20 26 loh. 19, 38 sq. 2 indefessi (in <. M. Mt3) J. indefensi PBL 4 denique] ideoque A 6 docet (8. M. m3) A 7 debere esse y, om. X recipienda (c s. M.) A 8 quia (a N. M.) P dum] ad dum (exp. et s. Mt3 dum) A 11 uera PBGL suscipias ΕγΤ 12 sequaris αLF", + "candidate_score": 0.690477, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_33_35", + "bdc_text": "Postremo obsecro , me semper commendato ad vota utere , nec pęniteat te mihi aliquando operam praestare , qui absque praecęptoribus viva voce docentibus omnia iuxta domini bonam voluntatem utcumque peregi . O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1155", + "psc_text": "petiit enim quando dicebat: media nocte surgebam ad confitendum tibi; ideo meruit hos panes quos adposuit nobis edendos. petiit cum dicit: lauabo per singulas noctes lectum meum; neque enim timuit ne excitaret dormientem quem scit semper uibrare uigilanteiBuigilantem. § 88 et ideo F scriptorum memores noctibus ac diebus orationibus insistentes peccatis nostris ueniam postulemus. nam si ille tam sanctus et qui regni erat necessitatibus occupatus septies in die laudem domino dicebat matutinis et uespertinis sacrificiis sompersemper intentus, quid Dosnos facere oportet, qui eo amplius rogare debemus quo frequentius carnis ac mentis fragilitate delinquimus. ut de uia lassis et istius aeui cursu ac uitae huius anfractu grauiter fatigatis panis refectionis deesse non possit, qui hominis corda confirmet? § 89 Nec solum media nocte dominus, sed omnibus prope docet 1431 A uigilandum esse momentis; uenit enim et uespertmauespertina et secunda. et tertia uigilia et pulsare conaueuitconsueuit. beati itaque Berni illi, quos cum", + "candidate_score": 0.68177, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_27_29", + "bdc_text": "Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ; zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1244", + "psc_text": "frequenter animam et corpus. quodsi duobus in terra conuenerit, effecit utraque unum. et alibi: castigo corpus meum et seruituti redigo. § 139 aliud est quod seruit, aliud cui subicitur. si duos agaouimusagnouimus, etiam tres agnoscamus, quod procliue ex illis 1444 A duobus est intellegere. tres enim animae in corpore adfectiones sunt. una rationabilis, alia concupiscibilia, tertia iopetibilis, Itochoc est λογιστιϰόν, ἐπιϑυμητιϰόν, ϑυμιϰόν. non ergo duo in duo. sed duo in tres et tres in duo diuidentur; etenim per aduentum Christi homo qui erat inrationabilis rationabilis factus est. ante eramus similes bestiarum, quae rationem nesciunt, eramus carnales, eramus terreni iuxta sententiam: terra es et in terram ibis. uenit dei filius, misit spiritum suum in corda B nostra, facti sumus filii spiritales. 5 I Petr. 2, 5 8 Matth. 18, 19. Ephes. 2, 14 91 Cor. 9, 27 14 cf. Plat. Tim. 89 E, Aristot. Magn. Moral. 1185 a 20; at quattuor", + "candidate_score": 0.676577, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_28", + "bdc_text": "Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1510", + "psc_text": "seductorem mente carnis inflari, ita etiam sanctum uirum renouari spiritu mentis ostendimus dicente eodem: renouamini autem spiritu mentis uestrae. duas ergo mentes esse demonstrat, unam, quae mens carnis efficitur uicta peccato, alteram, quae spiritui copulata carnis abiurat inlecebras. § 50 nec solum duae mentes, sed etiam duae leges in nobis sunt, quarum utramque nobis apostolus explicauit dicens: condelector enim legi 1483 A dei secundum interiorem hominem, uideo autem aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae et oaptiuantemcaptiuantem me in lege peccati, quod est in membris meis. est ergo lex interioris hominis, est etiam exterioris, illa quae peccatum prohibet, ista quae suadet: illa quae damnat errorem, ista quae suggelit: illa quae mentem instruit, ista quae temtat. sunt etiam duae aliae uehementiores in nobis leges, una dei, altera peccati, secundum eundem magistrum, B 2 Coloss. 