diff --git "a/10/10553.json" "b/10/10553.json" new file mode 100644--- /dev/null +++ "b/10/10553.json" @@ -0,0 +1,6738 @@ +{ + "letter_id": "10553", + "bd_url": "https://www.bullinger-digital.ch/letter/10553", + "dominant_topic": 1, + "topic_dist": [ + 0.053272, + 0.063638, + 0.049763, + 0.05265, + 0.049707, + 0.04428, + 0.045325, + 0.05068, + 0.047784, + 0.050387, + 0.046039, + 0.046033, + 0.044349, + 0.043774, + 0.046665, + 0.051843, + 0.050647, + 0.049977, + 0.062197, + 0.050991 + ], + "citations": [ + { + "rank": 1, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV", + "max_score": 0.75121, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_31_33", + "bdc_text": "1Kor 6 , 11. , corpus et sanguinem domini praebereVgl. Mt 26 , 26-28 par. etc . Ne vero his vel impii vel absurdi aliquid statuatur aut certe non caveatur satis , effici posse his verbis existimo : Corpus domini non fit cibus ventris , non attingitur sensu vel ratione , per se non nisi mente imbuta fide percipi sentirique potest .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.75121, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28_30", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur . Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae . Et effert hoc ea verborum forma , ut dicat ministrum remittere peccataVgl. Joh 20 , 23. , regignereVgl. Tit 3 , 5. , Christo induereVgl. Gal 3 , 27. , peccata abluereVgl. Apg 22 , 16 ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2338", + "psc_text": "ejusdem lectionis verba postrema. Cap. XVI, V\\. 13-15. 1. Cum promitteret Dominus venturum Spiritum sanctum, Docebit vos, inquit, omnem veritatem; vel, quod in nonnullis codicibus legitur, Deducet vos in omni veritate. Non enim loquetur a semetipso, sed quaecumque audiet, loquetur. De quibus evangelicis verbis jam quod donavit Dominus disputavimus: nunc ea quae sequuntur attendite. Et quae ventura sunt, inquit, annuntiabit vobis. Neque hic est, quoniam planum est, immorandum: nihil enim habet quaestionis, cujus a nobis expositio flagitetur. Sed quod adjungit, Ille me clarificabit, quia de meo accipiet, et annuntiabit vobis, non negligenter est transeundum. Quod enim ait, Ille me clarificabit, potest intelligi, quia diffundendo in cordibus credentium charitatem, spiritualesque faciendo, declaravit eis quomodo Filius Patri esset aequalis, quem secundum carnem prius tantummodo noverant, et hominem sicut homines cogitabant. Vel certe, quia per ipsam charitatem fiducia repleti, et timore depulso, annuntiaverunt hominibus Christum; ac sic fama ejus diffusa est toto orbe", + "candidate_score": 0.717487, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_32_34", + "bdc_text": "Ne vero his vel impii vel absurdi aliquid statuatur aut certe non caveatur satis , effici posse his verbis existimo : Corpus domini non fit cibus ventris , non attingitur sensu vel ratione , per se non nisi mente imbuta fide percipi sentirique potest . Ita congruimus cum scriptura , cum patribus , cum sensu omnium sanctorum , approbabimus nos bonis , in aliis authoritatem nobis restituemus , ecclesiam pernicioso isto dissidio liberabimus .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.715587, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_39_41", + "bdc_text": "Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.706962, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_29_31", + "bdc_text": "Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae . Et effert hoc ea verborum forma , ut dicat ministrum remittere peccataVgl. Joh 20 , 23. , regignereVgl. Tit 3 , 5. , Christo induereVgl. Gal 3 , 27. , peccata abluereVgl. Apg 22 , 16 ; 1Kor 6 , 11. , corpus et sanguinem domini praebereVgl. Mt 26 , 26-28 par. etc .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.706712, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_31_33", + "bdc_text": "1Kor 6 , 11. , corpus et sanguinem domini praebereVgl. Mt 26 , 26-28 par. etc . Ne vero his vel impii vel absurdi aliquid statuatur aut certe non caveatur satis , effici posse his verbis existimo : Corpus domini non fit cibus ventris , non attingitur sensu vel ratione , per se non nisi mente imbuta fide percipi sentirique potest .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1080", + "psc_text": "mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom. VIII, 6) . Carnem suam dat nobis Dominus manducare, et sapere secundum carnem mors est; cum de carne sua dicat, quia ibi est vita aeterna. Ergo nec carnem debemus sapere secundum carnem, sicut in his verbis: 2. Multi itaque audientes; non ex inimicis, sed ex dicipulis ejus, dixerunt: Durus est hic sermo; quis potest eum audire? Si discipuli durum habuerunt istum sermonem, quid inimici? Et tamen sic oportebat ut diceretur, quod non ab omnibus intelligeretur. Secretum Dei intentos debet facere, non adversos. Isti autem cito defecerunt, talia loquente Domino Jesu: non crediderunt aliquid magnum dicentem, et verbis illis aliquam gratiam", + "candidate_score": 0.704791, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_600", + "psc_text": "Securus homo accedat ad inferiorem ministrum; habet enim superiorem magistrum. 4. Sed forte ait aliquis: Baptizat quidem Christus in spiritu, non in corpore. Quasi vero alterius dono quam illius, quisquam etiam sacramento corporalis et visibilis Baptismatis imbuatur. Vis nosse quia ipse baptizat, non solum spiritu, sed etiam aqua? Audi Apostolum: « Sicut Christus, inquit, dilexit Ecclesiam, et seipsum tradidit pro ea, mundans eam lavacro aquae in verbo, ut exhiberet ipse sibi gloriosam Ecclesiam, non habentem maculam aut rugam, aut aliquid hujusmodi » (Ephes. V, 25-27). Mundans eam. Unde? Lavacro aquae in verbo. Quid est baptismus Christi? Lavacrum aquae in verbo. Tolle aquam, non est baptismus: tolle verbum, non est baptismus. 5. Jam ergo his praejactis, per quae venit ad collocutionem cum illa muliere, videamus quae restant plena mysteriis, et gravida sacramentis. « Oportebat autem, inquit, eum transire per Samariam. Venit ergo in civitatem Samariae quae dicitur Sichar, juxta praedium quod", + "candidate_score": 0.700471, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_142", + "psc_text": "Et ego nesciebam eum, dixit: sed ut manifestaretur Israeli, propterea veni ego in aqua baptizans. Et testimonium perhibuit Joannes, dicens, Quia vidi Spiritum de coelo descendentem quasi columbam, et mansit super eum: et ego nesciebam eum, sed qui me misit baptizare in aqua, ille mihi dixit, Super quem videris Spiritum descendentem et manentem super eum, hic est qui baptizat in Spiritu sancto: et ego vidi, et testimonium perhibui quia hic est Filius Dei. » Intendat modicum Charitas vestra: Joannes quando didicit Christum? Missus est enim ut baptizaret in aqua. Quaesitum est quare? Ut manifestaretur Israeli, dixit. Quid profuit baptismus Joannis? Fratres mei, si profuit aliquid, et modo maneret, et baptizarentur homines baptismo Joannis; et sic venirent ad baptismum Christi. Sed quid ait? Ut manifestaretur Israeli: id est, ipsi Israel, populo Israel ut manifestaretur Christus, venit baptizare in aqua. Accepit ministerium baptismatis Joannes, in aqua poenitentiae parare viam Domino, non existens", + "candidate_score": 0.698274, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_59_61", + "bdc_text": "satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit . Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ; fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.698247, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_31", + "bdc_text": "1Kor 6 , 11. , corpus et sanguinem domini praebereVgl. Mt 26 , 26-28 par. etc .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.696238, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_36_38", + "bdc_text": "Nihil itaque restat , quam ut et vos consentiatis , qui Christum docetis per Helvetios . Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . . Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1946", + "psc_text": "Continuo quidem resurrectione clarificabor; non tamen continuo ascensurus in coelum, sed adhuc modicum vobiscum sum. Sicut enim scriptum est in Actibus Apostolorum, fecit cum eis post resurrectionem quadraginta dies intrans et exiens, manducans et bibens (Act. I, 3): non quidem habens esuriendi ac sitiendi egestatem, sed usque ad ista carnis insinuans veritatem, quae cibandi ac potandi jam non habebat necessitatem, sed potestatem. Hos ergo quadraginta dies significavit dicendo, Adhuc modicum vobiscum sum, an aliquid aliud? Potest enim et sic intelligi, Adhuc modicum vobiscum sum, Adhuc, sicut vos, in hac infirmitate carnis etiam ipse sum, donec scilicet moreretur atque resurgeret: quia posteaquam resurrexit, cum illis quidem fuit diebus, ut dictum est, quadraginta exhibitione corporalis praesentiae; sed non cum illis fuit consortio infirmitatis humanae. 2. Est et alia divina praesentia sensibus ignota mortalibus, de qua item dicit: Ecce ego vobiscum sum, usque ad consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20) . Hoc certe non", + "candidate_score": 0.691745, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_99", + "bdc_text": "At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1159", + "psc_text": "in Psalmo, Homines et jumenta salvos facies, Domine; sicut multiplicasti misericordiam tuam, Deus. Quia enim Deus es, multiplicata misericordia tua pervenit etiam ad salutem carnis humanae, pervenit etiam ad salutem mutorum animalium: sed qui das salutem carnis hominibus jumentisque communem, numquid nulla salus est quam servas hominibus? Est certe alia quae non solum communis non est hominibus et jumentis, sed nec ipsis hominibus communis est bonis et malis. Denique cum ibi de ista salute dixisset, quam communiter accipiunt pecora et homines; propter illam salutem quam sperare debent homines, sed boni homines, secutus adjunxit, Filii autem hominum sub tegmine alarum tuarum sperabunt: inebriabuntur ab ubertate domus tuae, et torrente voluptatis tuae potabis eos; quoniam apud te est fons vitae, et in lumine tuo videbimus lumen (Psal. XXXV, 7-10) . Haec est salus quae ad bonos pertinet, quos appellavit filios hominum; cum supra dixisset, Homines et jumenta salvos facies, Domine. Quid enim?", + "candidate_score": 0.691444, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_36_38", + "bdc_text": "Nihil itaque restat , quam ut et vos consentiatis , qui Christum docetis per Helvetios . Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . . Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.691212, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_58_60", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 443 ] , S. 328 , Anm. 24 . satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit . Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2338", + "psc_text": "ejusdem lectionis verba postrema. Cap. XVI, V\\. 13-15. 1. Cum promitteret Dominus venturum Spiritum sanctum, Docebit vos, inquit, omnem veritatem; vel, quod in nonnullis codicibus legitur, Deducet vos in omni veritate. Non enim loquetur a semetipso, sed quaecumque audiet, loquetur. De quibus evangelicis verbis jam quod donavit Dominus disputavimus: nunc ea quae sequuntur attendite. Et quae ventura sunt, inquit, annuntiabit vobis. Neque hic est, quoniam planum est, immorandum: nihil enim habet quaestionis, cujus a nobis expositio flagitetur. Sed quod adjungit, Ille me clarificabit, quia de meo accipiet, et annuntiabit vobis, non negligenter est transeundum. Quod enim ait, Ille me clarificabit, potest intelligi, quia diffundendo in cordibus credentium charitatem, spiritualesque faciendo, declaravit eis quomodo Filius Patri esset aequalis, quem secundum carnem prius tantummodo noverant, et hominem sicut homines cogitabant. Vel certe, quia per ipsam charitatem fiducia repleti, et timore depulso, annuntiaverunt hominibus Christum; ac sic fama ejus diffusa est toto orbe", + "candidate_score": 0.687585, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_156_158", + "bdc_text": "Iuva eum , si potes . Certe , certe videndum nobis , ut ecclesiae viros educemus , qui valeant , et os obstruere contradicentibus . Iterum vale . [ Adresse auf f. 400v. :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1583", + "psc_text": "eo in via (Matth. V, 25) . Audisti, credidisti, concordasti. Si adversabaris, concorda. Si tibi praestitum est concordare, noli ulterius litigare. Quando enim finiatur via nescis, sed tamen scit ille. Si ovis es, et si perseveraveris usque in finem, salvus eris: ac per hoc istam vocem non contemnunt sui, non audiunt alieni. Ut potui, ut ipse donavit, profundam multum quaestionem aut exposui vobis, aut tractavi vobiscum. Si qui minus intellexerunt, maneat pietas, et revelabitur veritas: qui autem intellexerunt, non se extollant quasi celeriores super tardiores, ne extollendo se exorbitent, et facilius perveniant tardiores. Omnes autem perducat cui dicimus: Deduc me, Domine, in via tua, et ambulabo in veritate tua (Psal. LXXXV, 11) . 14. Per hoc ergo quod exposuit Dominus, quia ipse est ostium, intremus ad ea quae proposuit, nec exposuit. Et pastor quidem quisnam sit, quamvis non dixerit in ista lectione quae hodie recitata est, tamen in ea quae", + "candidate_score": 0.686125, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_29", + "bdc_text": "Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_864", + "psc_text": "in mensuram aetatis plenitudinis Christi (Ephes. IV, 14, 13) . Plenitudo ergo Christi, caput et membra. Quid est, caput et membra? Christus et Ecclesia. Arrogaremus enim nobis hoc superbe, nisi ipse dignaretur hoc promittere, qui per apostolum eumdem dicit: Vos autem estis corpus Christi et membra (I Cor. XII, 27) . 9. Cum ergo ostendit Pater membris Christi, Christo ostendit. Fit quoddam miraculum magnum, sed tamen verum: ostenditur Christo quod noverat Christus, et ostenditur Christo per Christum. Res mira est et magna, sed Scriptura sic loquitur. Contradicturi sumus divinis eloquiis, et non potius intellecturi, et ex ipsius dono ei qui donavit gratias acturi? Quid est quod dixi, demonstratur Christo per Christum? Demonstratur membris per caput. Ecce vide illud in te: pone te clausis oculis velle aliquid tollere; nescit manus quo eat, et utique manus tua membrum tuum est, non enim a corpore tuo separata est; aperi oculos, videt jam manus", + "candidate_score": 0.685454, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_29", + "bdc_text": "Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.682127, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80_82", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. . Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ? Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2266", + "psc_text": "affirmet ea esse quae tunc Dominus dicere noluit? Quis hoc nostrum faciat, et non maximam culpam temeritatis incurrat, in quo nec prophetica nec apostolica excellit auctoritas? Nam profecto si eorum aliquid legissemus in Libris canonica auctoritate firmatis, qui post ascensionem Domini scripti sunt, parum fuerat hoc legisse, nisi illic id etiam legeretur, hoc ex eis esse quae tunc Dominus noluit discipulis dicere, quia non poterant illa portare. Tanquam si, verbi gratia, ego dicerem, illud quod legimus in hujus Evangelii capite, In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum, hoc erat in principio apud Deum (Joan. I, 1, 2) , et alia quae sequuntur, quoniam postea scripta sunt, nec ea Dominum Jesum dixisse narratum est, cum hic esset in carne, sed haec unus ex Apostolis ejus, ac Spiritu ejus sibi revelante conscripsit, ex his esse quae noluit tunc Dominus dicere, quia ea discipuli portare non poterant;", + "candidate_score": 0.679858, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_33", + "bdc_text": "Corpus domini non fit cibus ventris , non attingitur sensu vel ratione , per se non nisi mente imbuta fide percipi sentirique potest .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.678069, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_112_114", + "bdc_text": "admodum infirmo est corpore , nec sunt ulli alii , sive ex iis , qui iam celebres sunt , sive qui emergunt , quibus caussam Christi ausim committere in concilio defendendam . Iam omnino spero fore , ut aliquando de religione publicitus tractandum sit . Valde itaque te oro :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1913", + "psc_text": "Tale aliquid etiam hic intelligendum est, quando suo traditore jam tunc solo exituro, et cum suis sociis continuo redituro, Jesus turbatus est spiritu. 5. Firmissimi quidem sunt christiani, si qui sunt, qui nequaquam morte imminente turbantur: sed numquid Christo firmiores? Quis hoc insanissimus dixerit? Quid est ergo quod ille turbatus est, nisi quia infirmos in suo corpore, hoc est in sua Ecclesia, suae infirmitatis voluntaria similitudine consolatus est: ut si qui suorum adhuc morte imminente turbantur in spiritu, ipsum intueantur, ne hoc ipso se putantes reprobos, pejore desperationis morte sorbeantur? Quantum itaque bonum de participatione divinitatis ejus exspectare et sperare debemus, cujus nos et perturbatio tranquillat, et infirmitas firmat? Sive ergo isto loco ipsum Judam pereuntem miserando turbatus est, sive sua morte propinquante turbatus est: non est tamen ullo modo dubitandum, non eum animi infirmitate, sed potestate turbatum; ne nobis desperatio salutis oriatur, quando non potestate, sed infirmitate turbamur. Carnis", + "candidate_score": 0.67377, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_39", + "bdc_text": "Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1897", + "psc_text": "quis adversus aliquem habet querelam, sicut et Dominus donavit vobis, ita et vos » (Coloss. III, 13)! Invicem itaque nobis delicta donemus, et pro nostris delictis invicem oremus, atque ita quodammodo invicem pedes nostros lavemus. Nostrum est, donante ipso, ministerium charitatis et humilitatis adhibere: illius est exaudire, ac nos ab omni peccatorum contaminatione mundare per Christum, et in Christo; ut quod aliis etiam dimittimus, hoc est in terra solvimus, solvatur in coelo. TRACTATUS LIX. Ab eo quod Dominus dicit, Amen, amen dico vobis; non est servus major domino suo; usque ad id, Qui autem me accipit, accipit eum qui misit me. Cap. XIII, V\\. 16-20. 1. Audivimus in sancto Evangelio loquentem Dominum atque dicentem, « Amen, amen dico vobis; non est servus major domino suo, neque apostolus major eo qui misit illum: si haec scitis, beati eritis si feceritis ea. » Hoc ideo dixit, quia laverat discipulorum pedes, magister humilitatis", + "candidate_score": 0.669856, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_79_81", + "bdc_text": "Sed nulla fit horum mentio , ubi etiam eorum sententiam sequeris , sed nec veterum , nisi admodum raro . Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. . Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2265", + "psc_text": "concedamus ut ita sit, multos ea modo portare posse jam misso Spiritu sancto, quae tunc eo nondum misso non poterant portare discipuli: numquid ideo scimus quae sint quae dicere noluit, quae tunc sciremus si ab eo dicta legeremus vel audiremus? Aliud est enim scire utrum a nobis vel a vobis portari possint; aliud autem scire quae sint, sive portari possint, sive non possint. Quae cum ipse tacuerit, quis nostrum dicat, Ista vel illa sunt? Aut si dicere audeat, unde probat? Quis enim est tam vanus aut temerarius, qui cum dixerit etiam vera quibus voluerit, quae voluerit, sine ullo testimonio divino affirmet ea esse quae tunc Dominus dicere noluit? Quis hoc nostrum faciat, et non maximam culpam temeritatis incurrat, in quo nec prophetica nec apostolica excellit auctoritas? Nam profecto si eorum aliquid legissemus in Libris canonica auctoritate firmatis, qui post ascensionem Domini scripti sunt, parum fuerat hoc legisse, nisi illic id", + "candidate_score": 0.669412, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_35_37", + "bdc_text": "In hanc rationem consensere , qui Christum in civitatibus imperii praedicant omnes , satisfacit ea praecipuis et melioribus ex Lutheranis . Nihil itaque restat , quam ut et vos consentiatis , qui Christum docetis per Helvetios . Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_650", + "psc_text": "sunt christiani: Christus nuntiatur per christianos amicos; tanquam illa muliere, hoc est Ecclesia annuntiante, ad Christum veniunt, credunt per istam famam; manet apud eos biduo, hoc est, dat illis duo praecepta charitatis; et multo plures et firmius in eum credunt, quoniam vere ipse est Salvator mundi. TRACTATUS XVI. Ab eo Evangelii loco, Post duos autem dies exiit inde, et abiit in Galilaeam; usque ad id, Et credidit ipse, et domus ejus tota. Cap. IV, V\\. 43-53. 1. Hodierna evangelica lectio, hesterni diei sequitur lectionem, quae nobis ad disputandum proponitur. In qua quidem sensus non sunt investigatione difficiles, sed digni praedicatione, digni admiratione et laudatione. Proinde locum istum Evangelii cum commendatione commemoremus potius, quam cum difficultate tractemus. Abiit enim Jesus post biduum quod fecerat in Samaria in Galilaeam ubi nutritus erat. Secutus autem Evangelista ait: Ipse enim Jesus testimonium perhibuit quia propheta in patria sua honorem non habet. Non propterea post", + "candidate_score": 0.668771, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_103_105", + "bdc_text": "Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica . ex primis vel quae primis constant . Proinde quo ingenio es , qua natura quoque candore , qua denique lucenach luce gestrichenes quoque .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1274", + "psc_text": "Dominus. Respondit Jesus, et dixit eis: Etsi ego de me testimonium perhibeo, verum est testimonium meum; quia scio unde veni, et quo vado. Lumen et alia demonstrat et seipsum. Accendis lucernam, verbi gratia, ut quaeras tunicam, et praestat tibi ardens lucerna ut invenias tunicam: numquid accendis lucernam ut videas ardentem lucernam? Lucerna quippe ardens idonea est et alia quae tenebris operiebantur nudare, et seipsam tuis oculis demonstrare. Sic et Dominus Christus et inter fideles suos, et inimicos Judaeos, tanquam inter lucem et tenebras distinguebat; tanquam inter illos quos radio fidei perfundebat, et illos quorum clausos oculos circumfundebat. Nam etiam sol iste et videntis faciem illustrat, et caeci: ambo pariter stantes, et faciem ad solem habentes illustrantur in carne, sed non ambo illuminantur in acie; videt ille, ille non videt; ambobus sol praesens est, sed praesenti soli unus est absens. Sic et Sapientia Dei, Verbum Dei, Dominus Jesus Christus ubique praesens", + "candidate_score": 0.668748, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_38", + "bdc_text": "Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_108", + "psc_text": "gratiam in conspectu tuo, ostende mihi teipsum manifeste, ut videam te. Et parum est quia dixit: responsum accepit, Non potes videre faciem meam (Exod. XXXIII, 11, 13, 20) . Loquebatur ergo, fratres mei, cum Moyse angelus, portans typum Domini: et illa omnia quae ibi per angelum facta sunt, futuram istam gratiam et veritatem promittebant. Qui bene scrutantur Legem, noverunt: et cum opportunum est, ut et nos aliquid inde dicamus, quantum Dominus revelat, non tacemus Charitati vestrae. 18. Illud autem sciatis, quia omnia quae corporaliter visa sunt, non erant illa substantia Dei. Illa enim oculis carnis videmus: Dei substantia unde videtur? Evangelium interroga: Beati mundo corde; quia ipsi Deum videbunt (Matth. V, 8) . Fuerunt homines qui dicerent vanitate sui cordis decepti, Pater invisibilis est, Filius autem visibilis est. Unde visibilis? Si propter carnem, quia suscepit carnem; manifestum est. Illi enim qui carnem Christi viderunt, aliqui crediderunt, aliqui crucifixerunt: et qui", + "candidate_score": 0.666677, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_81_83", + "bdc_text": "Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ? Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2266", + "psc_text": "affirmet ea esse quae tunc Dominus dicere noluit? Quis hoc nostrum faciat, et non maximam culpam temeritatis incurrat, in quo nec prophetica nec apostolica excellit auctoritas? Nam profecto si eorum aliquid legissemus in Libris canonica auctoritate firmatis, qui post ascensionem Domini scripti sunt, parum fuerat hoc legisse, nisi illic id etiam legeretur, hoc ex eis esse quae tunc Dominus noluit discipulis dicere, quia non poterant illa portare. Tanquam si, verbi gratia, ego dicerem, illud quod legimus in hujus Evangelii capite, In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum, hoc erat in principio apud Deum (Joan. I, 1, 2) , et alia quae sequuntur, quoniam postea scripta sunt, nec ea Dominum Jesum dixisse narratum est, cum hic esset in carne, sed haec unus ex Apostolis ejus, ac Spiritu ejus sibi revelante conscripsit, ex his esse quae noluit tunc Dominus dicere, quia ea discipuli portare non poterant;", + "candidate_score": 0.666428, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_103_105", + "bdc_text": "Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica . ex primis vel quae primis constant . Proinde quo ingenio es , qua natura quoque candore , qua denique lucenach luce gestrichenes quoque .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_122", + "psc_text": "non tacet. Sed tacet modo, ut non vindicet: non tacet, ut non moneat. Veniet autem praeclarus in vindictam, et apparebit omnibus, et qui in eum non credunt. Modo vero quia et praesens occultus erat, oportebat ut contemneretur. Nisi enim contemneretur, non crucifigeretur: si non crucifigeretur, non funderet sanguinem, quo pretio nos redemit. Ut autem daret pretium pro nobis, crucifixus est; ut crucifigeretur, contemptus est; ut contemneretur, humilis apparuit. 3. Tamen quia quasi in nocte apparuit in corpore mortali, lucernam sibi accendit unde videretur. Ipsa lucerna Joannes erat (Joan. V, 35), de quo jam multa audivistis: et praesens lectio Evangelii, verba Joannis continet, primo, quod praecipuum est, confitentis quia non ipse erat Christus. Tanta autem excellentia erat in Joanne, ut posset credi Christus: et in eo probata est humilitas ejus, quia dixit se non esse, cum posset credi esse. Ergo, Hoc est testimonium Joannis, quando miserunt Judaei ab Jerosolymis sacerdotes et", + "candidate_score": 0.666418, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_79_81", + "bdc_text": "Sed nulla fit horum mentio , ubi etiam eorum sententiam sequeris , sed nec veterum , nisi admodum raro . Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. . Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2266", + "psc_text": "affirmet ea esse quae tunc Dominus dicere noluit? Quis hoc nostrum faciat, et non maximam culpam temeritatis incurrat, in quo nec prophetica nec apostolica excellit auctoritas? Nam profecto si eorum aliquid legissemus in Libris canonica auctoritate firmatis, qui post ascensionem Domini scripti sunt, parum fuerat hoc legisse, nisi illic id etiam legeretur, hoc ex eis esse quae tunc Dominus noluit discipulis dicere, quia non poterant illa portare. Tanquam si, verbi gratia, ego dicerem, illud quod legimus in hujus Evangelii capite, In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum, hoc erat in principio apud Deum (Joan. I, 1, 2) , et alia quae sequuntur, quoniam postea scripta sunt, nec ea Dominum Jesum dixisse narratum est, cum hic esset in carne, sed haec unus ex Apostolis ejus, ac Spiritu ejus sibi revelante conscripsit, ex his esse quae noluit tunc Dominus dicere, quia ea discipuli portare non poterant;", + "candidate_score": 0.666407, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_96_98", + "bdc_text": "Sentiemus autem , ubi aliquando oportebit congredi . Ad id velim nos communiri . Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1208", + "psc_text": "nemo sic se novit quomodo ipse homo: alius nescit quid in illo agatur, sed spiritus ejus novit. Accepto autem Spiritu Dei, discimus et quid agatur in Deo: non totum, quia non accepimus totum. De pignore multa novimus: pignus enim accepimus, et hujus pignoris plenitudo postea dabitur. Interim in hac peregrinatione pignus nos consoletur, quia qui nos dignatus est oppignerare, multum paratus est dare. Si talis est arrha, quid est cujus est arrha? 6. Sed quid est quod ait, Non enim erat Spiritus datus, quia Jesus nondum erat glorificatus? In evidenti est intellectus. Non enim non erat Spiritus Dei, qui erat apud Deum; sed nondum erat in eis qui crediderant in Jesum. Ita enim disposuit Dominus Jesus non eis dare Spiritum istum de quo loquimur, nisi post resurrectionem suam; et hoc non sine causa. Et forte si quaeramus, annuet ut inveniamus; et si pulsemus, aperiet ut intremus. Pietas pulsat, non manus:", + "candidate_score": 0.666069, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_112", + "bdc_text": "admodum infirmo est corpore , nec sunt ulli alii , sive ex iis , qui iam celebres sunt , sive qui emergunt , quibus caussam Christi ausim committere in concilio defendendam .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1913", + "psc_text": "Tale aliquid etiam hic intelligendum est, quando suo traditore jam tunc solo exituro, et cum suis sociis continuo redituro, Jesus turbatus est spiritu. 5. Firmissimi quidem sunt christiani, si qui sunt, qui nequaquam morte imminente turbantur: sed numquid Christo firmiores? Quis hoc insanissimus dixerit? Quid est ergo quod ille turbatus est, nisi quia infirmos in suo corpore, hoc est in sua Ecclesia, suae infirmitatis voluntaria similitudine consolatus est: ut si qui suorum adhuc morte imminente turbantur in spiritu, ipsum intueantur, ne hoc ipso se putantes reprobos, pejore desperationis morte sorbeantur? Quantum itaque bonum de participatione divinitatis ejus exspectare et sperare debemus, cujus nos et perturbatio tranquillat, et infirmitas firmat? Sive ergo isto loco ipsum Judam pereuntem miserando turbatus est, sive sua morte propinquante turbatus est: non est tamen ullo modo dubitandum, non eum animi infirmitate, sed potestate turbatum; ne nobis desperatio salutis oriatur, quando non potestate, sed infirmitate turbamur. Carnis", + "candidate_score": 0.665752, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_124_126", + "bdc_text": "Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente . se ferat . Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1601", + "psc_text": "animo sim, cum cognovero quae circa vos sint: neminem enim habeo unanimem, qui germane de vobis sollicitus sit. Omnes enim sua quaerunt, non quae Jesu Christi » (Philipp. II, 19-21). Inter mercenarios pastor ingemuit: Quaesivit aliquem qui sinceriter diligeret gregem Christi, et circa se in eis qui cum illo eo tempore fuerant, non invenit. Non enim in Ecclesia Christi tunc praeter Paulum apostolum et Timotheum nemo erat qui germane de grege sollicitus esset: sed contigerat ut eo tempore quo Timotheum misit, circa se alium de filiis non haberet; sed soli mercenarii cum illo essent, sua quaerentes, non quae Jesu Christi. Et tamen ipse germane de grege sollicitus, maluit filium mittere, et inter mercenarios remanere. Invenimus et mercenarios, non eos discutit nisi Dominus; qui cor inspicit, ipse discutit: tamen aliquando intelliguntur a nobis. Non enim frustra dixit ipse Dominus etiam de lupis: Ex fructibus eorum cognoscetis eos (Matth. VII, 16) .", + "candidate_score": 0.665613, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_113_115", + "bdc_text": "Iam omnino spero fore , ut aliquando de religione publicitus tractandum sit . Valde itaque te oro : Praecipuas controversias diligenter cognosce , quid scholastici tradunt , ipse vide , ex patribus te muni .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1335", + "psc_text": "vobiscum sum, et me nescitis? Philippe, qui me vidit, vidit et Patrem (Joan. XIV, 8, 9) . Numquid habet ista sententia verbum dubitationis? numquid dixit, Qui me vidit, forsitan vidit et Patrem? Quare? Quia fidelis audiebat, non fidei persecutor: ideo non erat Dominus increpator, sed doctor. Qui me vidit, vidit et Patrem; et hic, Si me sciretis, et Patrem meum sciretis: tollamus verbum quo notata est infidelitas audientium, et ipsa sententia est. 6. Jam hesterno die commendavimus Charitati vestrae, et diximus sententias Joannis evangelistae, quibus nobis narrat quod a Domino didicit, nec discutiendas fuisse si fieri posset, nisi haereticorum commenta compellerent. Breviter ergo hesterno die, insinuavimus Charitati vestrae, esse haereticos qui vocantur Patripassiani, vel a suo auctore Sabelliani: hi dicunt ipsum esse Patrem qui est Filius; nomina diversa, unam vero esse personam. Cum vult, Pater est, inquiunt; cum vult, Filius: tamen unus est. Item sunt alii haeretici qui vocantur Ariani.", + "candidate_score": 0.664347, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1013", + "psc_text": "factum est, et habitavit in nobis (Joan. I, 14) . Ideo enim hunc Deus Pater signavit. Signare quid est, nisi proprium aliquid ponere? Hoc est enim signare, imponere aliquid quod non confundatur cum caeteris. Signare, est signum rei ponere. Cuicumque rei ponis signum, ideo ponis signum, ne confusa cum aliis, a te non possit agnosci. Pater ergo eum signavit. Quid est, signavit? Proprium quiddam illi dedit, ne caeteris comparetur hominibus. Ideo de illo dictum est, Unxit te, Deus, Deus tuus oleo exsultationis, prae participibus tuis (Psal. XLIV, 8) . Ergo signare quid est? Exceptum habere: hoc est, prae participibus tuis. Itaque nolite, inquit, me contemnere, quia filius sum hominis; et quaerite a me cibum non qui perit, sed qui permanet in vitam aeternam. Sic enim filius hominis sum, ut non sim unus ex vobis: sic sum filius hominis, ut Pater Deus me signaret. Quid est, signaret? Proprium aliquid mihi daret,", + "candidate_score": 0.662447, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_102_104", + "bdc_text": "vgl. HBD 4f ; Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica . ex primis vel quae primis constant .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1753", + "psc_text": "praesentiam quadraginta diebus cum discipulis suis, et eis deducentibus videndo non sequendo, ascendit in coelum (Act. I, 3, 9, 10), et non est hic. Ibi est enim, sedet ad dexteram Patris: et hic est, non enim recessit praesentia majestatis. Aliter: secundum praesentiam majestatis semper habemus Christum; secundum praesentiam carnis, recte dictum est discipulis, Me autem non semper habebitis. Habuit enim illum Ecclesia secundum praesentiam carnis paucis diebus: modo fide tenet, oculis non videt. Ergo sive ita dictum est, Me autem non semper habebitis, quaestio sicut arbitror jam nulla est, quae duobus modis soluta est. 14. Caetera quae pauca remanent, audiamus: Cognovit ergo turba multa ex Judaeis quia illic est: et venerunt, non propter Jesum tantum, sed ut Lazarum viderent, quem suscitavit Jesus a mortuis. Curiositas eos adduxit, non charitas: venerunt, et viderunt. Audite mirabile consilium vanitatis. Viso Lazaro resuscitato, quia tantum miraculum Domini tanta erat evidentia diffamatum, tanta manifestatione declaratum,", + "candidate_score": 0.661177, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_121_123", + "bdc_text": "ostendam , tum in dogmatis saeculorum consensum ostendamostendam wiederholt und gestrichen. , et id quoque pluribus , praestat tua praeire compendia . Non igitur putes me hic velle avertere , ne mihi quid praecipias . Publicum specto , universae caussae te parari cupio .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1565", + "psc_text": "(Isai. VII, 9, sec. LXX) . Quare ista commendo? Quia etiam cum verba haec obscura, sicut possum, exposuero, aut quia valde sunt abdita, vel ego eorum non apprehendero intelligentiam, vel explicandi quod intelligo non habuero facultatem, vel tam fuerit quisque tardus, ut etiam exponentem non sequatur; non de se desperet: maneat in fide, ambulet in via, audiat Apostolum dicentem, Et si quid aliter sapitis, hoc quoque vobis Deus revelabit: verumtamen in quod pervenimus, in eo ambulemus (Philipp. III, 15) . 8. Incipiamus ergo audire exponentem, quem audivimus proponentem. Dixit ergo iterum eis Jesus: Amen, amen dico vobis, quia ego sum ostium ovium. Ecce ipsum ostium quod clausum posuerat, aperuit. Ipse est ostium. Agnovimus, intremus, aut nos intrasse gaudeamus. Omnes quotquot venerunt, fures sunt et latrones. Quid est hoc, Domine, Omnes quotquot venerunt? Quid enim? tu non venisti? Sed intellige: Omnes quotquot venerunt dixi, utique praeter me. Recolamus ergo. Ante adventum", + "candidate_score": 0.660234, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_102_104", + "bdc_text": "vgl. HBD 4f ; Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica . ex primis vel quae primis constant .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_856", + "psc_text": "erat. Diximus, ut potuimus. Quid ergo hic modo facit tempus, ut diceret, majora his demonstrabit ei opera? id est demonstraturus est, hoc est demonstrabit. Aliud est demonstravit, aliud est demonstrabit: demonstravit, de praeterito dicimus; demonstrabit, de futuro dicimus. Quid ergo hic agimus, fratres? Ecce quem dixeramus Patri coaeternum, nihil in illo variari per tempus, nihil moveri per spatia vel momentorum vel locorum, manere semper cum Patre videntem, videntem Patrem et videndo existentem, rursus nobis tempora nominans, demonstrabit ei, inquit, his majora. Ergo demonstraturus est adhuc aliquid Filio, quod non novit Filius? Quid ergo facimus? quomodo hoc intelligimus? Ecce Dominus noster Jesus Christus sursum erat, deorsum est. Quando sursum erat? Quando dixit, Quaecumque facit Pater, haec eadem et Filius facit similiter. Unde modo deorsum? Majora his demonstrabit ei opera. O Domine Jesu Christe, salvator noster, Verbum Dei per quod facta sunt omnia, quid tibi Pater demonstraturus est quod adhuc nescis? quid", + "candidate_score": 0.656355, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1206", + "psc_text": "accepturi erant credentes in eum. Nondum enim erat Spiritus datus, quia Jesus nondum erat glorificatus. Quem dicit Spiritum, nisi sanctum Spiritum? Nam unusquisque homo habet in se proprium spiritum, de quo loquebar cum animum commendarem. Animus enim cujusque, proprius est spiritus ejus: de quo dicit Paulus apostolus, Quis enim scit hominum quae sunt hominis, nisi spiritus hominis, qui in ipso est? deinde adjunxit, Sic et quae Dei sunt, nemo scit, nisi Spiritus Dei (I Cor. II, 11) . Nostra nemo scit, nisi spiritus noster. Non enim novi quid cogitas, aut tu quid cogito: ipsa enim sunt propria nostra, quae interius cogitamus; et cogitationum uniuscujusque hominis ipsius spiritus testis est. Sic et quae Dei sunt, nemo scit, nisi Spiritus Dei. Nos cum spiritu nostro, Deus cum suo: ita tamen ut Deus cum suo Spiritu sciat etiam quid agatur in nobis; nos autem sine ejus Spiritu scire non possumus quid agatur in", + "candidate_score": 0.656089, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_59", + "bdc_text": "satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2338", + "psc_text": "ejusdem lectionis verba postrema. Cap. XVI, V\\. 13-15. 1. Cum promitteret Dominus venturum Spiritum sanctum, Docebit vos, inquit, omnem veritatem; vel, quod in nonnullis codicibus legitur, Deducet vos in omni veritate. Non enim loquetur a semetipso, sed quaecumque audiet, loquetur. De quibus evangelicis verbis jam quod donavit Dominus disputavimus: nunc ea quae sequuntur attendite. Et quae ventura sunt, inquit, annuntiabit vobis. Neque hic est, quoniam planum est, immorandum: nihil enim habet quaestionis, cujus a nobis expositio flagitetur. Sed quod adjungit, Ille me clarificabit, quia de meo accipiet, et annuntiabit vobis, non negligenter est transeundum. Quod enim ait, Ille me clarificabit, potest intelligi, quia diffundendo in cordibus credentium charitatem, spiritualesque faciendo, declaravit eis quomodo Filius Patri esset aequalis, quem secundum carnem prius tantummodo noverant, et hominem sicut homines cogitabant. Vel certe, quia per ipsam charitatem fiducia repleti, et timore depulso, annuntiaverunt hominibus Christum; ac sic fama ejus diffusa est toto orbe", + "candidate_score": 0.655864, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_124_126", + "bdc_text": "Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente . se ferat . Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1606", + "psc_text": "Paulus sanctus apostolus, qui dixit, « Neminem habeo qui germane de vobis sollicitus sit; omnes enim sua quaerunt, non quae Jesu Christi; » alio loco inter mercenarios filiosque distinguens, videte quid dixerit: « Quidam per invidiam et contentionem; quidam vero et per bonam voluntatem Christum praedicant: quidam ex charitate, scientes quia in defensionem Evangelii positus sum; quidam vero et per contumaciam Christum annuntiant, non caste, existimantes tribulationem suscitari vinculis meis. » Isti mercenarii erant, Paulo apostolo invidebant. Quare invidebant, nisi quia temporalia requirebant? Sed quid adjungat, attendite: Quid enim? Dum omni modo, sive occasione, sive veritate Christus annuntietur; et in hoc gaudeo, sed et gaudebo (Philipp. I, 15-18) . Veritas est Christus: veritas a mercenariis occasione annuntietur, veritas a filiis veritate annuntietur: filii aeternam haereditatem Patris patienter exspectant, mercenarii temporalem mercedem conducentis festinanter exoptant: mihi humana gloria, cui mercenarios invidere video, minuatur; et tamen per linguas et mercenariorum et filiorum", + "candidate_score": 0.655266, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2338", + "psc_text": "ejusdem lectionis verba postrema. Cap. XVI, V\\. 13-15. 1. Cum promitteret Dominus venturum Spiritum sanctum, Docebit vos, inquit, omnem veritatem; vel, quod in nonnullis codicibus legitur, Deducet vos in omni veritate. Non enim loquetur a semetipso, sed quaecumque audiet, loquetur. De quibus evangelicis verbis jam quod donavit Dominus disputavimus: nunc ea quae sequuntur attendite. Et quae ventura sunt, inquit, annuntiabit vobis. Neque hic est, quoniam planum est, immorandum: nihil enim habet quaestionis, cujus a nobis expositio flagitetur. Sed quod adjungit, Ille me clarificabit, quia de meo accipiet, et annuntiabit vobis, non negligenter est transeundum. Quod enim ait, Ille me clarificabit, potest intelligi, quia diffundendo in cordibus credentium charitatem, spiritualesque faciendo, declaravit eis quomodo Filius Patri esset aequalis, quem secundum carnem prius tantummodo noverant, et hominem sicut homines cogitabant. Vel certe, quia per ipsam charitatem fiducia repleti, et timore depulso, annuntiaverunt hominibus Christum; ac sic fama ejus diffusa est toto orbe", + "candidate_score": 0.654151, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_54_56", + "bdc_text": "- Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 . in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. . Sed quid toties miseras perdo chartas ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_107", + "psc_text": "sicut nos habemus in vestibus, aut cogitandus est sic sedere quomodo nos, aut forte cinctus est ut sinum haberet: sed quia sinus noster intus est, secretum Patris sinus Patris vocatur. In secreto Patris, qui Patrem novit, ipse enarravit. Nam Deum nemo vidit unquam. Ipse ergo venit, et narravit quidquid vidit. Quid vidit Moyses? Moyses vidit nubem, vidit angelum, vidit ignem: omnis illa creatura est; typum Domini sui gerebat, non ipsius Domini praesentiam exhibebat. Namque aperte habes in Lege, Et loquebatur Moyses cum Domino, contra in contra sicut amicus cum amico suo. Sequeris ipsam Scripturam, et invenis Moysen dicentem, Si inveni gratiam in conspectu tuo, ostende mihi teipsum manifeste, ut videam te. Et parum est quia dixit: responsum accepit, Non potes videre faciem meam (Exod. XXXIII, 11, 13, 20) . Loquebatur ergo, fratres mei, cum Moyse angelus, portans typum Domini: et illa omnia quae ibi per angelum facta sunt, futuram istam", + "candidate_score": 0.653762, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_60", + "bdc_text": "Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2070", + "psc_text": "Qui non diligit me, sermones meos non servat. Ecce suos dixit esse sermones; numquid sibi ipse est contrarius, ubi rursus dixit, Et sermo quem audistis non est meus? Et fortasse propter aliquam distinctionem, ubi suos dixit, dixit pluraliter, hoc est sermones; ubi autem sermonem, hoc est Verbum, non suum dixit esse, sed Patris, seipsum intelligi voluit. In principio enim erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum (Joan. I, 1). Non utique suum, sed Patris est Verbum: quomodo nec sua imago, sed Patris; nec suus Filius idem ipse, sed Patris. Recte igitur tribuit auctori quidquid facit aequalis, a quo habet hoc ipsum quod illi est indifferenter aequalis. TRACTATUS LXXVII. De eo quod sequitur, Haec locutus sum vobis apud vos manens; usque ad id, Pacem meam do vobis; non quomodo mundus dat, ego do vobis. Cap. XIV, V\\. 25-27. 1. In praecedenti lectione sancti Evangelii, quam sequitur ista", + "candidate_score": 0.652125, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_41_43", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis . At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ; vgl. HBSR II 214 ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1066", + "psc_text": "dico quae anima vocatur, qua constat quod homo es: constas enim ex anima et corpore. Habes itaque spiritum invisibilem, corpus visibile. Dic mihi quid ex quo vivat: spiritus tuus vivit ex corpore tuo, an corpus tuum ex spiritu tuo? Respondet omnis qui vivit: qui autem hoc non potest respondere, nescio si vivit: quid respondet omnis qui vivit? Corpus utique meum vivit de spiritu meo. Vis ergo et tu vivere de Spiritu Christi? In corpore esto Christi. Numquid enim corpus meum vivit de spiritu tuo? Meum vivit de spiritu meo, et tuum de tuo. Non potest vivere corpus Christi, nisi de Spiritu Christi. Inde est quod exponens nobis apostolus Paulus hunc panem, Unus panis, inquit, unum corpus multi sumus (I Cor. X, 17) . O Sacramentum pietatis! o signum unitatis! o vinculum charitatis! Qui vult vivere, habet ubi vivat, habet unde vivat. Accedat, credat,; incorporetur, ut vivificetur. Non abhoreat a compage", + "candidate_score": 0.646768, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_133_135", + "bdc_text": "Novit dominus , quod hic ago ecclesiae caussam et vestram . Nos nobis in imperio ut timeamus , caussam iam nullam habemus , dum sic nobis convenit . Vos solos habendos sacramentorum violatoresin der Vorlage violatiores. , id vero dolet .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_900", + "psc_text": "veniet, sed transitum facit a morte ad vitam. Quid est, in judicium non veniet? In damnationem non veniet. Probemus de Scripturis quia dictum est judicium ubi poena intelligitur: quanquam et in hac ipsa lectione paulo post audietis ipsum verbum judicii non positum nisi pro damnatione et poena (Infra, n. 13). Tamen Apostolus dicit quodam loco, scribens ad eos qui Corpus quod fideles nostis, male tractabant; et propter quod male tractabant, corripiebantur flagello Domini: ait enim illis, Propterea multi in vobis infirmi et aegroti dormiunt sufficienter. Multi enim propterea etiam moriebantur. Et secutus est, Si enim nos ipsos judicaremus, a Domino non judicaremur: hoc est, si nos ipsos corriperemus, a Domino non corriperemur. Cum judicamur autem, a Domino corripimur, ne cum hoc mundo damnemur (I Cor. XI, 30-32) . Sunt ergo secundum poenam qui judicantur hic, ut parcatur illis ibi; sunt quibus parcitur hic, ut abundantius torqueantur ibi: sunt autem quibus", + "candidate_score": 0.646717, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_103", + "bdc_text": "Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1753", + "psc_text": "praesentiam quadraginta diebus cum discipulis suis, et eis deducentibus videndo non sequendo, ascendit in coelum (Act. I, 3, 9, 10), et non est hic. Ibi est enim, sedet ad dexteram Patris: et hic est, non enim recessit praesentia majestatis. Aliter: secundum praesentiam majestatis semper habemus Christum; secundum praesentiam carnis, recte dictum est discipulis, Me autem non semper habebitis. Habuit enim illum Ecclesia secundum praesentiam carnis paucis diebus: modo fide tenet, oculis non videt. Ergo sive ita dictum est, Me autem non semper habebitis, quaestio sicut arbitror jam nulla est, quae duobus modis soluta est. 14. Caetera quae pauca remanent, audiamus: Cognovit ergo turba multa ex Judaeis quia illic est: et venerunt, non propter Jesum tantum, sed ut Lazarum viderent, quem suscitavit Jesus a mortuis. Curiositas eos adduxit, non charitas: venerunt, et viderunt. Audite mirabile consilium vanitatis. Viso Lazaro resuscitato, quia tantum miraculum Domini tanta erat evidentia diffamatum, tanta manifestatione declaratum,", + "candidate_score": 0.645927, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_17_19", + "bdc_text": "vgl. Rott , Corr. de Bucer , Liste 98. , quam ut convenire nunc vos queam . Nosti , mi frater , quam cupide Paulus fratres etiam transmaria invisebatVgl. u. a. Röm 1 , 8-15 ; 1 Kor 16 , 5-9 ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2661", + "psc_text": "(I Cor. IX, 11-15, 7) ? Quod tamen ipse faciebat, quia plus illis omnibus laborabat. Si ergo beatus Paulus ut ea potestate, quam profecto cum caeteris Evangelii praedicatoribus habebat, non cum caeteris uteretur, sed suo stipendio militaret, ne gentes a nomine Christi penitus alienas doctrina ejus quasi venalis offenderet, aliter educatus, artem quam non noverat didicit, ut dum suis manibus transigitur doctor, nullus gravaretur auditor; quanto magis beatus Petrus, qui jam piscator fuerat, quod noverat fecit, si ad praesens illud tempus, aliud unde viveret, non invenit? 4. Sed respondebit quispiam: Et cur non invenit, cum Dominus promiserit dicens, Quaerite primum regnum et justitiam Dei, et haec omnia apponentur vobis (Matth. VI, 33) ? Prorsus etiam sic Dominus quod promisit implevit. Nam quis alius pisces qui caperentur apposuit? qui non ob aliud credendus est eis ingessisse penuriam qua compellerentur ire piscatum, nisi dispositum volens exhibere miraculum: ut simul et praedicatores Evangelii", + "candidate_score": 0.645911, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_115", + "bdc_text": "Praecipuas controversias diligenter cognosce , quid scholastici tradunt , ipse vide , ex patribus te muni .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1335", + "psc_text": "vobiscum sum, et me nescitis? Philippe, qui me vidit, vidit et Patrem (Joan. XIV, 8, 9) . Numquid habet ista sententia verbum dubitationis? numquid dixit, Qui me vidit, forsitan vidit et Patrem? Quare? Quia fidelis audiebat, non fidei persecutor: ideo non erat Dominus increpator, sed doctor. Qui me vidit, vidit et Patrem; et hic, Si me sciretis, et Patrem meum sciretis: tollamus verbum quo notata est infidelitas audientium, et ipsa sententia est. 6. Jam hesterno die commendavimus Charitati vestrae, et diximus sententias Joannis evangelistae, quibus nobis narrat quod a Domino didicit, nec discutiendas fuisse si fieri posset, nisi haereticorum commenta compellerent. Breviter ergo hesterno die, insinuavimus Charitati vestrae, esse haereticos qui vocantur Patripassiani, vel a suo auctore Sabelliani: hi dicunt ipsum esse Patrem qui est Filius; nomina diversa, unam vero esse personam. Cum vult, Pater est, inquiunt; cum vult, Filius: tamen unus est. Item sunt alii haeretici qui vocantur Ariani.", + "candidate_score": 0.645461, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_124_126", + "bdc_text": "Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente . se ferat . Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1600", + "psc_text": "Quis est ergo mercenarius? Sunt in Ecclesia quidam praepositi, de quibus Paulus apostolus dicit: Sua quaerentes, non quae Jesu Christi. Quid est, sua quaerentes? Non Christum gratis diligentes, non Deum propter Deum quaerentes; temporalia commoda consectantes, lucris inhiantes, honores ab hominibus appetentes. Haec quando amantur a praeposito, et propter haec servitur Deo; quisquis est talis, mercenarius est, inter filios se non computet. De talibus enim et Dominus dicit: Amen dico vobis, perceperunt mercedem suam (Matth. VI, 5) . Audi de Timotheo sancto quid dicat apostolus Paulus: « Spero autem in Domino Jesu Timotheum cito mittere vobis, ut et ego bono animo sim, cum cognovero quae circa vos sint: neminem enim habeo unanimem, qui germane de vobis sollicitus sit. Omnes enim sua quaerunt, non quae Jesu Christi » (Philipp. II, 19-21). Inter mercenarios pastor ingemuit: Quaesivit aliquem qui sinceriter diligeret gregem Christi, et circa se in eis qui cum illo eo", + "candidate_score": 0.644888, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_83_85", + "bdc_text": "Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ; 49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_683", + "psc_text": "Evangelium quod quatuor libros habet, impletur Lex: quia in Evangelio dictum est, Non veni solvere Legem, sed adimplere (Matth. V, 17) . Sive ergo illa, sive ista causa, sive alia aliqua probabiliore, quae nos latet, doctiores non latet; certum est tamen quadragenario numero significari quamdam perfectionem in operibus bonis, quae maxime opera bona exercentur in abstinentia quadam ab illicitis cupiditatibus saeculi, hoc est, generali jejunio. Audi et Apostolum dicentem, Plenitudo Legis charitas (Rom. XIII, 10) . Charitas unde? Per gratiam Dei, per Spiritum sanctum. Non enim haberemus illam ex nobis, quasi facientes illam nobis. Dei donum est, et magnum donum: Quoniam charitas Dei, inquit, diffusa est in cordibus nostris per Spiritum sanctum qui datus est nobis (Id. V, 5) . Charitas ergo implet Legem, et verissime dictum est, Plenitudo Legis charitas. Quaeramus hanc charitatem, quemadmodum commendatur a Domino. Mementote quid proposuerim: numerum triginta octo annorum in illo languido volo exponere,", + "candidate_score": 0.643678, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_103", + "bdc_text": "Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_856", + "psc_text": "erat. Diximus, ut potuimus. Quid ergo hic modo facit tempus, ut diceret, majora his demonstrabit ei opera? id est demonstraturus est, hoc est demonstrabit. Aliud est demonstravit, aliud est demonstrabit: demonstravit, de praeterito dicimus; demonstrabit, de futuro dicimus. Quid ergo hic agimus, fratres? Ecce quem dixeramus Patri coaeternum, nihil in illo variari per tempus, nihil moveri per spatia vel momentorum vel locorum, manere semper cum Patre videntem, videntem Patrem et videndo existentem, rursus nobis tempora nominans, demonstrabit ei, inquit, his majora. Ergo demonstraturus est adhuc aliquid Filio, quod non novit Filius? Quid ergo facimus? quomodo hoc intelligimus? Ecce Dominus noster Jesus Christus sursum erat, deorsum est. Quando sursum erat? Quando dixit, Quaecumque facit Pater, haec eadem et Filius facit similiter. Unde modo deorsum? Majora his demonstrabit ei opera. O Domine Jesu Christe, salvator noster, Verbum Dei per quod facta sunt omnia, quid tibi Pater demonstraturus est quod adhuc nescis? quid", + "candidate_score": 0.643522, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_103", + "bdc_text": "Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_791", + "psc_text": "Pater ipse venturus est: nec tamen recedit a Filio Pater. Quomodo ergo non ipse venturus est? Quia non ipse videbitur in judicio. Videbunt in quem pupugerunt (Joan. XIX, 37) . Forma illa erit judex, quae stetit sub judice; illa judicabit quae judicata est: judicata est enim inique, judicabit juste. Veniet ergo forma servi, et ipsa apparebit. Etenim forma Dei quomodo appareret justis et iniquis? Nam si judicium non fieret nisi inter solos justos, appareret tanquam justis forma Dei: quia vero judicium futurum est justorum et iniquorum, nec licet ut iniqui videant Deum; Beati enim mundi corde, quoniam ipsi Deum videbunt (Matth. V, 8) ; talis apparebit judex, qualis videri possit et ab eis quos coronaturus est, et ab eis quos damnaturus est. Forma ergo servi videbitur, occulta erit forma Dei. Occultus erit in servo Filius Dei, et apparebit filius hominis; quia potestatem dedit ei et judicium facere, quia filius hominis", + "candidate_score": 0.643514, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1920", + "psc_text": "20-24). Erat enim eorum haec consuetudo qui sacras Litteras nobis ministrarunt, ut quando ab aliquo eorum divina narrabatur historia, cum ad seipsum veniret, tanquam de alio loqueretur; et sic se insereret ordini narrationis suae, tanquam rerum gestarum scriptor, non tanquam sui ipsius praedicator. Nam et hoc sanctus Matthaeus fecit, qui cum in textu narrationis suae venisset ad seipsum, Vidit, inquit, in telonio sedentem quemdam publicanum, nomine Matthaeum, et ait illi, Sequere me (Matth. IX, 9) : non ait, Vidit me, et dixit mihi. Hoc fecit et beatus Moyses, ita de seipso tanquam de alio cuncta narravit, et ait: Dixit Dominus ad Moysen (Exod. VI, 1) . Inusitatius apostolus Paulus, non in historia, ubi rerum gestarum suscipitur explicanda narratio, sed in Epistola hoc fecit. Nam utique de seipso ait: Scio hominem in Christo ante annos quatuordecim (sive in corpore, sive extra corpus, nescio; Deus scit), raptum hujusmodi usque in tertium coelum", + "candidate_score": 0.64321, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_55", + "bdc_text": "in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2543", + "psc_text": "non erat palam, quia non intelligebant. Et quod seorsum discipulis loquebatur, non in occulto utique loquebatur. Quis namque in occulto loquitur, qui coram tot hominibus loquitur; cum scriptum sit, In ore duorum vel trium testium stabit omne verbum (Deut. XIX, 15) : praesertim si hoc loquitur paucis, quod per eos velit innotescere multis; sicut ipse Dominus ait illis, quos adhuc paucos habebat, Quod dico vobis in tenebris, dicite in lumine; et quod in aure auditis, praedicate super tecta (Matth. X, 27) ? Ergo et hoc ipsum quod ab ipso dici videbatur occulte, quodammodo non dicebatur in occulto: quia non ita dicebatur, ut ab eis quibus dictum fuerat, taceretur; sed ita potius, ut usquequaque praedicaretur. Sic ergo dici potest aliquid et palam simul et non palam, vel in occulto simul et non in occulto, quomodo dictum est, Ut videntes videant, et non videant (Marc. IV, 12) . Quomodo enim videant, nisi", + "candidate_score": 0.64273, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_81", + "bdc_text": "Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2266", + "psc_text": "affirmet ea esse quae tunc Dominus dicere noluit? Quis hoc nostrum faciat, et non maximam culpam temeritatis incurrat, in quo nec prophetica nec apostolica excellit auctoritas? Nam profecto si eorum aliquid legissemus in Libris canonica auctoritate firmatis, qui post ascensionem Domini scripti sunt, parum fuerat hoc legisse, nisi illic id etiam legeretur, hoc ex eis esse quae tunc Dominus noluit discipulis dicere, quia non poterant illa portare. Tanquam si, verbi gratia, ego dicerem, illud quod legimus in hujus Evangelii capite, In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum, hoc erat in principio apud Deum (Joan. I, 1, 2) , et alia quae sequuntur, quoniam postea scripta sunt, nec ea Dominum Jesum dixisse narratum est, cum hic esset in carne, sed haec unus ex Apostolis ejus, ac Spiritu ejus sibi revelante conscripsit, ex his esse quae noluit tunc Dominus dicere, quia ea discipuli portare non poterant;", + "candidate_score": 0.641512, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_17_19", + "bdc_text": "vgl. Rott , Corr. de Bucer , Liste 98. , quam ut convenire nunc vos queam . Nosti , mi frater , quam cupide Paulus fratres etiam transmaria invisebatVgl. u. a. Röm 1 , 8-15 ; 1 Kor 16 , 5-9 ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1288", + "psc_text": "Cor. II. 9)? quid videbimus? Obsecro vos, amate mecum, currite credendo mecum: patriam supernam desideremus, supernae patriae suspiremus, peregrinos nos esse hic sentiamus. Quid tunc videbimus? Dicat nunc Evangelium: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum (Joan. I, 1) . Unde tibi ros inspersus est, ad fontem venies: unde radius per obliqua et per anfractuosa tibi ad cor tenebrosum missus est, nudam ipsam lucem videbis, cui videndae ferendaeque mundaris. Dilectissimi, quod et hesterno commemoravi, Joannes ipse dicit, filii Dei sumus, et nondum apparuit quid erimus: scimus quia cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est (I Joan. III, 2) . Sentio vestros affectus attolli mecum in superna: sed corpus quod corrumpitur, aggravat animam; et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem (Sap. IX, 15). Depositurus sum et ego codicem istum, discessuri estis et vos quisque ad sua. Bene nobis fuit in luce communi,", + "candidate_score": 0.641436, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_103", + "bdc_text": "Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_857", + "psc_text": "Jesus Christus sursum erat, deorsum est. Quando sursum erat? Quando dixit, Quaecumque facit Pater, haec eadem et Filius facit similiter. Unde modo deorsum? Majora his demonstrabit ei opera. O Domine Jesu Christe, salvator noster, Verbum Dei per quod facta sunt omnia, quid tibi Pater demonstraturus est quod adhuc nescis? quid te latet Patris? quid te latet in Patre, quem non latet Pater? quae opera tibi majora demonstraturus est? aut quibus operibus majora sunt quae demonstraturus est? Cum enim dixit, majora his, debemus prius intelligere quibus majora. 6. Recordemur unde sermo iste processit. Quando curatus est ille qui triginta et octo annos habebat in infirmitate, et jussit eum salvum tollere grabatum suum, et ire in domum suam. Hinc enim Judaei commoti, cum quibus loquebatur: loquebatur verbis, et tacebat intellectu; quodammodo iunuebat intelligentibus, celabat irascentibus: hinc ergo cum essent commoti Judaei, quia hoc sabbato Dominus faceret, dederunt occasionem sermoni huic. Non ergo", + "candidate_score": 0.641215, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_21_23", + "bdc_text": "Instant comitia caesareacaesarea übergeschrieben . Die Erwartung eines baldigen Reichstages ( vgl . Melanchthon BW . Regesten II 174 , Nr. 1539 )", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2585", + "psc_text": "Legem quippe ille non timuit, ut occideret: sed magis Filium Dei timuit, ne occideret. Nunc vero non sic potuit contemnere Caesarem auctorem potestatis suae, quaemadmodum Legem gentis alienae. 8. Adhuc tamen Evangelista sequitur, et dicit: Pilatus autem cum audisset hos sermones, adduxit foras Jesum, et sedit pro tribunali, in loco qui dicitur Lithostrotos, hebraice autem Gabbatha. Erat autem parasceve Paschae, hora quasi sexta. Qua hora sit Dominus crucifixus, propter evangelistae alterius testimonium qui dixit, Erat autem hora tertia, et crucifixerunt eum (Marc. XV, 25) , quoniam magna disceptatio solet oboriri; cum ad ipsum locum ubi crucifixus narratur ventum fuerit, ut potuerimus, si Dominus voluerit, disseremus. Cum ergo pro tribunali sedisset Pilatus, Dicit Judaeis: Ecce rex vester. Illi autem clamabant: Tolle, tolle, crucifige eum. Dixit eis Pilatus: Regem vestrum crucifigam? Adhuc terrorem quem de Caesare ingesserant, superare conatur, de ignominia eorum volens eos frangere dicendo, Regem vestrum crucifigam? quos de ignominia", + "candidate_score": 0.640852, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_55", + "bdc_text": "in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_107", + "psc_text": "sicut nos habemus in vestibus, aut cogitandus est sic sedere quomodo nos, aut forte cinctus est ut sinum haberet: sed quia sinus noster intus est, secretum Patris sinus Patris vocatur. In secreto Patris, qui Patrem novit, ipse enarravit. Nam Deum nemo vidit unquam. Ipse ergo venit, et narravit quidquid vidit. Quid vidit Moyses? Moyses vidit nubem, vidit angelum, vidit ignem: omnis illa creatura est; typum Domini sui gerebat, non ipsius Domini praesentiam exhibebat. Namque aperte habes in Lege, Et loquebatur Moyses cum Domino, contra in contra sicut amicus cum amico suo. Sequeris ipsam Scripturam, et invenis Moysen dicentem, Si inveni gratiam in conspectu tuo, ostende mihi teipsum manifeste, ut videam te. Et parum est quia dixit: responsum accepit, Non potes videre faciem meam (Exod. XXXIII, 11, 13, 20) . Loquebatur ergo, fratres mei, cum Moyse angelus, portans typum Domini: et illa omnia quae ibi per angelum facta sunt, futuram istam", + "candidate_score": 0.640087, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_22_24", + "bdc_text": "Die Erwartung eines baldigen Reichstages ( vgl . Melanchthon BW . Regesten II 174 , Nr. 1539 ) war verfrüht ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_995", + "psc_text": "ipse apud se occultabat, ut opportune proderet, et opportune in fine saeculi declararet. 3. Nam ut noveritis quia regem cum volebant facere, id est, antevenire, et jam habere manifestum Christi regnum, quem primo oportebat judicari, et deinde judicare: ubi crucifixus est, et illi qui in eum sperabant, spem resurrectionis ejus perdiderant, resurgens a mortuis invenit inde duos cum desperatione sibi sermocinantes, et cum gemitu quae gesta fuerant colloquentes; et apparens eis velut incognitus, cum oculi eorum tenerentur ne ab eis agnosceretur, sermonem tractantibus miscuit: at illi narrantes ei unde sermocinarentur, dixerunt quia ille magnus propheta in factis et dictis occisus esset a principibus sacerdotum; Et nos, inquiunt, sperabamus quia ipse esset redempturus Israel (Luc. XXIV, 13-21) . Recte sperabatis, verum sperabatis: in illo est redemptio Israel. Sed quid festinatis? Rapere vultis. Illud etiam indicat nobis hunc sensum, quia cum ab eo quaererent discipuli de fine, dixerunt ei: Si hoc in", + "candidate_score": 0.63968, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_21_23", + "bdc_text": "Instant comitia caesareacaesarea übergeschrieben . Die Erwartung eines baldigen Reichstages ( vgl . Melanchthon BW . Regesten II 174 , Nr. 1539 )", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_995", + "psc_text": "ipse apud se occultabat, ut opportune proderet, et opportune in fine saeculi declararet. 3. Nam ut noveritis quia regem cum volebant facere, id est, antevenire, et jam habere manifestum Christi regnum, quem primo oportebat judicari, et deinde judicare: ubi crucifixus est, et illi qui in eum sperabant, spem resurrectionis ejus perdiderant, resurgens a mortuis invenit inde duos cum desperatione sibi sermocinantes, et cum gemitu quae gesta fuerant colloquentes; et apparens eis velut incognitus, cum oculi eorum tenerentur ne ab eis agnosceretur, sermonem tractantibus miscuit: at illi narrantes ei unde sermocinarentur, dixerunt quia ille magnus propheta in factis et dictis occisus esset a principibus sacerdotum; Et nos, inquiunt, sperabamus quia ipse esset redempturus Israel (Luc. XXIV, 13-21) . Recte sperabatis, verum sperabatis: in illo est redemptio Israel. Sed quid festinatis? Rapere vultis. Illud etiam indicat nobis hunc sensum, quia cum ab eo quaererent discipuli de fine, dixerunt ei: Si hoc in", + "candidate_score": 0.639384, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_84_86", + "bdc_text": "Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ; 49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ; deerat tempus omnia perlustrandi .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_683", + "psc_text": "Evangelium quod quatuor libros habet, impletur Lex: quia in Evangelio dictum est, Non veni solvere Legem, sed adimplere (Matth. V, 17) . Sive ergo illa, sive ista causa, sive alia aliqua probabiliore, quae nos latet, doctiores non latet; certum est tamen quadragenario numero significari quamdam perfectionem in operibus bonis, quae maxime opera bona exercentur in abstinentia quadam ab illicitis cupiditatibus saeculi, hoc est, generali jejunio. Audi et Apostolum dicentem, Plenitudo Legis charitas (Rom. XIII, 10) . Charitas unde? Per gratiam Dei, per Spiritum sanctum. Non enim haberemus illam ex nobis, quasi facientes illam nobis. Dei donum est, et magnum donum: Quoniam charitas Dei, inquit, diffusa est in cordibus nostris per Spiritum sanctum qui datus est nobis (Id. V, 5) . Charitas ergo implet Legem, et verissime dictum est, Plenitudo Legis charitas. Quaeramus hanc charitatem, quemadmodum commendatur a Domino. Mementote quid proposuerim: numerum triginta octo annorum in illo languido volo exponere,", + "candidate_score": 0.639267, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_5_7", + "bdc_text": "praemisisse , verum currus , in quo vehitur is , qui illas fertUnbekannt. , nondum advenit . Memorat vero in illis te excusare , quod non veneritis Constantiam Bucer hatte Kriti k am Fernbleiben der Zürcher von der Konstanzer Tagung vom Dezember 1534 geübt ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_507", + "psc_text": "? Sit ante te quod non vis esse ante Deum. Si autem post te feceris peccatum tuum, retorquet illud tibi Deus ante oculos tuos; et tunc retorquet, quando jam poenitentiae fructus nullus erit. 14. Currite, ne tenebrae vos comprehendant (Joan. XII, 35), fratres mei: evigilate ad salutem vestram, evigilate dum tempus est; nullus retardetur a templo Dei, nullus retardetur ab opere Domini, nullus avocetur ab oratione continua, nullus a solita devotione fraudetur. Evigilate ergo cum dies est: lucet dies, Christus est dies. Paratus est ignoscere, sed agnoscentibus; punire autem defendentes se, et justos se jactantes, et putantes se esse aliquid, cum nihil sint. In dilectione autem ejus et in misericordia ejus qui ambulat, etiam liberatus ab illis lethalibus et grandibus peccatis, qualia sunt facinora, homicidia, furta, adulteria; propter illa quae minuta videntur esse peccata linguae, aut cogitationum, aut immoderationis in rebus concessis, facit veritatem confessionis, et venit ad lucem in", + "candidate_score": 0.638047, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_62", + "bdc_text": "Haec res et pleraque alia dogmata cuperem prolixe vobiscum commentari , ut solide in domino conspiremus .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_144", + "psc_text": "Opus erat Domino nasci? opus erat Domino crucifigi? opus erat Domino mori? opus erat Domino sepeliri? Si ergo tantam suscepit pro nobis humilitatem, baptismum non erat suscepturus? Et quid profuit quia suscepit baptismum servi? Ut tu non dedignareris suscipere baptismum Domini. Intendat Charitas vestra. Futuri erant aliqui in Ecclesia excelsioris gratiae catechumeni. Fit enim aliquando ut videas catechumenum abstinentem ab omni concubitu, valefacientem saeculo, renuntiantem omnibus quae possidebat, distribuentem pauperibus; et catechumenus est, instructus etiam forte doctrina salutari supra multos fideles. Timendum est huic ne dicat apud semetipsum de Baptismate sancto quo peccata dimittuntur: Quid plus accepturus sum? Ecce ego melior sum illo fideli et illo fideli: cogitans fideles aut conjugatos, aut forte idiotas, aut habentes et possidentes res suas, quas ipse distribuit jam pauperibus, et meliorem se esse arbitrans quam ille qui jam baptizatus est, dedignetur venire ad Baptismum, dicens, Hoc sum accepturus quod habet ille et ille; et", + "candidate_score": 0.637295, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_149", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 497 ] , S. 460 , 57f. , hic optimus et studiosissimus adolescens , mirifice proficit in linguis et omni studiorum genere et veretur se apud vos docendis pueris addicendum .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2074", + "psc_text": "a Patre et didicit, venit ad me (Joan. VI; 45) . Filium vero dicentem modo audisti; de se quippe ait, Quaecumque dixero vobis: quem si et docentem vis nosse, magistrum recole, Unus est, inquit, Magister vester Christus (Matth. XXIII, 10) . Spiritum porro sanctum, quem modo audisti docentem ubi dictum est, Ipse vos docebit omnia, audi etiam dicentem, ubi legis in Actibus Apostolorum, beato Petro dixisse Spiritum sanctum, Vade cum illis, quia ego misi eos (Act. X, 20) . Omnis igitur et dicit et docet Trinitas: sed nisi etiam singillatim commendaretur, eam nullo modo humana capere utique posset infirmitas. Cum ergo omnino sit inseparabilis, nunquam Trinitas esse sciretur, si semper inseparabiliter diceretur: nam et cum dicimus Patrem et Filium et Spiritum sanctum, non eos utique dicimus simul, cum ipsi non possint esse non simul. Quod vero addidit, commemorabit vos, intelligere debemus etiam, quod jubemur non oblivisci saluberrimos monitus ad gratiam", + "candidate_score": 0.636465, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_5_7", + "bdc_text": "praemisisse , verum currus , in quo vehitur is , qui illas fertUnbekannt. , nondum advenit . Memorat vero in illis te excusare , quod non veneritis Constantiam Bucer hatte Kriti k am Fernbleiben der Zürcher von der Konstanzer Tagung vom Dezember 1534 geübt ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_696", + "psc_text": "Jesus autem, cum hoc fecisset, et jussisset, declinaverat ab eo in turba. Videte quemadmodum et hoc impleatur. Portamus proximum, et ambulamus, ad Deum; sed eum ad quem ambulamus, nondum videmus: ideo et ille nondum noverat Jesum. Sacramentum hoc commendatum est, quia in eum credimus quem nondum videmus: et ut non videatur, declinat in turba. Difficile est in turba videre Christum: solitudo quaedam necessaria est menti nostrae; quadam solitudine intentionis videtur Deus. Turba strepitum habet; visio ista secretum desiderat. Tolle grabatum tuum, porta portatus proximum tuum; et ambula, ut pervenias. Noli Jesum quaerere in turba, non est tanquam unus de turba: praevenit omnem turbam. Prior ascendit de mari piscis ille magnus, et in coelis sedet interpellans pro nobis: tanquam sacerdos magnus, unus intravit in interiora veli: turba foris stat. Ambula tu, qui portas proximum tuum; si didicisti portare, qui solebas portari. Denique modo nondum nosti Jesum, nondum vides Jesum: quid postea", + "candidate_score": 0.636415, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_70_72", + "bdc_text": "Köhler , ZL II 311f. . Ibi libere decebat exponere omnia . Optimi fratres , scitis nulla ratione ferri posse in politia Christi , ut quisque suus sit , nec excusabit nos , quod alii furiunt .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1818", + "psc_text": "Dedit eis potestatem filios Dei fieri (Joan. I, 12) ; ne omnino existimemus in nostra potestate non esse quod credimus: verumtamen in utroque illius beneficia cognoscamus. Nam et agendae sunt gratiae, quia data est potestas; et orandum, ne succumbat infirmitas (Galat. V, 6). Ipsa est fides quae per dilectionem operatur, sicut ejus mensuram Dominus cuique partitus est (Rom. XII, 3); ut qui gloriatur, non in seipso, sed in Domino glorietur (I Cor. I, 31). 9. Non itaque mirum est quia non poterant credere, quorum voluntas sic superba erat, ut ignorantes Dei justitiam, suam vellent constituere: sicut dicit de illis Apostolus, Justitiae Dei non sunt subjecti (Rom. X, 3) . Quia enim non ex fide, sed tanquam ex operibus tumuerunt; ipso suo tumore caecati, offenderunt in lapidem offensionis. Sic autem dictum est non poterant, ubi intelligendum est quod nolebant; quemadmodum dictum est de Domino Deo nostro, Si non credimus, ille fidelis", + "candidate_score": 0.636369, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_22", + "bdc_text": "Die Erwartung eines baldigen Reichstages ( vgl . Melanchthon BW .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_995", + "psc_text": "ipse apud se occultabat, ut opportune proderet, et opportune in fine saeculi declararet. 3. Nam ut noveritis quia regem cum volebant facere, id est, antevenire, et jam habere manifestum Christi regnum, quem primo oportebat judicari, et deinde judicare: ubi crucifixus est, et illi qui in eum sperabant, spem resurrectionis ejus perdiderant, resurgens a mortuis invenit inde duos cum desperatione sibi sermocinantes, et cum gemitu quae gesta fuerant colloquentes; et apparens eis velut incognitus, cum oculi eorum tenerentur ne ab eis agnosceretur, sermonem tractantibus miscuit: at illi narrantes ei unde sermocinarentur, dixerunt quia ille magnus propheta in factis et dictis occisus esset a principibus sacerdotum; Et nos, inquiunt, sperabamus quia ipse esset redempturus Israel (Luc. XXIV, 13-21) . Recte sperabatis, verum sperabatis: in illo est redemptio Israel. Sed quid festinatis? Rapere vultis. Illud etiam indicat nobis hunc sensum, quia cum ab eo quaererent discipuli de fine, dixerunt ei: Si hoc in", + "candidate_score": 0.63616, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_59", + "bdc_text": "satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_861", + "psc_text": "Si ergo novimus hunc, qui nobis loquitur, et Deum et hominem, intelligamus verba Dei et hominis: aliquando enim talia nobis dicit quae pertineant ad majestatem, aliquando quae pertineant ad humilitatem. Ipse enim excelsus, qui humilis ut nos humiles faciat excelsos. Quid ergo ait? Demonstrabit mihi Pater his majora, ut vos miremini. Ergo nobis est demonstraturus, non illi. Cum ergo nobis sit demonstraturus Pater; propterea dixit, ut vos miremini. Exposuit enim quod voluit dicere, Demonstrabit mihi Pater. Quare non dixit, Demonstrabit vobis Pater; sed, demonstrabit Filio? Quia et nos membra sumus Filii; et nos membra tanquam quod discimus, ipse discit quodammodo in membris suis. Quomodo discit in nobis? Quomodo patitur in nobis. Unde probamus quia patitur in nobis? Ex illa voce de coelo: Saule, Saule, quid me persequeris (Act. IX, 4) ? Nonne ipse est qui judex in fine saeculi residebit, et justos ad dexteram ponens, iniquos autem ad sinistram, dicturus", + "candidate_score": 0.634665, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_24_26", + "bdc_text": "war verfrüht ; der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam . Hac enim rima irrepere satan querit iam non paucos annos .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1731", + "psc_text": "56, et cap. XII, V\\. 1-11. 1. Hesternam lectionem sancti Evangelii, de qua locuti sumus quod Dominus dedit, hodierna sequitur, de qua locuturi sumus quod Dominus dabit. Quaedam in Scripturis tam manifesta sunt, ut potius auditorem quam expositorem desiderent: in eis nos immorari non oportet, ut necessariis in quibus immorandum est, tempus sufficiat. 2. Proximum ergo erat Pascha Judaeorum. Illum diem festum Judaei cruentum habere Domini sanguine voluerunt. Illo die festo occisus est Agnus, qui nobis eumdem diem festum suo sanguine consecravit. Consilium erat inter Judaeos de occidendo Jesu: ille qui de coelo venerat pati, propinquare voluit loco passionis, quia imminebat hora passionis. Ascenderunt ergo multi Jerosolymam de regione ante Pascha, ut sanctificarent seipsos. Hoc faciebant Judaei secundum praeceptum Domini, per sanctum Moysen in Lege mandatum, ut die festo quod Pascha erat, omnes undique convenirent, et illius diei celebratione sanctificarentur. Sed illa celebratio umbra erat futuri. Quia est, umbra futuri?", + "candidate_score": 0.634575, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_23_25", + "bdc_text": "Regesten II 174 , Nr. 1539 ) war verfrüht ; der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1731", + "psc_text": "56, et cap. XII, V\\. 1-11. 1. Hesternam lectionem sancti Evangelii, de qua locuti sumus quod Dominus dedit, hodierna sequitur, de qua locuturi sumus quod Dominus dabit. Quaedam in Scripturis tam manifesta sunt, ut potius auditorem quam expositorem desiderent: in eis nos immorari non oportet, ut necessariis in quibus immorandum est, tempus sufficiat. 2. Proximum ergo erat Pascha Judaeorum. Illum diem festum Judaei cruentum habere Domini sanguine voluerunt. Illo die festo occisus est Agnus, qui nobis eumdem diem festum suo sanguine consecravit. Consilium erat inter Judaeos de occidendo Jesu: ille qui de coelo venerat pati, propinquare voluit loco passionis, quia imminebat hora passionis. Ascenderunt ergo multi Jerosolymam de regione ante Pascha, ut sanctificarent seipsos. Hoc faciebant Judaei secundum praeceptum Domini, per sanctum Moysen in Lege mandatum, ut die festo quod Pascha erat, omnes undique convenirent, et illius diei celebratione sanctificarentur. Sed illa celebratio umbra erat futuri. Quia est, umbra futuri?", + "candidate_score": 0.634263, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_70_72", + "bdc_text": "Köhler , ZL II 311f. . Ibi libere decebat exponere omnia . Optimi fratres , scitis nulla ratione ferri posse in politia Christi , ut quisque suus sit , nec excusabit nos , quod alii furiunt .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1815", + "psc_text": "Nihil est occultum quod non revelabitur (Matth. X, 26) : sed si in quod pervenimus, in eo ambulemus, sicut dicit Apostolus, non solum quod nescimus et scire debemus, sed etiam si quid aliter sapimus, id quoque nobis Deus revelabit (Philipp. III, 15 et 16). Pervenimus autem in viam fidei, hanc perseverantissime teneamus: ipsa perducet ad cubiculum regis, in quo sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi (Coloss. II, 3). Non enim ipse Dominus Jesus Christus suis illis magnis et praecipue electis discipulis invidebat, quando dicebat, Multa habeo vobis dicere, sed non potestis illa portare modo (Joan. XVI, 12) . Ambulandum est, proficiendum est, crescendum est, ut sint corda nostra capacia earum rerum quas capere modo non possumus. Quod si nos ultimus dies proficientes invenerit, ibi discemus quod hic non potuimus. 8. Si quis autem istam quaestionem liquidius et melius novit se posse et confidit exponere, absit ut non sim paratior", + "candidate_score": 0.633998, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_4_6", + "bdc_text": "der Inhalt ist in Nr. 528 , 33-46 zusammengefaßt . praemisisse , verum currus , in quo vehitur is , qui illas fertUnbekannt. , nondum advenit . Memorat vero in illis te excusare , quod non veneritis Constantiam Bucer hatte Kriti k", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_507", + "psc_text": "? Sit ante te quod non vis esse ante Deum. Si autem post te feceris peccatum tuum, retorquet illud tibi Deus ante oculos tuos; et tunc retorquet, quando jam poenitentiae fructus nullus erit. 14. Currite, ne tenebrae vos comprehendant (Joan. XII, 35), fratres mei: evigilate ad salutem vestram, evigilate dum tempus est; nullus retardetur a templo Dei, nullus retardetur ab opere Domini, nullus avocetur ab oratione continua, nullus a solita devotione fraudetur. Evigilate ergo cum dies est: lucet dies, Christus est dies. Paratus est ignoscere, sed agnoscentibus; punire autem defendentes se, et justos se jactantes, et putantes se esse aliquid, cum nihil sint. In dilectione autem ejus et in misericordia ejus qui ambulat, etiam liberatus ab illis lethalibus et grandibus peccatis, qualia sunt facinora, homicidia, furta, adulteria; propter illa quae minuta videntur esse peccata linguae, aut cogitationum, aut immoderationis in rebus concessis, facit veritatem confessionis, et venit ad lucem in", + "candidate_score": 0.631882, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_25_27", + "bdc_text": "der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam . Hac enim rima irrepere satan querit iam non paucos annos . Ibi cupimus eludi veteratoris antiquides Teufels.", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1499", + "psc_text": "Dominus Deus vester, ut sciat si diligitis eum? Item scriptum est, Timor non est in charitate, sed perfecta charitas foras mittit timorem (I Joan. IV, 18) ; et alio loco scriptum est, Timor Domini castus, permanens in saeculum saeculi (Psal. XVIII, 10) . Et ipsa quaestio est. Quomodo enim, perfecta charitas foras mittit timorem, si timor Domini castus permanet in saeculum saeculi? 6. Intelligimus ergo duas esse tentationes; unam quae decipit, alteram quae probat: secundum eam quae decipit, Deus neminem tentat; secundum eam quae probat, tentat vos Dominus Deus vester, ut sciat si diligitis eum. Sed iterum et hic alia nascitur quaestio, quomodo tentat ut sciat, quem latere nihil potest antequam tentet. Non ergo Deus nescit: sed dictum est, ut sciat, quod est, ut scire vos faciat. Locutiones tales et in sermonibus nostris sunt, et in auctoribus eloquentiae reperiuntur. De sermone nostro aliquid dicam. Fossa caeca dicitur, non quia ipsa", + "candidate_score": 0.630479, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_59", + "bdc_text": "satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2388", + "psc_text": "Unde ait Apostolus, Gratias Deo, qui dat nobis victoriam; continuoque subjecit, per Dominum nostrum Jesum Christum (I Cor. XV, 57) : qui dixerat suis, Confidite, ego vici mundum. TRACTATUS CIV. In id quod sequitur, Haec locutus est Jesus, et sublevatis oculis in coelum dixit: Pater, venit hora, clarifica Filium tuum, ut Filius clarificet te. Cap. XVII, V\\. 