2, 18 sq. 5 Coloss. 2, 10 7 Ps. 111, 9 12 Ephes. 4, 28", + "candidate_score": 0.674591, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_28", + "bdc_text": "Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1512", + "psc_text": "X 14 nna et altera aX uincta X 15 spiritu X nec solum] olim P (8. m3 R solum) L 17 explicuit X 20 quod] quae Ly 24 aliae duae X 25 eundem s. N. m3 P, om. L magistrum, qui ait) apostolum dicentem PL qui ait: igitur ego ipse mente seruio legi dei, carne autem legi peccati. et ostenditur quod si mentem tantummodo dicas, contrariam carnis ostendas; cum enim dicit Paulus se legi dei mente seruire, utique mentem per se ipsam, nisi carne uincatur, bonam esse demonstrat et natura ita creatam, ut resistat errori. itaque cum uincitur, mens carnis est, non ex natura habens, sed ex carne quod labitur et quasi in nomen proprietatemque uictricis uicta succedit; natura autem aduersa C carnis est. denique mente deo seruimus, carne peccato. melior autem mens erit, si cooperaria sancto spiritui religiosum non intermittat officium. § 51 Istae sunt igitur operantes in agro", + "candidate_score": 0.672251, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_27_29", + "bdc_text": "Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito . Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ; zur ganzen Frage s. HBBW I 69 , 6-28 und Anm. 13 , mit Lit .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1510", + "psc_text": "seductorem mente carnis inflari, ita etiam sanctum uirum renouari spiritu mentis ostendimus dicente eodem: renouamini autem spiritu mentis uestrae. duas ergo mentes esse demonstrat, unam, quae mens carnis efficitur uicta peccato, alteram, quae spiritui copulata carnis abiurat inlecebras. § 50 nec solum duae mentes, sed etiam duae leges in nobis sunt, quarum utramque nobis apostolus explicauit dicens: condelector enim legi 1483 A dei secundum interiorem hominem, uideo autem aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae et oaptiuantemcaptiuantem me in lege peccati, quod est in membris meis. est ergo lex interioris hominis, est etiam exterioris, illa quae peccatum prohibet, ista quae suadet: illa quae damnat errorem, ista quae suggelit: illa quae mentem instruit, ista quae temtat. sunt etiam duae aliae uehementiores in nobis leges, una dei, altera peccati, secundum eundem magistrum, B 2 Coloss. 2, 18 sq. 5 Coloss. 2, 10 7 Ps. 111, 9 12 Ephes. 4, 28", + "candidate_score": 0.671025, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_19_21", + "bdc_text": "zur Disputation s. oben [Nr. 101 ] S. 127 , Anm. 4 und S. 167 , 14-168 , 24. , quam primum excusa fuerint , ad nos veniant magistratus sumptu ; nam catabaptistarum fex ad mentiendum et imponendum instructissima augetur in dies , et qui in agro facile illorum trichis moventur , quottidie clamant procrastinationem illam indicium esse certissimum veritatem a catabaptistarum parte esse . Urge igitur typographos , ne excusa diutius delitescant et negligamur .