1. 1. Ante ista quae nunc sumus adjuvante Domino tractaturi, dixerat Jesus, Haec locutus sum vobis, ut in me pacem habeatis: quae non recentiora paulo superius ab eo dicta, sed omnia debemus accipere, sive quaecumque illis locutus est ex quo eos coepit habere discipulos, sive certe ex quo post coenam exorsus est hunc admirabilem prolixumque sermonem. Talem quippe commemoravit causam cur eis sit locutus, ut ad eum finem rectissime referantur vel omnia quae locutus est eis, vel ea maxime quae dixit jam pro eis moriturus, tanquam verba novissima, posteaquam de convivio sancto ille", + "candidate_score": 0.630346, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_25_27", + "bdc_text": "der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam . Hac enim rima irrepere satan querit iam non paucos annos . Ibi cupimus eludi veteratoris antiquides Teufels.", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_273", + "psc_text": "tempus perdere nos? scimus qui sis, Sanctus Dei (Marc. I, 24) . Venturum sciebant, sed tempus ignorabant. Sed quid audistis in Psalmo de Jerusalem? Quoniam beneplacitum habuerunt servi tui lapides ejus, et pulveris ejus miserebuntur: tu exsurgens, inquit, misereberis Sion, quoniam venit tempus ut miserearis ejus (Psal. CI, 15, 14) . Quando venit tempus ut misereretur Deus, venit Agnus. Qualis Agnus quem lupi timent? qualis Agnus est qui leonem occisus occidit? Dictus est enim diabolus leo circumiens et rugiens, quaerens quem devoret (I Petr. V, 8): sanguine Agni victus est leo. Ecce spectacula Christianorum. Et quod est amplius, illi oculis carnis vident vanitatem, nos cordis oculis veritatem. Ne putetis, fratres, quod sine spectaculis nos dimisit Dominus Deus noster: nam si nulla sunt spectacula, cur hodie convenistis? Ecce quod diximus, vidistis, et exclamastis: non exclamaretis, nisi vidissetis. Et magnum est hoc spectare per totum orbem terrarum, victum leonem sanguine Agni, educta", + "candidate_score": 0.629805, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_41", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1013", + "psc_text": "factum est, et habitavit in nobis (Joan. I, 14) . Ideo enim hunc Deus Pater signavit. Signare quid est, nisi proprium aliquid ponere? Hoc est enim signare, imponere aliquid quod non confundatur cum caeteris. Signare, est signum rei ponere. Cuicumque rei ponis signum, ideo ponis signum, ne confusa cum aliis, a te non possit agnosci. Pater ergo eum signavit. Quid est, signavit? Proprium quiddam illi dedit, ne caeteris comparetur hominibus. Ideo de illo dictum est, Unxit te, Deus, Deus tuus oleo exsultationis, prae participibus tuis (Psal. XLIV, 8) . Ergo signare quid est? Exceptum habere: hoc est, prae participibus tuis. Itaque nolite, inquit, me contemnere, quia filius sum hominis; et quaerite a me cibum non qui perit, sed qui permanet in vitam aeternam. Sic enim filius hominis sum, ut non sim unus ex vobis: sic sum filius hominis, ut Pater Deus me signaret. Quid est, signaret? Proprium aliquid mihi daret,", + "candidate_score": 0.628862, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_100_102", + "bdc_text": "Tu mihi , mi frater , hoc nomine plurimum coleris , quod patres legis nec sine iudicio , quod etiam indies certius illos adducis . Scholastica non attigisti per aetatem Bullinger hatte während seiner Studienzeit in Köln neben dem Humanismus auch die Scholastik kennengelernt ; vgl. HBD 4f ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_284", + "psc_text": "alius docet legem: ipse illam docet qui illam dedit; ipse est magister legis suae, et docet illam. Et misericordia est in lingua ipsius, ideo misericorditer docet legem, sicut dictum est de sapientia, Legem autem et misericordiam in lingua portat (Prov. XXXI, 26) . Noli timere, ne implere legem non possis, fuge ad misericordiam. Si multum est ad te legem implere, utere pacto illo, utere chirographo, utere precibus quas tibi constituit et composuit jurisperitus coelestis. 11. Qui enim habent causam, et volunt supplicare imperatori, quaerunt aliquem scholasticum jurisperitum, a quo sibi preces componantur; ne forte si aliter petierint quam oportet, non solum non impetrent quod petunt, sed et poenam pro beneficio consequantur. Cum ergo quaererent supplicare Apostoli, et non invenirent quomodo adirent imperatorem Deum, dixerunt Christo, Domine, doce nos orare: hoc est, Jurisperite noster, assessor, imo consessor Dei, compone nobis preces. Et docuit Dominus de libro juris coelestis, docuit quomodo orarent:", + "candidate_score": 0.627272, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_25", + "bdc_text": "der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1731", + "psc_text": "56, et cap. XII, V\\. 1-11. 1. Hesternam lectionem sancti Evangelii, de qua locuti sumus quod Dominus dedit, hodierna sequitur, de qua locuturi sumus quod Dominus dabit. Quaedam in Scripturis tam manifesta sunt, ut potius auditorem quam expositorem desiderent: in eis nos immorari non oportet, ut necessariis in quibus immorandum est, tempus sufficiat. 2. Proximum ergo erat Pascha Judaeorum. Illum diem festum Judaei cruentum habere Domini sanguine voluerunt. Illo die festo occisus est Agnus, qui nobis eumdem diem festum suo sanguine consecravit. Consilium erat inter Judaeos de occidendo Jesu: ille qui de coelo venerat pati, propinquare voluit loco passionis, quia imminebat hora passionis. Ascenderunt ergo multi Jerosolymam de regione ante Pascha, ut sanctificarent seipsos. Hoc faciebant Judaei secundum praeceptum Domini, per sanctum Moysen in Lege mandatum, ut die festo quod Pascha erat, omnes undique convenirent, et illius diei celebratione sanctificarentur. Sed illa celebratio umbra erat futuri. Quia est, umbra futuri?", + "candidate_score": 0.625722, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_67", + "bdc_text": "von Bucer aus einem nicht mehr lesbaren Wort korrigiert .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_740", + "psc_text": "forte antea visum omnino non habebant, et incipiunt eumdem visum per diligentiam medicorum utcumque reparare. Et cum probare vult medicus quantum salutis eis accesserit, tentat eis ostendere quod videre desiderabant, et non poterant cum caeci essent: et redeunte jam utcumque acie oculorum, producuntur ad lucem; et cum viderint, fulgore ipso reverberantur quodammodo, et respondent medico demonstranti, Jam jam vidi, sed videre non possum. Quid ergo facit medicus? Revocat ad solita, et addit collyrium, ut ad illud quod visum est, et videri non potuit, desiderium nutriat, et ex ipso desiderio curetur plenius; et si qua mordacia reparandae sanitati adhibentur, fortiter ferat, ut amore illius lucis accensus dicat sibi: Quando erit ut illud firmis oculis videam, quod sauciis infirmisque non potui? Urget medicum, et rogat ut curet. Ergo, fratres, si forte tale aliquid factum est in cordibus vestris, si utcumque erexistis cor vestrum ad videndum Verbum, et ipsius luce reverberati ad solita", + "candidate_score": 0.61982, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_3_5", + "bdc_text": "et narrat se mihi tuas ad me literas Nicht erhalten ; der Inhalt ist in Nr. 528 , 33-46 zusammengefaßt . praemisisse , verum currus , in quo vehitur is , qui illas fertUnbekannt. , nondum advenit .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1193", + "psc_text": "Saule, Saule, quid me persequeris » (Act. IX, 4)? « Quis est hic sermo, quem dixit: Quaeretis me, et non invenietis; et ubi ego sum, vos non potestis venire? » Unde hoc dixit Dominus, nescierunt, et tamen aliquid quod futurum erat, nescientes praenuntiaverunt. Dixit enim hoc Dominus, quia locum, si tamen dicendus est locus, id est sinum Patris unde nunquam discedit unigenitus Filius, non illi noverant; nec cogitare idonei erant ubi erat Christus, unde non recessit Christus; quo rediturus erat Christus, ubi manebat Christus. Unde hoc cordi humano cogitare, nedum lingua explicare? Hoc ergo illi nullo modo intellexerunt; et tamen ex hac occasione salutem nostram praedixerunt, quod Dominus iturus esset ad dispersionem Gentium, et impleturus quod legebant et non intelligebant, Populus quem non cognovi, servivit mihi, in obauditu auris obaudivit mihi (Psal. XVII, 45) . Illi non audierunt in quorum oculis fuit; illi audierunt in quorum auribus sonuit. 11. Illius", + "candidate_score": 0.61975, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_94", + "bdc_text": "Profecto aliud opus est - veritatem certo ex istis , quae mundum occuparunt , eruere tenebristenebris übergeschrieben .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_503", + "psc_text": "mala opera eorum. Fratres mei, quorum opera bona invenit Dominus? Nullorum: omnium mala opera invenit. Quomodo ergo quidam fecerunt veritatem, et venerunt ad lucem? Et hoc enim sequitur: Qui autem facit veritatem, venit ad lucem, ut manifestentur opera ejus, quia in Deo sunt facta. Quomodo quidam opus bonum fecerunt, ut venirent ad lucem, id est ad Christum? et quomodo quidam dilexerunt tenebras? Si enim omnes peccatores invenit, et omnes a peccato sanat, et serpens ille in quo figurata est mors Domini, eos sanat qui morsi fuerant, et propter morsum serpentis erectus est serpens, id est mors Domini, propter mortales homines, quos invenit injustos; quomodo intelligitur, Hoc est judicium, quia lux venit in mundum, et dilexerunt homines magis tenebras quam lucem: erant enim mala opera eorum? Quid est hoc? quorum enim erant bona opera? Nonne venisti ut justifices impios? Sed dilexerunt, inquit, tenebras magis quam lucem. Ibi posuit vim: multi enim", + "candidate_score": 0.619156, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_5", + "bdc_text": "praemisisse , verum currus , in quo vehitur is , qui illas fertUnbekannt. , nondum advenit .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_696", + "psc_text": "Jesus autem, cum hoc fecisset, et jussisset, declinaverat ab eo in turba. Videte quemadmodum et hoc impleatur. Portamus proximum, et ambulamus, ad Deum; sed eum ad quem ambulamus, nondum videmus: ideo et ille nondum noverat Jesum. Sacramentum hoc commendatum est, quia in eum credimus quem nondum videmus: et ut non videatur, declinat in turba. Difficile est in turba videre Christum: solitudo quaedam necessaria est menti nostrae; quadam solitudine intentionis videtur Deus. Turba strepitum habet; visio ista secretum desiderat. Tolle grabatum tuum, porta portatus proximum tuum; et ambula, ut pervenias. Noli Jesum quaerere in turba, non est tanquam unus de turba: praevenit omnem turbam. Prior ascendit de mari piscis ille magnus, et in coelis sedet interpellans pro nobis: tanquam sacerdos magnus, unus intravit in interiora veli: turba foris stat. Ambula tu, qui portas proximum tuum; si didicisti portare, qui solebas portari. Denique modo nondum nosti Jesum, nondum vides Jesum: quid postea", + "candidate_score": 0.617247, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_131", + "bdc_text": "Quia te profecto eximie amo , ideo ago sic libere tecum .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1427", + "psc_text": "liberabit vos. Indignati sunt servos se esse significatos. Et vere servi erant: et exponit illis quae sit servitus, et quae sit futura libertas quam ipse promittit. Sed de hac libertate et de illa servitute nimis longum est ut hodie disputemus. TRACTATUS XLI. Rursum in illud, Dicebat autem Jesus ad eos qui crediderunt; usque ad id, Si ergo vos Filius liberaverit, vere liberi eritis. Cap. VIII, V\\. 31-36. 1. Quod de lectione pristina sequitur, et de sancto Evangelio hodie nobis recitatum est, tunc distuli dicere, quoniam multa jam dixeram, et de libertate in quam nos vocat gratia Salvatoris, non praetereunter neque negligenter fuerat disserendum: hinc hodie, Domino adjuvante, statuimus loqui vobis. Quibus enim loquebatur Dominus Jesus Christus, Judaei erant, ex magna quidem parte inimici, sed etiam amici ex quadam parte jam facti, et futuri: nam quosdam ibi videbat, sicuti jam diximus, qui post ejus passionem fuerant credituri. Hos intuens dixerat: Cum", + "candidate_score": 0.616883, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_105", + "bdc_text": "Proinde quo ingenio es , qua natura quoque candore , qua denique lucenach luce gestrichenes quoque .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1274", + "psc_text": "Dominus. Respondit Jesus, et dixit eis: Etsi ego de me testimonium perhibeo, verum est testimonium meum; quia scio unde veni, et quo vado. Lumen et alia demonstrat et seipsum. Accendis lucernam, verbi gratia, ut quaeras tunicam, et praestat tibi ardens lucerna ut invenias tunicam: numquid accendis lucernam ut videas ardentem lucernam? Lucerna quippe ardens idonea est et alia quae tenebris operiebantur nudare, et seipsam tuis oculis demonstrare. Sic et Dominus Christus et inter fideles suos, et inimicos Judaeos, tanquam inter lucem et tenebras distinguebat; tanquam inter illos quos radio fidei perfundebat, et illos quorum clausos oculos circumfundebat. Nam etiam sol iste et videntis faciem illustrat, et caeci: ambo pariter stantes, et faciem ad solem habentes illustrantur in carne, sed non ambo illuminantur in acie; videt ille, ille non videt; ambobus sol praesens est, sed praesenti soli unus est absens. Sic et Sapientia Dei, Verbum Dei, Dominus Jesus Christus ubique praesens", + "candidate_score": 0.612038, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_5", + "bdc_text": "praemisisse , verum currus , in quo vehitur is , qui illas fertUnbekannt. , nondum advenit .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_697", + "psc_text": "praevenit omnem turbam. Prior ascendit de mari piscis ille magnus, et in coelis sedet interpellans pro nobis: tanquam sacerdos magnus, unus intravit in interiora veli: turba foris stat. Ambula tu, qui portas proximum tuum; si didicisti portare, qui solebas portari. Denique modo nondum nosti Jesum, nondum vides Jesum: quid postea sequitur? Quoniam non destitit ille tollendo grabatum suum, et ambulando, Vidit eum postea Jesus in templo. In turba non eum vidit, in templo vidit. Dominus quidem Jesus et in turba eum videbat, et in templo: ille autem languidus Jesum in turba non cognoscit, in templo cognoscit. Pervenit ergo ille ad Dominum; vidit eum in templo, vidit eum in loco sacrato, in loco sancto. Et quid ab eo audit? Ecce jam sanus factus es; noli peccare, ne quid tibi deterius contingat. 12. Tunc ille, posteaquam vidit Jesum, et cognovit Jesum auctorem sanitatis suae, non fuit piger in evangelizando quem viderat: Abiit,", + "candidate_score": 0.608941, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_5", + "bdc_text": "praemisisse , verum currus , in quo vehitur is , qui illas fertUnbekannt. , nondum advenit .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_51", + "psc_text": "ipse est quem longe vidisti: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum. Sed quare crucifixus est? Quia lignum tibi humilitatis ejus necessarium erat. Superbia enim tumueras, et longe ab illa patria projectus eras; et fluctibus hujus saeculi interrupta est via, et qua transeatur ad patriam non est, nisi ligno porteris. Ingrate, irrides eum qui ad te venit ut redeas! Ipse factus est via, et hoc per mare: inde in mari ambulavit (Matth. XIV, 25), ut ostenderet esse in mari viam. Sed tu, qui quomodo ipse ambulare in mari non potes, navi portare, ligno portare: crede in crucifixum, et poteris pervenire. Propter te crucifixus est, ut humilitatem doceret; et quia si sic veniret ut Deus, non agnosceretur. Si enim sic veniret ut Deus, non veniret eis qui videre Deum non poterant. Non enim secundum id quod Deus est, aut venit, aut discedit; cum sit ubique praesens, et nullo loco", + "candidate_score": 0.608933, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_131", + "bdc_text": "Quia te profecto eximie amo , ideo ago sic libere tecum .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1959", + "psc_text": "tota anima, et ex tota mente: tanquam enim hoc praetermisso videtur dictum, ut diligatis invicem, velut hoc ad illud alterum non pertineat, quo dictum est, Diliges proximum tuum tanquam teipsum. In his enim duobus praeceptis, inquit, tota Lex pendet, et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) . Sed bene intelligentibus utrumque invenitur in singulis. Nam et qui diligit Deum, non eum potest contemnere praecipientem ut diligat proximum; et qui sancte ac spiritualiter diligit proximum, quid in eo diligit nisi Deum? Ipsa est dilectio ab omni mundana dilectione discreta, quam distinguendo addidit Dominus, sicut dilexi vos. Quid enim nisi Deum dilexit in nobis? Non quod habebamus, sed ut haberemus: ut perducat nos, sicut paulo ante dixi, ubi sit Deus omnia in omnibus. Sic etiam medicus recte dicitur aegros diligere: et quid in eis nisi salutem diligit, quam cupit utique revocare, non morbum, quem venit expellere? Sic ergo et nos invicem diligamus, ut quantum", + "candidate_score": 0.605603, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_12", + "bdc_text": "Porro , mi Bullingere , res belle habent , dum colloquium promittis .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_156", + "psc_text": "de Domino per columbam. Cap. I, V\\ 33. 1. Sicut Dominus voluit, ad diem promissionis nostrae pervenimus: praestabit etiam hoc, ut ad ipsius promissionis redditionem pervenire possimus. Tunc enim ea quae dicimus, et nobis et vobis si utilia sunt, ab ipso sunt: quae autem ab homine sunt, mendacia sunt; sicut ipse dixit Dominus noster Jesus Christus, Qui loquitur mendacium, de suo loquitur (Joan. VIII, 44) . Nemo habet de suo, nisi mendacium et peccatum. Si quid autem homo habet veritatis atque justitiae, ab illo fonte est, quem debemus sitire in hac eremo, ut ex eo quasi guttis quibusdam irrorati, et in hac peregrinatione interim consolati, ne deficiamus in via, venire ad ejus requiem satietatemque possimus. Si ergo qui loquitur mendacium, de suo loquitur; qui loquitur veritatem, de Deo loquitur. Verax Joannes, veritas Christus; verax Joannes, sed omnis verax a veritate verax est: si ergo verax est Joannes, et verax esse", + "candidate_score": 0.600748, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 2, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto", + "max_score": 0.742884, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46_48", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_322", + "psc_text": "Christus Jesus, non solum in aqua sed per aquam et sanguinem. Et spiritus testimonium dicit, quoniam Spiritus est veritas; quia tres sunt testes, Spiritus, aqua, sanguis: et hi tres unum sunt (I Joan. V, 6 et seq.) . 68. Audi quomodo testes: Spiritus mentem renovat, aqua proficit ad lavacrum, sanguis spectat ad pretium. Spiritus enim nos per adoptionem filios Dei fecit, sacri fontis unda nos abluit, sanguis Domini nos redemit. Alterum igitur invisibile, alterum visibile testimonium sacramento consequimur spiritali; quia Spiritus testimonium reddit spiritui nostro (Rom. VIII, 16) . Etsi in utroque plenitudo sit sacramenti, distinctio tamen muneris est: ergo ubi distinctio est muneris, non est utique testificationis aequalitas. 679 CAPUT XI. Objiciebatur Joannis verba, nimirum, Spiritus est Deus, ad Deum Patrem referenda esse; quando postea Deum adorandum in Spiritu et veritate praedicit Christus. Respondetur primo voce spiritus interdum gratiam spiritalem significari: deinde si personam Spiritus sancti per voces in", + "candidate_score": 0.742884, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_45_47", + "bdc_text": "est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_322", + "psc_text": "Christus Jesus, non solum in aqua sed per aquam et sanguinem. Et spiritus testimonium dicit, quoniam Spiritus est veritas; quia tres sunt testes, Spiritus, aqua, sanguis: et hi tres unum sunt (I Joan. V, 6 et seq.) . 68. Audi quomodo testes: Spiritus mentem renovat, aqua proficit ad lavacrum, sanguis spectat ad pretium. Spiritus enim nos per adoptionem filios Dei fecit, sacri fontis unda nos abluit, sanguis Domini nos redemit. Alterum igitur invisibile, alterum visibile testimonium sacramento consequimur spiritali; quia Spiritus testimonium reddit spiritui nostro (Rom. VIII, 16) . Etsi in utroque plenitudo sit sacramenti, distinctio tamen muneris est: ergo ubi distinctio est muneris, non est utique testificationis aequalitas. 679 CAPUT XI. Objiciebatur Joannis verba, nimirum, Spiritus est Deus, ad Deum Patrem referenda esse; quando postea Deum adorandum in Spiritu et veritate praedicit Christus. Respondetur primo voce spiritus interdum gratiam spiritalem significari: deinde si personam Spiritus sancti per voces in", + "candidate_score": 0.737121, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_322", + "psc_text": "Christus Jesus, non solum in aqua sed per aquam et sanguinem. Et spiritus testimonium dicit, quoniam Spiritus est veritas; quia tres sunt testes, Spiritus, aqua, sanguis: et hi tres unum sunt (I Joan. V, 6 et seq.) . 68. Audi quomodo testes: Spiritus mentem renovat, aqua proficit ad lavacrum, sanguis spectat ad pretium. Spiritus enim nos per adoptionem filios Dei fecit, sacri fontis unda nos abluit, sanguis Domini nos redemit. Alterum igitur invisibile, alterum visibile testimonium sacramento consequimur spiritali; quia Spiritus testimonium reddit spiritui nostro (Rom. VIII, 16) . Etsi in utroque plenitudo sit sacramenti, distinctio tamen muneris est: ergo ubi distinctio est muneris, non est utique testificationis aequalitas. 679 CAPUT XI. Objiciebatur Joannis verba, nimirum, Spiritus est Deus, ad Deum Patrem referenda esse; quando postea Deum adorandum in Spiritu et veritate praedicit Christus. Respondetur primo voce spiritus interdum gratiam spiritalem significari: deinde si personam Spiritus sancti per voces in", + "candidate_score": 0.733291, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_45_47", + "bdc_text": "est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_64", + "psc_text": "mysterio, non in natura. Aqua igitur testis est sepulturae, sanguis testis est mortis, Spiritus testis est vitae. Si qua ergo in aqua gratia, non ex natura aquae, sed ex praesentia est Spiritus sancti. 78. Numquid in aqua vivimus, sicut in Spiritu? Numquid in aqua signamur, sicut in Spiritu? In ipso enim vivimus, et ipse est pignus haereditatis nostrae, sicut et Apostolus scribens ad Ephesios, ait: In quo credentes signati estis Spiritu promissionis sancto, qui est pignus haereditatis nostrae (Ephes. I, 13, 14) . Sancto igitur Spiritu signati sumus, non natura, sed a Deo, quia scriptum est: qui unxit nos Deus, et qui signavit nos, et dedit pignus Spiritum in cordibus nostris (II Cor. I, 21, 22) . 79. Signati ergo Spiritu a Deo sumus. Sicut enim in Christo morimur, ut renascamur; ita etiam Spiritu signamur, ut splendorem atque imaginem ejus et gratiam tenere possimus: quod est utique spiritale signaculum. Nam", + "candidate_score": 0.719652, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28_30", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur . Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae . Et effert hoc ea verborum forma , ut dicat ministrum remittere peccataVgl. Joh 20 , 23. , regignereVgl. Tit 3 , 5. , Christo induereVgl. Gal 3 , 27. , peccata abluereVgl. Apg 22 , 16 ;", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_267", + "psc_text": "Evangelio: Hodie completa est haec Scriptura in auribus vestris (Luc. IV, 21) ; ut de se dictum esse signaret. 2. Ergo mirari possumus si et prophetas et apostolos Spiritus misit cum Christus dixerit: Spiritus Domini super me (Ibid., 18) ? Et bene, super me, dixit, quia quasi filius hominis loquebatur. Quasi filius enim hominis et unctus et missus est ad Evangelium praedicandum. 3. Sed si non creditur Filio, audiant etiam Patrem loquentem quia Spiritus Domini super Christum. Dicit enim Joanni: Super quem videris Spiritum descendentem de coelo, et manentem super eum, hic est qui baptizat in Spiritu sancto (Joan. I, 33) . Dixit hoc Deus Pater Joanni: Joannes et audivit, et vidit, et credidit. Audivit a Deo, vidit in Domino, credidit quia Spiritus erat, qui descendebat de coelo. Non enim columba, sed sicut columba descendit; sic enim scriptum est: Et vidi Spiritum descendentem de coelo, sicut columbam (Marc. I, 10)", + "candidate_score": 0.719094, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_44_46", + "bdc_text": "Z XIII 851 . est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_322", + "psc_text": "Christus Jesus, non solum in aqua sed per aquam et sanguinem. Et spiritus testimonium dicit, quoniam Spiritus est veritas; quia tres sunt testes, Spiritus, aqua, sanguis: et hi tres unum sunt (I Joan. V, 6 et seq.) . 68. Audi quomodo testes: Spiritus mentem renovat, aqua proficit ad lavacrum, sanguis spectat ad pretium. Spiritus enim nos per adoptionem filios Dei fecit, sacri fontis unda nos abluit, sanguis Domini nos redemit. Alterum igitur invisibile, alterum visibile testimonium sacramento consequimur spiritali; quia Spiritus testimonium reddit spiritui nostro (Rom. VIII, 16) . Etsi in utroque plenitudo sit sacramenti, distinctio tamen muneris est: ergo ubi distinctio est muneris, non est utique testificationis aequalitas. 679 CAPUT XI. Objiciebatur Joannis verba, nimirum, Spiritus est Deus, ad Deum Patrem referenda esse; quando postea Deum adorandum in Spiritu et veritate praedicit Christus. Respondetur primo voce spiritus interdum gratiam spiritalem significari: deinde si personam Spiritus sancti per voces in", + "candidate_score": 0.714985, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46_48", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_64", + "psc_text": "mysterio, non in natura. Aqua igitur testis est sepulturae, sanguis testis est mortis, Spiritus testis est vitae. Si qua ergo in aqua gratia, non ex natura aquae, sed ex praesentia est Spiritus sancti. 78. Numquid in aqua vivimus, sicut in Spiritu? Numquid in aqua signamur, sicut in Spiritu? In ipso enim vivimus, et ipse est pignus haereditatis nostrae, sicut et Apostolus scribens ad Ephesios, ait: In quo credentes signati estis Spiritu promissionis sancto, qui est pignus haereditatis nostrae (Ephes. I, 13, 14) . Sancto igitur Spiritu signati sumus, non natura, sed a Deo, quia scriptum est: qui unxit nos Deus, et qui signavit nos, et dedit pignus Spiritum in cordibus nostris (II Cor. I, 21, 22) . 79. Signati ergo Spiritu a Deo sumus. Sicut enim in Christo morimur, ut renascamur; ita etiam Spiritu signamur, ut splendorem atque imaginem ejus et gratiam tenere possimus: quod est utique spiritale signaculum. Nam", + "candidate_score": 0.714724, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_45_47", + "bdc_text": "est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_63", + "psc_text": "adeo non sejungendum a Patre et Filio. 76. Sunt tamen plerique qui eo quod in aqua baptizamur et Spiritu, non putent aquae et Spiritus distare munera; et ideo non putant distare naturam. Nec advertunt quia in illo aquarum sepelimur elemento, ut renovati per Spiritum resurgamus. In aqua enim imago mortis, in Spiritu pignus est vitae; ut per aquam moriatur corpus peccati, quae quasi quodam tumulo corpus includit: et per virtutem Spiritus renovemur a morte peccati, renati in Deo. 77. Et ideo hi tres testes unum sunt, sicut Joannes dixit: Aqua, sanguis, et Spiritus (I Joan. V, 8) . Unum in mysterio, non in natura. Aqua igitur testis est sepulturae, sanguis testis est mortis, Spiritus testis est vitae. Si qua ergo in aqua gratia, non ex natura aquae, sed ex praesentia est Spiritus sancti. 78. Numquid in aqua vivimus, sicut in Spiritu? Numquid in aqua signamur, sicut in Spiritu? In ipso", + "candidate_score": 0.710568, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46_48", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_63", + "psc_text": "adeo non sejungendum a Patre et Filio. 76. Sunt tamen plerique qui eo quod in aqua baptizamur et Spiritu, non putent aquae et Spiritus distare munera; et ideo non putant distare naturam. Nec advertunt quia in illo aquarum sepelimur elemento, ut renovati per Spiritum resurgamus. In aqua enim imago mortis, in Spiritu pignus est vitae; ut per aquam moriatur corpus peccati, quae quasi quodam tumulo corpus includit: et per virtutem Spiritus renovemur a morte peccati, renati in Deo. 77. Et ideo hi tres testes unum sunt, sicut Joannes dixit: Aqua, sanguis, et Spiritus (I Joan. V, 8) . Unum in mysterio, non in natura. Aqua igitur testis est sepulturae, sanguis testis est mortis, Spiritus testis est vitae. Si qua ergo in aqua gratia, non ex natura aquae, sed ex praesentia est Spiritus sancti. 78. Numquid in aqua vivimus, sicut in Spiritu? Numquid in aqua signamur, sicut in Spiritu? In ipso", + "candidate_score": 0.710277, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_45_47", + "bdc_text": "est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_34", + "psc_text": "etiam postea tacitum sit de Spiritu, tamen creditum est: et quod verbo tacitum fuerat, expressum est fide. Cum enim dicitur: In nomine Domini nostri Jesu Christi, per unitatem nominis impletum mysterium est: nec a Christi baptismate Spiritus separatur; quia Joannes in poenitentia baptizavit, Christus in Spiritu (Ibid., 4). 44. Nunc consideremus utrum quemadmodum in Christi nomine plenum esse legimus baptismatis sacramentum; ita etiam sancto tantum Spiritu nuncupato, nihil desit ad mysterii plenitudinem. Rationem sequamur; quia qui unum dixerit, Trinitatem signavit. Si Christum dicas, et Deum Patrem a quo unctus est Filius, et ipsum qui unctus est, Filium, et Spiritum sanctum quo unctus est, designasti. Scriptum est enim: Hunc Jesum a Nazareth, quem unxit Deus Spiritu sancto (Act. X, 38) . Et si Patrem dicas, et Filium ejus et Spiritum oris ejus pariter indicasti; si tamen id etiam corde comprehendas. Et si Spiritum dicas, et Deum Patrem, a quo procedit Spiritus:", + "candidate_score": 0.708665, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_45_47", + "bdc_text": "est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_32", + "psc_text": "cum interrogaretur, ne forte ipse esset Christus, respondit: Ego vos aqua baptizo, veniet autem fortior me, cujus non sum dignus calceamenta portare: ipse vos baptizabit Spiritu sancto et igni (Joan. I, 26, 27) . Ergo isti quia nec in Christi nomine, nec cum fide Spiritus sancti baptizati fuerant, non potuerunt accipere baptismatis sacramentum. 42. Baptizati sunt itaque in nomine Jesu Christi: nec iteratum est in his baptisma, sed novatum; unum enim baptisma (Ephes. IV, 5). Ubi autem non est plenum baptismatis sacramentum, nec principium, vel species aliqua baptismatis aestimatur. Plenum autem est, si Patrem et Filium Spiritumque sanctum fatearis. Si unum neges, totum subrues. Et quemadmodum si unum in sermone comprehendas, aut Patrem, aut Filium, aut Spiritum sanctum; fide autem nec Patrem, nec Filium, nec Spiritum sanctum abneges, plenum est fidei sacramentum: ita etiam quamvis et Patrem, et Filium, et Spiritum dicas, et aut Patris, aut Filii, aut Spiritus sancti", + "candidate_score": 0.707207, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_63", + "psc_text": "adeo non sejungendum a Patre et Filio. 76. Sunt tamen plerique qui eo quod in aqua baptizamur et Spiritu, non putent aquae et Spiritus distare munera; et ideo non putant distare naturam. Nec advertunt quia in illo aquarum sepelimur elemento, ut renovati per Spiritum resurgamus. In aqua enim imago mortis, in Spiritu pignus est vitae; ut per aquam moriatur corpus peccati, quae quasi quodam tumulo corpus includit: et per virtutem Spiritus renovemur a morte peccati, renati in Deo. 77. Et ideo hi tres testes unum sunt, sicut Joannes dixit: Aqua, sanguis, et Spiritus (I Joan. V, 8) . Unum in mysterio, non in natura. Aqua igitur testis est sepulturae, sanguis testis est mortis, Spiritus testis est vitae. Si qua ergo in aqua gratia, non ex natura aquae, sed ex praesentia est Spiritus sancti. 78. Numquid in aqua vivimus, sicut in Spiritu? Numquid in aqua signamur, sicut in Spiritu? In ipso", + "candidate_score": 0.700125, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_44_46", + "bdc_text": "Z XIII 851 . est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_63", + "psc_text": "adeo non sejungendum a Patre et Filio. 76. Sunt tamen plerique qui eo quod in aqua baptizamur et Spiritu, non putent aquae et Spiritus distare munera; et ideo non putant distare naturam. Nec advertunt quia in illo aquarum sepelimur elemento, ut renovati per Spiritum resurgamus. In aqua enim imago mortis, in Spiritu pignus est vitae; ut per aquam moriatur corpus peccati, quae quasi quodam tumulo corpus includit: et per virtutem Spiritus renovemur a morte peccati, renati in Deo. 77. Et ideo hi tres testes unum sunt, sicut Joannes dixit: Aqua, sanguis, et Spiritus (I Joan. V, 8) . Unum in mysterio, non in natura. Aqua igitur testis est sepulturae, sanguis testis est mortis, Spiritus testis est vitae. Si qua ergo in aqua gratia, non ex natura aquae, sed ex praesentia est Spiritus sancti. 78. Numquid in aqua vivimus, sicut in Spiritu? Numquid in aqua signamur, sicut in Spiritu? In ipso", + "candidate_score": 0.696941, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_97_99", + "bdc_text": "Ad id velim nos communiri . Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos . At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ?", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_74", + "psc_text": "sancti Spiritus erat nuntius, eo quod per gratiam spiritualem medicina nostris esset animi ac mentis languoribus deferenda. Eosdem ergo et Spiritus habet, quos Deus Pater et Christus ministros. Sic omnia replete, sic omnia possidet, sic omnia operatur et in omnibus, quemadmodum et Deus Pater operatur et Filius. 89. Quid igitur sancti Spiritus operatione divinius, cum etiam benedictionum suarum praesulem Spiritum Deus ipse testetur dicens: 619 Ponam Spiritum meum super semen tuum, et benedictiones meas super filios tuos (Esai. XLIV, 3) ? Nulla enim potest esse plena benedictio, nisi per infusionem Spiritus sancti. Unde et apostolus nihil melius hoc nobis quod optaret invenit, sicut ipse dixit: Non deficimus pro vobis orantes et obsecrantes, ut repleamini cognitione voluntatis ejus in omni sapientia et intellectu spiritali, ambulantes digne Deo (Coloss. I, 9) . Hanc igitur Dei esse docuit voluntatem, ut magis in bonis operibus et sermonibus et sensibus ambulantes repleamur voluntate Dei, qui", + "candidate_score": 0.691833, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_44_46", + "bdc_text": "Z XIII 851 . est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_321", + "psc_text": "quomodo si dixero vobis coelestia credetis (Joan. III, 12) ? 66. Sed tamen utrumque locum ita scriptum invenimus in Graeco, ut non per Spiritum dixerit, sed de Spiritu. Denique sic habet: Ἀμὴν, ἀμὴν, λέγω σοι, ἐὰν μή τις γεννήθη ἐξ ὕδατος καὶ Πνεύματος, hoc est, de aqua et Spiritu. Ergo cum dubitari non debeat de sancto scriptum esse Spiritu, quod natum est de Spiritu; non est dubium quin Deus sit et sanctus Spiritus, secundum quod scriptum est, quia Deus Spiritus est. 67. Alibi quoque ut hoc de sancto Spiritu scripsisse se idem evangelista reseraret: Per aquam, inquit, et Spiritum venit Christus Jesus, non solum in aqua sed per aquam et sanguinem. Et spiritus testimonium dicit, quoniam Spiritus est veritas; quia tres sunt testes, Spiritus, aqua, sanguis: et hi tres unum sunt (I Joan. V, 6 et seq.) . 68. Audi quomodo testes: Spiritus mentem renovat, aqua proficit ad lavacrum, sanguis", + "candidate_score": 0.687577, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98_100", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos . At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ? Tu mihi , mi frater , hoc nomine plurimum coleris , quod patres legis nec sine iudicio , quod etiam indies certius illos adducis .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_74", + "psc_text": "sancti Spiritus erat nuntius, eo quod per gratiam spiritualem medicina nostris esset animi ac mentis languoribus deferenda. Eosdem ergo et Spiritus habet, quos Deus Pater et Christus ministros. Sic omnia replete, sic omnia possidet, sic omnia operatur et in omnibus, quemadmodum et Deus Pater operatur et Filius. 89. Quid igitur sancti Spiritus operatione divinius, cum etiam benedictionum suarum praesulem Spiritum Deus ipse testetur dicens: 619 Ponam Spiritum meum super semen tuum, et benedictiones meas super filios tuos (Esai. XLIV, 3) ? Nulla enim potest esse plena benedictio, nisi per infusionem Spiritus sancti. Unde et apostolus nihil melius hoc nobis quod optaret invenit, sicut ipse dixit: Non deficimus pro vobis orantes et obsecrantes, ut repleamini cognitione voluntatis ejus in omni sapientia et intellectu spiritali, ambulantes digne Deo (Coloss. I, 9) . Hanc igitur Dei esse docuit voluntatem, ut magis in bonis operibus et sermonibus et sensibus ambulantes repleamur voluntate Dei, qui", + "candidate_score": 0.686749, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_63_65", + "bdc_text": "Cur enim non cruciet me in literis et coram non aliter salutari quam Bucerus in caussa domini et consentiens , postea vero spargi diversa , et te ipsum ad me scribere , quod dubitaris de fide meaVgl . HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 379 , 29-32. ? Si profana amicitia aperta habet pectora , quid deceat christianam !", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_281", + "psc_text": "Si fides deficiat, tabula cordis tui frangitur. Comminuitur animi firmitudo, si unitatem divinitatis in Trinitate non credas. Scripta est et fides tua, scripta est et culpa tua, sicut Hieremias dixit: Scripta est, Juda, culpa tua graphio ferreo et ungue adamantino. Et scripta est, inquit, in pectore et in corde tuo (Jerem. XVII, 1) . Ibi igitur culpa est, ubi gratia: sed culpa graphio scribitur, gratia Spiritu designatur. 15. Hoc digito mystice etiam Dominus Jesus, inclinato capite, scribebat in terra, cum a Judaeis adultera esset oblata (Joan. VIII, 6): significans per figuram, quando de peccatis alterius judicamus, nostri nos debere meminisse peccati. 16. Ac ne rursus quia Legem Deus Spiritu suo scripsit, inferius aliquid tamquam de ministerio Spiritus crederemus, vel ex corporis nostri aestimatione portionem quamdam exiguam Dei Spiritum putaremus, ait alibi Apostolus (II Cor. II, 13) non se humanae scientiae verbis loqui, sed doctis Spiritus, et spiritualibus spiritalia comparare: animalem", + "candidate_score": 0.684514, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_97_99", + "bdc_text": "Ad id velim nos communiri . Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos . At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ?", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_183", + "psc_text": "exteriore: nunc ostendamus quia creator est noster, etiam secundum gratiae sacramentum. Et sicut creat Pater, ita creat et Filius, ita creat et Spiritus sanctus, sicut legimus, dicente Paulo: Dei enim donum est, non ex operibus, ne quis glorietur; ipsius enim sumus factura, creati in Christo Jesu in operibus bonis (Ephes, II. 8 et seq.) . CAPUT VII. Creationis spiritalis seu regenerationis non minus auctorem Spiritum esse, quam Patrem ac Filium. In quo consistat illa creatio, ejusque praestantia: et quomodo quod membra et corpus Deo tribuere videntur sacri codices, debeat intelligi? 62. [Alias cap. IX.] Ergo creat Pater in operibus bonis: creat et Filius; quia scriptum est: Quotquot autem eum receperunt, dedit eis potestatem filios Dei fieri, his qui credunt in nomine ejus: qui non ex sanguinibus, neque ex voluntate carnis, neque ex voluntate viri, sed ex Deo nati sunt (Joan. I, 12, 13) . 646 63. Similiter ex Spiritu secundum", + "candidate_score": 0.683595, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98_100", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos . At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ? Tu mihi , mi frater , hoc nomine plurimum coleris , quod patres legis nec sine iudicio , quod etiam indies certius illos adducis .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_360", + "psc_text": "Ergo hinc quoque considerate utrum aliquid sancto Spiritui derogandum sit, cujus nomen Dei laus est. Sic enim laudatur Pater, sic laudatur et Filius, quemadmodum et Spiritus nominatur et laudatur. Seraphim laudat, omnis beatorum chorus laudat, ut sanctum Deum dicat, sanctum Filium, sanctum Spiritum. 112. Quomodo igitur non omnia habet quae Dei sunt, qui cum Patre et Filio a sacerdotibus in baptismate nominatur et in oblationibus invocatur cum Patre et Filio a Seraphim in coelestibus praedicatur cum Patre et Filio habitat in sanctis, infunditur justis, inspiratur prophetis. Unde et in Scriptura divina θεόπνευστος omnis ex hoc dicitur, quod Deus inspiret quae locutus est Spiritus (II Tim. III, 16). 113. Aut si nolunt omnia habere quae Dei sunt, et posse omnia Spiritum sanctum, dicant quid non habeat, quidve non possit. Nam sicut omnia habet Filius, nec invidet Pater quominus omnia naturaliter det Filio, qui dedit 689 quod majus est omnibus, quemadmodum Scriptura", + "candidate_score": 0.682104, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_39", + "bdc_text": "Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_330", + "psc_text": "Deum tuum adorabis, et illi soli servies (Deut. VI, 13) . 78. Sed ne forte propositum aliquis praeterfugere videatur exemplum, qua ratione ad incarnationis Dominicae sacramentum spectare videatur, quod ait Propheta: Adorate scabellum pedum ejus (Ps. XCVIII, 5), consideremus; non enim ex usu hominum aestimare debemus scabellum. Nam neque corporalis Deus, aut non immensus; ut tamquam fulcrum pedibus ejus scabellum subjectum putemus. Neque adorandum quidquam praeter Deum legimus; quia scriptum est: Dominum Deum tuum adorabis, et ipsi soli servies (Deut. VI, 13) . Quomodo ergo adversus Legem Propheta praeciperet, sub Lege nutritus, et eruditus in Lege. Non mediocris igitur quaestio, et ideo diligentius consideremus quid sit scabellum. Legimus enim alibi: Coelum mihi thronus, terra autem scabellum pedum meorum (Esa. LXVI, 1) . Sed nec terra adoranda 681 est nobis, quia creatura est Dei. 79. Videamus tamen ne terram illam dicat adorandam Propheta, quam Dominus Jesus in carnis assumptione suscepit. Itaque", + "candidate_score": 0.680566, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98_100", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos . At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ? Tu mihi , mi frater , hoc nomine plurimum coleris , quod patres legis nec sine iudicio , quod etiam indies certius illos adducis .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_249", + "psc_text": "Divisiones sunt munerum, non separationes Trinitatis. 139. Denique idem est Deus qui operatur omnia in omnibus; ut scias quia non est discretio operationis inter Deum Patrem et Spiritum sanctum, quando ea quae operatur Spiritus, operatur et Pater Deus, qui operatur omnia in omnibus. Nam cum operetur omnia in omnibus Pater: Alii tamen datur per Spiritum sermo sapientiae, alii sermo scientiae secundum eumdem Spiritum, alteri fides in eodem Spiritu, alii gratia curationum in uno Spiritu, alii operatio virtutum, alii prophetia, alii discretio spirituum, alii genera linguarum, alii interpretatio sermonum. Haec autem omnia operatur unus atque idem Spiritus, dividens singulis prout vult (Ibid., 8 et seq.) . 140. Non est ergo dubium, quin ea quae operatur Pater, operetur et Spiritus. Nec ex praecepto, sicut qui corporaliter audit, operatur: sed ex voluntate, qui sui est liber arbitrii, non alienae famulus potestatis. Non enim quasi jussus obtemperat, sed quasi largitor suae moderator est largitatis.", + "candidate_score": 0.679952, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98_100", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos . At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ? Tu mihi , mi frater , hoc nomine plurimum coleris , quod patres legis nec sine iudicio , quod etiam indies certius illos adducis .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_183", + "psc_text": "exteriore: nunc ostendamus quia creator est noster, etiam secundum gratiae sacramentum. Et sicut creat Pater, ita creat et Filius, ita creat et Spiritus sanctus, sicut legimus, dicente Paulo: Dei enim donum est, non ex operibus, ne quis glorietur; ipsius enim sumus factura, creati in Christo Jesu in operibus bonis (Ephes, II. 8 et seq.) . CAPUT VII. Creationis spiritalis seu regenerationis non minus auctorem Spiritum esse, quam Patrem ac Filium. In quo consistat illa creatio, ejusque praestantia: et quomodo quod membra et corpus Deo tribuere videntur sacri codices, debeat intelligi? 62. [Alias cap. IX.] Ergo creat Pater in operibus bonis: creat et Filius; quia scriptum est: Quotquot autem eum receperunt, dedit eis potestatem filios Dei fieri, his qui credunt in nomine ejus: qui non ex sanguinibus, neque ex voluntate carnis, neque ex voluntate viri, sed ex Deo nati sunt (Joan. I, 12, 13) . 646 63. Similiter ex Spiritu secundum", + "candidate_score": 0.678984, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98_100", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos . At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ? Tu mihi , mi frater , hoc nomine plurimum coleris , quod patres legis nec sine iudicio , quod etiam indies certius illos adducis .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_253", + "psc_text": "apostoli scribantur Spiritui sancto obtemperasse. 143. Accipe aliud, sancte Imperator, in causa validum exemplum et tibi notum. Multifariam, inquit, et multis modis etiam Deus locutus est patribus in prophetis (Heb. I, 1) . Et Sapientia Dei dixit: Mittam prophetas et apostolos. Et, alii datur, sicut scriptum est, per Spiritum sermo sapientiae, alii sermo scientiae secundum eumdem Spiritum, alii fides in eodem Spiritu, alii gratia curationum in uno Spiritu, alii operatio virtutum, alii prophetia (Luc. XI, 49) . Ergo secundum Apostolum non solum per Patrem et Filium, sed etiam per Spiritum sanctum prophetia; et ideo unum munus, una est gratia. Habes ergo quia etiam Spiritus auctor est prophetiarum. 144. Apostoli quoque dixerunt: Visum est Spiritui sancto et nobis (Act. XV, 28) . Et cum dicunt, visum, non solum operatorem gratiae, sed etiam auctorem imperatae exsecutionis ostendunt. Sicut enim de Deo legimus: Placuit Deo; ita etiam cum dicitur quia visum est Spiritui", + "candidate_score": 0.678411, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_79_81", + "bdc_text": "Sed nulla fit horum mentio , ubi etiam eorum sententiam sequeris , sed nec veterum , nisi admodum raro . Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. . Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ?", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_25", + "psc_text": "nec inter omnia probari potest, qui neque factus est sicut omnia, nec creatus. Mihi igitur ad utrumque hoc proficit testimonium, ut et super omnia probetur esse, quia factus non est; et quia super omnia est, non videatur factus esse: nec inter ea quae sunt facta, numerandus. 29. Quod si quis, quia omnia facta per Verbum Evangelista posuit, non excipit Spiritum sanctum (quamquam in Joanne locutus Spiritus Dei, Omnia per ipsum facta sunt, dixerit, non omnia facti sumus; cum utique loqui in Evangelistis Spiritum Dei ipse Dominus ostenderit, dicens (Matth. XVI, 20): Non enim vos eritis loquentes, sed Spiritus Patris vestri, qui loquitur in vobis ); tamen si quis, ut dixi, hoc loco non excipit Spiritum sanctum, sed inter omnia numerat; nec ibi ergo excipit Dei Filium, ubi Apostolus dixit: Nobis tamen unus Deus Pater ex quo omnia, et nos per illum (I Cor. VIII, 6) . Sed ut sciat quia", + "candidate_score": 0.666934, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_124", + "psc_text": "gratia sacramentorum, nisi ubi fuerit venia peccatorum. 149. Quis est igitur iste ignis? Non utique virgultis vilibus concretus, aut stipula silvarum fragosus incendiis: sed ignis ille, qui ut aurum bona facta meliorat, et ut stipulam peccata consumit. Hic est utique Spiritus sanctus, qui Dominici vultus et ignis appellatur et lumen: lumen, sicut supra diximus: Signatum est in nobis lumen vultus tui, Domine (Psal. IV, 7) . Quod est ergo lumen signatum, nisi illius signaculi spiritalis, in quo credentes signati, inquit, estis Spiritu promissionis sancto (Ephes. I, 13) ? 150. [Alias cap. XVII.] Et sicut lumen est vultus divini, ita etiam ignis emicat ex Dei vultu; quia scriptum est: Ignis in conspectu ejus ardebit (Psal. XLIX, 3) . Praefulget enim gratia diei judicii, ut sequatur absolutio, quae sanctorum remuneretur obsequium. O magna abundantia Scripturarum, quam nemo possit humano ingenio comprehendere! O maximum divinae unitatis indicium! His enim duobus versiculis quam multa", + "candidate_score": 0.666304, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_244", + "psc_text": "Omnia quae Pater habet mea sunt (Joan. XVI, 15) . Et quae accepit ipse per unitatem naturae, ex ipso per eamdem unitatem accepit et Spiritus, sicut ipse Dominus Jesus declarat, de Spiritu suo dicens: Propterea dixi, de meo accipiet, et annuntiabit vobis (Ibid.) . Quod ergo loquitur Spiritus, Filii est: quod dedit Filius, Patris est. Ita nihil a se aut Filius loquitur aut Spiritus, quia nihil extra se Trinitas loquitur. 135. Quod si ad infirmitatem Spiritus sancti, et quamdam corporeae similitudinem vilitatis id derivari contendas; etiam ad Filii injuriam derivabis; quia et de se Filius dixit: Sicut audio, judico; et, Non potest aliud facere Filius, nisi quod viderit facientem Patrem (Joan. V, 30) . Si enim verum est, sicut verum est, quod dixit Filius: Omnia quae Pater habet, mea sunt (Ibid., 19) ; et secundum divinitatem unum est cum Patre Filius, unum per substantiam naturalem, non unus secundum Sabellianam perfidiam.", + "candidate_score": 0.665941, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_96_98", + "bdc_text": "Sentiemus autem , ubi aliquando oportebit congredi . Ad id velim nos communiri . Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_398", + "psc_text": "per potestatem: nos gratia, ille natura. 158. Habet igitur consortium regni cum Patre et Filio etiam Spiritus sanctus, qui unius naturae, unius dominationis, unius etiam potestatis est. CAPUT XXI. Missum a Spiritu fuisse Esaiam, proindeque eumdem Spiritum ab eo visum. Quid per currentes rotas, alasque diversas intelligendum, et qua ratione cum Spiritus a Seraphim praedicetur Deus Sabaoth, hoc ei nomen negari nisi ab impiis neutiquam possit. 159. [Alias cap. XXIII.] Itaque cum habeat consortium regni, quid obstat quominus Spiritum sanctum intelligamus, a quo Esaias missus est? Neque enim Paulo possumus auctore dubitare, cujus sententiam in Actibus apostolorum Lucas evangelista sic probavit, ut scriberet. Denique sic habes, dicente Paulo: Bene locutus est Spiritus sanctus per Esaiam ad patres nostros, dicens: Vade ad plebem istam, et dic: Aure audietis, et non intelligetis; et videntes videbitis, et non aspicietis (Act. XXVIII, 25, 26) . 160. Spiritus ergo est, qui misit Esaiam. Si 698", + "candidate_score": 0.663688, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_26_28", + "bdc_text": "Hac enim rima irrepere satan querit iam non paucos annos . Ibi cupimus eludi veteratoris antiquides Teufels. conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_229", + "psc_text": "de profundo gentilis imprudentiae levaveris Dei Verbum: si credideris quia non fallitur; non praeteritur Dei Filius, non ignorat quae futura sunt; non fallitur etiam Spiritus sanctus, de quo dicit Dominus: Cum venerit autem ille Spiritus veritatis, deducet vos in omnem veritatem (Joan. XVI, 13) . Qui dicit omnem, nihil praeterit, non diem, non horam, non praeterita, non futura. 115. Et ut scias quia et omnia novit, et futura annuntiat, et unius est scientiae cum Patre et Filio; audi quid dicat de eo Dei veritas: Non enim loquetur a semetipso, sed quae audierit, loquetur, et quae evenient, annuntiabit vobis (Ibid.) . 116. Itaque ut advertas quia novit omnia, cum diceret Filius: De die autem illa et hora nemo novit, neque Angeli coelorum (Marc. XIII, 32) ; excepit Spiritum sanctum. Si autem exceptus est Spiritus sanctus ab ignorantia, quomodo non exceptus est Dei Filius? 117. Sed dicis quia cum angelis annumeraverit et", + "candidate_score": 0.661393, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_63_65", + "bdc_text": "Cur enim non cruciet me in literis et coram non aliter salutari quam Bucerus in caussa domini et consentiens , postea vero spargi diversa , et te ipsum ad me scribere , quod dubitaris de fide meaVgl . HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 379 , 29-32. ? Si profana amicitia aperta habet pectora , quid deceat christianam !", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_280", + "psc_text": "si Apostoli epistola scribitur in Spiritu, quid obstat quonimus etiam legem Dei non atramento, sed Spiritu Dei scriptam credere debeamus: quae utique cordis nostri mentisque secreta non maculat, sed illuminat? 14. Scripta est autem in tabulis lapideis (Exod. XXXII, 19), quia in typo scripta est: sed tabulae fractae primo sunt, et abjectae de Moysis manibus; quia Judaei a propheticis operibus exciderunt. Et bene tabulae fractae sunt, non scriptura deleta. Et tu vide ne frangatur tabula tua, ne mens tua et animus dividatur. Numquid divisus est Christus? Non divisus est, sed unum est cum Patre: et te nemo ab eo separet. Si fides deficiat, tabula cordis tui frangitur. Comminuitur animi firmitudo, si unitatem divinitatis in Trinitate non credas. Scripta est et fides tua, scripta est et culpa tua, sicut Hieremias dixit: Scripta est, Juda, culpa tua graphio ferreo et ungue adamantino. Et scripta est, inquit, in pectore et in corde tuo", + "candidate_score": 0.661157, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_212", + "psc_text": "qui seminat in Spiritu, de Spiritu metet vitam aeternam (Galat. VI, 8) . Et Joannes ait: Ex hoc cognoscimus quia in nobis est, quoniam de Spiritu suo dedit nobis (I Joan. IV, 13) . Et Angelus dicit: Quod ex ea nascetur, de Spiritu sancto est (Matth. I, 20) . Et Dominus ait quia quod natum est de Spiritu, Spiritus est (Joan. III, 6) . 96. Ergo sicut ex Patre legimus esse omnia, ita et ex Filio posse dici omnia, per quem omnia sunt: et ex Spiritu esse omnia, in quo omnia sunt, testimoniis edocemur. 97. Nunc consideremus utrum per Patrem esse aliquid docere possimus. Sed scriptum est: Paulus servus Christi per voluntatem Dei (I Cor. I, 1) ; et alibi: Unde jam non est servus, sed filius: si autem filius, et haeres per Deum (Galat. IV, 7) ; et alibi: Sicut resurrexit Christus a mortuis per gloriam Patris (Rom., VI,", + "candidate_score": 0.654857, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_63", + "bdc_text": "Cur enim non cruciet me in literis et coram non aliter salutari quam Bucerus in caussa domini et consentiens , postea vero spargi diversa , et te ipsum ad me scribere , quod dubitaris de fide meaVgl .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_281", + "psc_text": "Si fides deficiat, tabula cordis tui frangitur. Comminuitur animi firmitudo, si unitatem divinitatis in Trinitate non credas. Scripta est et fides tua, scripta est et culpa tua, sicut Hieremias dixit: Scripta est, Juda, culpa tua graphio ferreo et ungue adamantino. Et scripta est, inquit, in pectore et in corde tuo (Jerem. XVII, 1) . Ibi igitur culpa est, ubi gratia: sed culpa graphio scribitur, gratia Spiritu designatur. 15. Hoc digito mystice etiam Dominus Jesus, inclinato capite, scribebat in terra, cum a Judaeis adultera esset oblata (Joan. VIII, 6): significans per figuram, quando de peccatis alterius judicamus, nostri nos debere meminisse peccati. 16. Ac ne rursus quia Legem Deus Spiritu suo scripsit, inferius aliquid tamquam de ministerio Spiritus crederemus, vel ex corporis nostri aestimatione portionem quamdam exiguam Dei Spiritum putaremus, ait alibi Apostolus (II Cor. II, 13) non se humanae scientiae verbis loqui, sed doctis Spiritus, et spiritualibus spiritalia comparare: animalem", + "candidate_score": 0.647471, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_229", + "psc_text": "de profundo gentilis imprudentiae levaveris Dei Verbum: si credideris quia non fallitur; non praeteritur Dei Filius, non ignorat quae futura sunt; non fallitur etiam Spiritus sanctus, de quo dicit Dominus: Cum venerit autem ille Spiritus veritatis, deducet vos in omnem veritatem (Joan. XVI, 13) . Qui dicit omnem, nihil praeterit, non diem, non horam, non praeterita, non futura. 115. Et ut scias quia et omnia novit, et futura annuntiat, et unius est scientiae cum Patre et Filio; audi quid dicat de eo Dei veritas: Non enim loquetur a semetipso, sed quae audierit, loquetur, et quae evenient, annuntiabit vobis (Ibid.) . 116. Itaque ut advertas quia novit omnia, cum diceret Filius: De die autem illa et hora nemo novit, neque Angeli coelorum (Marc. XIII, 32) ; excepit Spiritum sanctum. Si autem exceptus est Spiritus sanctus ab ignorantia, quomodo non exceptus est Dei Filius? 117. Sed dicis quia cum angelis annumeraverit et", + "candidate_score": 0.644816, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_183", + "psc_text": "exteriore: nunc ostendamus quia creator est noster, etiam secundum gratiae sacramentum. Et sicut creat Pater, ita creat et Filius, ita creat et Spiritus sanctus, sicut legimus, dicente Paulo: Dei enim donum est, non ex operibus, ne quis glorietur; ipsius enim sumus factura, creati in Christo Jesu in operibus bonis (Ephes, II. 8 et seq.) . CAPUT VII. Creationis spiritalis seu regenerationis non minus auctorem Spiritum esse, quam Patrem ac Filium. In quo consistat illa creatio, ejusque praestantia: et quomodo quod membra et corpus Deo tribuere videntur sacri codices, debeat intelligi? 62. [Alias cap. IX.] Ergo creat Pater in operibus bonis: creat et Filius; quia scriptum est: Quotquot autem eum receperunt, dedit eis potestatem filios Dei fieri, his qui credunt in nomine ejus: qui non ex sanguinibus, neque ex voluntate carnis, neque ex voluntate viri, sed ex Deo nati sunt (Joan. I, 12, 13) . 646 63. Similiter ex Spiritu secundum", + "candidate_score": 0.644137, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_70_72", + "bdc_text": "Köhler , ZL II 311f. . Ibi libere decebat exponere omnia . Optimi fratres , scitis nulla ratione ferri posse in politia Christi , ut quisque suus sit , nec excusabit nos , quod alii furiunt .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_42", + "psc_text": "omnia est igitur, de quo est omnis coelestium et terrestrium virtus. Qui igitur super omnia est, utique non servit: qui non servit, liber est: qui liber est, habet jura dominatus. 52. Hoc si a principio dicerem, negaretur. Sed quemadmodum illi minora negant, ne majora credantur: ita et nos minora praemittamus, ut aut perfidiam suam etiam in minoribus prodant; aut si vel minoribus consentiunt, majora de minoribus colligamus. 53. Arbitror, clementissime imperator, plenissime confutatos eos, qui audent inter omnia 611 Spiritum sanctum computare. Sed tamen ut sciant se non tantum Apostolicis testimoniis, sed etiam Dominicis perurgeri; quomodo audent inter omnia numerare Spiritum sanctum, quando ipse Dominus dixit: Qui blasphemaverit in Filium hominis, remittetur ei: qui autem blasphemaverit in Spiritum sanctum, nec hic, nec in futurum remittetur ei (Luc. XII, 10) ? Quomodo igitur inter creaturas audet quisquam Spiritum computare? Aut quis sic se obligat, ut si creaturae derogaverit, non putet sibi", + "candidate_score": 0.630016, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_41", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_65", + "psc_text": "et qui signavit nos, et dedit pignus Spiritum in cordibus nostris (II Cor. I, 21, 22) . 79. Signati ergo Spiritu a Deo sumus. Sicut enim in Christo morimur, ut renascamur; ita etiam Spiritu signamur, ut splendorem atque imaginem ejus et gratiam tenere possimus: quod est utique spiritale signaculum. Nam etsi specie signemur in corpore, veritate tamen in corde signamur; ut Spiritus sanctus exprimat in nobis imaginis coelestis effigiem. 80. Quis igitur audeat dicere discretum a Deo Patre et Christo esse Spiritum sanctum; cum per ipsum ad imaginem et similitudinem Dei esse mereamur; et per ipsum fiat, quemadmodum Petrus apostolus dixit (II Petr. I, 4), ut divinae simus consortes naturae? In quo utique non carnalis successionis haereditas, sed adoptionis gratiae spiritale commercium est. Atque ut sciamus cordis nostri magis hoc, quam corporis esse signaculum, docet Propheta qui dicit: Signatum est in nobis lumen vultus tui, Domine; dedisti laetitiam in corde", + "candidate_score": 0.629195, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_65", + "bdc_text": "Si profana amicitia aperta habet pectora , quid deceat christianam !", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_281", + "psc_text": "Si fides deficiat, tabula cordis tui frangitur. Comminuitur animi firmitudo, si unitatem divinitatis in Trinitate non credas. Scripta est et fides tua, scripta est et culpa tua, sicut Hieremias dixit: Scripta est, Juda, culpa tua graphio ferreo et ungue adamantino. Et scripta est, inquit, in pectore et in corde tuo (Jerem. XVII, 1) . Ibi igitur culpa est, ubi gratia: sed culpa graphio scribitur, gratia Spiritu designatur. 15. Hoc digito mystice etiam Dominus Jesus, inclinato capite, scribebat in terra, cum a Judaeis adultera esset oblata (Joan. VIII, 6): significans per figuram, quando de peccatis alterius judicamus, nostri nos debere meminisse peccati. 16. Ac ne rursus quia Legem Deus Spiritu suo scripsit, inferius aliquid tamquam de ministerio Spiritus crederemus, vel ex corporis nostri aestimatione portionem quamdam exiguam Dei Spiritum putaremus, ait alibi Apostolus (II Cor. II, 13) non se humanae scientiae verbis loqui, sed doctis Spiritus, et spiritualibus spiritalia comparare: animalem", + "candidate_score": 0.616549, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_69_71", + "bdc_text": "vgl. HBBW III [Nr. 219 ] , S. 119-123 ; Köhler , ZL II 311f. . Ibi libere decebat exponere omnia .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-Spiritu-Sancto_window_42", + "psc_text": "omnia est igitur, de quo est omnis coelestium et terrestrium virtus. Qui igitur super omnia est, utique non servit: qui non servit, liber est: qui liber est, habet jura dominatus. 52. Hoc si a principio dicerem, negaretur. Sed quemadmodum illi minora negant, ne majora credantur: ita et nos minora praemittamus, ut aut perfidiam suam etiam in minoribus prodant; aut si vel minoribus consentiunt, majora de minoribus colligamus. 53. Arbitror, clementissime imperator, plenissime confutatos eos, qui audent inter omnia 611 Spiritum sanctum computare. Sed tamen ut sciant se non tantum Apostolicis testimoniis, sed etiam Dominicis perurgeri; quomodo audent inter omnia numerare Spiritum sanctum, quando ipse Dominus dixit: Qui blasphemaverit in Filium hominis, remittetur ei: qui autem blasphemaverit in Spiritum sanctum, nec hic, nec in futurum remittetur ei (Luc. XII, 10) ? Quomodo igitur inter creaturas audet quisquam Spiritum computare? Aut quis sic se obligat, ut si creaturae derogaverit, non putet sibi", + "candidate_score": 0.598218, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 3, + "cf_id": "cf026", + "work_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae", + "max_score": 0.73154, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46_48", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_551", + "psc_text": "linguarum ut ignis apparuit, qui et insedit super unumquemque eorum. Propterea autem diversarum linguarum gratiam apostolis dedit, ut idonei efficerentur fidelium eruditioni populorum. Quod vero supra singulos sedisse memoratur, id causa est, ut intellegatur per plures non fuisse divisus, sed mansisse in singulis totus, sicut fere ignibus mos est. Hanc enim habet naturam ignis accensus, ut quanti ad eum, quanti ad 'crinem purpurei splendoris' aspexerint, tantis visum suae lucis inpertiat, tantis ministerium sui muneris tribuat, et ipse nihilominus in sua integritate permaneat. Spiritus sanctus nomine aquae appellatur in Evangelio, Domino clamante et dicenteIoann. 7, 38: 'Si quis sitit, veniat ad me et bibat. Qui credit in me, flumina aquae vivae fluent de ventre eius.' Evangelista autem exposuit unde diceret. Secutus enim ait: 'Hoc enim dicebat de Spiritu, quem accepturi erant credentes in eum.' Sed aliud est aqua sacramenti, aliud aqua quae significat Spiritum Dei. Aqua enim sacramenti visibilis est: aqua", + "candidate_score": 0.73154, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_38_40", + "bdc_text": "Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_500", + "psc_text": "quia prece mystica consecratur in memoriam pro nobis Dominicae passionis; unde hoc eo iubente corpus Christi et sanguinem dicimus. Quod dum sit ex fructibus terrae, sanctificatur et fit sacramentum, operante invisibiliter Spiritu Dei; cuius panis et calicis sacramentum Graeci Eucharistian dicunt, quod Latine bona gratia interpretatur. Et quid melius sanguine et corpore Christi? Sacramentum est in aliqua celebratione, cum res gesta ita fit ut aliquid significare intellegatur, quod sancte accipiendum est. Sunt autem sacramenta baptismum et chrisma, corpus et sanguis [Domini]. Quae ob id sacramenta dicuntur, quia sub tegumento corporalium rerum virtus divina secretius salutem eorundem sacramentorum operatur; unde et a secretis virtutibus vel a sacris sacramenta dicuntur. Quae ideo fructuose penes Ecclesiam fiunt, quia sanctus in ea manens Spiritus eundem sacramentorum latenter operatur effectum. Unde, seu per bonos seu per malos ministros intra Dei ecclesiam dispensentur, tamen quia sanctus Spiritus mystice illa vivificat, qui quondam Apostolico in tempore visibilibus", + "candidate_score": 0.725223, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46_48", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_552", + "psc_text": "me et bibat. Qui credit in me, flumina aquae vivae fluent de ventre eius.' Evangelista autem exposuit unde diceret. Secutus enim ait: 'Hoc enim dicebat de Spiritu, quem accepturi erant credentes in eum.' Sed aliud est aqua sacramenti, aliud aqua quae significat Spiritum Dei. Aqua enim sacramenti visibilis est: aqua Spiritus invisibilis est. Ista abluit corpus, et significat quod fit in anima: per illum autem Spiritum sanctum ipsa anima mundatur et saginatur. Spiritus sanctus ideo unctio dicitur, Iohanne testante apostolo, quia sicut oleum naturali pondere superfertur omni liquori, ita in principio superferebatur Spiritus sanctus aquis. Unde et Dominus oleo exultationis, hoc est Spiritu sancto, legitur fuisse unctus. Sed et Iohannes apostolus Spiritum sanctum unctionem vocat dicens1 Ep. 2, 27: 'Et vos,' inquit, 'unctionem quam accepistis ab eo, permaneat in vobis; et necesse non habetis ut aliquis doceat vos: sed sicut unctio eius docet vos de omni re.' Ipse est enim", + "candidate_score": 0.720342, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_45_47", + "bdc_text": "est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_552", + "psc_text": "me et bibat. Qui credit in me, flumina aquae vivae fluent de ventre eius.' Evangelista autem exposuit unde diceret. Secutus enim ait: 'Hoc enim dicebat de Spiritu, quem accepturi erant credentes in eum.' Sed aliud est aqua sacramenti, aliud aqua quae significat Spiritum Dei. Aqua enim sacramenti visibilis est: aqua Spiritus invisibilis est. Ista abluit corpus, et significat quod fit in anima: per illum autem Spiritum sanctum ipsa anima mundatur et saginatur. Spiritus sanctus ideo unctio dicitur, Iohanne testante apostolo, quia sicut oleum naturali pondere superfertur omni liquori, ita in principio superferebatur Spiritus sanctus aquis. Unde et Dominus oleo exultationis, hoc est Spiritu sancto, legitur fuisse unctus. Sed et Iohannes apostolus Spiritum sanctum unctionem vocat dicens1 Ep. 2, 27: 'Et vos,' inquit, 'unctionem quam accepistis ab eo, permaneat in vobis; et necesse non habetis ut aliquis doceat vos: sed sicut unctio eius docet vos de omni re.' Ipse est enim", + "candidate_score": 0.71873, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_39_41", + "bdc_text": "Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_500", + "psc_text": "quia prece mystica consecratur in memoriam pro nobis Dominicae passionis; unde hoc eo iubente corpus Christi et sanguinem dicimus. Quod dum sit ex fructibus terrae, sanctificatur et fit sacramentum, operante invisibiliter Spiritu Dei; cuius panis et calicis sacramentum Graeci Eucharistian dicunt, quod Latine bona gratia interpretatur. Et quid melius sanguine et corpore Christi? Sacramentum est in aliqua celebratione, cum res gesta ita fit ut aliquid significare intellegatur, quod sancte accipiendum est. Sunt autem sacramenta baptismum et chrisma, corpus et sanguis [Domini]. Quae ob id sacramenta dicuntur, quia sub tegumento corporalium rerum virtus divina secretius salutem eorundem sacramentorum operatur; unde et a secretis virtutibus vel a sacris sacramenta dicuntur. Quae ideo fructuose penes Ecclesiam fiunt, quia sanctus in ea manens Spiritus eundem sacramentorum latenter operatur effectum. Unde, seu per bonos seu per malos ministros intra Dei ecclesiam dispensentur, tamen quia sanctus Spiritus mystice illa vivificat, qui quondam Apostolico in tempore visibilibus", + "candidate_score": 0.71228, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_45_47", + "bdc_text": "est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_551", + "psc_text": "linguarum ut ignis apparuit, qui et insedit super unumquemque eorum. Propterea autem diversarum linguarum gratiam apostolis dedit, ut idonei efficerentur fidelium eruditioni populorum. Quod vero supra singulos sedisse memoratur, id causa est, ut intellegatur per plures non fuisse divisus, sed mansisse in singulis totus, sicut fere ignibus mos est. Hanc enim habet naturam ignis accensus, ut quanti ad eum, quanti ad 'crinem purpurei splendoris' aspexerint, tantis visum suae lucis inpertiat, tantis ministerium sui muneris tribuat, et ipse nihilominus in sua integritate permaneat. Spiritus sanctus nomine aquae appellatur in Evangelio, Domino clamante et dicenteIoann. 7, 38: 'Si quis sitit, veniat ad me et bibat. Qui credit in me, flumina aquae vivae fluent de ventre eius.' Evangelista autem exposuit unde diceret. Secutus enim ait: 'Hoc enim dicebat de Spiritu, quem accepturi erant credentes in eum.' Sed aliud est aqua sacramenti, aliud aqua quae significat Spiritum Dei. Aqua enim sacramenti visibilis est: aqua", + "candidate_score": 0.711398, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_552", + "psc_text": "me et bibat. Qui credit in me, flumina aquae vivae fluent de ventre eius.' Evangelista autem exposuit unde diceret. Secutus enim ait: 'Hoc enim dicebat de Spiritu, quem accepturi erant credentes in eum.' Sed aliud est aqua sacramenti, aliud aqua quae significat Spiritum Dei. Aqua enim sacramenti visibilis est: aqua Spiritus invisibilis est. Ista abluit corpus, et significat quod fit in anima: per illum autem Spiritum sanctum ipsa anima mundatur et saginatur. Spiritus sanctus ideo unctio dicitur, Iohanne testante apostolo, quia sicut oleum naturali pondere superfertur omni liquori, ita in principio superferebatur Spiritus sanctus aquis. Unde et Dominus oleo exultationis, hoc est Spiritu sancto, legitur fuisse unctus. Sed et Iohannes apostolus Spiritum sanctum unctionem vocat dicens1 Ep. 2, 27: 'Et vos,' inquit, 'unctionem quam accepistis ab eo, permaneat in vobis; et necesse non habetis ut aliquis doceat vos: sed sicut unctio eius docet vos de omni re.' Ipse est enim", + "candidate_score": 0.707812, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_503", + "psc_text": "ratio est. Voluit enim Dominus ut res illa invisibilis per congruentem, sed profecto contrectabilem et visibilem inpenderetur elementum, super quem etiam in principio ferebatur Spiritus sanctus. Nam sicut aqua purgatur exterius corpus, ita latenter eius mysterio per Spiritum sanctum purificatur et animus. Cuius sanctificatio ita est. Invocato enim Deo descendit Spiritus sanctus de caelis, et medicatis aquis sanctificat eas de semetipso; et accipiunt vim purgationis, ut in eis et caro et anima delictis inquinata mundetur. Chrisma Graece, Latine unctio nominatur; ex cuius nomine et Christus dicitur, et homo post lavacrum sanctificatur. Nam sicut in baptismo peccatorum remissio datur, ita per unctionem sanctificatio spiritus adhibetur; et hoc de pristina disciplina, qua ungui in sacerdotium et in regnum solebant, ex quo et Aaron a Moyse unctus est. Quae dum carnaliter fit, spiritaliter proficit; quomodo et in ipsa baptismi gratia visibilis actus, quod in aqua mergimur, sed spiritalis effectus, quod delictis mundamur. Hoc", + "candidate_score": 0.697667, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_29", + "bdc_text": "Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_500", + "psc_text": "quia prece mystica consecratur in memoriam pro nobis Dominicae passionis; unde hoc eo iubente corpus Christi et sanguinem dicimus. Quod dum sit ex fructibus terrae, sanctificatur et fit sacramentum, operante invisibiliter Spiritu Dei; cuius panis et calicis sacramentum Graeci Eucharistian dicunt, quod Latine bona gratia interpretatur. Et quid melius sanguine et corpore Christi? Sacramentum est in aliqua celebratione, cum res gesta ita fit ut aliquid significare intellegatur, quod sancte accipiendum est. Sunt autem sacramenta baptismum et chrisma, corpus et sanguis [Domini]. Quae ob id sacramenta dicuntur, quia sub tegumento corporalium rerum virtus divina secretius salutem eorundem sacramentorum operatur; unde et a secretis virtutibus vel a sacris sacramenta dicuntur. Quae ideo fructuose penes Ecclesiam fiunt, quia sanctus in ea manens Spiritus eundem sacramentorum latenter operatur effectum. Unde, seu per bonos seu per malos ministros intra Dei ecclesiam dispensentur, tamen quia sanctus Spiritus mystice illa vivificat, qui quondam Apostolico in tempore visibilibus", + "candidate_score": 0.693683, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_97_99", + "bdc_text": "Ad id velim nos communiri . Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos . At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ?", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_547", + "psc_text": "quia scriptum estIoann. 4, 24: 'Deus Spiritus est.' Quod enim non est corpus, et tamen est, videtur restare ut spiritus sit. Intellegunt enim ibi nonnulli Trinitatem significari: in Spiritu principali Patrem: in Spiritu recto Filium: in Spiritu sancto Spiritum sanctum. Spiritus sanctus ideo donum dicitur, eo quod datur. A dando enim donum est nuncupatum. Notissimum est enim Dominum Iesum Christum, cum post resurrectionem a mortuis ascendisset in caelum, dedisse Spiritum sanctum, quo credentes inpleti linguis omnium gentium loquebantur. In tantum autem donum Dei est, in quantum datur eis qui per eum diligunt Deum. Apud se autem Deus est: apud nos donum est; sed sempiterne Spiritus sanctus donum est, distribuens singulis, prout vult, gratiarum dona. Nam et prophetias quibus vult inpertit, et peccata quibus vult dimittit. Nam peccata sine Spiritu sancto non donantur. Spiritus sanctus inde proprie caritas nuncupatur, vel quia naturaliter eos, a quibus procedit, coniungit et se unum cum", + "candidate_score": 0.685581, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_96_98", + "bdc_text": "Sentiemus autem , ubi aliquando oportebit congredi . Ad id velim nos communiri . Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_547", + "psc_text": "quia scriptum estIoann. 4, 24: 'Deus Spiritus est.' Quod enim non est corpus, et tamen est, videtur restare ut spiritus sit. Intellegunt enim ibi nonnulli Trinitatem significari: in Spiritu principali Patrem: in Spiritu recto Filium: in Spiritu sancto Spiritum sanctum. Spiritus sanctus ideo donum dicitur, eo quod datur. A dando enim donum est nuncupatum. Notissimum est enim Dominum Iesum Christum, cum post resurrectionem a mortuis ascendisset in caelum, dedisse Spiritum sanctum, quo credentes inpleti linguis omnium gentium loquebantur. In tantum autem donum Dei est, in quantum datur eis qui per eum diligunt Deum. Apud se autem Deus est: apud nos donum est; sed sempiterne Spiritus sanctus donum est, distribuens singulis, prout vult, gratiarum dona. Nam et prophetias quibus vult inpertit, et peccata quibus vult dimittit. Nam peccata sine Spiritu sancto non donantur. Spiritus sanctus inde proprie caritas nuncupatur, vel quia naturaliter eos, a quibus procedit, coniungit et se unum cum", + "candidate_score": 0.674559, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_547", + "psc_text": "quia scriptum estIoann. 4, 24: 'Deus Spiritus est.' Quod enim non est corpus, et tamen est, videtur restare ut spiritus sit. Intellegunt enim ibi nonnulli Trinitatem significari: in Spiritu principali Patrem: in Spiritu recto Filium: in Spiritu sancto Spiritum sanctum. Spiritus sanctus ideo donum dicitur, eo quod datur. A dando enim donum est nuncupatum. Notissimum est enim Dominum Iesum Christum, cum post resurrectionem a mortuis ascendisset in caelum, dedisse Spiritum sanctum, quo credentes inpleti linguis omnium gentium loquebantur. In tantum autem donum Dei est, in quantum datur eis qui per eum diligunt Deum. Apud se autem Deus est: apud nos donum est; sed sempiterne Spiritus sanctus donum est, distribuens singulis, prout vult, gratiarum dona. Nam et prophetias quibus vult inpertit, et peccata quibus vult dimittit. Nam peccata sine Spiritu sancto non donantur. Spiritus sanctus inde proprie caritas nuncupatur, vel quia naturaliter eos, a quibus procedit, coniungit et se unum cum", + "candidate_score": 0.664356, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_48_50", + "bdc_text": "Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ; vgl. Pierre Lardet , La rhéthorique revendiquée :", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_165", + "psc_text": "Emphasis, quae plus quiddam quam dixerit intellegi facit; ut si dicas: 'Ad gloriam Scipionis ascendit', et VergiliusAen. 2, 262: Demissum lapsi per funem. Cum enim dicit lapsi, altitudinis imaginem suggerit. Huic contraria virtus est, verbis minuere quae natura sua magna sunt. § 21 De figuris verborum et sententiarum. Augetur et ornatur oratio etiam figuris verborum ac sententiarum. Nam quia directa et perpetua oratio fatigationem atque fastidium tam dicendi quam audiendi creat, flectenda est et in alias versanda formas, ut et dicentem reficiat, et ornatior fiat, et iudicem diverso vultu audituque deflectat. E quibus plurimae superius a Donato in schematibus artis Grammaticae adnotatae sunt. Unde tantum illa hic interponi oportuit, quae in poemate aut numquam aut difficulter fiunt, in oratione autem libere. Anadiplosis est congeminatio verborum, utCic. Catil. 1, 2: 'hic tamen vivit, vivit, etiam in senatum venit'. Climax est gradatio, cum ab eo, quo sensus superior terminatur, inferior incipit, ac", + "candidate_score": 0.66381, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_48_50", + "bdc_text": "Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ; vgl. Pierre Lardet , La rhéthorique revendiquée :", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_50", + "psc_text": "si mediam brevem habet, ut 'tibia', tunc primam acuimus. Si vero naturaliter longam habet secundam et ultimam brevem, ut 'Metellus', tunc mediam circumflectimus. Tetrasyllaba autem [pars orationis] et pentasyllaba ratione trisyllabarum retinentur. Gravis accentus cum uno accentu poni potest in dictione una, cum utrisque numquam; ut ['Catullus']. In conposita dictione unus accentus est. Accentus autem reperti sunt vel propter distinctionem, utVirg. Aen. 8, 83: 'Viridique in litore conspicitur sus' ne dicas 'ursus'; vel propter pronuntiationem, ne dicas 'meta' breviter et non producta A 'meta'; vel discernendae ambiguitatis causa, ut 'ergo'. Nam cum producitur 'go' causam significat; cum corripitur, coniunctionem. § 19 De figuris accentuum. Figurae accentuum decem sunt, quae a grammaticis pro verborum distinctionibus adponuntur. Ὀξεῖα, id est acutus accentus, linea a sinistra parte in dexteram partem sursum ducta, fit ita: ´.º βαρεῖα, id est gravis, linea a summo sinistrae in dexteram deposita, fit ita: `. Περισπωμένη, id est circumflexus,", + "candidate_score": 0.660048, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_19_21", + "bdc_text": "1 Kor 16 , 5-9 ; 1Thess 2 , 17f. , ut nunquam oratio mentem , ita nec scripta orationem possunt aequare . Instant comitia caesareacaesarea übergeschrieben .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_506", + "psc_text": "enim princeps peccatorum. Symbolum per linguam Graecam signum vel cognitio interpretatur. Discessuri enim Apostoli ad evangelizandum in gentibus hoc sibi praedicationis signum vel indicium posuerunt. Continet autem confessionem Trinitatis et unitatem Ecclesiae et omne Christiani dogmatis sacramentum. Quod symbolum fidei et spei nostrae non scribitur in carta et atramento, sed in tabulis cordis carnalibus. Oratio petitio dicitur. Nam orare est petere, sicut exorare inpetrare. Constat autem oratio loco et tempore. Loco, quia non ubique, cum prohibeamur a Christo in publico, sed ubi opportunitas dederit aut necessitas inportaverit. Neque enim contra praeceptum reputatur ab Apostolis factum, qui in carcere audientibus custodibus orabant et canebant Deo. De tempore vero dictum est1 Thess. 5, 17: 'Sine intermissione orate,' sed hoc [in] singularibus. Nam est observatio quarundam horarum communium, quae diei interspatia signant, tertia, sexta et nona; similiter et noctis. Sed ideo haec orandi horae divisae sunt, ut si forte aliquo fuerimus opere detenti,", + "candidate_score": 0.65975, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_18_20", + "bdc_text": "Nosti , mi frater , quam cupide Paulus fratres etiam transmaria invisebatVgl. u. a. Röm 1 , 8-15 ; 1 Kor 16 , 5-9 ; 1Thess 2 , 17f. , ut nunquam oratio mentem , ita nec scripta orationem possunt aequare .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_507", + "psc_text": "orabant et canebant Deo. De tempore vero dictum est1 Thess. 5, 17: 'Sine intermissione orate,' sed hoc [in] singularibus. Nam est observatio quarundam horarum communium, quae diei interspatia signant, tertia, sexta et nona; similiter et noctis. Sed ideo haec orandi horae divisae sunt, ut si forte aliquo fuerimus opere detenti, ipsud nos ad officium tempus admoneat; quae tempora in Scripturis inveniuntur. Primum enim Spiritus sanctus congregatis discipulis hora tertia infusus est. Petrus, qua die visionem communicationis in illo vasculo expertus est, sexta hora orandi gratia ascenderat. Idem etiam cum Iohanne hora nona templum adiit, quando paralyticum sanitati reformavit. Sed et Danielum legimus haec tempora in oratione observasse, et utique ex Israelis disciplina, ut ne minus quam ter die adoremus. Debitores enim sumus trium, Patris et Filii et Spiritus sancti; exceptis utique et aliis legitimis orationibus, quae sine ulla admonitione debentur, ingressus lucis ac noctis sive vigiliarum; sed et cibum non", + "candidate_score": 0.658229, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_19_21", + "bdc_text": "1 Kor 16 , 5-9 ; 1Thess 2 , 17f. , ut nunquam oratio mentem , ita nec scripta orationem possunt aequare . Instant comitia caesareacaesarea übergeschrieben .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_507", + "psc_text": "orabant et canebant Deo. De tempore vero dictum est1 Thess. 5, 17: 'Sine intermissione orate,' sed hoc [in] singularibus. Nam est observatio quarundam horarum communium, quae diei interspatia signant, tertia, sexta et nona; similiter et noctis. Sed ideo haec orandi horae divisae sunt, ut si forte aliquo fuerimus opere detenti, ipsud nos ad officium tempus admoneat; quae tempora in Scripturis inveniuntur. Primum enim Spiritus sanctus congregatis discipulis hora tertia infusus est. Petrus, qua die visionem communicationis in illo vasculo expertus est, sexta hora orandi gratia ascenderat. Idem etiam cum Iohanne hora nona templum adiit, quando paralyticum sanitati reformavit. Sed et Danielum legimus haec tempora in oratione observasse, et utique ex Israelis disciplina, ut ne minus quam ter die adoremus. Debitores enim sumus trium, Patris et Filii et Spiritus sancti; exceptis utique et aliis legitimis orationibus, quae sine ulla admonitione debentur, ingressus lucis ac noctis sive vigiliarum; sed et cibum non", + "candidate_score": 0.657329, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_548", + "psc_text": "donum est; sed sempiterne Spiritus sanctus donum est, distribuens singulis, prout vult, gratiarum dona. Nam et prophetias quibus vult inpertit, et peccata quibus vult dimittit. Nam peccata sine Spiritu sancto non donantur. Spiritus sanctus inde proprie caritas nuncupatur, vel quia naturaliter eos, a quibus procedit, coniungit et se unum cum eis esse ostendit, vel quia in nobis id agit ut in Deo maneamus, et ipse in nobis. Unde et in donis Dei nihil maius est caritate, et nullum est maius donum Dei quam Spiritus sanctus. Ipse est et gratia, quae quia non meritis nostris, sed voluntate divina gratis datur, inde gratia nuncupatur. Sicut autem unicum Dei Verbum proprie vocamus nomine Sapientiae, cum sit universaliter et Spiritus sanctus et Pater ipse sapientia, ita Spiritus sanctus proprie nuncupatur vocabulo Caritatis, cum sit et Pater et Filius universaliter caritas. Spiritus sanctus Digitus Dei esse in libris Evangelii apertissime declaratur. Cum enim unus Evangelista", + "candidate_score": 0.652184, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_117", + "bdc_text": "tua edereBullinger veröffentlichte ab 1532 in rascher Folge seine Kommentare zu den Schriften des Neuen Testaments ;", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_426", + "psc_text": "6: DE LIBRIS ET OFFICIIS ECCLESIASTICIS § 1 De veteri et novo testamento. Vetus Testamentum ideo dicitur, quia veniente Novo cessavit. De quo Apostolus meminit dicensCorinth. ii. 5, 17: 'vetera transierunt, et ecce facta sunt nova.' Testamentum [autem] Novum ideo nuncupatur, quia innovat. Non enim illud discunt nisi homines renovati ex vetustate per gratiam, et pertinentes iam ad Testamentum Novum, quod est regnum caelorum. Hebraei autem Vetus Testamentum, Esdra auctore, iuxta numerum litterarum suarum in viginti duos libros accipiunt, dividentes eos in tres ordines: Legis scilicet, Prophetarum et Hagiographorum. Primus ordo Legis in quinque libris accipitur, quorum primus est Bresith, quod est Genesis; secundus Veelle Semoth, quod est Exodus; tertius Vaiicra, quod est Leviticum; quartus Vaiedabber, quod est Numerus; quintus Elleaddebarim, quod est Deuteronomium. Hi sunt quinque libri Moysi, quos Hebraei Thora, Latini Legem appellant. Proprie autem Lex appellatur, quae per Moysen data est. Secundus ordo est prophetarum, in quo", + "candidate_score": 0.651814, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_49", + "bdc_text": "signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_34", + "psc_text": "§ 11 De participio. Participium dictum, quod nominis et verbi capiat partes, quasi particapium. A nomine enim vindicat sibi genera et casus, a verbo tempora et significationes, ab utrisque numerum et figuram. § 12 De coniunctione. Coniunctio dicta, quod sensus sententiasque coniungat. Haec enim per se nihil valet, sed in copulatione sermonum quasi quoddam exhibet glutinum. Aut enim nomina sociat, ut 'Augustinus et Hieronymus': aut verba, ut 'scribit et legit'. Una autem vis omnium, sive copulent, sive disiungant. Copulativae autem coniunctiones dictae eo, quod sensum vel personas coniungant, ut 'ego et tu eamus ad forum'. Ipsud 'et' sensum coniunxit. Disiunctivae dictae, quia disiungunt res aut personas, ut 'ego aut tu faciamus'. Subiunctivae dicuntur, quia subiunguntur, ut 'que'. Dicimus enim 'regique hominique Deoque'; non dicimus, 'que regi, que homini'. Expletivae dictae, quia explent propositam rem, ut puta, 'si hoc non vis, saltim illud fac'. Communes nominantur, quia ubivis ponuntur [et subiunguntur],", + "candidate_score": 0.650465, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_116_118", + "bdc_text": "Etiam si non ita festines aliavor alia gestrichenes ad . tua edereBullinger veröffentlichte ab 1532 in rascher Folge seine Kommentare zu den Schriften des Neuen Testaments ; vgl . HBBibl I 37f. 42f. 52f. , minus ecclesiae oberit .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_426", + "psc_text": "6: DE LIBRIS ET OFFICIIS ECCLESIASTICIS § 1 De veteri et novo testamento. Vetus Testamentum ideo dicitur, quia veniente Novo cessavit. De quo Apostolus meminit dicensCorinth. ii. 5, 17: 'vetera transierunt, et ecce facta sunt nova.' Testamentum [autem] Novum ideo nuncupatur, quia innovat. Non enim illud discunt nisi homines renovati ex vetustate per gratiam, et pertinentes iam ad Testamentum Novum, quod est regnum caelorum. Hebraei autem Vetus Testamentum, Esdra auctore, iuxta numerum litterarum suarum in viginti duos libros accipiunt, dividentes eos in tres ordines: Legis scilicet, Prophetarum et Hagiographorum. Primus ordo Legis in quinque libris accipitur, quorum primus est Bresith, quod est Genesis; secundus Veelle Semoth, quod est Exodus; tertius Vaiicra, quod est Leviticum; quartus Vaiedabber, quod est Numerus; quintus Elleaddebarim, quod est Deuteronomium. Hi sunt quinque libri Moysi, quos Hebraei Thora, Latini Legem appellant. Proprie autem Lex appellatur, quae per Moysen data est. Secundus ordo est prophetarum, in quo", + "candidate_score": 0.649755, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_122_124", + "bdc_text": "Non igitur putes me hic velle avertere , ne mihi quid praecipias . Publicum specto , universae caussae te parari cupio . Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_592", + "psc_text": "De prophetis. Quos gentilitas vates appellant,a hos nostri prophetas vocant, quasi praefatores, quia porro fantur et de futuris vera praedicunt. Qui autem [a] nobis prophetae, in Veteri Testamento videntes appellabantur, quia videbant ea quae ceteri non videbant, et praespiciebant quae in mysterio abscondita erant. Hinc est quod scriptum est in Samuele1 Reg. 9, 9: 'Eamus ad videntem.' Hinc EsaiasEsai. 6, 1: 'Vidi,' inquit, 'Dominum sedentem super thronum excelsum et elevatum.' Et Ezechiel1, 1: 'Aperti sunt caeli et vidi visiones Dei.' Quorundam autem prophetarum etymologiae nominum adnotandae sunt. Vocabula enim eorum satis ostendunt quid in futuris factis dictisque suis praenuntiassent. Helias interpretatur Dominus Deus. Ex futuri igitur praesagio sic vocatus. Nam dum altercaretur in sacrificio cum quadringentis sacerdotibus Baal, invocato nomine Domini descendit de caelo ignis super holocaustum. 'Quod cum vidisset onmis populus, cecidit in faciem suam et ait: Dominus ipse est Deus'3 Reg. 18, 39. Ex hac igitur causa tale", + "candidate_score": 0.647368, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_21_23", + "bdc_text": "Instant comitia caesareacaesarea übergeschrieben . Die Erwartung eines baldigen Reichstages ( vgl . Melanchthon BW . Regesten II 174 , Nr. 1539 )", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_433", + "psc_text": "partem conscripsit idem Samuel, sequentia vero eius usque ad calcem scripsit David. Malachim liber proinde appellatur, eo quod reges Iudae et Israeliticae gentis gestaque eorum per ordinem digerat temporum. Melachim enim Hebraice, Latine Regum interpretatur. Hunc librum Ieremias primus in unum volumen coegit. Nam antea sparsus erat per singulorum regum historias. Paralipomenon Graece dicitur, quod nos praetermissorum vel reliquorum dicere possumus, quia ea, quae in lege vel regum libris vel omissa vel non plene relata sunt, in isto summatim ac breviter explicantur. Librum Iob quidam Moysen scripsisse arbitrantur, alii unum ex prophetis, nonnulli vero eundem Iob post plagam suae passionis scriptorem fuisse existimant, arbitrantes ut, qui certamina spiritalis pugnae sustinuit, ipse narraret quas victorias expedivit. Principia autem et fines libri Iob apud Hebraeos prosa oratione contexta sunt, media autem ipsius ab eo loco, quo ait3, 3: 'pereat dies in qua natus sum,' usque ad eum locum42, 6: 'idcirco ego me", + "candidate_score": 0.643827, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_549", + "psc_text": "gratia nuncupatur. Sicut autem unicum Dei Verbum proprie vocamus nomine Sapientiae, cum sit universaliter et Spiritus sanctus et Pater ipse sapientia, ita Spiritus sanctus proprie nuncupatur vocabulo Caritatis, cum sit et Pater et Filius universaliter caritas. Spiritus sanctus Digitus Dei esse in libris Evangelii apertissime declaratur. Cum enim unus Evangelista dixissetLuc. 11, 20: 'In digito Dei eicio daemonia': alius hoc idem ita dixitMatth. 12, 28: 'In spiritu Dei eicio daemonia.' Unde et digito Dei scripta est lex, data die quinquagesimo ab occisione agni, et die quinquagesimo venit Spiritus sanctus a passione Domini nostri Iesu Christi. Ideo autem digitus Dei dicitur, ut eius operatoria virtus cum Patre et Filio significetur. Unde et Paulus ait1 Cor. 12, 11: 'Haec autem omnia operatur unus atque idem Spiritus, dividens singulis prout vult.' Sicut autem per baptismum in Christo morimur et renascimur, ita Spiritu signamur, quod est digitus Dei et spiritale signaculum. Spiritus sanctus idcirco", + "candidate_score": 0.642701, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_123_125", + "bdc_text": "Publicum specto , universae caussae te parari cupio . Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente . se ferat .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_592", + "psc_text": "De prophetis. Quos gentilitas vates appellant,a hos nostri prophetas vocant, quasi praefatores, quia porro fantur et de futuris vera praedicunt. Qui autem [a] nobis prophetae, in Veteri Testamento videntes appellabantur, quia videbant ea quae ceteri non videbant, et praespiciebant quae in mysterio abscondita erant. Hinc est quod scriptum est in Samuele1 Reg. 9, 9: 'Eamus ad videntem.' Hinc EsaiasEsai. 6, 1: 'Vidi,' inquit, 'Dominum sedentem super thronum excelsum et elevatum.' Et Ezechiel1, 1: 'Aperti sunt caeli et vidi visiones Dei.' Quorundam autem prophetarum etymologiae nominum adnotandae sunt. Vocabula enim eorum satis ostendunt quid in futuris factis dictisque suis praenuntiassent. Helias interpretatur Dominus Deus. Ex futuri igitur praesagio sic vocatus. Nam dum altercaretur in sacrificio cum quadringentis sacerdotibus Baal, invocato nomine Domini descendit de caelo ignis super holocaustum. 'Quod cum vidisset onmis populus, cecidit in faciem suam et ait: Dominus ipse est Deus'3 Reg. 18, 39. Ex hac igitur causa tale", + "candidate_score": 0.641591, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_73_75", + "bdc_text": "Potuerunt saepe summi inter sese übergeschrieben . hostes concorditer tamen gerere bellum pro r[e ] p[ublica ] Ro [mana ] , altero alteri deferente . Quid requiratur merito a nobis ?", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1512", + "psc_text": "praedicto geritur de rebus repetitis aut propulsandorum hostium causa. Iniustum bellum est quod de furore, non de legitima ratione initur. De quo in Republica Cicero dicit3, 35: 'Illa iniusta bella sunt quae sunt sine causa suscepta. Nam extra ulciscendi aut propulsandorum hostium causa bellum geri iustum nullum potest.' Et hoc idem Tullius parvis interiectis subdidit: 'Nullum bellum iustum habetur nisi denuntiatum, nisi dictum, nisi de repetitis rebus.' Civile bellum est inter cives orta seditio et concitati tumultus, sicut inter Syllam et Marium, qui bellum civile invicem in una gente gesserunt. Plus quam civile bellum est ubi non solum cives certant, sed et cognati; quale actum est inter Caesarem et Pompeium, quando gener et socer invicem dimicaverunt. Siquidem in hac pugna frater cum fratre dimicavit, et pater adversus filium arma portavit. Lucanus2, 151: In fratrum ceciderunt praemia fratres. Item2, 150: Cui cervix caesa parentis cederet. Bella itaque dicuntur interna, externa, servilia,", + "candidate_score": 0.638485, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_54", + "bdc_text": "- Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_426", + "psc_text": "6: DE LIBRIS ET OFFICIIS ECCLESIASTICIS § 1 De veteri et novo testamento. Vetus Testamentum ideo dicitur, quia veniente Novo cessavit. De quo Apostolus meminit dicensCorinth. ii. 5, 17: 'vetera transierunt, et ecce facta sunt nova.' Testamentum [autem] Novum ideo nuncupatur, quia innovat. Non enim illud discunt nisi homines renovati ex vetustate per gratiam, et pertinentes iam ad Testamentum Novum, quod est regnum caelorum. Hebraei autem Vetus Testamentum, Esdra auctore, iuxta numerum litterarum suarum in viginti duos libros accipiunt, dividentes eos in tres ordines: Legis scilicet, Prophetarum et Hagiographorum. Primus ordo Legis in quinque libris accipitur, quorum primus est Bresith, quod est Genesis; secundus Veelle Semoth, quod est Exodus; tertius Vaiicra, quod est Leviticum; quartus Vaiedabber, quod est Numerus; quintus Elleaddebarim, quod est Deuteronomium. Hi sunt quinque libri Moysi, quos Hebraei Thora, Latini Legem appellant. Proprie autem Lex appellatur, quae per Moysen data est. Secundus ordo est prophetarum, in quo", + "candidate_score": 0.634225, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_84", + "bdc_text": "Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ;", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_442", + "psc_text": "nativitatem carnis et praedicationem Evangelii hostiam fuisse effectum pro salute mundi. Ipse est sacerdos de quo dictum est in Psalmis110, 4: 'Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech.' Ubi enim Christus advenit, sacerdotium Iudaeorum obmutuit, lex et prophetia cessavit. Quartus Iohannes scripsit Evangelium ultimus in Asia, incipiens a Verbo, ut ostenderet eundem Salvatorem, qui pro nobis dignatus est nasci et pati, ipsum ante saecula Dei Verbum esse, ipsum a caelo venisse, et post mortem ad caelum iterum remeasse. Hi sunt quattuor Evangelistae, quos per Ezechielem Spiritus sanctus significavit in quattuor animalibus. Propterea autem quattuor animalia, quia per quattuor mundi partes fides Christianae religionis eorum praedicatione disseminata est. Animalia autem dicta sunt quoniam propter animam hominis praedicatur Evangelium Christi. Nam et oculis plena erant intus et foris, quoniam praevident Evangelia quae dicta sunt a prophetis, et quae promiserit in priori. Crura autem eorum recta, quia nihil pravum in Evangeliis est;", + "candidate_score": 0.633203, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_130", + "bdc_text": "Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_426", + "psc_text": "6: DE LIBRIS ET OFFICIIS ECCLESIASTICIS § 1 De veteri et novo testamento. Vetus Testamentum ideo dicitur, quia veniente Novo cessavit. De quo Apostolus meminit dicensCorinth. ii. 5, 17: 'vetera transierunt, et ecce facta sunt nova.' Testamentum [autem] Novum ideo nuncupatur, quia innovat. Non enim illud discunt nisi homines renovati ex vetustate per gratiam, et pertinentes iam ad Testamentum Novum, quod est regnum caelorum. Hebraei autem Vetus Testamentum, Esdra auctore, iuxta numerum litterarum suarum in viginti duos libros accipiunt, dividentes eos in tres ordines: Legis scilicet, Prophetarum et Hagiographorum. Primus ordo Legis in quinque libris accipitur, quorum primus est Bresith, quod est Genesis; secundus Veelle Semoth, quod est Exodus; tertius Vaiicra, quod est Leviticum; quartus Vaiedabber, quod est Numerus; quintus Elleaddebarim, quod est Deuteronomium. Hi sunt quinque libri Moysi, quos Hebraei Thora, Latini Legem appellant. Proprie autem Lex appellatur, quae per Moysen data est. Secundus ordo est prophetarum, in quo", + "candidate_score": 0.631814, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_144_146", + "bdc_text": "Arg[entorati ] , 29 . ianuarii . Tuus Bucerus .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_308", + "psc_text": "diabolus confirmavit, Christus evertit. Iam vero illa, quae ab ipsis gentilibus signa dicuntur, in quibus et animantium imago de stellis formatur, ut Arcton, [ut] Aries, Taurus, Libra et huiusmodi alia; hi, qui sidera perviderunt, in numerum stellarum speciem corporis superstitiosa vanitate permoti finxerunt, ex causis quibusdam deorum suorum et imagines et nomina conformantes. Nam Arietem primum signum, cui, ut Librae, mediam mundi lineam tradunt, propter Ammonem Iovem ideo vocaverunt, in cuius capite, qui simulacra faciunt, arietis cornua fingunt. Quod signum gentiles ideo inter signa primum constituerunt, quia in Martio mense, qui est anni principium, solem in eo signo cursum suum agere dicunt. Sed et Taurum inter sidera conlocant, et ipsum in honorem Iovis, eo quod in bovem sit fabulose conversus, quando Europam transvexit. Castorem quoque et Pollucem post mortem inter notissima sidera constituere: quod signum Gemini dicunt. Cancrum quoque inde dixerunt, eo quod cum ad id signum mense Iunio sol", + "candidate_score": 0.631167, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_124", + "bdc_text": "Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_592", + "psc_text": "De prophetis. Quos gentilitas vates appellant,a hos nostri prophetas vocant, quasi praefatores, quia porro fantur et de futuris vera praedicunt. Qui autem [a] nobis prophetae, in Veteri Testamento videntes appellabantur, quia videbant ea quae ceteri non videbant, et praespiciebant quae in mysterio abscondita erant. Hinc est quod scriptum est in Samuele1 Reg. 9, 9: 'Eamus ad videntem.' Hinc EsaiasEsai. 6, 1: 'Vidi,' inquit, 'Dominum sedentem super thronum excelsum et elevatum.' Et Ezechiel1, 1: 'Aperti sunt caeli et vidi visiones Dei.' Quorundam autem prophetarum etymologiae nominum adnotandae sunt. Vocabula enim eorum satis ostendunt quid in futuris factis dictisque suis praenuntiassent. Helias interpretatur Dominus Deus. Ex futuri igitur praesagio sic vocatus. Nam dum altercaretur in sacrificio cum quadringentis sacerdotibus Baal, invocato nomine Domini descendit de caelo ignis super holocaustum. 'Quod cum vidisset onmis populus, cecidit in faciem suam et ait: Dominus ipse est Deus'3 Reg. 18, 39. Ex hac igitur causa tale", + "candidate_score": 0.628646, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_54", + "bdc_text": "- Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_430", + "psc_text": "tria multifarie dividuntur: id est quid a Deo, quid ab angelis, vel ab hominibus gestum dictumque sit; quid a prophetis nuntiatum de Christo et corpore eius; quid de diabolo et membris ipsius; quid de veteri et novo populo; quid de praesenti saeculo et futuro regno atque iudicio. § 2 De scriptoribus et vocabulis sanctorum librorum. Veteris Testamenti secundum Hebraeorum traditionem hi perhibentur auctores. Primus Moyses divinae historiae cosmographiam in quinque voluminibus edidit, quod Pentatichum nominatur. Pentateuchus autem a quinque voluminibus dicitur; πέντε enim Graece quinque, τεῦχος volumen vocatur. Genesis liber inde appellatur, eo quod exordium mundi et generatio saeculi in eo contineatur. Exodus vero exitum ab Aegypto, vel egressum populi Israelis digerit, et ex ea causa nomen accepit. Leviticus appellatus eo quod Levitarum ministeria et diversitatem victimarum exequitur, totusque in eo ordo Leviticus adnotatur. Numerorum liber vocatur eo quod in eo egressae de Aegypto tribus dinumerantur, et quadraginta duarum per", + "candidate_score": 0.622986, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_67", + "bdc_text": "von Bucer aus einem nicht mehr lesbaren Wort korrigiert .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_84", + "psc_text": "omnia fiunt soloecismi, sicut Donatus exposuit. Fiunt praeterea ex plurimis modis. Nam Lucilius centum genera soloecismorum dixit, quos omnes vitare potius quam sequi debet qui regulam recte loquendi tenere studet. § 34 De vitiis. Vitia apud Grammaticos illa dicuntur, quae in eloquio cavere debemus. Sunt autem haec: barbarismus, soloecismus, acyrologia, cacenphaton, et reliqua. Barbarismus est corruptio verbi unius. [Ut si tertiam syllabam quis producat in 'ignoscere'.] Soloecismus conpositio vitiosa verborum. [Ut si aliquis dicat 'inter hominibus' pro 'inter homines'.] Acyrologia non propria dictio, utLucan 2, 15: Liceat sperare timenti. Proprium est autem timenti formidare, non sperare; etVirg. Aen. 5, 287: Gramineo in campo. Proprium est 'graminosum' dicere campum, non 'gramineum'. Cacemphaton dictio obscena vel inconposite sonans. Obscena, utVirg. Aen. 1, 579: His animum arrecti dictis. Inconposita, utVirg. Aen. 2, 27: Iuvat ire et Dorica castra. Mala enim fuit conpositio ab ea syllaba incipere, qua superior finierat. Pleonasmos adiectio unius verbi", + "candidate_score": 0.62189, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_73_75", + "bdc_text": "Potuerunt saepe summi inter sese übergeschrieben . hostes concorditer tamen gerere bellum pro r[e ] p[ublica ] Ro [mana ] , altero alteri deferente . Quid requiratur merito a nobis ?", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1514", + "psc_text": "quod civili seditione concitatur. Nam seditio est dissensio civium, dicta quod seorsum alii ad alios eant. Alii aestimant dissensionem animorum seditionem vocari, quam Graeci διάστασιν vocant. Quo autem differat utrumque Cicero docetPhil. 8, 3: 'Potest enim,' inquit, 'esse bellum ut tumultus non sit. Tumultus autem esse sine bello non potest. Quid est enim aliud tumultus nisi perturbatio tanta ut maior timor oriatur?' Unde etiam dictus tumultus, quasi timor multus. 'Gravius autem esse tumultum quam bellum; nam in bello vacationes valent, in tumultu non valent.' Differt autem bellum, pugna et proelium. Nam bellum universum dicitur, ut Punicum. Huius partes sunt pugnae, ut Cannensis, Thermensis. Rursus in una pugna multa sunt proelia. Aliud enim in cornibus, aliud in media, aliud in extrema acie geritur. Bellum igitur est totum, pugna unius diei, proelium pars pugnae est. Bellum antea duellum vocatum eo quod duae sint partes dimicantium, vel quod alterum faciat victorem, alterum victum.", + "candidate_score": 0.615391, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_78", + "bdc_text": "cum primis scriptores illi maiorum gentium von et bis gentium am Rande nachgetragen. .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_131", + "psc_text": "gentiles vero primus Dares Phrygius de Graecis et Troianis historiam edidit, quam in foliis palmarum ab eo conscriptam esse ferunt. Post Daretem autem in Graecia Herodotus historiam primus habitus est. Post quem Pherecydes claruit his temporibus quibus Esdras legem scripsit. § 43 De utilitate historiae. Historiae gentium non inpediunt legentibus in his quae utilia dixerunt. Multi enim sapientes praeterita hominum gesta ad institutionem praesentium historiis indiderunt, siquidem et per historiam summa retro temporum annorumque supputatio conprehenditur, et per consulum regumque successum multa necessaria perscrutantur. § 44 De generibus historiae. Genus historiae triplex est. Ephemeris namque appellatur unius diei gestio. Hoc apud nos diarium vocatur. Nam quod Latini diurnum, Graeci ephemerida dicunt. Kalendaria appellantur, quae in menses singulos digeruntur. Annales sunt res singulorum annorum. Quaequae enim digna memoriae domi militiaeque, mari ac terrae per annos in commentariis acta sunt, ab anniversariis gestis annales nominaverunt. Historia autem multorum annorum vel temporum est,", + "candidate_score": 0.609845, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_12_14", + "bdc_text": "Porro , mi Bullingere , res belle habent , dum colloquium promittis . Utinam id paucos ante dies factum novissem ! Svevia repetenda mihi est citius Bucer verließ Straßburg Anfang Februar , war am 15 .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1523", + "psc_text": "ad conpita convocabantur: proprie ergo hoc agrestibus signum fuit. De quo Propertius4, 1, 13: Bucina cogebat priscos ad arma Quirites. Huius clangor bucinum dicitur. Tubam Tyrrheni primi invenerunt; unde [et] VergiliusAen. 8, 526: Tyrrhenusque tubae mugire per aethera clangor. Hanc enim a Tyrrhenis praedonibus excogitatam, cum dispersi circa maritimas oras non facile ad quamque praedae occasionem voce aut bucina convocantur, vento plerumque obstrepente. Hinc postea bellicis certaminibus adhibita est ad denuntianda signa bellorum, ut ubi exaudiri praeco per tumultum non poterat, sonitus tubae clangentis adtingeret. Tubam autem dictam quasi tofam, id est cavam. Item tubam quasi tibiam. Inter tubam autem et bucinam veteres discernebant. Nam bucina insonans sollicitudinem ad bella denuntiabat. VergiliusAen. 7, 519: Qua bucina signum dira dedit. Tuba autem proelium indicabant, utVirg. Aen. 9, 503: At tuba terribilem sonitum. Cuius sonus varius est. Nam interdum canitur ut bella committantur, interdum ut insequantur eos qui fugiunt, interdum receptui. Nam", + "candidate_score": 0.605206, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_14", + "bdc_text": "Svevia repetenda mihi est citius Bucer verließ Straßburg Anfang Februar , war am 15 .", + "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1068", + "psc_text": "549: Foedaque fit volucris venturi nuntia luctus, ignavus bubo dirum mortalibus omen. Denique apud augures malum portendere fertur: nam cum in urbe visa fuerit, solitudinem significare dicunt. Noctua dicitur pro eo quod nocte circumvolat et per diem non possit videre; nam exorto splendore solis, visus illius hebetatur. Hanc autem insula Cretensis non habet; et si veniat aliunde, statim moritur. Noctua autem non est bubo; nam bubo maior est. Nycticorax ipsa est noctua, quia noctem amat. Est enim avis lucifuga, et solem videre non patitur. Strix nocturna avis, habens nomen de sono vocis; quando enim clamat stridet. De qua Lucanus6, 689: Quod trepidus bubo, quod strix nocturna queruntur. Haec avis vulgo amma dicitur, ab amando parvulos; unde et lac praebere fertur nascentibus. Corvus, sive corax, nomen a sono gutturis habet, quod voce coracinet. Fertur haec avis quod editis pullis escam plene non praebeat, priusquam in eis per pinnarum nigredinem similitudinem proprii", + "candidate_score": 0.575819, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 4, + "cf_id": "cf026", + "work_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Epistolae", + "max_score": 0.729039, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_39_41", + "bdc_text": "Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Epistolae_window_33", + "psc_text": "Innotuisti quippe nobis, in animo tibi versari scrupulum, eo quod orientalis Christi Ecclesia ex fermentato pane, occidentalis ex azymo sacratissimi corporis sacramentum conficere consuevit; et quia ipsi Orientales Latinos super hoc reprehendere non verentur, illud etiam animo tuo insedit, quod illi sericos pannos, nos autem lineos, quos corporalia dicimus, ad ornamenta tanti sacrificii exhibemus. 2. Scias itaque eorum jam dictis consuetudinibus minime nos opponere reprehensionis obstaculum, quandiu eas Romana Ecclesia duxerit tolerandas, maxime cum non sint de essentia, sive substantia sacramenti. De substantia sacramenti sunt verba Dei a sacerdote in sacro prolata ministerio, scilicet, Hoc est corpus meum, panisque frumenti et vinum, cui consuevit aqua adhiberi, quia 571 utrumque de latere Christi, videlicet, sanguis et aqua profluxit. Caetera vero pertinent ad decorem sacramenti, futurorum exemplum, ad nostram et eorum humiliationem, atque in Dei laude exercitationem, et cum praedictorum facta fuerit consecratio, non, ut quidam putant indocti, sub panis specie sola", + "candidate_score": 0.729039, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_38_40", + "bdc_text": "Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Epistolae_window_33", + "psc_text": "Innotuisti quippe nobis, in animo tibi versari scrupulum, eo quod orientalis Christi Ecclesia ex fermentato pane, occidentalis ex azymo sacratissimi corporis sacramentum conficere consuevit; et quia ipsi Orientales Latinos super hoc reprehendere non verentur, illud etiam animo tuo insedit, quod illi sericos pannos, nos autem lineos, quos corporalia dicimus, ad ornamenta tanti sacrificii exhibemus. 2. Scias itaque eorum jam dictis consuetudinibus minime nos opponere reprehensionis obstaculum, quandiu eas Romana Ecclesia duxerit tolerandas, maxime cum non sint de essentia, sive substantia sacramenti. De substantia sacramenti sunt verba Dei a sacerdote in sacro prolata ministerio, scilicet, Hoc est corpus meum, panisque frumenti et vinum, cui consuevit aqua adhiberi, quia 571 utrumque de latere Christi, videlicet, sanguis et aqua profluxit. Caetera vero pertinent ad decorem sacramenti, futurorum exemplum, ad nostram et eorum humiliationem, atque in Dei laude exercitationem, et cum praedictorum facta fuerit consecratio, non, ut quidam putant indocti, sub panis specie sola", + "candidate_score": 0.716926, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_37_39", + "bdc_text": "Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . . Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Epistolae_window_33", + "psc_text": "Innotuisti quippe nobis, in animo tibi versari scrupulum, eo quod orientalis Christi Ecclesia ex fermentato pane, occidentalis ex azymo sacratissimi corporis sacramentum conficere consuevit; et quia ipsi Orientales Latinos super hoc reprehendere non verentur, illud etiam animo tuo insedit, quod illi sericos pannos, nos autem lineos, quos corporalia dicimus, ad ornamenta tanti sacrificii exhibemus. 2. Scias itaque eorum jam dictis consuetudinibus minime nos opponere reprehensionis obstaculum, quandiu eas Romana Ecclesia duxerit tolerandas, maxime cum non sint de essentia, sive substantia sacramenti. De substantia sacramenti sunt verba Dei a sacerdote in sacro prolata ministerio, scilicet, Hoc est corpus meum, panisque frumenti et vinum, cui consuevit aqua adhiberi, quia 571 utrumque de latere Christi, videlicet, sanguis et aqua profluxit. Caetera vero pertinent ad decorem sacramenti, futurorum exemplum, ad nostram et eorum humiliationem, atque in Dei laude exercitationem, et cum praedictorum facta fuerit consecratio, non, ut quidam putant indocti, sub panis specie sola", + "candidate_score": 0.689356, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_36_38", + "bdc_text": "Nihil itaque restat , quam ut et vos consentiatis , qui Christum docetis per Helvetios . Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . . Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Epistolae_window_35", + "psc_text": "in nulla sui parte minuitur; visibilis angelis, fide non dubia creditur a nobis miraculose et invisibiliter totus in sumentibus singulis, et integra sui essentia visibiliter totus semper regnat in coelis; quia vero Orientales Romanorum, sive nostras consuetudines impudenter obtrectando reprehensionis abolitione impugnare nituntur, ad arma divini oraculi concurrentes nos, quantum potuerimus, easdem defendere veritate praevia insurgemus. 4. Dominus enim noster Jesus Christus, quando discipulis corporis sui mysterium agendum tradidit, non legitur accepisse panem fermentatum, vel azymum, sed accepit panem, et dedit discipulis suis, dicens: Hoc est corpus meum; hoc facite, quotiescunque sumitis, in meam commemorationem (Luc. XXII, 19) . Legitur tamen praecepisse Dominum Moysi ut pascha cum azymis panibus et lactucis agrestibus manderetur, et apud quemcunque Hebraeorum fermentatus panis per septem dies paschae inveniri posset, occideretur (Exod. XII). Dominus igitur noster pascha secundum legem celebravit, et in coena suum corpus sub panis et vini specie discipulis edendum tradidit, et eis", + "candidate_score": 0.687106, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_29", + "bdc_text": "Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Epistolae_window_33", + "psc_text": "Innotuisti quippe nobis, in animo tibi versari scrupulum, eo quod orientalis Christi Ecclesia ex fermentato pane, occidentalis ex azymo sacratissimi corporis sacramentum conficere consuevit; et quia ipsi Orientales Latinos super hoc reprehendere non verentur, illud etiam animo tuo insedit, quod illi sericos pannos, nos autem lineos, quos corporalia dicimus, ad ornamenta tanti sacrificii exhibemus. 2. Scias itaque eorum jam dictis consuetudinibus minime nos opponere reprehensionis obstaculum, quandiu eas Romana Ecclesia duxerit tolerandas, maxime cum non sint de essentia, sive substantia sacramenti. De substantia sacramenti sunt verba Dei a sacerdote in sacro prolata ministerio, scilicet, Hoc est corpus meum, panisque frumenti et vinum, cui consuevit aqua adhiberi, quia 571 utrumque de latere Christi, videlicet, sanguis et aqua profluxit. Caetera vero pertinent ad decorem sacramenti, futurorum exemplum, ad nostram et eorum humiliationem, atque in Dei laude exercitationem, et cum praedictorum facta fuerit consecratio, non, ut quidam putant indocti, sub panis specie sola", + "candidate_score": 0.682191, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_40_42", + "bdc_text": "Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis . At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Epistolae_window_33", + "psc_text": "Innotuisti quippe nobis, in animo tibi versari scrupulum, eo quod orientalis Christi Ecclesia ex fermentato pane, occidentalis ex azymo sacratissimi corporis sacramentum conficere consuevit; et quia ipsi Orientales Latinos super hoc reprehendere non verentur, illud etiam animo tuo insedit, quod illi sericos pannos, nos autem lineos, quos corporalia dicimus, ad ornamenta tanti sacrificii exhibemus. 2. Scias itaque eorum jam dictis consuetudinibus minime nos opponere reprehensionis obstaculum, quandiu eas Romana Ecclesia duxerit tolerandas, maxime cum non sint de essentia, sive substantia sacramenti. De substantia sacramenti sunt verba Dei a sacerdote in sacro prolata ministerio, scilicet, Hoc est corpus meum, panisque frumenti et vinum, cui consuevit aqua adhiberi, quia 571 utrumque de latere Christi, videlicet, sanguis et aqua profluxit. Caetera vero pertinent ad decorem sacramenti, futurorum exemplum, ad nostram et eorum humiliationem, atque in Dei laude exercitationem, et cum praedictorum facta fuerit consecratio, non, ut quidam putant indocti, sub panis specie sola", + "candidate_score": 0.66673, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_41_43", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis . At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ; vgl. HBSR II 214 ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Epistolae_window_33", + "psc_text": "Innotuisti quippe nobis, in animo tibi versari scrupulum, eo quod orientalis Christi Ecclesia ex fermentato pane, occidentalis ex azymo sacratissimi corporis sacramentum conficere consuevit; et quia ipsi Orientales Latinos super hoc reprehendere non verentur, illud etiam animo tuo insedit, quod illi sericos pannos, nos autem lineos, quos corporalia dicimus, ad ornamenta tanti sacrificii exhibemus. 2. Scias itaque eorum jam dictis consuetudinibus minime nos opponere reprehensionis obstaculum, quandiu eas Romana Ecclesia duxerit tolerandas, maxime cum non sint de essentia, sive substantia sacramenti. De substantia sacramenti sunt verba Dei a sacerdote in sacro prolata ministerio, scilicet, Hoc est corpus meum, panisque frumenti et vinum, cui consuevit aqua adhiberi, quia 571 utrumque de latere Christi, videlicet, sanguis et aqua profluxit. Caetera vero pertinent ad decorem sacramenti, futurorum exemplum, ad nostram et eorum humiliationem, atque in Dei laude exercitationem, et cum praedictorum facta fuerit consecratio, non, ut quidam putant indocti, sub panis specie sola", + "candidate_score": 0.64988, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_42", + "bdc_text": "At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Epistolae_window_33", + "psc_text": "Innotuisti quippe nobis, in animo tibi versari scrupulum, eo quod orientalis Christi Ecclesia ex fermentato pane, occidentalis ex azymo sacratissimi corporis sacramentum conficere consuevit; et quia ipsi Orientales Latinos super hoc reprehendere non verentur, illud etiam animo tuo insedit, quod illi sericos pannos, nos autem lineos, quos corporalia dicimus, ad ornamenta tanti sacrificii exhibemus. 2. Scias itaque eorum jam dictis consuetudinibus minime nos opponere reprehensionis obstaculum, quandiu eas Romana Ecclesia duxerit tolerandas, maxime cum non sint de essentia, sive substantia sacramenti. De substantia sacramenti sunt verba Dei a sacerdote in sacro prolata ministerio, scilicet, Hoc est corpus meum, panisque frumenti et vinum, cui consuevit aqua adhiberi, quia 571 utrumque de latere Christi, videlicet, sanguis et aqua profluxit. Caetera vero pertinent ad decorem sacramenti, futurorum exemplum, ad nostram et eorum humiliationem, atque in Dei laude exercitationem, et cum praedictorum facta fuerit consecratio, non, ut quidam putant indocti, sub panis specie sola", + "candidate_score": 0.647272, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_66_68", + "bdc_text": "Ego ea de caussa meis impensis tantum emensus Lesung unsicher ; von Bucer aus einem nicht mehr lesbaren Wort korrigiert . iter eram , cum ad vos cum Fontio venissemBucer hatte im Mai 1533 zusammen mit Bartolomeo Fonzio mehrere Schweizer Städte besucht ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Epistolae_window_61", + "psc_text": "hic suggessimus, quam etiam de his quae supra questi sumus, eloquio vestro per eum illustrari mereamur. EPISTOLA XIII. ISIDORI BRAULIONI EPISCOPO. Domino meo et Dei servo Braulioni episcopo Isidorus. 1. Tuae sanctitatis epistolae me in urbe Toletana invenerunt. Nam permotus fueram causa concilii. Sed quamvis jussio principis in itinere positum remeare me admonuisset, ego tamen, quia propinquior eram praesentiae ipsius quam regressioni, malui potius cursum itineris non intercludere. Veni ad praesentiam principis, inveni praesentem diaconum tuum, per eum eloquia tua suscipiens, amplexus sum, et legi, et de salute tua Deo gratias egi; desiderio omni desiderans, quamvis debilis atque fessus, fiduciam tamen habens per Christum in hac vita videndi te, quia spes non confunditur per charitatem, quae diffusa est in cordibus nostris. 2. Codicem Etymologiarum cum aliis Codicibus de itinere transmisi, et licet inemendatum prae invalitudine, tamen tibi modo ad emendandum statueram offerre, si ad destinatum concilii locum 581 pervenissem. De", + "candidate_score": 0.642599, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_67_69", + "bdc_text": "von Bucer aus einem nicht mehr lesbaren Wort korrigiert . iter eram , cum ad vos cum Fontio venissemBucer hatte im Mai 1533 zusammen mit Bartolomeo Fonzio mehrere Schweizer Städte besucht ; vgl. HBBW III [Nr. 219 ] , S. 119-123 ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Epistolae_window_61", + "psc_text": "hic suggessimus, quam etiam de his quae supra questi sumus, eloquio vestro per eum illustrari mereamur. EPISTOLA XIII. ISIDORI BRAULIONI EPISCOPO. Domino meo et Dei servo Braulioni episcopo Isidorus. 1. Tuae sanctitatis epistolae me in urbe Toletana invenerunt. Nam permotus fueram causa concilii. Sed quamvis jussio principis in itinere positum remeare me admonuisset, ego tamen, quia propinquior eram praesentiae ipsius quam regressioni, malui potius cursum itineris non intercludere. Veni ad praesentiam principis, inveni praesentem diaconum tuum, per eum eloquia tua suscipiens, amplexus sum, et legi, et de salute tua Deo gratias egi; desiderio omni desiderans, quamvis debilis atque fessus, fiduciam tamen habens per Christum in hac vita videndi te, quia spes non confunditur per charitatem, quae diffusa est in cordibus nostris. 2. Codicem Etymologiarum cum aliis Codicibus de itinere transmisi, et licet inemendatum prae invalitudine, tamen tibi modo ad emendandum statueram offerre, si ad destinatum concilii locum 581 pervenissem. De", + "candidate_score": 0.638614, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_66_68", + "bdc_text": "Ego ea de caussa meis impensis tantum emensus Lesung unsicher ; von Bucer aus einem nicht mehr lesbaren Wort korrigiert . iter eram , cum ad vos cum Fontio venissemBucer hatte im Mai 1533 zusammen mit Bartolomeo Fonzio mehrere Schweizer Städte besucht ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Epistolae_window_62", + "psc_text": "tamen habens per Christum in hac vita videndi te, quia spes non confunditur per charitatem, quae diffusa est in cordibus nostris. 2. Codicem Etymologiarum cum aliis Codicibus de itinere transmisi, et licet inemendatum prae invalitudine, tamen tibi modo ad emendandum statueram offerre, si ad destinatum concilii locum 581 pervenissem. De constituendo autem episcopo Tarraconensi non eam quam petisti sensi sententiam regis; sed tamen et ipse adhuc ubi certius convertat animum, illi manet incertum. Peto autem ut pro meis peccatis apud Dominum existere digneris intercessor, ut impetratu tuo deleantur delicta mea, et remittantur facinora. Item manu sua. Ora pro nobis, beatissime domine, et egregie frater.", + "candidate_score": 0.621817, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 5, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "046_Augustinus-Hipponensis_Sermones-inediti", + "max_score": 0.728629, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_38_40", + "bdc_text": "Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl .", + "psc_chunk_id": "046_Augustinus-Hipponensis_Sermones-inediti_window_67", + "psc_text": "in sepulcro credentem latronem in paradisum introducere potuit. SERMO VI. Item de Sacramento altaris ad infantes . SYNOPSIS. I. Corpus dominicum et in altari est, et nos illud sumus. II. Eucharistia symbolum unitatis III. Liturgiae eucharisticae expositio. I. Hoc, quod videtis, charissimi, in mensa Domini, panis est, et vinum; sed iste panis, et hoc vinum accedente verbo fit corpus, et sanguis Verbi. Ille enim Dominus, qui In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum (Joan. I, 1) , propter misericordiam suam, qua non contempsit, quod creavit ad imaginem suam, Verbum caro factum est, et habitavit in nobis (Ibid. 14) , sicut scitis, quia et ipsum Verbum assumpsit hominem, id est, animam et carnem hominis, et homo factus est, manens Deus. Propter hoc, quia et passus est pro nobis, commendavit nobis in isto Sacramento corpus, et sanguinem suum, quod etiam fecit et nos ipsos. Nam et", + "candidate_score": 0.728629, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_39_41", + "bdc_text": "Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "046_Augustinus-Hipponensis_Sermones-inediti_window_67", + "psc_text": "in sepulcro credentem latronem in paradisum introducere potuit. SERMO VI. Item de Sacramento altaris ad infantes . SYNOPSIS. I. Corpus dominicum et in altari est, et nos illud sumus. II. Eucharistia symbolum unitatis III. Liturgiae eucharisticae expositio. I. Hoc, quod videtis, charissimi, in mensa Domini, panis est, et vinum; sed iste panis, et hoc vinum accedente verbo fit corpus, et sanguis Verbi. Ille enim Dominus, qui In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum (Joan. I, 1) , propter misericordiam suam, qua non contempsit, quod creavit ad imaginem suam, Verbum caro factum est, et habitavit in nobis (Ibid. 14) , sicut scitis, quia et ipsum Verbum assumpsit hominem, id est, animam et carnem hominis, et homo factus est, manens Deus. Propter hoc, quia et passus est pro nobis, commendavit nobis in isto Sacramento corpus, et sanguinem suum, quod etiam fecit et nos ipsos. Nam et", + "candidate_score": 0.710502, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_37_39", + "bdc_text": "Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . . Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum .", + "psc_chunk_id": "046_Augustinus-Hipponensis_Sermones-inediti_window_91", + "psc_text": "homo. Unde et ipse Dominus mortalitate carnis resurgendo se expolians, et non quidem aliud, sed tamen ultra non moriturum corpus exsuscitans dominicum diem in sua resurrectione signavit, qui post diem passionis ejus tertius, in numero autem dierum post sabbatum octavus est, idemque primus. Unde et vos nondum re, sed certa jam spe, quia et hujus rei sacramentum habebitis, et pignus Spiritus accepistis, Si consurrexistis cum Christo, quae sursum sunt sapite, ubi Christus est in dextera Dei sedens, quae sursum sunt quaerite, non quae super terram. Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo. Cum Christus apparuerit vita vestra, tunc et vos apparebitis cum ipso in gloria (Coloss. III, 1-4) . SERMO IX. De Psalmi CXVII. vers. I. Confitemini Domino, etc.. SYNOPSIS. I. Quid sit confiteri Domino. II. Quomodo, et quare confitendum Bonitati divinae. III. Quantum differat Confessio facienda Homini Judici, et facienda Deo. IV. Exhortatio ad", + "candidate_score": 0.697233, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_37_39", + "bdc_text": "Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . . Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum .", + "psc_chunk_id": "046_Augustinus-Hipponensis_Sermones-inediti_window_67", + "psc_text": "in sepulcro credentem latronem in paradisum introducere potuit. SERMO VI. Item de Sacramento altaris ad infantes . SYNOPSIS. I. Corpus dominicum et in altari est, et nos illud sumus. II. Eucharistia symbolum unitatis III. Liturgiae eucharisticae expositio. I. Hoc, quod videtis, charissimi, in mensa Domini, panis est, et vinum; sed iste panis, et hoc vinum accedente verbo fit corpus, et sanguis Verbi. Ille enim Dominus, qui In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum (Joan. I, 1) , propter misericordiam suam, qua non contempsit, quod creavit ad imaginem suam, Verbum caro factum est, et habitavit in nobis (Ibid. 14) , sicut scitis, quia et ipsum Verbum assumpsit hominem, id est, animam et carnem hominis, et homo factus est, manens Deus. Propter hoc, quia et passus est pro nobis, commendavit nobis in isto Sacramento corpus, et sanguinem suum, quod etiam fecit et nos ipsos. Nam et", + "candidate_score": 0.692433, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "046_Augustinus-Hipponensis_Sermones-inediti_window_86", + "psc_text": "Christi. Nam et baptizatus in Ecclesia, si fuerit desertor Ecclesiae, sanctitate vitae carebit, Sacramenti signaculo non carebit. Nam utique exeuntem non potuisse amittere demonstratur, quod redeunti non redditur. Sicut desertor militiae caret legitima societate, non caret regio charactere. Qui, si et alterum eodem signo ipse signaverit, non faciet consortem vitae, sed comitem poenae. Si autem ad legitimam ordinatamque militiam et ille redeat, et ille veniat, placata regia severitate et illi ignoscitur, quod recessit, et ipse suscipitur, qui accessit. In ambobus culpa corrigitur, ambobus poena remittitur, ambobus pax datur, in nullo, quod signatum est, iteratur. III. Jam ergo nobis non dicant: Quid nobis dabitis, si jam baptismum habemus? Sic enim nesciunt, quid loquantur, ut nec saltem legere velint, quod sancta Scriptura testatur, in ipsa intus Ecclesia, hoc est, in communione membrorum Christi, multos in Samaria baptizatos non accepisse Spiritum sanctum, sed in solo baptismo fuisse, donec ad eos de Jerusalem venirent", + "candidate_score": 0.664178, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_35", + "bdc_text": "In hanc rationem consensere , qui Christum in civitatibus imperii praedicant omnes , satisfacit ea praecipuis et melioribus ex Lutheranis .", + "psc_chunk_id": "046_Augustinus-Hipponensis_Sermones-inediti_window_457", + "psc_text": "X, 15) ! Sicut praedixit: Non sunt sermones, neque verba, quorum non audiantur voces eorum. Per omnem terram exivit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum (Psal. XVIII, 4, 5) . Quomodo dixit, sic misit. Evangelium per omnes terras scribitur. Etiam Ecclesia persecutionem primo passa est. Reddidit, quia et Martyres promiserat. Recita cautionem: Pretiosa in conspectu Domini mors justorum ejus (Psal. CXV, 15) . Reddidit etiam Martyres, quia et ipsos promiserat. Quid postea reddendum erat? Adorabunt in conspectu ejus omnes reges terrae (Id. LXXI, 11) . Crediderunt et reges, qui primo persequendo Martyres fecerant. Videmus ergo et modo reges credidisse. Reddidit etiam, quod promiserat, ut jubentibus regibus idola frangerentur, quibus primo jubentibus Christiani occidebantur. Abstulit etiam idola, quia promiserat: Et in idolis nationum non erit respectus (Sap. XIV, 1) . Cum tanta ergo reddiderit, fratres, quare non illi credimus? Minus idoneus debitor est Deus? Si omnino nihil adhuc", + "candidate_score": 0.647271, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_72", + "bdc_text": "Optimi fratres , scitis nulla ratione ferri posse in politia Christi , ut quisque suus sit , nec excusabit nos , quod alii furiunt .", + "psc_chunk_id": "046_Augustinus-Hipponensis_Sermones-inediti_window_129", + "psc_text": "inimicos Christus. Omnes inique atque impie viventes inimici sunt Christi, etsi signentur nomine ejus, etsi vocentur Christiani. Quibus enim dicturus est: Non novi vos, et dicunt illi: Domine, in nomine tuo manducavimus et bibimus, in nomine tuo virtutes multas fecimus (Luc. XIII, 26, et Matth. VII, 22, 23) . Quid manducavimus et bibimus in nomine tuo? Non enim escas suas pro magno jactabant, et inde se ad Christum pertinere dicebant. Est esca quaedam, quae manducatur et bibitur, et Christus est. Et ab inimicis Christus manducatur et bibitur. Norunt Fideles Agnum immaculatum, quo vescuntur, atque utinam sic vescantur, ut non sint poenae debitores! Sicut enim dicit Apostolus: Quicumque manducat et bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit (1 Cor. XI, 29) . Ergo inimici Christi sunt, qui malunt inique vivere, quam illi obtemperare, et cum dicitur venturus judicare vivos et mortuos, timent ne veniat. Si illis liceret, facerent ne veniret. Quia", + "candidate_score": 0.643657, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_125_127", + "bdc_text": "se ferat . Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles . Exercentur quoque contra nos cottidie .", + "psc_chunk_id": "046_Augustinus-Hipponensis_Sermones-inediti_window_417", + "psc_text": "praesertim hoc tempore, Vapor est ad modicum apparens. Hoc, quod dixi, Scriptura dixit exultantibus hominibus, et per superbiam multam pollentibus, et, an continuo moriantur, nescientibus, Scriptura divina dixit, et eos ita superbientes, et in vanis confidentes suae transitoriae fragilitatis admonuit. Quae est enim, inquit, vita vestra? Vapor est ad modicum apparens, deinceps exterminabitur (Jacob. IV, 15) . Qui ergo se erigit in clatione, confidit in vapore, extollitur in honore, et perit cum vapore. Reprimenda est ergo superbia, et quanta possumus, intentione calcanda, et intelligendum nos in hac terra mortaliter vivere, et cogitandum esse de fine, ubi non erit finis. Homo enim, si tu, ut dicere coeperam, quicumque senuisti, valde extolleris, si putas te diu vixisse, qui aliquando finiturus es, sed ipse Adam, si adhuc viveret, et non modo, sed in fine saeculi moreretur, nihil haberet diu, in quo aliquid esset extremum. Et verissime dictum est, et prudenter intellectum est, et", + "candidate_score": 0.641337, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_126", + "bdc_text": "Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles .", + "psc_chunk_id": "046_Augustinus-Hipponensis_Sermones-inediti_window_417", + "psc_text": "praesertim hoc tempore, Vapor est ad modicum apparens. Hoc, quod dixi, Scriptura dixit exultantibus hominibus, et per superbiam multam pollentibus, et, an continuo moriantur, nescientibus, Scriptura divina dixit, et eos ita superbientes, et in vanis confidentes suae transitoriae fragilitatis admonuit. Quae est enim, inquit, vita vestra? Vapor est ad modicum apparens, deinceps exterminabitur (Jacob. IV, 15) . Qui ergo se erigit in clatione, confidit in vapore, extollitur in honore, et perit cum vapore. Reprimenda est ergo superbia, et quanta possumus, intentione calcanda, et intelligendum nos in hac terra mortaliter vivere, et cogitandum esse de fine, ubi non erit finis. Homo enim, si tu, ut dicere coeperam, quicumque senuisti, valde extolleris, si putas te diu vixisse, qui aliquando finiturus es, sed ipse Adam, si adhuc viveret, et non modo, sed in fine saeculi moreretur, nihil haberet diu, in quo aliquid esset extremum. Et verissime dictum est, et prudenter intellectum est, et", + "candidate_score": 0.641103, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_103", + "bdc_text": "Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica .", + "psc_chunk_id": "046_Augustinus-Hipponensis_Sermones-inediti_window_307", + "psc_text": "Vos estis praecisi. Judicet Deus. Distulimus itaque quaestionem, et ad judicium Dei misimus? Non plane. In multis rebus facimus hoc, ubi nondum apparet sententia Dei. Ubi autem apparet, utamur, non differamus. Scripturam profero, et video, quis unde praecisus sit. Si enim Scriptura testimonium perhibuit Parti Donati, alicui Ecclesiae in terrarum aliqua parte constitutae, sicut in parte Africae constituta est Pars Donati, dicant nos praecisos, et dicant se esse radicatos. Si autem Scriptura testimonium non perhibet nisi Ecclesiae, toto orbe diffusae, quid quaerimus litis nostrae judicem hominem? Deum habemus. Nondum praesidet in judicio, jam praesidet in Evangelio. VIII. Judicatus est modo Crispinus haereticus. Sed quid ait? Numquid evangelica sententia superatus sum? Inde se asserens victum non esse, quia Proconsul contra illum judicavit, non Christus. Si ergo judicium hominis parvi pendit, quare a Proconsule ad Imperatorem appellavit? Ipsius Proconsulis judicium ipse flagitavit, ipse dixit: Audi me. Non sum haereticus. Cujus judicium flagitasti", + "candidate_score": 0.640288, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_13_15", + "bdc_text": "Utinam id paucos ante dies factum novissem ! Svevia repetenda mihi est citius Bucer verließ Straßburg Anfang Februar , war am 15 . Februar in Tübingen , am 16 .", + "psc_chunk_id": "046_Augustinus-Hipponensis_Sermones-inediti_window_152", + "psc_text": "XXV, 21) . Ergo unusquisque, qui audit, unusquisque, qui membrum est Sponsae ejus, timeat quod dicitur; Nisi cognoveris temetipsam, o pulchra inter mulieres, exi tu in vestigiis gregum (Cant. I, 7) . Quid est In vestigiis gregum. Per errores hominum, non in voce Pastoris. Nos, fratres, non exeamus In vestigiis gregum? Habemus vestigia Pastoris, quae sequendo non erramus. Christus pro nobis passus est, relinquens nobis exemplum, ut sequamur vestigia ejus (1 Petr. II, 21) . Ergo, nisi cognoveris temetipsam, exi tu in vestigiis gregum, et pasce hoedos tuos (Cant. I, 7) . Et Hoedos, et tuos. Nostis oves ad dexteram, hoedos ad sinistram. Et pasce hoedos tuos. Quare Hoedos tuos? Quia exis, pascis, sicut Donatus, Hoedos tuos. Si autem non exis, pascis, sicut Petrus, Oves meas (Joan. XXI, 17) . SERMO XIII. In Natali Laurentii martyris . SYNOPSIS. I. Laus S. Laurentii, et quomodo agenda Festa martyrum. II. Martyrum exemplum", + "candidate_score": 0.591159, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 6, + "cf_id": "cf025", + "work_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II", + "max_score": 0.727236, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_39_41", + "bdc_text": "Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1007", + "psc_text": "Per panem in Scriptura sacra multa significantur: 1 o Christus; 2 o gratia; 3 o sacra doctrina; 4 o haereticorum praedicatio; 5 o subsidium vitae praesentis; 6 o jucunditas humanae delectationis.---Ac si aperte dicat: Afflicta mens sibi in amaritudinem verti considerat quidquid se antea blande libenterque satiabat. [Vet. XXV.] In Scriptura enim sacra panis aliquando ipse Dominus, aliquando spiritualis gratia, aliquando divinae doctrinae eruditio, aliquando haereticorum praedicatio, aliquando subsidium vitae praesentis, aliquando jucunditas humanae delectationis accipitur. In pane Dominus signatur, sicut ipse in Evangelio dicit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI, 51) . Rursum per panem gratia doni spiritalis accipitur, sicut per prophetam dicitur: Qui obturat aures suas, ne audiat sanguinem, et claudit oculos suos, ne videat malum, iste in excelsis habitabit: munimenta saxorum sublimitas ejus, panis ei datus est (Isai. XXXIII, 15) . Quid est enim obturare aures suas, ne audiat sanguinem, nisi peccatis suadentibus,", + "candidate_score": 0.727236, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_38_40", + "bdc_text": "Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1007", + "psc_text": "Per panem in Scriptura sacra multa significantur: 1 o Christus; 2 o gratia; 3 o sacra doctrina; 4 o haereticorum praedicatio; 5 o subsidium vitae praesentis; 6 o jucunditas humanae delectationis.---Ac si aperte dicat: Afflicta mens sibi in amaritudinem verti considerat quidquid se antea blande libenterque satiabat. [Vet. XXV.] In Scriptura enim sacra panis aliquando ipse Dominus, aliquando spiritualis gratia, aliquando divinae doctrinae eruditio, aliquando haereticorum praedicatio, aliquando subsidium vitae praesentis, aliquando jucunditas humanae delectationis accipitur. In pane Dominus signatur, sicut ipse in Evangelio dicit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI, 51) . Rursum per panem gratia doni spiritalis accipitur, sicut per prophetam dicitur: Qui obturat aures suas, ne audiat sanguinem, et claudit oculos suos, ne videat malum, iste in excelsis habitabit: munimenta saxorum sublimitas ejus, panis ei datus est (Isai. XXXIII, 15) . Quid est enim obturare aures suas, ne audiat sanguinem, nisi peccatis suadentibus,", + "candidate_score": 0.706494, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_118_120", + "bdc_text": "vgl . HBBibl I 37f. 42f. 52f. , minus ecclesiae oberit . Quod non dico , quod non cupiam tua omnia iam ędita aut timeam te mea praeversurum . Qua ratione namque ego Paulum suscepi tractare , ut scilicet argumentationes fusius explicem et quibus nitantur mediismediis am Rande nachgetragen.", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_779", + "psc_text": "ab eo in quo sibi placent mentis oculos divertunt, omnem in se de peractis bonis laetitiam deprimunt, et de his quae se minus egisse intelligunt tristitiam requirunt, indignos se aestimant, et pene soli bona sua non vident, quae in se videnda omnibus ad exemplum praebent. Hinc est quod Paulus, dum expleta in se bona postponeret, et sola adhuc reliqua quae essent explenda cogitaret, dixit: Ego me non arbitror apprehendisse (Philip. III, 13) . Hinc est quod ut posset se de bonis quae agebat humiliare, studebat ad animum praeterita mala reducere, dicens: Qui prius fui blasphemus, et perseculor, et contumeliosus (I Tim. I, 13) . [Vet. VII.] 13. Quando bona a se facta in memoriam revocari, aut narrare liceat.---Qui et si aliquando dixit: Bonum certamen certavi, cursum consummavi, fidem servari (II Tim. IV, 7) ? Intuendum summopere est quia illud eo tempore intulit quo jam ex corpore discessurum se esse cognovit.", + "candidate_score": 0.692749, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47_49", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2561", + "psc_text": "dicere: Sumite psalmum, et date tympanum, nisi accipite spiritale canticum cordis, et reddite temporalem macerationem corporis? Si superna praedicatio negotium non fuisset, nequaquam sub typo fortis mulieris Salomon de sancta Ecclesia diceret: Sindonem fecit et vendidit, et cingulum tradidit Chananaeo (Prov. XXXI, 24) . Quid enim signatur per linteum sindonis, nisi subtilis intextio sanctae praedicationis? In qua molliter quiescitur, quia mens in illa fidelium spe superna refovetur. Unde et Petro animalia in linteo demonstrantur (Act. X, 11) , quia peccatorum animae misericorditer aggregatae, in blanda fidei quiete continentur. Hanc ergo sindonem Ecclesia fecit, et vendidit, quia fidem quam credendo texuerat loquendo dedit, et ab infidelibus vitam rectae conversationis accepit. Quae et Chananaeo cingulum tradidit, quia per vigorem demonstratae justitiae, fluxa opera gentilitatis astrinxit, ut hoc quod praecipitur vivendo teneatur: Sint lumbi vestri praecincti (Luc. XII, 35) . Praedicatores ergo suos Dominus quaerendo ancillas invenit, permutando amicos facit, ditando negotiatores exhibet.", + "candidate_score": 0.69191, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_59_61", + "bdc_text": "satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit . Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ; fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_231", + "psc_text": "in eis interna spiritalia quaerimus, eorum profunda rimamur. Quod ipse Dominus facere dicitur, quia id nos agere ipso donante praevalemus. Per nos ergo qui non litteram quae occidit, sed spiritum qui vivificat sequimur, profunda fluviorum Dominus scrutatur, et abscondita in lucem producit, quia dicta legis, quae caliginosa nimis historia obscurat, nunc expositio spiritalis illuminat. Unde et loquens in parabolis per Evangelium Veritas discipulis praecepit, dicens: Quod dico vobis in tenebris, dicite in lumine; et quod in aure auditis, praedicate super tecta (Matth. X, 27) . Aperte namque dicta exponentium fecerunt nobis esse jam conspicuas sententias antiquorum Patrum. Unde Isaias propheta plana sanctae Ecclesiae expositionis verba conspiciens, et non allegoriarum tenebris obscura, exclamavit dicens: Locus fluviorum rivi latissimi et patentes. (Isai. XXXIII. 21) . Testamenti enim veteris dicta quasi angusti et clausi rivi fuerant, qui immensas 584 scientiae suae sententias collectione obscurissima constringebant. At contra doctrina sanctae Ecclesiae rivi et lati", + "candidate_score": 0.691404, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_40_42", + "bdc_text": "Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis . At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1007", + "psc_text": "Per panem in Scriptura sacra multa significantur: 1 o Christus; 2 o gratia; 3 o sacra doctrina; 4 o haereticorum praedicatio; 5 o subsidium vitae praesentis; 6 o jucunditas humanae delectationis.---Ac si aperte dicat: Afflicta mens sibi in amaritudinem verti considerat quidquid se antea blande libenterque satiabat. [Vet. XXV.] In Scriptura enim sacra panis aliquando ipse Dominus, aliquando spiritualis gratia, aliquando divinae doctrinae eruditio, aliquando haereticorum praedicatio, aliquando subsidium vitae praesentis, aliquando jucunditas humanae delectationis accipitur. In pane Dominus signatur, sicut ipse in Evangelio dicit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI, 51) . Rursum per panem gratia doni spiritalis accipitur, sicut per prophetam dicitur: Qui obturat aures suas, ne audiat sanguinem, et claudit oculos suos, ne videat malum, iste in excelsis habitabit: munimenta saxorum sublimitas ejus, panis ei datus est (Isai. XXXIII, 15) . Quid est enim obturare aures suas, ne audiat sanguinem, nisi peccatis suadentibus,", + "candidate_score": 0.681304, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_37", + "bdc_text": "Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_826", + "psc_text": "Qui si tunc cum id sponte dicunt peccatores se esse veraci humilitate cognoscerent, cum arguuntur ab aliis, esse se quod confessi fuerant non negarent. Qua in re indicia verae confessionis sunt, si cum quisque se peccatorem dicit, id de se dicenti etiam alteri non contradicit. Nam quia scriptum est: Justus in principio accusator est sui (Prov. XVIII, 17) , non magis peccator, sed justus videri appetit, cum peccatorem 714 se quisque nullo arguente confitetur, sed confessionis veritatem probat, cum alter malum quod fecimus increpat. Quod si superbe defendimus, liquet quia peccatores nos ex nobis ficte dicebamus. Unde summopere curandum est ut mala quae fecimus, et sponte fateamur, et haec aliis arguentibus non negemus. Superbiae quippe vitium est ut quod de se fateri quisque quasi sua sponte dignatur, hoc sibi dici ab aliis dedignetur 34. Job in peccati confessione humilitas. Saepe gravioris certaminis est peccata confiteri quam vitare.---Beatus itaque Job quantae", + "candidate_score": 0.681239, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_155_157", + "bdc_text": "Est mire inocens et portentose studiosus . Iuva eum , si potes . Certe , certe videndum nobis , ut ecclesiae viros educemus , qui valeant , et os obstruere contradicentibus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_910", + "psc_text": "periculo innotescunt. Qui sapit, studeat esse sapiens, non videri.---Ut vero apertius ostendamus in elationis jactantia. Eliu quam turpiter defluat, formam prius ostendere boni praedicatoris debemus, quatenus ex statu hujus rectitudinis monstretur liquido tortitudo quam prava sit incurvationis. Sanctae universalis Ecclesiae spiritalis quisque praedicator in cunctis quae dicit solerti cura se inspicit, ne in eo quod recta praedicat vitio se elationis extollat; ne vita a lingua discordet; ne pacem, quam in Ecclesia nuntiat, in seipso, dum bene dicit, et male vivit, amittat. Sed studet summopere contra maledicos rumores adversantium et defendere loquendo quod vivit, et ornare vivendo quod dicit. Nec in his omnibus suam, sed auctoris gloriam quaerit; atque omnem sapientiae gratiam, quam ut loqueretur accepit, non suis se aestimat meritis, sed eorum intercessionibus pro quibus loquitur accepisse. Sicque dum se infra dejicit, superest, quia suae nimirum magis mercedi proficit, quod bona quae exercere praevalet alienis meritis reddit. Indignum se omnibus", + "candidate_score": 0.680127, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_58_60", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 443 ] , S. 328 , Anm. 24 . satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit . Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_972", + "psc_text": "specialibus tentationibus nostris nequaquam nobis singulis specialiter respondetur, ad Scripturam sacram recurrimus. Ibi videlicet invenimus quod Paulus carnis infirmitate tentatus audivit: Sufficit tibi gratia mea, nam virtus in infirmitate perficitur (II Cor. XII, 9) . Quod idcirco illi in infirmitate propria dictum est, ne singillatim nobis omnibus diceretur. In Scriptura igitur sacra vocem Dei, afflicto Paulo, audivimus, ne cum fortasse affligimur, singuli audire eam privata consolatione quaereremus. Non ergo Dominus ad omnia 748 verba nobis respondet, quia semel loquetur, et secundo idipsum non repetet; id est, in his quae per Scripturam sacram ad patres nostros protulit, nos erudire curavit. Dicant itaque sanctae Ecclesiae doctores, dicant etiam arrogantes, cum in ea laborare quosdam pusillanimitate conspiciunt, quia nobis Deus ad verba omnia non respondet, quia semel loquetur Deus, et idipsum secundo non repetet; id est, cogitationibus vel tentationibus singulorum non jam passim per prophetarum voces, non per angelica officia satisfacit, quia in", + "candidate_score": 0.678127, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_48_50", + "bdc_text": "Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ; vgl. Pierre Lardet , La rhéthorique revendiquée :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2561", + "psc_text": "dicere: Sumite psalmum, et date tympanum, nisi accipite spiritale canticum cordis, et reddite temporalem macerationem corporis? Si superna praedicatio negotium non fuisset, nequaquam sub typo fortis mulieris Salomon de sancta Ecclesia diceret: Sindonem fecit et vendidit, et cingulum tradidit Chananaeo (Prov. XXXI, 24) . Quid enim signatur per linteum sindonis, nisi subtilis intextio sanctae praedicationis? In qua molliter quiescitur, quia mens in illa fidelium spe superna refovetur. Unde et Petro animalia in linteo demonstrantur (Act. X, 11) , quia peccatorum animae misericorditer aggregatae, in blanda fidei quiete continentur. Hanc ergo sindonem Ecclesia fecit, et vendidit, quia fidem quam credendo texuerat loquendo dedit, et ab infidelibus vitam rectae conversationis accepit. Quae et Chananaeo cingulum tradidit, quia per vigorem demonstratae justitiae, fluxa opera gentilitatis astrinxit, ut hoc quod praecipitur vivendo teneatur: Sint lumbi vestri praecincti (Luc. XII, 35) . Praedicatores ergo suos Dominus quaerendo ancillas invenit, permutando amicos facit, ditando negotiatores exhibet.", + "candidate_score": 0.67472, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_26_28", + "bdc_text": "Hac enim rima irrepere satan querit iam non paucos annos . Ibi cupimus eludi veteratoris antiquides Teufels. conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_359", + "psc_text": "divinus sermo se attrahit: sicut pater cum parvulo filio loquitur, ut ab eo possit intelligi, sponte balbutit. Quia enim naturam sapientiae penetrare non possumus quid sit in se, ex condescensione Dei audivimus quid sit in nobis, cum dicitur: Ecce timor Domini, ipsa est sapientia. Sed quia ille veraciter vim divini timoris intelligit, qui se a cunctis pravis operibus custodit, recte subditur: Et recedere a malo, intelligentia. Ea igitur quae sequuntur, quia prophetiae spiritu plena sunt, ipsa sacrae historiae verba testantur, cum dicitur: CAPUT IX [Vet. VIII, Rec. VII]. Cap. XXIX, VERS. 1.---Addidit quoque Job, assumens parabolam suam, et dixit. 15. Job ultima Ecclesiae tempora praenuntiat, quibus carnales et haereticos passura est.---Quia enim parabola similitudo nominatur, aperte constat quod per exteriorum verborum formam mysteria loquitur, qui ad loquendum parabolam assumpsisse memoratur. Cum etenim sua narrat, quaecunque sunt sanctae Ecclesiae ventura denuntiat; et per hoc quod ipse patitur, indicat quid illa patiatur.", + "candidate_score": 0.663748, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_157", + "bdc_text": "Certe , certe videndum nobis , ut ecclesiae viros educemus , qui valeant , et os obstruere contradicentibus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_415", + "psc_text": "Sanctorum quippe virorum est bona quae fecerint occultare, ne contingat eos lapsum elationis incurrere. Unde per semetipsam Veritas dicit: Attendite ne justitiam vestram faciatis coram hominibus, ut videamini ab eis (Matth. VI, 1) . Hinc est etiam quod duos caecos juxta viam sedentes illuminans, praecepit dicens: Videte ne quis sciat (Matth. IX, 30) . De quibus illico scriptum est quia illi abeuntes diffamaverunt eum per totam terram illam. Sed quaerendum nobis est quid sit hoc quod ipse Omnipotens, cui hoc est velle quod posse, et taceri virtutes suas voluit, et tamen ab his qui illuminati sunt quasi invitus indicatur, nisi quod servis suis se sequentibus exemplum dedit, ut ipsi quidem virtutes suas occultari desiderent, et tamen, ut alii eorum exemplo proficiant, prodantur inviti, et facta quidem sua occultando seipsos custodiant, sed dum produntur inviti, bona ad proximos suos exempla transmittant. Occultentur ergo studio, necessitate publicentur; et eorum occultatio sit custodia", + "candidate_score": 0.663738, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_41_43", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis . At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ; vgl. HBSR II 214 ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1007", + "psc_text": "Per panem in Scriptura sacra multa significantur: 1 o Christus; 2 o gratia; 3 o sacra doctrina; 4 o haereticorum praedicatio; 5 o subsidium vitae praesentis; 6 o jucunditas humanae delectationis.---Ac si aperte dicat: Afflicta mens sibi in amaritudinem verti considerat quidquid se antea blande libenterque satiabat. [Vet. XXV.] In Scriptura enim sacra panis aliquando ipse Dominus, aliquando spiritualis gratia, aliquando divinae doctrinae eruditio, aliquando haereticorum praedicatio, aliquando subsidium vitae praesentis, aliquando jucunditas humanae delectationis accipitur. In pane Dominus signatur, sicut ipse in Evangelio dicit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI, 51) . Rursum per panem gratia doni spiritalis accipitur, sicut per prophetam dicitur: Qui obturat aures suas, ne audiat sanguinem, et claudit oculos suos, ne videat malum, iste in excelsis habitabit: munimenta saxorum sublimitas ejus, panis ei datus est (Isai. XXXIII, 15) . Quid est enim obturare aures suas, ne audiat sanguinem, nisi peccatis suadentibus,", + "candidate_score": 0.663591, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_112", + "bdc_text": "admodum infirmo est corpore , nec sunt ulli alii , sive ex iis , qui iam celebres sunt , sive qui emergunt , quibus caussam Christi ausim committere in concilio defendendam .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1758", + "psc_text": "infirmitatis opprobria despicientes irriderent. An non concussi fuerant, qui dicebant: Quousque animam nostram tollis? si tu es Christus, dic nobis palam (Joan. X, 24) . Vel certe extrema terrae concussit et tenuit, quia cum infirma corda humilium pio timore terruit, nequaquam ea judicio districto dereliquit. Inde enim multitudo credentium in Deum robustius stetit, unde in se humiliata trepidavit. Nam quia eum Deus quem concutit tenet, insinuat per prophetam, dicens: Super quem requiescet spiritus meus, nisi super humilem et quietum, et trementem sermones meos (Isai. LXVI, 2, sec. LXX) ? Quia eum quem concutit tenet, Salomone attestante intimatur, quia ait: Beatus vir qui semper est pavidus; qui autem mentis est durae, corruit in malum (Prov. XXVIII, 14) . Igitur quia extrema Judaeae Dominus in apostolis tenuit, atque ex illa Scribas et Pharisaeos ac pontifices impietatis suae merito exigente reprobavit, quid adhuc de eorum damnatione subdatur audiamus. Sequitur: CAPUT IV. VERS. 14.---Restituetur", + "candidate_score": 0.662721, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_96_98", + "bdc_text": "Sentiemus autem , ubi aliquando oportebit congredi . Ad id velim nos communiri . Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_293", + "psc_text": "qui solus incommutabiliter permanet. Nam omne quod modo sic, et modo aliter est, juxta non esse est. Permanere enim in statu suo non potest. Atque 597 aliquo modo ad non esse itur, dum ab eo quod fuerat semper ad aliud per momenta temporum ducitur. Ut ergo in participatione illius essentiae aliquid simus, cognoscamus nosmetipsos, quia prope nihil sumus. Bene itaque dicitur: Nec commemorabuntur in comparatione ejus, quia vasa auri excelsa et eminentia, quae ex participatione sapientiae nobis veneranda sunt, in comparatione sapientiae etiam memoranda non sunt. Quia vero haec sapientia humanis cordibus latenter infunditur, sicut de sancto Spiritu quoque dictum est: Spiritus ubi vult spirat, et vocem ejus audis, et nescis unde veniat, aut quo vadat (Joan. III, 8) , idcirco subjungitur: CAPUT LI. IBID.---Trahitur enim sapientia de occultis. 83. Dei sapientia ex occultis revelata. Ecelesia cum deessent aperti hostes, tentari coepit a suis. De occultis sapientia trahitur, quia cum", + "candidate_score": 0.662647, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_8_10", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV , Nr. 494. , meque quasi ob id iratum placare . Fateor , mi Bullingere , turbavit aliquantulum , quod non successerat colloquium , quod ambivi toties et tanto studio . At tibi irasci qui possem synceriter adeo caussam Christi agenti ?", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1432", + "psc_text": "corrigendo peccemus, et qui culpam dijudicando insequimur, immoderate feriendo faciamus. Non autem jam correctio delinquentis, sed magis oppressio sequitur, si in ultione ira ultra quam culpa meretur extenditur. In correptione quippe vitiorum subesse menti debet iracundia, non praeesse, ut exsecutionem justitiae non dominando praeveniat, sed famulando subsequatur, et notum judicium 849 possessa impleat, non possidens praecurrat. Bene itaque dicitur: Non te ergo superet ira, ut aliquem opprimas. Quia videlicet si is qui corrigere nititur ira superatur, opprimit antequam corrigat. Nam dum plus quam debet accenditur, sub justae ultionis obtentu ad immanitatem crudelitatis effrenatur. Quod plerumque idcirco evenit, quia corda rectorum minus amori sunt solius creatoris intenta. Nam dum multa in hac vita appetunt, innumeris cogitationibus disperguntur; et cum subito subditorum culpas reperiunt, digne cum Deo eas judicare nequeunt, quia corda sua in curis transitoriis sparsa ad districtionis culmen colligere repente non possunt. Commoti ergo tanto minus ad ulciscenda peccata libram", + "candidate_score": 0.661483, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_37", + "bdc_text": "Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_827", + "psc_text": "ut mala quae fecimus, et sponte fateamur, et haec aliis arguentibus non negemus. Superbiae quippe vitium est ut quod de se fateri quisque quasi sua sponte dignatur, hoc sibi dici ab aliis dedignetur 34. Job in peccati confessione humilitas. Saepe gravioris certaminis est peccata confiteri quam vitare.---Beatus itaque Job quantae fuerit humilitatis ostendit, qui se et inter adversarios noverat vivere, et tamen non verebatur culpas voce confessionis aperire. Sed notandum quod superius virtutes suas loquitur, inferius peccatum fatetur. Hinc enim liquido demonstrat quam vera de bonis suis dixerat, qui noluit tacere de malis. Modo virtutes suas indicat, modo culpam, quia et perpetraverit peccatum, et non tacuerit, manifestat. Unde certissime apparet quantae munditiae in omnipotentis Dei oculis fuerit, qui et vitavit mala, ne committeret, et tamen quae eum committere contigit, hominibus non abscondit, quatenus ei et justitiae sit gloria declinasse peccatum, et justitiae custodia quod non potuit declinare prodidisse. Videatur vir", + "candidate_score": 0.661084, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_126_128", + "bdc_text": "Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles . Exercentur quoque contra nos cottidie . Certe Bernensis et aliae disputationes Bucer denkt an die Berner Disputation von 1528 und wohl auch an die beiden Zürcher Disputationen von 1523 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2272", + "psc_text": "trepidat, in fervore suo positus clangorem tubae minime formidat. Saepe autem dum prosperari se virtutibus conspicit, ne ipsa illum virtutum prosperitas elevet, pulsari se tentationibus gaudet. Unde et apte subjungitur: CAPUT XLIII. VERS. 25.---Ubi audierit buccinam, dicit Vah. 84. Quia multos diuturna pax inertes reddit, sancti tentari gaudent.---Multos enim pejus sua felicitas stravit, multos diuturna pax inertes reddidit; eoque illos inopinatus hostis gravius perculit, quo longo quietis usu negligentes invenit. Unde sancti viri cum multa se proficere virtutum prosperitate considerant, quodam dispensationis supernae moderamine exerceri se etiam tentationibus exsultant, quia tanto robustius acceptam virtutum gloriam custodiunt, quanto tentationis impulsu concussi infirmitatem suam humilius agnoscunt. Equus ergo, audita buccina, vah dicit, quia videlicet praeliator Dei, cum vim tentationis incumbere conspicit, utilitatem supernae dispensationis considerans, ex ipsa validius adversitate confidit. Cujus adversitatis certamina idcirco illum non superant, quia nunquam improvisa tentant. Longe quippe praenotat ex unaquaque re, cujus vitii pugna succrescat. Unde", + "candidate_score": 0.657864, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_49_51", + "bdc_text": "signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ; vgl. Pierre Lardet , La rhéthorique revendiquée : Martin Bucer contre Robert d'Avranches ( 1534 ) , in :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2561", + "psc_text": "dicere: Sumite psalmum, et date tympanum, nisi accipite spiritale canticum cordis, et reddite temporalem macerationem corporis? Si superna praedicatio negotium non fuisset, nequaquam sub typo fortis mulieris Salomon de sancta Ecclesia diceret: Sindonem fecit et vendidit, et cingulum tradidit Chananaeo (Prov. XXXI, 24) . Quid enim signatur per linteum sindonis, nisi subtilis intextio sanctae praedicationis? In qua molliter quiescitur, quia mens in illa fidelium spe superna refovetur. Unde et Petro animalia in linteo demonstrantur (Act. X, 11) , quia peccatorum animae misericorditer aggregatae, in blanda fidei quiete continentur. Hanc ergo sindonem Ecclesia fecit, et vendidit, quia fidem quam credendo texuerat loquendo dedit, et ab infidelibus vitam rectae conversationis accepit. Quae et Chananaeo cingulum tradidit, quia per vigorem demonstratae justitiae, fluxa opera gentilitatis astrinxit, ut hoc quod praecipitur vivendo teneatur: Sint lumbi vestri praecincti (Luc. XII, 35) . Praedicatores ergo suos Dominus quaerendo ancillas invenit, permutando amicos facit, ditando negotiatores exhibet.", + "candidate_score": 0.657564, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_48_50", + "bdc_text": "Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ; vgl. Pierre Lardet , La rhéthorique revendiquée :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2560", + "psc_text": "omnia quaecunque audivi a Patre meo, nota feci vobis (Joan. XV, 15) . Ipsis ad extremum in negotii operationem pergentibus jubetur: Euntes in mundum universum, praedicate Evangelium omni creaturae (Marc. XVI, 15) . In praedicatione quippe fidei quasi quoddam negotium geritur, dum verbum datur, et fides ab auditoribus sumitur. Quasi quoddam negotium faciunt, qui praedicationem praerogant, et a populis fidem reportant. Fidem impartiunt, et eorum sanctam protinus vitam sumunt. Si enim justorum 1097 praedicatio negotium non fuisset, profecto Psalmista non diceret: Sumite psalmum, et date tympanum (Psal. LXXX, 2) . In tympano etenim corium siccatur ut sonet. Quid est ergo dicere: Sumite psalmum, et date tympanum, nisi accipite spiritale canticum cordis, et reddite temporalem macerationem corporis? Si superna praedicatio negotium non fuisset, nequaquam sub typo fortis mulieris Salomon de sancta Ecclesia diceret: Sindonem fecit et vendidit, et cingulum tradidit Chananaeo (Prov. XXXI, 24) . Quid enim signatur per linteum sindonis,", + "candidate_score": 0.656649, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_130", + "bdc_text": "Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_659", + "psc_text": "Scripturae sacrae seriem antiquorum Patrum vitas atque sententias in exemplum populis praebere? Quae nimirum quia juxta rationis examen rectae sunt, virgae nominantur. Quibus ex parte corticem subtrahit, ut in his quae exspoliantur, intimus candor appareat; et ex parte corticem servat, ut sicut fuerant exterius, in viriditate permaneant; variusque virgarum color efficitur, dum cortex ex parte subtrahitur, ex parte retinetur. Ante considerationis enim nostrae oculos praecedentium patrum sententiae quasi virgae variae ponuntur. In quibus dum plerumque intellectum litterae fugimus, quasi corticem subtrahimus, et dum plerumque intellectum litterae sequimur, quasi corticem reservamus. Dumque ab ipsis cortex litterae subducitur, allegoriae candor interior demonstratur, et dum cortex relinquitur, exterioris intelligentiae virentia exempla monstrantur. Quas bene Jacob in aquae canalibus posuit, quia et Redemptor noster in libris eas sacrae scientiae, quibus nos intrinsecus infundimur, fixit. Has aspicientes arietes cum ovibus coeunt, quia rationales nostri spiritus, dum in earum intentione defixi sunt, singulis quibusque actionibus permiscentur,", + "candidate_score": 0.655675, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_110_112", + "bdc_text": "Lutherum existimo defunctum suo munere , quanquam propter ingenii vehementiam haud ita multum prodesset ad graviorem dogmatum excussionem , si adversarii adsint improbi . Philippus Philipp Melanchthon . admodum infirmo est corpore , nec sunt ulli alii , sive ex iis , qui iam celebres sunt , sive qui emergunt , quibus caussam Christi ausim committere in concilio defendendam .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2397", + "psc_text": "et populum sanctorum secundum voluntatem suam, et dirigetur dolus in manu ejus (Ibid., 24, 25) . Robustos namque interficit, cum eos qui mente invicti sunt corporaliter vincit. Vel certe robustos et populum sanctorum secundum voluntatem suam interficit, cum eos qui robusti ac sancti credebantur ad nutum suae voluntatis trahit. In cujus manu dolus dirigitur, quia in illo fraus per opus adjuvatur. Quod enim fallendo dicit, hoc mira faciendo asserit; nam quidquid mendax lingua simulat, hoc quasi verum esse manus operis ostentat. 