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1006", + "psc_text": "iactantiam, doceat humilitatem, c simul ne rudes et inperfecti adhuc discipuli maximae praedicationiapraedicationis molibus opprimantur. § 102 Nunc qua causa etiam inmundos spiritus lubeat tacere consideremus. sed et hoc nobis scriptura aperuit, quia peccatori dixit deus: quare tu enarras iuatitiasiustitias meas? ne quis, dum praedicantem audit, sequatur errantem; inprobus enim magister est diabolus, qui falsa ueris saepe permiscet, ut specie ueritatis testimonium fraudis obtexat. § 103 etiam illud D consideremus, utrum hic primum mandauerit discipulis, ne cui dicerent quia ipse esset Christus an uero et ante mandauerit, quando apostolos duodecim destinauit denuntians illis: in uias gentium ne abieritis et in ciuitates Samaritanorum ne introieritis; ite autem ad oues quae perierunt domus Israhel. aegrotos curate, leprosos mundate, daemones eicite et: discite quis in ea dignus sit E et ibi manete. itaque nec hic mandatum uidetur, ut Christum dei filium praedicarent. § 104 ordo igitur disputationis est ordo tractatus, et ideo etiam", + "candidate_score": 0.669665, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_30_32", + "bdc_text": "atque iis iudicari et contestari , quae bona sunt et quę mala . Caeterum , unde sit , quod conscientia reddatur uni lata , alteri arcta , quibusve causis erronea , ut absolute non potui praestare , ita cum silentio praeterii a te pendens , ut quemadmodum in omnibus , ita et hac in re iudicium tuum describas . Tam importunum tibi amicum tua collegisti humanitate .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1796", + "psc_text": "bene tacet qui defensione non indiget: ambiant defendi qui timent uinci. non ergo accusationem tacendo confirmat, sed despicit non refellendo. quid enim timeret, qui non ambiret salutem? salus omnium suam prodit, ut adquirat omnium. sed quid de deo loquar? Susanna tacuit et uicit; melior enim causa, quae non defenditur et probatur. c et hic latusPilatus absoluit, sed absoluit iudicio, crucifixit mysterio. uerum hoc speciale Christi, illud humanum, ut aput iniquos 2 Hier. 18, 2 sqq. 4 loh. 3, 17 6 Rom. 6, 4 et 8, Coloas. 2, 12 11 Ephes. 2, 19 12 Ephes. 2, 11-18 14 Ephea. 2, 19 18 Matth. 27, 12 et 14' 28 Sus. (Dan. 13) 85 2 reformatur y 4 enim om. X 6 consepultus α FOV consepultis C 8 omnia ETX (-es corr. V) et (is ex es) P 12 memores estote a m. estis x 14 hi om. PBGL 15 nunc om. X", + "candidate_score": 0.669409, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_28", + "bdc_text": "Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1263", + "psc_text": "est carne secernitur et, dum unusquisque cupit redimere delictum, ut ex seneserie culpae D studium disciplinae. § 148 concupiscentia quoque rerum malarum et quidam motus feruidior cupiditatis dei uerbo in adpetitum transfunditur diuinae caritatis et amoris atque in eadem natura titfit uaria disciplina multoque meliorem quam antea uoluptatem sibi mysteriorum caelestium ille corporis atque animae adpetitus adquirit. alitur enim animus cognitione rerum et conperta foturorumfuturorum repromissione sublimior animae opera uetusta E fastidit; animalis enim non percipit quae sunt spiritus dei, stultitia enim illi est; spiritalis autem diiudicat omnia, ipse autem a nemmenemine diiudicatur. § 149 Dum uadis cum adueraario tuo ad magistratum, ]2, 58 «q. in uiada operam liberari ab illo, ne forte condemnet te aput iudicem et iudex tradat te exactori et exactor mittat te in carcerem. dico tibi, non eiiesexies inde, donec etiam nouissimum quadrantem reddas. 3 Ron. 7, 20 5 loh. 6, 33 et 55 6 Rom.", + "candidate_score": 0.667115, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_28", + "bdc_text": "Intelligo conscientiam legem intellectam aut naturę legem cordibus nostris insitamVgl. Röm 2 , 14 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1244", + "psc_text": "frequenter animam et corpus. quodsi duobus in terra conuenerit, effecit utraque unum. et alibi: castigo corpus meum et seruituti redigo. § 139 aliud est quod seruit, aliud cui subicitur. si duos agaouimusagnouimus, etiam tres agnoscamus, quod procliue ex illis 1444 A duobus est intellegere. tres enim animae in corpore adfectiones sunt. una rationabilis, alia concupiscibilia, tertia iopetibilis, Itochoc est λογιστιϰόν, ἐπιϑυμητιϰόν, ϑυμιϰόν. non ergo duo in duo. sed duo in tres et tres in duo diuidentur; etenim per aduentum Christi homo qui erat inrationabilis rationabilis factus est. ante eramus similes bestiarum, quae rationem nesciunt, eramus carnales, eramus terreni iuxta sententiam: terra es et in terram ibis. uenit dei filius, misit spiritum suum in corda B nostra, facti sumus filii spiritales. 