27. Daniel et Paulus de Antichristo eadem docent.---Hinc rursum dicit: Contra principem principum consurget, et sine manu conteretur (Ibid., 25) . Hinc Paulus ait: Ita ut in templo Dei sedeat ostendens se tanquam sit Deus (II Thess. II, 4) . Hinc rursum ait. Quem Dominus Jesus interficiet spiritu oris sui, et destruet illustratione adventus sui. Quod enim per Danielem dictum est: Contra Principem principum consurget (Dan. VIII, 25) ,", + "candidate_score": 0.655421, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_94_96", + "bdc_text": "Profecto aliud opus est - veritatem certo ex istis , quae mundum occuparunt , eruere tenebristenebris übergeschrieben . ac etiam contra varias veri species tueri - , quam vulgo creditur . Sentiemus autem , ubi aliquando oportebit congredi .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1272", + "psc_text": "Deus etiam perhibuit frustra percussum (Job. II, 3) . Quid ergo vox percussi superbum sonuit, quae a sententia ferientis nullatenus discrepavit? Incaute sunt humiles (22, q. 2, c. Incaute) , qui se mendacio illaqueant, dum arrogantiam vitant; imo mentiendo superbiunt, quia contra veritatem se erigunt quam relinquunt. Qui enim, necessitate cogente, vera de se bona loquitur, tanto magis humilitati jungitur, quanto et veritati sociatur. An Paulus humilis non fuit, quando aemulatione veritatis contra falsos apostolos tot de se discipulis fortia gesta narravit (I Tim. II, 7; Act. XX, 18, 19) Qui nimirum veritati inimicus existeret, si abscondendo virtutes proprias, praedicatores errorum praevalere permisisset. Sed quia arrogantes viri in eo quod bonorum dicta superbe examinant, verborum magis superficiem quam rerum ordinem pensant, Eliu beati Job sententias disciplinam credidit non sonasse. [Vet. III.] Quia vero saepe asperitas superborum usque ad duritiam maledictionis extenditur, illico contra beatum Job, quasi ad Deum faciens verba,", + "candidate_score": 0.655387, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_49", + "bdc_text": "signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2561", + "psc_text": "dicere: Sumite psalmum, et date tympanum, nisi accipite spiritale canticum cordis, et reddite temporalem macerationem corporis? Si superna praedicatio negotium non fuisset, nequaquam sub typo fortis mulieris Salomon de sancta Ecclesia diceret: Sindonem fecit et vendidit, et cingulum tradidit Chananaeo (Prov. XXXI, 24) . Quid enim signatur per linteum sindonis, nisi subtilis intextio sanctae praedicationis? In qua molliter quiescitur, quia mens in illa fidelium spe superna refovetur. Unde et Petro animalia in linteo demonstrantur (Act. X, 11) , quia peccatorum animae misericorditer aggregatae, in blanda fidei quiete continentur. Hanc ergo sindonem Ecclesia fecit, et vendidit, quia fidem quam credendo texuerat loquendo dedit, et ab infidelibus vitam rectae conversationis accepit. Quae et Chananaeo cingulum tradidit, quia per vigorem demonstratae justitiae, fluxa opera gentilitatis astrinxit, ut hoc quod praecipitur vivendo teneatur: Sint lumbi vestri praecincti (Luc. XII, 35) . Praedicatores ergo suos Dominus quaerendo ancillas invenit, permutando amicos facit, ditando negotiatores exhibet.", + "candidate_score": 0.654106, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_128_130", + "bdc_text": "Certe Bernensis et aliae disputationes Bucer denkt an die Berner Disputation von 1528 und wohl auch an die beiden Zürcher Disputationen von 1523 . non debent nos efferre . Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_303", + "psc_text": "manens unus ex utraque et in utraque natura, nec naturarum copulatione confusus, nec naturarum 599 distinctione geminatus. Sed quia non haec tractanda suscepimus, ad exponendi ordinem redeamus. 86. Superius dictorum recapitulatio.---Notandum nobis est quod sanctus vir, ut longe distare ab hac sapientia angelos demonstraret, dicit: Non dabitur aurum obryzum pro ea. Qui ut antiquos etiam Patres sacri eloquii tractatores inferiores ostenderet, adjunxit: Nec appendetur argentum in commutatione ejus. Ut philosophorum quoque sapientiam huic monstraret longe subesse, intulit: Non conferetur tinctis Indiae coloribus. Atque subjunxit: Nec lapidi sardonycho pretiosissimo, vel sapphiro. Ut in illa quoque superna civitate nullum pervenire ad aequalitatem Unigeniti demonstraret, addidit: Non adaequabitur ei aurum vel vitrum. Ut prophetas quoque ei subesse ostenderet, adjunxit: Nec commutabuntur pro ea vasa auri excelsa et eminentia, nec commemorabuntur in comparatione ejus. Trahitur enim sapientia de occultis. Ad extremum vero ut ipsos quoque in Ecclesia haereticos increparet, qui a gentilitatis errore venientes,", + "candidate_score": 0.653973, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_60", + "bdc_text": "Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_970", + "psc_text": "verba responderit tibi. Semel loquetur Deus, et secundo idipsum non repetet. 34. In Scriptura sacra quidquid scire nos decet, docet Deus.---Afflicti cordis est proprium ut in omne quod appetit, et tamen rerum ordinem contrarium sentit, si possit fieri, cur ita, vel non ita sit, divinis sibi responderi vocibus velit, ut Deum de cuncta rerum controversia consulat, et responsionis ejus cognita ratione conquiescat. Eliu autem praevidens quod scripturam sacram Dominus conderet, ut in ea vel publicis vel occultis cunctorum quaestionibus responderet, ait: Adversus eum contendis, quod non ad omnia verba responderit tibi. Semel loquetur Deus, et secundo idipsum non repetet. Ac si diceret: Deus singulorum cordibus privatis vocibus non respondet, sed tale eloquium construit, per quod cunctorum quaestionibus satisfaciat. [Vet. XIX.] In scripturae quippe ejus eloquio causas nostras singuli si requirimus, invenimus, nec opus est ut in eo quod specialiter quisque tolerat responderi sibi divina voce specialiter quaerat. Ibi enim nobis", + "candidate_score": 0.653022, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_54_56", + "bdc_text": "- Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 . in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. . Sed quid toties miseras perdo chartas ?", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1298", + "psc_text": "necdum Deus sicut est interius innotescit; sed dum facturae suae decus foris proponit, quasi quibusdam nobis nutibus innuit, et quae intus sequamur ostendit, ae miro modo ipsis formis exterioribus nos ad interiora perducit; innuit immensa admiratione quod est, mira haec exterius ostendendo quae non est. Hinc enim de sapientia scriptum est: In viis ostendit se illis hilariter, et omni providentia occurrit illis (Sap. VI, 17) . 18. Vitae sunt ad Creatorem. Per visibilia a Deo recessimus; per eadem ad Deum reverti debemus.---Viae quippe ad Creatorem sunt opera considerata creaturae. Quae dum facta cernimus, potentiam factoris miramur. In istis viis a sapientia omni nobis providentia occurritur, quia factoris nobis virtus inquirenda proponitur in omne quod mirabiliter factum videtur; et quocumque se verterit anima, si vigilanter intendit, in iisdem ipsis Deum invenit, per quae reliquit; ejusque potentiam ex eorum rursus consideratione cognoscit, quorum amore deseruit; et per quae perversa cecidit, per haec", + "candidate_score": 0.65181, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_42_44", + "bdc_text": "At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ; vgl. HBSR II 214 ; Z XIII 851 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1007", + "psc_text": "Per panem in Scriptura sacra multa significantur: 1 o Christus; 2 o gratia; 3 o sacra doctrina; 4 o haereticorum praedicatio; 5 o subsidium vitae praesentis; 6 o jucunditas humanae delectationis.---Ac si aperte dicat: Afflicta mens sibi in amaritudinem verti considerat quidquid se antea blande libenterque satiabat. [Vet. XXV.] In Scriptura enim sacra panis aliquando ipse Dominus, aliquando spiritualis gratia, aliquando divinae doctrinae eruditio, aliquando haereticorum praedicatio, aliquando subsidium vitae praesentis, aliquando jucunditas humanae delectationis accipitur. In pane Dominus signatur, sicut ipse in Evangelio dicit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI, 51) . Rursum per panem gratia doni spiritalis accipitur, sicut per prophetam dicitur: Qui obturat aures suas, ne audiat sanguinem, et claudit oculos suos, ne videat malum, iste in excelsis habitabit: munimenta saxorum sublimitas ejus, panis ei datus est (Isai. XXXIII, 15) . Quid est enim obturare aures suas, ne audiat sanguinem, nisi peccatis suadentibus,", + "candidate_score": 0.651404, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_122_124", + "bdc_text": "Non igitur putes me hic velle avertere , ne mihi quid praecipias . Publicum specto , universae caussae te parari cupio . Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_415", + "psc_text": "Sanctorum quippe virorum est bona quae fecerint occultare, ne contingat eos lapsum elationis incurrere. Unde per semetipsam Veritas dicit: Attendite ne justitiam vestram faciatis coram hominibus, ut videamini ab eis (Matth. VI, 1) . Hinc est etiam quod duos caecos juxta viam sedentes illuminans, praecepit dicens: Videte ne quis sciat (Matth. IX, 30) . De quibus illico scriptum est quia illi abeuntes diffamaverunt eum per totam terram illam. Sed quaerendum nobis est quid sit hoc quod ipse Omnipotens, cui hoc est velle quod posse, et taceri virtutes suas voluit, et tamen ab his qui illuminati sunt quasi invitus indicatur, nisi quod servis suis se sequentibus exemplum dedit, ut ipsi quidem virtutes suas occultari desiderent, et tamen, ut alii eorum exemplo proficiant, prodantur inviti, et facta quidem sua occultando seipsos custodiant, sed dum produntur inviti, bona ad proximos suos exempla transmittant. Occultentur ergo studio, necessitate publicentur; et eorum occultatio sit custodia", + "candidate_score": 0.650875, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_49", + "bdc_text": "signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2560", + "psc_text": "omnia quaecunque audivi a Patre meo, nota feci vobis (Joan. XV, 15) . Ipsis ad extremum in negotii operationem pergentibus jubetur: Euntes in mundum universum, praedicate Evangelium omni creaturae (Marc. XVI, 15) . In praedicatione quippe fidei quasi quoddam negotium geritur, dum verbum datur, et fides ab auditoribus sumitur. Quasi quoddam negotium faciunt, qui praedicationem praerogant, et a populis fidem reportant. Fidem impartiunt, et eorum sanctam protinus vitam sumunt. Si enim justorum 1097 praedicatio negotium non fuisset, profecto Psalmista non diceret: Sumite psalmum, et date tympanum (Psal. LXXX, 2) . In tympano etenim corium siccatur ut sonet. Quid est ergo dicere: Sumite psalmum, et date tympanum, nisi accipite spiritale canticum cordis, et reddite temporalem macerationem corporis? Si superna praedicatio negotium non fuisset, nequaquam sub typo fortis mulieris Salomon de sancta Ecclesia diceret: Sindonem fecit et vendidit, et cingulum tradidit Chananaeo (Prov. XXXI, 24) . Quid enim signatur per linteum sindonis,", + "candidate_score": 0.650746, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_54_56", + "bdc_text": "- Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 . in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. . Sed quid toties miseras perdo chartas ?", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_310", + "psc_text": "(III Reg. XXII, 19) . Quid est ergo quod tot testamenti veteris patres Deum se vidisse testati sunt, et tamen de hac sapientia quae Deus est, dicitur: Abscondita est ab oculis omnium viventium; et Joannes ait: Deum nemo vidit unquam (I Joan. IV, 12) , nisi hoc quod patenter datur intelligi, quia quandiu hic mortaliter vivitur, videri per quasdam imagines Deus potest, sed per ipsam naturae suae speciem non potest, ut anima, gratia spiritus afflata, per figuras quasdam Deum videat, sed ad ipsam vim ejus essentiae non pertingat? Hinc est enim quod Jacob, qui Deum se vidisse testatur, hunc non nisi in angelo vidit (Exod. XXXIII, 11) . Hinc est quod Moyses, qui cum Deo facie ad faciem loquebatur, sicut loqui solet homo cum amico suo, ei inter ipsa verba suae locutionis dicit: Si inveni gratiam in conspectu tuo, ostende mihi temetipsum manifeste, ut videam te (Exod. XXXIII, 13) .", + "candidate_score": 0.650177, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_85", + "bdc_text": "49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2044", + "psc_text": "quaedam saluti nostrae Deus contraria indicat, ab his nos quasi per sententiam vetat. Et dum concupiscentes noxia attingimus, profecto quid aliud quam vetita degustamus? 61. Edenda quae necessitas quaerit, non quae libido suggerit. Quanta ad hoc discretio necessaria.---Ea itaque sumenda sunt quae naturae necessitas quaerit, et non quae edendi libido suggerit. Sed magnus discretionis labor est huic exactori et aliquid impendere, et aliquid denegare; et non dando gulam restringere, et dando naturam nutrire. [Rec. XIV.] Quae fortasse discretio subinfertur, cum dicitur: Clamorem exactoris non audit. Sermo namque 984 hujus exactoris est necessaria postulatio naturae. Clamor vero ejus est mensuram necessitatis transiens appetitus gulae. Hic itaque onager exactoris hujus sermonem audit, clamorem non audit, quia discretus vir ac continens et usque ad temperandam necessitatem ventrem reficit, et a voluptate restringit. [Vet. XXVIII.] 62. Voluptas sub necessitatis specie se palliat.---Sciendum vero est quia sic voluptas sub necessitate se palliat, ut vix eam", + "candidate_score": 0.650105, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_94_96", + "bdc_text": "Profecto aliud opus est - veritatem certo ex istis , quae mundum occuparunt , eruere tenebristenebris übergeschrieben . ac etiam contra varias veri species tueri - , quam vulgo creditur . Sentiemus autem , ubi aliquando oportebit congredi .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1770", + "psc_text": "V.] Nam dum juxta praedicationem fidei vivere negligunt, et tamen eamdem fidem specie tenus venerantur, honorem vitae praesentis ex nomine religionis quaerunt, hocque eis ex fide lucet, quod eos fides coram hominibus refovet. Sunt vero nonnulli, qui aeterna quae audiunt veraciter credunt, et tamen eidem quam tenent fidei male vivendo contradicunt. Habent hi quoque in tenebris lucem suam, quia dum perversa agunt, et tamen de Deo recta sentiunt, ne tenebrescant funditus, ex quadam parte fulgore luminis illustrantur. Qui dum plus terrena quam coelestia, plus quae vident quam quae audiunt, diligunt, pulsante persecutionis articulo, quod rectum credere videbantur amittunt. Quod illo maxime tempore multiplicius agitur, quando, surgente ipso iniquorum capite, in sanctam Ecclesiam persecutione ultima, liberis suis viribus ejus fortitudo grassatur. Ibi tunc cor uniuscujusque ostenditur, ubi quidquid in occultis latebat aperitur; et qui nunc ore sunt pii, et corde sunt impii, publicata malitia corruunt, et lucem fidei quam specie tenus", + "candidate_score": 0.64919, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_125_127", + "bdc_text": "se ferat . Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles . Exercentur quoque contra nos cottidie .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1950", + "psc_text": "sanctorum praedicatorum vitam vigilanter videamus. Ipsi quippe cum verba praedicationis movent, prius se in sanctis actionibus exercent, ne in semetipsis torpentes opere, alios excitent voce; sed ante se per sublimia facta excutiunt, et tunc ad bene agendum alios sollicitos reddunt. Prius cogitationum alis semetipsos feriunt, quia quidquid in se inutiliter torpet, sollicita investigatione deprehendunt, districta animadversione corrigunt. Prius sua punire fletibus curant, et tunc quae aliorum sunt punienda denuntiant. Prius ergo alis insonant quam cantus emittant, quia antequam verba exhortationis proferant omne quod locuturi sunt operibus clamant; et cum perfecte in semetipsis vigilant, tunc dormientes alios ad vigilias vocant. 16. Ut recte suo munere defungantur praedicatores et doctores, habent a Deo.---Sed unde tanta haec doctori intelligentia, ut et sibi perfecte vigilet, et dormientes ad vigilias sub quibusdam clamoris provectibus vocet, ut et peccatorum tenebras prius caute discutiat, et discrete postmodum lucem praedicationis ostendat, ut singulis juxta modum et tempora congruat,", + "candidate_score": 0.64753, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_49_51", + "bdc_text": "signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ; vgl. Pierre Lardet , La rhéthorique revendiquée : Martin Bucer contre Robert d'Avranches ( 1534 ) , in :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2560", + "psc_text": "omnia quaecunque audivi a Patre meo, nota feci vobis (Joan. XV, 15) . Ipsis ad extremum in negotii operationem pergentibus jubetur: Euntes in mundum universum, praedicate Evangelium omni creaturae (Marc. XVI, 15) . In praedicatione quippe fidei quasi quoddam negotium geritur, dum verbum datur, et fides ab auditoribus sumitur. Quasi quoddam negotium faciunt, qui praedicationem praerogant, et a populis fidem reportant. Fidem impartiunt, et eorum sanctam protinus vitam sumunt. Si enim justorum 1097 praedicatio negotium non fuisset, profecto Psalmista non diceret: Sumite psalmum, et date tympanum (Psal. LXXX, 2) . In tympano etenim corium siccatur ut sonet. Quid est ergo dicere: Sumite psalmum, et date tympanum, nisi accipite spiritale canticum cordis, et reddite temporalem macerationem corporis? Si superna praedicatio negotium non fuisset, nequaquam sub typo fortis mulieris Salomon de sancta Ecclesia diceret: Sindonem fecit et vendidit, et cingulum tradidit Chananaeo (Prov. XXXI, 24) . Quid enim signatur per linteum sindonis,", + "candidate_score": 0.647458, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_154_156", + "bdc_text": "nec prosunt illic , versantia scilicet in maioribus . Est mire inocens et portentose studiosus . Iuva eum , si potes .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_934", + "psc_text": "si ostenderet scientiam quam habebat? Quasi enim vas sine operculo, vel ligatura, polluitur, qui per studium ostentationis patens, nullo velamine taciturnitatis operitur. [Vet. X.] Praedicatores autem sancti partem suam reputant, si intus quidem ipsi de sapientia sua gaudeant, foris autem alios ab errore compescant; neque a se ipsis ita loquendo exeunt, ut gaudium mentis in ostensione ponant disertae locutionis, sed bonum scientiae in cordis secreto meditantur, et ibi gaudent ubi hoc percipiunt, non ubi inter tot tentationum laqueos innotescere compelluntur, quamvis cum bonum quod accipiunt innotescunt, media interveniente charitate, ex profectu audientium, et non ex propria ostensione gratulantur. Arrogantes enim cum scientiam accipiunt, nihil se accepisse aestimant, si hanc eos occultam habere contingat. Nusquam quippe suum gaudium, nisi in ore hominum ponunt. Unde et fatuae virgines in vasis suis oleum non sumpsisse referuntur (Matth. XXV, 3) , quia arrogantes omnes cum se ab aliquibus fortasse vitiis continent, bonum gloriae intra", + "candidate_score": 0.646689, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_157", + "bdc_text": "Certe , certe videndum nobis , ut ecclesiae viros educemus , qui valeant , et os obstruere contradicentibus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1258", + "psc_text": "res praesidentium juxta subditorum merita disponuntur. Occulte namque et sponte perpetratae culpae exigunt ut prava et a pastoribus exempla praebeantur, quatenus justo judicio is qui de via Dei superbus exorbitat, in via qua graditur etiam per ducatum pastoris offendat. Unde per prophetam quoque praenuntiantis studio dicitur, non maledicentis voto: Obscurentur oculi eorum, ne videant, et dorsum eorum semper incurva (Psal. LXVIII, 24) . Ac si dicat: Qui humanae vitae actionibus quasi praevidendis itineribus praesunt, veritatis lucem non habeant, ut et qui sequuntur subditi, iniquitatum suarum oneribus incurvati, omnem statum rectitudinis amittant. Quod factum procul dubio in Judaea novimus, cum in ipso nostri Redemptoris adventu pharisaeorum turba atque sacerdotum a vero lumine mentis oculos clausit, et per praepositorum exempla gradiens in infidelitatis tenebris populus erravit. 41. Quo sensu Deus faciat regnare hypocritam.---Sed quaeri rationabiliter potest quomodo hoc in loco dicitur quod regnare hypocritam Dominus facit, cum de hac re specialiter per", + "candidate_score": 0.646623, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_65_67", + "bdc_text": "Si profana amicitia aperta habet pectora , quid deceat christianam ! Ego ea de caussa meis impensis tantum emensus Lesung unsicher ; von Bucer aus einem nicht mehr lesbaren Wort korrigiert .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1227", + "psc_text": "ignorans feci in incredulitate (I Tim. I, 13) . Petrus vero infirmitate peccavit, quando in eo omne robur fidei quod Domino perhibuit una vox puellae concussit, et Deum quem corde tenuit voce denegavit (Luc. XXII, 57) . Sed quia infirmitatis culpa vel ignorantiae eo facilius tergitur, quo non studio perpetratur, Paulus quae ignoravit sciendo correxit, et Petrus motam et quasi arescentem jam radicem fidei lacrymis rigando solidavit. Ex industria vero peccaverant ii de quibus ipse magister dicebat: Si non venissem et locutus fuissem eis, peccatum non haberent; nunc autem excusationem non habent de peccato suo (Joan. XV, 22) . Et paulo post: Et viderunt, et oderunt me et Patrem meum (Ibid., 24) . Aliud est enim bona non facere, aliud bonorum odisse doctorem; sicut aliud est praecipitatione, aliud deliberatione peccare. Saepe enim peccatum praecipitatione, committitur, quod tamen consilio et deliberatione damnatur. Ex infirmitate enim plerumque solet accidere amare bonum, sed", + "candidate_score": 0.64661, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_85", + "bdc_text": "49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2046", + "psc_text": "voluptas ejus necessitatem praevenit, sed valde est difficile discernere cum in ipso esu necessario se occulta subjungit. Nam quia praeeuntem naturae appetitum sequitur, quasi a tergo veniens tardius videtur. Eo enim tempore quo necessitati debitum solvitur, quia per esum voluptas necessitati miscetur, quid necessitas petat, et quid, sicut dictum est, voluptas suppetat, ignoratur. Saepe vero et discernimus; et quia utramque sibi conjunctam novimus, in hoc quod extra metas rapimur, libet ut sciendo fallamur; et dum sibi mens ex necessitate blanditur, ex voluptate decipitur. Scriptum quippe est: Carnis curam ne feceritis in desideriis (Rom. XIII, 14) . Quae igitur fieri in desiderio prohibetur, in necessitate conceditur. 63. Carnis desideria, non caro occidenda. Cavendum ne, dum hostem insequimur, civem quem diligimus, trucidemus.---Sed saepe dum incaute necessitati condescendimus, desideriis deservimus. Nonnunquam vero dum desideriis immoderatius obviare nitimur, necessitatis miserias augemus. Sic enim necesse est ut arcem quisque continentiae teneat, quatenus non carnem, sed", + "candidate_score": 0.644654, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_970", + "psc_text": "verba responderit tibi. Semel loquetur Deus, et secundo idipsum non repetet. 34. In Scriptura sacra quidquid scire nos decet, docet Deus.---Afflicti cordis est proprium ut in omne quod appetit, et tamen rerum ordinem contrarium sentit, si possit fieri, cur ita, vel non ita sit, divinis sibi responderi vocibus velit, ut Deum de cuncta rerum controversia consulat, et responsionis ejus cognita ratione conquiescat. Eliu autem praevidens quod scripturam sacram Dominus conderet, ut in ea vel publicis vel occultis cunctorum quaestionibus responderet, ait: Adversus eum contendis, quod non ad omnia verba responderit tibi. Semel loquetur Deus, et secundo idipsum non repetet. Ac si diceret: Deus singulorum cordibus privatis vocibus non respondet, sed tale eloquium construit, per quod cunctorum quaestionibus satisfaciat. [Vet. XIX.] In scripturae quippe ejus eloquio causas nostras singuli si requirimus, invenimus, nec opus est ut in eo quod specialiter quisque tolerat responderi sibi divina voce specialiter quaerat. Ibi enim nobis", + "candidate_score": 0.644517, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_140", + "bdc_text": "Nunc non vacat et ad illa respondere , sed oro , excutias diligenter , qua quodque ratione scripsi .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_181", + "psc_text": "XXVIII, VERS. 1.---Habet argentum, venarum suarum principia: et auro locus est in quo conflatur. 39. Haeretici ad sacras paginas veterumque patrum libros provocandi.---In argento eloquium, in auro vitae vel sapientiae claritas designari solet. Et quia haeretici sic de eloquii sui nitore superbiunt, ut nulla sacrorum librorum auctoritate solidentur (qui libri ad loquendum nobis quasi quaedam argenti venae sunt, quia de ipsis locutionis nostrae originem trahimus), eos ad sacrae auctoritatis paginas revocat, ut si vere loqui desiderant, inde sumere debeant quid loquantur. Et ait: Habet argentum, venarum suarum principia. Ac si aperte dicat: Qui ad verae praedicationis verba se praeparat, necesse est ut causarum origines a sacris paginis sumat, ut omne quod loquitur ad divinae auctoritatis fundamentum revocet, atque in eo aedificium locutionis suae firmet. Ut enim praediximus, saepe haeretici dum sua student perversa astruere, ea proferunt quae profecto in sacrorum librorum paginis non tenentur. Unde et discipulum suum praedicator egregius", + "candidate_score": 0.642422, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_5_7", + "bdc_text": "praemisisse , verum currus , in quo vehitur is , qui illas fertUnbekannt. , nondum advenit . Memorat vero in illis te excusare , quod non veneritis Constantiam Bucer hatte Kriti k am Fernbleiben der Zürcher von der Konstanzer Tagung vom Dezember 1534 geübt ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_779", + "psc_text": "ab eo in quo sibi placent mentis oculos divertunt, omnem in se de peractis bonis laetitiam deprimunt, et de his quae se minus egisse intelligunt tristitiam requirunt, indignos se aestimant, et pene soli bona sua non vident, quae in se videnda omnibus ad exemplum praebent. Hinc est quod Paulus, dum expleta in se bona postponeret, et sola adhuc reliqua quae essent explenda cogitaret, dixit: Ego me non arbitror apprehendisse (Philip. III, 13) . Hinc est quod ut posset se de bonis quae agebat humiliare, studebat ad animum praeterita mala reducere, dicens: Qui prius fui blasphemus, et perseculor, et contumeliosus (I Tim. I, 13) . [Vet. VII.] 13. Quando bona a se facta in memoriam revocari, aut narrare liceat.---Qui et si aliquando dixit: Bonum certamen certavi, cursum consummavi, fidem servari (II Tim. IV, 7) ? Intuendum summopere est quia illud eo tempore intulit quo jam ex corpore discessurum se esse cognovit.", + "candidate_score": 0.641002, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_125_127", + "bdc_text": "se ferat . Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles . Exercentur quoque contra nos cottidie .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_494", + "psc_text": "indesinenter quotidie contra tentationum bella praeparatur. [Vet. V.] Corda quoque moerentium sancta Ecclesia consolatur, dum praesentis peregrinationis aerumna afflictas mentes electorum pensat, et has aeternae patriae promissione laetificat. Considerat etiam quod cogitationes fidelium divino sint timore percussae; et quos de Deo conspicit districta audisse ut timeant, agit quoque quatenus et mansuetudinem pietatis ejus audiant ut praesumant. 13. Spem miscet et metum, ne incaute de misericordia confidamus, aut desperate justitiam timeamus.---Sic namque sancta Ecclesia fidelibus suis de pietate et justitia Redemptoris in praedicationis serie spem miscet et metum, quatenus nec incaute de misericordia confidant, nec desperate justitiam timeant. Nam verbis sui capitis formidantes refovet, dicens: Nolite timere, pusillus grex, quia complacuit Patri vestro dare vobis regnum (Luc. XII, 32) . Atque iterum praesumentes terret cum dicit: Vigilate et orate, ut non intretis in tentationem (Marc. XIV, 38) . Rursum formidantes refovet, dicens: Gaudete quia nomina vestra scripta sunt in coelo (Luc.", + "candidate_score": 0.640747, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_7_9", + "bdc_text": "am Fernbleiben der Zürcher von der Konstanzer Tagung vom Dezember 1534 geübt ; vgl. HBBW IV , Nr. 494. , meque quasi ob id iratum placare . Fateor , mi Bullingere , turbavit aliquantulum , quod non successerat colloquium , quod ambivi toties et tanto studio .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1699", + "psc_text": "studio namque arcus distenditur, ut in suo tempore cum utilitate tendatur. Qui si otium relaxationis non accipit, feriendi virtutem ipso usu tensionis perdit. Sic aliquando in exercitatione virtus, cum per discretionem praetermittitur, reservatur, ut tanto post vitia valenter feriat, quanto a percussione interim prudenter cessat. Subtilis igitur discretionis super hanc terram linea tenditur, quando ostensis unicuique animae exemplis praecedentium patrum, et utiliter ad operationem virtus accenditur, et nonnunquam utilius temperatur [Vet. XIII.] 30. Cavendum ne discretionis nomine, propriis commodis serviatur.---Sed cum parumper ab opere zeli fortitudo seponitur, alta consideratione opus est, ne fortasse nequaquam communis boni consilio, sed timore proprio vel cujuslibet ambitionis studio a virtutis exercitatione cessetur. Quod nimirum cum agitur, jam non dispensationi, sed culpae servitur. Unde curandum sollicite est ut cum quis susceptum negotium cum virtutis cessatione dispensat, semetipsum prius in radice cordis inspiciat, ne sibi per hoc aliquid avarus appetat, sibi per hoc soli timidus pareat;", + "candidate_score": 0.640671, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_64_66", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 379 , 29-32. ? Si profana amicitia aperta habet pectora , quid deceat christianam ! Ego ea de caussa meis impensis tantum emensus Lesung unsicher ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1227", + "psc_text": "ignorans feci in incredulitate (I Tim. I, 13) . Petrus vero infirmitate peccavit, quando in eo omne robur fidei quod Domino perhibuit una vox puellae concussit, et Deum quem corde tenuit voce denegavit (Luc. XXII, 57) . Sed quia infirmitatis culpa vel ignorantiae eo facilius tergitur, quo non studio perpetratur, Paulus quae ignoravit sciendo correxit, et Petrus motam et quasi arescentem jam radicem fidei lacrymis rigando solidavit. Ex industria vero peccaverant ii de quibus ipse magister dicebat: Si non venissem et locutus fuissem eis, peccatum non haberent; nunc autem excusationem non habent de peccato suo (Joan. XV, 22) . Et paulo post: Et viderunt, et oderunt me et Patrem meum (Ibid., 24) . Aliud est enim bona non facere, aliud bonorum odisse doctorem; sicut aliud est praecipitatione, aliud deliberatione peccare. Saepe enim peccatum praecipitatione, committitur, quod tamen consilio et deliberatione damnatur. Ex infirmitate enim plerumque solet accidere amare bonum, sed", + "candidate_score": 0.64022, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_70_72", + "bdc_text": "Köhler , ZL II 311f. . Ibi libere decebat exponere omnia . Optimi fratres , scitis nulla ratione ferri posse in politia Christi , ut quisque suus sit , nec excusabit nos , quod alii furiunt .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_415", + "psc_text": "Sanctorum quippe virorum est bona quae fecerint occultare, ne contingat eos lapsum elationis incurrere. Unde per semetipsam Veritas dicit: Attendite ne justitiam vestram faciatis coram hominibus, ut videamini ab eis (Matth. VI, 1) . Hinc est etiam quod duos caecos juxta viam sedentes illuminans, praecepit dicens: Videte ne quis sciat (Matth. IX, 30) . De quibus illico scriptum est quia illi abeuntes diffamaverunt eum per totam terram illam. Sed quaerendum nobis est quid sit hoc quod ipse Omnipotens, cui hoc est velle quod posse, et taceri virtutes suas voluit, et tamen ab his qui illuminati sunt quasi invitus indicatur, nisi quod servis suis se sequentibus exemplum dedit, ut ipsi quidem virtutes suas occultari desiderent, et tamen, ut alii eorum exemplo proficiant, prodantur inviti, et facta quidem sua occultando seipsos custodiant, sed dum produntur inviti, bona ad proximos suos exempla transmittant. Occultentur ergo studio, necessitate publicentur; et eorum occultatio sit custodia", + "candidate_score": 0.63864, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_130", + "bdc_text": "Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_231", + "psc_text": "in eis interna spiritalia quaerimus, eorum profunda rimamur. Quod ipse Dominus facere dicitur, quia id nos agere ipso donante praevalemus. Per nos ergo qui non litteram quae occidit, sed spiritum qui vivificat sequimur, profunda fluviorum Dominus scrutatur, et abscondita in lucem producit, quia dicta legis, quae caliginosa nimis historia obscurat, nunc expositio spiritalis illuminat. Unde et loquens in parabolis per Evangelium Veritas discipulis praecepit, dicens: Quod dico vobis in tenebris, dicite in lumine; et quod in aure auditis, praedicate super tecta (Matth. X, 27) . Aperte namque dicta exponentium fecerunt nobis esse jam conspicuas sententias antiquorum Patrum. Unde Isaias propheta plana sanctae Ecclesiae expositionis verba conspiciens, et non allegoriarum tenebris obscura, exclamavit dicens: Locus fluviorum rivi latissimi et patentes. (Isai. XXXIII. 21) . Testamenti enim veteris dicta quasi angusti et clausi rivi fuerant, qui immensas 584 scientiae suae sententias collectione obscurissima constringebant. At contra doctrina sanctae Ecclesiae rivi et lati", + "candidate_score": 0.638246, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_125_127", + "bdc_text": "se ferat . Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles . Exercentur quoque contra nos cottidie .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2234", + "psc_text": "ut credulis suppliciorum praeparatio dum quasi furtim innotescitur, amplius timeatur, et audientis animum plus suspecta vulnera quam percepta perturbent. In pharetra enim sagittae 1026 dum latent et sonant mortem etiam non visae denuntiant. Pharetra ergo contra equum sonitum reddit, cum contra praedicatorem sanctum occulta pravorum machinatio consilium suum, quod fraudulenter operit, fraudulentius innotescit, ut praemissis minis quasi ex sonitu pharetrae terreat, cum praedicator Dei apertas contumelias velut cominus ferientia jacula non formidat. Cum vero eisdem minis minime terretur, mox persecutorum crudelitas ad supplicia manifesta perducitur. Unde bene postquam dictum est: Super ipsum sonabit pharetra, illico additur: CAPUT XXXI. IBID.--- Vibrabit hasta. 64. A minis ad aperta supplicia prorumpunt.--- Contra praedicatorem Dei post pharetrae sonitum hasta vibratur, quando post terrores exhibitos e vicino jam feriens aperta poena producitur. Praedicatores autem sancti, cum pro defensione fidei supplicia subeunt, ad eamdem fidem, quos valent, rapere et inter verbera non desistunt; et cum patienter", + "candidate_score": 0.637272, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_124_126", + "bdc_text": "Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente . se ferat . Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_415", + "psc_text": "Sanctorum quippe virorum est bona quae fecerint occultare, ne contingat eos lapsum elationis incurrere. Unde per semetipsam Veritas dicit: Attendite ne justitiam vestram faciatis coram hominibus, ut videamini ab eis (Matth. VI, 1) . Hinc est etiam quod duos caecos juxta viam sedentes illuminans, praecepit dicens: Videte ne quis sciat (Matth. IX, 30) . De quibus illico scriptum est quia illi abeuntes diffamaverunt eum per totam terram illam. Sed quaerendum nobis est quid sit hoc quod ipse Omnipotens, cui hoc est velle quod posse, et taceri virtutes suas voluit, et tamen ab his qui illuminati sunt quasi invitus indicatur, nisi quod servis suis se sequentibus exemplum dedit, ut ipsi quidem virtutes suas occultari desiderent, et tamen, ut alii eorum exemplo proficiant, prodantur inviti, et facta quidem sua occultando seipsos custodiant, sed dum produntur inviti, bona ad proximos suos exempla transmittant. Occultentur ergo studio, necessitate publicentur; et eorum occultatio sit custodia", + "candidate_score": 0.636926, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_125_127", + "bdc_text": "se ferat . Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles . Exercentur quoque contra nos cottidie .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2248", + "psc_text": "adhuc posita cogitando praenoscere, ne fortasse valeant improvisa superare. Hoc bellum procul odorari discipulos Paulus admonebat, cum diceret: Vosmetipsos tentate si estis in fide, ipsi vos probate (II Cor. XIII, 5) . Ac si aperte praeciperet, dicens: Persecutionum certamina ad mentem reducite, et cordis vestri intima atque occulta pensantes, quales inter supplicia existere valeatis invenite. Hoc bellum sancti viri procul odorantur, quando et in pace universalis Ecclesiae positi, vel haereticorum bella, vel imminentia ab infidelibus persecutionum tormenta conspiciunt. Qui dum recte vivunt, saepe pro bonis mala recipiunt, detractionum contumelias aequanimiter ferunt, ut si persecutionis occasio suppetat, tanto illos fortiores aperti hostes inveniant, quanto eos et intra Ecclesiam falsorum fratrum jacula non expugnant. Nam qui a statu patientiae ante linguarum vulnera corruit, ipse sibi testis est quia contra manifestae persecutionis gladios non subsistit. Quia ergo vir Dei exercitatus praesentibus contra ventura, et exercitatus minimis contra majora nititur, recte de equo Dei", + "candidate_score": 0.63584, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_130", + "bdc_text": "Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_151", + "psc_text": "Unde et horum argentum, id est haereticorum eloquium, terrae est comparatum, quia de Scriptura sacra ut aliquid sciant ex appetitu terrenae laudis elaborant. Qui etiam sicut lutum praeparant vestimenta, quia fluxe et inquinabiliter ea quibus se tueri volunt Scripturae sacrae contexunt testimonia. Praeparabit quidem, sed justus vestietur illis, quia vir recta fide plenus, quae sanctis solet ad justitiam deputari, ea ipsa Scripturae sacrae quae haereticus affert testimonia colligit, et erroris ejus pertinaciam inde convincit. Contra nos namque dum sacrae legis testimonia apportant, secum nobis afferunt unde vincantur. Unde et David typum Domini, Golias vero haereticorum superbiam signans, hoc rebus locuti sunt quod nos verbis aperimus. Golias quippe cum gladio, David vero cum pera pastorali venit ad praelium. Sed eumdem Goliam David superans suo gladio occidit, quod nos quoque agimus, qui promissi David 567 membra ex ejus fieri dignatione meruimus. Nam cum superbientes haereticos et sacrae Scripturae sententias deferentes, eisdem verbis", + "candidate_score": 0.635505, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_95_97", + "bdc_text": "ac etiam contra varias veri species tueri - , quam vulgo creditur . Sentiemus autem , ubi aliquando oportebit congredi . Ad id velim nos communiri .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_826", + "psc_text": "Qui si tunc cum id sponte dicunt peccatores se esse veraci humilitate cognoscerent, cum arguuntur ab aliis, esse se quod confessi fuerant non negarent. Qua in re indicia verae confessionis sunt, si cum quisque se peccatorem dicit, id de se dicenti etiam alteri non contradicit. Nam quia scriptum est: Justus in principio accusator est sui (Prov. XVIII, 17) , non magis peccator, sed justus videri appetit, cum peccatorem 714 se quisque nullo arguente confitetur, sed confessionis veritatem probat, cum alter malum quod fecimus increpat. Quod si superbe defendimus, liquet quia peccatores nos ex nobis ficte dicebamus. Unde summopere curandum est ut mala quae fecimus, et sponte fateamur, et haec aliis arguentibus non negemus. Superbiae quippe vitium est ut quod de se fateri quisque quasi sua sponte dignatur, hoc sibi dici ab aliis dedignetur 34. Job in peccati confessione humilitas. Saepe gravioris certaminis est peccata confiteri quam vitare.---Beatus itaque Job quantae", + "candidate_score": 0.634054, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_130", + "bdc_text": "Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_658", + "psc_text": "amygdalinas, et ex platanis, ex parte decorticavit eas, detractisque corticibus, in his quae exspoliata fuerant candor apparuit; illa vero quae integra erant viridia permanserunt, atque in hunc modum color effectus est varius (Genes. XXX, 37) . Ubi et subditur: Posuitque eas in canalibus in quibus effundebatur aqua, ut cum venissent greges ad bibendum, ante oculos haberent virgas, et in aspectu earum conciperent. Factumque est ut in ipso calore coitus oves intuerentur virgas, et parerent maculosa et varia, et diverso colore respersa (Ibid., 38, 39) . Quid est enim virgas virides, amygdalinas, atque ex platanis ante gregum oculos ponere, nisi per Scripturae sacrae seriem antiquorum Patrum vitas atque sententias in exemplum populis praebere? Quae nimirum quia juxta rationis examen rectae sunt, virgae nominantur. Quibus ex parte corticem subtrahit, ut in his quae exspoliantur, intimus candor appareat; et ex parte corticem servat, ut sicut fuerant exterius, in viriditate permaneant; variusque virgarum color", + "candidate_score": 0.633456, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_71_73", + "bdc_text": "Ibi libere decebat exponere omnia . Optimi fratres , scitis nulla ratione ferri posse in politia Christi , ut quisque suus sit , nec excusabit nos , quod alii furiunt . Potuerunt saepe summi inter sese übergeschrieben .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2328", + "psc_text": "intelligi. Manum ergo super os ponere est virtute boni operis culpas tegere incautae locutionis. Quis vero inveniri potest qui, quamlibet perfectus sit, de otioso tamen sermone non peccet? Jacobo attestante, qui ait: Nolite plures magistri fieri, in multis enim offendimus omnes (Jacob. III, 1) . Et rursum: Linguam nullus hominum domare potest (Ibid. 8) . Cujus culpas redarguens per semetipsam Veritas, dicit: Dico autem vobis quoniam omne verbum otiosum quod locuti fuerint homines, reddent de eo 1047 rationem in die judicii (Matth. XII, 36) . Sed sancti viri ante Dei oculos student culpas linguae tegere meritis vitae, student bonorum operum pondere premere immoderata verborum. Unde in sancta Ecclesia manus super os ponitur, dum in electis ejus quotidie otiosae locutionis vitium bonae actionis virtute operitur. Scriptum namque est: Beati quorum remissae sunt iniquitates, et quorum tecta sunt peccata (Psal. XXXI, 1) . Sed rursum cum scriptum sit: Omnia nuda et aperta", + "candidate_score": 0.63203, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_93", + "bdc_text": "An autem non praestaret nos eo condere et diligentia omnia tractare , ne quis possit ea vel culpare vel eis etiam refragari ?", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_121", + "psc_text": "cur de eis peccare pertimescat, rationis causas insinuat, cum subjungit: CAPUT V [Rec. V]. IBID.---Neque enim reprehendit me cor meum in omni via mea. 9. Audientes praecepta divina nec facientes coarguit.---Ac si aperte dicat: Pro vobis non debeo ad culpam pertrahi, qui peccare in propriis formidavi. Sciendum vero est quod quisquis a praeceptis dominicis discordat opere, quoties ea audit a corde suo reprehenditur atque confunditur, quia id quod non fecerit memoratur. Nam in quo se errasse considerat, ipsa se latenter conscientia accusat. Unde David propheta deprecatur, dicens: Tunc non confundar, dum respicio in omnia mandata tua (Psal. CXVIII, 6) . Graviter namque unusquisque confunditur quando mandata Dei vel legendo, vel audiendo respicit, quae vivendo contempsit. Hinc enim Joannis voce dicitur: Si cor nostrum non reprehenderit nos, fiduciam habemus ad Deum; et quidquid petierimus ab eo, accipiemus (Joan. III, 21) ; ac si diceret: Si id quod praecipit facimus, id quod", + "candidate_score": 0.631362, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_125_127", + "bdc_text": "se ferat . Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles . Exercentur quoque contra nos cottidie .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2666", + "psc_text": "iste tunc contra electos Dei in suis viribus effrenatur, ad augmentum suae malitiae unitatem quoque in reprobis habere permittitur, ut tanto contra nos robustius vires suas exerat, quanto non solum nos ictu fortitudinis, sed etiam mole adunationis impugnat. Sed quis contra ista sufficiat? Quae mens ad tantae elationis et compagis pondera non ab ipsa cogitationum radice contremiscat? Unde quia trepidare nos per infirmitatem conspicit, protinus divina clementia quid per semetipsam faciat? adjungit. Nam sequitur: CAPUT V [Rec. V]. IBID.---Mittet contra eum fulmina, et ad locum alium non ferentur. 16. Fulmine conterentur in judicio, justis illaesis et gaudentibus.---Quid appellatione fulminum nisi tremendae illae extremi judicii sententiae designantur? Quae idcirco fulmina vocantur, quia nimirum eos quos feriunt in perpetuum incendunt. Fulmina namque super eum Paulus venire conspexerat, cum dicebat: Quem Dominus Jesus interficiet spiritu oris sui, et destruet illustratione adventus sui (II Thess. II, 8) . Haec autem quae in eum mittuntur", + "candidate_score": 0.630487, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_7_9", + "bdc_text": "am Fernbleiben der Zürcher von der Konstanzer Tagung vom Dezember 1534 geübt ; vgl. HBBW IV , Nr. 494. , meque quasi ob id iratum placare . Fateor , mi Bullingere , turbavit aliquantulum , quod non successerat colloquium , quod ambivi toties et tanto studio .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1944", + "psc_text": "multiloquio vacantes; aliter timidi, aliter audaces; aliter pigri, aliter praecipites; aliter mansueti, aliter iracundi; aliter humiles, aliter elati; aliter pertinaces, aliter inconstantes; aliter gulae dediti, aliter abstinentes; aliter qui sua misericorditer tribuunt, aliter qui aliena rapere contendunt; aliter qui nec aliena rapiunt, nec sua largiuntur, aliter qui et ea quae habent sua tribuunt, et aliena rapere non desistunt; aliter discordes, aliter pacati; aliter seminantes jurgia, aliter pacifici; aliter admonendi sunt qui sacrae legis verba non recte intelligunt, aliter qui recte quidem intelligunt, sed haec humiliter 962 non loquuntur; aliter qui, cum praedicare digna valeant, prae nimia humilitate formidant, aliter quos a praedicatione imperfectio vel aetas prohibet, et tamen praecipitatio impellit; aliter qui in hoc quod temporaliter appetunt prosperantur, aliter qui quidem quae mundi sunt concupiscunt, sed tamen adversitatis labore fatigantur; aliter conjugiis obligati, aliter a conjugii nexibus liberi; aliter commistionem carnis experti, aliter ignorantes; aliter qui peccata deplorant operum, aliter", + "candidate_score": 0.630029, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_95_97", + "bdc_text": "ac etiam contra varias veri species tueri - , quam vulgo creditur . Sentiemus autem , ubi aliquando oportebit congredi . Ad id velim nos communiri .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1272", + "psc_text": "Deus etiam perhibuit frustra percussum (Job. II, 3) . Quid ergo vox percussi superbum sonuit, quae a sententia ferientis nullatenus discrepavit? Incaute sunt humiles (22, q. 2, c. Incaute) , qui se mendacio illaqueant, dum arrogantiam vitant; imo mentiendo superbiunt, quia contra veritatem se erigunt quam relinquunt. Qui enim, necessitate cogente, vera de se bona loquitur, tanto magis humilitati jungitur, quanto et veritati sociatur. An Paulus humilis non fuit, quando aemulatione veritatis contra falsos apostolos tot de se discipulis fortia gesta narravit (I Tim. II, 7; Act. XX, 18, 19) Qui nimirum veritati inimicus existeret, si abscondendo virtutes proprias, praedicatores errorum praevalere permisisset. Sed quia arrogantes viri in eo quod bonorum dicta superbe examinant, verborum magis superficiem quam rerum ordinem pensant, Eliu beati Job sententias disciplinam credidit non sonasse. [Vet. III.] Quia vero saepe asperitas superborum usque ad duritiam maledictionis extenditur, illico contra beatum Job, quasi ad Deum faciens verba,", + "candidate_score": 0.629127, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_7_9", + "bdc_text": "am Fernbleiben der Zürcher von der Konstanzer Tagung vom Dezember 1534 geübt ; vgl. HBBW IV , Nr. 494. , meque quasi ob id iratum placare . Fateor , mi Bullingere , turbavit aliquantulum , quod non successerat colloquium , quod ambivi toties et tanto studio .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_835", + "psc_text": "in quantum per excessum mentis super hominem. 37. Haec internae quieti et contemplationi non officiunt.---Sic itaque sic perfecti omnes, quamvis adhuc aliquid turbulentum de infirmitate carnis tolerent, jam tamen intrinsecus tranquillissimo secreto perfruuntur per contemplationem mentis, ut quidquid acciderit exterius, in nullo turbet interius. Unde beatus Job securitatem sanctae mentis ostendens, postquam de se tot virtutum praedicamenta protulit, hoc quod praemisimus secutus, adjunxit. [Vet. XVI, Rec. XI.] Si expavi ad multitudinem nimiam, et despectio propinquorum 716 terruit me; et non magis tacui, nec egressus sum ostium. Ac si apertius dicat: Turbatis contra me extrinsecus aliis, ipse in me intrinsecus imperturbabilis mansi. Quid namque in hoc loco ostium nisi os debemus accipere? Per hoc quippe quasi egredimur, dum verbis quibus possumus secreta nostri cordis aperimus; et quales intus manemus in conscientia, tales foras egredimur per linguam. 38. Sancti commotionis tempore silent. Secus alii. Silendum, nisi loquendo aliis prodesse possimus.---Sunt vero nonnulli", + "candidate_score": 0.629093, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_130", + "bdc_text": "Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1671", + "psc_text": "gravitate sustentant, asperas ab infidelibus tentationes ferunt; et quaeque in praeceptis Dei velut difficilia a fidelibus formidantur, exemplis operum facilia ostendunt. Unde et bene cum in typo Ecclesiae tabernaculum figeretur, ad Moysen dicitur: Facies columnas quatuor, et bases earum vesties argento (Exod. XXVI, 32) . In argento enim quid aliud quam claritas divini sermonis accipitur? sicut scriptum est: Eloquia Domini eloquia casta, argentum igne examinatum, probatum terrae, purgatum septuplum (Psal. XI, 7) . Bases ergo argento vestitae quatuor columnas tabernaculi sustinent, quia praedicatores Ecclesiae divino eloquio decorati, ut cunctis se exemplum praebeant, quatuor evangelistarum dicta et ore et operibus portant 18. Possunt per bases etiam prophetae signari, qui dum primi aperte de dominica incarnatione locuti sunt, quasi quasdam bases eos conspicimus a fundamento consurgere, et superpositae fabricae pondera sustinere. Unde ad Moysen rursum Dominus, cum tabernaculi tabulas erigi praecepit, fundi earum bases argenteas jubet (Exod. XXVI, 32) . Quid enim", + "candidate_score": 0.628701, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_110", + "bdc_text": "Lutherum existimo defunctum suo munere , quanquam propter ingenii vehementiam haud ita multum prodesset ad graviorem dogmatum excussionem , si adversarii adsint improbi .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2496", + "psc_text": "influat Jordanis in os ejus. Neque enim pro magno diabolus habuit, quod infideles tulit; sed toto nunc annisu in illorum mortem se erigit, quos contra se regeneratos tabescit. Nemo igitur sibi fidem sine operibus sufficere posse confidat, cum scimus quod scriptum sit: Fides sine operibus mortua est (Jac. II, 20) . Nullus Behemoth morsum ex sola confessione fidei plene evasisse se existimet, quia jam quidem fluvium absorbuit, sed adhuc Jordanem sitit; et toties in os illius Jordanis fluit, quoties Christianus quisque ad iniquitatem defluit. Os quidem ejus jam fide nos sublevante fugimus, sed magno studio curandum est, ne in hoc lubrica operatione dilabamur. Si ambulandi cautela negligitur, incassum credendo rectum iter tenetur, quia via quidem fidei ad coelestem patriam proficit, sed offendentes minime perducit. [Vet. VIII.] 13. Iis praesertim qui sanitate praestant, insidiatur. Qui nisi summam vigilantiam adhibeant, pejus de alto ruunt.---Habemus adhuc quod hac in re subtilius perpendamus. Hi", + "candidate_score": 0.628301, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_130", + "bdc_text": "Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_181", + "psc_text": "XXVIII, VERS. 1.---Habet argentum, venarum suarum principia: et auro locus est in quo conflatur. 39. Haeretici ad sacras paginas veterumque patrum libros provocandi.---In argento eloquium, in auro vitae vel sapientiae claritas designari solet. Et quia haeretici sic de eloquii sui nitore superbiunt, ut nulla sacrorum librorum auctoritate solidentur (qui libri ad loquendum nobis quasi quaedam argenti venae sunt, quia de ipsis locutionis nostrae originem trahimus), eos ad sacrae auctoritatis paginas revocat, ut si vere loqui desiderant, inde sumere debeant quid loquantur. Et ait: Habet argentum, venarum suarum principia. Ac si aperte dicat: Qui ad verae praedicationis verba se praeparat, necesse est ut causarum origines a sacris paginis sumat, ut omne quod loquitur ad divinae auctoritatis fundamentum revocet, atque in eo aedificium locutionis suae firmet. Ut enim praediximus, saepe haeretici dum sua student perversa astruere, ea proferunt quae profecto in sacrorum librorum paginis non tenentur. Unde et discipulum suum praedicator egregius", + "candidate_score": 0.62793, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_126", + "bdc_text": "Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_494", + "psc_text": "indesinenter quotidie contra tentationum bella praeparatur. [Vet. V.] Corda quoque moerentium sancta Ecclesia consolatur, dum praesentis peregrinationis aerumna afflictas mentes electorum pensat, et has aeternae patriae promissione laetificat. Considerat etiam quod cogitationes fidelium divino sint timore percussae; et quos de Deo conspicit districta audisse ut timeant, agit quoque quatenus et mansuetudinem pietatis ejus audiant ut praesumant. 13. Spem miscet et metum, ne incaute de misericordia confidamus, aut desperate justitiam timeamus.---Sic namque sancta Ecclesia fidelibus suis de pietate et justitia Redemptoris in praedicationis serie spem miscet et metum, quatenus nec incaute de misericordia confidant, nec desperate justitiam timeant. Nam verbis sui capitis formidantes refovet, dicens: Nolite timere, pusillus grex, quia complacuit Patri vestro dare vobis regnum (Luc. XII, 32) . Atque iterum praesumentes terret cum dicit: Vigilate et orate, ut non intretis in tentationem (Marc. XIV, 38) . Rursum formidantes refovet, dicens: Gaudete quia nomina vestra scripta sunt in coelo (Luc.", + "candidate_score": 0.626177, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_130", + "bdc_text": "Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_150", + "psc_text": "Sequitur: CAPUT XVI [Vet. VIII, Rec. XI]. VERS. 16, 17.---Si comportaverit sicut terra margentum, et sicut lutum praeparaverit vestimenta, praeparabit quidem, sed justus vestietur illis, et argentum innocens dividet. 24. Catholici haereticos eisdem Scrip. sacrae testimoniis quae proferunt, debellant.---Argentum intelligi sacri eloquii claritas solet, sicut alias dicitur: Eloquia Domini eloquia casta, argentum igne examinatum (Psal. XI, 7) . Et quia nonnulli eloquium Dei non interius per exhibitionem, sed exterius per ostensionem habere concupiscunt; idcirco per prophetam dicitur: Disperierunt omnes involuti argento (Saphon. I, 11) . Hi nimirum qui eloquio Dei non interiori refectione se replent, sed exteriori ostensione se vestiunt. Unde et horum argentum, id est haereticorum eloquium, terrae est comparatum, quia de Scriptura sacra ut aliquid sciant ex appetitu terrenae laudis elaborant. Qui etiam sicut lutum praeparant vestimenta, quia fluxe et inquinabiliter ea quibus se tueri volunt Scripturae sacrae contexunt testimonia. Praeparabit quidem, sed justus vestietur illis, quia vir", + "candidate_score": 0.626113, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_130", + "bdc_text": "Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_95", + "psc_text": "alii gratia sanitatum in uno spiritu, alii operatio virtutum, alii prophetia, alii discretio spirituum, alii genera linguarum, alii interpretatio sermonum (I Cor. XII, 8, 9, 10) . Quae mox generali definitione concludens, ait: Haec autem omnia operatur unus atque idem Spiritus, dividens singulis prout vult. De his etiam coelis in psalmo dictum est: Verbo Domini coeli firmati sunt (Psal. XXXII, 6) . De his quoque ornamentis spiritus subditur: Et spiritu oris ejus omnis virtus eorum. Bene itaque dicitur: Spiritus ejus ornavit coelos, quia praedicatores sancti nisi promissa Paracliti dona perciperent, nullo fortitudinis decore claruissent. Sed quia sanctis apostolis virtutum gratia decoratis, vitae praedicatio contra infidelium corda convaluit, et antiquus hostis obsessas infidelium mentes praedicatorum vocibus expulsus reliquit, post ornamenta coelorum apte subjungitur. CAPUT XXXII [Rec. XX]. Ibid.---Et obstetricante manu ejus, eductus est coluber tortuosus. 51. Serpens antiquus Dei manu ex peccatorum cordibus quasi ex cavernis suis, ejectus est.---Quis enim colubri", + "candidate_score": 0.625732, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_126", + "bdc_text": "Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_20", + "psc_text": "plerumque in annorum multitudinem tenditur, ab infirmorum mentibus esse longa et quasi stabilis aestimatur. Sed cum repentinus hanc finis intercipit, brevem procul dubio fuisse redarguit, quoniam finis determinans innotescit, quia quod praeterire potuit, modicum fuit. Elevantur ergo ad modicum, et minime subsistunt, quia eo ipso quo videri alti appetunt, a vera Dei essentia longe per elationem fiunt. Subsistere etenim nequeunt, quia ab aeternae essentiae soliditate dividuntur, atque hanc primam ruinam tolerant, quia per privatam gloriam in semetipsis cadunt. Hinc enim per Psalmistam dicitur: Dejecisti eos, cum allevarentur (Psal. LXXII, 18) , quia eo intrinsecus corruunt, quo male extrinsecus surgunt. [Vet. V]. Hanc brevitatem gloriae temporalis aspiciens, iterum dicit: Vidi impium superexaltatum et elevatum sicut cedros Libani; transivi, et ecce non erat (Psal. XXXVI, 35) . Hinc iterum ait: Pusillum adhuc, et non erit peccator (Ibid. 10) . Hinc Jacobus dicit: Quae est enim vita vestra? vapor est ad modicum parens", + "candidate_score": 0.625623, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_120", + "bdc_text": "Qua ratione namque ego Paulum suscepi tractare , ut scilicet argumentationes fusius explicem et quibus nitantur mediismediis am Rande nachgetragen.", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1813", + "psc_text": "Rursumque quia aliquando sortes quae coeperint non mutantur, et latronem novimus alium pervenisse ad supplicium, et apostolos scimus percepisse propositum quod desideraverant regnum. Quis ergo discutiat in qua via habitet lux, et tenebrarum quis locus sit, ut ducat unumquodque ad terminos suos, et intelligat semitas domus ejus? Video Paulum ex illa persecutionis saevitia ad gratiam apostolatus vocatum (Act. IX, 1, seq.) , et tamen sic inter judicia occulta formidat, ut reprobari se, etiam postquam vocatus est, timeat. Ait enim: Castigo corpus meum, et in servitutem redigo, ne forte aliis praedicans, ipse reprobus efficiar (I Cor. IX, 27) . Et rursum: Ego me non arbitror comprehendisse; unum autem, quae quidem retro sunt oblitus, ad ea quae sunt priora extendens meipsum, ad destinatum sequor, ad palmam supernae vocationis Dei, in Christo Jesu. Sequor autem si comprehendam, in quo et comprehensus sum (Philip. III, 13) . Et certe jam de illo voce dominica", + "candidate_score": 0.625244, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_65_67", + "bdc_text": "Si profana amicitia aperta habet pectora , quid deceat christianam ! Ego ea de caussa meis impensis tantum emensus Lesung unsicher ; von Bucer aus einem nicht mehr lesbaren Wort korrigiert .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_502", + "psc_text": "pectore misericordiam cum severitate sociatam. Videamus amantem pie, et districte saevientem. Certe cum Israeliticus populus ante Dei oculos pene inveniabilem contraxisset offensam, ita ut ejus rector audiret: Descende, peccavit populus tuus (Exod. XXXII, 7) ; ac si ei divina mox diceret: Qui in tali peccato lapsus est, jam meus non est, atque subjungeret: Dimitte me, ut irascatur furor meus contra eos, et deleam eos, faciamque te in gentem magnam; ille semel et iterum pro populo cui praeerat 642 obicem se ad impetum Dei irascentis opponens, ait: Aut dimitte eis hanc noxam; aut si non facis, dele me de libro tuo quem scripsisti (Ibid. XXXII, 32) . Pensemus ergo quibus visceribus eumdem populum amavit, pro cujus vita de libro vitae deleri se petiit. Sed tamen iste, qui tanto ejus populi amore constringitur, contra ejus culpas pensemus quanto zelo rectitudinis accendatur. Mox enim ut petitione prima, ne delerentur, culpae veniam obtinuit, ad", + "candidate_score": 0.623413, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_26", + "bdc_text": "Hac enim rima irrepere satan querit iam non paucos annos .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2503", + "psc_text": "subditur: CAPUT VII [Rec. VII]. VERS. 19.---In oculis ejus quasi hamo capiet eum. 14. Diabolus Christum deglutire cupiens, quasi hamo captus est.---Notandum valde est quod Scripturae suae verba misericorditer temperans Deus, modo nos asperis incitationibus terret, modo blandis consolationibus refovet, et terrorem fomentis miscet, et fomenta terrori, ut dum circa nos utrumque mira magisterii arte temperatur, nec desperate inveniamur territi, nec incaute securi. Nam cum Behemoth astutas insidias, 1085 atque effrenatas vires multiplicibus sententiis indicasset, protinus unigeniti Filii sui Redemptoris nostri commendat adventum, et quo ab illo ordine Behemoth iste sit perimendus insinuat, ut quia cor nostrum narrata illius virtute perculerat, moerorem nostrum citius indicata ejus perditione relevaret. Igitur postquam dixit: Absorbebit fluvium, et non mirabitur, et habet fiduciam quod influat Jordanis in os ejus, ipsum illico dominicae incarnationis adventum annuntiat, dicens: In oculis ejus quasi hamo capiet eum. Quis nesciat quod in hamo esca ostenditur, aculeus occultatur? Esca enim", + "candidate_score": 0.621622, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_94", + "bdc_text": "Profecto aliud opus est - veritatem certo ex istis , quae mundum occuparunt , eruere tenebristenebris übergeschrieben .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_95", + "psc_text": "alii gratia sanitatum in uno spiritu, alii operatio virtutum, alii prophetia, alii discretio spirituum, alii genera linguarum, alii interpretatio sermonum (I Cor. XII, 8, 9, 10) . Quae mox generali definitione concludens, ait: Haec autem omnia operatur unus atque idem Spiritus, dividens singulis prout vult. De his etiam coelis in psalmo dictum est: Verbo Domini coeli firmati sunt (Psal. XXXII, 6) . De his quoque ornamentis spiritus subditur: Et spiritu oris ejus omnis virtus eorum. Bene itaque dicitur: Spiritus ejus ornavit coelos, quia praedicatores sancti nisi promissa Paracliti dona perciperent, nullo fortitudinis decore claruissent. Sed quia sanctis apostolis virtutum gratia decoratis, vitae praedicatio contra infidelium corda convaluit, et antiquus hostis obsessas infidelium mentes praedicatorum vocibus expulsus reliquit, post ornamenta coelorum apte subjungitur. CAPUT XXXII [Rec. XX]. Ibid.---Et obstetricante manu ejus, eductus est coluber tortuosus. 51. Serpens antiquus Dei manu ex peccatorum cordibus quasi ex cavernis suis, ejectus est.---Quis enim colubri", + "candidate_score": 0.618676, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_94", + "bdc_text": "Profecto aliud opus est - veritatem certo ex istis , quae mundum occuparunt , eruere tenebristenebris übergeschrieben .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2473", + "psc_text": "vel quilibet reprobi, qui antiqui hostis tenebras studio pravae operationis imitantur. Unde voce martyrum per Psalmistam dicitur: Humiliasti nos in loco afflictionis, et cooperuit nos umbra mortis (Psal. XLIII, 20) . Umbra enim mortis electos Dei operit, cum mors carnis, quae imago mortis aeternae est, ab hac eos vita disjungit, quia sicut illa animam a Deo, ita haec ab anima separat corpus. Vel certe umbra eos mortis operit, quia de antiquo hoste scriptum est: Nomen illi mors (Apoc. VI, 8) . Umbra ergo mortis sunt omnes reprobi, quia illius nequitiam elationis imitantur; ejusque imaginem quasi umbram exprimunt, dum ejus in se malitiae similitudinem trahunt. Qui electos Dei operiunt, dum contra illos in atrocitate persecutionis temporaliter convalescunt. Hoc autem loco umbra nequitiae torpor accipitur, in qua iste Behemoth dormit, quia contra corda charitate calentia sollicitus vigilat, in frigidis autem mentibus securus jacet. Dormire enim in sanctorum mentibus non potest, quia et", + "candidate_score": 0.618575, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_122", + "bdc_text": "Non igitur putes me hic velle avertere , ne mihi quid praecipias .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_18", + "psc_text": "Ac sic aperte spondeat, dicens: Quae mea sunt, jam videre refugio, quia per imitationis tuae viam pergere conversationis gressibus inardesco. Qui enim praesenti jam mundo contradicit, amoris excitatione continua Redemptoris sui vias cordis oculis objicit, ut mens prospera fugiat, ad adversa praeparetur; nihil quod demulcet appetat, nihil quod deterrere creditur pertimescat; moerorem gaudium deputet; praesentis vitae gaudia damna moeroris penset; abjectionis detrimenta non timeat, sed per haec manentis gloriae locum quaerat. Has etenim vias sequentium monstrabat oculis Veritas, cum dicebat: Si quis mihi ministrat, me sequatur (Joan. XII, 26) . Ad has vias tumentia discipulorum corda revocabat, cum locum jam gloriae quaererent, sed ejusdem gloriae iter ignorarent, dicens: Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum (Matth. XX, 22) ? Confessionis quippe illius celsitudinem a dextris sinistrisque quaesierant, sed quanta ad hanc esset itineris angustia non videbant. Unde et eorum mox oculis imitandus passionis calix objicitur, ut videlicet si ad sublimitatis", + "candidate_score": 0.615473, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_153_155", + "bdc_text": "Non sunt ista sublimia ingenia deterenda in ludisvor ludis gestrichenes isag . nec prosunt illic , versantia scilicet in maioribus . Est mire inocens et portentose studiosus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_934", + "psc_text": "si ostenderet scientiam quam habebat? Quasi enim vas sine operculo, vel ligatura, polluitur, qui per studium ostentationis patens, nullo velamine taciturnitatis operitur. [Vet. X.] Praedicatores autem sancti partem suam reputant, si intus quidem ipsi de sapientia sua gaudeant, foris autem alios ab errore compescant; neque a se ipsis ita loquendo exeunt, ut gaudium mentis in ostensione ponant disertae locutionis, sed bonum scientiae in cordis secreto meditantur, et ibi gaudent ubi hoc percipiunt, non ubi inter tot tentationum laqueos innotescere compelluntur, quamvis cum bonum quod accipiunt innotescunt, media interveniente charitate, ex profectu audientium, et non ex propria ostensione gratulantur. Arrogantes enim cum scientiam accipiunt, nihil se accepisse aestimant, si hanc eos occultam habere contingat. Nusquam quippe suum gaudium, nisi in ore hominum ponunt. Unde et fatuae virgines in vasis suis oleum non sumpsisse referuntur (Matth. XXV, 3) , quia arrogantes omnes cum se ab aliquibus fortasse vitiis continent, bonum gloriae intra", + "candidate_score": 0.614937, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_9", + "bdc_text": "Fateor , mi Bullingere , turbavit aliquantulum , quod non successerat colloquium , quod ambivi toties et tanto studio .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_657", + "psc_text": "historicus sensus sequendus est, nec semper allegoricus.---Intellectus sacri eloquii inter textum et mysterium tanta est libratione pensandus, ut utriusque partis lance moderata, hunc neque nimiae discussionis pondus deprimat, neque rursus torpor incuriae vacuum relinquat. Multae quippe ejus sententiae tanta allegoriarum conceptione sunt gravidae, ut quisquis eas ad solam tenere historiam nititur, earum notitia per suam incuriam privetur. Nonnullae vero ita exterioribus praeceptis inserviunt, ut si quis eas subtilius penetrare desiderat, 677 intus quidem nihil inveniat, sed hoc sibi etiam quod foris loquuntur abscondat. 2. Probatur prior propositio.---Unde bene quoque narratione historica per significationem dicitur: Tollens Jacob virgas populeas virides, et amygdalinas, et ex platanis, ex parte decorticavit eas, detractisque corticibus, in his quae exspoliata fuerant candor apparuit; illa vero quae integra erant viridia permanserunt, atque in hunc modum color effectus est varius (Genes. XXX, 37) . Ubi et subditur: Posuitque eas in canalibus in quibus effundebatur aqua, ut cum venissent", + "candidate_score": 0.61295, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_105", + "bdc_text": "Proinde quo ingenio es , qua natura quoque candore , qua denique lucenach luce gestrichenes quoque .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1701", + "psc_text": "22) . Quid enim per oculum exprimitur, nisi opus suum praeveniens cordis intentio? quae priusquam se in actione exerceat, hoc jam quod appetit contemplatur. Et quid appellatione corporis designatur, nisi unaquaeque actio, quae intentionem suam quasi intuentem oculum sequitur? Lucerna itaque corporis est oculus, quia per bonae intentionis 908 radium merita illustrantur actionis. Et si oculus tuus simplex fuerit, totum corpus tuum lucidum erit, quia si recte intendimus per simplicitatem cogitationis, bonum opus efficitur, etiam si minus bonum esse videatur. Et si oculus tuus nequam fuerit, totum corpus tuum tenebrosum erit, quia cum perversa intentione quid vel rectum agitur, etsi splendere coram hominibus cernitur, apud examen tamen interni judicis obscuratur. Unde et recte subjungitur: Vide ergo ne lumen quod in te est tenebrae sint. Si lumen quod in te est tenebrae sunt, ipsae tenebrae quantae erunt (Ibid., 23) ? quia si hoc quod bene nos agere credimus, ex mala intentione", + "candidate_score": 0.610364, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_153_155", + "bdc_text": "Non sunt ista sublimia ingenia deterenda in ludisvor ludis gestrichenes isag . nec prosunt illic , versantia scilicet in maioribus . Est mire inocens et portentose studiosus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1438", + "psc_text": "restringit; et cum quasi pueriliter cogitatio labitur, juvenili mox coercitione refrenatur. Unde fit ut sparsam mentem continuo colligant, et in una quantum praevalent cogitatione componant. Quia igitur status mentis cogitationum mutabilitate curvatur, recte ab Eliu dicitur: Nec multitudo locorum inclinet te. 81. Deo ita vacantibus cavenda elatio.---Sed saepe dum viri justi animus in ipsa intentionis suae arce consistit, dum ab omni mutabilitatis se sparsione colligit, dum quidquid in se superflue oboritur premit; ipsa suae rectitudinis gloria tangitur, et in tumore propriae praesumptionis elevatur. Qui enim magna agit, quamvis de se humilia sentiat, scit tamen magna esse quae agit. Nam si magna esse nescit, ea procul dubio minime custodit. Quae dum custodire negligit, aut in eis minus proficit, aut ea funditus amittit. Dum ergo bona nostra opera scire necesse est ut custodiamus, ex ipsa eorum scientia elationis aditus panditur, et ad operantis cor culpae manus admittitur, qua vastante rapiantur. Mira autem", + "candidate_score": 0.606147, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_12", + "bdc_text": "Porro , mi Bullingere , res belle habent , dum colloquium promittis .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2330", + "psc_text": "bonae actionis opus ad hoc post eligimus ut praeferamus. Qui ergo priora mala deserit, et bona posterius facit, per hoc quod addit, transactam nequitiam tegit, cui boni operis merita superducit. Beatus igitur Job sanctae Ecclesiae typum tenens, et in verbis suis sua allegans, nostra designans, dicat ex se, dicat ex nobis: Manum meam ponam super os meum; id est, hoc quod districto judici de sermone meo in me displicuisse considero, ante ejus oculos sub velamine recti operis abscondo. Sequitur: CAPUT III. VERS. 35.---Unum locutus sum, quod utinam non dixissem; et alterum, quibus ultra non addam. 3. Job Deo increpanti humiliter se peccasse confitetur.---Si transacta beati Job verba discutimus, nihil eum nequiter dixisse reperimus. Si vero dicta ejus, quae cum veritate ac libertate prolata sunt, in aliquod superbiae vitium flectimus, duo jam solummodo non erunt, quia multa erunt. Sed quia loqui nostrum est hominibus occultum sensum verbis aperire, loqui vero nostrum", + "candidate_score": 0.604788, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_153_155", + "bdc_text": "Non sunt ista sublimia ingenia deterenda in ludisvor ludis gestrichenes isag . nec prosunt illic , versantia scilicet in maioribus . Est mire inocens et portentose studiosus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_786", + "psc_text": "igitur sanctum virum intelligentia scientiae non corrupit, de multis divitiis gaudere despexit. Quia vero eum magnitudo operis non inflavit, solem fulgentem non vidit. Quia autem illum nec fama laudis extulit, clare incedentem lunam minime attendit. Sunt enim nonnulli qui eo in elationem corruunt, quo per subtilem intelligentiam vel quae non faciunt bona cognoscunt. Hi nimirum super multis divitiis laetantur, cum quaelibet summa intelligendo reperiunt, atque in elatione ipsis inventionibus corrumpuntur. Sunt vero nonnulli quos intelligentia quidem non elevat, sed exhibita operatio exaltat. Qui dum actiones suas respiciunt, apud mentem suam sibi caeteros dedignando postponunt. Hi videlicet etsi in multis divitiis non gaudent, solem tamen fulgentem vident quia de sola boni operis magnitudine quasi alios despiciendo tument. Et sunt nonnulli quos nec operatio propria extollit; sed cum laudari ab hominibus pro hac eadem bona operatione coeperint, ipsis hominum favoribus devicti, quasi magnos se quosdam in sua cogitatione conspiciunt, atque a cordis", + "candidate_score": 0.604486, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_51", + "bdc_text": "Martin Bucer contre Robert d'Avranches ( 1534 ) , in :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_92", + "psc_text": "dijudicamur in benefacto hominis infirmi, in quo iste salvus est factus, notum sit omnibus vobis, et omni plebi Israel, quia in nomine Jesu Christi Nazareni, quem vos crucifixistis, quem Deus suscitavit a mortuis, in hoc iste astat coram vobis salvus (Ibid. 8) . Cumque erga haec persequentium furor excresceret, eosque sacerdotes ac principes Jesum praedicare prohiberent, contra iram principum qua auctoritate Petrus excreverit indicatur, cum illic protinus 554 subditur: Petrus vero et apostoli dixerunt: Obedire oportet Deo magis quam hominibus (Ibid., I, 9) . Sed cum auctoritatem praedicantium, resistentium praecepta non premerent, ad flagella pervenitur. Nam subditur: Tunc principes sacerdotum caesis denuntiaverunt ne loquerentur in nomine Jesu, et dimiserunt eos (Ibid., V, 40) . Sed quia apostolorum virtutem premere nec flagella valuerunt, patenter ostenditur, cum protinus subinfertur: Et illi quidem ibant gaudentes a conspectu concilii, quoniam digni habiti sunt pro nomine Jesu contumeliam pati (Ibid., 41) . Mox etiam post", + "candidate_score": 0.603681, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_51", + "bdc_text": "Martin Bucer contre Robert d'Avranches ( 1534 ) , in :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_91", + "psc_text": "25) . Ecce quam vilis est ad tentandum persona requisita, ut aperte proderetur quanta eum timoris infirmitas possideret, qui nec ante vocem ostiariae ancillae subsisteret. [Vet. XVII.] 49. Petri fortitudo eo accepto.---Sed jam hic paulo ante timidus, qualis post adventum Spiritus exstiterit videamus. Certe, Luca testante didicimus contra sacerdotes ac principes quanta Dominum auctoritate praedicavit. Nam cum facto miraculo, quaestio fuisset exorta (Act. IV, 14) , et sacerdotum principes, seniores, ac scribae in apostolorum persecutione concurrerent, eos in medio statuentes in qua virtute miraculum fecerint percunctari curaverunt. Quibus repletus Spiritu sancto Petrus dixit: Principes populi et seniores, si nos hodie dijudicamur in benefacto hominis infirmi, in quo iste salvus est factus, notum sit omnibus vobis, et omni plebi Israel, quia in nomine Jesu Christi Nazareni, quem vos crucifixistis, quem Deus suscitavit a mortuis, in hoc iste astat coram vobis salvus (Ibid. 8) . Cumque erga haec persequentium furor excresceret, eosque", + "candidate_score": 0.598539, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_79", + "bdc_text": "Sed nulla fit horum mentio , ubi etiam eorum sententiam sequeris , sed nec veterum , nisi admodum raro .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_963", + "psc_text": "arbitrentur. Nesciunt quippe occulta judicia subtiliter quaerere, atque id quod non intelligunt humiliter perscrutari, quia eos saepe a secretis investigationibus judiciorum Dei ipsa scientiae suae elatio dejicit, dum extollit. 31. Obstaculum est veritatis tumor mentis. Verae scientiae effectus.---Obstaculum namque veritatis est tumor mentis, quia dum inflat obnubilat. Qui et si quando scientiam videntur adipisci, quasi de quadam rerum cortice, et non de secretae dulcedinis medulla pascuntur; micantibusque ingeniis saepe exteriora tantummodo attingunt, sed interni gustum saporis ignorant, videlicet foris acuti, sed intus caeci sunt. Neque id de Deo sentiunt, quod dulce interius sapiat, sed quod excussum exterius sonet. Qui etsi secreta quaedam intelligendo percipiunt, eorum dulcedinem experiri non possunt; et si noverunt quomodo sunt, ignorant, ut dixi, 746 quomodo sapiunt. [Vet. XVII.] Et fit plerumque ut fortiter dicant, sed tamen juxta ea quae dicunt vivere nesciant. Unde bene quidam sapiens dixit: Mihi autem det Deus haec dicere ex sententia (Sap.", + "candidate_score": 0.592165, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 7, + "cf_id": "cf009", + "work_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem", + "max_score": 0.726625, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28_30", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur . Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae . Et effert hoc ea verborum forma , ut dicat ministrum remittere peccataVgl. Joh 20 , 23. , regignereVgl. Tit 3 , 5. , Christo induereVgl. Gal 3 , 27. , peccata abluereVgl. Apg 22 , 16 ;", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_439", + "psc_text": "autem et super eos, qui docent in Ecclesiis, si aliter quam poscit veritas, docent, praesens sermo congruere. Si quis enim ea, quae Jesus Christus Dominus locutus est, ipsa aeque doceat, non de corde suo, sed de Spiritu sancto loquitur sermones Filii Dei Jesu. Si consentit Sanctus spiritus voluntati ejus, qui in Apostolis locutus est, non de corde proprio loquitur, sed de corde Spiritus sancti, qui est locutus in Paulo, qui est locutus in Petro, et in caeteris apostolis est locutus. Si quis vero legens Evangelium, proprium sensum aptat Evangelio, non ita intelligens, ut Dominus locutus est, iste falsus propheta est, loquens de corde proprio in Evangelio. Et de haereticis quidem nihil absurdum est haec dicta intelligere. Disserunt quippe quasi in Evangeliis, et quasi de Apostolis, αἰώνων suorum fabulas proprio corde exponentes, non in corde Spiritus sancti. Neque enim possunt dicere: Nos autem sensum Christi habeamus, ut videamus ea, quae a", + "candidate_score": 0.726625, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_27_29", + "bdc_text": "Ibi cupimus eludi veteratoris antiquides Teufels. conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur . Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_439", + "psc_text": "autem et super eos, qui docent in Ecclesiis, si aliter quam poscit veritas, docent, praesens sermo congruere. Si quis enim ea, quae Jesus Christus Dominus locutus est, ipsa aeque doceat, non de corde suo, sed de Spiritu sancto loquitur sermones Filii Dei Jesu. Si consentit Sanctus spiritus voluntati ejus, qui in Apostolis locutus est, non de corde proprio loquitur, sed de corde Spiritus sancti, qui est locutus in Paulo, qui est locutus in Petro, et in caeteris apostolis est locutus. Si quis vero legens Evangelium, proprium sensum aptat Evangelio, non ita intelligens, ut Dominus locutus est, iste falsus propheta est, loquens de corde proprio in Evangelio. Et de haereticis quidem nihil absurdum est haec dicta intelligere. Disserunt quippe quasi in Evangeliis, et quasi de Apostolis, αἰώνων suorum fabulas proprio corde exponentes, non in corde Spiritus sancti. Neque enim possunt dicere: Nos autem sensum Christi habeamus, ut videamus ea, quae a", + "candidate_score": 0.72016, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_59_61", + "bdc_text": "satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit . Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ; fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_439", + "psc_text": "autem et super eos, qui docent in Ecclesiis, si aliter quam poscit veritas, docent, praesens sermo congruere. Si quis enim ea, quae Jesus Christus Dominus locutus est, ipsa aeque doceat, non de corde suo, sed de Spiritu sancto loquitur sermones Filii Dei Jesu. Si consentit Sanctus spiritus voluntati ejus, qui in Apostolis locutus est, non de corde proprio loquitur, sed de corde Spiritus sancti, qui est locutus in Paulo, qui est locutus in Petro, et in caeteris apostolis est locutus. Si quis vero legens Evangelium, proprium sensum aptat Evangelio, non ita intelligens, ut Dominus locutus est, iste falsus propheta est, loquens de corde proprio in Evangelio. Et de haereticis quidem nihil absurdum est haec dicta intelligere. Disserunt quippe quasi in Evangeliis, et quasi de Apostolis, αἰώνων suorum fabulas proprio corde exponentes, non in corde Spiritus sancti. Neque enim possunt dicere: Nos autem sensum Christi habeamus, ut videamus ea, quae a", + "candidate_score": 0.704492, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_60_62", + "bdc_text": "Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ; fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit . Haec res et pleraque alia dogmata cuperem prolixe vobiscum commentari , ut solide in domino conspiremus .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_439", + "psc_text": "autem et super eos, qui docent in Ecclesiis, si aliter quam poscit veritas, docent, praesens sermo congruere. Si quis enim ea, quae Jesus Christus Dominus locutus est, ipsa aeque doceat, non de corde suo, sed de Spiritu sancto loquitur sermones Filii Dei Jesu. Si consentit Sanctus spiritus voluntati ejus, qui in Apostolis locutus est, non de corde proprio loquitur, sed de corde Spiritus sancti, qui est locutus in Paulo, qui est locutus in Petro, et in caeteris apostolis est locutus. Si quis vero legens Evangelium, proprium sensum aptat Evangelio, non ita intelligens, ut Dominus locutus est, iste falsus propheta est, loquens de corde proprio in Evangelio. Et de haereticis quidem nihil absurdum est haec dicta intelligere. Disserunt quippe quasi in Evangeliis, et quasi de Apostolis, αἰώνων suorum fabulas proprio corde exponentes, non in corde Spiritus sancti. Neque enim possunt dicere: Nos autem sensum Christi habeamus, ut videamus ea, quae a", + "candidate_score": 0.697551, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_61_63", + "bdc_text": "fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit . Haec res et pleraque alia dogmata cuperem prolixe vobiscum commentari , ut solide in domino conspiremus . Cur enim non cruciet me in literis et coram non aliter salutari quam Bucerus in caussa domini et consentiens , postea vero spargi diversa , et te ipsum ad me scribere , quod dubitaris de fide meaVgl .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_440", + "psc_text": "loquens de corde proprio in Evangelio. Et de haereticis quidem nihil absurdum est haec dicta intelligere. Disserunt quippe quasi in Evangeliis, et quasi de Apostolis, αἰώνων suorum fabulas proprio corde exponentes, non in corde Spiritus sancti. Neque enim possunt dicere: Nos autem sensum Christi habeamus, ut videamus ea, quae a Deo donata sunt nobis (I Cor. XII) . Cum autem et super me venerit, qui dicor ecclesiasticus, qui accipio librum sanctum, et nitor eum interpretari, hoc quod de haereticis intelligi potest, quaeso audientes, ut diligenter attendant, et accipiant gratiam spiritus de qua dictum est: Discretio spirituum, ut probati trapezitae facti, diligenter 899 observent quando falsus sim magister, quando vero praedicem quae sunt pietatis ac veritatis. Si itaque invenio in Moyse, et in Prophetis sensum Christi, non de corde proprio, sed de spiritu sancto loquor. Si autem nihil congruum inveniens, mihimetipsi confingor quae loquar, fluctuans in sermonibus, qui sunt alieni a", + "candidate_score": 0.697379, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_27_29", + "bdc_text": "Ibi cupimus eludi veteratoris antiquides Teufels. conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur . Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_440", + "psc_text": "loquens de corde proprio in Evangelio. Et de haereticis quidem nihil absurdum est haec dicta intelligere. Disserunt quippe quasi in Evangeliis, et quasi de Apostolis, αἰώνων suorum fabulas proprio corde exponentes, non in corde Spiritus sancti. Neque enim possunt dicere: Nos autem sensum Christi habeamus, ut videamus ea, quae a Deo donata sunt nobis (I Cor. XII) . Cum autem et super me venerit, qui dicor ecclesiasticus, qui accipio librum sanctum, et nitor eum interpretari, hoc quod de haereticis intelligi potest, quaeso audientes, ut diligenter attendant, et accipiant gratiam spiritus de qua dictum est: Discretio spirituum, ut probati trapezitae facti, diligenter 899 observent quando falsus sim magister, quando vero praedicem quae sunt pietatis ac veritatis. Si itaque invenio in Moyse, et in Prophetis sensum Christi, non de corde proprio, sed de spiritu sancto loquor. Si autem nihil congruum inveniens, mihimetipsi confingor quae loquar, fluctuans in sermonibus, qui sunt alieni a", + "candidate_score": 0.693569, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47_49", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_741", + "psc_text": "Audebo aliquid dicere, quia signaculo isto ille signatus est, qui baptizat in Spiritu sancto, et igne, ille qui largitur imaginem coelestis, qui format te ad superiora, ut ultra non portes imaginem terrestris. Cave, homo, ne saeculum istud egrediens, signaculo diaboli sis impressus. Habet quippe ille signaculum. Sicuti portavimus imaginem terrestris, unde, vel quando, vel qui significavit, hoc signo portaverimus imaginem terrestris. Circuit diabolus, et lustrat omnia, volens et ipse signare subjectos sibi. Signat autem singulorum corda considerans, et imprimit in eis figuram terreni per peccata, per vitia, ut portent imaginem terrestris. Audi Jesum quid respondeat, quando imaginem et inscriptionem Caesaris postulatur: Qui habet aures audiendi audiat (Matth. XI) ; Nam quia non habebat eam imaginem quam petebatur, neque ipse, neque discipulus suus, docet ubi valeat reperiri imago quae quaeritur. Vade, inquit, ad mare, et mitte hamum, et eum piscem, qui prius ascenderit, tolle, et aperies os ejus: et cum inveneris", + "candidate_score": 0.685682, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_58_60", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 443 ] , S. 328 , Anm. 24 . satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit . Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ;", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_439", + "psc_text": "autem et super eos, qui docent in Ecclesiis, si aliter quam poscit veritas, docent, praesens sermo congruere. Si quis enim ea, quae Jesus Christus Dominus locutus est, ipsa aeque doceat, non de corde suo, sed de Spiritu sancto loquitur sermones Filii Dei Jesu. Si consentit Sanctus spiritus voluntati ejus, qui in Apostolis locutus est, non de corde proprio loquitur, sed de corde Spiritus sancti, qui est locutus in Paulo, qui est locutus in Petro, et in caeteris apostolis est locutus. Si quis vero legens Evangelium, proprium sensum aptat Evangelio, non ita intelligens, ut Dominus locutus est, iste falsus propheta est, loquens de corde proprio in Evangelio. Et de haereticis quidem nihil absurdum est haec dicta intelligere. Disserunt quippe quasi in Evangeliis, et quasi de Apostolis, αἰώνων suorum fabulas proprio corde exponentes, non in corde Spiritus sancti. Neque enim possunt dicere: Nos autem sensum Christi habeamus, ut videamus ea, quae a", + "candidate_score": 0.67928, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_61", + "bdc_text": "fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_390", + "psc_text": "Ignis iste consumit, et non est appositum quid consumat, ut tu quaerens reperias, quid sit illud, quod a Dei igne consumitur. 882 Deus noster ignis consumens est (Deut. IV). Quid consumit ignis iste? Non ligna, quae cernimus, non sensibile fenum, non stipulam, quae videtur: sed si superaedificaveris fundamento Jesu Christi opera peccati ligna, opera peccati fenum, opera peccati inferiora stipulam, venit ignis, et universa ista examinat (I Cor. III). Quis est iste ignis, quem Lex praedicat, et Evangelium non tacet? Uniuscujusque opus quale sit, ignis probabit. Quis est, Apostole, ignis iste, qui probat opera nostra? Quis est ignis iste sic sapiens, ut custodiat aurum meum ut argentum meum splendidius ostendat, ut illaesum relinquat eum, qui in me est lapidem pretiosum, ut mala tantum consumat quae feci, quae superaedificavi ligna, fenum, stipulam? Quis est iste ignis? Ignem veni mittere super terram, et quam volo ut accendatur (Luc. XII) . Jesus Christus", + "candidate_score": 0.678209, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_61", + "bdc_text": "fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_527", + "psc_text": "simile peccatum, ut non ei sufficiat, aut simplex acumen ferri, aut sola ignis adustio, sed utraque adhibeantur, quo uratur, et secetur? Audi Salvatorem rationem ignis et ferri in duobus locis significantem. In alio loco ait: Non veni mittere pacem super terram, sed gladium (Matt. X) . In alio vero: Ignem veni mittere super terram, et utinam jam ardeat (Luc. XII) . Igitur defert utrumque Salvator, gladium et ignem, et baptizat, quae non potuerunt Spiritus sancti purificatione purgari. Sacramenta divina sunt ineffabilia, et soli Deo cognita: plus tamen in gratiarum donatione, quam in tormentorum varietatibus constituta. Neque enim medici ex disciplina artis suae rationabiliter eos, quibus medentur, secant, urunt, dantque poculum amarissimi temperamenti, 928 multaque alia, prout causa postulat, faciunt: Deus autem universitatis Dominus, sine rationabili quadam sapientia, et sine dispensatione digna majestatis suae poenas tantum infert peccatoribus. Neque enim, ut existimant, ad hoc tantum adhibet supplicia, ut torqueat, sed quasi", + "candidate_score": 0.677195, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_63_65", + "bdc_text": "Cur enim non cruciet me in literis et coram non aliter salutari quam Bucerus in caussa domini et consentiens , postea vero spargi diversa , et te ipsum ad me scribere , quod dubitaris de fide meaVgl . HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 379 , 29-32. ? Si profana amicitia aperta habet pectora , quid deceat christianam !", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_344", + "psc_text": "Antequam peccatum faciam nulla in corde meo peccati imago versatur: cum autem conscientia peccati imaginem 865 sumpserit, habeo formam illius, et semper ante oculos cordis mei delicti pompa depingitur. Et siquidem esset peccatum meum atramento conscriptum, forsitan delerem illud; nunc autem scriptum est in stylo ferreo, et in ungue adamantino, scriptum [ Al. sculptum] est super pectus cordis mei, ut mecum ad tribunal veniat, et compleatur illud quod a Christo prophetatum est: Nihil absconsum, quod non manifestabitur, et nihil occultum quod non palam fiet (Mat. X, 26) . Nudabitur pectoris mei conscientia, et aperto corde, videbuntur litterae peccatorum, quae in stylo ferreo, in ungue adamantino sculptae sunt. Atque ita universa spectantium [ Al. peccantium] multitudo leget in pectore meo signatas imagines peccatorum 866 Nihil enim absconsum [Al. absconditum], quod non revelabitur. Et inter se invicem cogitationum accusantium sive defendentium (Rom. II, 15) . Et: Nolite ante tempus judicare, donec veniat", + "candidate_score": 0.67477, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_63_65", + "bdc_text": "Cur enim non cruciet me in literis et coram non aliter salutari quam Bucerus in caussa domini et consentiens , postea vero spargi diversa , et te ipsum ad me scribere , quod dubitaris de fide meaVgl . HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 379 , 29-32. ? Si profana amicitia aperta habet pectora , quid deceat christianam !", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_343", + "psc_text": "peccatum eorum posuerunt. Sed si figuraliter consideres (ut saepe ostendimus) Judam Christum nuncupari, forsitan peccatum Judae peccatum nostrum est, qui credimus in Christum de tribu Juda, et ex ejus secundum carnem stirpe nascentem. Si autem volueris sacratius intelligere de proditore Juda dictum: Peccatum Judae scriptum est in stylo ferreo, in ungue adamantino, sculptum super pectus cordis eorum, repugnabit tibi quod sequitur, Eorum. Igitur (ut supra diximus) super nos qui peccamus ista conveniunt, quorum peccata non forinsecus alicubi conscribuntur, sed in cordis conscientia, stylo exarata ferreo, sculpta ungue adamantino. Quod autem peccata nostra scribantur in pectore, ex his quae sequuntur, intellige. Antequam peccatum faciam nulla in corde meo peccati imago versatur: cum autem conscientia peccati imaginem 865 sumpserit, habeo formam illius, et semper ante oculos cordis mei delicti pompa depingitur. Et siquidem esset peccatum meum atramento conscriptum, forsitan delerem illud; nunc autem scriptum est in stylo ferreo, et in ungue adamantino,", + "candidate_score": 0.669775, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_96_98", + "bdc_text": "Sentiemus autem , ubi aliquando oportebit congredi . Ad id velim nos communiri . Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_440", + "psc_text": "loquens de corde proprio in Evangelio. Et de haereticis quidem nihil absurdum est haec dicta intelligere. Disserunt quippe quasi in Evangeliis, et quasi de Apostolis, αἰώνων suorum fabulas proprio corde exponentes, non in corde Spiritus sancti. Neque enim possunt dicere: Nos autem sensum Christi habeamus, ut videamus ea, quae a Deo donata sunt nobis (I Cor. XII) . Cum autem et super me venerit, qui dicor ecclesiasticus, qui accipio librum sanctum, et nitor eum interpretari, hoc quod de haereticis intelligi potest, quaeso audientes, ut diligenter attendant, et accipiant gratiam spiritus de qua dictum est: Discretio spirituum, ut probati trapezitae facti, diligenter 899 observent quando falsus sim magister, quando vero praedicem quae sunt pietatis ac veritatis. Si itaque invenio in Moyse, et in Prophetis sensum Christi, non de corde proprio, sed de spiritu sancto loquor. Si autem nihil congruum inveniens, mihimetipsi confingor quae loquar, fluctuans in sermonibus, qui sunt alieni a", + "candidate_score": 0.667046, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_156_158", + "bdc_text": "Iuva eum , si potes . Certe , certe videndum nobis , ut ecclesiae viros educemus , qui valeant , et os obstruere contradicentibus . Iterum vale . [ Adresse auf f. 400v. :", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_193", + "psc_text": "debere super terras magistrum nuncupari, dicens: Et vos, nolite vocare magistrum super terram. Unus quippe est magister vester, Pater qui in coelis est (Matth. XXIII, 8) : Pater autem qui est in coelis, erudiet [ Al. erudit] homines sive per se, sive per Filium, sive per Spiritum sanctum: et ut ad minora veniamus, erudit per Paulum, per Petrum, per alium quemlibet sanctorum: tantum Dei [ Al. Deus] spiritus, et Dei sermo descendat et doceat. Cur haec diximus? videlicet quia propheta: Notum fac mihi, ait, Domine, et cognoscam. Neque enim scire possum, nisi tu mihi revelaveris. Sin autem, demonstrante te, 814 potero [ Al. potuero] nosse, quod nescio, tunc videbo cogitationes singulorum, et cognoscam quid unusquisque gerat, et cujus sit voluntatis [ Al. voluntas]. Haec propheta. Deinde videamus quid Salvator loquitur in propheta: Ego ut agnus innocens ductus ad immolandum, et nesciebam. Adversum me cogitaverunt consilium dicentes: Venite, mittamus lignum in", + "candidate_score": 0.662883, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_741", + "psc_text": "Audebo aliquid dicere, quia signaculo isto ille signatus est, qui baptizat in Spiritu sancto, et igne, ille qui largitur imaginem coelestis, qui format te ad superiora, ut ultra non portes imaginem terrestris. Cave, homo, ne saeculum istud egrediens, signaculo diaboli sis impressus. Habet quippe ille signaculum. Sicuti portavimus imaginem terrestris, unde, vel quando, vel qui significavit, hoc signo portaverimus imaginem terrestris. Circuit diabolus, et lustrat omnia, volens et ipse signare subjectos sibi. Signat autem singulorum corda considerans, et imprimit in eis figuram terreni per peccata, per vitia, ut portent imaginem terrestris. Audi Jesum quid respondeat, quando imaginem et inscriptionem Caesaris postulatur: Qui habet aures audiendi audiat (Matth. XI) ; Nam quia non habebat eam imaginem quam petebatur, neque ipse, neque discipulus suus, docet ubi valeat reperiri imago quae quaeritur. Vade, inquit, ad mare, et mitte hamum, et eum piscem, qui prius ascenderit, tolle, et aperies os ejus: et cum inveneris", + "candidate_score": 0.660689, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_113_115", + "bdc_text": "Iam omnino spero fore , ut aliquando de religione publicitus tractandum sit . Valde itaque te oro : Praecipuas controversias diligenter cognosce , quid scholastici tradunt , ipse vide , ex patribus te muni .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_441", + "psc_text": "diligenter 899 observent quando falsus sim magister, quando vero praedicem quae sunt pietatis ac veritatis. Si itaque invenio in Moyse, et in Prophetis sensum Christi, non de corde proprio, sed de spiritu sancto loquor. Si autem nihil congruum inveniens, mihimetipsi confingor quae loquar, fluctuans in sermonibus, qui sunt alieni a Deo, de meo potius corde, quam de Dei sensibus loquor: Propheta, et dices prophetis, qui prophetant de corde suo. Non ait simpliciter de corde; sed de corde suo. Et prophetabis, et dices ad eos: Audite verbum Domini. Haec ad me, haec ad eum dicuntur, qui doctorem se esse promittit, ut timor Dei major oriatur in nobis, ne periclitemur quasi sub commentario scripto non ab hominibus, sed ab Angelis Dei, sic proferre sermonem. Novi quippe quia cum in judicio illo ordo consederit, de quo prophetavit Daniel (Dan. VII): et libri fuerint aperti, omnes mei conatus, omnes meae expositiones proferentur in medium,", + "candidate_score": 0.660595, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_48_50", + "bdc_text": "Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ; vgl. Pierre Lardet , La rhéthorique revendiquée :", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_741", + "psc_text": "Audebo aliquid dicere, quia signaculo isto ille signatus est, qui baptizat in Spiritu sancto, et igne, ille qui largitur imaginem coelestis, qui format te ad superiora, ut ultra non portes imaginem terrestris. Cave, homo, ne saeculum istud egrediens, signaculo diaboli sis impressus. Habet quippe ille signaculum. Sicuti portavimus imaginem terrestris, unde, vel quando, vel qui significavit, hoc signo portaverimus imaginem terrestris. Circuit diabolus, et lustrat omnia, volens et ipse signare subjectos sibi. Signat autem singulorum corda considerans, et imprimit in eis figuram terreni per peccata, per vitia, ut portent imaginem terrestris. Audi Jesum quid respondeat, quando imaginem et inscriptionem Caesaris postulatur: Qui habet aures audiendi audiat (Matth. XI) ; Nam quia non habebat eam imaginem quam petebatur, neque ipse, neque discipulus suus, docet ubi valeat reperiri imago quae quaeritur. Vade, inquit, ad mare, et mitte hamum, et eum piscem, qui prius ascenderit, tolle, et aperies os ejus: et cum inveneris", + "candidate_score": 0.659349, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_113_115", + "bdc_text": "Iam omnino spero fore , ut aliquando de religione publicitus tractandum sit . Valde itaque te oro : Praecipuas controversias diligenter cognosce , quid scholastici tradunt , ipse vide , ex patribus te muni .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_440", + "psc_text": "loquens de corde proprio in Evangelio. Et de haereticis quidem nihil absurdum est haec dicta intelligere. Disserunt quippe quasi in Evangeliis, et quasi de Apostolis, αἰώνων suorum fabulas proprio corde exponentes, non in corde Spiritus sancti. Neque enim possunt dicere: Nos autem sensum Christi habeamus, ut videamus ea, quae a Deo donata sunt nobis (I Cor. XII) . Cum autem et super me venerit, qui dicor ecclesiasticus, qui accipio librum sanctum, et nitor eum interpretari, hoc quod de haereticis intelligi potest, quaeso audientes, ut diligenter attendant, et accipiant gratiam spiritus de qua dictum est: Discretio spirituum, ut probati trapezitae facti, diligenter 899 observent quando falsus sim magister, quando vero praedicem quae sunt pietatis ac veritatis. Si itaque invenio in Moyse, et in Prophetis sensum Christi, non de corde proprio, sed de spiritu sancto loquor. Si autem nihil congruum inveniens, mihimetipsi confingor quae loquar, fluctuans in sermonibus, qui sunt alieni a", + "candidate_score": 0.656538, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_149_151", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 497 ] , S. 460 , 57f. , hic optimus et studiosissimus adolescens , mirifice proficit in linguis et omni studiorum genere et veretur se apud vos docendis pueris addicendum . Iam profecto ad maiora natus est . Plurimum itaque te obsecro :", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_18", + "psc_text": "(Luc. II, 32). Nemo autem proficit, qui est perfectus; sed ille proficit, qui indiget profectu. Ergo proficiebat aetate, proficiebat sapientia, proficiebat gratia, et apud Deum, et apud homines. Nam si evacuaverat se ipsum ad nos descendens, et evacuans seipsum resumpsit iterum ea de quibus se prius evacuaverat, quid indignum est profecisse eum sapientia, profecisse aetate, profecisse gratia apud Deum, et apud homines, et vera de eo esse ista quae dicta sunt: Priusquam cognoscat puer bonum aut malum (Isai. VII, 16) , et ea quae de eodem interposuimus? Sed dicet mihi aliquis: Etiamsi potest de Salvatore intelligi dictum esse quia nesciat, et caetera hujusmodi quae majora sunt, et si puerum eum accipias, nonne offendis ista sentiendo de unigenito, et primogenito universae creaturae; de eo qui antequam conciperetur, annuntiatus est, loquente Gabriele: Spiritus sanctus veniet super te, et virtus Altissimi obrumbrabit te (Luc. I, 37) : et audes dicere quia nesciat loqui?", + "candidate_score": 0.653434, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_60", + "bdc_text": "Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ;", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_439", + "psc_text": "autem et super eos, qui docent in Ecclesiis, si aliter quam poscit veritas, docent, praesens sermo congruere. Si quis enim ea, quae Jesus Christus Dominus locutus est, ipsa aeque doceat, non de corde suo, sed de Spiritu sancto loquitur sermones Filii Dei Jesu. Si consentit Sanctus spiritus voluntati ejus, qui in Apostolis locutus est, non de corde proprio loquitur, sed de corde Spiritus sancti, qui est locutus in Paulo, qui est locutus in Petro, et in caeteris apostolis est locutus. Si quis vero legens Evangelium, proprium sensum aptat Evangelio, non ita intelligens, ut Dominus locutus est, iste falsus propheta est, loquens de corde proprio in Evangelio. Et de haereticis quidem nihil absurdum est haec dicta intelligere. Disserunt quippe quasi in Evangeliis, et quasi de Apostolis, αἰώνων suorum fabulas proprio corde exponentes, non in corde Spiritus sancti. Neque enim possunt dicere: Nos autem sensum Christi habeamus, ut videamus ea, quae a", + "candidate_score": 0.653221, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_54_56", + "bdc_text": "- Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 . in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. . Sed quid toties miseras perdo chartas ?", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_324", + "psc_text": "petra est ille qui docuit. Et sicut iste habet foramen per quod videntur posteriora Dei: eodem modo unusquisque nostrum qui per sermones suos viam pandit ad intelligendum Deum, facit et se [ Al. se fecit esse] foramen petrae. Si autem aliter vis intelligere petram, et petrae foramen, vide per Moysen Legem: per Isaiam prophetiam: per Jeremiam alia eloquia divina. Sin vero Angelus fuerit et loquatur in homine, juxta illud Propheticum: Angelus qui loquebatur in me (Zach. II, 3) , asto in Angelo, et per foramen ejus Angelice video Deum. Exemplum liabeo necessarium, ut doceam quomodo possit aliquis in Angelo consistens videre Deum. Scriptum est in Exodo: Apparuit Angelus Domini in flamma rubi Moysi, videbat Moyses quia ardebat rubus, et non comburebatur (Exod. III, 1) . Et 859 non sicuti coeperat Scriptura in eo quod dixerat: Apparuit Angelus Domini, sic et in reliquis subsecuta est, ut diceret: Ego Angelus Domini; sed", + "candidate_score": 0.649134, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_115_117", + "bdc_text": "Praecipuas controversias diligenter cognosce , quid scholastici tradunt , ipse vide , ex patribus te muni . Etiam si non ita festines aliavor alia gestrichenes ad . tua edereBullinger veröffentlichte ab 1532 in rascher Folge seine Kommentare zu den Schriften des Neuen Testaments ;", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_26", + "psc_text": "qui scientia ejus digni sunt, et cognoscit eos qui ejus sunt; indignos vero 752 nescit neque Pater, neque Filius, dicens: Non novi vos (Matt. VII, 23) ? Nos cum simus homines, si aliqua fuerimus praediti dignitate, alios nostra notitia dignos, alios judicamus [ Al. judicavimus] indignos; et quos scire nolumus, neque audire volumus, eos nescimus. Quid arbitraris de universitatis Deo? Vult scire Pharaonem, vult Aegyptios nosse, sed indigni sunt notitia ejus; sed ipsi faciunt ut ignorentur. Scit autem Moysen, scit prophetas, et si quis similis eorum est. Multum te oportet laborare, ut nosci incipiaris a Domino. Jeremiam quidem, priusquam plasmaverit in ventre, cognovit: alium vero de prophetis triginta annorum coepit nosse, alium quadraginta. Sermones sunt ineffabiles de Salvatore, et non magnopere quaerendi: de Jeremia vero, eorum qui scientiam Scripturarum habent, auribus indigemus, quomodo dicat: Priusquam te plasmarem in utero, novi te: et priusquam exires de vulva matris tuae, sanctificavi te:", + "candidate_score": 0.648696, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_49", + "bdc_text": "signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_741", + "psc_text": "Audebo aliquid dicere, quia signaculo isto ille signatus est, qui baptizat in Spiritu sancto, et igne, ille qui largitur imaginem coelestis, qui format te ad superiora, ut ultra non portes imaginem terrestris. Cave, homo, ne saeculum istud egrediens, signaculo diaboli sis impressus. Habet quippe ille signaculum. Sicuti portavimus imaginem terrestris, unde, vel quando, vel qui significavit, hoc signo portaverimus imaginem terrestris. Circuit diabolus, et lustrat omnia, volens et ipse signare subjectos sibi. Signat autem singulorum corda considerans, et imprimit in eis figuram terreni per peccata, per vitia, ut portent imaginem terrestris. Audi Jesum quid respondeat, quando imaginem et inscriptionem Caesaris postulatur: Qui habet aures audiendi audiat (Matth. XI) ; Nam quia non habebat eam imaginem quam petebatur, neque ipse, neque discipulus suus, docet ubi valeat reperiri imago quae quaeritur. Vade, inquit, ad mare, et mitte hamum, et eum piscem, qui prius ascenderit, tolle, et aperies os ejus: et cum inveneris", + "candidate_score": 0.647543, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_133_135", + "bdc_text": "Novit dominus , quod hic ago ecclesiae caussam et vestram . Nos nobis in imperio ut timeamus , caussam iam nullam habemus , dum sic nobis convenit . Vos solos habendos sacramentorum violatoresin der Vorlage violatiores. , id vero dolet .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_373", + "psc_text": "aliquo conservo, quis de prioribus servis offenderit dominum, quid promeruerit: et si voluerit in domo domini perseverare, cavet ea facere, quae eos fecisse audit [ Al. audivit], qui verberibus et tormentis, et relegatione digni exstiterunt. Deinde diligentissime inquirens quid fecerunt illi qui libertatem a domino meruerunt, omni labore nititur, ut ea faciat, quae eos fecisse cognovit. Et nos itaque qui non eramus servi Dei, sed idolorum, et daemonum, et postea ex gentibus congregati credidimus in Christum, legamus Scripturas, videamus quis justificatus sit, quis offenderit Deum, et cum omni observatione nitamur ea facere quae justos legimus fecisse, et caveamus in hoc incidere in quae inciderunt hi qui traditi sunt captivitati, et ejecti de haereditate Dei. Et non timuit praevaricatrix Juda, sed [Al. et] abiit, et fornicata est et ipsa. Post fornicationem, in qua prius [ Al. primus] corruit Israel, fornicata est etiam Juda. Et facta est fornicatio ejus in nihilum, et", + "candidate_score": 0.646479, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_439", + "psc_text": "autem et super eos, qui docent in Ecclesiis, si aliter quam poscit veritas, docent, praesens sermo congruere. Si quis enim ea, quae Jesus Christus Dominus locutus est, ipsa aeque doceat, non de corde suo, sed de Spiritu sancto loquitur sermones Filii Dei Jesu. Si consentit Sanctus spiritus voluntati ejus, qui in Apostolis locutus est, non de corde proprio loquitur, sed de corde Spiritus sancti, qui est locutus in Paulo, qui est locutus in Petro, et in caeteris apostolis est locutus. Si quis vero legens Evangelium, proprium sensum aptat Evangelio, non ita intelligens, ut Dominus locutus est, iste falsus propheta est, loquens de corde proprio in Evangelio. Et de haereticis quidem nihil absurdum est haec dicta intelligere. Disserunt quippe quasi in Evangeliis, et quasi de Apostolis, αἰώνων suorum fabulas proprio corde exponentes, non in corde Spiritus sancti. Neque enim possunt dicere: Nos autem sensum Christi habeamus, ut videamus ea, quae a", + "candidate_score": 0.645787, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_81", + "bdc_text": "Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ?", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_157", + "psc_text": "enim est hic sermo qui factus est a Domino, sive ad Jeremiam, sive ad Isaiam, sive ad quemlibet prophetarum? An ille est qui erat in principio apud Deum? Ego nescio aliud verbum Domini praeter ipsum, de quo dicit Evangelista: In principio erat Verbum [Al. sermo], et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum (Joan., I, 1) . Hoc autem scire debemus, quia haec sit utilitas credentium, si sermo ad singulos quosque fiat. Quid mihi enim prodest si descendat in mundum, et ego ipsum non habeam? E diverso autem etiam si ad universum mundum non veniat, et ego similis fuero prophetarum, habeo ipsum. Dicam autem, quia et ad Moysen, et ad Jeremiam, et ad Isaiam, et ad singulos quosque sanctorum 802 idem sermo commeaverit: et illud quod a Domino discipulis dictum est: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem saeculi (Matt. XXVIII) , opere servatum est ante adventum", + "candidate_score": 0.6441, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_140", + "bdc_text": "Nunc non vacat et ad illa respondere , sed oro , excutias diligenter , qua quodque ratione scripsi .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_236", + "psc_text": "neque auditione solummodo, neque aurium perceptione; propter quod ait: Audite et auribus percipite, et quod his majus est, nolite extolli, et reliqua quae sequuntur. Quid est ergo audire, et quid est auribus percipere, ex ipsis sermonibus consideremus. Auribus percipere est (ut mihi quidem videtur) auribus quae dicuntur audire. Quod autem praecedit, Audite, si ad distinctionem ejus praecepti dicitur, quod postea infertur, auribus percipite hoc imperat ut in mentem et sensum ea quae dicuntur, excipiant. Neque vero hoc solum in loco, sed in omni Scriptura sunt quaedam et facilia et prompta ad intelligendum, quae statim ut lecta fuerint, utilitatem legentibus tribuunt. Sunt alia secretiora et ineffabilia, et (ut ita dicam) quibusdam obscuritatibus involuta. De his igitur 829 quae latent, et expositione indigent, arbitror nunc dictum esse: Audite: de his autem quae sine scrupulo interpretantis auditori commoda sunt: Auribus percipite. Percurramus universas Scripturas, et probati nummularii effecti dicamus, hoc audire debemus, hoc", + "candidate_score": 0.642685, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_41", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_741", + "psc_text": "Audebo aliquid dicere, quia signaculo isto ille signatus est, qui baptizat in Spiritu sancto, et igne, ille qui largitur imaginem coelestis, qui format te ad superiora, ut ultra non portes imaginem terrestris. Cave, homo, ne saeculum istud egrediens, signaculo diaboli sis impressus. Habet quippe ille signaculum. Sicuti portavimus imaginem terrestris, unde, vel quando, vel qui significavit, hoc signo portaverimus imaginem terrestris. Circuit diabolus, et lustrat omnia, volens et ipse signare subjectos sibi. Signat autem singulorum corda considerans, et imprimit in eis figuram terreni per peccata, per vitia, ut portent imaginem terrestris. Audi Jesum quid respondeat, quando imaginem et inscriptionem Caesaris postulatur: Qui habet aures audiendi audiat (Matth. XI) ; Nam quia non habebat eam imaginem quam petebatur, neque ipse, neque discipulus suus, docet ubi valeat reperiri imago quae quaeritur. Vade, inquit, ad mare, et mitte hamum, et eum piscem, qui prius ascenderit, tolle, et aperies os ejus: et cum inveneris", + "candidate_score": 0.639738, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_87", + "bdc_text": "Scribo nunc , cum ocium est , in epistolas PauliBucers Kommentar zum Römerbrief erschien 1536 , s. HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 381 , Anm. 48. .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_1", + "psc_text": "artis splendore contempto: res quippe volumus, non verba laudare; et illud breviter admonens, ut scias Origenis opuscula in omnem Scripturam esse triplicia. Primum ejus opus Excerpta, quae Graece σχόλια nuncupantur, in quibus ea quae sibi videbantur obscura, atque habere aliquid difficultatis, summatim breviterque perstrinxit. Secundum homileticum genus, de quo et praesens interpretatio ejus est. Tertium quod ipse inscripsit Τόμους nos volumina possumus nuncupare, in quo opere tota ingenii sui vela spirantibus ventis dedit, et recedens a terra in medium pelagus aufugit. Scio te cupere, ut omne genus transferam dictionis: praemisi causam, cur facere non possim. Hoc tamen spondeo, quia si, orante te, Jesus reddiderit sanitatem, non dicam cuncta, quia hoc dixisse temerarium est, sed permulta sum translaturus, ea lege qua tibi saepe constitui, ut ego vocem praebeam, tu notarium. INCIPIUNT HOMILIAE XIV IN JEREMIAM. HOMILIA PRIMA. Verbum Dei quod factum est ad Jeremiam filium Chelciae, etc. (Jerem. I, 1). 743", + "candidate_score": 0.638596, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_114_116", + "bdc_text": "Valde itaque te oro : Praecipuas controversias diligenter cognosce , quid scholastici tradunt , ipse vide , ex patribus te muni . Etiam si non ita festines aliavor alia gestrichenes ad .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_440", + "psc_text": "loquens de corde proprio in Evangelio. Et de haereticis quidem nihil absurdum est haec dicta intelligere. Disserunt quippe quasi in Evangeliis, et quasi de Apostolis, αἰώνων suorum fabulas proprio corde exponentes, non in corde Spiritus sancti. Neque enim possunt dicere: Nos autem sensum Christi habeamus, ut videamus ea, quae a Deo donata sunt nobis (I Cor. XII) . Cum autem et super me venerit, qui dicor ecclesiasticus, qui accipio librum sanctum, et nitor eum interpretari, hoc quod de haereticis intelligi potest, quaeso audientes, ut diligenter attendant, et accipiant gratiam spiritus de qua dictum est: Discretio spirituum, ut probati trapezitae facti, diligenter 899 observent quando falsus sim magister, quando vero praedicem quae sunt pietatis ac veritatis. Si itaque invenio in Moyse, et in Prophetis sensum Christi, non de corde proprio, sed de spiritu sancto loquor. Si autem nihil congruum inveniens, mihimetipsi confingor quae loquar, fluctuans in sermonibus, qui sunt alieni a", + "candidate_score": 0.637753, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_136_138", + "bdc_text": "Dolet etiam , quod tam multi nondum intelligentes , quid in hac controversia sit , sic turbant orbem et perdunt bonos . Sed satis tandem . De tempore congressum dispiciam quam primum .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_182", + "psc_text": "et hora qua nescit, et dividit illum, et partem illius cum infidelibus ponit (Luc. XII, 45, 46) . Haec in eo quod scriptum est: Cleri eorum non proderunt eis. Videamus autem et reliquis necessariam correptionem, quam, ut mihi videtur, in morali loco debemus accipere: Confundimini a gloriatione vestra, ab opprobrio in conspectu Domini (Jer. XII, 13) . Multa sunt in quibus gloriantes insipientiam nostram ostendimus. Verbi gratia, si qui in multis possessionibus gloriantur, dicitur eis: Confundimini a gloriatione vestra. Si qui gloriantur in generis nobilitate, dicitur ad eos: Confundimini a gloriatione vestra. Si qui jactabundi incedunt [ Al. quis laetabundus incedis] super pretiosissimis vestibus, super domo multis exornata divitiis, aliena est quippe haec gloriatio a gloriatione sanctorum, dicitur ad eos: Confundimini a 811 gloriatione vestra. Verum hoc parum est. Audi quid loquatur in Jeremia sermo divinus, jubens ut ne in sapientia quidem nostra gloriemur: Ne glorietur, inquit, sapiens in sapientia", + "candidate_score": 0.637409, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_2", + "bdc_text": "Januar in Basel auf , wie aus einem Brief von Myconius hervorgeht ( Capito , Corr. 184f , Nr. 547 ) .", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_403", + "psc_text": "ejus congruit voluntati. Novus annus imminet jam Judaeis, et primus mensis apud eos a novi anni numeratur exordio. Agitur autem pascha de numero novi anni. Principium mensium iste vobis erit in mensibus anni (Exod. XII) . Ab hoc anno numera mihi quartum mensem, et intellige baptizatum Jesum in quarto mense novi anni. Eo enim mense, qui apud Romanos Januarius nuncupatur, baptismum Domini factum esse cognoscimus, qui est mensis quartus ab anno novo juxta supputationem Hebraeorum. Et quia de quatuor elementis mundi subsistens corpus assumpserat, recipiens etiam sensus humanos, ideo forsitan et in quarto mense, et 887 in quinto die mensis est intuitus visionem. Et ego eram in medio captivitatis. Videtur mihi ironic ῶs dictum: Et ego eram in medio captivitatis. Et ego, quasi si dicat juxta historiam quidem propheta, et ego qui non tenebar in peccatis populi, eram in medio captivitatis: juxta allegoriam autem Christus, et ego veni in locum", + "candidate_score": 0.636197, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_21_23", + "bdc_text": "Instant comitia caesareacaesarea übergeschrieben . Die Erwartung eines baldigen Reichstages ( vgl . Melanchthon BW . Regesten II 174 , Nr. 1539 )", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_69", + "psc_text": "cordis, et mentis commotione consistit. Biberunt gentes, propterea commotae sunt, et subito cecidit Babylon, et contrita est (Luc. XVII) . Quando dicit repente cecidit Babylon, videtur mihi prophetizare consummationem mundi subito futuram. Quomodo [ Al. quando] enim diebus diluvii comedebant, et bibebant, emebant, et vendebant, plantabant, et aedificabant, donec venit [ Al. veniret] diluvium, et tulit omnes, et subito venit inundatio: similiter autem, et in diebus Loth, sic et consummatio mundi non per partes fiet, sed repente. Huic conferendum existimato [ Al. aestimo], id quod scriptum est in Jesu Nave (Josue VII), quando a voce sola tubae, Jerico civitas corruens subito disperiit: et juxta hanc similitudinem Babylonem quoque in consummatione saeculi casuram esse, et subito conterendam, et haec quidem de consummatione dicta sunt. Si vero veneris ad adventum Domini mei Jesu Christi, et videris ejus magnum opus, quomodo subverterit omnia gentium de idolis dogmata, ut credentes de erroris eximeret jugo,", + "candidate_score": 0.634573, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_65", + "bdc_text": "Si profana amicitia aperta habet pectora , quid deceat christianam !", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_344", + "psc_text": "Antequam peccatum faciam nulla in corde meo peccati imago versatur: cum autem conscientia peccati imaginem 865 sumpserit, habeo formam illius, et semper ante oculos cordis mei delicti pompa depingitur. Et siquidem esset peccatum meum atramento conscriptum, forsitan delerem illud; nunc autem scriptum est in stylo ferreo, et in ungue adamantino, scriptum [ Al. sculptum] est super pectus cordis mei, ut mecum ad tribunal veniat, et compleatur illud quod a Christo prophetatum est: Nihil absconsum, quod non manifestabitur, et nihil occultum quod non palam fiet (Mat. X, 26) . Nudabitur pectoris mei conscientia, et aperto corde, videbuntur litterae peccatorum, quae in stylo ferreo, in ungue adamantino sculptae sunt. Atque ita universa spectantium [ Al. peccantium] multitudo leget in pectore meo signatas imagines peccatorum 866 Nihil enim absconsum [Al. absconditum], quod non revelabitur. Et inter se invicem cogitationum accusantium sive defendentium (Rom. II, 15) . Et: Nolite ante tempus judicare, donec veniat", + "candidate_score": 0.627595, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_16", + "bdc_text": "in Reutlingen und hielt sich danach drei Monate lang in Augsburg und anderen oberdeutschen Städten auf ;", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_521", + "psc_text": "quid respondebis mihi de Daniele? Et hic ante captivitatem in patriae floruit nobilitate, et deinceps, in Babylonem translatus, eunuchus effectus est, ut manifeste ex libro ipsius intelligi potest: vidit et reversionem in Jerusalem. Ut autem probetur, quod ante captivitatem in Jerusalem fuerit, et post captivitatem eunuchus effectus sit, assumamus id quod ad Ezechiam dictum est: Accipient de filiis tuis, et facient spadones in domo regis (Isai. XXXIX) . Deinde post septuaginta annos invenitur deprecans Deum, ut completo jam tempore captivitatis, rursum ingrediatur Jerusalem. Habemus orationem ejus in volumine proprio conscriptam (Dan. IX), nec tamen 926 possumus invenire ubi sit mortuus. Vidit ergo tria tempora, ante captivitatem, in captivitate, et post captivitatem. Talis justus est. Videamus autem, an et Job tria tempora habuerit. Fuit quidem locuples: erant quippe ei oves septem millia, cameli tria millia, juga boum quingenta, et supellex multa valde, filii septem, et filiae tres. Deinde accepit potestatem diabolus", + "candidate_score": 0.618863, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_14_16", + "bdc_text": "Svevia repetenda mihi est citius Bucer verließ Straßburg Anfang Februar , war am 15 . Februar in Tübingen , am 16 . in Reutlingen und hielt sich danach drei Monate lang in Augsburg und anderen oberdeutschen Städten auf ;", + "psc_chunk_id": "025_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-Homiliarum-in-Jeremiam-et-Ezechielem_window_265", + "psc_text": "nitamur, ne et de nobis dicatur: Quis parcet super te, Jerusalem? aut quis contristabitur super te? aut quis revertetur rogare ea quae in pacem sunt tibi? Ad reliquam autem interpretationem, quod sequitur convenit: Tu aversata es me, dicit Dominus, retro ambulabis (Jerem. XV, 6) . Quia aversata es Filium Dei, et per hoc etiam a Deo Patre recessisti, retro ambulabis. Quid autem necesse est manifesta replicare? Jerusalem quae quondam in Judaea erat, a qua figuraliter universi Judaei intelliguntur, quia aversata est Christum, ideo retro ambulat. Fuit quippe tempus quando non ambulaverunt retro: nunc vero ambulant, et conversi sunt corde in Aegyptum, ut retro ambulent [ Al. ambulant]. Quid autem sit, retro ambulare, sive extendi in priora, considera. Justus eorum quae retro sunt obliviscens, in priora extenditur (Philip. III, 13). Peccator posteriorum meminit, priora non appetens. Qui autem 839 posteriorum meminit, praevaricatur in legem Jesu dicentis: Ne convertatur retrorsum tollere vestimentum", + "candidate_score": 0.580653, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 8, + "cf_id": "cf026", + "work_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis", + "max_score": 0.72471, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_38_40", + "bdc_text": "Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_34", + "psc_text": "3. Hoc enim in mysterio tunc factum est quod primum discipuli corpus et sanguinem Domini non acceperunt jejuni. Ab universa autem Ecclesia nunc a jejunis semper accipitur. Sic enim placuit Spiritui sancto per apostolos, ut in honorem tanti sacramenti in os Christiani prius dominicum corpus intraret, quam caeteri cibi, et ideo per universum orbem mos iste servatur. Panis enim quem frangimus corpus Christi est (I Cor. X), qui dixit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI) . Vinum autem sanguis ejus est, et hoc est, quod scriptum est: Ego sum vitis vera (Joan. VI) ; sed panis, quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur,", + "candidate_score": 0.72471, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_39_41", + "bdc_text": "Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_34", + "psc_text": "3. Hoc enim in mysterio tunc factum est quod primum discipuli corpus et sanguinem Domini non acceperunt jejuni. Ab universa autem Ecclesia nunc a jejunis semper accipitur. Sic enim placuit Spiritui sancto per apostolos, ut in honorem tanti sacramenti in os Christiani prius dominicum corpus intraret, quam caeteri cibi, et ideo per universum orbem mos iste servatur. Panis enim quem frangimus corpus Christi est (I Cor. X), qui dixit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI) . Vinum autem sanguis ejus est, et hoc est, quod scriptum est: Ego sum vitis vera (Joan. VI) ; sed panis, quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur,", + "candidate_score": 0.717402, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_215", + "psc_text": "ait Paulus in Actibus apostolorum, Joannes baptismo poenitentiae baptizavit populum (Act. XIX, 4) . Cui tamen ideo datum est in aqua baptizare, ut Christus, qui in aqua et spiritu baptizaturus erat, Joannis baptismate manifestaretur in Israel, quando Spiritus sancti descensione et Patris voce Filius Dei palam cunctis ostensus est. 2. Coepit ergo perfectum baptisma a Jesu; ipse enim baptizavit primum in Spiritu sancto, sicut et Joannes dicit: Ego quidem baptizo in aqua, medius autem vestrum stetit, quem vos nescitis, ipse baptizabit vos in Spiritu sancto et igni (Joan. I) . Haec est perfectio baptismi: Deus est enim, qui baptizat, ut possint et qui baptizantur, fieri filii Dei. Tria sunt autem genera baptismi. Primum, quo sordes peccatorum per regenerationis lavacrum abluuntur. Secundum, quo quis sanguine suo per martyrium baptizatur, 466 quo baptismo etiam Christus baptizatus est, ut et in hoc, sicut et in caeteris, formam credentibus daret, sicut dicebat ad discipulos", + "candidate_score": 0.712887, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46_48", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_35", + "psc_text": "quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur, quia videmus in aqua populum intelligi, in vino vero ostendi sanguinem Christi. Quando autem in calice vino aqua miscetur, Christo populus adunatur, et credentium plebs ei in quem credidit copulatur et jungitur. Quae copulatio et conjunctio aquae et vini sic miscetur in calice Domini, ut commistio illa ab invicem non possit separari, sicut nec Ecclesia potest a Christo dividi. 5. « Sic autem in sanctificando calice Domini offerri aqua sola non potest, quod modo nec vinum solum potest. Nam si vinum tantum quis offerat, sanguis Christi incipit esse sine nobis; si vero aqua sit sola, plebs incipit esse sine Christo.", + "candidate_score": 0.708052, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_214", + "psc_text": "quodlibet respuatur, tota fidei credulitas amittitur. CAPUT XXV. De baptismo. 1. Baptismi sacramentum si prima repetens ab origine pandam, baptizavit Moyses in nube, et in mari, in typo et in figura, ita enim Paulus pronuntiat (I Cor. X). Habuit ergo mare formam aquae, nubes vero Spiritus sancti, manna panis vitae. Illic enim, sicut Patrum exempla docent, Aegyptius demergitur, Dei populus resurgit renovatus sancto Spiritu, qui etiam per mare Rubrum inoffenso transivit vestigio. Baptizavit et Joannes (Matth. III), sed non ex toto Judaice; non enim solum in aqua, nec tamen in Spiritu, sed hoc solum addidit, quod in poenitentiam baptizavit, sicut ait Paulus in Actibus apostolorum, Joannes baptismo poenitentiae baptizavit populum (Act. XIX, 4) . Cui tamen ideo datum est in aqua baptizare, ut Christus, qui in aqua et spiritu baptizaturus erat, Joannis baptismate manifestaretur in Israel, quando Spiritus sancti descensione et Patris voce Filius Dei palam cunctis ostensus est. 2.", + "candidate_score": 0.704021, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_37_39", + "bdc_text": "Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . . Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_34", + "psc_text": "3. Hoc enim in mysterio tunc factum est quod primum discipuli corpus et sanguinem Domini non acceperunt jejuni. Ab universa autem Ecclesia nunc a jejunis semper accipitur. Sic enim placuit Spiritui sancto per apostolos, ut in honorem tanti sacramenti in os Christiani prius dominicum corpus intraret, quam caeteri cibi, et ideo per universum orbem mos iste servatur. Panis enim quem frangimus corpus Christi est (I Cor. X), qui dixit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI) . Vinum autem sanguis ejus est, et hoc est, quod scriptum est: Ego sum vitis vera (Joan. VI) ; sed panis, quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur,", + "candidate_score": 0.695536, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_44_46", + "bdc_text": "Z XIII 851 . est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_215", + "psc_text": "ait Paulus in Actibus apostolorum, Joannes baptismo poenitentiae baptizavit populum (Act. XIX, 4) . Cui tamen ideo datum est in aqua baptizare, ut Christus, qui in aqua et spiritu baptizaturus erat, Joannis baptismate manifestaretur in Israel, quando Spiritus sancti descensione et Patris voce Filius Dei palam cunctis ostensus est. 2. Coepit ergo perfectum baptisma a Jesu; ipse enim baptizavit primum in Spiritu sancto, sicut et Joannes dicit: Ego quidem baptizo in aqua, medius autem vestrum stetit, quem vos nescitis, ipse baptizabit vos in Spiritu sancto et igni (Joan. I) . Haec est perfectio baptismi: Deus est enim, qui baptizat, ut possint et qui baptizantur, fieri filii Dei. Tria sunt autem genera baptismi. Primum, quo sordes peccatorum per regenerationis lavacrum abluuntur. Secundum, quo quis sanguine suo per martyrium baptizatur, 466 quo baptismo etiam Christus baptizatus est, ut et in hoc, sicut et in caeteris, formam credentibus daret, sicut dicebat ad discipulos", + "candidate_score": 0.695001, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_36_38", + "bdc_text": "Nihil itaque restat , quam ut et vos consentiatis , qui Christum docetis per Helvetios . Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . . Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_34", + "psc_text": "3. Hoc enim in mysterio tunc factum est quod primum discipuli corpus et sanguinem Domini non acceperunt jejuni. Ab universa autem Ecclesia nunc a jejunis semper accipitur. Sic enim placuit Spiritui sancto per apostolos, ut in honorem tanti sacramenti in os Christiani prius dominicum corpus intraret, quam caeteri cibi, et ideo per universum orbem mos iste servatur. Panis enim quem frangimus corpus Christi est (I Cor. X), qui dixit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI) . Vinum autem sanguis ejus est, et hoc est, quod scriptum est: Ego sum vitis vera (Joan. VI) ; sed panis, quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur,", + "candidate_score": 0.694585, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_44_46", + "bdc_text": "Z XIII 851 . est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_35", + "psc_text": "quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur, quia videmus in aqua populum intelligi, in vino vero ostendi sanguinem Christi. Quando autem in calice vino aqua miscetur, Christo populus adunatur, et credentium plebs ei in quem credidit copulatur et jungitur. Quae copulatio et conjunctio aquae et vini sic miscetur in calice Domini, ut commistio illa ab invicem non possit separari, sicut nec Ecclesia potest a Christo dividi. 5. « Sic autem in sanctificando calice Domini offerri aqua sola non potest, quod modo nec vinum solum potest. Nam si vinum tantum quis offerat, sanguis Christi incipit esse sine nobis; si vero aqua sit sola, plebs incipit esse sine Christo.", + "candidate_score": 0.691919, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_37_39", + "bdc_text": "Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . . Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_35", + "psc_text": "quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur, quia videmus in aqua populum intelligi, in vino vero ostendi sanguinem Christi. Quando autem in calice vino aqua miscetur, Christo populus adunatur, et credentium plebs ei in quem credidit copulatur et jungitur. Quae copulatio et conjunctio aquae et vini sic miscetur in calice Domini, ut commistio illa ab invicem non possit separari, sicut nec Ecclesia potest a Christo dividi. 5. « Sic autem in sanctificando calice Domini offerri aqua sola non potest, quod modo nec vinum solum potest. Nam si vinum tantum quis offerat, sanguis Christi incipit esse sine nobis; si vero aqua sit sola, plebs incipit esse sine Christo.", + "candidate_score": 0.689397, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47_49", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_205", + "psc_text": "apostolicas regulas praedicaret. 4. Denique et in bellis civilibus hoc observari ferunt, quoniam et armorum per habitus, et sonus vocis idem et mos unus est, atque eadem instituta bellandi; sed ut nequa doli subreptio fiat, 461 symbola discreta unusquisque dux suis militibus tradit, quae Latine vel signa, vel indicia, nuncupantur, ut si forte occurrerit quis de quo dubitetur, interrogatus Symbolum prodat si sit hostis, an socius. Idcirco autem hoc patres nostri non scribi membranis, sed retineri cordibus tradiderunt, ut certum esset neminem hoc ex lectione quae pervenire interdum etiam ad infideles solet, sed ex apostolorum traditione didicisse. 5. Discessuri itaque (ut dictum est) ad praedicandum istud unanimitatis et fidei suae apostoli indicium posuere. Est autem Symbolum per quod agnoscitur Deus, quodque proinde credentes accipiunt, ut noverint qualiter contra diabolum fidei certamina praeparent, in quo quidem pauca sunt verba, sed omnia continentur sacramenta. De totis enim Scripturis haec breviatim collecta sunt", + "candidate_score": 0.686957, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47_49", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_204", + "psc_text": "unum quod sentiebant componunt, atque hanc credentibus dandam esse regulam statuunt. 3. Symbolum autem hoc multis et justissimis ex causis appellare voluerunt. Symbolum enim Graece et indicium dici potest, et collatio, hoc est, quod plures in unum conferunt. Id enim fecerunt apostoli in his sermonibus in unum conferendo unusquisque quod sensit. Indicium autem, vel signum, idcirco dicitur, quia illo in tempore, sicut Paulus apostolus dicit, et in Actibus apostolorum refertur (Act. XV), multi se simulabant esse apostolos Christi, nominantes quidem Christum, sed non integris traditionum lineis nuntiantes. Idcirco igitur istud indicium posuere, per quod agnosceretur is qui Christum vere secundum apostolicas regulas praedicaret. 4. Denique et in bellis civilibus hoc observari ferunt, quoniam et armorum per habitus, et sonus vocis idem et mos unus est, atque eadem instituta bellandi; sed ut nequa doli subreptio fiat, 461 symbola discreta unusquisque dux suis militibus tradit, quae Latine vel signa, vel indicia, nuncupantur,", + "candidate_score": 0.685464, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_155_157", + "bdc_text": "Est mire inocens et portentose studiosus . Iuva eum , si potes . Certe , certe videndum nobis , ut ecclesiae viros educemus , qui valeant , et os obstruere contradicentibus .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_123", + "psc_text": "Porro si et doctrina et sermone fuerit eruditus, potest caeteros quosque instituere, et docere suos, et adversarios repercutere, qui ni refutati fuerint, atque convicti, facile queunt simplicium corda pervertere. 17. Hujus autem sermo debet esse purus, simplex, apertus, plenus gravitate, et honestate, plenus suavitate, et gratia, tractans de mysterio legis, de doctrina fidei, de virtute continentiae, de disciplina justitiae, unumquemque admonens diversa exhortatione juxta professionis morumque qualitatem, scilicet ut praenoscat, quid, cui, quando, vel quomodo proferat. Cujus prae caeteris speciale officium est Scripturas legere, percurrere canones, exempla sanctorum imitari, vigiliis, jejuniis, orationibus incumbere, cum fratribus pacem habere, nec quemquam in membris suis despicere, nullum damnare, nisi comprobatum, nullum excommunicare, nisi discussum. Quique ita humilitatem pariter et auctoritatem praestabit, ut neque per nimiam humilitatem suam subditorum vitia convalescere faciat, neque per immoderatam auctoritatem severitatis potestatem exerceat; sed tanto cautius erga commissos agat, quanto durius a Christo judicari formidat. 18. Tenebit quoque", + "candidate_score": 0.677201, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_40_42", + "bdc_text": "Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis . At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_34", + "psc_text": "3. Hoc enim in mysterio tunc factum est quod primum discipuli corpus et sanguinem Domini non acceperunt jejuni. Ab universa autem Ecclesia nunc a jejunis semper accipitur. Sic enim placuit Spiritui sancto per apostolos, ut in honorem tanti sacramenti in os Christiani prius dominicum corpus intraret, quam caeteri cibi, et ideo per universum orbem mos iste servatur. Panis enim quem frangimus corpus Christi est (I Cor. X), qui dixit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI) . Vinum autem sanguis ejus est, et hoc est, quod scriptum est: Ego sum vitis vera (Joan. VI) ; sed panis, quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur,", + "candidate_score": 0.669718, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_38", + "bdc_text": "Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_34", + "psc_text": "3. Hoc enim in mysterio tunc factum est quod primum discipuli corpus et sanguinem Domini non acceperunt jejuni. Ab universa autem Ecclesia nunc a jejunis semper accipitur. Sic enim placuit Spiritui sancto per apostolos, ut in honorem tanti sacramenti in os Christiani prius dominicum corpus intraret, quam caeteri cibi, et ideo per universum orbem mos iste servatur. Panis enim quem frangimus corpus Christi est (I Cor. X), qui dixit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI) . Vinum autem sanguis ejus est, et hoc est, quod scriptum est: Ego sum vitis vera (Joan. VI) ; sed panis, quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur,", + "candidate_score": 0.667211, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_205", + "psc_text": "apostolicas regulas praedicaret. 4. Denique et in bellis civilibus hoc observari ferunt, quoniam et armorum per habitus, et sonus vocis idem et mos unus est, atque eadem instituta bellandi; sed ut nequa doli subreptio fiat, 461 symbola discreta unusquisque dux suis militibus tradit, quae Latine vel signa, vel indicia, nuncupantur, ut si forte occurrerit quis de quo dubitetur, interrogatus Symbolum prodat si sit hostis, an socius. Idcirco autem hoc patres nostri non scribi membranis, sed retineri cordibus tradiderunt, ut certum esset neminem hoc ex lectione quae pervenire interdum etiam ad infideles solet, sed ex apostolorum traditione didicisse. 5. Discessuri itaque (ut dictum est) ad praedicandum istud unanimitatis et fidei suae apostoli indicium posuere. Est autem Symbolum per quod agnoscitur Deus, quodque proinde credentes accipiunt, ut noverint qualiter contra diabolum fidei certamina praeparent, in quo quidem pauca sunt verba, sed omnia continentur sacramenta. De totis enim Scripturis haec breviatim collecta sunt", + "candidate_score": 0.666517, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_143_145", + "bdc_text": "et diligenter meis verbis saluta Bibliandrum , Leonem Leo Jud. , Pellicanum ac reliquos . Arg[entorati ] , 29 . ianuarii .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_47", + "psc_text": "te, Deus, quia lux praecepta tua sunt super terram (Isai. XXVI, 9) . Item David, et regio, et prophetico sanctificatus unguento, ita canit: Media nocte surgebam ad confitendum tibi super judicia justitiae tuae (Psal. CXVIII, 62) . Hoc namque tempore vastator angelus transiens, primogenita Aegyptiorum percussit (Exod. XII). 2. Unde et nos vigilare oportet, ne periculo Aegyptiorum admisceamur. 389 lisdem etiam horis venturum sese in Evangelio Salvator astruxit. Unde et ad vigilandum auditores suos exsuscitat, dicens: Beati servi illi quos cum venerit Dominus, invenerit vigilantes (Matth. XXIV) . Etsi vespertina, inquit, hora venerit, etsi media nocte, etsi galli cantu, et ita invenerit eos vigilantes, beati sunt servi illi. Itaque et vos estote parati, quia nescitis, qua hora Filius hominis venturus est (Luc. XII) . 3. Siquidem nec verbis solum docuit vigilias, sed etiam confirmavit exemplo; sic namque testatur in Evangelio: Quia erat Jesus pernoctans in oratione Dei (Act. XVI, 25)", + "candidate_score": 0.648348, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_123", + "psc_text": "Porro si et doctrina et sermone fuerit eruditus, potest caeteros quosque instituere, et docere suos, et adversarios repercutere, qui ni refutati fuerint, atque convicti, facile queunt simplicium corda pervertere. 17. Hujus autem sermo debet esse purus, simplex, apertus, plenus gravitate, et honestate, plenus suavitate, et gratia, tractans de mysterio legis, de doctrina fidei, de virtute continentiae, de disciplina justitiae, unumquemque admonens diversa exhortatione juxta professionis morumque qualitatem, scilicet ut praenoscat, quid, cui, quando, vel quomodo proferat. Cujus prae caeteris speciale officium est Scripturas legere, percurrere canones, exempla sanctorum imitari, vigiliis, jejuniis, orationibus incumbere, cum fratribus pacem habere, nec quemquam in membris suis despicere, nullum damnare, nisi comprobatum, nullum excommunicare, nisi discussum. Quique ita humilitatem pariter et auctoritatem praestabit, ut neque per nimiam humilitatem suam subditorum vitia convalescere faciat, neque per immoderatam auctoritatem severitatis potestatem exerceat; sed tanto cautius erga commissos agat, quanto durius a Christo judicari formidat. 18. Tenebit quoque", + "candidate_score": 0.643866, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_49_51", + "bdc_text": "signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ; vgl. Pierre Lardet , La rhéthorique revendiquée : Martin Bucer contre Robert d'Avranches ( 1534 ) , in :", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_204", + "psc_text": "unum quod sentiebant componunt, atque hanc credentibus dandam esse regulam statuunt. 3. Symbolum autem hoc multis et justissimis ex causis appellare voluerunt. Symbolum enim Graece et indicium dici potest, et collatio, hoc est, quod plures in unum conferunt. Id enim fecerunt apostoli in his sermonibus in unum conferendo unusquisque quod sensit. Indicium autem, vel signum, idcirco dicitur, quia illo in tempore, sicut Paulus apostolus dicit, et in Actibus apostolorum refertur (Act. XV), multi se simulabant esse apostolos Christi, nominantes quidem Christum, sed non integris traditionum lineis nuntiantes. Idcirco igitur istud indicium posuere, per quod agnosceretur is qui Christum vere secundum apostolicas regulas praedicaret. 4. Denique et in bellis civilibus hoc observari ferunt, quoniam et armorum per habitus, et sonus vocis idem et mos unus est, atque eadem instituta bellandi; sed ut nequa doli subreptio fiat, 461 symbola discreta unusquisque dux suis militibus tradit, quae Latine vel signa, vel indicia, nuncupantur,", + "candidate_score": 0.642173, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_93", + "bdc_text": "An autem non praestaret nos eo condere et diligentia omnia tractare , ne quis possit ea vel culpare vel eis etiam refragari ?", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_123", + "psc_text": "Porro si et doctrina et sermone fuerit eruditus, potest caeteros quosque instituere, et docere suos, et adversarios repercutere, qui ni refutati fuerint, atque convicti, facile queunt simplicium corda pervertere. 17. Hujus autem sermo debet esse purus, simplex, apertus, plenus gravitate, et honestate, plenus suavitate, et gratia, tractans de mysterio legis, de doctrina fidei, de virtute continentiae, de disciplina justitiae, unumquemque admonens diversa exhortatione juxta professionis morumque qualitatem, scilicet ut praenoscat, quid, cui, quando, vel quomodo proferat. Cujus prae caeteris speciale officium est Scripturas legere, percurrere canones, exempla sanctorum imitari, vigiliis, jejuniis, orationibus incumbere, cum fratribus pacem habere, nec quemquam in membris suis despicere, nullum damnare, nisi comprobatum, nullum excommunicare, nisi discussum. Quique ita humilitatem pariter et auctoritatem praestabit, ut neque per nimiam humilitatem suam subditorum vitia convalescere faciat, neque per immoderatam auctoritatem severitatis potestatem exerceat; sed tanto cautius erga commissos agat, quanto durius a Christo judicari formidat. 18. Tenebit quoque", + "candidate_score": 0.637078, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_159", + "bdc_text": "] Vere eximio domini Iesu servo Heylrycho Bullingero , symmystae summe colendo .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_32", + "psc_text": "te Dominus, et custodiat te, illuminet Dominus faciem suam super te, et misereatur tui, attollat Dominus faciem suam super te, et det tibi pacem » (Num. VI, 24). CAPUT XVIII. De sacrificio. 1. Sacrificium autem, quod a Christianis Deo offertur, primum 383 Christus Dominus noster, et magister instituit, quando commendavit apostolis corpus et sanguinem suum, priusquam traderetur; sicut legitur in Evangelio: Accepit, inquit, Jesus panem, et calicem, et benedicens dedit eis (Matth. XXVI, 26) . Quod quidem sacramentum Melchisedech rex Salem figuraliter in typum corporis et sanguinis Christi primus obtulit, primusque mysterium tanti sacrificii imaginarie idem expressit, praeferens similitudinem Domini et Salvatoris nostri Jesu Christi, sacerdotis aeterni, ad quem dicitur: Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech (Ps. CIX) . 2. Hoc ergo sacrificium Christianis celebrare praeceptum est, relictis ac finitis Judaicis victimis, quae in servitute veteris populi celebrari imperata sunt. Hoc itaque fit a nobis, quod pro nobis", + "candidate_score": 0.632227, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 9, + "cf_id": "cf025", + "work_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem", + "max_score": 0.722061, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46_48", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_386", + "psc_text": "signatur? De qua nobis et sol sapientiae, et luna scientiae, et ex antiquis Patribus stellae exemplorum atque virtutum lucent. Quod sicut pellis extenditur, quia, per scriptores suos carnis lingua formatum, ante oculos nostros per verba doctorum exponendo displicatur. Quid vero aquarum nomine, nisi sanctissimi angelorum signantur chori? De quibus scriptum est: Et aquae quae super coelos sunt laudent nomen Domini (Psal. CXLVIII, 4) . Hujus coeli superiora Dominus in aquis tegit, quia alta sacri eloquii, id est ea quae de natura divinitatis vel de aeternis gaudiis narrat, nobis adhuc nescientibus, solis angelis in secreto sunt cognita. Coelum ergo hoc et coram nobis extenditur, et tamen in aquis superiora ejus conteguntur, quia et quaedam sacri eloquii jam nobis per apertionem spiritus patent, et quaedam quae solis angelis possunt esse manifesta nobis adhuc servantur occulta. De quibus tamen occultis jam partem per spiritalem intelligentiam sentimus, jam sancti Spiritus pignus accepimus, quia haec", + "candidate_score": 0.722061, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28_30", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur . Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae . Et effert hoc ea verborum forma , ut dicat ministrum remittere peccataVgl. Joh 20 , 23. , regignereVgl. Tit 3 , 5. , Christo induereVgl. Gal 3 , 27. , peccata abluereVgl. Apg 22 , 16 ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_618", + "psc_text": "moechatus est eam in corde suo (Matth. V, 27; Exod. XX, 14) . Funiculus ergo lineus praedicatio est subtilis, quae mentem audientis ligat, ne se vel in misera cogitatione dissolvat. Et notandum quod dicitur, quia ei funiculus in manu est, id est praedicatio in operatione. In se enim ostendit omne quod docuit, sicut scriptum est: Quae coepit Jesus facere et docere (Act. I, 1) . Et quia ipsa quae dixit etiam scripturae tradidit, ut ad posteros mandarentur, recte subjungitur: IBID.-- Et calamus mensurae in manu ejus. 11. De sancta Ecclesia per prophetam alium Dominus pollicetur, dicens: Orietur in ea viror calami et junci (Isai. XXXV, 7) . Quod in loco alio exposuisse me memini (Lib. XXIX Moral., n. 51), ut per calamum scriptores, per juncum vero debeant auditores intelligi. Sed quia ad humorem aquae et juncus et calamus nasci solet, et ex una eademque aqua utraque proficiunt, et calamus quidem", + "candidate_score": 0.719071, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_45_47", + "bdc_text": "est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_386", + "psc_text": "signatur? De qua nobis et sol sapientiae, et luna scientiae, et ex antiquis Patribus stellae exemplorum atque virtutum lucent. Quod sicut pellis extenditur, quia, per scriptores suos carnis lingua formatum, ante oculos nostros per verba doctorum exponendo displicatur. Quid vero aquarum nomine, nisi sanctissimi angelorum signantur chori? De quibus scriptum est: Et aquae quae super coelos sunt laudent nomen Domini (Psal. CXLVIII, 4) . Hujus coeli superiora Dominus in aquis tegit, quia alta sacri eloquii, id est ea quae de natura divinitatis vel de aeternis gaudiis narrat, nobis adhuc nescientibus, solis angelis in secreto sunt cognita. Coelum ergo hoc et coram nobis extenditur, et tamen in aquis superiora ejus conteguntur, quia et quaedam sacri eloquii jam nobis per apertionem spiritus patent, et quaedam quae solis angelis possunt esse manifesta nobis adhuc servantur occulta. De quibus tamen occultis jam partem per spiritalem intelligentiam sentimus, jam sancti Spiritus pignus accepimus, quia haec", + "candidate_score": 0.707872, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_58_60", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 443 ] , S. 328 , Anm. 24 . satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit . Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_69", + "psc_text": "subditur: 18. Et in medio ejus similitudo quatuor animalium. Quid enim per quatuor animalia, nisi quatuor evangelistae signantur? Nec immerito per evangelistas quatuor perfectorum omnium numerus exprimitur, quia omnes qui in Ecclesia modo perfecti sunt perfectionis suae rectitudinem per eorum Evangelium didicerunt. In medio enim ejus similitudo quatuor animalium, quia illi tunc ejus corpori uniti ejus majestati conjuncti, et simul facti cum eo judices videbuntur, qui modo perfecta opera juxta Evangelica praecepta secuti sunt. Hinc est enim quod ipsis sanctis apostolis dicitur: Vos qui secuti estis me, in regeneratione, cum sederit Filius hominis in sede majestatis suae, sedebitis et vos super sedes duodecim, judicantes duodecim tribus Israel (Matth. XIX, 28) . Hinc Isaias ait: Dominus ad judicium veniet cum senioribus populi sui (Isai. III, 14) . Hinc Salomon de Ecclesia loquitur, dicens: Nobilis in portis vir ejus, cum sederit cum senatoribus terrae (Prov. XXXI, 23) . His itaque sub brevitate", + "candidate_score": 0.682775, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_33", + "bdc_text": "Corpus domini non fit cibus ventris , non attingitur sensu vel ratione , per se non nisi mente imbuta fide percipi sentirique potest .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_405", + "psc_text": "ventre dixerat, adjunxit: Sensus cordis mei conturbati sunt (Ibid.) . Neque enim ad salutem populi pertinebat, si propheta ventrem corporeum se dolere praedicaret. Sed ventrem doluit qui mentis afflictionem sensit. Sed cur exemplum prophetae proferimus, cum testimonium Domini apertius habeamus? Et necesse est ut cum per semetipsam Veritas loquitur, propheta taceat, quia lucerna claritatem non habet in sole. Ait enim: Qui credit in me, sicut dicit Scriptura, flumina de ventre ejus fluent aquae vivae (Joan. VII, 38) . Quia enim de mente fidelium sanctae praedicationes defluunt, quasi de ventre credentium aquae vivae flumina decurrunt. Ventris autem viscera quid sunt aliud nisi mentis interna, id est recta intentio, sanctum desiderium, humilis ad Deum, pia ad proximum voluntas? 1266 Unde nunc recte dicitur: Venter tuus comedet, et viscera tua replebuntur, quia cum mens nostra pabulum veritatis acceperit, interna nostra non jam vacua remanent, sed alimento vitae satiata. 7. Pensemus, charissimi fratres mei,", + "candidate_score": 0.676498, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_33", + "bdc_text": "Corpus domini non fit cibus ventris , non attingitur sensu vel ratione , per se non nisi mente imbuta fide percipi sentirique potest .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_406", + "psc_text": "nisi mentis interna, id est recta intentio, sanctum desiderium, humilis ad Deum, pia ad proximum voluntas? 1266 Unde nunc recte dicitur: Venter tuus comedet, et viscera tua replebuntur, quia cum mens nostra pabulum veritatis acceperit, interna nostra non jam vacua remanent, sed alimento vitae satiata. 7. Pensemus, charissimi fratres mei, quam sit pia ista promissio, qua dicitur: Venter tuus comedet, et viscera tua replebuntur volumine isto quod ego do tibi. Multi etenim legunt, et ab ipsa lectione jejuni sunt. Multi vocem praedicationis audiunt, sed post vocem vacui recedunt. Quorum etsi venter comedit, viscera non replentur, quia etsi mente intellectum sacri verbi percipiunt, obliviscendo et non servando quae audierint, haec in cordis visceribus non reponunt. Hinc est enim quod per prophetam alium quosdam Dominus increpat, dicens: Ponite corda vestra super vias vestras. Seminastis multum, et intulistis parum; comedistis, et non estis satiati; bibistis, et non estis inebriati (Aggae. I, 6) .", + "candidate_score": 0.673912, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_76", + "bdc_text": "Lego tua scripta Gemeint sind offenbar Bullingers Kommentare zu den Paulusbriefen ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_850", + "psc_text": "Idem vero apostolorum primus cum multa discipulos admoneret, atque a quibusdam detrahi de Pauli scriptis agnosceret, dicit: Sicut charissimus frater noster 1368 Paulus secundum datam sibi sapientiam scripsit vobis, loquens in eis de his in quibus sunt quaedam difficilia intellectu, quae indocti et instabiles depravant, sicut caeteras scripturas, ad suam ipsorum perditionem (II Pet. III, 1) . Ecce Paulus in Epistolis suis scripsit Petrum reprehensibilem, et ecce Petrus in Epistolis suis asserit Paulum in his quae scripserat, admirandum. Certe enim nisi legisset Petrus Pauli Epistolas, non laudasset. Si autem legit, quia illic ipse reprehensibilis diceretur invenit. Amicus ergo veritatis laudavit etiam quod reprehensus est, atque ei et hoc ipsum placuit, quia in his non placuerat quae aliter quam debuerat sensit. Seque etiam minori fratri ad consensum dedit, atque in eadem re factus est sectator minoris sui, ut etiam in hoc praeiret, quatenus qui primus erat in apostolatus culmine esset primus", + "candidate_score": 0.658935, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_37", + "bdc_text": "Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_1011", + "psc_text": "3. De interioris autem vestibuli quatuor mensis dicitur: Ut immoletur super eas holocaustum, et pro peccato, et pro delicto. Hoc etenim inter peccatum et delictum distat, quod peccatum est mala facere, delictum vero est bona derelinquere, quae summopere sunt tenenda. Vel certe peccatum in opere est, delictum in cogitatione. Recte ergo in interioris portae quatuor mensis immolatur holocaustum, et pro peccato, et pro delicto, quia quicunque potuerit hoc praesens saeculum pleniter contemnere, et, derelinquens omnia, semetipsum Domino holocaustum dare, ipse jam perfecte novit 1405 et peccata operis plangere, et delicta cogitationis, vel quod malum fecit, vel quod bonum quod debuit facere non fecit. Qui etenim totum dimisit, culpas suas in fletibus jam liberius conspicit. Cumque ejus mentem terrena cura non praepedit, pro opere simul et cogitatione plangendo mentem suam omnipotenti Domino quid aliud quam holocaustum dedit? 4. Neque hoc a ratione videtur extraneum, quod propheta cum latus exterius diceret, et", + "candidate_score": 0.657835, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_60", + "bdc_text": "Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_400", + "psc_text": "verbum Domini (Amos. VIII, 11) . Qui ergo, subtracto suo eloquio, fame ac siti nos dicit atteri, quia ejus verba et cibus noster et potus sint demonstrat. Sed notandum quod aliquando cibus, aliquando potus sunt. In rebus enim obscurioribus quae intelligi nequeunt nisi exponantur, Scriptura sacra cibus est, quia quidquid exponitur ut intelligatur, quasi manditur ut glutiatur. In rebus vero apertioribus potus est. Potum enim non mandendo glutimus. Apertiora ergo mandato bibimus, quia etiam non exposita intelligere valemus. Pro eo autem quod multa Ezechiel propheta obscura atque perplexa auditurus erat, nequaquam ei de sacro volumine dicitur, bibe, sed comede. Ac si aperte diceretur: Pertracta et intellige, id est prius mande, et tunc degluti. Sed in verbis sacri eloquii iste debet studii nostri ordo servari, ut haec ideo cognoscamus, quatenus de iniquitate nostra compuncti, cognoscentes mala quae fecimus, vitemus ne alia faciamus. 4. Et cum jam ex magno usu lacrymarum de", + "candidate_score": 0.654195, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_149_151", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 497 ] , S. 460 , 57f. , hic optimus et studiosissimus adolescens , mirifice proficit in linguis et omni studiorum genere et veretur se apud vos docendis pueris addicendum . Iam profecto ad maiora natus est . Plurimum itaque te obsecro :", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_44", + "psc_text": "Tim. IV, 11, 12) , sciendum est quod in sacro eloquio nonnunquam adolescentia juventus vocatur. Unde scriptum est: Laetare, juvenis, in adolescentia tua (Eccle. XI, 9) . Propheta igitur, ut ostendatur cujus auctoritatis sit in praedicatione, aetatis solidae esse describitur, quatenus ei cum vita et spiritu omnia quae ad praedicandum congruunt concordare videantur. 4. Nec contra haec quempiam movere debet quod Jeremias (Jerem. I, 5) atque Daniel (Dan. XIII, 45) prophetiae spiritum pueri perceperunt, quoniam miracula in exemplum operationis non sunt trahenda. Omnipotens enim Deus et linguas infantium facit disertas (Sap. X, 21), et ex ore infantium atque lactentium perficit laudem (Psal. VIII, 3). Sed aliud est quod nos de doctrinae usu atque disciplina discimus, aliud quod de miraculo scimus. 5. Jam vero si quaeritur ut in ipsa quoque aetatis illius expressione mysticum aliquid designetur, absurdum non est quod propheta Dominum, quem verbis denuntiat, ipso quoque aetatis suae 1185 tempore", + "candidate_score": 0.65362, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_122_124", + "bdc_text": "Non igitur putes me hic velle avertere , ne mihi quid praecipias . Publicum specto , universae caussae te parari cupio . Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_528", + "psc_text": "ut per locorum qualitates indicet quid in posterum de prophetiae mysteriis sequeretur. Ecce enim ait: VERS. 22.-- Facta est super me manus Domini, et dixit ad me: Surgens egredere in campum, et ibi loquar tecum. 2. Quid est hoc, quod prius Dominus in medio Israelitarum locutus ad prophetam suum fuerat, et tamen postmodum dicit: Egredere in campum, et ibi loquar tecum, nisi quod prophetiae suae gratiam et prius Judaeae infundere, et hanc postmodum dignatus est in latitudinem gentium demonstrare? Neque enim immerito per campum gentilitas designatur, quae longe lateque, id est in universo mundo distenditur. Ubi et subditur: VERS. 23.-- Et surgens egressus sum in campum, et ecce ibi gloria Domini stabat, quasi gloria quam vidi juxta flumen Chobar. 3. In campo gloriam Domini propheta vidit, quam juxta flumen Chobar in medio Israelitarum viderat, quia ipsa ejus majestas gentibus apparuit, quae prius se electis in Judaico populo, revelante Spiritu, declaravit.", + "candidate_score": 0.653244, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_779", + "psc_text": "opus suum, alienum opus ejus; ut operetur opus suum, peregrinum est opus ejus ab eo (Isai. XXVIII, 21) . Opus etenim Dei est animas quas creavit colligere, et ad aeternae lucis gaudia revocare. Flagellari autem 1352 atque sputis illini, crucifigi, mori, atque sepeliri, non hoc in sua substantia opus Dei est, sed opus hominis peccatoris, qui haec omnia meruit per peccatum. Sed peccata nostra ipse pertulit in corpore suo super lignum (I Petr. II, 24) . Et qui in natura sua manet semper incomprehensibilis, in natura nostra comprehendi dignatus est ac flagellari, quia nisi ea quae erant infirmitatis nostrae susciperet, nunquam nos ad suae fortitudinis potentiam sublevaret. Ut ergo faciat opus suum, alienum opus ejus; et ut operetur opus suum, peregrinum est opus ejus ab eo, quia incarnatus Deus, ut nos ad suam justitiam colligeret, dignatus est pro nobis tanquam peccator homo vapulare. Et alienum opus fecit ut faceret proprium,", + "candidate_score": 0.649841, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_81", + "bdc_text": "Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ?", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_334", + "psc_text": "cur ex eis omnipotenti Deo gratias agimus? Sed sciendum est quia mala nostra solummodo nostra sunt; bona autem nostra, et omnipotentis Dei sunt, et nostra, quia ipse aspirando nos praevenit ut velimus, qui adjuvando subsequitur ne inaniter velimus, sed possimus implere quae volumus. Praeveniente ergo gratia, et bona voluntate subsequente, hoc quod omnipotentis Dei donum est fit meritum nostrum. Quod bene Paulus brevi sententia explicat, dicens: Plus illis omnibus laboravi (I Cor. XV, 10) . Qui ne suae videretur virtuti tribuisse quod fecerat, adjunxit: Non autem ego, sed gratia Dei mecum (Ibid.) . Quia enim coelesti dono praeventus est, quasi alienum se a bono suo opere agnovit, dicens: Non autem ego. Sed quia praeveniens gratia liberum in eo arbitrium fecerat in bonum, quo libero arbitrio eamdem gratiam est subsecutus in opere, adjunxit: Sed gratia Dei mecum (Ibid.) . Ac si diceret: In bono opere laboravi, non ego, sed et ego.", + "candidate_score": 0.649259, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_34", + "bdc_text": "Ita congruimus cum scriptura , cum patribus , cum sensu omnium sanctorum , approbabimus nos bonis , in aliis authoritatem nobis restituemus , ecclesiam pernicioso isto dissidio liberabimus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_74", + "psc_text": "(Ibid., 49) . Fervent zelo rectitudinis praedicatores sancti; sed Redemptor omnium, flagello de resticulis facto, vendentes et ementes ejecit de templo, cathedras vendentium columbas evertit, et nummulariorum effudit aes. (Matth. XXI, 12; Joan. II, 15). In omni quod fortiter agunt, humilitatem tota intentione custodiunt; sed per Redemptorem nostrum dicitur: Discite a me, quia mitis sum, et humilis corde (Matth. XI, 29) . Persecutores quoque suos diligunt praedicatores sancti; sed ipse, auctor omnium ac redemptor in passione positus, pro persecutoribus intercedit, dicens: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt (Luc. XXIII, 34) . Membra sua ponunt in passione pro fratribus; sed pro electorum vita usque ad mortem se tradidit auctor vitae. Dicatur ergo de sanctis animalibus quod similitudo hominis in eis est, quia quod sancta, quod mira sunt, hoc in eis de specie similitudinis est, id est de virtute imitationis. Caput quippe omnium nostrum Redemptor noster est. Et per Salomonem dicitur:", + "candidate_score": 0.644776, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_81", + "bdc_text": "Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ?", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_333", + "psc_text": "Sic Paulus cum discipulos admoneret, dicens, Cum metu et tremore vestram ipsorum salutem operamini (Philip. II, 12) , illico quis in eis haec ipsa bona operaretur adjunxit, dicens: Deus est enim qui operatur in vobis et velle et perficere pro bona voluntate (Ibid., 13) . Hinc est quod ipsa Veritas discipulis dicit: Sine me nihil potestis facere (Joan. XV, 5) . Sed in his considerandum quia sic bona nostra si omnipotentis Dei dona sunt ut in eis aliquid nostrum non sit, cur nos quasi pro meritis aeternam retributionem quaerimus? Si autem ita nostra sunt ut dona Dei omnipotentis non sint, cur ex eis omnipotenti Deo gratias agimus? Sed sciendum est quia mala nostra solummodo nostra sunt; bona autem nostra, et omnipotentis Dei sunt, et nostra, quia ipse aspirando nos praevenit ut velimus, qui adjuvando subsequitur ne inaniter velimus, sed possimus implere quae volumus. Praeveniente ergo gratia, et bona voluntate subsequente,", + "candidate_score": 0.641029, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_123_125", + "bdc_text": "Publicum specto , universae caussae te parari cupio . Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente . se ferat .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_528", + "psc_text": "ut per locorum qualitates indicet quid in posterum de prophetiae mysteriis sequeretur. Ecce enim ait: VERS. 22.-- Facta est super me manus Domini, et dixit ad me: Surgens egredere in campum, et ibi loquar tecum. 