5 I Petr. 2, 5 8 Matth. 18, 19. Ephes. 2, 14 91 Cor. 9, 27 14 cf. Plat. Tim. 89 E, Aristot. Magn. Moral. 1185 a 20; at quattuor", + "candidate_score": 0.663826, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_34_36", + "bdc_text": "O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo . Et utinam quam secretissime ad me venire possesZu Bullingers geplantem Besuch s. oben [Nr. 115 ] S. 167 , 12f und 171 , 10-13. , quo te nemo resciret , quousque ad aliquantulam saturitatem tibi locutus essem . Vale , animae meae pars non minimaVgl. Otto 26 , Nr. 111. .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1054", + "psc_text": "quod promittebat deuotionis. sed non capit humana condicio in hoc corruptibili, in hoc mortali corpore facere tabernaculum deo. siue in animo siue in corpore siue alio aliquo loco fuge quaerere quod non licet scire. si Petrus neaciuitnesciuit, quemadmodum tu potes scire? si nesciuit ille qui F promisit et qui corporis terminos magnitudine animi nesciebat, quemadmodum scire nos possumus desidia. quadam mentis intra praesaeptum carnis inclusi? denique placuit tanta deuotio deo. § 19 Et inter haec uerba facta est nubes et obumbrauit. 9,43 eos. diuini spiritus est obumbratio tstaista, quae non cahgatcaligat affectibus hominum, sed reuelat occulta. quae etiam alio conperta est loco dicente angelo: et uirtus altissimi 1416 A 4 Luc. 12, 37 7Philipp.!,23 26Luc.I,35 2- speciem uiderent A 3 uigilantes PBLCX 4 uidit gloriam di et xpi A uidit ET xpi uidit n 7 ille] scs paulas ait PL 8 adfectus ayLOn et (s exp.) JPF 9 exaedificanda (ex", + "candidate_score": 0.661423, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_25_27", + "bdc_text": "Occurrit proxima contione locus de conscientia accusante et excusanteRöm 2 , 15 . in die domini tractandus . Quem cum forte pro modulo spiritus mei absolverim , tamen ego in multis adhuc de conscientia hęsito .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1395", + "psc_text": "hic est pater, hic est filius, hic est spiritus sanctus. § 230 occurrit tibi, qui audit te intra 15,20 sq. mentis secreta tractantem. et cum adhuc longe sis, uidet et adcurrit. uidet in pectore tuo, adcurrit ne quis inpediat, conplectitur quoque. in occurnuoccursu praescientia est, in conplexu clementia et quasi quidam patripatrii! amoris adfectus. supra collum C cadit, ut iacentem erigat et oneratum peccatis atque in 2 Gal. 4, 26 Hebr. 12, 22 9 Ioh. 15, 13 sq. 18 cf. Act. 20, 9 14 Ephes. 5, 14 15 Zach. 5, 7 16 Dent. 5, 31 2 oportuit] debuit x 3 deuiare X uocare P (-ri m3) L 4 debet (e alt. ex i m2) P 6 filium CXX et seruos X 7 amicos (v s. 0 m3) P mercennariiB (s s. u.) P 10 dicam ΕγπΤ 12 se (5. m3 te) P sed exp. m2 P post non add. dico", + "candidate_score": 0.660621, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_34", + "bdc_text": "O utinam hunc viverem diem , quo tua praesentia refocillaretur caro mea , hoc est affectus ille , quem iuxta spiritum et carnem et totus erga te habeo .