2. Quid est hoc, quod prius Dominus in medio Israelitarum locutus ad prophetam suum fuerat, et tamen postmodum dicit: Egredere in campum, et ibi loquar tecum, nisi quod prophetiae suae gratiam et prius Judaeae infundere, et hanc postmodum dignatus est in latitudinem gentium demonstrare? Neque enim immerito per campum gentilitas designatur, quae longe lateque, id est in universo mundo distenditur. Ubi et subditur: VERS. 23.-- Et surgens egressus sum in campum, et ecce ibi gloria Domini stabat, quasi gloria quam vidi juxta flumen Chobar. 3. In campo gloriam Domini propheta vidit, quam juxta flumen Chobar in medio Israelitarum viderat, quia ipsa ejus majestas gentibus apparuit, quae prius se electis in Judaico populo, revelante Spiritu, declaravit.", + "candidate_score": 0.640072, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_5_7", + "bdc_text": "praemisisse , verum currus , in quo vehitur is , qui illas fertUnbekannt. , nondum advenit . Memorat vero in illis te excusare , quod non veneritis Constantiam Bucer hatte Kriti k am Fernbleiben der Zürcher von der Konstanzer Tagung vom Dezember 1534 geübt ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_506", + "psc_text": "Sed etsi conversus justus a justitia sua fecerit iniquitatem, ponam offendiculum coram eo; ipse morietur, quia non annuntiasti ei. In peccato suo morietur, et non erunt in memoria justitiae ejus quas fecit; sanguinem vero ejus de manu tua requiram. 21. Quia justo qui in peccato cecidit praedicator tacuit, ejus sanguinis reus tenetur. Et qui sollicitus esse non studuit in praedicatione, factus est particeps in damnatione. Sed cum dicitur: In peccato suo morietur, et non erunt in memoria justitiae ejus 1289 quas fecit, hoc nobis maxime considerandum est (De poenit., dist. 4, c. Hoc nobis, et lib. IV, Sent., dist. 5), quia cum mala committimus, sine causa ad memoriam bona nostra transacta revocamus, quoniam in perpetratione malorum nulla debet esse fiducia bonorum praeteritorum. Sed quaeri potest utrum justo postquam ceciderit praedicandum sit, an et priusquam cadat? Invigilare praedicator debet, ne ad casum veniat, procul dubio et priusquam cadat. Nam sequitur: VERS.", + "candidate_score": 0.63582, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_130", + "bdc_text": "Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_714", + "psc_text": "argenteis columnis expressi sunt. Et notandum, 1339 quod argentum sonat et lucet, aes vero sonat et non lucet, quia praedicatores Novi Testamenti aperte locuti sunt quae etiam monstrare potuerunt. Praedicatores vero Testamenti Veteris quia per allegoriarum umbras de coelesti mysterio obscura dicta protulerunt, quasi sine luce sonitum dederunt. Quod ergo illic per paxillos et columnas, hoc hic per limen exterius et limen interius designatur. 18. Si vero portam Scripturam sacram hoc in loco accipimus, ipsa quoque duo limina habet, exterius et interius, quia in litteram dividitur et allegoriam. Limen quippe Scripturae sacrae exterius, littera; limen vero ejus interius, allegoria. Quia enim per litteram ad allegoriam tendimus, quasi a limine quod est exterius, ad hoc quod est interius venimus. Et sunt in ea permulta, quae ita juxta litteram mentem aedificant, ut per hoc quod exterius agitur audientis mens interius trahatur. Ibi quippe invenimus praedicamenta operis ex exempla virtutis; ibi jubetur quid", + "candidate_score": 0.634234, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_54", + "bdc_text": "- Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_793", + "psc_text": "defensionem, atque pro ejusdem defensione pauperis adversantis cujuslibet inimicitias non timere, magna mentis latitudo est. Mensuretur ergo inter thalamum et portam ea quae interjacet latitudo, cubitis viginti et quinque, quia in exteriorum sensuum operatione probatur et cognoscitur quae intrinsecus largitas bonitatis habeatur. Nam quid jam de Scriptura sacra didiceris et quantum proximum tacitus ames, in latitudine boni operis ostendis. 6. Pateat itaque viginti et quinque cubitis latitudo inter thalamum et portam, quia inter charitatem et scientiam testis est bona operatio. Quae si fortasse defuerit, profecto certum est nec cognovisse te Deum, nec diligere proximum; id est, nec portam sacri eloquii, nec amoris thalamum habere. Et notandum est quod a tecto thalami usque ad tectum portae dicitur mensuratum. Per ea enim quae nobis in sacra Scriptura cooperta sunt, 1355 nostra humilitas approbatur, quia quidquid in illa non intelligimus, non superbe reprehendere, sed venerari humiliter debemus. Unde et de Domino scriptum est:", + "candidate_score": 0.630356, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_121", + "bdc_text": "ostendam , tum in dogmatis saeculorum consensum ostendamostendam wiederholt und gestrichen. , et id quoque pluribus , praestat tua praeire compendia .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_765", + "psc_text": "omnes docentes me intellexi; quia testimonia tua meditatio mea est (Ibid., 99) . Et iterum: Super seniores intellexi (Ibid., 100) . Qui ergo legem meditari se memorat, et super omnes docentes se ac super seniores intellexisse testatur, quia divinam scientiam plus quam Moyses acceperat manifestat. Quomodo autem ostensuri sumus quia plus sancti apostoli edocti sunt quam prophetae? Certe Veritas dicit: Multi reges et prophetae voluerunt videre quae videtis, et audire quae auditis, sed non viderunt (Luc. X, 24) . Plus ergo quam prophetae de divina scientia noverunt, quia quod illi solo spiritu viderunt, isti etiam corporaliter viderunt. Impleta itaque est ea, quam superius diximus, Danielis sententia: Quia pertransibunt plurimi, et multiplex erit scientia (Dan. XII, 4) . Mensura ergo calami, qui est sex cubitorum et palmi, ducatur ad cubitos decem; et mensura decem cubitorum ad extremum surgat in tredecim, quia quanto mundus ad extremitatem ducitur, tanto nobis aeternae scientiae aditus", + "candidate_score": 0.628688, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_54", + "bdc_text": "- Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_897", + "psc_text": "enim plerumque exempla quam ratiocinationis verba compungunt; et cum praedicator dicit quales alii in conjugio, vel in continentia, vel in praedicatione erga omnipotentis Dei amorem in novo testamento fuerint, vel alii quales in veteri, porta quae loquitur ternos ex utroque latere habere se thalamos ostendit. Quae porta habet et frontem, quia sunt in praedicatoris vita aperta opera quae videntur. Habet et ante frontem vestibulum, quia priusquam bona opera insinuet, praedicat fidem, per quam anima humiliter veniens ad bonorum actuum altitudinem sublevetur. Quae cuncta secundum mensuram portae prioris sunt, juxta hoc quod subditur: VERS. 21.-- Quia mensus est quinquaginta cubitorum longitudinem ejus, et latitudinem viginti quinque cubitorum. 4. Haec jam superius latius me dixisse meministis (Hom. 5, l. II). Per quinquagenarium enim numerum requiem diximus figurari, quia et quinquagesimus annus veteri populo in requiem datus est, quia appellatus est jubilaeus; et septenarius numerus, per quem hoc omne tempus evolvitur, septies multiplicatus", + "candidate_score": 0.628621, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_100_102", + "bdc_text": "Tu mihi , mi frater , hoc nomine plurimum coleris , quod patres legis nec sine iudicio , quod etiam indies certius illos adducis . Scholastica non attigisti per aetatem Bullinger hatte während seiner Studienzeit in Köln neben dem Humanismus auch die Scholastik kennengelernt ; vgl. HBD 4f ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_765", + "psc_text": "omnes docentes me intellexi; quia testimonia tua meditatio mea est (Ibid., 99) . Et iterum: Super seniores intellexi (Ibid., 100) . Qui ergo legem meditari se memorat, et super omnes docentes se ac super seniores intellexisse testatur, quia divinam scientiam plus quam Moyses acceperat manifestat. Quomodo autem ostensuri sumus quia plus sancti apostoli edocti sunt quam prophetae? Certe Veritas dicit: Multi reges et prophetae voluerunt videre quae videtis, et audire quae auditis, sed non viderunt (Luc. X, 24) . Plus ergo quam prophetae de divina scientia noverunt, quia quod illi solo spiritu viderunt, isti etiam corporaliter viderunt. Impleta itaque est ea, quam superius diximus, Danielis sententia: Quia pertransibunt plurimi, et multiplex erit scientia (Dan. XII, 4) . Mensura ergo calami, qui est sex cubitorum et palmi, ducatur ad cubitos decem; et mensura decem cubitorum ad extremum surgat in tredecim, quia quanto mundus ad extremitatem ducitur, tanto nobis aeternae scientiae aditus", + "candidate_score": 0.62686, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_54", + "bdc_text": "- Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_699", + "psc_text": "intimo ardere ad coeleste desiderium nesciunt, quasi adhuc devincti corporeis sensibus tenentur. Isti itaque thalami non sunt, sed tamen inter thalamos continentur, quia per eorum ducatum qui visionem Dei perfecte diligunt, et ipsi ad provectum mentis diriguntur. Inter thalamos ergo quinque sunt cubiti, quia hi qui ab exterioribus quinque sensibus adhuc ad intellectum mysticum non assurgunt, dum inter eos sunt qui spiritu amoris fervent, velut manentes inter thalamos in fidei constructione proficiunt, et a mensura coelestis aedificii disjuncti non sunt. Nam et paulisper se ab appetitu corporalium sensuum subtrahunt, et dilatato mentis spatio, imitantes charitatem quam conspiciunt, hinc inde ad thalamos extenduntur. Quod ergo non per sex cubitos, sed per quinque descripti sunt, ipsa adhuc eorum imperfectio designatur. 13. Sed tamen per bonum desiderium in mensura spiritalis aedificii esse memorantur, quia et voce sanctae Ecclesiae per Psalmistam dicitur: Imperfectum meum viderunt oculi tui, et in libro tuo omnes scribentur (Psal.", + "candidate_score": 0.625535, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_54", + "bdc_text": "- Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_891", + "psc_text": "fidem diximus, notandum nobis est quia inferior appellatur. In hac enim vita dum sumus, quasi in imo positi adhuc inferius tenemur. Et recte inferior porta fides est, quia nobis in terra positis aperit cognitionem Dei. Itaque nunc dicitur: VERS. 20-22.-- Portam quoque quae respiciebat viam Aquilonis atrii exterioris mensus est tam in longitudine quam in latitudine. Et thalamos ejus tres hinc, et tres inde; et frontes ejus, et vestibulum ejus secundum mensuram portae prioris: quinquaginta cubitorum longitudinem ejus, et latitudinem viginti et quinque cubitorum. Fenestrae autem ejus, et vestibulum, et sculpturae secundum mensuram portae quae respiciebat ad Orientem; et septem graduum erat ascensus ejus, et vestibulum ante eam. 2. De porta quae respiciebat viam Aquilonis atrii exterioris, ea ipsa replicantur quae jam de porta alia superius dicta sunt, atque alia subjunguntur quae de praedicta porta propheta tacuerat. Ut ergo de his latius disseramus quae necdum discussa sunt, debemus ea quae", + "candidate_score": 0.624687, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_54", + "bdc_text": "- Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_744", + "psc_text": "itaque in nobis coccus est, si et hic proximos nostros sicut nos diligimus, et ad auctorem omnium cum ipsis quos diligimus festinamus. Si igitur vita nostra de perfecta charitate bis tingitur, frons in nobis portae duobus cubitis mensuratur. Sive igitur doctor, seu sacrum eloquium, vel certe fides portae nomine signetur, in mensura utriusque cubiti charitas non inconvenienter accipitur, quam ille vere praedicat qui Dei ac proximi amorem docet; et ipsa est certa scientia, quam charitas aedificat; et fides robusta est, quae se in dilectione Dei ac proximi exercet. Sequitur: VERS. 10.-- Porro thalami portae ad viam Orientalem, tres hinc, et tres inde, et mensura una trium. 4. Quid thalami, quid via Orientalis designet, jam superius diximus (Hom. 3, n. 8 et seqq.), nec replicare ea latius necessarium putamus. Sed quaerendum nobis est quid est quod dicitur, Tres hinc, et tres inde. Thalami quippe juxta viam Orientalem sunt corda ferventium in", + "candidate_score": 0.624636, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_53_55", + "bdc_text": "aux sources de l'argumentation de Martin Bucer , Genève- Lausanne- Neuchâtel 1980 . - Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 . in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_170", + "psc_text": "parte; deflexo ad sacrae Scripturae, ad Evangelii praesertim commendationem, prophetici sermonis sensu. 1213 1. Tenebrosa aqua in nubibus aeris (Psal. XVII, 12) , quia obscura est scientia in prophetis. Sed Salomonis voce attestante didicimus: Gloria regum celare verbum, et gloria Dei est investigare sermonem, quia et honor est hominum eorum secreta abscondere, et gloria Dei est mysteria sermonis ejus aperire (Prov. XXV, 2) . Ipsa autem per se Veritas discipulis dicit: Quae dico vobis in tenebris, dicite in lumine (Matth. X, 27) ; id est, aperte exponite quae in allegoriarum obscuritatibus auditis. Magnae vero utilitatis est ipsa obscuritas eloquiorum Dei, quia exercet sensum ut fatigatione dilatetur, et exercitatus capiat quod capere non posset otiosus. Habet quoque adhuc aliud majus, quia Scripturae sacrae intelligentia, quae si in cunctis esset aperta vilesceret, in quibusdam locis obscurioribus tanto majore dulcedine inventa reficit, quanto majore labore fatigat animum quaesita. Ecce enim sancti Ezechielis nunc", + "candidate_score": 0.623516, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_54", + "bdc_text": "- Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_781", + "psc_text": "ac de contemplatione praesertim disseritur. 1351 1. Memoratis superius thalamis, propheta subjungit, quia thalami sex cubitorum erant hinc et inde. Qua in re magna nobis quaestio generatur, cur superius thalamum uno calamo mensuratum dixit, quem videlicet calamum sex cubitos et palmum habere perhibuit, atque inferius thalamos sex solummodo dicit cubitis mensurari. Si enim non calamo, sed sex cubitis mensurantur, palmus deest, qui superius in mensura calami dicebatur adesse. Sed si thalami sunt sensus atque cogitationes fidelium, in quibus castae animae conditori suo in amore junguntur, et per sex cubitos perfecta operatio, per palmum vero inchoatio contemplationis exprimitur, sanctae universalis Ecclesiae debemus membra conspicere, et citius invenimus quia sunt in ea thalami uno calamo, et sunt alii sex tantummodo cubitis mensurati. Nam fideles quidam in illa omnipotentem Deum ita amant, ut et in opere perfecti sint, et in contemplatione suspensi. Hi profecto calamum in mensura habent, quia et sex cubitos operationis,", + "candidate_score": 0.622909, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_66_68", + "bdc_text": "Ego ea de caussa meis impensis tantum emensus Lesung unsicher ; von Bucer aus einem nicht mehr lesbaren Wort korrigiert . iter eram , cum ad vos cum Fontio venissemBucer hatte im Mai 1533 zusammen mit Bartolomeo Fonzio mehrere Schweizer Städte besucht ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_640", + "psc_text": "intellexi. Ex quo intellectu et hoc quoque intelligere studui, ut scirem ex quorum mihi merito intellectus daretur. Patet enim quia hoc mihi pro illis datur quibus mihi praesentibus datur. Ex qua re, largiente Deo, agitur ut et sensus crescat, et elatio decrescat, dum propter vos disco quod inter vos doceo, quia (verum fateor) plerumque vobiscum audio quod dico. Quidquid ergo in hoc propheta minus intellexero, meae caecitatis est; si quid vero intelligere apte potuero, ex divino munere vestrae venerationis est. Saepe autem per omnipotentis Domini gratiam in ejus eloquio quaedam intelliguntur melius cum sermo Dei secretius legitur, atque animus, culparum suarum conscius, dum recognoscit, quod audierit, doloris se jaculo percutit, et compunctionis gladio transfigit, ut nihil ei nisi flere libeat, et fluentis fletuum maculas lavare. Inter quae etiam aliquando ad sublimiora 1322 contemplanda rapitur, et in eorum desiderio suavi fletu cruciatur. Dolet se hic esse anima, ubi adhuc prostrata per", + "candidate_score": 0.621555, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_26", + "bdc_text": "Hac enim rima irrepere satan querit iam non paucos annos .", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_396", + "psc_text": "non exstinguetur (Isai. LXVI, 24) . Ibi damnatis ac repulsis dicitur: Discedite a me, maledicti, in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus (Matth. XXV, 41) . In hoc itaque volumine cuncta quae aedificant, omnia quae erudiunt, scripta continentur. Peccasti enim, et jam te poenitet illicita perpetrasse, ut ad agendam poenitentiam docearis, ibi invenis lamenta. Spe coelestium gaudiorum mentem relevare desideras, ibi ad consolationem tuam invenis carmen. Sin vero et mala perpetrasti, et haec te perpetrasse non poenitet, sed cervicem mentis erigis, ad nullas poenitentiae lamentationes inclinaris, nulla coelestium gaudiorum exspectatione corrigeris, velis nolis, ibi scriptum auditurus es vae, ut quem nec timor ad poenitentiam humiliat, nec spes ad superna praemia exaltat, damnationis suae jam nunc poenam prospiciat, et sine excusatione in aeternum supplicium cadat. 35. Quid igitur, fratres, quid agendum est miseris nobis, nisi ut evigilemus ad hujus verba voluminis, et mala quae nos egisse meminimus fletibus", + "candidate_score": 0.609287, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_14_16", + "bdc_text": "Svevia repetenda mihi est citius Bucer verließ Straßburg Anfang Februar , war am 15 . Februar in Tübingen , am 16 . in Reutlingen und hielt sich danach drei Monate lang in Augsburg und anderen oberdeutschen Städten auf ;", + "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Ezechielem_window_587", + "psc_text": "Notandum vero quod in exordio libri hujus quo anno prophetare coeperit indicavit; in fine vero inseruit quo extremam visionem vidit, ita ut cognosci valeat in quot annis prophetiae suae librum duxerit. Tempus namque quo prophetare coepit, in locutionis suae initio posuit, dicens: Aperti sunt coeli, et vidi visiones Domini in quinta mensis; ipse est annus quintus transmigrationis regis Joachin (Ezech. I, 1) . Nunc vero loquitur, dicens: In vigesimo et quinto anno transmigrationis nostrae. Idem namque propheta in captivitate prima cum Joachin rege fuerat in Babyloniam transductus (IV Reg. XXIV, 25). Nam de secunda Jerosolymorum captivitate 1308 subjungit: Quarto decimo anno postquam percussa est civitas. Undecim quippe annis Sedecias post captivitatem primam, in qua Ezechiel propheta cum Joachin rege ductus est in Babylonem, in Jerosolymorum urbe regnaverat. Post captivitatem vero ejusdem Sedeciae, quae jam secunda erat urbis captivitas, quarto decimo anno propheta visionem ultimam videbat. Undecim itaque et quatuordecim simul", + "candidate_score": 0.57788, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 10, + "cf_id": "cf036", + "work_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei", + "max_score": 0.721771, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28_30", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur . Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae . Et effert hoc ea verborum forma , ut dicat ministrum remittere peccataVgl. Joh 20 , 23. , regignereVgl. Tit 3 , 5. , Christo induereVgl. Gal 3 , 27. , peccata abluereVgl. Apg 22 , 16 ;", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_20", + "psc_text": "portare modo. Cum autem venerit ille Spiritus veritatis, docebit vos omnem veritatem (Joan. XVI, 12) . Ubi ex ipsa similitudine operis ostensa est communio deitatis. Docet enim nos Pater, Domino dicente: Est scriptum in prophetis: Et erunt omnes docibiles Dei. Omnis qui audivit a Patre et didicit, venit ad me (Isa. LIV, 13) . Docet et Filius de quo scriptum est, quia accesserunt ad eum discipuli ejus, et aperiens os suum docebat eos (Matth. V, 1, 2) . Docet nos etiam Spiritus sanctus, sicut superius ex verbis ipsius Filii Dei docuimus. Inde est quod etiam beatus Paulus doctrinae sancti Spiritus omne opus suae praedicationis assignat, dicens: Quis enim scit hominum quae sunt hominis, nisi spiritus hominis qui in ipso est? Ita et quae Dei sunt nemo cognovit, nisi Spiritus Dei. Nos autem non spiritum mundi accepimus, sed Spiritum qui ex Deo est, ut sciamus quae a Deo donata sunt nobis.", + "candidate_score": 0.721771, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28_30", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur . Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae . Et effert hoc ea verborum forma , ut dicat ministrum remittere peccataVgl. Joh 20 , 23. , regignereVgl. Tit 3 , 5. , Christo induereVgl. Gal 3 , 27. , peccata abluereVgl. Apg 22 , 16 ;", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_132", + "psc_text": "non ex illis nominibus aut officiis sanctum Spiritum subjectum in aliquo et humilem, sicut aestimas, inveniri. In illo autem loco Evangelii, ubi eum putas minorem subjectumque monstrari, ibi agnoscitur Spiritus sanctus ab unitate Patris et Filii non esse naturaliter alienus. Vide enim quid dicat Christus: Adhuc multa habeo vobis dicere, sed non potestis modo portare; cum autem venerit ille Spiritus veritatis, docebit vos in omnem veritatem (Joan. XVI, 12, 13) . Hic primum virtutem Spiritus sancti Salvator noster dignatus est commendare, quando ea quae, ipso secundum carnem praesente atque docente, discipuli portare non poterant, sancti Spiritus munere confortati, essent sine dubio portaturi. Ubi utique non majorem virtutem Spiritus sancti ostendit esse quam suam; sed unam virtutem esse Spiritus sancti demonstravit, et suam: ut ille eis virtutis plenitudinem contulisset, qui minor virtute non esset. Hoc autem necessarium fuit propter personarum discretionem, non propter operum aliquam diversitatem; sed ordinis erat, ut illius", + "candidate_score": 0.710807, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_39_41", + "bdc_text": "Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_278", + "psc_text": "possumus ei cujus templum sumus sacrificium non offerre, cum ipsa corpora nostra, quod templum est Spiritus sancti, hostiam vivam, sanctam, Deo placentem (Rom. XII, 1) , Paulus apostolus praecipiat exhiberi. Quomodo autem Spiritui sancto in pane et vino sacrificium Ecclesiae non offertur, quando ipsam Ecclesiam et templum et sacrificium ipse Spiritus habere cognoscitur? Nam ipse Salvator noster, qui pro nobis passus est, nobis relinquens exemplum, et qui est caput corporis Ecclesiae, ostendens in se quod agnoscamus in nobis, unum idemque corpus suum, non solum templum, verum etiam sacrificium fecit. Ipse quippe ait: Solvite templum hoc, et in tribus diebus excitabo illud (Joan. II, 19) . Quod evangelista Joannes exponens, ait: Hoc autem dicebat de templo corporis sui. Paulus autem apostolus semetipsum pro nobis Christum obtulisse sic commemorat: Estote itaque imitatores Dei, sicut filii carissimi; et ambulate in dilectione, sicut et Christus dilexit nos, et obtulit semetipsum pro nobis oblationem et", + "candidate_score": 0.708708, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_45_47", + "bdc_text": "est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_366", + "psc_text": "qui recte credunt, per sacramentum baptismatis perveniunt ad salutem. Quapropter si non in uno eodemque nomine, quod est naturaliter Patri et Filio et Spiritui sancto commune, sanctum baptisma credentes accipiunt; sed (sicut tu putas) in tribus diversis nominibus baptizantur, quando, secundum regulam Christi Salvatoris imperio constitutam, in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti qui crediderint baptizantur: responde nobis, utrum subtracto vel Patris vel Filii vel Spiritus sancti nomine, possit in duobus nominibus baptisma datum Christiana firmitate constare. Quod utique nullatenus dicere audebis, quia hoc te dicere prohibebit ipsius sententia Veritatis. Quid igitur restat nisi ut respondeas, illud esse integrum baptismatis sacramentum, quod secundum praeceptum Domini datur in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti. Nunc veniat in mentem liber Actuum apostolorum, in quo beatus Petrus invenitur dixisse Judaeis: Poenitentiam agite, et baptizetur unusquisque vestrum in nomine Jesu Christi, in remissionem peccatorum vestrorum, et accipietis donum Spiritus sancti (Act. II,", + "candidate_score": 0.706292, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98_100", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos . At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ? Tu mihi , mi frater , hoc nomine plurimum coleris , quod patres legis nec sine iudicio , quod etiam indies certius illos adducis .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_74", + "psc_text": "XV. Nec Spiritus sine adjuncto, nec Spiritus sanctus appellatur in Scripturis Pater aut Filius. Idem est Spiritus Dei, Spiritus sanctus, qui Paracletus. Saltem nunc agnosce apostolos et prophetas Spiritum Paracletum, hoc est Spiritum sanctum, ipsum Dei Spiritum praedicasse. Illud ergo quod Apostolus posuit: Qui Spiritui Dei servimus (Philip. III, 3) , non alio quam Spiritui sancto, id est Paracleto, docuit serviendum. Hunc autem locum non possumus, sicut tu putas, de Deo Patre, sive de Deo Filio accipere. Quoniam licet et Pater Spiritus sit, nunquam tamen Pater aut Filius absolute, id est sine aliqua adjectione nominis invenitur Spiritus nuncupatus. Nam et in eo quod dictum est: Spiritus est Deus (Joan. IV, 24) ; additum est illic Deus; et in eo quod Filius dicitur Spiritus, invenimus Jeremiam dixisse: Spiritus ante faciem nostram Christus Dominus (Thren. IV, 20) . Non autem absolute Pater et Filius invenitur nuncupari Spiritus, quod invenimus in Spiritu sancto.", + "candidate_score": 0.694721, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98_100", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos . At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ? Tu mihi , mi frater , hoc nomine plurimum coleris , quod patres legis nec sine iudicio , quod etiam indies certius illos adducis .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_189", + "psc_text": "in veteribus libris multiplex Spiritus Dei, sicut in apostolicis Epistolis multiformis sapientia Dei (Ephes. III, 10) : quae tamen non in seipsa, sed in suis est largitatibus multiformis. Quod manifestissime beatus Petrus ostendens, ait: Unusquisque qualem accepit gratiam, inter vos eam ministrantes, sicut boni dispensatores multiformis gratiae Dei (I Petr. IV, 10) . Una est itaque simplexque natura Patris et Filii et Spiritus sancti; secundum quam naturam, simplex est et Sapientia Dei, et Spiritus Dei. Habentes autem donationes secundum gratiam quae data est nobis differentes (Rom. XII, 6) , Sapientiam Dei et Spiritum Dei, quem in sua natura simplicem novimus, in suis multiformem donationibus invenimus. Spiritus autem nomine dona spiritalia beatus quoque Joannes in Apocalypsi nuncupans, ait: Joannes septem Ecclesiis quae sunt in Asia: gratia vobis et pax ab eo qui est, et qui erat, et qui venturus est, et a septem spiritibus qui in conspectu throni ejus sunt (Apoc.", + "candidate_score": 0.688553, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_97_99", + "bdc_text": "Ad id velim nos communiri . Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos . At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ?", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_327", + "psc_text": "eis erat Spiritus Christi (I Petr. I, 11) . Proinde Spiritus sanctus, quo utique acti locuti sunt sancti homines Dei, si se non factorem, sed factum sciret, et si se non operatorem Deum, sed opus Dei esse cognosceret, ante illa omnia quae facta sunt, et quae opera Domini nominantur, seipsum primitus sine dubio posuisset, ut ab ipso, in quo excellentia divini operis esset prae angelis agnoscenda, operatori Deo laus praecipua redderetur. Hoc autem ideo non fit, quia unus est Deus creator omnium rerum, Pater et Filius et Spiritus sanctus: qui ab omnibus quae fecit, ideo digne laudatur, et ab omnibus operibus suis nihilominus benedicitur, quia ipse creator atque operator rerum omnium Deus Dominus invenitur. Una ergo benedictio, una laus, una glorificatio, uni Deo Trinitati debetur ab omnibus operibus ejus; quia Pater et Filius et Spiritus sanctus, solus Deus factor omnium invenitur esse, non factus, et solus Deus creator est, non", + "candidate_score": 0.686707, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80_82", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. . Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ? Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_202", + "psc_text": "cum ipse in Evangelio dixerit, Salvatorem nostrum non septem spiritus a se atque a Patre promisisse mittendos, sed unum Paracletum, Spiritum veritatis qui a Patre procedit (Joan. XV, 26) . Nunquid ergo Evangelii sui beatus Joannes potuit oblivisci, ut illic unum Spiritum diceret esse promissum, et hic septem spiritus diceret esse missos? aut ipse Dominus non omnes septem spiritus debuit apostolis dare, quos principes suae constituebat Ecclesiae? An et ipsos apostolis septem spiritus asseris missos? quod te dicere sancta nullatenus permittit auctoritas. Nam et die Pentecostes ipsum sanctum Spiritum apostoli acceperunt quem eis promiserat Dominus; et cunctis fidelibus atque obedientibus Deo unum eumdemque Spiritum sanctum datum esse testati sunt, dicentes: Et nos sumus testes horum verborum, et Spiritus sanctus, quem dedit Deus omnibus obedientibus sibi (Act. V, 32) . Ipse unus Spiritus omnibus est fidelibus datus, de quo Apostolus ait, Et omnes uno Spiritu potati sumus (I Cor. XII, 13)", + "candidate_score": 0.679903, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80_82", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. . Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ? Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_132", + "psc_text": "non ex illis nominibus aut officiis sanctum Spiritum subjectum in aliquo et humilem, sicut aestimas, inveniri. In illo autem loco Evangelii, ubi eum putas minorem subjectumque monstrari, ibi agnoscitur Spiritus sanctus ab unitate Patris et Filii non esse naturaliter alienus. Vide enim quid dicat Christus: Adhuc multa habeo vobis dicere, sed non potestis modo portare; cum autem venerit ille Spiritus veritatis, docebit vos in omnem veritatem (Joan. XVI, 12, 13) . Hic primum virtutem Spiritus sancti Salvator noster dignatus est commendare, quando ea quae, ipso secundum carnem praesente atque docente, discipuli portare non poterant, sancti Spiritus munere confortati, essent sine dubio portaturi. Ubi utique non majorem virtutem Spiritus sancti ostendit esse quam suam; sed unam virtutem esse Spiritus sancti demonstravit, et suam: ut ille eis virtutis plenitudinem contulisset, qui minor virtute non esset. Hoc autem necessarium fuit propter personarum discretionem, non propter operum aliquam diversitatem; sed ordinis erat, ut illius", + "candidate_score": 0.67548, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_79_81", + "bdc_text": "Sed nulla fit horum mentio , ubi etiam eorum sententiam sequeris , sed nec veterum , nisi admodum raro . Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. . Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ?", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_202", + "psc_text": "cum ipse in Evangelio dixerit, Salvatorem nostrum non septem spiritus a se atque a Patre promisisse mittendos, sed unum Paracletum, Spiritum veritatis qui a Patre procedit (Joan. XV, 26) . Nunquid ergo Evangelii sui beatus Joannes potuit oblivisci, ut illic unum Spiritum diceret esse promissum, et hic septem spiritus diceret esse missos? aut ipse Dominus non omnes septem spiritus debuit apostolis dare, quos principes suae constituebat Ecclesiae? An et ipsos apostolis septem spiritus asseris missos? quod te dicere sancta nullatenus permittit auctoritas. Nam et die Pentecostes ipsum sanctum Spiritum apostoli acceperunt quem eis promiserat Dominus; et cunctis fidelibus atque obedientibus Deo unum eumdemque Spiritum sanctum datum esse testati sunt, dicentes: Et nos sumus testes horum verborum, et Spiritus sanctus, quem dedit Deus omnibus obedientibus sibi (Act. V, 32) . Ipse unus Spiritus omnibus est fidelibus datus, de quo Apostolus ait, Et omnes uno Spiritu potati sumus (I Cor. XII, 13)", + "candidate_score": 0.673358, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_79_81", + "bdc_text": "Sed nulla fit horum mentio , ubi etiam eorum sententiam sequeris , sed nec veterum , nisi admodum raro . Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. . Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ?", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_132", + "psc_text": "non ex illis nominibus aut officiis sanctum Spiritum subjectum in aliquo et humilem, sicut aestimas, inveniri. In illo autem loco Evangelii, ubi eum putas minorem subjectumque monstrari, ibi agnoscitur Spiritus sanctus ab unitate Patris et Filii non esse naturaliter alienus. Vide enim quid dicat Christus: Adhuc multa habeo vobis dicere, sed non potestis modo portare; cum autem venerit ille Spiritus veritatis, docebit vos in omnem veritatem (Joan. XVI, 12, 13) . Hic primum virtutem Spiritus sancti Salvator noster dignatus est commendare, quando ea quae, ipso secundum carnem praesente atque docente, discipuli portare non poterant, sancti Spiritus munere confortati, essent sine dubio portaturi. Ubi utique non majorem virtutem Spiritus sancti ostendit esse quam suam; sed unam virtutem esse Spiritus sancti demonstravit, et suam: ut ille eis virtutis plenitudinem contulisset, qui minor virtute non esset. Hoc autem necessarium fuit propter personarum discretionem, non propter operum aliquam diversitatem; sed ordinis erat, ut illius", + "candidate_score": 0.672566, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_31", + "bdc_text": "1Kor 6 , 11. , corpus et sanguinem domini praebereVgl. Mt 26 , 26-28 par. etc .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_178", + "psc_text": "et vivamus Deo (v. 11). Caritas enim Dei diffusa est in cordibus nostris per Spiritum sanctum, qui datus est nobis (Rom. V, 5) . Nam et ipsa participatio corporis et sanguinis Domini, cum ejus panem manducamus, et calicem bibimus, hoc utique nobis insinuat, ut moriamur mundo, et vitam nostram absconditam habeamus cum Christo in Deo, carnemque nostram 619 crucifigamus cum vitiis et concupiscentiis suis. Sic fit ut omnes fideles, qui Deum et proximum diligunt, etiamsi non bibant calicem corporeae passionis, bibant tamen calicem dominicae caritatis: quo inebriati, membra sua quae sunt super terram mortificent, et induti Dominum Jesum Christum, carnis curam non faciant in desideriis; neque contemplentur quae videntur, sed quae non videntur. Sic enim calix Domini bibitur, dum sancta caritas custoditur; sine qua, si corpus suum quisquam tradiderit ut ardeat, nihil ei prodest. Dono autem caritatis hoc nobis confertur, ut hoc in veritate simus, quod in sacrificio mystice celebramus.", + "candidate_score": 0.670476, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_99", + "bdc_text": "At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ?", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_27", + "psc_text": "sanctum non aliud esse quam Deum, sine aliqua caligine dubitationis intelligas. Dicit enim beatus Petrus: Hospitales inter vos sine murmuratione: unusquisque qualem accepit gratiam, inter vos illam ministrantes, ut boni dispensatores multiformis gratiae Dei. Si quis loquitur, tanquam sermones Dei: si quis ministrat, tanquam ex virtute, quam administrat Deus. Quod in Graeco sic habetur: Φιλόξενοι εἰς ἀλλήλους ἄνευ γογγυσμῶν, ἕκαστος καθῶς ἔλαβε χάρισμα, εἰς ἑαυτοὺς αὐτὸ διακονοῦντες, ὡς καλοὶ οἰκονόμοι ποικίλης χάριτος Θεοῦ. Εἴ τις λαλεῖ, ὡς λόγια Θεοῦ· εἴ τις διακονεῖ, ὡς ἐξ ἰσχύος ὡς (in Bibl. ἧς) χορηγεῖ ὁ Θεὸς (I Petr. IV, 9). Ex his locis, quae magis Graeco quam Latino discernuntur eloquio, ministerium ad operationem humanam, administratio vero sive subministratio ad divinam cognoscitur gratiam pertinere. Hoc est itaque Spiritui sancto subministrare, quod est sufficientiam dare. Cum enim Deus virtutem administrat, sufficientiam donat. Quam sufficientiam non ex nobis, sed ex Deo esse beatus Apostolus docens: Sufficientia, inquit,", + "candidate_score": 0.670001, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_38", + "bdc_text": "Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_219", + "psc_text": "628 auctoritas apostolica protestatur: Administratorii spiritus in ministerium missi, propter eos qui haereditatem capiunt salutis (Hebr. I, 14) . Sed nunquam talis potest esse missio Spiritus sancti. Ille enim nullam potest habere cum angelis similitudinem missionis, quia ubicunque sunt sancti angeli, ipso sunt omnes uno Spiritu pleni, qui totus est in singulis, et unus in cunctis. Angelus vero et minister nusquam sanctus Spiritus nominatur: cum in opere una quidem sit annuntiatio Trinitatis, et in subministratione Spiritus, non sit ministerium servitutis, sed divinae majestatis auxilium. Quod beatus Petrus indubitanter ostendit, dicens: Sive qui loquitur, tanquam sermones Dei: sive qui ministrat, tanquam ex virtute quam administrat Deus (I Petr. IV, 11) . Ubi ostenditur non cujusquam creaturae, sed solius esse Dei, auxilium administrare virtutis. Illi quoque objectioni, qua sanctum Spiritum postulare, gemere, atque interpellare dixisti, quantum me Dominus adjuvit, dedi responsum; ostendens quemadmodum ille sermo Apostoli secundum regulam debeat veritatis intelligi. Nam", + "candidate_score": 0.669417, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_38", + "bdc_text": "Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_171", + "psc_text": "tua ex meo nomine respondisti, missio Spiritus sancti, apparitio ejus dicenda est: quia tunc visibili demonstratione missus est, quando ad significandam gratiam ejus sic erat missio ejus intimanda fidelibus, ut ex eo quod oculis visibiliter cernerent, invisibilis gratiae munera cognovissent. Visum vero tibi est, de prece qua tempore sacrificii postulatur adventus Spiritus sancti, velle localem ejus ostendere missionem. Sed de Spiritu sancto tunc digne cogitare poteris, si carnis prudentiam, quae inimica est Deo (Rom. VIII, 7), non sequaris. Illud enim primitus attendendum est, quod beatus Paulus fidelibus ait: Nescitis quia templum Dei estis, et Spiritus Dei habitat in vobis (I Cor. III, 16) ? Quod utique ut diceret, promissionem nostri Salvatoris attendit, dicentis: Ego rogabo Patrem, et alium Paracletum dabit vobis, ut maneat vobiscum in aeternum; Spiritum veritatis, quem mundus non potest accipere, quia non videt eum, nec scit eum: vos autem cognovistis eum, quia apud vos manet, et in", + "candidate_score": 0.668866, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_38", + "bdc_text": "Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_26", + "psc_text": "utilis in ministerium: quod in Graeco sic habetur: Μάρκον ἀναλαβὼν ἄγαγε (in Bibl. ἄγε) μετὰ σεαυτοῦ· ἔστι γάρ μοι εὔχρηστος εἰς διακονίαν (II Tim. IV, 11). Vides nempe hic ab Apostolo ministerium διακονίαν dici. In illo autem loco ait: Per vestram orationem et subministrationem Spiritus Jesu Christi, in Graeco positum est, διὰ τῆς ὑμῶν δεήσεως, καὶ ἐπιχορηγίας τοῦ πνεύματος Ἰησοῦ Χριστοῦ (Philip. I, 19). Nonne manifestum est, non hoc esse διακονίαν, quod est χορηγίαν? Audi et aliud de beati Petri Epistola manifestius documentum, quo et administrationem, id est χορηγίαν, non esse creaturae, sed Creatoris agnoscas; et ex administrationis nomine, Spiritum sanctum non aliud esse quam Deum, sine aliqua caligine dubitationis intelligas. Dicit enim beatus Petrus: Hospitales inter vos sine murmuratione: unusquisque qualem accepit gratiam, inter vos illam ministrantes, ut boni dispensatores multiformis gratiae Dei. Si quis loquitur, tanquam sermones Dei: si quis ministrat, tanquam ex virtute, quam administrat Deus. Quod", + "candidate_score": 0.668819, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_79_81", + "bdc_text": "Sed nulla fit horum mentio , ubi etiam eorum sententiam sequeris , sed nec veterum , nisi admodum raro . Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. . Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ?", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_203", + "psc_text": "Deo unum eumdemque Spiritum sanctum datum esse testati sunt, dicentes: Et nos sumus testes horum verborum, et Spiritus sanctus, quem dedit Deus omnibus obedientibus sibi (Act. V, 32) . Ipse unus Spiritus omnibus est fidelibus datus, de quo Apostolus ait, Et omnes uno Spiritu potati sumus (I Cor. XII, 13) . Quod ergo ait beatus Joannes, septem spiritus Dei missos per orbem terrarum, ostendere voluit qualiter unus Spiritus Dei, non in se (qui ubique semper immensus est), sed in suorum munerum largitate mittatur. Dixit ergo septem spiritus Dei missos per orbem terrarum, ut ostenderet, Ecclesiae per orbem terrarum ubique diffusae septiformem gratiam sancti Spiritus largitate collatam. Sanctus itaque Spiritus, qui Ecclesiae caritatem et donat et servat, et sacrificium, et baptisma divinae virtutis operatione sanctificat. Proinde, non est baptisma nostrum (sicut tu dicis) nullius momenti, nulliusque substantiae. Baptisma quippe, quod in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti datur, quando intra", + "candidate_score": 0.666487, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_145", + "psc_text": "inspirare? quod utique ille Spiritus vere facit, qui est naturaliter Spiritus sapientiae et intellectus, consilii et fortitudinis. Unde etiam in libro Actuum apostolorum de credentibus dictum est, quia repleti sunt omnes Spiritu sancto, et loquebantur verbum Dei cum fiducia (Act. IV, 31) . Quia vero Pater est naturalis origo Filii et Spiritus sancti, ideo totum Patri Filius assignans, ait: Omnia quae habet Pater mea sunt; propterea dixi quia de meo accipiet (Joan. XVI, 15) . Quam bene veritatem doctrinae suae Veritas ipsa servavit! Si enim hoc non dixisset, quasi suum esse tantum Spiritum ostendisset; sed dicens, omnia quae habet Pater mea sunt; propterea dixi quia de meo accipiet; ipsum Spiritum sanctum, unum esse ostendit et Patris et suum. Cujus intelligentiae tenorem loco quoque superiore servavit, dicens: Paracletus autem Spiritus sanctus quem mittet Pater in nomine meo, ille vos docebit omnia quaecunque dixero vobis (Joan. XIV, 26). Pater mittit, sed in", + "candidate_score": 0.665731, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_96_98", + "bdc_text": "Sentiemus autem , ubi aliquando oportebit congredi . Ad id velim nos communiri . Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_20", + "psc_text": "portare modo. Cum autem venerit ille Spiritus veritatis, docebit vos omnem veritatem (Joan. XVI, 12) . Ubi ex ipsa similitudine operis ostensa est communio deitatis. Docet enim nos Pater, Domino dicente: Est scriptum in prophetis: Et erunt omnes docibiles Dei. Omnis qui audivit a Patre et didicit, venit ad me (Isa. LIV, 13) . Docet et Filius de quo scriptum est, quia accesserunt ad eum discipuli ejus, et aperiens os suum docebat eos (Matth. V, 1, 2) . Docet nos etiam Spiritus sanctus, sicut superius ex verbis ipsius Filii Dei docuimus. Inde est quod etiam beatus Paulus doctrinae sancti Spiritus omne opus suae praedicationis assignat, dicens: Quis enim scit hominum quae sunt hominis, nisi spiritus hominis qui in ipso est? Ita et quae Dei sunt nemo cognovit, nisi Spiritus Dei. Nos autem non spiritum mundi accepimus, sed Spiritum qui ex Deo est, ut sciamus quae a Deo donata sunt nobis.", + "candidate_score": 0.661994, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_364", + "psc_text": "non accepit a Christo, ergo, secundum sententiam tuam, aut sciens aut ignarus mentitus est Christus, qui ait, Non enim loquetur a semetipso, sed quaecunque audiet loquetur Sed quia nec Christus potuit mentiri, nec Spiritus sanctus, quia ipsa sancta Trinitas naturaliter una est veritas, quandoquidem sicut veritatem confitemur esse Deum Patrem, sic etiam Filium et Spiritum sanctum naturaliter cognoscimus veritatem; Filius quippe de seipso dicit: Ego sum via, veritas, et vita (Joan. XIV, 6) ; Spiritum quoque veritatis beatus Joannes veritatem esse testatur, dicens: Et Spiritus est qui testificatur, quia Spiritus est veritas (I Joan. V, 6) ; quoniam igitur Pater veritas, et Filius veritas, et Spiritus sanctus veritas, non sunt tres veritates, sed ipsa sancta Trinitas una est naturaliter veritas; et quidquid sancti apostoli docuerunt, pleni veritate dixerunt: necesse est ut verum sit et quod Petrum docuit Christus, et quod plenus Spiritu sancto docuit Petrus. Nam, sicut nemo salvatur nisi", + "candidate_score": 0.660053, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_132", + "psc_text": "non ex illis nominibus aut officiis sanctum Spiritum subjectum in aliquo et humilem, sicut aestimas, inveniri. In illo autem loco Evangelii, ubi eum putas minorem subjectumque monstrari, ibi agnoscitur Spiritus sanctus ab unitate Patris et Filii non esse naturaliter alienus. Vide enim quid dicat Christus: Adhuc multa habeo vobis dicere, sed non potestis modo portare; cum autem venerit ille Spiritus veritatis, docebit vos in omnem veritatem (Joan. XVI, 12, 13) . Hic primum virtutem Spiritus sancti Salvator noster dignatus est commendare, quando ea quae, ipso secundum carnem praesente atque docente, discipuli portare non poterant, sancti Spiritus munere confortati, essent sine dubio portaturi. Ubi utique non majorem virtutem Spiritus sancti ostendit esse quam suam; sed unam virtutem esse Spiritus sancti demonstravit, et suam: ut ille eis virtutis plenitudinem contulisset, qui minor virtute non esset. Hoc autem necessarium fuit propter personarum discretionem, non propter operum aliquam diversitatem; sed ordinis erat, ut illius", + "candidate_score": 0.657711, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_258", + "psc_text": "de quo dicit beatus Joannes: Scimus quia Filius Dei venit, et dedit nobis intellectum ut cognoscamus verum, et simus in vero Filio ejus Jesu Christo (I Joan. V, 20) . Et quoniam verus Dei Filius naturaliter Deus verus est, qui nec verus Deus esset si verus Filius de Patris natura non esset, propterea statim beatus Joannes adjunxit: Hic est verus Deus, et vita aeterna (Ibidem) 637 In eo vero quod Christus Dei Filius, natus de Spiritu sancto ex Virgine Maria dicitur, non est alius Spiritus sanctus quam Paracietus, qui est unus Patris et Filii Spiritus. Idem namque est Spiritus veritatis qui a Patre procedit (Joan. XV, 26), qui solet in Scripturis sanctis Spiritus sanctus evidentissime nuncupari. Nam est quidem naturaliter et Pater spiritus, et Filius spiritus, et Pater sanctus, et Filius sanctus; sed tamen non invenitur locus in divinis eloquiis in quo Pater aut Filius absolute, et sine aliqua adjectione", + "candidate_score": 0.653877, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_74", + "psc_text": "XV. Nec Spiritus sine adjuncto, nec Spiritus sanctus appellatur in Scripturis Pater aut Filius. Idem est Spiritus Dei, Spiritus sanctus, qui Paracletus. Saltem nunc agnosce apostolos et prophetas Spiritum Paracletum, hoc est Spiritum sanctum, ipsum Dei Spiritum praedicasse. Illud ergo quod Apostolus posuit: Qui Spiritui Dei servimus (Philip. III, 3) , non alio quam Spiritui sancto, id est Paracleto, docuit serviendum. Hunc autem locum non possumus, sicut tu putas, de Deo Patre, sive de Deo Filio accipere. Quoniam licet et Pater Spiritus sit, nunquam tamen Pater aut Filius absolute, id est sine aliqua adjectione nominis invenitur Spiritus nuncupatus. Nam et in eo quod dictum est: Spiritus est Deus (Joan. IV, 24) ; additum est illic Deus; et in eo quod Filius dicitur Spiritus, invenimus Jeremiam dixisse: Spiritus ante faciem nostram Christus Dominus (Thren. IV, 20) . Non autem absolute Pater et Filius invenitur nuncupari Spiritus, quod invenimus in Spiritu sancto.", + "candidate_score": 0.650811, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos .", + "psc_chunk_id": "065_Fulgentius-Ruspensis_Instrumenta-fidei_window_327", + "psc_text": "eis erat Spiritus Christi (I Petr. I, 11) . Proinde Spiritus sanctus, quo utique acti locuti sunt sancti homines Dei, si se non factorem, sed factum sciret, et si se non operatorem Deum, sed opus Dei esse cognosceret, ante illa omnia quae facta sunt, et quae opera Domini nominantur, seipsum primitus sine dubio posuisset, ut ab ipso, in quo excellentia divini operis esset prae angelis agnoscenda, operatori Deo laus praecipua redderetur. Hoc autem ideo non fit, quia unus est Deus creator omnium rerum, Pater et Filius et Spiritus sanctus: qui ab omnibus quae fecit, ideo digne laudatur, et ab omnibus operibus suis nihilominus benedicitur, quia ipse creator atque operator rerum omnium Deus Dominus invenitur. Una ergo benedictio, una laus, una glorificatio, uni Deo Trinitati debetur ab omnibus operibus ejus; quia Pater et Filius et Spiritus sanctus, solus Deus factor omnium invenitur esse, non factus, et solus Deus creator est, non", + "candidate_score": 0.647546, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 11, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1", + "max_score": 0.721015, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_61_63", + "bdc_text": "fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit . Haec res et pleraque alia dogmata cuperem prolixe vobiscum commentari , ut solide in domino conspiremus . Cur enim non cruciet me in literis et coram non aliter salutari quam Bucerus in caussa domini et consentiens , postea vero spargi diversa , et te ipsum ad me scribere , quod dubitaris de fide meaVgl .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_694", + "psc_text": "quantum satis duiimusduximus, quod secundum scripturas uisum est, disseruimus. sed quia de anima humana non parua quaestio est, ad hunc eam librum differendam putauimus nescientes, quantum nos dominus adiuturus esset recte loqui cupidos, illud tamen scientes, nisi, quantum ipse adiuuaret, recte nos non esse locuturos. recte autem est ueraciter atque congruenter nihil audacter refellendo, nihil temere adfirmando, dum adhuc dubium est, uemm falsumne sit, siue fidei siue scientiae christianaeChristianae, quod autem doceri potest, uel rerum ratione apertissima uel scripturammscripturarum auctoritate certissima sine cunctatione adserendo. Ac primum illud uideamus, quod scriptum est: flauit uel sufflauit in faciem eius flatum uitae. nonnulli enim codices habent: spirauit uel inspirauit in faciem eius. sed cum graeci habeant svstpoairjasv, non dubitatur flauit uel sufflauit esse dicendum. quaerebamus autem in superiore sermone de manibus dei, cum homo de limo formatus cogitaretur; quid ergo nunc dicendum est in eo quod scriptum est: sufflauit deus, nisi quia sicut", + "candidate_score": 0.721015, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_59_61", + "bdc_text": "satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit . Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ; fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_694", + "psc_text": "quantum satis duiimusduximus, quod secundum scripturas uisum est, disseruimus. sed quia de anima humana non parua quaestio est, ad hunc eam librum differendam putauimus nescientes, quantum nos dominus adiuturus esset recte loqui cupidos, illud tamen scientes, nisi, quantum ipse adiuuaret, recte nos non esse locuturos. recte autem est ueraciter atque congruenter nihil audacter refellendo, nihil temere adfirmando, dum adhuc dubium est, uemm falsumne sit, siue fidei siue scientiae christianaeChristianae, quod autem doceri potest, uel rerum ratione apertissima uel scripturammscripturarum auctoritate certissima sine cunctatione adserendo. Ac primum illud uideamus, quod scriptum est: flauit uel sufflauit in faciem eius flatum uitae. nonnulli enim codices habent: spirauit uel inspirauit in faciem eius. sed cum graeci habeant svstpoairjasv, non dubitatur flauit uel sufflauit esse dicendum. quaerebamus autem in superiore sermone de manibus dei, cum homo de limo formatus cogitaretur; quid ergo nunc dicendum est in eo quod scriptum est: sufflauit deus, nisi quia sicut", + "candidate_score": 0.718399, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47_49", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_2", + "psc_text": "quod semel indicasse sufficiet exceptis iis locis, ubi etiam alii codices eandem orthographiam prae se ferunt; idem cadit in uocem scribtum et scribtor bipertita paene euanuit P bipartita b id quod dominus paene euanuerunt P 5 significauit PzRd 9 pronuntientur E2S 10 admoneantur (d a. I. m. 1) E moneantur PRSCbd Eug 11 figurarum] figuratumbd 12 intellectum El 16 in illis] illis E2Cbd scribtum E; cf. supra 4 1* et erunt duo in carne una, magnum sacramentum commendantem in Christo et in ecclesia. Si ergo utroque modo illa scriptura scrutanda est, quomodo dictum est praeter allegoricam significationem: in principio fecit deus caelum et terram? utrum in principio temporis, an quia primo omnium, an in principio, quod est uerbum dei unigenitus filius? et quomodo possit ostendi deum sine ulla sui commutatione operari mutabilia et temporalia? et quid significetur nomine caeli et terrae? utrum spiritalis corporalisque creatura caeli et terrae uocabulum acceperit,", + "candidate_score": 0.703268, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_60_62", + "bdc_text": "Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ; fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit . Haec res et pleraque alia dogmata cuperem prolixe vobiscum commentari , ut solide in domino conspiremus .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_694", + "psc_text": "quantum satis duiimusduximus, quod secundum scripturas uisum est, disseruimus. sed quia de anima humana non parua quaestio est, ad hunc eam librum differendam putauimus nescientes, quantum nos dominus adiuturus esset recte loqui cupidos, illud tamen scientes, nisi, quantum ipse adiuuaret, recte nos non esse locuturos. recte autem est ueraciter atque congruenter nihil audacter refellendo, nihil temere adfirmando, dum adhuc dubium est, uemm falsumne sit, siue fidei siue scientiae christianaeChristianae, quod autem doceri potest, uel rerum ratione apertissima uel scripturammscripturarum auctoritate certissima sine cunctatione adserendo. Ac primum illud uideamus, quod scriptum est: flauit uel sufflauit in faciem eius flatum uitae. nonnulli enim codices habent: spirauit uel inspirauit in faciem eius. sed cum graeci habeant svstpoairjasv, non dubitatur flauit uel sufflauit esse dicendum. quaerebamus autem in superiore sermone de manibus dei, cum homo de limo formatus cogitaretur; quid ergo nunc dicendum est in eo quod scriptum est: sufflauit deus, nisi quia sicut", + "candidate_score": 0.702967, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_59_61", + "bdc_text": "satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit . Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ; fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_937", + "psc_text": "an forte in mente ipsius hominis hoc dixit deus, sicut loquitur quibusdam semis suis in ipsis seruis suis? ex quo genere seruorum eius erat etiam ille, qui dixit in psalmo: audiam, quid loquetur in me dominus deus. an aliqua de hac re ipsi homini in ipso homine per angelum est facta reuelatio in similitudinibus uocum corporalium, quamuis tacuerit scriptura, utrum in somnis an in extasi? ita enim fieri haec solent. an aliquo alio modo sicut reuelatur prophetis? unde illud est: et dixit mihi angelus, qui loquebatur in me. an per corporalem creaturam uox ipsa sonuerit sicut de nube: hic est filius meus? quid ergo ex his omnibus factum sit, ad liquidum conprehendere non ualeamus; uerum tamen certissime teneamus et dixisse hoc deum et, si corporali uoce uel temporaliter expressa similitudine corporis dixit, non eum per suam substantiam, sed per aliquam imperio suo subditam dixisse creaturam, sicut in libro praecedente tractauimus.", + "candidate_score": 0.693203, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_2", + "psc_text": "quod semel indicasse sufficiet exceptis iis locis, ubi etiam alii codices eandem orthographiam prae se ferunt; idem cadit in uocem scribtum et scribtor bipertita paene euanuit P bipartita b id quod dominus paene euanuerunt P 5 significauit PzRd 9 pronuntientur E2S 10 admoneantur (d a. I. m. 1) E moneantur PRSCbd Eug 11 figurarum] figuratumbd 12 intellectum El 16 in illis] illis E2Cbd scribtum E; cf. supra 4 1* et erunt duo in carne una, magnum sacramentum commendantem in Christo et in ecclesia. Si ergo utroque modo illa scriptura scrutanda est, quomodo dictum est praeter allegoricam significationem: in principio fecit deus caelum et terram? utrum in principio temporis, an quia primo omnium, an in principio, quod est uerbum dei unigenitus filius? et quomodo possit ostendi deum sine ulla sui commutatione operari mutabilia et temporalia? et quid significetur nomine caeli et terrae? utrum spiritalis corporalisque creatura caeli et terrae uocabulum acceperit,", + "candidate_score": 0.691771, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_29", + "bdc_text": "Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_1021", + "psc_text": "sacramentum commendat apostolus: hoc nunc os ex ossibus meis et caro de carne mea. haec uocabitur mulier, quoniam de uiro suo sumta est . et propter hoc relinquet homo patrem suum et matrem et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una. quae uerba cum primi hominis fuisse scriptura ipsa testetur, dominus tamen in euangelio deum dixisse declarauit; ait enim: non legistis, quia qui fecit ab initio masculum et feminam fecit eos? et dixit: propter hoc dimittet homo patrem et matrem et adhaerebit uxor.i suae, et erunt duo in carne una, ut hinc intellegeremus per extasin, quae praecesserat in Adam, hoc eum diuinitus tamquam prophetam dicere potuisse. sed iam iste huius libri terminus placet, ut ea, quae sequuntur, ab alio exordio renouent intentionem legentium. 4 cf. Ps. 12, 17 7 cf. Ephes. 5, 32 8 Gen. 2, 23. 24 14 Matth. 19, 4. 5 1 Ac] hac P misit", + "candidate_score": 0.684076, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_58_60", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 443 ] , S. 328 , Anm. 24 . satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit . Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_937", + "psc_text": "an forte in mente ipsius hominis hoc dixit deus, sicut loquitur quibusdam semis suis in ipsis seruis suis? ex quo genere seruorum eius erat etiam ille, qui dixit in psalmo: audiam, quid loquetur in me dominus deus. an aliqua de hac re ipsi homini in ipso homine per angelum est facta reuelatio in similitudinibus uocum corporalium, quamuis tacuerit scriptura, utrum in somnis an in extasi? ita enim fieri haec solent. an aliquo alio modo sicut reuelatur prophetis? unde illud est: et dixit mihi angelus, qui loquebatur in me. an per corporalem creaturam uox ipsa sonuerit sicut de nube: hic est filius meus? quid ergo ex his omnibus factum sit, ad liquidum conprehendere non ualeamus; uerum tamen certissime teneamus et dixisse hoc deum et, si corporali uoce uel temporaliter expressa similitudine corporis dixit, non eum per suam substantiam, sed per aliquam imperio suo subditam dixisse creaturam, sicut in libro praecedente tractauimus.", + "candidate_score": 0.681733, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_33", + "bdc_text": "Corpus domini non fit cibus ventris , non attingitur sensu vel ratione , per se non nisi mente imbuta fide percipi sentirique potest .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_1077", + "psc_text": "audiat et per oculum uideat? ita loquimur et cum dicimus; manus tua subuenit homini, cum aliquid porrecta manu datur, quo cuiquam subueniatur. quodaiquodsi de ipso etiam fidei oculo, ad quem pertinet credere, quae per camem non uidentur, dictum est: uidebit omniaomnis caro salutare dei, non utique nisi de anima, qua uiuit caro, cum etiam per ipsam carnem nostram Christum pie uidere, id est formam, qua indutus est propter nos, non pertineat ad con-r cupiscentiam, sed ad ministerium carnis, ne forte aliquis ita uelit accipere, quod dictum est: uidebit omniaomnis caro salutare dei: quanto congruentius dicitur caro concupiscere, quando anima non solum carni animalem uitam praebet, uerum etiam secundum ipsam carnem aliquid concupiscit, quod in potestate non est, ne concupiscat, quamdiu inest peccatum in membris, id est uiolenta quaedam carnis inlecebra in corpore mortis huius, ueniens de uindicta illius peccati, unde propaginem ducimus, secundum quam omnes ante gratiam filii sunt irae.", + "candidate_score": 0.665659, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_99", + "bdc_text": "At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ?", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_868", + "psc_text": "sed ad hoc etiam, ut boni simus. nam et apostolus cum fidelibus ab inpietate conuersis gratiam, qua salui facti sumus, commendaret, gratia enim, inquit, salui facti estis per fidem; et hoc non ex uobis, sed dei donum est, non ex operibus, ne forte quis extollatur. ipsius enim sumus figmentum creati in Christo Iesu in operibus bonis, quae praeparauit deus, ut in illis ambulemus. et alibi cum dixisset: cum timore et tremore uestram ipsorum salutem operamini, ne sibi putarent tribuendum, tamquam ipsi se facerent iustos et bonos, continuo subiecit: deus enim est, qui operatur in uobis. sumsit ergo dominus deus hominem, quem fecit, et posuit eum in paradiso operari eum, hoc est \"operari in eo\" et \"custodire eum.\" 11 Ps. 58, 10 12 Ephes. 2, 10 15 Ephes. 2, 8-10 21 Phil. 2, 12. 13 24 Gen. 2, 15 1 abscedente] absente Eb facit S 2 presente R 8 quia (i", + "candidate_score": 0.66153, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_60", + "bdc_text": "Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_808", + "psc_text": "san*e (a eraa.) P uoluerit omnia, quae dicta sunt, secundum litteram accipere, id est non aliter intellegere, quam littera sonat, et potest euitare blasphemias et omnia congruentia fidei catholicae praedicare, non solum ei non est inuidendum, sed praecipuus multumque laudabilis intellector habendus est. si autem nullus exitus datur, ut pie et digne deo quae scripta sunt intellegantur, nisi figurate atque in aenigmatis proposita ista credamus habentes auctoritatem apostolicam, a quibus tam multa de libris ueteris testamenti soluuntur aenigmata, modum, quem intendimus, teneamus adiuuante illo, qui nos petere, quaerere et pulsare adhortatur, ut omnes istas figuras rerum secundum catholicam fidem, siue quae ad historiam siue quae ad prophetiam pertinent, explicemus non praeiudicantes meliori diligentiorique tractatui siue per nos siue per alios, quibus dominus reuelare dignatur. haec tunc dixi. nunc autem quia uoluit dominus, ut ea diligentius intuens atque considerans non frustra, quantum opinor, extimarem etiam per me posse secundum propriam, non", + "candidate_score": 0.654198, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_48", + "bdc_text": "Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_1370", + "psc_text": "I. m. 1) E 16 et uade] uade E 18 commune (0. I. m. 2 add. aJ nia) E cõe b 19 ipsi b indicanit (u ex t m. 1) E et scripsi: sed libri 20 inmundum » hominem dicere PSSbd 21 alienatus (i 8. 1. m. 1) R 25 tenuerit b sunt siue cum postea recordatae atque cogitatae. cum uero disceptabatur et requirebatur, ut illa signa intellegerentur, mentis erat actio conantis, sed deerat effectus, donec nuntiati sunt qui uenerunt a Cornelio; hac uero corporali etiam accedente uisione, cum et spiritus sanctus rursus in spiritu ei diceret: uade cum eis, ubi et illud signum ostenderat et inpresserat uoces, adiuta diuinitus mens intellexit, quid illis signis omnibus ageretur. his atque huius modi rebus diligenter consideratis satis adparet corporalem uisionem referri ad spiritalem eamque spiritalem referri ad intellectualem. cap. 12 Sed cum uigilantes neque mente a sensibus corporis . alienata in uisione", + "candidate_score": 0.651274, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_91_93", + "bdc_text": "Id sentit mundus eoque minus habet nobis fidei , quam sępe videt esse meras calumnias aut certe halucinationes , cum tantumtantum über gestrichenem certum [ ? ] . non tonare nobis videmur mera oracula . An autem non praestaret nos eo condere et diligentia omnia tractare , ne quis possit ea vel culpare vel eis etiam refragari ?", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_89", + "psc_text": "sentiri uoluisse non inconuenienter creditur, si utrique sententiae cetera circumstantia subfragantur. Plerumque enim accidit, ut aliquid de terra, de caelo, de ceteris mundi huius elementis, de motu et conuersione uel etiam magnitudine et interuallis siderum, de certis defectibus solis ac lunae, de circuitibus annorum et temporum, de naturis animalium, fruticum, lapidum atque huiusmodi ceteris etiam non christianusChristianus ita nouerit, ut certissima ratione uel experientia teneat. turpe est autem nimis et perniciosum ac maxime cauendum, ut christianum de his rebus quasi secundum christianasChristianas litteras loquentem ita delirare audiat, ut, quemadmodum dicitur, toto caelo errare conspiciens risum tenere 3 hoc non PR diuina scriptura bd 4 uerum] iterum S esse. (t er.) E 6 scribtor E; cum haec uox omnib. loc. b littera m. 1 offeratur. in sequentibus indicare id omittam sentire S aliquid om. b 8 probaberitP1 10 uoluissaS scriptorem intellegiS 11 repugnauitiaPfl1, repugnabit SR2E*b restanit ElPRl 12 potuerit bd inuenierimus", + "candidate_score": 0.644341, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_90_92", + "bdc_text": "Nec patres nec scholastici ita , ut contemnimus plerumque utrosqueutrosque übergeschrieben. , absque iudicio sua scripserunt . Id sentit mundus eoque minus habet nobis fidei , quam sępe videt esse meras calumnias aut certe halucinationes , cum tantumtantum über gestrichenem certum [ ? ] . non tonare nobis videmur mera oracula .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_200", + "psc_text": "documentorum experimenta, quae illi ἀποτελέσματα uocant, omnino a nostrae fidei sanitate respuamus; talibus enim disputationibus etiam orandi causas nobis auferre conantur et inpia peruersitate in malis factis, quae rectissime reprehenduntur, ingerunt accusandum potius deum auctorem siderum quam hominem scelerum. sed quod animae nostrae non sint natura corporibus ne quidem caelestibus subditae, audiant et philosophos suos; quia uero terrenis corporibus illa corpora superiora non ad ea, quae ipsi tractant, potentiora sunt, uel hinc aliquando cognoscant, quia, cum multa corpora diuersorum generum, uel animantium uel herbarum et arbustorum, uno simul puncto temporis seminentur unoque puncto temporis innumerabiliter multa nascantur, non tantum diuersis, sed etiam isdem teiTarumterrarum locis tantae sunt uarietates in progressibus, in actibus et passionibus eorum, ut uere isti, sicut dicitur, perdant sidera, si ista considerent. Quid autem insulsius et hebetius quam, cum istis rebus conuincuntur, dicere ad solos homines sibi subiciendos fatalem stellarum pertinere rationem? in quibus tamen etiam ipsi", + "candidate_score": 0.643389, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_136_138", + "bdc_text": "Dolet etiam , quod tam multi nondum intelligentes , quid in hac controversia sit , sic turbant orbem et perdunt bonos . Sed satis tandem . De tempore congressum dispiciam quam primum .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_1409", + "psc_text": "haec falsa, aliquando autem uera sunt, aliquando perturbata, aliquando tranquilla, ipsa autem uera aliquando futuris omnino similia uel aperte dicta, aliquando obscuris significationibus et quasi figuratis locutionibus praenuntiata, sic etiam illa omnia. sed amant homines inexperta mirari et causas insolitorum requirere, cum cotidiana plerumque talia saepe etiam latentioris originis nosse non curent. nam quemadmodum in uocibus, hoc est signis, quibus in loquendo utimur, audito uerbo inusitato quaerunt primo, quid sit, hoc est quid significet, quo cognito deinde quaerunt, unde ita dictum sit, cum tam multa sine cura nesciant, quae in usu sermonis habent, unde ita sint dicta: sic cum aliquid 1 uiscusi P 3 postea om. Pl auergysionem (su exp. m. 1) P 4 nisi] sicut S quale bd ante ea P orrendis P 5 ommutescens P abriperetur (re 8. l. m. 1) R 8 cap. XXXII E deuinationii P modus P 9 conpraehendere EP 10 disererem P1 disseram b", + "candidate_score": 0.641012, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_90_92", + "bdc_text": "Nec patres nec scholastici ita , ut contemnimus plerumque utrosqueutrosque übergeschrieben. , absque iudicio sua scripserunt . Id sentit mundus eoque minus habet nobis fidei , quam sępe videt esse meras calumnias aut certe halucinationes , cum tantumtantum über gestrichenem certum [ ? ] . non tonare nobis videmur mera oracula .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_109", + "psc_text": "quem in libro primo canendumcauendum monui, ne forte, quia scriptum est in Psalmis: fundauit terram super aquam, arbitretur aliquis nostrum aduersus istos de ponderibus elementorum subtiliter disserentes isto testimonio scripturarum esse nitendum, quia illi non retenti auctoritate litterarum nostrarum et nescientes, quemadmodum dictum sit, libros sanctos facilius inridebunt quam illud repudiabunt, quod uel certis rationibus perceperunt uel experimentis manifestissimis probauerunt. illud namque in Psalmis aut figurate dictum recte accipi potest, ut, quoniam caeli et terrae nomine saepe in ecclesia spiritales carnalesque significantur, caelos ostenderit pertinere ad serenam intellegentiam ueritatis dicens: qui fecit caelos in intellegentia, terram uero ad fidem simplicem paruulorum non fabulosis opinionibus incertam atque fallacem, sed prophetica et euangelica praedicatione firmissimam, quae per baptismum solidatur, et ideo subiecerit dicens: fundauit terram super aquam; aut, si ad litteram cogit quisquam intellegi, non incongruenter uel sublimia terrarum, siue continentium siue insularum, accipiuntur, quae superiora sunt aquis, uel ipsa tegmina speluncarum,", + "candidate_score": 0.640053, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_41", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_1185", + "psc_text": "illo bene sibi sit, a quo habet, ut sit. 13 cf. Rom. 11, 20 19 cf. Rom. 9. 22. 23 23 cf. II. Cor. 10, 17 1 esseyt (n exp. w. 1) E esse PRbd malum bd 3 unum inferius alterunt superius S tardi corde P2SRbdEug; corde om. Pl 4 dicant Eug. (Knoll 186, 4) 5 diceret E uolunt] quaerunt Eug. (ed. KnSU 186, 5) 6 et] etiam S inmoderatae E 7 hos] hoc Eug 8 dicerent 'n s. I. m. 1) R 9 quatuor El si 8. I. m. 1 R 10 pene S poene R II superuia P1 aliqua] alia Eug. (ed. Knoll 186, 11) 12 posset S 13 suplicium E 17 inaerudite P 18 quur ElPB 20 suam om. 51 sustenens P 22 misericordiae $nę (m. 1 exp.) S 23 gloria E nonnisi (non 8. I. m. 1) S 24 gloriatur BHEug Nimis itaque inportnneinportune dicitur: non", + "candidate_score": 0.636672, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_41", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_1477", + "psc_text": "427, 4 non solum in fol. 389b P; ex ipso spiritu sqq. leguntur post u. 6 p. 426 ceterum uide praefationis partem de codice P agentem exsistunt P exlstunt 81 4 curas] cur eas S 5 sepe PRS quo] quocĮ E quod PS 6 aepulis B 7 inianter E inhiantes bd instant] insistunt Pbd 8 dormiant R dormiunt b 9 abenda Pl 12 cap. LVIII E uidenter P1 18 permansure R pietates P 16 exspectamus (s pr. s. l. m. 1) E 17 ueniamus (a. I. add. m. 2 ai uide) E iste ER in huiusmodi S 18 transiendam S istam] iustam b 20 ipse P 21 uidentur (u fin. ex e) E 22 quo (o ex i m. 1) E 24 iam om. b hec S hoc b et minus ualet. inde est tamen quidquid intellegit sicut ualet. cum ergo illuc rapitur et a carnalibus subtracta sensibus illi expressius", + "candidate_score": 0.635852, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_105_107", + "bdc_text": "Proinde quo ingenio es , qua natura quoque candore , qua denique lucenach luce gestrichenes quoque . in scribendo , magnopere velim Aristotelis organonSeit dem 6 . Jahrhundert Sammelbezeichnung für die logischen Schriften des Aristoteles ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_74", + "psc_text": "E uero S 22 quam] quem SRI inluminat El sapientia. cum enim aeterna illa et incommutabilis, quae non est facta, sed genita sapientia, in spiritales atque rationales creaturas sicut in animas sanctas se transfert, ut inluminatae lucere possint, fit in eis quaedam luculentae rationis adfectio, quae potest accipi facta lux, cum diceret deus: fiat lux, si iam erat creatura spiritalis, quae nomine caeli significata est in eo, quod scriptum est: in principio fecit deus caelum et terram, non corporeum caelum, sed caelum incorporeum caeli corporei, hoc est super omne corpus non locorum gradibus, sed naturae sublimitate praepositum. quo autem modo simul fieri potuit, et quod inluminaretur et ipsa inluminatio, ac diuerso tempore narranda fuerit, paulo ante diximus, cum de materia tractaremus. Sed huic luci succedentem noctem, ut uespera fieret, quo pacto intellecturi sumus? a tenebris uero qualibus talis lux diuidi potuit dicente scriptura: et diuisit deus inter lucem et tenebras?", + "candidate_score": 0.634833, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_41", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_824", + "psc_text": "sed quomodo intellegenda sit illa flamma inferni, ille sinus Abrahae, illa lingua diuitis, ille digitus pauperis, illa sitis tormenti, illa stilla refrigerii, uix fortasse a mansuete quaerentibus, a contentiose autem certantibus numquam inuenitur. cito sane respondendum est, ne nos profunda ista quaestio et multi sermonis indigens tardet. si corporalibus locis animae continentur, etiam exataeexutae 4 cf. Luc. 23, 43 14 cf. Luc. 16, 24 1 scribsit EP scriptor Rb narrator] narratur P narrauit Rb preteritarum P 3 idem] id est b 4 creatum] certum b 5 est s. l. m. 1 iJ post autem lit. 2-3 litter. R, aiam Rl 6 scribtura EP 7 ho minem (mi in mg. add. m. 2) P 9 corpore] a corpore RSbd 10 sit R adseragt E 11 de erunt R fabeant P 12 sicientem R contendant fuisse 5 13 arsentem S 14 l.azari (e utrimque eras.) E 15 dubitant Rl 16 questione S", + "candidate_score": 0.630832, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_136", + "bdc_text": "Dolet etiam , quod tam multi nondum intelligentes , quid in hac controversia sit , sic turbant orbem et perdunt bonos .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_1191", + "psc_text": "Ergo, inquiunt, est aliquid in operibus dei, quod alterius malo indigeat, quo proficiat ad bonum? itane obsurduerunt et excaecati sunt homines nescio quo studio contentionis, ut non audiant uel uideant, quibusdam punitis quam plurimi corrigantur? quis enim paganus, quia Iudaeus, quis haereticus non hoc in domo sua cotidie probet? uerum cum uenitur ad disputationem inquisitionemque ueritatis, nolunt aduertere sensus suos homines, ex quo opere diuinae prouidentiae in eos ueniat inponendae commotio disciplinae, ut, si non corriguntur qui puniuntur, eorum tamen exemplum ceteri metuant ualeatque ad eorum salutem iusta pernicies aliorum. num enim malitiae illorum uel nequitiae deus auctor est, de quorum iusta poena consulit, quibus hoc modo consulendum esse constituit? non utique . sed cum eos uitiis propriis malos 1 of. Rom. 12, 3 2 puto (u sup. y) E tamen] autem PJtSbd 3 rationabilem RlEug. 4 cabet El caruet PB1 5 utique (u 8. I. m. 1) R 6", + "candidate_score": 0.620345, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_134", + "bdc_text": "Nos nobis in imperio ut timeamus , caussam iam nullam habemus , dum sic nobis convenit .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_389", + "psc_text": "et nos ab omnibus operibus non tantum nostris, uerum etiam ipsius nonnisi in illo requieturos nos esse speremus idque desideremus post bona opera nostra, quae in nobis agnoscimus illius potius esse quam nostra, ut etiam sic post bona opera sua ipse requiescat, cum post bona opera, quae ab illo iustificati fecerimus, in se nobis requiem praestat. magnum est enim nobis ab illo extitisse, sed maius erit in illo quieuisse, sicut ipse non ideo beatus est, quia haec fecit, sed quia etiam factis non egens in se potius quam in ipsis requieuit. unde non operis, sed quietis diem sanctificauit, quia non haec faciendo, sed eis, quae fecit, non egendo se beatum intimauit. Quid ergo tam humile ac facile adfatu et quid tam sublime atque arduum cogitatu quam deus requiescens ab omnibus operibus suis, quae fecit? et ubi requiescens nisi in se ipso, quia beatus nonnisi se ipso? quando, nisi semper? in", + "candidate_score": 0.613009, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_12", + "bdc_text": "Porro , mi Bullingere , res belle habent , dum colloquium promittis .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_311", + "psc_text": "nec in suae imaginis perfectione mansurum, non singillatim, sed cum ceteris eum dicere uoluit bonum, uelut intimans, quid esset futurum ? quia, cum ea, quae facta sunt, in eo, quod facta sunt, quantum acceperunt, manent, sicut uel illa, quae non peccauerunt, uel illa, quae peccare non possunt, et singula bona et in uniuerso omnia ualde bona sunt. non enim frustra est additum: ualde, quia et corporis membra, si etiam singula pulchra sunt, multo sunt tamen in uniuersi corporis conpage omnia pulchriora; quia oculum, uerbi gratia, placitum atque laudatum, tamen, si separatum a corpore uideremus, non diceremus tam pulchrum quam in illa conexione membrorum, cum loco suo positus in uniuenouniuerso corpore cerneretur. ea uero, quae peccando amittunt decus proprium, nullo modo tamen efficiunt, ut non etiam ipsa recte ordinata cum toto atque uniuerso bona sint. homo igitur ante peccatum et in suo genere utique bonus erat; sed scriptura praetermisit bochoc dicere,", + "candidate_score": 0.608239, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_113", + "bdc_text": "Iam omnino spero fore , ut aliquando de religione publicitus tractandum sit .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_88", + "psc_text": "ueritate certissima refellatur. quod si factum fuerit. non hoc habebat scriptura diuina, sed hoc senserat humana ignorantia. si autem hoc uerum esse certa ratio demonstrauerit, adhuc incertum erit, utrum hoc in illis uerbis sanctorum librorum scriptor sentiri uoluerit, an aliud aliquid non minus uerum. quodsi cetera contextio sermonis non hoc eum uoluisse probauerit, non ideo falsum erit aliud, quod ipse intellegi uoluit, sed et uerum et quod utilius cognoscatur. si autem contextio scripturae hoc uoluisse intellegi scriptorem non repugnauerit, adhuc restabit quaerere, utrum et aliud non potuit. quodsi et aliud potuisse inuenerimus, incertum erit, quidnam eorum ille uoluerit; et utrumque sentiri uoluisse non inconuenienter creditur, si utrique sententiae cetera circumstantia subfragantur. Plerumque enim accidit, ut aliquid de terra, de caelo, de ceteris mundi huius elementis, de motu et conuersione uel etiam magnitudine et interuallis siderum, de certis defectibus solis ac lunae, de circuitibus annorum et temporum, de naturis animalium, fruticum,", + "candidate_score": 0.605338, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_12", + "bdc_text": "Porro , mi Bullingere , res belle habent , dum colloquium promittis .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_312", + "psc_text": "illa conexione membrorum, cum loco suo positus in uniuenouniuerso corpore cerneretur. ea uero, quae peccando amittunt decus proprium, nullo modo tamen efficiunt, ut non etiam ipsa recte ordinata cum toto atque uniuerso bona sint. homo igitur ante peccatum et in suo genere utique bonus erat; sed scriptura praetermisit bochoc dicere, ut illud potius diceret, quiodquod futurum aliquid praenuntiaret. non enim falsum de illo dictum est. qui enim singillatim bonus est, magis utique cum omnibus bonus est. non autem, quando cum omnibus bonus est, sequitur, ut etiam singillatim bonus sit. moderatum est itaque, ut id diceretur, quod et in praesenti uerum esset et praescientiam significaret futuri. deus enim naturarum optimus conditor, peccantium uero iustissimus ordinator est, ut etiam, si qua singillatim fiunt delinquendo deformia, semper tamen cum eis uniuersitas pulchra sit. sed iam ea, quae sequuntur, in sequenti uolumine pertractemus. 4 in-sunt in mg. sup. add. P quo B 6 bona", + "candidate_score": 0.602394, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_3", + "bdc_text": "et narrat se mihi tuas ad me literas Nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_837", + "psc_text": "litterae accipere, non in eis figuratam locutionem putare, sed res ipsas, quae ita narrantur, et esse et aliquid etiam figurare, non quia non posset parabola locutionis adsumere aliquid de re, quam non proprie quoque esse constaret. sicut de illo dominus loquitur, qui descendebat ab Hierusalem in Hiericho et incidit in latrones. quis non sentiat et plane uideat esse parabolam locutionemque illam totam esse figuratam? uerum duae ciuitates, quae ibi nominatae sunt, hodieque in locis propriis demonstrantur. sed hoc modo acciperemus et quattuor haec flumina, si cetera, quae de paradiso narrantur, non proprie sed figurate accipere ulla necessitas cogeret; at nunc, cum primitus proprie res ipsas intellegere ratio nulla prohibeat, cur non potius auctoritatem scripturae simpliciter sequimur in narratione rerum gestarum res uere gestas prius intellegentes, tum demum quidquid aliud significant perscrutantes? An eo mouebimur, quod de his fluminibus dicitur aliorum 13 cf. Luc. 10, 30 2 inmo S ex] &", + "candidate_score": 0.600876, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_134", + "bdc_text": "Nos nobis in imperio ut timeamus , caussam iam nullam habemus , dum sic nobis convenit .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_399", + "psc_text": "b 28 aliquid S incommutabilitati accidisse uanitate temeraria suspicemur — sed illam quidem requiem dei, qua in se ipso requiescit eoque bono beatus est quod ipse sibi est, nec initium eidem ipsi habere nec terminum, consummatae autem creaturae habere initium eandem requiem dei, quoniam rei cuiusque perfectio non tam in uniuerso, cuius pars est, quam in eo, a quo est, in quo et ipsum uniuersum est. pro sui generis modulo stabilitur, ut quiescat, id est, ut sui momenti ordinem teneat. ac per hoc ipsa uniuersitas creaturae, quae sex diebus consummata est, aliud habet in sua natura, aliud in ordine, quo in deo est, non sicut deus, sed tamen ita, ut ei quies propriae stabilitatis non sit, nisi in illius quiete, qui nihil praeter se adpetit, quo adepto requiescat. et ideo, dum ipse manet in se, quidquid ex illo est retorquet ad se, ut omnis creatura in se habeat naturae suae", + "candidate_score": 0.59948, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_134", + "bdc_text": "Nos nobis in imperio ut timeamus , caussam iam nullam habemus , dum sic nobis convenit .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_382", + "psc_text": "debeat, quod est, ipse autem nulli. quod ex ipso est, debeat, quod beatus est, se rebus, quas fecit, diligendo praeposuit, non sanctificans diem, quo ea facienda inchoauit, nec illum, quo ea perfecit, ne illis uel faciendis uel factis auctum eius gaudium uideretur, sed eum, quo ab ipsis in se ipso requieuit. et ipse quidem numquam ista requie caruit, sed nobis eam per diem septimum ostendit. hinc etiam significans non percipi requiem suam nisi a perfectis, cum ad eam intimandam non deputauit diem, nisi qui perfectionem rerum omnium sequebatur. nam qui semper est quietus, tunc nobis requieuit, cum se requieuisse monstrauit. cap. 16 Illud quoque adtendendum est, quod dei requiem, qua de se ipso beatus est, nobis insinuari oportebat, ut intellegamus, quomodo dicatur etiam requiescere in nobis: quod non dicitur, nisi cum in se requiem praestat et nobis. requies igitur dei recte intellegentibus ea est, qua nullius indiget 1 tanto S", + "candidate_score": 0.599076, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_66", + "bdc_text": "Ego ea de caussa meis impensis tantum emensus Lesung unsicher ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa042a.opp-lat1_window_1408", + "psc_text": "talem aliquam postea passus est auersionem mentis a sensibus nec tale aliquid uidit nisi antea cum in mediis doloribus et horrendis uocibus repente obmutescens abriperetur. postea tamen medicis cetera curantibus et sanantibus non permansit in proposito sanctitatis. cap. 18 Istarum uisionum et diuinationum causas et modos uestigare si quis potest certoque conprehendere, eum magis audire uellem quam de me expectari, ut ipse dissererem. quid tamen putem, ita ut nec docti me tamquam confirmantem derideant nec indocti tamquam docentem accipiant, sed utrique disceptantem et quaerentem potius quam scientem, non occultabo. ego uisa ista omnia uisis conparo somniantium. sicut enim aliquando et haec falsa, aliquando autem uera sunt, aliquando perturbata, aliquando tranquilla, ipsa autem uera aliquando futuris omnino similia uel aperte dicta, aliquando obscuris significationibus et quasi figuratis locutionibus praenuntiata, sic etiam illa omnia. sed amant homines inexperta mirari et causas insolitorum requirere, cum cotidiana plerumque talia saepe etiam latentioris originis nosse", + "candidate_score": 0.592268, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 12, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Maximinum-episcopum-Arianorum", + "max_score": 0.720335, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_45_47", + "bdc_text": "est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Maximinum-episcopum-Arianorum_window_242", + "psc_text": "Quod autem signa quibus significati sunt, de corpore Domini exierunt, figuraverunt Ecclesiam praedicantem Trinitatis unam eamdemque naturam: quoniam hi tres qui trino modo significati sunt, unum sunt; Ecclesia vero eos praedicans, corpus est Christi. Si ergo tres res quibus significati sunt, ex corpore Domini exierunt: sicut ex corpore Domini sonuit, ut baptizarentur gentes in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti (Matth. XXVIII, 19) . In nomine; non, In nominibus: hi enim tres unum sunt, et hi tres unus est Deus. Si quo autem alio modo tanti sacramenti ista profunditas, quae in Epistola Joannis legitur, exponi et intelligi potest secundum catholicam fidem, quae nec confundit nec separat Trinitatem, nec abnuit tres personas, nec diversas credit esse substantias, nulla ratione respuendum est. Quod enim ad exercendas mentes fidelium in Scripturis sanctis obscure ponitur, gratulandum est, si multis modis, non tamen insipienter exponitur. CAPUT XXIII. 1. Quid est autem quod poscis ut", + "candidate_score": 0.720335, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46_48", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Maximinum-episcopum-Arianorum_window_242", + "psc_text": "Quod autem signa quibus significati sunt, de corpore Domini exierunt, figuraverunt Ecclesiam praedicantem Trinitatis unam eamdemque naturam: quoniam hi tres qui trino modo significati sunt, unum sunt; Ecclesia vero eos praedicans, corpus est Christi. Si ergo tres res quibus significati sunt, ex corpore Domini exierunt: sicut ex corpore Domini sonuit, ut baptizarentur gentes in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti (Matth. XXVIII, 19) . In nomine; non, In nominibus: hi enim tres unum sunt, et hi tres unus est Deus. Si quo autem alio modo tanti sacramenti ista profunditas, quae in Epistola Joannis legitur, exponi et intelligi potest secundum catholicam fidem, quae nec confundit nec separat Trinitatem, nec abnuit tres personas, nec diversas credit esse substantias, nulla ratione respuendum est. Quod enim ad exercendas mentes fidelium in Scripturis sanctis obscure ponitur, gratulandum est, si multis modis, non tamen insipienter exponitur. CAPUT XXIII. 1. Quid est autem quod poscis ut", + "candidate_score": 0.717385, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_45_47", + "bdc_text": "est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Maximinum-episcopum-Arianorum_window_239", + "psc_text": "per petram significare Christum; per aquam, Spiritum sanctum: quis dubitat petram et aquam diversas esse naturas? Sed quia Christus et Spiritus sanctus unius sunt ejusdemque naturae; ideo cum dicitur Petra et aqua unum sunt; ex ea parte recte accipi potest, qua istae duae res quarum est diversa natura, aliarum quoque signa sunt rerum quarum est una natura. Tria itaque novimus de corpore Domini exisse, cum penderet in ligno: primo, spiritum; unde scriptum est, Et inclinato capite tradidit spiritum; deinde, quando latus ejus lancea perforatum est, sanguinem et aquam (Joan. XIX, 30, 34). Quae tria si per se ipsa intueamur, diversas habent singula quaeque substantias; ac per hoc non sunt unum. Si vero ea, quae his significata sunt, velimus inquirere, non absurde occurrit ipsa Trinitas, qui unus, solus, verus, summus est Deus, Pater et Filius et Spiritus sanctus, de quibus verissime dici potuit, Tres sunt testes, et tres unum sunt: ut", + "candidate_score": 0.715565, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46_48", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Maximinum-episcopum-Arianorum_window_239", + "psc_text": "per petram significare Christum; per aquam, Spiritum sanctum: quis dubitat petram et aquam diversas esse naturas? Sed quia Christus et Spiritus sanctus unius sunt ejusdemque naturae; ideo cum dicitur Petra et aqua unum sunt; ex ea parte recte accipi potest, qua istae duae res quarum est diversa natura, aliarum quoque signa sunt rerum quarum est una natura. Tria itaque novimus de corpore Domini exisse, cum penderet in ligno: primo, spiritum; unde scriptum est, Et inclinato capite tradidit spiritum; deinde, quando latus ejus lancea perforatum est, sanguinem et aquam (Joan. XIX, 30, 34). Quae tria si per se ipsa intueamur, diversas habent singula quaeque substantias; ac per hoc non sunt unum. Si vero ea, quae his significata sunt, velimus inquirere, non absurde occurrit ipsa Trinitas, qui unus, solus, verus, summus est Deus, Pater et Filius et Spiritus sanctus, de quibus verissime dici potuit, Tres sunt testes, et tres unum sunt: ut", + "candidate_score": 0.715305, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46_48", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Maximinum-episcopum-Arianorum_window_240", + "psc_text": "habent singula quaeque substantias; ac per hoc non sunt unum. Si vero ea, quae his significata sunt, velimus inquirere, non absurde occurrit ipsa Trinitas, qui unus, solus, verus, summus est Deus, Pater et Filius et Spiritus sanctus, de quibus verissime dici potuit, Tres sunt testes, et tres unum sunt: ut nomine spiritus significatum accipiamus Deum Patrem: de ipso quippe adorando loquebatur Dominus, ubi ait, Spiritus est Deus (Id. IV, 24) . Nomine autem sanguiris, Filium: quia, Verbum caro factum est (Id. I, 14) . Et nomine aquae Spiritum sanctum: cum enim de aqua loqueretur Jesus, quam daturus erat sitientibus, ait evangelista, Hoc autem dixit ae Spiritu, quem accepturi erant credentes in eum (Id. VII, 39) . Testes vero esse Patrem et Filium et Spiritum sanctum, quis Evangelio credit, et dubitat, dicente Filio, Ego sum qui testimonium perhibeo de me: et testimonium perhibet de me, qui misit me, Pater (Id. VIII,", + "candidate_score": 0.714955, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_45_47", + "bdc_text": "est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Maximinum-episcopum-Arianorum_window_238", + "psc_text": "sunt diversae naturae atque substantiae. 3. Sane falli te nolo in Epistola Joannis apostoli ubi ait: Tres sunt testes; spiritus, et aqua, et sanguis; et tres unum sunt (I Joan. V, 8) . Ne forte dicas spiritum et aquam et sanguinem diversas esse substantias, et tamen dictum esse, tres unum sunt: propter hoc admonui ne fallaris. Haec enim sacramenta sunt, in quibus non quid sint, sed quid ostendant semper attenditur: quoniam signa sunt rerum, aliud existentia, et aliud significantia. Si ergo illa quae his significantur, intelligantur, ipsa inveniuntur unius esse substantiae; tanquam si dicamus, Petra et aqua unum sunt, volentes per petram significare Christum; per aquam, Spiritum sanctum: quis dubitat petram et aquam diversas esse naturas? Sed quia Christus et Spiritus sanctus unius sunt ejusdemque naturae; ideo cum dicitur Petra et aqua unum sunt; ex ea parte recte accipi potest, qua istae duae res quarum est diversa natura, aliarum quoque", + "candidate_score": 0.704172, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_45_47", + "bdc_text": "est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Maximinum-episcopum-Arianorum_window_240", + "psc_text": "habent singula quaeque substantias; ac per hoc non sunt unum. Si vero ea, quae his significata sunt, velimus inquirere, non absurde occurrit ipsa Trinitas, qui unus, solus, verus, summus est Deus, Pater et Filius et Spiritus sanctus, de quibus verissime dici potuit, Tres sunt testes, et tres unum sunt: ut nomine spiritus significatum accipiamus Deum Patrem: de ipso quippe adorando loquebatur Dominus, ubi ait, Spiritus est Deus (Id. IV, 24) . Nomine autem sanguiris, Filium: quia, Verbum caro factum est (Id. I, 14) . Et nomine aquae Spiritum sanctum: cum enim de aqua loqueretur Jesus, quam daturus erat sitientibus, ait evangelista, Hoc autem dixit ae Spiritu, quem accepturi erant credentes in eum (Id. VII, 39) . Testes vero esse Patrem et Filium et Spiritum sanctum, quis Evangelio credit, et dubitat, dicente Filio, Ego sum qui testimonium perhibeo de me: et testimonium perhibet de me, qui misit me, Pater (Id. VIII,", + "candidate_score": 0.703744, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_29_31", + "bdc_text": "Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae . Et effert hoc ea verborum forma , ut dicat ministrum remittere peccataVgl. Joh 20 , 23. , regignereVgl. Tit 3 , 5. , Christo induereVgl. Gal 3 , 27. , peccata abluereVgl. Apg 22 , 16 ; 1Kor 6 , 11. , corpus et sanguinem domini praebereVgl. Mt 26 , 26-28 par. etc .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Maximinum-episcopum-Arianorum_window_242", + "psc_text": "Quod autem signa quibus significati sunt, de corpore Domini exierunt, figuraverunt Ecclesiam praedicantem Trinitatis unam eamdemque naturam: quoniam hi tres qui trino modo significati sunt, unum sunt; Ecclesia vero eos praedicans, corpus est Christi. Si ergo tres res quibus significati sunt, ex corpore Domini exierunt: sicut ex corpore Domini sonuit, ut baptizarentur gentes in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti (Matth. XXVIII, 19) . In nomine; non, In nominibus: hi enim tres unum sunt, et hi tres unus est Deus. Si quo autem alio modo tanti sacramenti ista profunditas, quae in Epistola Joannis legitur, exponi et intelligi potest secundum catholicam fidem, quae nec confundit nec separat Trinitatem, nec abnuit tres personas, nec diversas credit esse substantias, nulla ratione respuendum est. Quod enim ad exercendas mentes fidelium in Scripturis sanctis obscure ponitur, gratulandum est, si multis modis, non tamen insipienter exponitur. CAPUT XXIII. 1. Quid est autem quod poscis ut", + "candidate_score": 0.703284, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_44_46", + "bdc_text": "Z XIII 851 . est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Maximinum-episcopum-Arianorum_window_239", + "psc_text": "per petram significare Christum; per aquam, Spiritum sanctum: quis dubitat petram et aquam diversas esse naturas? Sed quia Christus et Spiritus sanctus unius sunt ejusdemque naturae; ideo cum dicitur Petra et aqua unum sunt; ex ea parte recte accipi potest, qua istae duae res quarum est diversa natura, aliarum quoque signa sunt rerum quarum est una natura. Tria itaque novimus de corpore Domini exisse, cum penderet in ligno: primo, spiritum; unde scriptum est, Et inclinato capite tradidit spiritum; deinde, quando latus ejus lancea perforatum est, sanguinem et aquam (Joan. XIX, 30, 34). Quae tria si per se ipsa intueamur, diversas habent singula quaeque substantias; ac per hoc non sunt unum. Si vero ea, quae his significata sunt, velimus inquirere, non absurde occurrit ipsa Trinitas, qui unus, solus, verus, summus est Deus, Pater et Filius et Spiritus sanctus, de quibus verissime dici potuit, Tres sunt testes, et tres unum sunt: ut", + "candidate_score": 0.697923, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Maximinum-episcopum-Arianorum_window_239", + "psc_text": "per petram significare Christum; per aquam, Spiritum sanctum: quis dubitat petram et aquam diversas esse naturas? Sed quia Christus et Spiritus sanctus unius sunt ejusdemque naturae; ideo cum dicitur Petra et aqua unum sunt; ex ea parte recte accipi potest, qua istae duae res quarum est diversa natura, aliarum quoque signa sunt rerum quarum est una natura. Tria itaque novimus de corpore Domini exisse, cum penderet in ligno: primo, spiritum; unde scriptum est, Et inclinato capite tradidit spiritum; deinde, quando latus ejus lancea perforatum est, sanguinem et aquam (Joan. XIX, 30, 34). Quae tria si per se ipsa intueamur, diversas habent singula quaeque substantias; ac per hoc non sunt unum. Si vero ea, quae his significata sunt, velimus inquirere, non absurde occurrit ipsa Trinitas, qui unus, solus, verus, summus est Deus, Pater et Filius et Spiritus sanctus, de quibus verissime dici potuit, Tres sunt testes, et tres unum sunt: ut", + "candidate_score": 0.695161, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_58_60", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 443 ] , S. 328 , Anm. 24 . satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit . Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ;", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Maximinum-episcopum-Arianorum_window_242", + "psc_text": "Quod autem signa quibus significati sunt, de corpore Domini exierunt, figuraverunt Ecclesiam praedicantem Trinitatis unam eamdemque naturam: quoniam hi tres qui trino modo significati sunt, unum sunt; Ecclesia vero eos praedicans, corpus est Christi. Si ergo tres res quibus significati sunt, ex corpore Domini exierunt: sicut ex corpore Domini sonuit, ut baptizarentur gentes in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti (Matth. XXVIII, 19) . In nomine; non, In nominibus: hi enim tres unum sunt, et hi tres unus est Deus. Si quo autem alio modo tanti sacramenti ista profunditas, quae in Epistola Joannis legitur, exponi et intelligi potest secundum catholicam fidem, quae nec confundit nec separat Trinitatem, nec abnuit tres personas, nec diversas credit esse substantias, nulla ratione respuendum est. Quod enim ad exercendas mentes fidelium in Scripturis sanctis obscure ponitur, gratulandum est, si multis modis, non tamen insipienter exponitur. CAPUT XXIII. 1. Quid est autem quod poscis ut", + "candidate_score": 0.68531, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_79_81", + "bdc_text": "Sed nulla fit horum mentio , ubi etiam eorum sententiam sequeris , sed nec veterum , nisi admodum raro . Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. . Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ?", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Maximinum-episcopum-Arianorum_window_317", + "psc_text": "Spiritus sanctus; per suam vero substantiam nullus illorum visus est. Ergo Deus, sicut infirmis hominum sensibus, magis significatus quam demonstratus est. Non itaque visus est sicut est: hoc quippe in futura vita promittitur sanctis. Unde dicit apostolus Joannes: Dilectissimi, nunc filii Dei sumus, et nondum apparuit quid erimus: scimus autem quia cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est (I Joan. III, 2) . Viderunt ergo et in hoc saeculo Apostoli Dominum; viderunt, sed non sicut est. Denique Moyses eum sibi cupiebat ostendi, quamvis cum eo facie ad faciem Scriptura indice loqueretur (Exod. XXXIII, 13, 11). Quod cum in mea superius prosecutione dixissem, quasi non audieris praeteristi, cum tibi ejusdem meae prosecutionis recitari ex tabulis universa voluissem. Non autem discernens quid sit videri Deum per substantiam suam, et quid sit videri Deum per subjectam creaturam, in tantam blasphemiam decidisti, ut unigenitum Dei Filium per hoc ipsum quod Deus", + "candidate_score": 0.670242, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_140_142", + "bdc_text": "Nunc non vacat et ad illa respondere , sed oro , excutias diligenter , qua quodque ratione scripsi . Volui dare gustum in eo libello tractandi caussam Christi in concilio contra papistas . Bene valevale in der Vorlage wiederholt .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Maximinum-episcopum-Arianorum_window_0", + "psc_text": "LIBER PRIMUS. Ostendit Augustinus, ea quae in Collatione ipse dixit, Maximinum non potuisse refellere. Disputationi Maximini Arianorum episcopi, cujus prolixitate spatium diei, quo praesentes conferebamus, absumpsit, responsionem debitam reddens, ad ipsum loqui utique debeo: sive adhuc existimet contradicendum esse cum legerit, sive Domino in ejus corde mirabiliter operante manifestatae consentiat veritati. Quid tibi visum est, homo ariane, tam multa dicere, et pro causa quae inter nos agitur nihil dicere, quasi hoc sit respondere posse, quod est tacere non posse? Prius itaque ostendam refellere te non potuisse quae dixi: deinde, quantum necessarium videbitur, ego refellam quae ipse dixisti. CAPUT PRIMUM. De duobus diis. De duobus diis quae ipse dixisti, ego certe respondens verbis tuis, ubi aisti a vobis unum Deum coli: Consequens est, inquam, ut aut non colatis Christum, aut non unum Deum colatis, sed duos. Ad hoc tu respondere conatus, multum quidem locutus es, asserens quod et Christum Deum colatis:", + "candidate_score": 0.664976, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Maximinum-episcopum-Arianorum_window_168", + "psc_text": "nos debet, quod nominatus non est hoc loco Spiritus sanctus, tanquam non sit Deus, aut non sit verus Deus. Tale est enim hoc quale si quis dicat, nescire Christum ea quae Dei sunt; quoniam dixit Apostolus sic: Et quae Dei sunt, nemo scit, nisi Spiritus Dei (I Cor. II, 11) . Hoc est enim, Nemo scit, nisi Spiritus Dei; quod est, Solus ea scit Spiritus Dei. Sicut ergo ab hac scientia, quam non habere nisi Spiritus Dei dictus est, non excluditur Christus; sic ab eo quod Pater et Christus dictus est solus verus Deus, non excluditur Spiritus sanctus. Sic et nomen illud quod in Apocalypsi nemo nosse dictus est, nisi ipse qui hoc habebat scriptum (Apoc. XIX, 12), id est Christus, noverat utique et Pater, quod negare non potestis; noverat et Spiritus sanctus, etiamsi negatis. Spiritus enim omnia scrutatur, etiam altitudines Dei (I Cor. II, 10) . Nisi forte quia", + "candidate_score": 0.659325, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 13, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis", + "max_score": 0.719157, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_39_41", + "bdc_text": "Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_62", + "psc_text": "panis est usitatus. Sed panis iste panis est ante verba sacramentorum (De Consec., dist. 2, c. Panis est): ubi accesserit consecratio, de pane fit caro Christi. Hoc igitur astruamus. Quomodo potest qui panis est, corpus esse Christi? Consecratione. Consecratio autem quibus verbis est, cujus sermonibus? Domini Jesu. Nam et reliqua omnia quae dicuntur in superioribus, a sacerdote dicuntur, laudes Deo deferuntur, oratio petitur pro populo, pro regibus, pro caeteris: ubi venitur ut conficiatur venerabile sacramentum, jam non suis sermonibus utitur sacerdos, sed utitur sermonibus Christi. Ergo sermo Christi hoc conficit sacramentum. 15. Quis est sermo Christi: Nempe is quo facta sunt omnia. Jussit Dominus, et factum est coelum: jussit Dominus, et facta est terra: jussit Dominus, et facta sunt maria. Jussit Dominus, et omnis creatura generata est (Gen. I, 1 et seq.). Vides ergo 369 quam operatorius sit sermo Christi. Si ergo tanta vis est in sermone Domini Jesu, ut", + "candidate_score": 0.719157, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_39_41", + "bdc_text": "Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_91", + "psc_text": "cum de sacramentis tractarem (Sup. lib. IV, cap. 4). Dixi vobis quod ante verba Christi quod offertur, panis dicatur: ubi Christi verba deprompta fuerint, jam non panis dicitur, sed corpus appellatur (De Consec., dist. 2, c. In calicem, § Dixi vobis). Quare ergo in oratione Dominica quae postea sequitur, ait: Panem nostrum (Joan. VI, 35) ? Panem quidem dixit, sed ἐπιούσιον, hoc est supersubstantialem. Non iste panis est, qui vadit in corpus: sed ille panis vitae aeternae, qui animae nostrae substantiam fulcit (De Consec. dist. 2, c. Non iste panis). Ideo Graece ἐπιούσιος dicitur: Latinus autem hunc panem quotidianum dixit quem Graeci dicunt advenientem; quia Graeci dicunt τὴν ἐπιοῦσαν ἡμέραν advenientem diem. Ergo quod Latinus dixit, et quod Graecus, utrumque utile videtur: Graecus utrumque uno sermone significavit, Latinus quotidianum dixit. 25. Si quotidianus est panis, cur post annum illum sumis, quemadmodum Graeci in Oriente facere consuerunt. Accipe quotidie, quod quotidie", + "candidate_score": 0.714839, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_45_47", + "bdc_text": "est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_101", + "psc_text": "Deus, signavit te Christus. Quomodo? Quia ad crucis ipsius signatus es formam, ad illius passionem: accepisti signaculum ad illius similitudinem; ut ad ipsius formam resurgas, ad ipsius vivas figuram, qui peccato crucifixus est, et Deo vivit: et tuus homo vetus in fonte demersus, peccato crucifixus est, sed Deo resurrexit (Rom. VI, 4 et seq.). 8. Deinde habes alibi speciale, quod te vocaverit Deus, in baptismate autem quasi specialiter concrucifigeris Christo. Deinde quasi specialiter, quando accipis spiritale signaculum, vide distinctionem personarum esse, sed connexum omne mysterium Trinitatis. 9. Deinde quid Apostolus tibi dixit, ut lectum est nudius tertius? Divisiones autem gratiarum sunt, idem autem Spiritus. Divisiones ministeriorum sunt, idem autem Dominus. Divisiones operationum sunt, idem autem Deus, qui operatur omnia in omnibus (I Cor. XII, 4 et seq.) . Omnia, inquit, operatur Deus. Sed et de Spiritu Dei lectum est: Unus utque idem Spiritus dividens singulis prout vult (Ibid., 21) .", + "candidate_score": 0.710602, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_38_40", + "bdc_text": "Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_62", + "psc_text": "panis est usitatus. Sed panis iste panis est ante verba sacramentorum (De Consec., dist. 2, c. Panis est): ubi accesserit consecratio, de pane fit caro Christi. Hoc igitur astruamus. Quomodo potest qui panis est, corpus esse Christi? Consecratione. Consecratio autem quibus verbis est, cujus sermonibus? Domini Jesu. Nam et reliqua omnia quae dicuntur in superioribus, a sacerdote dicuntur, laudes Deo deferuntur, oratio petitur pro populo, pro regibus, pro caeteris: ubi venitur ut conficiatur venerabile sacramentum, jam non suis sermonibus utitur sacerdos, sed utitur sermonibus Christi. Ergo sermo Christi hoc conficit sacramentum. 15. Quis est sermo Christi: Nempe is quo facta sunt omnia. Jussit Dominus, et factum est coelum: jussit Dominus, et facta est terra: jussit Dominus, et facta sunt maria. Jussit Dominus, et omnis creatura generata est (Gen. I, 1 et seq.). Vides ergo 369 quam operatorius sit sermo Christi. Si ergo tanta vis est in sermone Domini Jesu, ut", + "candidate_score": 0.710482, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_13", + "psc_text": "carnis istius veritatem, veram carnem Christus suscepit: Spiritus autem sanctus non in veritate columbae, sed in specie columbae descendit de coelo. Ergo vidit Joannes, et.credidit. 18. Descendit Christus, descendit et Spiritus sanctus (De Consec., dist. 4, c. Per aquam, § Descendit). Quare prior Christus descendit, postea Spiritus sanctus; cum forma baptismatis et usus hoc habeat, ut ante fons consecretur, et tunc descendat qui baptizandus est? Nam ubi primum ingreditur sacerdos, exorcismum facit secundum creaturam aquae, invocationem postea et precem defert; ut sanctificetur fons, et adsit praesentia Trinitatis aeternae: Christus autem ante descendit, secutus est Spiritus. Qua ratione? Ut non quasi ipse egere Dominus Jesus sanctificationis mysterio videretur: sed sanctificaret ipse, sanctificaret et Spiritus. 19. Ergo descendit in aquam Christus, et Spiritus sanctus sicut columba descendit (Matth. III, 16). Pater quoque Deus e coelo locutus est. Habes praesentiam Trinitatis. CAPUT VI. In mari Rubro baptismi figuram praecessisse partium singularum accommodatione demonstratur.", + "candidate_score": 0.709642, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_38_40", + "bdc_text": "Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_91", + "psc_text": "cum de sacramentis tractarem (Sup. lib. IV, cap. 4). Dixi vobis quod ante verba Christi quod offertur, panis dicatur: ubi Christi verba deprompta fuerint, jam non panis dicitur, sed corpus appellatur (De Consec., dist. 2, c. In calicem, § Dixi vobis). Quare ergo in oratione Dominica quae postea sequitur, ait: Panem nostrum (Joan. VI, 35) ? Panem quidem dixit, sed ἐπιούσιον, hoc est supersubstantialem. Non iste panis est, qui vadit in corpus: sed ille panis vitae aeternae, qui animae nostrae substantiam fulcit (De Consec. dist. 2, c. Non iste panis). Ideo Graece ἐπιούσιος dicitur: Latinus autem hunc panem quotidianum dixit quem Graeci dicunt advenientem; quia Graeci dicunt τὴν ἐπιοῦσαν ἡμέραν advenientem diem. Ergo quod Latinus dixit, et quod Graecus, utrumque utile videtur: Graecus utrumque uno sermone significavit, Latinus quotidianum dixit. 25. Si quotidianus est panis, cur post annum illum sumis, quemadmodum Graeci in Oriente facere consuerunt. Accipe quotidie, quod quotidie", + "candidate_score": 0.706754, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46_48", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_101", + "psc_text": "Deus, signavit te Christus. Quomodo? Quia ad crucis ipsius signatus es formam, ad illius passionem: accepisti signaculum ad illius similitudinem; ut ad ipsius formam resurgas, ad ipsius vivas figuram, qui peccato crucifixus est, et Deo vivit: et tuus homo vetus in fonte demersus, peccato crucifixus est, sed Deo resurrexit (Rom. VI, 4 et seq.). 8. Deinde habes alibi speciale, quod te vocaverit Deus, in baptismate autem quasi specialiter concrucifigeris Christo. Deinde quasi specialiter, quando accipis spiritale signaculum, vide distinctionem personarum esse, sed connexum omne mysterium Trinitatis. 9. Deinde quid Apostolus tibi dixit, ut lectum est nudius tertius? Divisiones autem gratiarum sunt, idem autem Spiritus. Divisiones ministeriorum sunt, idem autem Dominus. Divisiones operationum sunt, idem autem Deus, qui operatur omnia in omnibus (I Cor. XII, 4 et seq.) . Omnia, inquit, operatur Deus. Sed et de Spiritu Dei lectum est: Unus utque idem Spiritus dividens singulis prout vult (Ibid., 21) .", + "candidate_score": 0.706539, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_44_46", + "bdc_text": "Z XIII 851 . est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_13", + "psc_text": "carnis istius veritatem, veram carnem Christus suscepit: Spiritus autem sanctus non in veritate columbae, sed in specie columbae descendit de coelo. Ergo vidit Joannes, et.credidit. 18. Descendit Christus, descendit et Spiritus sanctus (De Consec., dist. 4, c. Per aquam, § Descendit). Quare prior Christus descendit, postea Spiritus sanctus; cum forma baptismatis et usus hoc habeat, ut ante fons consecretur, et tunc descendat qui baptizandus est? Nam ubi primum ingreditur sacerdos, exorcismum facit secundum creaturam aquae, invocationem postea et precem defert; ut sanctificetur fons, et adsit praesentia Trinitatis aeternae: Christus autem ante descendit, secutus est Spiritus. Qua ratione? Ut non quasi ipse egere Dominus Jesus sanctificationis mysterio videretur: sed sanctificaret ipse, sanctificaret et Spiritus. 19. Ergo descendit in aquam Christus, et Spiritus sanctus sicut columba descendit (Matth. III, 16). Pater quoque Deus e coelo locutus est. Habes praesentiam Trinitatis. CAPUT VI. In mari Rubro baptismi figuram praecessisse partium singularum accommodatione demonstratur.", + "candidate_score": 0.697959, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_40_42", + "bdc_text": "Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis . At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ;", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_91", + "psc_text": "cum de sacramentis tractarem (Sup. lib. IV, cap. 4). Dixi vobis quod ante verba Christi quod offertur, panis dicatur: ubi Christi verba deprompta fuerint, jam non panis dicitur, sed corpus appellatur (De Consec., dist. 2, c. In calicem, § Dixi vobis). Quare ergo in oratione Dominica quae postea sequitur, ait: Panem nostrum (Joan. VI, 35) ? Panem quidem dixit, sed ἐπιούσιον, hoc est supersubstantialem. Non iste panis est, qui vadit in corpus: sed ille panis vitae aeternae, qui animae nostrae substantiam fulcit (De Consec. dist. 2, c. Non iste panis). Ideo Graece ἐπιούσιος dicitur: Latinus autem hunc panem quotidianum dixit quem Graeci dicunt advenientem; quia Graeci dicunt τὴν ἐπιοῦσαν ἡμέραν advenientem diem. Ergo quod Latinus dixit, et quod Graecus, utrumque utile videtur: Graecus utrumque uno sermone significavit, Latinus quotidianum dixit. 25. Si quotidianus est panis, cur post annum illum sumis, quemadmodum Graeci in Oriente facere consuerunt. Accipe quotidie, quod quotidie", + "candidate_score": 0.676489, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_20", + "bdc_text": "1Thess 2 , 17f. , ut nunquam oratio mentem , ita nec scripta orationem possunt aequare .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_104", + "psc_text": "levantes puras manus sine ira et disceptatione (I Tim. I, 8) . Et Dominus dicit in Evangelio: Tu autem cum oras, intra in cubiculum tuum; et clauso ostio, ora Patrem tuum (Matth. VI, 6) . Non tibi videtur esse contrarium, ut dicat Apostolus: In omni loco ora; et Dominus dicat: Intra in cubiculum tuum, et ora? Sed non est contrarium. Hoc ergo absolvamus: deinde quomodo debeas incipere orationem, et quo ordine distinguere, quid subtexere, quid allegare, quemadmodum claudere orationem, deinde pro quo orare debeas: haec omnia dicamus. 12. Primo ubi orare debeas. Aliud Paulus videtur dicere, aliud Dominus. Numquid potnit Paulus contra Christi docere praecepta? Non utique. Qua ratione? Quia non contrarius, sed interpres est Christi: Imitatores, inquit, mei estote, sicut et ego Christi. Quid ergo? Potes ubique orare, et in cubiculo tuo semper orare. Habes ubique cubiculum tuum. Etsi inter gentes, inter Judaeos positus sis; habes tamen ubique tuum", + "candidate_score": 0.673706, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_20", + "bdc_text": "1Thess 2 , 17f. , ut nunquam oratio mentem , ita nec scripta orationem possunt aequare .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_108", + "psc_text": "audit te in abscondito deprecantem. CAPUT IV. Quare secreto potius orandum sit, quam cum vociferatione: quare etiam viri in omni loco orare debeant, non autem mulieres: quonamve spectent voces subjectae: levantes puras manus, etc. 16. Quid prosit autem interrogemus, qua ratione secreto magis orare debeamus, quam cum vociferatione. Audi: de consuetudine hominum sumamus exemplum. Si aliquem rogas, qui cito audit, non opus putas esse clamorem (F. pro clamore): sensim rogas voce moderata. Si surdum aliquem roges, nonne incipis vociferari, ut te ille possit audire? Qui ergo clamat, putat quod aliter Deus non possit nisi clamantem audire; et cum rogat cum, ejus derogat potestati: qui autem in silentio orat, fidem defert, et confitetur quod Deus scrutator cordis et renis sit (Psal. VII, 10), et orationem tuam ante ille audiat, quam tuo ore fundatur. 17. Ergo videamus: Volo autem viros orare in omni loco (I Tim. II, 8) . Qua ratione viros", + "candidate_score": 0.665946, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_40_42", + "bdc_text": "Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis . At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ;", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_62", + "psc_text": "panis est usitatus. Sed panis iste panis est ante verba sacramentorum (De Consec., dist. 2, c. Panis est): ubi accesserit consecratio, de pane fit caro Christi. Hoc igitur astruamus. Quomodo potest qui panis est, corpus esse Christi? Consecratione. Consecratio autem quibus verbis est, cujus sermonibus? Domini Jesu. Nam et reliqua omnia quae dicuntur in superioribus, a sacerdote dicuntur, laudes Deo deferuntur, oratio petitur pro populo, pro regibus, pro caeteris: ubi venitur ut conficiatur venerabile sacramentum, jam non suis sermonibus utitur sacerdos, sed utitur sermonibus Christi. Ergo sermo Christi hoc conficit sacramentum. 15. Quis est sermo Christi: Nempe is quo facta sunt omnia. Jussit Dominus, et factum est coelum: jussit Dominus, et facta est terra: jussit Dominus, et facta sunt maria. Jussit Dominus, et omnis creatura generata est (Gen. I, 1 et seq.). Vides ergo 369 quam operatorius sit sermo Christi. Si ergo tanta vis est in sermone Domini Jesu, ut", + "candidate_score": 0.664724, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_19_21", + "bdc_text": "1 Kor 16 , 5-9 ; 1Thess 2 , 17f. , ut nunquam oratio mentem , ita nec scripta orationem possunt aequare . Instant comitia caesareacaesarea übergeschrieben .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_104", + "psc_text": "levantes puras manus sine ira et disceptatione (I Tim. I, 8) . Et Dominus dicit in Evangelio: Tu autem cum oras, intra in cubiculum tuum; et clauso ostio, ora Patrem tuum (Matth. VI, 6) . Non tibi videtur esse contrarium, ut dicat Apostolus: In omni loco ora; et Dominus dicat: Intra in cubiculum tuum, et ora? Sed non est contrarium. Hoc ergo absolvamus: deinde quomodo debeas incipere orationem, et quo ordine distinguere, quid subtexere, quid allegare, quemadmodum claudere orationem, deinde pro quo orare debeas: haec omnia dicamus. 12. Primo ubi orare debeas. Aliud Paulus videtur dicere, aliud Dominus. Numquid potnit Paulus contra Christi docere praecepta? Non utique. Qua ratione? Quia non contrarius, sed interpres est Christi: Imitatores, inquit, mei estote, sicut et ego Christi. Quid ergo? Potes ubique orare, et in cubiculo tuo semper orare. Habes ubique cubiculum tuum. Etsi inter gentes, inter Judaeos positus sis; habes tamen ubique tuum", + "candidate_score": 0.661799, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_18_20", + "bdc_text": "Nosti , mi frater , quam cupide Paulus fratres etiam transmaria invisebatVgl. u. a. Röm 1 , 8-15 ; 1 Kor 16 , 5-9 ; 1Thess 2 , 17f. , ut nunquam oratio mentem , ita nec scripta orationem possunt aequare .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_109", + "psc_text": "ejus derogat potestati: qui autem in silentio orat, fidem defert, et confitetur quod Deus scrutator cordis et renis sit (Psal. VII, 10), et orationem tuam ante ille audiat, quam tuo ore fundatur. 17. Ergo videamus: Volo autem viros orare in omni loco (I Tim. II, 8) . Qua ratione viros dixit? Utique communis oratio est et mulieribus et viris. Quod non invenio, nisi forte sanctus Apostolus ideo viros dixit, ne mulieres usurparent, et male intelligerent in omni loco, et inciperent ubique clamare, quas in Ecclesia sustinere non possumus. 18. Volo autem viros, hoc est, qui possint servare praeceptum, orare in omni loco, levantes puras manus. Quid est, levantes puras manus? Numquid debes in oratione tua crucem Domini gentibus demonstrare? Illud quidem signum virtutis est, non pudoris. Est tamen quomodo possis orare, nec figuram demonstres, sed actus tuos leves. Si vis operari operationem tuam, leva puras manus per innocentiam. Leva eas", + "candidate_score": 0.661618, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_20", + "bdc_text": "1Thess 2 , 17f. , ut nunquam oratio mentem , ita nec scripta orationem possunt aequare .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_109", + "psc_text": "ejus derogat potestati: qui autem in silentio orat, fidem defert, et confitetur quod Deus scrutator cordis et renis sit (Psal. VII, 10), et orationem tuam ante ille audiat, quam tuo ore fundatur. 17. Ergo videamus: Volo autem viros orare in omni loco (I Tim. II, 8) . Qua ratione viros dixit? Utique communis oratio est et mulieribus et viris. Quod non invenio, nisi forte sanctus Apostolus ideo viros dixit, ne mulieres usurparent, et male intelligerent in omni loco, et inciperent ubique clamare, quas in Ecclesia sustinere non possumus. 18. Volo autem viros, hoc est, qui possint servare praeceptum, orare in omni loco, levantes puras manus. Quid est, levantes puras manus? Numquid debes in oratione tua crucem Domini gentibus demonstrare? Illud quidem signum virtutis est, non pudoris. Est tamen quomodo possis orare, nec figuram demonstres, sed actus tuos leves. Si vis operari operationem tuam, leva puras manus per innocentiam. Leva eas", + "candidate_score": 0.661377, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_18_20", + "bdc_text": "Nosti , mi frater , quam cupide Paulus fratres etiam transmaria invisebatVgl. u. a. Röm 1 , 8-15 ; 1 Kor 16 , 5-9 ; 1Thess 2 , 17f. , ut nunquam oratio mentem , ita nec scripta orationem possunt aequare .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_107", + "psc_text": "15. Quid est clauso ostio? Audi quod ostium habeas, quod debeas claudere, quando oras. 383 Utinam mulieres audirent! Audisti jam; sanctus David docuit te dicens: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circuitus labiis meis (Psal. CXL, 3) . Est alibi ostium, quod ait apostolus Paulus dicens: Ut aperiatur, inquit, mihi ostium verbi ad loquendum mysterium Christi (Coloss. IV, 3) ; hoc est, quando oras, noli sermone clamare, nec diffundere orationem tuam, nec jactare per populos. In secreto tuo ora, securus quod te in secreto possit audire, qui omnia videt, atque audit universa. Et ora Patrem tuum in abscondito, qui audit te in abscondito deprecantem. CAPUT IV. Quare secreto potius orandum sit, quam cum vociferatione: quare etiam viri in omni loco orare debeant, non autem mulieres: quonamve spectent voces subjectae: levantes puras manus, etc. 16. Quid prosit autem interrogemus, qua ratione secreto magis orare debeamus, quam cum vociferatione. Audi: de", + "candidate_score": 0.655255, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_18_20", + "bdc_text": "Nosti , mi frater , quam cupide Paulus fratres etiam transmaria invisebatVgl. u. a. Röm 1 , 8-15 ; 1 Kor 16 , 5-9 ; 1Thess 2 , 17f. , ut nunquam oratio mentem , ita nec scripta orationem possunt aequare .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_104", + "psc_text": "levantes puras manus sine ira et disceptatione (I Tim. I, 8) . Et Dominus dicit in Evangelio: Tu autem cum oras, intra in cubiculum tuum; et clauso ostio, ora Patrem tuum (Matth. VI, 6) . Non tibi videtur esse contrarium, ut dicat Apostolus: In omni loco ora; et Dominus dicat: Intra in cubiculum tuum, et ora? Sed non est contrarium. Hoc ergo absolvamus: deinde quomodo debeas incipere orationem, et quo ordine distinguere, quid subtexere, quid allegare, quemadmodum claudere orationem, deinde pro quo orare debeas: haec omnia dicamus. 12. Primo ubi orare debeas. Aliud Paulus videtur dicere, aliud Dominus. Numquid potnit Paulus contra Christi docere praecepta? Non utique. Qua ratione? Quia non contrarius, sed interpres est Christi: Imitatores, inquit, mei estote, sicut et ego Christi. Quid ergo? Potes ubique orare, et in cubiculo tuo semper orare. Habes ubique cubiculum tuum. Etsi inter gentes, inter Judaeos positus sis; habes tamen ubique tuum", + "candidate_score": 0.653844, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_42", + "bdc_text": "At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ;", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_62", + "psc_text": "panis est usitatus. Sed panis iste panis est ante verba sacramentorum (De Consec., dist. 2, c. Panis est): ubi accesserit consecratio, de pane fit caro Christi. Hoc igitur astruamus. Quomodo potest qui panis est, corpus esse Christi? Consecratione. Consecratio autem quibus verbis est, cujus sermonibus? Domini Jesu. Nam et reliqua omnia quae dicuntur in superioribus, a sacerdote dicuntur, laudes Deo deferuntur, oratio petitur pro populo, pro regibus, pro caeteris: ubi venitur ut conficiatur venerabile sacramentum, jam non suis sermonibus utitur sacerdos, sed utitur sermonibus Christi. Ergo sermo Christi hoc conficit sacramentum. 15. Quis est sermo Christi: Nempe is quo facta sunt omnia. Jussit Dominus, et factum est coelum: jussit Dominus, et facta est terra: jussit Dominus, et facta sunt maria. Jussit Dominus, et omnis creatura generata est (Gen. I, 1 et seq.). Vides ergo 369 quam operatorius sit sermo Christi. Si ergo tanta vis est in sermone Domini Jesu, ut", + "candidate_score": 0.653473, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_41_43", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis . At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ; vgl. HBSR II 214 ;", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_62", + "psc_text": "panis est usitatus. Sed panis iste panis est ante verba sacramentorum (De Consec., dist. 2, c. Panis est): ubi accesserit consecratio, de pane fit caro Christi. Hoc igitur astruamus. Quomodo potest qui panis est, corpus esse Christi? Consecratione. Consecratio autem quibus verbis est, cujus sermonibus? Domini Jesu. Nam et reliqua omnia quae dicuntur in superioribus, a sacerdote dicuntur, laudes Deo deferuntur, oratio petitur pro populo, pro regibus, pro caeteris: ubi venitur ut conficiatur venerabile sacramentum, jam non suis sermonibus utitur sacerdos, sed utitur sermonibus Christi. Ergo sermo Christi hoc conficit sacramentum. 15. Quis est sermo Christi: Nempe is quo facta sunt omnia. Jussit Dominus, et factum est coelum: jussit Dominus, et facta est terra: jussit Dominus, et facta sunt maria. Jussit Dominus, et omnis creatura generata est (Gen. I, 1 et seq.). Vides ergo 369 quam operatorius sit sermo Christi. Si ergo tanta vis est in sermone Domini Jesu, ut", + "candidate_score": 0.651244, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_41_43", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis . At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ; vgl. HBSR II 214 ;", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_91", + "psc_text": "cum de sacramentis tractarem (Sup. lib. IV, cap. 4). Dixi vobis quod ante verba Christi quod offertur, panis dicatur: ubi Christi verba deprompta fuerint, jam non panis dicitur, sed corpus appellatur (De Consec., dist. 2, c. In calicem, § Dixi vobis). Quare ergo in oratione Dominica quae postea sequitur, ait: Panem nostrum (Joan. VI, 35) ? Panem quidem dixit, sed ἐπιούσιον, hoc est supersubstantialem. Non iste panis est, qui vadit in corpus: sed ille panis vitae aeternae, qui animae nostrae substantiam fulcit (De Consec. dist. 2, c. Non iste panis). Ideo Graece ἐπιούσιος dicitur: Latinus autem hunc panem quotidianum dixit quem Graeci dicunt advenientem; quia Graeci dicunt τὴν ἐπιοῦσαν ἡμέραν advenientem diem. Ergo quod Latinus dixit, et quod Graecus, utrumque utile videtur: Graecus utrumque uno sermone significavit, Latinus quotidianum dixit. 25. Si quotidianus est panis, cur post annum illum sumis, quemadmodum Graeci in Oriente facere consuerunt. Accipe quotidie, quod quotidie", + "candidate_score": 0.650058, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_42_44", + "bdc_text": "At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ; vgl. HBSR II 214 ; Z XIII 851 .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_62", + "psc_text": "panis est usitatus. Sed panis iste panis est ante verba sacramentorum (De Consec., dist. 2, c. Panis est): ubi accesserit consecratio, de pane fit caro Christi. Hoc igitur astruamus. Quomodo potest qui panis est, corpus esse Christi? Consecratione. Consecratio autem quibus verbis est, cujus sermonibus? Domini Jesu. Nam et reliqua omnia quae dicuntur in superioribus, a sacerdote dicuntur, laudes Deo deferuntur, oratio petitur pro populo, pro regibus, pro caeteris: ubi venitur ut conficiatur venerabile sacramentum, jam non suis sermonibus utitur sacerdos, sed utitur sermonibus Christi. Ergo sermo Christi hoc conficit sacramentum. 15. Quis est sermo Christi: Nempe is quo facta sunt omnia. Jussit Dominus, et factum est coelum: jussit Dominus, et facta est terra: jussit Dominus, et facta sunt maria. Jussit Dominus, et omnis creatura generata est (Gen. I, 1 et seq.). Vides ergo 369 quam operatorius sit sermo Christi. Si ergo tanta vis est in sermone Domini Jesu, ut", + "candidate_score": 0.649562, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_25", + "bdc_text": "der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-sacramentis_window_74", + "psc_text": "LIBER QUINTUS. 373 CAPUT PRIMUM. Primum repetit quod jam ante dictum est sacramenti, atque adeo ipsius Christi figuram in Melchisedech ejusque sacrificio praecessisse: tum duplicem causam cur aqua in calice admisceatur, in medium profert. 1. Hesterno sermo noster ac tractatus usque ad sancti altaris sacramenta deductus est. Et cognovimus sacramentorum istorum figuram Abrahae temporibus praecessisse, quando obtulit sacrificium sanctus Melchisedech (Gen. XIV, 18), neque initium, neque finem habens dierum. Audi, homo, quid dicat Paulus apostolus ad Hebraeos. Ubi sunt qui Filium Dei dicunt esse de tempore Melchisedech? Dictum est, quia neque initium, neque finem dierum habet: si Melchisedech non habet initium dierum, num Christus habere potuit (Hebr. VII, 1 et seq.)? Sed non est plus figura quam veritas. Vides ergo quia ipse primus et novissimus (Apoc. I, 8). Primus, quia auctor est omnium: novissimus, non quod finem inveniat, sed quod universa concludat. 2. Diximus ergo quod in altari constituatur calix", + "candidate_score": 0.615603, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 14, + "cf_id": "cf025", + "work_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum", + "max_score": 0.718592, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_38_40", + "bdc_text": "Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_378", + "psc_text": "modo nec principio, nec fine dignoscitur, recte per panis buccellam Redemptoris aeternitas designatur. Torta igitur panis a nobis offerri, et non buccella potest, quia qui passionem dominicam imitari moriendo, sive carnem affligendo, possumus, aeternitatem in nobis, quam praesentemus ejus conspectui, non habemus. Et buccella nobis in perfectione desiderii esse, non torta panis, debet, quia qui humani generis Redemptorem compatiendo temporaliter sequimur, in superna patria non mortalem jam, nec patientem, sed aeternum atque regnantem possidere desideramus. Eam igitur quam offerre tortam panis desiderat dicit: Ut comedam buccellam panis, quia conversi de Judaea Redemptorem nostrum in aeternitate refectionis possidere desiderant, cujus passionem imitati hic sunt ad strenuitatem militiae, non ad praemium retributionis. CAPUT III. 1. Haec de sacra historia typica explanatione percurrimus, ut in eisdem sacrae historiae verbis moralis intelligentiae aliquid perquiramus. Itaque puer Samuel in conspectu Domini minister asseritur; quod tamen ministerium non absolute, sed ante faciem Heli Domino exhiberi memoratur.", + "candidate_score": 0.718592, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28_30", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur . Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae . Et effert hoc ea verborum forma , ut dicat ministrum remittere peccataVgl. Joh 20 , 23. , regignereVgl. Tit 3 , 5. , Christo induereVgl. Gal 3 , 27. , peccata abluereVgl. Apg 22 , 16 ;", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1169", + "psc_text": "jam didicit, et peccatorem se indesinenter agnoscere, et pro eisdem peccatis carnem affligere, et afflictionis suae dolorem omnipotenti Deo gratanter offerre. Ad collem Domini venit, si ad revelatam intimam Redemptoris gloriam aut Scripturarum sublimem intellectum proficiendo conscendit. Obvium gregem prophetarum habuit, si praedicatorum sanctae Ecclesiae concordem scientiam intellexit. In quorum medio insilientem in se spiritum Domini sensit, in illa ineffabili suavitate internae experientiae in se donum supervenientis divinitatis agnovit, et notae gratiae abundantiam loquendo effudit. Haec quoties sancti praedicatores imperfectis nobis ostendunt, per doctrinam, qua nos illuminant, quasi clarissimum diem produnt. Et ista quidem omnia jam promoti praedicatores, exponentibus ordinatoribus, sciunt. 25. Quia ergo diem signorum habent, salubriter attendant si promissa signa jam videant. Nam qui mundi gloriam contemnere nondum didicit, primum signum audire promissum potuit, sed non vidit ostensum. Si contemplativae vitae robur et dulcedinem nescit, sequentis signi bonum videre non meruit. Si altitudinem Scripturarum per intimae eruditionis notitiam", + "candidate_score": 0.715955, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_36_38", + "bdc_text": "Nihil itaque restat , quam ut et vos consentiatis , qui Christum docetis per Helvetios . Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . . Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_739", + "psc_text": "vobis, quod in Christo Jesu. Qui cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est se esse aequalem Deo; sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens, in similitudinem hominum factus, et habitu inventus ut homo; humiliavit se factus obediens usque ad mortem crucis (Philip. II, 5) . Sed qui de subditorum cordibus amoris hostiam ministerio praedicationis Deo immolant, de suis etiam mentibus excellentiora valde oblationum dona repraesentant. Unde et subditur: (Vers. 15.) Viri autem Bethsamitae obtulerunt holocausta, et immolaverunt victimas in die illa Domino. 27. In qua die, nisi in illa in qua holocaustum Domino vaccas super plaustri ligna posuere? Quae est igitur dies illa, nisi illuminatio divinae praedicationis? Ea namque die Bethsamitae holocausta Domino offerunt, ea die victimas immolant qua ligna concidunt, qua super ea holocaustum Domino vaccas imponunt; quia sancti praedicatores ea luce verbi, qua subjectis emicant, sibi quoque ad rectitudinem superni itineris officium visionis administrant, et contemptis rebus", + "candidate_score": 0.687501, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_37_39", + "bdc_text": "Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . . Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_739", + "psc_text": "vobis, quod in Christo Jesu. Qui cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est se esse aequalem Deo; sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens, in similitudinem hominum factus, et habitu inventus ut homo; humiliavit se factus obediens usque ad mortem crucis (Philip. II, 5) . Sed qui de subditorum cordibus amoris hostiam ministerio praedicationis Deo immolant, de suis etiam mentibus excellentiora valde oblationum dona repraesentant. Unde et subditur: (Vers. 15.) Viri autem Bethsamitae obtulerunt holocausta, et immolaverunt victimas in die illa Domino. 27. In qua die, nisi in illa in qua holocaustum Domino vaccas super plaustri ligna posuere? Quae est igitur dies illa, nisi illuminatio divinae praedicationis? Ea namque die Bethsamitae holocausta Domino offerunt, ea die victimas immolant qua ligna concidunt, qua super ea holocaustum Domino vaccas imponunt; quia sancti praedicatores ea luce verbi, qua subjectis emicant, sibi quoque ad rectitudinem superni itineris officium visionis administrant, et contemptis rebus", + "candidate_score": 0.687323, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47_49", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1150", + "psc_text": "abundanter accipimus; et unus spiritus cum eo efficimur, quando divinae voluntati mente, ore, et opere concordamus. Bene ergo propheta Samuel subjunxit, dicens: (Vers. 7.) Quando enim venerint tibi omnia signa haec, fac quodcunque invenit manus tua: quia Dominus tecum est. 19. Haec quidem signa sunt in quibus se praedicator agnoscat, et tunc omne, quod disponit agere, audeat, cum certa experientia noverit; quia in magna charitatis abundantia virtutem suscipit Spiritus sancti. Sed docere ea debet praedicator, quae agit, sicut de Domino Lucas dicit: Quia caepit Jesus facere et docere, usque in diem qua praecipiens apostolis per Spiritum sanctum, quos elegit, assumptus est (Act. I, 1, 2) . Hinc Paulus ait: Non audeo loqui ea, quae per me non effecit Deus, in obedientia gentium verbo et factis (Rom. XV, 18) . Samuel itaque uncto regi praecipit, dicens: Fac quodcunque invenit manus tua. Quasi dicat: Cum te divina gratia plenum videris, doce alios", + "candidate_score": 0.681276, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_30_32", + "bdc_text": "Et effert hoc ea verborum forma , ut dicat ministrum remittere peccataVgl. Joh 20 , 23. , regignereVgl. Tit 3 , 5. , Christo induereVgl. Gal 3 , 27. , peccata abluereVgl. Apg 22 , 16 ; 1Kor 6 , 11. , corpus et sanguinem domini praebereVgl. Mt 26 , 26-28 par. etc . Ne vero his vel impii vel absurdi aliquid statuatur aut certe non caveatur satis , effici posse his verbis existimo :", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_876", + "psc_text": "21.) Et locutus est ea in auribus Domini. In eorum auribus loquimur, apud quos magnae familiaritatis gratiam habemus. Sancti autem viri, quia omnipotenti Deo in magni amoris vinculo conjuncti sunt, ei in auribus loquuntur: quia divinae propitiationis ejus auditum tanto fiducialius exposcunt, quanto apud ejus misericordiam, impetrandi locum sublimius acceperunt. Peccata vero populi loquuntur pro humilitate confessionis, sed in auribus loquuntur Domini: quia cum magno affectu precis januam pulsant Dominicae propitiationis. Sed fortasse in auribus Domini loqui dicitur: quia dum sancti viri pro peccatoribus obsecrant, preces quas pro eis Deo offerunt, hominibus non revelant. Unde et in Evangelio Dominus prohibet discipulos, dicens: Cum oratis, nolite fieri sicut hypocritae tristes, qui amant in synagogis, et in angulis platearum stantes orare, ut videantur ab hominibus (Matth. VI, 5) . Verba ergo, sive opera populi loquuntur, cum delicta locutionis et operis orationibus delenda Domino exponunt. Ea vero in auribus Domini loquuntur, ut dum", + "candidate_score": 0.681105, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_156_158", + "bdc_text": "Iuva eum , si potes . Certe , certe videndum nobis , ut ecclesiae viros educemus , qui valeant , et os obstruere contradicentibus . Iterum vale . [ Adresse auf f. 400v. :", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1416", + "psc_text": "ipsi priores tentant. Quid vero est, quod dicit: Quae est trans locum illum? Sed quidam locus in sancta Ecclesia est, qui magnis praeliis clausus, non expositus est. Possidere quidem bona seculi, uxorem ducere, filios procreare, blandimenta de omnibus rebus licitis corporibus exhibere, eo munitum ab hoste manere est, quo aliquid impositum in eo ordine positis onerosum non est. Sed hunc locum si quis melioris vitae desiderio accensus transire nititur, necesse est ut ad gravissima bella 299 praeparetur. Divitias namque contemnentes, paupertatem Christi amplectentes, spernentes conjugia, amorem pudicitiae semper amplecti debent. Habent continuo isti insurgentia gravissima praelia carnis, illi impugnationem cordis: quia nec paupertas leviter fertur, nec sine magnis agonibus pudicitiae corpora subjugantur. Unde bene per quemdam sapientem dicitur: Fili, accedens ad servitutem Dei, sta in timore, et praepara animam tuam ad tentationem (Eccli. II, 1) . Quasi dicat: Quia egredi voluisti de loco muniminis, necesse est ut jam patenti bello", + "candidate_score": 0.678572, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_39", + "bdc_text": "Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_380", + "psc_text": "et docibiles Dei (Joan. VI, 45; Isai. LIV, 13), ministri quidem in conspectu Domini sunt, sed ante faciem hominis ministri ejus non sunt, quia ipsa eos intus divinitas erudit qualiter foris etiam vita et moribus ac doctrina disponantur; unde et praecursori Redemptoris 82 paterni oraculi laude promittitur: Tu quidem, puer, propheta Altissimi vocaberis; praeibis enim ante faciem Domini parare vias ejus (Luc. I, 76) . Ante faciem quidem Domini praeire describitur, qui in ministerio suo non erat secuturus arbitrium superioris hominis, sed inspirationem divinitatis. Ante faciem ergo Heli Samuel Domino ministrare dicitur, ut subjecti quique ejus exemplo doceantur, quatenus de ministerio suo sic placere conditori studeant, ut praeter praelatorum suorum arbitrium agere aliquid non praesumant. Nam qui ante institutoris sui faciem Domini minister asseritur, si ejus faciem praeire per tumorem despicit, minister in conspectu Domini non existit, quia omnipotentem ignorare convincitur, cui per ejus arbitrium placere despicit, cujus se imperio", + "candidate_score": 0.676485, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_11_13", + "bdc_text": "Quanquam hoc ipso vehementius doleat obstare adeo praetenues verborum quorundam nubeculas , quominus agnoscamini a plerisque catholicae ecclesiae consentire , et vos putetis ab ea dissentire illos . Porro , mi Bullingere , res belle habent , dum colloquium promittis . Utinam id paucos ante dies factum novissem !", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_985", + "psc_text": "In excelsum etiam verborum se saepe ascendere fatetur, quia dicit: Sapientiam loquimur inter perfectos (Ibid., 6) . 35. Quid est ergo, quod dicunt puellae: Festina nunc, hodie venit in civitatem, nisi quia raro videbatur in civitate, videlicet tarde veniens, cito recedens? Quo nimirum magisterio sanctae Ecclesiae doctor instruitur, ut videlicet raro sit in publico, frequens in secreto: ut quo tardius aspicitur, devotius veneretur. Tunc quidem quasi coelestis excipitur: quia quo amplius in secreto contemplationis latuit, verbi Dei thesauros ad eos, qui se exspectant, ditiores trahit. Ille enim potest multa bona in infimis dicere, cui per secretum mentis intuitum conceditur summa videre. Et quia dulcius videntur illa quae dicuntur, puellae dicunt: Festina. Quasi dicant: si id, pro quo in civitate venit, expleverit, videre in secreto suo repositum non potestis. 36. Quod profecto verbum jam litteram non ad verbum, sed exemplum religiosorum est. Nam sanctus vir tantae erat districtionis, ut statutas dies", + "candidate_score": 0.669327, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_157_159", + "bdc_text": "Certe , certe videndum nobis , ut ecclesiae viros educemus , qui valeant , et os obstruere contradicentibus . Iterum vale . [ Adresse auf f. 400v. : ] Vere eximio domini Iesu servo Heylrycho Bullingero , symmystae summe colendo .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1416", + "psc_text": "ipsi priores tentant. Quid vero est, quod dicit: Quae est trans locum illum? Sed quidam locus in sancta Ecclesia est, qui magnis praeliis clausus, non expositus est. Possidere quidem bona seculi, uxorem ducere, filios procreare, blandimenta de omnibus rebus licitis corporibus exhibere, eo munitum ab hoste manere est, quo aliquid impositum in eo ordine positis onerosum non est. Sed hunc locum si quis melioris vitae desiderio accensus transire nititur, necesse est ut ad gravissima bella 299 praeparetur. Divitias namque contemnentes, paupertatem Christi amplectentes, spernentes conjugia, amorem pudicitiae semper amplecti debent. Habent continuo isti insurgentia gravissima praelia carnis, illi impugnationem cordis: quia nec paupertas leviter fertur, nec sine magnis agonibus pudicitiae corpora subjugantur. Unde bene per quemdam sapientem dicitur: Fili, accedens ad servitutem Dei, sta in timore, et praepara animam tuam ad tentationem (Eccli. II, 1) . Quasi dicat: Quia egredi voluisti de loco muniminis, necesse est ut jam patenti bello", + "candidate_score": 0.668394, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_60", + "bdc_text": "Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ;", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_539", + "psc_text": "Scripturis sanctis auditur vox Dei esse cognoscitur, quae per Heli profertur. Puer autem, quia, loquente Deo, ad Heli cucurrit, vocem profecto Deus Heli similem protulit. Quid ergo est quod divinae locutionis vox ab Heli voce non differt, nisi quia et per Patres veteres ipse locutionem profert? Vox namque Heli Dei esse cognoscitur, quoniam electi Patres quidquid per sacra eloquia loquuntur, non a semetipsis, sed a Domino acceperunt. Unde et in prophetis per omnem fere locutionem repetitur: Haec dicit Dominus, ut ea quae prophetae oraculo vox resonat sentiamus non esse loquentis hominis, sed praecipientis Dei. 9. Aliquando autem per Scripturam loquitur Deus, aliquando per occultam inspirationem. Revelatione autem occulta loquitur, cum electae menti per Spiritum, aut agenda, aut docenda panduntur. Samuel itaque, cum vocantem se Dominum audivit, ad Heli cucurrit, quia electus ordo praedicatorum sanctae Ecclesiae hoc quod, Deo revelante, cognoverat, quale esset in sacro eloquio perquirebat. Regula quippe rectae intelligentiae", + "candidate_score": 0.66442, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_113_115", + "bdc_text": "Iam omnino spero fore , ut aliquando de religione publicitus tractandum sit . Valde itaque te oro : Praecipuas controversias diligenter cognosce , quid scholastici tradunt , ipse vide , ex patribus te muni .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1471", + "psc_text": "videte quis abierit ex nobis. Et repertum est non adesse Jonatham et armigerum ejus. 23. Pugnam Jonathae Saul speculatores aspiciunt, quia summi pontifices, son solum subditorum facta discutiunt, sed doctrinam praelatorum. Istos quidem explorant, si bene agant; illos autem an recte doceant. Saepe conversationem aliorum audiunt, sed ne sint bene eruditi, pertimescunt. Quid enim est aliud quod quis abierit, quaeritur, nisi quia qui ad praedicandum mittitur talis esse debet, ut onus ministerii ei secure imponatur; ut mens mittentis nulla dubitatione fluctuet quod recte doceat, et doctrinae verba operibus ostendat. Et quia innumeri sunt Ecclesiarum praesules, a speculatoribus Jonathas aspicitur, quia summum culmen universalis Ecclesiae, sic per orbem praedicatores ordinat, ut circa se ministros habeat, per quos illorum doctrinam discutiat, et opera diligenter inquirat. Sed qui summi culminis ministerio et legatione funguntur, in alta vitae et scientiae sede sublimantur. Unde et bene iidem speculatores in Gabaa Benjamin esse memorantur. Gabaa quidem", + "candidate_score": 0.663898, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_20", + "bdc_text": "1Thess 2 , 17f. , ut nunquam oratio mentem , ita nec scripta orationem possunt aequare .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_877", + "psc_text": "discipulos, dicens: Cum oratis, nolite fieri sicut hypocritae tristes, qui amant in synagogis, et in angulis platearum stantes orare, ut videantur ab hominibus (Matth. VI, 5) . Verba ergo, sive opera populi loquuntur, cum delicta locutionis et operis orationibus delenda Domino exponunt. Ea vero in auribus Domini loquuntur, ut dum hominum testimonia orantes fugiunt, ab eo, qui occulta respicit, celerius audiantur. Dum ergo in auribus Domini Samuel loqui perhibetur, modum profecto insinuat, quo quis auditum mereatur divinae dignationis. Nam pervenire ad Deum oratio nequaquam potest, quae ex intentione promitur, ut ab hominibus agnoscatur. Unde et qui in auribus Domini locutus asseritur, responsa ejus etiam percepisse perhibetur. Nam sequitur: (Vers. 22.) Dixit autem Dominus ad Samuelem: Audi vocem populi, et constitue super eum regem. 13. Qua in re notandum, quia Samuel verba populi, quibus regem petierat, in auribus Domini locutus est: et Dominus se abjectum asserit in eo, quod populus regem", + "candidate_score": 0.663406, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_157_159", + "bdc_text": "Certe , certe videndum nobis , ut ecclesiae viros educemus , qui valeant , et os obstruere contradicentibus . Iterum vale . [ Adresse auf f. 400v. : ] Vere eximio domini Iesu servo Heylrycho Bullingero , symmystae summe colendo .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_581", + "psc_text": "ut appareret in Silo. 29. Silo quippe missus interpretatur. Et quia usque in mundi finem in praedicationis ministerium mittit, in Silo Dominus apparet, quia se eis clarius ostendit per quos lucis suae gloriam aliis aperit. Bene autem dicitur Addidit ut appareret, quia incessanter eliguntur quibus claritas divinae lucis infunditur. Unde et causam cur auditam visionem asserat subdit, dicens: (Vers. 21.) Quoniam revelatus fuerat Dominus Samueli. 30. Idcirco enim ut appareat addit, quoniam qui revelatus fuerat Dominus se iterum atque iterum revelat, et suae ostensionis donum a sancta Ecclesia nequaquam subtrahit, quam ei exhibere ex ejus exordio non cessavit. Sed qui Samueli revelatus asseritur, quoties apparere addiderit non refertur, quia nimirum usque in mundi finem sancta Ecclesia ducitur, cui praedicatores praesunt, qui ex eo in infimis alta aeternitatis gaudia praedicent, quo summa quae praedicant in alta Dei manifestatione vident. Quam profecto apparitionem juxta verbum Domini factam perhibetur. Quid est autem verbum", + "candidate_score": 0.662364, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_55", + "bdc_text": "in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_582", + "psc_text": "Samueli revelatus asseritur, quoties apparere addiderit non refertur, quia nimirum usque in mundi finem sancta Ecclesia ducitur, cui praedicatores praesunt, qui ex eo in infimis alta aeternitatis gaudia praedicent, quo summa quae praedicant in alta Dei manifestatione vident. Quam profecto apparitionem juxta verbum Domini factam perhibetur. Quid est autem verbum Domini, nisi promissio Redemptoris? Addidit ergo ut appareret juxta verbum Domini, quia promissionis suae veritatem exhiberet non desinit. Verbum namque Domini in additione apparitionis est: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus, usque ad consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20) . Sequitur: (Vers. 21.) Et venit sermo Samuelis in universo Israeli. 31. Sermo etenim venire cognoscitur, cum praedicatorum nostrorum promissio adimpletur. Promissio enim verbi est gaudium sine fine mansurum. Universo igitur Israeli sermo Samuelis venit, quia omnis multitudo sanctae Ecclesiae ad gaudium aeternae beatitudinis pervenit, et quod nunc in fide sermonis a sanctis ejus praedicatoribus repromittitur, per rei veritatem eidem in regnis", + "candidate_score": 0.662259, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_26_28", + "bdc_text": "Hac enim rima irrepere satan querit iam non paucos annos . Ibi cupimus eludi veteratoris antiquides Teufels. conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_261", + "psc_text": "occultis hostibus exprobret innotescit. Sequitur enim, et dicit: (Vers. 3.) Nolite multiplicare loqui sublimia gloriantes, recedant vetera de ore vestro. 7. Sublimia quippe et vetera spiritus maligni loquuntur, cum alta quae videntur hujus saeculi appetenda fidelibus suggerunt. Qui ergo cornu suum in Deo exaltare jam didicit, qui teneri in gaudio Majestatis novit, quidquid offertur sibi de blandimento saeculi labentis, exprobrando despicit, dicens: Nolite multiplicare loqui sublimia gloriantes, recedant vetera de ore vestro. Ac si aperte loquatur, et dicat: Eo mihi ea quae offeruntur displicent, quo per desiderium alia video quae valde placent. 8. Quod profecto dicere, quia ei competit qui jam idoneus ad ministerium praedicationis agnoscitur, apte quoque contra arrogantes sapientes, et contra negligentes sanctae vitae professores, ista prolata sentiuntur. Alta quippe glorians loquitur, qui per scientiam quam accepit se intelligere sublimiter gloriatur. Vetera vero loquitur, qui, postpositis sanctae Scripturae eloquiis, saecularibus verbis occupatur. Dicitur itaque arrogantibus: Nolite loqui sublimia", + "candidate_score": 0.661731, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_157_159", + "bdc_text": "Certe , certe videndum nobis , ut ecclesiae viros educemus , qui valeant , et os obstruere contradicentibus . Iterum vale . [ Adresse auf f. 400v. : ] Vere eximio domini Iesu servo Heylrycho Bullingero , symmystae summe colendo .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_561", + "psc_text": "Ad Samuelem itaque venit, et stetit, quia praedicatores sanctae Ecclesiae semel assumpsit, a quibus per custodiam suae gratiae ulterius non recedit. Nam ad Samuelem venerat, cum novos praeferens orbi praedicatores, dicebat: Ite in orbem universum, et praedicate Evangelium omni creaturae; qui crediderit, et baptizatus fuerit, salvus erit; qui vero non crediderit, condemnabitur (Marc. XVI, 15, seq.) . Sed si stare debeat qui venit Dominus, dicat: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20) . Venerat ergo Dominus, non ut recederet, sed ut staret, quia novos fidei ministros elegit, quos usque in mundi finem per sanctarum virtutum sibi patrimonium succedentes protegit. Sed qui venit per gratiam visitans, qui stat per electionis suae immutabilitatem perseverans, quid adjungat audiamus. (Vers. 10.) Et vocavit, sicut vocaverat secundo, Samuel, Samuel. 19. Secundo quippe vocavit, quia ei in ministerio praedicationis officium duplex praebuit, ut videlice Synagogae superbiam repellendo contereret, et humilitatem", + "candidate_score": 0.661051, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_122_124", + "bdc_text": "Non igitur putes me hic velle avertere , ne mihi quid praecipias . Publicum specto , universae caussae te parari cupio . Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_306", + "psc_text": "videndum quod dicitur: Ante faciem Heli Samuel Domino ministravit, quia praedicatorum sanctae Ecclesiae ministerium gentilis populi conversionem, amorem et reverentiam circa Redemptoris obsequium, veterum ordo doctorum longe ante videndo cognovit, et prophetando praedicavit. Hunc namque pronum in Domini ministerio noverat, qui dicebat: Adorabunt eum omnes reges terrae, omnes gentes servient ei (Psal. LXXI, 11) . Hinc Aggaeus loquitur, dicens: Veniet desideratus cunctis gentibus, et replebitur gloria domus Domini (Aggaei II, 8). Hinc Isaias dicit: Erit radix Jesse, qui exsurget regere gentes; in ipsum gentes sperabunt (Isa. XI, 10; Rom. XV, 12) . Hinc Psalmista ait: Laudate, omnes gentes, Dominum et collaudate eum, omnes populi (Psal. CXVI, 1) . Hinc patriarcha Jacob ait: Ipse erit exspectatio gentium (Gen. LIX, 10) . Ante faciem ergo Heli minister Domini Samuel puer fuit, quia quod dignum Deo postmodum gentilis populus habuit, doctorum ordo veterum per prophetiae spiritum praevidit. Et statim de projectis subditur: (Vers.", + "candidate_score": 0.658916, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_113_115", + "bdc_text": "Iam omnino spero fore , ut aliquando de religione publicitus tractandum sit . Valde itaque te oro : Praecipuas controversias diligenter cognosce , quid scholastici tradunt , ipse vide , ex patribus te muni .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_14", + "psc_text": "quae novit vetera ea etiam ei quae non novit nova repraesentat. Ad quam profecto sententiarum pronuntiationem aliquando ex necessitate ducor, quia et Patres venerabiles si seriatim cuncta exponerent quae ex parte tetigerunt, eam seriem locutionis quam tenere visi sunt observare nequaquam potuissent. Dum igitur sanctorum Patrum intellectus praetereo, necessitate aliquando, aliquando commoditate utor, quia et fastidium lectori amoveo, et dum totum seriatim discutio, multa ex mediis contra me veniunt quae illorum sequi sententias non permittunt. In quo sane opere lectorem flagito, ut non verba ex eloquentium oratorum sanctae Ecclesiae comparatione consideret, sed sententiarum intellectus ex ecclesiasticae disciplinae rationibus penset, quia etsi juxta Dei prohibitionem in ejus domo nemus plantare nescio (Deut. XVI, 21), regulam tamen, qua sancta Scriptura fideliter exponitur, in nullo derelinquo. Sed et ubi 6 minus placet quod peritus lector invenerit, consideret quod dum spiritalem historiam et altis sensibus profundam, velut magni pelagi procellas nauta peregrinus aggredior, reprehensibile", + "candidate_score": 0.658014, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_55", + "bdc_text": "in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_581", + "psc_text": "ut appareret in Silo. 29. Silo quippe missus interpretatur. Et quia usque in mundi finem in praedicationis ministerium mittit, in Silo Dominus apparet, quia se eis clarius ostendit per quos lucis suae gloriam aliis aperit. Bene autem dicitur Addidit ut appareret, quia incessanter eliguntur quibus claritas divinae lucis infunditur. Unde et causam cur auditam visionem asserat subdit, dicens: (Vers. 21.) Quoniam revelatus fuerat Dominus Samueli. 30. Idcirco enim ut appareat addit, quoniam qui revelatus fuerat Dominus se iterum atque iterum revelat, et suae ostensionis donum a sancta Ecclesia nequaquam subtrahit, quam ei exhibere ex ejus exordio non cessavit. Sed qui Samueli revelatus asseritur, quoties apparere addiderit non refertur, quia nimirum usque in mundi finem sancta Ecclesia ducitur, cui praedicatores praesunt, qui ex eo in infimis alta aeternitatis gaudia praedicent, quo summa quae praedicant in alta Dei manifestatione vident. Quam profecto apparitionem juxta verbum Domini factam perhibetur. Quid est autem verbum", + "candidate_score": 0.657489, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_101_103", + "bdc_text": "Scholastica non attigisti per aetatem Bullinger hatte während seiner Studienzeit in Köln neben dem Humanismus auch die Scholastik kennengelernt ; vgl. HBD 4f ; Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_380", + "psc_text": "et docibiles Dei (Joan. VI, 45; Isai. LIV, 13), ministri quidem in conspectu Domini sunt, sed ante faciem hominis ministri ejus non sunt, quia ipsa eos intus divinitas erudit qualiter foris etiam vita et moribus ac doctrina disponantur; unde et praecursori Redemptoris 82 paterni oraculi laude promittitur: Tu quidem, puer, propheta Altissimi vocaberis; praeibis enim ante faciem Domini parare vias ejus (Luc. I, 76) . Ante faciem quidem Domini praeire describitur, qui in ministerio suo non erat secuturus arbitrium superioris hominis, sed inspirationem divinitatis. Ante faciem ergo Heli Samuel Domino ministrare dicitur, ut subjecti quique ejus exemplo doceantur, quatenus de ministerio suo sic placere conditori studeant, ut praeter praelatorum suorum arbitrium agere aliquid non praesumant. Nam qui ante institutoris sui faciem Domini minister asseritur, si ejus faciem praeire per tumorem despicit, minister in conspectu Domini non existit, quia omnipotentem ignorare convincitur, cui per ejus arbitrium placere despicit, cujus se imperio", + "candidate_score": 0.657482, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_157_159", + "bdc_text": "Certe , certe videndum nobis , ut ecclesiae viros educemus , qui valeant , et os obstruere contradicentibus . Iterum vale . [ Adresse auf f. 400v. : ] Vere eximio domini Iesu servo Heylrycho Bullingero , symmystae summe colendo .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1015", + "psc_text": "Sequitur: (Vers. 17.) Cumque respexisset Samuel Saul, Dominus ait: Ecce vir, quem dixeram tibi, iste dominabitur populo meo. 44. Hoc namque in sequenti die actum est, quod praecedenti Dominus repromisit, dicens: Cras hac eadem hora mittam ad te virum de terra Benjamin, et unges eum super populum meum Israel. Aspicitur ergo in secundo die, qui primo promittitur: quia praedicatores sanctae Ecclesiae virtutes electorum in secreta eorum vita perquirunt. Hi enim qui promovendi sunt, dum bona proferunt, aliquid magnum ex se repromittunt. Primo igitur die rex promittitur; quia magna electorum opera praedicatores aspiciunt, et, quasi Domino loquente, intus agnoscunt, quos ordinare sanctae Ecclesiae rectores volunt. Aspicit ergo Samuel in sequenti die, quando praedicator eum, qui promovendus est, in magna luce conversationis videt. Et tunc quidem, quasi indicante Domino, ordinandum regem cognoscit: quia eum, qui in alta arce sanctitatis praeeminet, praeferre aliis dignum videt. Et quia qui magni sunt meritis, parvi sunt", + "candidate_score": 0.654908, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_103_105", + "bdc_text": "Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica . ex primis vel quae primis constant . Proinde quo ingenio es , qua natura quoque candore , qua denique lucenach luce gestrichenes quoque .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_461", + "psc_text": "intuitum nulla gratiae inspiratione sublevetur; cum jam videlicet, justa Dei indignatione projectus, in caliginis suae caecitate relinquitur, ut ulterius per infusionem superni luminis nunquam visitetur. Bene autem dicitur: Antequam exstingueretur. Non videre enim poena peccatoris est in hoc tamen adhuc saeculo viventis, videre autem non posse est mortui impii in alio jam saeculo aeterna poena damnati. Unde et conditoris judicio in exterioribus tenebris claudi praecipitur, ut videlicet ad lucis intuitum nunquam reducatur. Cum ergo antequam exstingueretur videre non posse dicitur in isto adhuc saeculo vivens praedicator reprobus, damnato jam in perpetuum impio in caecitate similatur. Exstinguitur autem lucerna cum pastor moritur. Vel certe lucerna exstinguitur, quia cum reprobus praedicator per mortem carnis interit, quidquid in eo lucere videbatur, de gloria culminis amittit, et velut sola lucernae testa sine lumine remanet, cum ad aeternum judicium servari persona 99 cogitur, quae omni penitus saeculi fulgore spoliatur. Antequam igitur exstinguatur lucerna Dei, videre", + "candidate_score": 0.654736, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_37", + "bdc_text": "Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1549", + "psc_text": "enim quod captus interrogatur, nisi quia culpae, quae signis aut conjecturis deprehensae videntur, feriendae adhuc non sunt? Quasi enim jam vulnus tenetur, sed adhuc tectum est. Discooperiatur ergo, ut mederi valeat, et curari. Cogendus quidem aut admonendus est, ut culpam, quae jam velut palam cernitur, confiteatur. Dicit ergo: Indica mihi quid feceris, quia crimen quod apertis quibusdam indiciis noscitur, ante judicandum non est quam apertissime demonstretur. Et quia electorum est peccare et resipiscere, culpas perpetrare, et perpetratas confitendo detegere, sequitur: (Vers. 43.) Et indicavit ei Jonathas, et ait: Gustans gustavi in summitate virgae, quae erat in manu mea, paululum mellis, et ecce morior. 55. Quid est quod ait: Gustans gustavi? Quare non dixit superius: Gustans gustavi paululum de melle isto; cum dixit: Vidistis quia illuminati sunt oculi mei, eo quod gustaverim paululum de melle isto? Sed quidam dum peccata confitentur, ea nimirum quibusdam vocibus minuunt, dum se non ex toto", + "candidate_score": 0.653398, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_35", + "bdc_text": "In hanc rationem consensere , qui Christum in civitatibus imperii praedicant omnes , satisfacit ea praecipuis et melioribus ex Lutheranis .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_412", + "psc_text": "Qui etiam contemptor ad augmentum poenae suae aemulum suum videt in templo in universis prosperis Israel. Templum etenim Dei superna patria est, de qua etiam per Prophetam dicitur: Dominus in templo sancto suo, Dominus in coelo sedes ejus (Psal. X, 4) . Israel autem, qui videns Deum interpretatur, angelorum illa felix multitudo signatur, de qua Dominus in Evangelio dicit: Angeli eorum semper vident faciem Patris mei, qui in coelis est (Matth. XVIII, 10) . Israel autem prospera sunt beatorum illorum spirituum gaudia sempiterna. In templo igitur aemulum suum contemptor aspiciet, quia praedicator reprobus jam damnatus ordinem humilium jam gaudere in coelestibus recognoscit. Cui nimirum aemulo universa Israel prospera tribuuntur; scriptum quippe est: Erit Deus omnia in omnibus (I Cor. XV, 28) . Cuncta igitur Israel prospera omnia quae Deus est illis beatissimis civibus designantur. Nam cum aeterna illa essentia summum videlicet et simplex bonum in semetipso sit, tamen quia revelatione", + "candidate_score": 0.653297, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_123_125", + "bdc_text": "Publicum specto , universae caussae te parari cupio . Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente . se ferat .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_306", + "psc_text": "videndum quod dicitur: Ante faciem Heli Samuel Domino ministravit, quia praedicatorum sanctae Ecclesiae ministerium gentilis populi conversionem, amorem et reverentiam circa Redemptoris obsequium, veterum ordo doctorum longe ante videndo cognovit, et prophetando praedicavit. Hunc namque pronum in Domini ministerio noverat, qui dicebat: Adorabunt eum omnes reges terrae, omnes gentes servient ei (Psal. LXXI, 11) . Hinc Aggaeus loquitur, dicens: Veniet desideratus cunctis gentibus, et replebitur gloria domus Domini (Aggaei II, 8). Hinc Isaias dicit: Erit radix Jesse, qui exsurget regere gentes; in ipsum gentes sperabunt (Isa. XI, 10; Rom. XV, 12) . Hinc Psalmista ait: Laudate, omnes gentes, Dominum et collaudate eum, omnes populi (Psal. CXVI, 1) . Hinc patriarcha Jacob ait: Ipse erit exspectatio gentium (Gen. LIX, 10) . Ante faciem ergo Heli minister Domini Samuel puer fuit, quia quod dignum Deo postmodum gentilis populus habuit, doctorum ordo veterum per prophetiae spiritum praevidit. Et statim de projectis subditur: (Vers.", + "candidate_score": 0.652823, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_35", + "bdc_text": "In hanc rationem consensere , qui Christum in civitatibus imperii praedicant omnes , satisfacit ea praecipuis et melioribus ex Lutheranis .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_413", + "psc_text": "coelestibus recognoscit. Cui nimirum aemulo universa Israel prospera tribuuntur; scriptum quippe est: Erit Deus omnia in omnibus (I Cor. XV, 28) . Cuncta igitur Israel prospera omnia quae Deus est illis beatissimis civibus designantur. Nam cum aeterna illa essentia summum videlicet et simplex bonum in semetipso sit, tamen quia revelatione Majestatis suae 89 omnia illorum beatorum spirituum desideria satiat, hanc esse Doctor egregius demonstrat. Unde et caute non in semetipso Deus omnia, sed in omnibus omnia esse praedicat, quia qui in natura sua unum et simplex bonum ineffabiliter existit, tot bona est bonis omnibus, quot ipsi omnes de contemplatione gloriae adimplentur gaudiis. Universa igitur Israel prospera aemulo tribuuntur, quia ordo humilium electorum inter angelorum choros excipitur, ut divinae contemplationis gaudiis aeterna perceptione satietur. Qui recte aemulus contemptoris esse perhibetur, quia electi Dei etiam superborum atque negligentium praedicatorum bonae admonitionis hortamenta suscipiunt. Unde et Dominus praecipit, dicens: Quaecunque dixerint vobis facite,", + "candidate_score": 0.651726, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_42", + "bdc_text": "At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ;", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1116", + "psc_text": "quia remotioris vitae viri dum singularem conversationem tenent, sollicitudinem aliorum non habent? Unum ergo haedum, et unum panem habent, qui pro solis suis peccatis compunguntur, et alienis per pastorale officium non gravantur. Et quia, qui ejusdem perfectae conversationis sunt, in seipsis afflictionem carnis aemulantur; bene tres panes unus, et alius tres haedos, et tertius vini lagenam portat. Velut enim unus portat, quod oblaturi, aut comesturi sunt omnes; et omnes manducant vel offerunt, quod portat unus, quando pia aemulatione eorum quisque succensus, in se habet bona exempla pro aliis, et bona, quae habent alii, non negligit imitari. Et quia feminino genere dicuntur tortae panis, hoc profecto insinuat; quia qui ex consuetudine compungitur, ei nimirum ex lacrymis aliis aliae plures oriuntur. Quasi enim in femineo sexu foecunda est poenitentis afflictio; quia quo saepius quisque compungitur, eo et largiora ei lacrymarum fluenta ministrantur. Saul ergo non unus panis, sed duo dantur, quia flere", + "candidate_score": 0.648623, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_35", + "bdc_text": "In hanc rationem consensere , qui Christum in civitatibus imperii praedicant omnes , satisfacit ea praecipuis et melioribus ex Lutheranis .