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_991", + "psc_text": "ut et tu beatus sis, ut et tu audire merearis: quoniam non caro et . sanguis tibi reuelauit, sed pater meus qui in caelis est. caro enim et sanguis non queunt nisi quae terrena sunt reuelare, at uero qui spiritu loquitur mysteria non carnis et sanguinis magisterio, sed diuina inspiratione fundatur. noli ergo adquiescere carni et sanguini, ne carnis et sanguinis praecepta D haurias atque ipse sanguis et caro flasfias. qui enim carni adhaeret, caro est et qui adhaeret deo unus spiritus est. non permanebit inquit spiritus meus in hominibus istis in aeternum, propter quod sint carnales. § 95 sed utinam caro et sanguis non sint qui audiunt, sed a carnis et sanguinis remoti cupiditatibus possint dicere singuli: non timebo quid faciat mibimihi caro! qui enim carnem uicerit ecclesiae fundamentum est et, si aequare Petrum non potest, imitari potest; magna sunt enim dei munera, qui non solum E nobis quae", + "candidate_score": 0.660479, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_6", + "bdc_text": "Placet charitas , qua donis a domino tibi datis foenorariVgl. Mt 25 , 14-30 par. proximis omnibus velle videris .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1062", + "psc_text": "est ad nos per incarnationem uerbi praesentia, ut conciliaretur nobis quae supra nos est diuinitas. § 25 quod autem propensius studio caritatis Iohannes plunmumplurimum diligens et ideo redamatus plurimum excludendum putat a beneficio eum qui non utatur obsequio, recte non reprehenditur. sed docetur; non reprenenaiturreprehenditur, quaquia amore laciebatfaciebat, docetur, B ut nouerit infirmorum esse firmorumque distantiam. et ideo dominus etsi fortiores remuneratur, tamen non excludit infirmos. § 26 Sinite eos et nolite prohibere; qui enim non est 9,50 aduersum uos pro uobis est. bene, domine; nam et JosephIoseph 20 loh. 21, 20 26 loh. 19, 38 sq. 2 indefessi (in <. M. Mt3) J. indefensi PBL 4 denique] ideoque A 6 docet (8. M. m3) A 7 debere esse y, om. X recipienda (c s. M.) A 8 quia (a N. M.) P dum] ad dum (exp. et s. Mt3 dum) A 11 uera PBGL suscipias ΕγΤ 12 sequaris αLF", + "candidate_score": 0.654357, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_9_11", + "bdc_text": "Tribuat etiam , ut quae a domino habes , illi accępta referas , ne usquam extra te feraris in quantulamcunque ambitionis notam . Gloria te manet perpetua , qua te dignum illustrabit , cuius dono hec praestas , ubi solius illius glorię studueris . Ceterum Megander optima de vobis omnibus retulitKaspar Megander kam kurz vorher von Zürich nach Bern zurück , vgl . oben S. 171 , 1. , quod maxime me exhilaravit .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_837", + "psc_text": "praedistinatur PEGLX (corr. m3 PO, m2 ic) 17 ab om. X («. u. m2 V); cum ab aliis om. L 18 occidetur P (-itur m2) L 19 se] sed (d del.) P, om. FO 27 renertatar] reperiatur X requiratur, sed uigilantibus regreditur et exsurgentibus praesto C est, immo omnibus adest, qui ubique semper est, quia conplet omnia. nulli enim deficit, nos deficimus; nulli inquam deficit, superabundat omnibus; superabundauit enim peccatum, ut superabundaret gratia. gratia Christus est, uita Christus est, Christus est resurrectio. qui surgit igitur inuenit esse praesentem. § 117 rapitur ergo regnum caelorum, cum Christus a domesticis denegatur, a gentibus adoratur; rapitur cum ab illis D repudiatur, colitur a nobis; rapitur cum per hereditatem non agnoscitur, per adoptionem adquiritur. LIBER SEXTVS. § 1 7,29 sq. Et omnis populus audiens et publicani 1383 E iustificauerunt deum baptizati baptismo Iohannis,Pharisaei autem et legis periti consilium dei spreuerunt in se non baptizati.", + "candidate_score": 0.651455, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10161_sent_17", + "bdc_text": "Si quid habes , quo hominem excusare liceat , mone .", + "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1275", + "psc_text": "f