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1041", + "psc_text": "Et quia his verbis ad perferendos labores sanctae praedicationis invitatur, quae mercedis lucra exspectare debeat, exponit, dicens: (Vers. 20.) Et cui erunt quaeque optima Israel, nonne tibi et omni domui patris tui? 53. Israel, qui dicitur, videns Deum, quem rectius hoc loco significat, quam aeternorum civium illam beatam societatem, qui ex labore vitae hujus, ad aeternam omnipotentis Dei visionem pervenerunt? Quae ergo sunt Israel optima, nisi aeternae retributionis dona? Paulus quidem dicit: Unusquisque mercedem accipiet secundum laborent suum (I Cor. III, 8) . Hinc item dicit: Alia est gloria solis, alia lunae, et stellarum. Stella enim differt a stella in claritate (I Cor. XV, 41) . Omnium ergo fidelium retributiones, et praemia, bona sunt Israel. Quia vero electorum praedicatorum merces summa est, eorum sunt optima Israel. De his quippe Israelis optimis Dominus fideli servo suo repromittit, dicens: Amen dico vobis, super omnia bona sua constituet eum (Matt. XXIV, 47) .", + "candidate_score": 0.648229, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_42_44", + "bdc_text": "At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ; vgl. HBSR II 214 ; Z XIII 851 .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1115", + "psc_text": "quando pro peccatis suis affligitur, habet alium, quando subditorum peccata plangere conatur. Sed et hunc panem Psalmista clarius insinuans, ait: Surgite, postquam sederitis, qui manducatis panem doloris (Psal. CXXVI, 2) . Hinc Domino confitetur, dicens: Cibabis nos pane lacrymarum, et potum dabis nobis in lacrymis cum mensura (Psal. LXXIX, 9) . Panis ergo torta, panis est doloris, et panis lacrymarum. Et fortasse idcirco ille vir unus tres panis tortas portabat: quia tres erant, qui simul pergebant, ut cum inter se eos dividerent, singuli singulos panes haberent. Quod etiam de haedis intelligi convenienter potest. Qua in re quid notandum est, nisi quia remotioris vitae viri dum singularem conversationem tenent, sollicitudinem aliorum non habent? Unum ergo haedum, et unum panem habent, qui pro solis suis peccatis compunguntur, et alienis per pastorale officium non gravantur. Et quia, qui ejusdem perfectae conversationis sunt, in seipsis afflictionem carnis aemulantur; bene tres panes unus, et alius", + "candidate_score": 0.648062, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_42_44", + "bdc_text": "At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ; vgl. HBSR II 214 ; Z XIII 851 .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1116", + "psc_text": "quia remotioris vitae viri dum singularem conversationem tenent, sollicitudinem aliorum non habent? Unum ergo haedum, et unum panem habent, qui pro solis suis peccatis compunguntur, et alienis per pastorale officium non gravantur. Et quia, qui ejusdem perfectae conversationis sunt, in seipsis afflictionem carnis aemulantur; bene tres panes unus, et alius tres haedos, et tertius vini lagenam portat. Velut enim unus portat, quod oblaturi, aut comesturi sunt omnes; et omnes manducant vel offerunt, quod portat unus, quando pia aemulatione eorum quisque succensus, in se habet bona exempla pro aliis, et bona, quae habent alii, non negligit imitari. Et quia feminino genere dicuntur tortae panis, hoc profecto insinuat; quia qui ex consuetudine compungitur, ei nimirum ex lacrymis aliis aliae plures oriuntur. Quasi enim in femineo sexu foecunda est poenitentis afflictio; quia quo saepius quisque compungitur, eo et largiora ei lacrymarum fluenta ministrantur. Saul ergo non unus panis, sed duo dantur, quia flere", + "candidate_score": 0.647262, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_101_103", + "bdc_text": "Scholastica non attigisti per aetatem Bullinger hatte während seiner Studienzeit in Köln neben dem Humanismus auch die Scholastik kennengelernt ; vgl. HBD 4f ; Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_573", + "psc_text": "didicit, qui hoc non tam a comminante quam ab eo qui magis precibus cogebatur audivit? Sed qui istud quaerunt primo intelligant quia non ad litteram, sed ad spiritalem et typicam significationem ista discutimus. Hoc enim loco venire Heli, neque ad motum corporis Judaici sacerdotii refertur, neque ad affectum mentis, sed tamen venire ei fuit hoc ipsum quod rationalis Dei creatura est praedicatoribus apparere. Venit itaque cum in humana natura visus est, doctorumque corda sibi ad miserandum movit. Venire ergo Heli non est in veteri populo accessus mentis, aut corporis, sed ostensio humanae conditionis. Vel fortasse venire ei fuit ex eo quod ex omnibus populis ad Dei cultum electus fuit. Eum quoque filium appellavit qui ab illo respicitur qui in electis Patribus institutor sanctae Ecclesiae fuisse memoratur. Vocat ergo filium non affectu appellationis, sed ostensione amissae dignitatis. Et quia in caligine caecitatis aspicitur, indicari sibi visionem postulasse perhibetur. Obsecrare etenim ei", + "candidate_score": 0.647146, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_55", + "bdc_text": "in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_583", + "psc_text": "Sermo etenim venire cognoscitur, cum praedicatorum nostrorum promissio adimpletur. Promissio enim verbi est gaudium sine fine mansurum. Universo igitur Israeli sermo Samuelis venit, quia omnis multitudo sanctae Ecclesiae ad gaudium aeternae beatitudinis pervenit, et quod nunc in fide sermonis a sanctis ejus praedicatoribus repromittitur, per rei veritatem eidem in regnis coelestibus exhibetur. Verbum namque doctorum in repromissione fidelium est: Omnis qui credit in ipsum non perit, sed habebit vitam aeternam (Joan. III, 15) . Vel certe sermo doctorum in repromissione munerum est: Quae oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae preparavit Deus diligentibus se (Isa. LXIV, 4; I Cor. II, 9) . Sermo itaque Samuelis in universo Israeli venit, 125 quia quisquis sanctis praedicatoribus et vitae praesentis religiosam conversationem suadentibus et aeterna gaudia justis promittentibus credit, ad ea quae pie vivendo exspectavit gaudia aeterna carne moriendo transivit. Unde et is in cujus fide promiserat affirmat,", + "candidate_score": 0.646467, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_101_103", + "bdc_text": "Scholastica non attigisti per aetatem Bullinger hatte während seiner Studienzeit in Köln neben dem Humanismus auch die Scholastik kennengelernt ; vgl. HBD 4f ; Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_379", + "psc_text": "imitati hic sunt ad strenuitatem militiae, non ad praemium retributionis. CAPUT III. 1. Haec de sacra historia typica explanatione percurrimus, ut in eisdem sacrae historiae verbis moralis intelligentiae aliquid perquiramus. Itaque puer Samuel in conspectu Domini minister asseritur; quod tamen ministerium non absolute, sed ante faciem Heli Domino exhiberi memoratur. His igitur verbis non ostenditur perfectio ministerii, sed humilitatis. Facies namque Heli uniuscujusque institutoris ratio est arbitrii. Illi namque ante praeceptoris sui faciem Domino ministrat, qui in exhibitione ministerii sui proprii arbitrii rationem non sequitur, qui eo operis itinere graditur quod ei magistri sui cognitione praevidetur. Nam perfecti quique viri, et docibiles Dei (Joan. VI, 45; Isai. LIV, 13), ministri quidem in conspectu Domini sunt, sed ante faciem hominis ministri ejus non sunt, quia ipsa eos intus divinitas erudit qualiter foris etiam vita et moribus ac doctrina disponantur; unde et praecursori Redemptoris 82 paterni oraculi laude promittitur: Tu quidem, puer,", + "candidate_score": 0.646083, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_101_103", + "bdc_text": "Scholastica non attigisti per aetatem Bullinger hatte während seiner Studienzeit in Köln neben dem Humanismus auch die Scholastik kennengelernt ; vgl. HBD 4f ; Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_572", + "psc_text": "vitae, ecce convertimur ad gentes. (Act. XIII, 45) . Ex qua profecto ratione quaestio oritur, quia videlicet visionem Samuelis prece magis et imprecatione Heli indicatam fuisse perhibetur. Nam subditur: (Vers. 16--18.) Venit ergo Heli ad Samuelem, et dixit: Samuel, fili mi. Qui respondit: Praesto sum. Et interrogavit eum: Quis est sermo quem locutus est Dominus ad te? oro, ne celaveris mihi. Haec faciat tibi Deus, et haec addat, si absconderis a me sermonem ex omnibus quae dicta sunt tibi. Indicavit igitur ei Samuel universos sermones, et non abscondit ab eo. 25. Quomodo enim ab exsecutore divinae sententiae visionem suae repulsionis didicit, qui hoc non tam a comminante quam ab eo qui magis precibus cogebatur audivit? Sed qui istud quaerunt primo intelligant quia non ad litteram, sed ad spiritalem et typicam significationem ista discutimus. Hoc enim loco venire Heli, neque ad motum corporis Judaici sacerdotii refertur, neque ad affectum mentis, sed", + "candidate_score": 0.644304, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_103", + "bdc_text": "Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1518", + "psc_text": "sed ab utroque latere revolutus aspicitur, ut ab arrogantibus conspiciatur Deus, et eorum arrogantia deprimatur. Videat ergo arrogans quam potens in virtute, quam sublimis in majestate, quam humilis in virtute, Redemptor noster apparuit. Nam caecos illuminans, aegros sanans (Matth. IX), praecipiebat ut quod potenter egisset nemini diceretur. In monte resplenduit, Patrem testimonium suae divinitatis produxit, et tamen discipulis ait: Nemini dixeritis visionem hanc, donec Filius hominis a mortuis resurgat (Matth. XVII, 9) . Et fortasse idcirco resurgente jam Domino, ad monumentum angelus apparuit, qui ab ejus ostio lapidem revolvit. Tunc quippe revolvendus erat lapis, quia Christus verus homo et potens Deus post resurrectionis gloriam erat agnoscendus. Si ergo unam partem lapidis aspexit elatus, volvat lapidem, et aliam videat. Non qualitercunque lapidem videat, quia non est mortuus Christus, sed revolutum ab angelo, quia a mortuis resurrexit. Aspiciat ergo facundiam praedicationis hinc, et volvat, et miretur illinc splendorem humilitatis. Videat signorum potentiam", + "candidate_score": 0.643879, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_89", + "bdc_text": "In hoc sudo , ut ostendam consensum ecclesiae per omnia secula .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_582", + "psc_text": "Samueli revelatus asseritur, quoties apparere addiderit non refertur, quia nimirum usque in mundi finem sancta Ecclesia ducitur, cui praedicatores praesunt, qui ex eo in infimis alta aeternitatis gaudia praedicent, quo summa quae praedicant in alta Dei manifestatione vident. Quam profecto apparitionem juxta verbum Domini factam perhibetur. Quid est autem verbum Domini, nisi promissio Redemptoris? Addidit ergo ut appareret juxta verbum Domini, quia promissionis suae veritatem exhiberet non desinit. Verbum namque Domini in additione apparitionis est: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus, usque ad consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20) . Sequitur: (Vers. 21.) Et venit sermo Samuelis in universo Israeli. 31. Sermo etenim venire cognoscitur, cum praedicatorum nostrorum promissio adimpletur. Promissio enim verbi est gaudium sine fine mansurum. Universo igitur Israeli sermo Samuelis venit, quia omnis multitudo sanctae Ecclesiae ad gaudium aeternae beatitudinis pervenit, et quod nunc in fide sermonis a sanctis ejus praedicatoribus repromittitur, per rei veritatem eidem in regnis", + "candidate_score": 0.642692, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_124_126", + "bdc_text": "Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente . se ferat . Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1809", + "psc_text": "Sed quid hortor pastores quaerere, cum nisi Deus oculos [ Legendum videtur occultos] proferat, nequeant inveniri? Quid est enim aliud: Unges quem monstravero tibi? Tamen quaerendi sunt, quia, nisi quaesiti diu, minime monstrantur. Nam et Dominus se monstraturum promittit, et tamen propheta quaerere nititur, ut invenire mereatur. Unde et Dominus quaerendi instantiam imperat, dicens: Quaerite et invenietis, petite et accipietis, pulsate et aperietur vobis (Matth. VII, 7) . Quaerens ergo propheta, et tot jam repulsis, quaerere perseverans, quid nobis insinuat, nisi ut nulla dispensatione indigni ad culmen religionis venire permittamur [ Forte permittantur]? Nam cum in plerisque sanctae Ecclesiae negotiis salubris sit dispensatio, lethalis profecto et mortifera est, ubi aut caeci per ignorantiam, aut irreligiosi sapientes, aut ad saecularia negotia projecti ad aliorum primatum venire permittuntur. Hi enim ignorando, illi sciendo et non faciendo, subditorum animas perimunt: illi item negligendo spiritualia, sequendo carnalia et terrena. Illi quidem totis viribus laborant,", + "candidate_score": 0.641339, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_110", + "bdc_text": "Lutherum existimo defunctum suo munere , quanquam propter ingenii vehementiam haud ita multum prodesset ad graviorem dogmatum excussionem , si adversarii adsint improbi .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_239", + "psc_text": "meus, qui est in coelis (Matth. XVI, 16, 17) . Fundatus enim fide, accensus charitate, eum quem amabat etiam praedicabat. Bene ergo de reprobis subjunctum est: (Vers. 9.) Et impii tenebris conficescent. 23. Qui enim impii hoc in loco, nisi Judaei intelliguntur, qui a pietate verae fidei sunt extranei, et Redemptoris morte cruenti? De quibus recte dicitur: In tenebris conticescent, quia sancti super excelsa statuti Redemptorem mundi, quem in divinae majestatis claritate conspiciunt, aeternis laudibus confitentur. In tenebris ergo tacent impii, quia Judaei ideo Redemptorem non praedicant, quod ineffabilis eos illa claritas divinitatis non illustrat. Scriptum quippe est: Tollatur impius, ne videat gloriam Domini (Isai. XXVI, 10) . His quippe tenebris damnatos eos intuens, Joannes ait: Lux in tenebris lucet, et tenebrae eam non comprehenderunt (Joan. I, 5) . Hinc David non optans, sed prophetans, dicit: Obscurentur oculi eorum, ne videant, et deorsum eorum semper incurva (Ps. LXVIII, 24) .", + "candidate_score": 0.640961, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_133", + "bdc_text": "Novit dominus , quod hic ago ecclesiae caussam et vestram .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_551", + "psc_text": "est quod sciens omnia Filius judicii diem nescit, 118 nisi quia inter cuncta quae noverat, diem sciens, nesciebat eum ut diceret, sed ejus tempus et qualitatem sciebat? Hinc Joannes Baptista, qui Dominum perfecte noverat, ad eum quasi nesciens discipulos mittebat, dicens: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus (Luc. VII, 20) ? Velut enim Dominum nesciens Samuel praedicabat, cum evangelista Matthaeus, divinitatem Redemptoris praeteriens, a sola humanitate ejus inchoavit, dicens: Liber generationis Jesu Christi filii David, filii Abraham (Matth. I, 1, seq.) . Sed sciebat profecto Dominum, et revelatus erat ei sermo Domini, cum Joannes, divinitatem ejus alta exponendo suscipiens, ait: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum (Joan. I, 1) . Nesciebat Dominum, cum Paulus loqueretur, dicens: Factus sum omnia omnibus, ut omnes facerem salvos (I Cor. IX, 22) . Qui enim infirmis infirmus, et parvulis fiebat parvulus, et omnibus omnia, nimirum", + "candidate_score": 0.640088, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1208", + "psc_text": "etiam scribitur quando in eorum mente haec firmiter inserit. Nam qui sic loquitur, ut audita auditores ejus obliviscantur, ad populum legem dicit, sed hanc in libro non scribit. Verba ergo, quae doctor loquitur, in libro scribere, est auditorum suorum mentibus attente commendare. Quasi scribere volebat Dominus, quae dixerat, quando dicebat: Mementote sermonis mei, quem ego dixi vobis. Non est servus major Domino suo (Joan. XV, 20) . Hinc Paulus locutam regni legem in libro describens, ait: Mementote praepositorum vestrorum, qui vobis locuti sunt verbum Dei, quorum intuentes exitum conversationis, imitamini fidem (Heb. XIII, 7) . Si vero et hic aliam legem quis esse praesignatam accipere voluerit, illam aspiciat, quam beatus Paulus ostendit, dicens: Qui evangelium annuntiat, de evangelio vivat: et qui altario servit, de altario vivat (I Cor. IX, 14) . Hanc quippe legem regni Dominus loquebatur ad populum, quando dicebat: Qui recipit prophetam in nomine prophetae, mercedem prophetae accipiet;", + "candidate_score": 0.639333, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_149", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 497 ] , S. 460 , 57f. , hic optimus et studiosissimus adolescens , mirifice proficit in linguis et omni studiorum genere et veretur se apud vos docendis pueris addicendum .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1145", + "psc_text": "in illa abundantia in te supervenientis spiritus loqui non potes, quando illa se tibi plenitudo infuderit, loquendi copia abundabis. Hunc quippe insilientem spiritum discipulis promittens Dominus, ait: Cum venerit ille spiritus veritatis, docebit vos omnem veritatem, et quae ventura sunt, annuntiabit vobis (Joan. XVI, 13) . In eos quidem superveniens spiritus insilit, quorum corda repente veniens, illustravit (Act. II, 2). Et illustrati prophetavere, quia Redemptorem humani generis omni lingua praedicaverunt. Quod certe in sancta Ecclesia etiam nunc fieri cernimus: quia saepe qui divina loqui appetunt, ab eodem spiritu subito docentur, et loqui optime ea etiam possunt, quae praemeditatione nulla didicere. Pro custodia quippe mandatorum Dei, percipiunt gratiam verbi in sublimi revelatione Redemptoris. Quid enim mirum, si lucem scientiae percipere subito possunt, qui per vitae puritatem sedes sancti Spiritus semper sunt? Sed quale esset sancti Spiritus donum, si scientiam daret, et affectum magnae charitatis non daret? Qui enim illo spiritu replentur,", + "candidate_score": 0.638673, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_22_24", + "bdc_text": "Die Erwartung eines baldigen Reichstages ( vgl . Melanchthon BW . Regesten II 174 , Nr. 1539 ) war verfrüht ;", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_40", + "psc_text": "9. Quae enim spiritalis civitas Redemptoris, nisi Scriptura sacra exstitit? Haec nimirum civitas suis civibus tot defensionum munimina contulit, quot praecepta; tot arma eis praebuit, quot consilia salutis. Quid autem fuit Redemptori nostro ascendere, nisi in humanitatis forma, divinitatis suae alta revelare? Et quia in sacra Scriptura cognoscitur, 11 de civitate sua recte ascendere perhibetur. Statuti vero dies sunt promissiones de se, in sanctis Scripturis positae. Dies quippe sunt, quia ad cognoscendum eum, electis lucent. Statuti quoque dies sunt, quia ab antiquis Patribus in eodem sacro eloquio eos esse positos non ignoramus. Diem namque ascensus ejus praefigebat Moyses, cum dicebat: Prophetam vobis suscitabit Dominus de filiis vestris, tanquam me ipsum audietis (Deut. XVIII, 18) . Diem quoque statuebat, qui dicebat: Non deficiet sceptrum de Juda, et dux de femore ejus, donec veniat qui mittendus est, et ipse erit exspectatio gentium (Gen. XLIX, 10) . Diem hujus ascensus statuens, ait Michaeas:", + "candidate_score": 0.636849, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_84", + "bdc_text": "Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ;", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_13", + "psc_text": "Hinc nimirum nostri sudoris fructum suum faciunt, quia dum ex benignitate diligunt, ad aeternae remunerationis sibi cumulum vertunt, et quod tantis temporibus tam clausa et inexposita Scriptura ad communem intelligentiam ducitur, et quod parvuli sanctae Ecclesiae dum in veteris Scripturae tegminibus novae religionis splendorem suscipiunt, in profectu suae devotionis adjuvantur. 5. Sed quia in diversis sanctorum Patrum operibus diversa hujus historiae testimonia inveniuntur exposita, notare lector debet quia aliquando eorum sensus tractando subsequor, aliquando autem enodare historiam aliter insudo, ut et opus quod spe divinae inspirationis aggredior, et antiquorum patrum auctoritate sit validum, et lectori nequaquam fastidiosum, dum inter ea quae novit vetera ea etiam ei quae non novit nova repraesentat. Ad quam profecto sententiarum pronuntiationem aliquando ex necessitate ducor, quia et Patres venerabiles si seriatim cuncta exponerent quae ex parte tetigerunt, eam seriem locutionis quam tenere visi sunt observare nequaquam potuissent. Dum igitur sanctorum Patrum intellectus praetereo, necessitate aliquando,", + "candidate_score": 0.636409, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_5_7", + "bdc_text": "praemisisse , verum currus , in quo vehitur is , qui illas fertUnbekannt. , nondum advenit . Memorat vero in illis te excusare , quod non veneritis Constantiam Bucer hatte Kriti k am Fernbleiben der Zürcher von der Konstanzer Tagung vom Dezember 1534 geübt ;", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_619", + "psc_text": "memoratur. Sequitur: (Vers. 16.) Et dixit ad Heli: Ego sum qui veni de praelio, ego qui de acie fugi hodie. 18. Quasi in praelio se fuisse memorabat ille qui dicebat: Audistis conversationem meam aliquando in Judaismo; quoniam supra modum persuequebar Ecclesiam Dei, et expugnabam illam, et proficiebam in Judaismo supra multos coaetaneos meos, in genere meo, abundantius aemulator existens paternarum mearum traditionum (Gal. I, 13, 14) . Sed de praelio venit qui dicit: Qui prius fui blasphemus et persecutor; sed misericordiam consecutus sum, quia ignorans feci (I Tim. I, 13) . Fugere ergo de acie Judaeo quid est aliud quam a perfidorum errore separari? et de praelio venire quid est, nisi rectae fidei bonum aliis nuntiare? Fugere namque metuentis est; venire, volentis. Quo in loco, quia prius dicitur venire de praelio, quam ex acie fugere, cum prius deseratur perfidia quam veritas praedicetur, mirum non est. Nam hoc, quod de acie", + "candidate_score": 0.633414, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_115", + "bdc_text": "Praecipuas controversias diligenter cognosce , quid scholastici tradunt , ipse vide , ex patribus te muni .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_14", + "psc_text": "quae novit vetera ea etiam ei quae non novit nova repraesentat. Ad quam profecto sententiarum pronuntiationem aliquando ex necessitate ducor, quia et Patres venerabiles si seriatim cuncta exponerent quae ex parte tetigerunt, eam seriem locutionis quam tenere visi sunt observare nequaquam potuissent. Dum igitur sanctorum Patrum intellectus praetereo, necessitate aliquando, aliquando commoditate utor, quia et fastidium lectori amoveo, et dum totum seriatim discutio, multa ex mediis contra me veniunt quae illorum sequi sententias non permittunt. In quo sane opere lectorem flagito, ut non verba ex eloquentium oratorum sanctae Ecclesiae comparatione consideret, sed sententiarum intellectus ex ecclesiasticae disciplinae rationibus penset, quia etsi juxta Dei prohibitionem in ejus domo nemus plantare nescio (Deut. XVI, 21), regulam tamen, qua sancta Scriptura fideliter exponitur, in nullo derelinquo. Sed et ubi 6 minus placet quod peritus lector invenerit, consideret quod dum spiritalem historiam et altis sensibus profundam, velut magni pelagi procellas nauta peregrinus aggredior, reprehensibile", + "candidate_score": 0.631338, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_159", + "bdc_text": "] Vere eximio domini Iesu servo Heylrycho Bullingero , symmystae summe colendo .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_582", + "psc_text": "Samueli revelatus asseritur, quoties apparere addiderit non refertur, quia nimirum usque in mundi finem sancta Ecclesia ducitur, cui praedicatores praesunt, qui ex eo in infimis alta aeternitatis gaudia praedicent, quo summa quae praedicant in alta Dei manifestatione vident. Quam profecto apparitionem juxta verbum Domini factam perhibetur. Quid est autem verbum Domini, nisi promissio Redemptoris? Addidit ergo ut appareret juxta verbum Domini, quia promissionis suae veritatem exhiberet non desinit. Verbum namque Domini in additione apparitionis est: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus, usque ad consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20) . Sequitur: (Vers. 21.) Et venit sermo Samuelis in universo Israeli. 31. Sermo etenim venire cognoscitur, cum praedicatorum nostrorum promissio adimpletur. Promissio enim verbi est gaudium sine fine mansurum. Universo igitur Israeli sermo Samuelis venit, quia omnis multitudo sanctae Ecclesiae ad gaudium aeternae beatitudinis pervenit, et quod nunc in fide sermonis a sanctis ejus praedicatoribus repromittitur, per rei veritatem eidem in regnis", + "candidate_score": 0.629808, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_124", + "bdc_text": "Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1845", + "psc_text": "praedicat prava operatione conculcat. Samuel itaque ad ungendum regem veniens, in manu vitulum tulit; quia praecursor Domini se prius mirabilem per supernae conversationis fulgorem praebuit, et sic bonum tantae gratiae nescientibus indicavit. 26. Sed quid est, quod quaeri inter filios Isai jubetur, nisi quia et de veteri populo nasciturus erat, et aequalem nullum habiturus? Quaeri itaque praecipitur, ut ei rationabiliter credamus. Et quia per semetipsum dicit: Nemo venit ad me, nisi Pater, qui misit me, traxerit eum (Joan. VI, 44) , bene Samueli a patre dicitur: Unges quem monstravero tibi. Quasi enim monstratum unxerat prius, qui ab eo, quem unxerat, audiebat: Beatus es Simon Bar-Jona, quia caro et sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus, qui est in coelis (Matth. XVI, 17) . In Bethlehem ergo mittitur, quia cum secundum carnem quaeritur Christus, natus ex Judaeorum populo invenitur. Venit etiam in Bethlehem, quia ordo praedicatorum ante Judaeam convertere studuit, et", + "candidate_score": 0.627882, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_64_66", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 379 , 29-32. ? Si profana amicitia aperta habet pectora , quid deceat christianam ! Ego ea de caussa meis impensis tantum emensus Lesung unsicher ;", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_682", + "psc_text": "ergo arcae redditur pro peccato, cum peccatores ex Scripturae sacrae cognitione affliguntur, et cruciatu tergere culpas satagunt, quas carnis delectatione traxerunt. Curantur autem, quando jam expleta mensura afflictionis, ad fiduciam divinae indulgentiae 146 per auxilium relevantur interni solatii. Unde et Psalmista loquitur, dicens: Cibabis nos pane lacrymarum, et potum dabis nobis in lacrymis in mensura (Psal. LXXIX, 6) . Lacrymarum quippe potus ad mensuram dat: quia profecto peccator, etsi ex interna Dei aspiratione pro culpa compungitur, ex eadem compunctionis afflictione eodem consolante relevatur. Unde et per Moysen Dominus dicit: Ego occidam, et ego vivere faciam: percutiam, et ego sanabo (Deut. XXXII, 39) . Percutit namque, et sanat: quia quos per compunctionem sauciat, per indulgentiae securitatem curat. Bene itaque curatis jam dicitur: Et scietis, quare manus ejus non recedat a vobis. Nam antequam curet, quare manus Domini ab eis non recedat, scire non possunt: quia tunc poenitentiae bonum intelligunt, cum in", + "candidate_score": 0.627238, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_101", + "bdc_text": "Scholastica non attigisti per aetatem Bullinger hatte während seiner Studienzeit in Köln neben dem Humanismus auch die Scholastik kennengelernt ;", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1400", + "psc_text": "discendi desiderium maligni spiritus tollunt: ut et saecularia nesciant, et ad sublimitatem spiritalium non pertingant. Bene ergo dicitur: Caverant Philistiim ne forte facerent Hebraei gladium, et lanceam. Aperte quidem daemones sciunt, quia dum saecularibus litteris instruimur, in spiritualibus adjuvamur. Cum ergo nos ea discere dissuadent, quid aliud, quam ne lanceam aut gladium faciamus praecavent? Dicat ergo historica, et studium electorum propheta insinuet, et exponat: Descendebat Israel ad Philistiim, ut exacueret unusquisque vomerem suum, aut ligonem. Ad Philistaeos descendimus, quando ad discendos saeculares libros animum inclinamus. Et descensus dicitur, quia Christiana simplicitas in alto est. Sed quid est, quod saeculares litterae dicuntur in plano esse, modus vero docendi sublimis? Quia cum coelestia nulla narrent, et miro dicendi ordine, quae proponuntur, explicant, et narrando sublimantur, et carnalia dicendo deponuntur. Quem profecto dicendi, sive intelligendi modum qui scire appetit, descendat ad Philistiim, vomerem et ligonem acuat, ut ad saecularium etiam carnalia audienda deponatur,", + "candidate_score": 0.626485, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_101", + "bdc_text": "Scholastica non attigisti per aetatem Bullinger hatte während seiner Studienzeit in Köln neben dem Humanismus auch die Scholastik kennengelernt ;", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1401", + "psc_text": "dicuntur in plano esse, modus vero docendi sublimis? Quia cum coelestia nulla narrent, et miro dicendi ordine, quae proponuntur, explicant, et narrando sublimantur, et carnalia dicendo deponuntur. Quem profecto dicendi, sive intelligendi modum qui scire appetit, descendat ad Philistiim, vomerem et ligonem acuat, ut ad saecularium etiam carnalia audienda deponatur, qui eorum eloquentia instrui penitus nititur. Hanc quippe saecularem scientiam omnipotens Deus in plano anteposuit, ut nobis ascendendi gradum faceret, qui nos ad divinae Scripturae altitudinem levare debuisset. Idcirco eam praemittere voluit, ut in ipsa nos instrueret ad spiritualia transire. Unde et Moyses, qui nobis divinorum eloquiorum principia edidit, non prius divina didicit, sed ut capere, vel exprimere divina posset, in omni Aegyptiorum scientia rudem animum informavit. Isaias etiam prophetis aliis eloquentior extitit: quia nec, ut Jeremias Anathotites, nec, ut Amos armentarius, sed nobiliter instructus atque urbanus fuit. Paulus quoque vas electionis ante ad Gamalielis pedes instruitur, quam rapiatur in", + "candidate_score": 0.624902, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_94", + "bdc_text": "Profecto aliud opus est - veritatem certo ex istis , quae mundum occuparunt , eruere tenebristenebris übergeschrieben .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_239", + "psc_text": "meus, qui est in coelis (Matth. XVI, 16, 17) . Fundatus enim fide, accensus charitate, eum quem amabat etiam praedicabat. Bene ergo de reprobis subjunctum est: (Vers. 9.) Et impii tenebris conficescent. 23. Qui enim impii hoc in loco, nisi Judaei intelliguntur, qui a pietate verae fidei sunt extranei, et Redemptoris morte cruenti? De quibus recte dicitur: In tenebris conticescent, quia sancti super excelsa statuti Redemptorem mundi, quem in divinae majestatis claritate conspiciunt, aeternis laudibus confitentur. In tenebris ergo tacent impii, quia Judaei ideo Redemptorem non praedicant, quod ineffabilis eos illa claritas divinitatis non illustrat. Scriptum quippe est: Tollatur impius, ne videat gloriam Domini (Isai. XXVI, 10) . His quippe tenebris damnatos eos intuens, Joannes ait: Lux in tenebris lucet, et tenebrae eam non comprehenderunt (Joan. I, 5) . Hinc David non optans, sed prophetans, dicit: Obscurentur oculi eorum, ne videant, et deorsum eorum semper incurva (Ps. LXVIII, 24) .", + "candidate_score": 0.620419, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_65", + "bdc_text": "Si profana amicitia aperta habet pectora , quid deceat christianam !", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1744", + "psc_text": "quidem sunt qui peccata confitendo aperiunt, sed non convertendo, nequaquam detestantur. Hi profecto confitendo nihil agunt, quia quod loquendo ejiciunt, amando introducunt. Unde et salubriter confiteri volentibus Scriptura insinuat, dicens: Corde creditur ad justitiam, ore autem confessio fit ad salutem (Rom. X, 10) . Quid est corde credere ad justitiam, nisi voluntatem dirigere ad fidem, per dilectionem operantem? Cum ergo quis cordis intentionem ad justitiam per amorem dirigit, per initium bonae voluntatis, fructum habet bonae conversionis. Hic certe jam ad salutem confitetur, quia plus loquendo de vulnere ejicit quam conversione compunxit. Tertia ergo species, id est vindicta, quasi medicina necessaria est; ut apostema reatus, quod conversione compungitur, confitendo purgetur, afflictionisque medicina sanetur. Ergo qui corde ad justitiam non credit, confessionem ad salutem nequaquam facit, quia velut malae arboris folia ostendit, cujus altas radices figit in corde. Signum ergo verae confessionis non est in oris confessione, sed in afflictione poenitentiae. Tunc", + "candidate_score": 0.618966, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_153_155", + "bdc_text": "Non sunt ista sublimia ingenia deterenda in ludisvor ludis gestrichenes isag . nec prosunt illic , versantia scilicet in maioribus . Est mire inocens et portentose studiosus .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_211", + "psc_text": "vetera sunt, quae, ut dixi, per renovantem spiritum non intelliguntur. Tale est igitur ac si dicat: Dignum est ut ab eorum narratione sileas, quorum novos et splendidos sensus ignoras. Quae nimirum etsi subtiliter intelligis, tumorem arrogantiae tibi praestare non debent, quia Deus scientiarum Dominus est. Redemptor quippe humani generis, quia summi Patris est Verbum, Dominus est utique omnium scientiarum. Alta quippe, et magna locutus est Isaias, magna locutus est Jeremias; sed profecto nihil dicerent, si hoc Verbum scientiarum Dominus non eis, antequam loquerentur, scientias indicaret. Unde et frequenter in libris ejusdem Isaiae prophetae legitur: Verbum quod factum est ad Isaiam prophetam. Frequenter et in libro Jeremiae scribitur: Verbum quod factum est ad Jeremiam prophetam. Hoc Verbum scientiarum Dominum Joannes in altissimo summi Patris sinu aspiciens, ait: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum (Joan. I, 1) . Hinc Paulus scientiarum Dominum Redemptorem nostrum 47", + "candidate_score": 0.614835, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_5", + "bdc_text": "praemisisse , verum currus , in quo vehitur is , qui illas fertUnbekannt. , nondum advenit .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_909", + "psc_text": "quasi in incertum: sic pugno, non quasi aerem verberans, sed castigo corpus meum, et in servitutem redigo (I Cor. IX, 26, 27) . Quid ergo in hoc curru rectius exprimitur, quam rectae intentionis sublimitas? Currum ergo fabricare, est in mentibus auditorum altitudinem rectae intentionis erigere. Qui enim per exempla meliorum praedicationis ministerium sortiuntur, currus post aratri et messionis studium fabricant, quando bene agentes subditos docent, ut ex omnibus operibus bonis, quae agunt, sola aeterna retributionis praemia praestolentur. Terrena quidem despicere, nulla transitoria desiderare, aeterna diligere, atque ad illa magnis desideriis festinare, jam quidem sublimi currui praesidere est. De quibus nimirum curribus per Psalmistam dicitur: Currus Dei decem millibus multiplex, millia laetantium, Dominus in illis ascendit (Psal. LXVII, 18) . Arma vero eorum, sunt acuta consilia, quibus tanto validius hostes feriunt, quanto celerius eorum astutias deprehendunt. Unde et quasi armatus ille potens loquebatur: Non ignoramus ejus astutias (II Cor. II, 11)", + "candidate_score": 0.608395, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_69_71", + "bdc_text": "vgl. HBBW III [Nr. 219 ] , S. 119-123 ; Köhler , ZL II 311f. . Ibi libere decebat exponere omnia .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1445", + "psc_text": "ostenditur, nisi quia relinquenda est praepositis dispositio libera, tenenda est subditis virtus obedientiae non remissa? Ut enim liberam disponendi auctoritatem praedicatoribus assignent, ait: Fac omnia, quae placent animo tuo. Et ut subditorum pronam voluntatem ad omnia servitia ostenderet, subdit: Perge quo cupis, et ero tecum quocunque volueris. Nec ibi quidem dixit: Quaedam fac quae sunt in animo tuo, quaedam non fac, vel aliter fac; nec hic, perge illuc, et ero tecum, et illuc non ero tecum. Omnia, inquit, fac, quia dispositione praelatorum disponenda sunt omnia: Ero item, ait, tecum quocunque volueris; quia alicui praecepto obedientiae subjectus optimus deesse non debet. Sequitur: (Vers. 8-10.) Et ait Jonathas, ecce nos transibimus ad viros istos, cumque apparuerimus eis, si taliter locuti fuerint ad nos: Manete donec veniamus ad vos, stemus in loco nostro, nec ascendamus ad eos. Si autem dixerint: Ascendite ad nos, ascendamus, quia tradidit eos Dominus in manibus nostris. 13. Certa", + "candidate_score": 0.608255, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_12", + "bdc_text": "Porro , mi Bullingere , res belle habent , dum colloquium promittis .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1188", + "psc_text": "non revelat. Habet quidem quod indicet, sed quod per seipsum ostenditur indicare non vult. Nam qui magna dignitate magnaque sanctitate radiat, multa vivendo ostendit quae loquendo non dicit. Hoc profecto regni verbum habere Dominus praedicatorem voluit, quando in veste pontificis tintinnabula poni mandavit (Exod. XXVIII, 34). Vestis quidem pontificis est ostensio bonae conversationis. Quae quasi tintinnabulis multis inseritur, quando opera bona multiplicat quae ad minorum exemplum clamant. Sed indicare rex regni verbum non audet: quia praeceptum est sacerdotibus ut coram Domino vestis decorem portent. Coram Domino quidem vestis decorem portat et qui bona ostendit, et de ostensione bonorum operum non hominibus per vanitatem foris, sed Deo intus per amorem placere appetit. Tunc certe sacerdos tacet, sed dum incedit quod portat clamat; quia electus praedicator se jactando non indicat, sed bene vivendo loqui nequaquam cessat. Dicatur ergo de Saul, quia patruo suo sermonem regni non indicavit: quia electi viri, cum splendorem", + "candidate_score": 0.606922, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_12", + "bdc_text": "Porro , mi Bullingere , res belle habent , dum colloquium promittis .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1187", + "psc_text": "Indicavit nobis, quia inventae sunt asinae. Sermonem autem regni non indicavit ei, quem locutus ei Samuel fuerat. 30. Sermo regni est honorabilis dignitas pastoralis. Ipsa enim repraesentatione sua loquitur: quia patruus non est qui tanto ordine sublimatur. Verbum ergo regni rex non indicat: quia pastor Ecclesiae magno divinitatis splendore loquitur, sed elatione non loquitur. Qui vero verbum non indicat illud celat quod loquitur. Verbum enim semper loquitur cui verbum est, alioquin verbum non est. Verbum ergo regni habet qui ea conversatione fulget, quae exempla coelestis itineris aliis quasi loquendo praebet. Verbum ergo non indicat qui magnitudinem sanctitatis per vanam gloriam non revelat. Habet quidem quod indicet, sed quod per seipsum ostenditur indicare non vult. Nam qui magna dignitate magnaque sanctitate radiat, multa vivendo ostendit quae loquendo non dicit. Hoc profecto regni verbum habere Dominus praedicatorem voluit, quando in veste pontificis tintinnabula poni mandavit (Exod. XXVIII, 34). Vestis quidem pontificis est", + "candidate_score": 0.605671, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_5", + "bdc_text": "praemisisse , verum currus , in quo vehitur is , qui illas fertUnbekannt. , nondum advenit .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_910", + "psc_text": "curribus per Psalmistam dicitur: Currus Dei decem millibus multiplex, millia laetantium, Dominus in illis ascendit (Psal. LXVII, 18) . Arma vero eorum, sunt acuta consilia, quibus tanto validius hostes feriunt, quanto celerius eorum astutias deprehendunt. Unde et quasi armatus ille potens loquebatur: Non ignoramus ejus astutias (II Cor. II, 11) . Arma etiam fabricabat, cum dicebat: Et scutum fidei, in quo possitis omnia tela nequissimi ignea exstinguere, et galeam salutis assumite, et gladium spiritus, quod est verbum Dei (Ephes. VI, 16, 17) . In illis quidem curribus, et armis positi electi, veloces atque potentes sunt. Veloces quidem: quia dum spiritualia cupiunt, nequitias spirituales in momento deprehendunt. Potentes vero sunt: quia dum ardentius summa desiderant, quidquid eis de imo saeculi amore suggeritur, pro nullo pensant: et quasi currus vecti pondere, in hostes magnum impetum habent, qui sanctis virtutibus, et acutis consiliis pleni, tentamenta omnia, quae ingeruntur, in momento destruunt. Nec vacat", + "candidate_score": 0.605576, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_153_155", + "bdc_text": "Non sunt ista sublimia ingenia deterenda in ludisvor ludis gestrichenes isag . nec prosunt illic , versantia scilicet in maioribus . Est mire inocens et portentose studiosus .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_7", + "psc_text": "obsecrare lectorem censui, ut inanitate expositionis meae pondus sacrae historiae nequaquam penset, quia divina eloquia ex mensura tractatorum nunquam aestimanda sunt. Nam nec idcirco sunt vilipendenda, quia non subtiliter considerantur; nec celsa et venerabilia ideo, quia facunde et subtiliter exponuntur. Alia quippe virtus est quae apud saeculi sapientes tanta habetur, quantum eam extollere possunt praeclara ingenia. Sacra vero Scriptura, quia divinitus inspirata est, tanto sublimius etiam praeclara hominum ingenia superat, quanto ipsi praeclari homines Deo inferiores sunt, et nihil in illa spiritali sublimitate conspiciunt, nisi quod eis ipsius divinae dignationis bonitate revelatur. Nemo igitur in ejus scientia ita perfectus est, 4 ut proficere ultra non possit, quia inferior est omnis profectus hominis, divinitatis altitudine eam inspirantis. Unde et per Psalmistam de Domino dicitur: Qui tegit in aquis superiora ejus (Ps. CIII, 3) . Si enim aquarum appellatione illae supernae designantur profundae intelligentiae angelorum, dum sacri eloquii altitudinem Deus in aquis", + "candidate_score": 0.601635, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_12_14", + "bdc_text": "Porro , mi Bullingere , res belle habent , dum colloquium promittis . Utinam id paucos ante dies factum novissem ! Svevia repetenda mihi est citius Bucer verließ Straßburg Anfang Februar , war am 15 .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_1034", + "psc_text": "didicit, praedicare aliis intendit. Quando enim bona proponimus, quasi mane in initio diei sumus; quia boni claritatem jam aspicere coepimus, quam sequamur. Sed hoc mane in plenum diem crescit, quando is, qui magna bona agere, aut alta aeternitatis gaudia praedicare proposuit, id quod proposuit, in magna exhibet luce virtutis. Mane ergo Saul ab excelso dimittitur; quia auditores praedicatorum bonorum, quod ab eis sublime audiunt, exercere sublimiter non morantur. Sed electi viri, bona quae habent, et abscondere, et manifestare sciunt. Abscondunt quippe, ne per elationem pereant, sed ne infructuosa remaneant, manifestant. Dum absconderunt, tunc custodiunt; sed dum manifestant, proferunt fructum. Nam sequitur: (Vers. 19, 20.) Et omnia quae sunt in animo tuo indicabo tibi; et de asinis, quas perdidisti nudiustertius, ne sollicitus sis, quia inventae sunt. 51. Celare se quidem praedicatores qualiter studeant, superius in verbo Samuelis ostenditur, ubi dicitur: Ego sum Videns. Nunc autem quia dicit: Omnia, quae sunt in", + "candidate_score": 0.592538, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_153", + "bdc_text": "Non sunt ista sublimia ingenia deterenda in ludisvor ludis gestrichenes isag .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_8", + "psc_text": "4 ut proficere ultra non possit, quia inferior est omnis profectus hominis, divinitatis altitudine eam inspirantis. Unde et per Psalmistam de Domino dicitur: Qui tegit in aquis superiora ejus (Ps. CIII, 3) . Si enim aquarum appellatione illae supernae designantur profundae intelligentiae angelorum, dum sacri eloquii altitudinem Deus in aquis tegere dicitur, constat nimirum quia homo semper illa sit inferior cui solum ejus inferiora revelantur. Hinc etiam per Moysen praecipitur ut agni residuum igne comburatur (Exod. XII, 10), quia videlicet Scripturae sacrae, quae ad cognoscendum Redemptorem sunt editae, pro sublimitatis suae dignitate venerandae tunc etiam sunt cum non intelliguntur. Itaque etsi nihil pensatur quod a me dicitur, nihilominus pensandum est quia haec sacra Scriptura, quae a me indigne exponitur, ei cui omnipotens Deus secreta aperire voluerit bona et sublimia multa dicit. Scriptura etenim sacra tam mirabiliter ab omnipotente Deo condita est, ut etsi multipliciter videatur exposita, non desunt tamen ei", + "candidate_score": 0.561306, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_153", + "bdc_text": "Non sunt ista sublimia ingenia deterenda in ludisvor ludis gestrichenes isag .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_211", + "psc_text": "vetera sunt, quae, ut dixi, per renovantem spiritum non intelliguntur. Tale est igitur ac si dicat: Dignum est ut ab eorum narratione sileas, quorum novos et splendidos sensus ignoras. Quae nimirum etsi subtiliter intelligis, tumorem arrogantiae tibi praestare non debent, quia Deus scientiarum Dominus est. Redemptor quippe humani generis, quia summi Patris est Verbum, Dominus est utique omnium scientiarum. Alta quippe, et magna locutus est Isaias, magna locutus est Jeremias; sed profecto nihil dicerent, si hoc Verbum scientiarum Dominus non eis, antequam loquerentur, scientias indicaret. Unde et frequenter in libris ejusdem Isaiae prophetae legitur: Verbum quod factum est ad Isaiam prophetam. Frequenter et in libro Jeremiae scribitur: Verbum quod factum est ad Jeremiam prophetam. Hoc Verbum scientiarum Dominum Joannes in altissimo summi Patris sinu aspiciens, ait: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum (Joan. I, 1) . Hinc Paulus scientiarum Dominum Redemptorem nostrum 47", + "candidate_score": 0.560587, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_153", + "bdc_text": "Non sunt ista sublimia ingenia deterenda in ludisvor ludis gestrichenes isag .", + "psc_chunk_id": "079_Gregorius-I_Commentarii-in-librum-I-Regum_window_7", + "psc_text": "obsecrare lectorem censui, ut inanitate expositionis meae pondus sacrae historiae nequaquam penset, quia divina eloquia ex mensura tractatorum nunquam aestimanda sunt. Nam nec idcirco sunt vilipendenda, quia non subtiliter considerantur; nec celsa et venerabilia ideo, quia facunde et subtiliter exponuntur. Alia quippe virtus est quae apud saeculi sapientes tanta habetur, quantum eam extollere possunt praeclara ingenia. Sacra vero Scriptura, quia divinitus inspirata est, tanto sublimius etiam praeclara hominum ingenia superat, quanto ipsi praeclari homines Deo inferiores sunt, et nihil in illa spiritali sublimitate conspiciunt, nisi quod eis ipsius divinae dignationis bonitate revelatur. Nemo igitur in ejus scientia ita perfectus est, 4 ut proficere ultra non possit, quia inferior est omnis profectus hominis, divinitatis altitudine eam inspirantis. Unde et per Psalmistam de Domino dicitur: Qui tegit in aquis superiora ejus (Ps. CIII, 3) . Si enim aquarum appellatione illae supernae designantur profundae intelligentiae angelorum, dum sacri eloquii altitudinem Deus in aquis", + "candidate_score": 0.554479, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 15, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore", + "max_score": 0.718484, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_38_40", + "bdc_text": "Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_1048", + "psc_text": "Dominica positum est: mysterium vestrum accipitis. Ad id quod estis, Amen respondetis, et respondendo subscribitis. Audis enim, Corpus Christi; et respondes, Amen. Esto membrum corporis Christi, ut verum sit Amen. Quare ergo in pane? Nihil hic de nostro afferamus, ipsum Apostolum identidem audiamus, qui cum de isto Sacramento loqueretur, ait, Unus panis, unum corpus multi sumus (Id. X, 17) : intelligite et gaudete; unitas, veritas, pietas, charitas. Unus panis: quis est iste unus panis? Unum corpus multi. Recolite quia panis non fit de uno grano, sed de multis. Quando exorcizabamini, quasi molebamini. Quando baptizati estis, quasi conspersi estis. Quando Spiritus sancti ignem accepistis, quasi cocti estis. Estote quod videtis, et accipite quod estis. Hoc Apostolus de pane dixit. Jam de calice quid intelligeremus, etiam non dictum, satis ostendit. Sicut enim ut sit species visibilis panis, multa grana in unum consperguntur, tanquam illud fiat, quod de fidelibus ait Scriptura sancta, Erat", + "candidate_score": 0.718484, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_39_41", + "bdc_text": "Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_430", + "psc_text": "Panis ille quem videtis in altari, sanctificatus per verbum Dei, corpus est Christi. Calix ille, imo quod habet calix, sanctificatum per verbum Dei, sanguis est Christi. Per ista voluit Dominus Christus commendare corpus et sanguinem suum, quem pro nobis fudit in remissionem peccatorum. Si bene accepistis, vos estis quod accepistis. Apostolus enim dicit: Unus panis, unum corpus, multi sumus (I Cor. X, 17) . Sic exposuit sacramentum mensae Dominicae: Unus panis, unum corpus, multi sumus. Commendatur vobis in isto pane quomodo unitatem amare debeatis. Numquid enim panis ille de uno grano factus est? Nonne multa erant tritici grana? Sed antequam ad panem venirent, separata erant: per aquam conjuncta sunt, et post quamdam contritionem. Nisi enim molatur triticum, et per aquam conspergatur, ad istam formam minime venit, quae panis vocatur. Sic et vos ante jejunii humiliatione et exorcismi sacramento quasi molebamini. Accessit Baptismum et aqua; quasi conspersi estis, ut ad formam", + "candidate_score": 0.717053, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_38_40", + "bdc_text": "Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_430", + "psc_text": "Panis ille quem videtis in altari, sanctificatus per verbum Dei, corpus est Christi. Calix ille, imo quod habet calix, sanctificatum per verbum Dei, sanguis est Christi. Per ista voluit Dominus Christus commendare corpus et sanguinem suum, quem pro nobis fudit in remissionem peccatorum. Si bene accepistis, vos estis quod accepistis. Apostolus enim dicit: Unus panis, unum corpus, multi sumus (I Cor. X, 17) . Sic exposuit sacramentum mensae Dominicae: Unus panis, unum corpus, multi sumus. Commendatur vobis in isto pane quomodo unitatem amare debeatis. Numquid enim panis ille de uno grano factus est? Nonne multa erant tritici grana? Sed antequam ad panem venirent, separata erant: per aquam conjuncta sunt, et post quamdam contritionem. Nisi enim molatur triticum, et per aquam conspergatur, ad istam formam minime venit, quae panis vocatur. Sic et vos ante jejunii humiliatione et exorcismi sacramento quasi molebamini. Accessit Baptismum et aqua; quasi conspersi estis, ut ad formam", + "candidate_score": 0.715693, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_38_40", + "bdc_text": "Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_1047", + "psc_text": "est, tertia die resurrexit, quo die voluit, in coelum ascendit; illuc levavit corpus suum; inde est venturus ut judicet vivos et mortuos; ibi est modo sedens ad dexteram Patris: quomodo est panis corpus ejus? et calix, vel quod habet calix, quomodo est sanguis ejus? Ista, fratres, ideo dicuntur Sacramenta, quia in eis aliud videtur, aliud intelligitur. Quod videtur, speciem habet corporalem, quod intelligitur, fructum habet spiritualem. Corpus ergo Christi si vis intelligere, Apostolum audi dicentem fidelibus, Vos autem estis corpus Christi, et membra (I Cor. XII, 27) . Si ergo vos estis corpus Christi et membra, mysterium vestrum in mensa Dominica positum est: mysterium vestrum accipitis. Ad id quod estis, Amen respondetis, et respondendo subscribitis. Audis enim, Corpus Christi; et respondes, Amen. Esto membrum corporis Christi, ut verum sit Amen. Quare ergo in pane? Nihil hic de nostro afferamus, ipsum Apostolum identidem audiamus, qui cum de isto Sacramento loqueretur, ait,", + "candidate_score": 0.711476, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_39_41", + "bdc_text": "Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_1048", + "psc_text": "Dominica positum est: mysterium vestrum accipitis. Ad id quod estis, Amen respondetis, et respondendo subscribitis. Audis enim, Corpus Christi; et respondes, Amen. Esto membrum corporis Christi, ut verum sit Amen. Quare ergo in pane? Nihil hic de nostro afferamus, ipsum Apostolum identidem audiamus, qui cum de isto Sacramento loqueretur, ait, Unus panis, unum corpus multi sumus (Id. X, 17) : intelligite et gaudete; unitas, veritas, pietas, charitas. Unus panis: quis est iste unus panis? Unum corpus multi. Recolite quia panis non fit de uno grano, sed de multis. Quando exorcizabamini, quasi molebamini. Quando baptizati estis, quasi conspersi estis. Quando Spiritus sancti ignem accepistis, quasi cocti estis. Estote quod videtis, et accipite quod estis. Hoc Apostolus de pane dixit. Jam de calice quid intelligeremus, etiam non dictum, satis ostendit. Sicut enim ut sit species visibilis panis, multa grana in unum consperguntur, tanquam illud fiat, quod de fidelibus ait Scriptura sancta, Erat", + "candidate_score": 0.709722, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_29_31", + "bdc_text": "Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae . Et effert hoc ea verborum forma , ut dicat ministrum remittere peccataVgl. Joh 20 , 23. , regignereVgl. Tit 3 , 5. , Christo induereVgl. Gal 3 , 27. , peccata abluereVgl. Apg 22 , 16 ; 1Kor 6 , 11. , corpus et sanguinem domini praebereVgl. Mt 26 , 26-28 par. etc .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_312", + "psc_text": "fides imbuat corda vestra, et confessionem dirigat. Hoc audiendo credite, ut intelligatis; ut quod creditis, intelligere proficiendo valeatis. 11. Ecclesia sancta catholica, columna et firmamentum veritatis. Remissio peccatorum. Sanctam quoque Ecclesiam, matrem vestram, tanquam supernam Jerusalem sanctam civitatem Dei, honorate, diligite, praedicate. Ipsa est quae in hac fide, quam audistis, fructificat et crescit in universum mundum (Coloss. I, 6). Ecclesia Dei vivi, columna et firmamentum veritatis (I Tim. III, 15): quae malos in fine separandos, a quibus interim discedit disparilitate morum, tolerat in communione Sacramentorum. Haec propter sua frumenta inter paleas modo gementia, quorum in novissima ventilatione massa horreis debita declarabitur, claves accepit regni coelorum; ut in illa per sanguinem Christi, operante Spiritu sancto, fiat remissio peccatorum. In hac Ecclesia reviviscet anima, quae mortua fuerat peccatis, ut convivificetur Christo, cujus gratia sumus salvi facti. 12. Resurrectio carnis. Conclusio. Sed nec de ista carne mortali, quod resurrectura sit in saeculi fine,", + "candidate_score": 0.699646, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_27_29", + "bdc_text": "Ibi cupimus eludi veteratoris antiquides Teufels. conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur . Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_262", + "psc_text": "Hoc est Testamentum quod ordinabo eis post dies illos, dicit Dominus, dando legem meam in mente eorum, et in corde eorum scribam eam (Jerem. XXXI, 33) . Hujus rei significandae causa, audiendo symbolum discitur: nec in tabulis, vel in aliqua materia, sed in corde scribitur. Praestabit ille qui vos vocavit ad suum regnum et gloriam, ut ejus gratia regeneratis vobis, etiam Spiritu sancto scribatur in cordibus vestris; ut quod creditis diligatis, et fides per dilectionem operetur in vobis; ac sic Domino Deo largitori bonorum omnium placeatis, non serviliter timendo poenam, sed liberaliter amando justitiam. Hoc est ergo Symbolum, quod vobis per Scripturas et sermones ecclesiasticos insinuatum est: sed sub hac brevi forma fidelibus consistendum et proficiendum est. SERMO CCXIII. In traditione Symboli, II. CAPUT PRIMUM. 1. Symbolum quid. Deus quomodo omnipotens. Symbolum est breviter complexa regula fidei, ut mentem instruat, nec oneret memoriam; paucis verbis dicitur, unde multum acquiratur. Credo", + "candidate_score": 0.691335, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_37_39", + "bdc_text": "Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . . Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur . Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_429", + "psc_text": "non? Recolite facta vestra, si non fuistis. Respicite conscientias vestras, quibus renuntiastis. Quia ergo fuistis aliquando tenebrae, nunc autem lux, non in vobis, sed in Domino; sicut filii lucis ambulate (Ephes. V, 8) . Satis sint vobis pauca ista, quoniam et post laboraturi sumus, et de Sacramentis altaris hodie Infantibus disputandum est. SERMO CCXXVII. In die Paschae, IV. Ad Infantes, de Sacramentis. Memor sum promissionis meae. Promiseram enim vobis, qui baptizati estis, sermonem quo exponerem mensae Dominicae Sacramentum, quod modo etiam videtis, et cujus nocte praeterita participes facti estis. Debetis scire quid accepistis, quid accepturi estis, quid quotidie accipere debeatis. Panis ille quem videtis in altari, sanctificatus per verbum Dei, corpus est Christi. Calix ille, imo quod habet calix, sanctificatum per verbum Dei, sanguis est Christi. Per ista voluit Dominus Christus commendare corpus et sanguinem suum, quem pro nobis fudit in remissionem peccatorum. Si bene accepistis, vos estis quod accepistis.", + "candidate_score": 0.689149, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_36_38", + "bdc_text": "Nihil itaque restat , quam ut et vos consentiatis , qui Christum docetis per Helvetios . Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . . Sed in huius enarratione proditis vos nondum agnoscere in administratione eucharistiae ideo dici exhiberi corpus domini , quia ipsum vere per ministrum quoque , sed ministerialiter , exhibeatur .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_429", + "psc_text": "non? Recolite facta vestra, si non fuistis. Respicite conscientias vestras, quibus renuntiastis. Quia ergo fuistis aliquando tenebrae, nunc autem lux, non in vobis, sed in Domino; sicut filii lucis ambulate (Ephes. V, 8) . Satis sint vobis pauca ista, quoniam et post laboraturi sumus, et de Sacramentis altaris hodie Infantibus disputandum est. SERMO CCXXVII. In die Paschae, IV. Ad Infantes, de Sacramentis. Memor sum promissionis meae. Promiseram enim vobis, qui baptizati estis, sermonem quo exponerem mensae Dominicae Sacramentum, quod modo etiam videtis, et cujus nocte praeterita participes facti estis. Debetis scire quid accepistis, quid accepturi estis, quid quotidie accipere debeatis. Panis ille quem videtis in altari, sanctificatus per verbum Dei, corpus est Christi. Calix ille, imo quod habet calix, sanctificatum per verbum Dei, sanguis est Christi. Per ista voluit Dominus Christus commendare corpus et sanguinem suum, quem pro nobis fudit in remissionem peccatorum. Si bene accepistis, vos estis quod accepistis.", + "candidate_score": 0.686361, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47_49", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_434", + "psc_text": "Dignum et justum est dicentes, ut ei gratias agamus qui nos fecit sursum ad nostrum caput habere cor. Deinde post sanctificationem sacrificii Dei, quia nos ipsos voluit esse sacrificium suum, quod demonstratum est, ubi impositum est primum illud, sacrificium Dei et nos, id est signum rei quod sumus: ecce ubi est peracta sanctificatio dicimus orationem dominicam, quam accepistis et reddidistis. Post ipsam dicitur, Pax vobiscum: et osculantur se Christiani in osculo sancto. Pacis signum est: sicut ostendunt labia, fiat in conscientia. Id est, quomodo labia tua ad labia fratris tui accedunt, sic cor tuum a corde ejus non recedat. Magna ergo sacramenta, et valde magna. Vultis nosse quomodo commendentur? Ait Apostolus: Qui manducat corpus Christi, aut bibit calicem Domini indigne, reus erit corporis et sanguinis Domini (I Cor. XI, 27) . Quid est indigne accipere? Irridenter accipere, contemptibiliter accipere. Non tibi videatur vile, quia vides. Quod vides, transit: sed quod", + "candidate_score": 0.683569, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47_49", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_261", + "psc_text": "non aggravet animam (Sap. IX, 15), nec ullam quaerat refectionem, quia nullam patietur defectionem. 2. Symbolum memoria tenendum, quare. Hinc igitur brevem sermonem de universo Symbolo vobis debitum reddidi, in quo Symbolo quod audieritis, totum in isto sermone nostro breviter collectum agnoscetis. Nec ut eadem verba Symboli teneatis, ullo modo debetis scribere; sed audiendo perdiscere: nec cum didiceritis, scribere; sed memoria semper tenere atque recolere. Quidquid enim in Symbolo audituri estis, in divinis sacrarum Scripturarum litteris continetur. Sed quod ita collectum et in formam quamdam redactum non licet scribi, commemoratio fit promissionis Dei, ubi per prophetam praenuntians Testamentum novum dixit: Hoc est Testamentum quod ordinabo eis post dies illos, dicit Dominus, dando legem meam in mente eorum, et in corde eorum scribam eam (Jerem. XXXI, 33) . Hujus rei significandae causa, audiendo symbolum discitur: nec in tabulis, vel in aliqua materia, sed in corde scribitur. Praestabit ille qui vos vocavit", + "candidate_score": 0.682531, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_40_42", + "bdc_text": "Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis . At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_430", + "psc_text": "Panis ille quem videtis in altari, sanctificatus per verbum Dei, corpus est Christi. Calix ille, imo quod habet calix, sanctificatum per verbum Dei, sanguis est Christi. Per ista voluit Dominus Christus commendare corpus et sanguinem suum, quem pro nobis fudit in remissionem peccatorum. Si bene accepistis, vos estis quod accepistis. Apostolus enim dicit: Unus panis, unum corpus, multi sumus (I Cor. X, 17) . Sic exposuit sacramentum mensae Dominicae: Unus panis, unum corpus, multi sumus. Commendatur vobis in isto pane quomodo unitatem amare debeatis. Numquid enim panis ille de uno grano factus est? Nonne multa erant tritici grana? Sed antequam ad panem venirent, separata erant: per aquam conjuncta sunt, et post quamdam contritionem. Nisi enim molatur triticum, et per aquam conspergatur, ad istam formam minime venit, quae panis vocatur. Sic et vos ante jejunii humiliatione et exorcismi sacramento quasi molebamini. Accessit Baptismum et aqua; quasi conspersi estis, ut ad formam", + "candidate_score": 0.677709, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_39", + "bdc_text": "Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_1009", + "psc_text": "cur die quinquagesimo post Pascha missus sit. Quoniam sanctam solemnitatem celebramus diei tam sanctae, ut hodie venerit ipse Spiritus sanctus, admonet nos tam festiva et grata solemnitas, de ipso dono Dei, gratia Dei, et abundantia misericordiae ejus in nos, id est de ipso Spiritu sancto aliquid loqui. In schola Domini condiscipulis loquimur. Magistrum enim habemus unum, in quo omnes sumus unum: qui nos, ne forte de magisterio superbire audeamus, admonuit, et ait, Nolite vocari ab hominibus Rabbi; unus est enim magister vester Christus (Matth. XXIII, 8) . Sub hoc ergo magistro, cujus cathedra coelum est, quia erudiendi sumus Litteris ejus, advertite pauca quae dicam, donante ipso qui jubet ut dicam. Qui nostis, recolite; qui ignorabatis, accipite. Saepe movet animum pie curiosum, si tamen admittatur humana fragilitas et infirmitas talia perscrutari. Imo admittitur. Non enim quod in Scripturis sanctis tegitur, ideo clausum est ut negetur, et non potius ut pulsanti aperiatur,", + "candidate_score": 0.677552, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_35_37", + "bdc_text": "In hanc rationem consensere , qui Christum in civitatibus imperii praedicant omnes , satisfacit ea praecipuis et melioribus ex Lutheranis . Nihil itaque restat , quam ut et vos consentiatis , qui Christum docetis per Helvetios . Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_609", + "psc_text": "exhibendam fidei veritatem in corpore, dignatus est etiam non necessitate, sed potestate cibum sumere: tamen adhuc illis prae gaudio trepidantibus, firmamentum cordis adhibuit de sanctis Scripturis; et ait illis, Haec sunt verba quae locutus sum ad vos, cum adhuc essem vobiscum: quoniam necesse est impleri omnia quae scripta sunt in Lege Moysi, et Prophetis, et Psalmis de me. Tunc aperuit illis sensum, sicut Evangelium loquitur, quod modo lectum est, ut intelligerent Scripturas; et dixit eis, Quia sic scriptum est, et sic oportebat Christum pati, et resurgere a mortuis tertio die, et praedicari in nomine ejus poenitentiam et remissionem peccatorum per omnes gentes, incipientibus ab Jerusalem (Luc. XXIV, 44-47) . Illud non vidimus, sed hoc videmus. Quando ista promittebantur, nondum videbantur. Apostoli Christum praesentem videbant: sed toto orbe terrarum diffusam Ecclesiam non videbant: videbant caput, et de corpore credebant. Habemus vices nostras, habemus gratiam dispensationis et distributionis nostrae: ad credendum certissimis", + "candidate_score": 0.673977, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_99", + "bdc_text": "At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ?", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_796", + "psc_text": "CAPUT IV. 4. Deum aliquid servare bonis. Homines et filii hominum in quo differant. Cum ergo tantum bonum det et bonis et malis, et hominibus et jumentis; quid est, fratres mei, quod servat bonis? Jam enim dixerat, Homines et jumenta salvos facies, Domine; sicut multiplicata est misericordia tua, Deus. Et deinde adjunxit: Filii autem hominum (Psal. XXXV, 7, 8) . Qui sunt isti? Quasi alii sunt homines, de quibus paulo ante dixerat, Homines et jumenta salvos facies, Domine; et alii filii hominum. Aliud enim sunt homines quam filii hominum, et aliud sunt filii hominum quam homines? Quid sibi ergo vult ista distinctio? Nisi forte quia homines pertinent ad hominem, filii hominum ad Filium hominis: homines, ad hominem; filii hominum, ad Filium hominis. Est enim quidam homo qui non fuit filius hominis. Qui enim primus factus est, homo fuit, filius hominis non fuit. Quid ergo nobis venit per hominem, et quid", + "candidate_score": 0.673679, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_31", + "bdc_text": "1Kor 6 , 11. , corpus et sanguinem domini praebereVgl. Mt 26 , 26-28 par. etc .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_430", + "psc_text": "Panis ille quem videtis in altari, sanctificatus per verbum Dei, corpus est Christi. Calix ille, imo quod habet calix, sanctificatum per verbum Dei, sanguis est Christi. Per ista voluit Dominus Christus commendare corpus et sanguinem suum, quem pro nobis fudit in remissionem peccatorum. Si bene accepistis, vos estis quod accepistis. Apostolus enim dicit: Unus panis, unum corpus, multi sumus (I Cor. X, 17) . Sic exposuit sacramentum mensae Dominicae: Unus panis, unum corpus, multi sumus. Commendatur vobis in isto pane quomodo unitatem amare debeatis. Numquid enim panis ille de uno grano factus est? Nonne multa erant tritici grana? Sed antequam ad panem venirent, separata erant: per aquam conjuncta sunt, et post quamdam contritionem. Nisi enim molatur triticum, et per aquam conspergatur, ad istam formam minime venit, quae panis vocatur. Sic et vos ante jejunii humiliatione et exorcismi sacramento quasi molebamini. Accessit Baptismum et aqua; quasi conspersi estis, ut ad formam", + "candidate_score": 0.671339, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_99", + "bdc_text": "At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ?", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_795", + "psc_text": "usque ad muscas et vermiculos donat sanitatem; et salvat omnia qui creavit omnia. Ut ergo alia omittamus; quia nihil melius invenimus quam est sanitas: non solum eam dat Deus hominibus, sed et pecoribus, sicut dicit Psalmus: Homines et jumenta salvos facies, Domine; sicut multiplicata est misericordia tua, Deus. Sic enim es, quia Deus es; ut bonitas tua non remaneat in summis, et deserat infima. Pervenit ab Angelis usque ad extrema et minuta animalia. Pervenit enim a fine usque in finem pertendens fortiter sapientia, et disponit omnia suaviter (Sap. VIII, 1): et in ipsa dispositione suavitatis ejus, suavis est omnibus sanitas. CAPUT IV. 4. Deum aliquid servare bonis. Homines et filii hominum in quo differant. Cum ergo tantum bonum det et bonis et malis, et hominibus et jumentis; quid est, fratres mei, quod servat bonis? Jam enim dixerat, Homines et jumenta salvos facies, Domine; sicut multiplicata est misericordia tua, Deus. Et", + "candidate_score": 0.669145, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_63_65", + "bdc_text": "Cur enim non cruciet me in literis et coram non aliter salutari quam Bucerus in caussa domini et consentiens , postea vero spargi diversa , et te ipsum ad me scribere , quod dubitaris de fide meaVgl . HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 379 , 29-32. ? Si profana amicitia aperta habet pectora , quid deceat christianam !", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_948", + "psc_text": "Si dicam me scire quare bis dederit, mentiar vobis. Nescio. Qui se dicit scire quod nescit, temerarius est: qui se negat scire quod scit, ingratus est. Ergo fateor vobis, quare bis dederit Dominus Spiritum sanctum, adhuc quaero: ad aliquid certius pervenire cupio. Adjuvet me Dominus orantibus vobis, ut quod donare dignatur, et vobis non taceatur. Ergo nescio. Quid tamen existimem nondum sciens, nondum pro certo tenens, sicut certissimum teneo dedisse; quid ergo existimem, non tacebo. Si hoc est, confirmet Dominus: si aliud est quod verius appareat, donet Dominus. Ergo arbitror, sed arbitror, ideo bis datum esse Spirtum sanctum, ut commendarentur duo praecepta charitatis. Duo sunt enim praecepta, et una est charitas: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua: et, Diliges proximum tuum, tanquam te ipsum. In his duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) . Una charitas, et duo praecepta: unus", + "candidate_score": 0.667609, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_99", + "bdc_text": "At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ?", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_794", + "psc_text": "Ab illo est enim primo sanitas: quae sic dulcis est, ut in fastidium nunquam veniat. Quando hanc habet, quid deest pauperi? Quando istam non habet, quidquid habet quid prodest diviti? Ab illo est ergo, id est, a Domino Deo nostro quem colimus, a vero Deo in quem credimus, et in quo speramus, et quem diligimus; ab illo est tanta res, sanitas. Videte tamen, cum sit magna res sanitas, quomodo eam det et bonis et malis, et blasphematoribus suis et laudatoribus suis. Et quid dicam? Utrique homines sunt. Omni pecore melior est et malus homo. Dat sanitatem etiam jumentis et draconibus, usque ad muscas et vermiculos donat sanitatem; et salvat omnia qui creavit omnia. Ut ergo alia omittamus; quia nihil melius invenimus quam est sanitas: non solum eam dat Deus hominibus, sed et pecoribus, sicut dicit Psalmus: Homines et jumenta salvos facies, Domine; sicut multiplicata est misericordia tua, Deus. Sic enim", + "candidate_score": 0.666812, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_434", + "psc_text": "Dignum et justum est dicentes, ut ei gratias agamus qui nos fecit sursum ad nostrum caput habere cor. Deinde post sanctificationem sacrificii Dei, quia nos ipsos voluit esse sacrificium suum, quod demonstratum est, ubi impositum est primum illud, sacrificium Dei et nos, id est signum rei quod sumus: ecce ubi est peracta sanctificatio dicimus orationem dominicam, quam accepistis et reddidistis. Post ipsam dicitur, Pax vobiscum: et osculantur se Christiani in osculo sancto. Pacis signum est: sicut ostendunt labia, fiat in conscientia. Id est, quomodo labia tua ad labia fratris tui accedunt, sic cor tuum a corde ejus non recedat. Magna ergo sacramenta, et valde magna. Vultis nosse quomodo commendentur? Ait Apostolus: Qui manducat corpus Christi, aut bibit calicem Domini indigne, reus erit corporis et sanguinis Domini (I Cor. XI, 27) . Quid est indigne accipere? Irridenter accipere, contemptibiliter accipere. Non tibi videatur vile, quia vides. Quod vides, transit: sed quod", + "candidate_score": 0.665441, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_99", + "bdc_text": "At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ?", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_793", + "psc_text": "inhaerebimus purissimae illi et perfectissimae bonitati, non erit quare servire necessitati. Beati erimus, nullo indigentes; multum habentes, nihil quaerentes. Et quid est quod habebimus, ut nihil quaeramus? Dixi: quod creditis, postea videbitis. Quod ergo diximus, multum habentes et nihil quaerentes, id est, nullo indigentes; quid est ipsum quod habebimus? Servientibus sibi Deus, colentibus eum, credentibus in eum, sperantibus in eum, amantibus eum quid dabit? CAPUT III. 3. Beneficia Dei in omnes et bonos et malos. Sanitas a Deo. Videmus enim quanta det in hoc tempore diffidentibus de illo, desperantibus de illo, aversis ab illo, blasphemantibus illum; videmus quanta dona largiatur. Ab illo est enim primo sanitas: quae sic dulcis est, ut in fastidium nunquam veniat. Quando hanc habet, quid deest pauperi? Quando istam non habet, quidquid habet quid prodest diviti? Ab illo est ergo, id est, a Domino Deo nostro quem colimus, a vero Deo in quem credimus, et in", + "candidate_score": 0.662735, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_63_65", + "bdc_text": "Cur enim non cruciet me in literis et coram non aliter salutari quam Bucerus in caussa domini et consentiens , postea vero spargi diversa , et te ipsum ad me scribere , quod dubitaris de fide meaVgl . HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 379 , 29-32. ? Si profana amicitia aperta habet pectora , quid deceat christianam !", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_528", + "psc_text": "Quid turbati estis, et cogitationes ascendunt in cor vestrum? Videte manus meas et pedes meos, palpate et videte. Si parum est vobis attendere; manus mittite. Si parum est attendere, nec sufficiat tangere; palpate. Nec, Tangite, solum dixit; sed Palpate et contrectate. Probent sibi manus vestrae, si mentiuntur oculi vestri: Palpate et videte, oculos in manibus habete. Quid palpate, et quid videte? Quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere. Errabas cum discipulis, corrigere cum discipulis. Humanum est, concedo. Putatis spiritum Christum: hoc et Petrus, hoc et caeteri qui spiritum putaverunt se videre; sed in isto errore non remanserunt, ut scias prorsus hoc fuisse in cordibus eorum. Medicus eos non dimisit sic: accessit, medicamentum adhibuit: vulnera in cordibus videbat; et unde vulnera cordium curaret, in corpore cicatrices ferebat. CAPUT IV. 4. De Christo quid credendum. Verbum Dei. Incarnatione suscepit totum hominem. Sic ergo credamus. Scio quia sic creditis:", + "candidate_score": 0.66225, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_96_98", + "bdc_text": "Sentiemus autem , ubi aliquando oportebit congredi . Ad id velim nos communiri . Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_1008", + "psc_text": "Deum, factis autem negant (Tit. I, 16) . Quemadmodum negatur factis, sic dicitur factis. Hoc modo dicendi nemo dicit, Dominus Jesus, nisi in Spiritu sancto. Si ergo unitati non accesseritis, segregantes vosmetipsos, animales eritis, Spiritum non habentes. Si autem ficte accesseritis, Spiritus sanctus disciplinae effugiet fictum (Sap. I, 5) . Tunc ergo vos sanctum Spiritum habere cognoscite, quando mentem vestram per sinceram charitatem unitati consenseritis haerere. Haec eis respondeamus dicentibus, Quid accepturi sumus! nosque ipsos, fratres, exemplum illis bonorum operum praebeamus, nec quia stamus superbientes, nec de jacentibus desperantes. SERMO CCLXX. In die Pentecostes, V. 1. De Spiritu sancto dicendum cur die quinquagesimo post Pascha missus sit. Quoniam sanctam solemnitatem celebramus diei tam sanctae, ut hodie venerit ipse Spiritus sanctus, admonet nos tam festiva et grata solemnitas, de ipso dono Dei, gratia Dei, et abundantia misericordiae ejus in nos, id est de ipso Spiritu sancto aliquid loqui. In schola Domini", + "candidate_score": 0.661093, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_19_21", + "bdc_text": "1 Kor 16 , 5-9 ; 1Thess 2 , 17f. , ut nunquam oratio mentem , ita nec scripta orationem possunt aequare . Instant comitia caesareacaesarea übergeschrieben .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_261", + "psc_text": "non aggravet animam (Sap. IX, 15), nec ullam quaerat refectionem, quia nullam patietur defectionem. 2. Symbolum memoria tenendum, quare. Hinc igitur brevem sermonem de universo Symbolo vobis debitum reddidi, in quo Symbolo quod audieritis, totum in isto sermone nostro breviter collectum agnoscetis. Nec ut eadem verba Symboli teneatis, ullo modo debetis scribere; sed audiendo perdiscere: nec cum didiceritis, scribere; sed memoria semper tenere atque recolere. Quidquid enim in Symbolo audituri estis, in divinis sacrarum Scripturarum litteris continetur. Sed quod ita collectum et in formam quamdam redactum non licet scribi, commemoratio fit promissionis Dei, ubi per prophetam praenuntians Testamentum novum dixit: Hoc est Testamentum quod ordinabo eis post dies illos, dicit Dominus, dando legem meam in mente eorum, et in corde eorum scribam eam (Jerem. XXXI, 33) . Hujus rei significandae causa, audiendo symbolum discitur: nec in tabulis, vel in aliqua materia, sed in corde scribitur. Praestabit ille qui vos vocavit", + "candidate_score": 0.659976, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_149_151", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 497 ] , S. 460 , 57f. , hic optimus et studiosissimus adolescens , mirifice proficit in linguis et omni studiorum genere et veretur se apud vos docendis pueris addicendum . Iam profecto ad maiora natus est . Plurimum itaque te obsecro :", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_350", + "psc_text": "tuum. Quia lactaris, lauda: quia aleris, lauda: quia nutriris, profice sapientia et aetate. Ille quoque has moras partus temporalis admisit, qui nec brevitate temporis deficit, nec longitudine ulla temporis proficit, sed a diebus aeternis cunctas angustias et tempus exclusit. Nolite hic, sicut benignus parvulum nutritor admonet, pueri effici mentibus, sed malitia parvuli estote, mentibus perfecti sitis (I Cor. XIV, 20) . Ut Competentes competenter adolescite in Christo, ut in virum perfectum juveniliter accrescatis. Laetificate, ut scriptum est, profectu sapientiae vestrae patrem vestrum, et nolite defectu vestro contristare matrem vestram (Prov. X, 1, et XV, 20). CAPUT VIII. 8. Novae regenerationis gratia. Amate quod eritis. Eritis enim filii Dei, et filii adoptionis. Hoc vobis gratis dabitur, gratisque conferetur. In quo largius uberiusque abundabitis, quanto plus grati ei a quo haec accepistis, fueritis. Ad eum ambite, qui novit qui sint ejus. Tunc autem non dedignabitur vos inter eos qui ejus sunt nosse,", + "candidate_score": 0.652909, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_42", + "bdc_text": "At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_430", + "psc_text": "Panis ille quem videtis in altari, sanctificatus per verbum Dei, corpus est Christi. Calix ille, imo quod habet calix, sanctificatum per verbum Dei, sanguis est Christi. Per ista voluit Dominus Christus commendare corpus et sanguinem suum, quem pro nobis fudit in remissionem peccatorum. Si bene accepistis, vos estis quod accepistis. Apostolus enim dicit: Unus panis, unum corpus, multi sumus (I Cor. X, 17) . Sic exposuit sacramentum mensae Dominicae: Unus panis, unum corpus, multi sumus. Commendatur vobis in isto pane quomodo unitatem amare debeatis. Numquid enim panis ille de uno grano factus est? Nonne multa erant tritici grana? Sed antequam ad panem venirent, separata erant: per aquam conjuncta sunt, et post quamdam contritionem. Nisi enim molatur triticum, et per aquam conspergatur, ad istam formam minime venit, quae panis vocatur. Sic et vos ante jejunii humiliatione et exorcismi sacramento quasi molebamini. Accessit Baptismum et aqua; quasi conspersi estis, ut ad formam", + "candidate_score": 0.651524, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_54_56", + "bdc_text": "- Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 . in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. . Sed quid toties miseras perdo chartas ?", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_261", + "psc_text": "non aggravet animam (Sap. IX, 15), nec ullam quaerat refectionem, quia nullam patietur defectionem. 2. Symbolum memoria tenendum, quare. Hinc igitur brevem sermonem de universo Symbolo vobis debitum reddidi, in quo Symbolo quod audieritis, totum in isto sermone nostro breviter collectum agnoscetis. Nec ut eadem verba Symboli teneatis, ullo modo debetis scribere; sed audiendo perdiscere: nec cum didiceritis, scribere; sed memoria semper tenere atque recolere. Quidquid enim in Symbolo audituri estis, in divinis sacrarum Scripturarum litteris continetur. Sed quod ita collectum et in formam quamdam redactum non licet scribi, commemoratio fit promissionis Dei, ubi per prophetam praenuntians Testamentum novum dixit: Hoc est Testamentum quod ordinabo eis post dies illos, dicit Dominus, dando legem meam in mente eorum, et in corde eorum scribam eam (Jerem. XXXI, 33) . Hujus rei significandae causa, audiendo symbolum discitur: nec in tabulis, vel in aliqua materia, sed in corde scribitur. Praestabit ille qui vos vocavit", + "candidate_score": 0.650794, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_48", + "bdc_text": "Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_315", + "psc_text": "Symbolum fidei animo semper versandum. Sacrosancti martyrii Symbolum, quod simul accepistis, et singuli hodie reddidistis, verba sunt in quibus matris Ecclesiae fides supra fundamentum stabile, quod est Christus Dominus, solidata firmatur. Fundamentum enim aliud nemo potest ponere, praeter id quod positum est, quod est Christus Jesus (I Cor. III, 11) . Accepistis ergo, et reddidistis, quod animo et corde semper retinere debetis, quod in stratis vestris dicatis, quod in plateis cogitetis, et quod inter cibos non obliviscamini; in quo etiam dormientes corpore, corde vigiletis. Renuntiantes enim diabolo, pompis et angelis ejus mentem atque animam subtrahentes, oblivisci oportet praeteritorum, et vetustate prioris vitae contempta, cum novo homine vitam quoque ipsam sanctis moribus innovare; et, sicut Apostolus dicit, quae retro sunt obliti, atque in ea quae ante sunt extenti, sequi ad palmam supernae vocationis Dei (Philipp. II, 13); et credere quod nondum vides, ut merito possis ad id quod credideris pervenire. Quod", + "candidate_score": 0.649711, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_84_86", + "bdc_text": "Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ; 49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ; deerat tempus omnia perlustrandi .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_758", + "psc_text": "cardines perrexit Evangelium, quod in tempore dispensatur: et ipsa est catholica Ecclesia, quae quatuor partes orbis obtinuit. Ergo denarius hoc modo quadragenarium numerum facit. CAPUT XI. 11. Quadragenario bene gesto additur denarius. Quinquagenarius numerus significat Ecclesiam futuram. Ideo quadraginta diebus illi jejunaverunt, significantes in isto tempore necessariam esse abstinentiam ab amore rerum temporalium. Hoc enim significant per tot dies perpetua illa jejunia, quadraginta diebus. Unde et populus ille Israel quadraginta annos per eremum ductus est, antequam terram promissionis regnaturus intraret. Sic et nos in vita ista, ubi maxima sollicitudo est, ubi timor, ubi pericula tentationum, temporali dispensatione quasi per eremum ducimur. Sed cum bene gesserimus quadragenarium numerum, id est, bene vixerimus in ista temporali dispensatione, secundum praecepta Dei ambulantes, accipiemus mercedem denarium illum fidelium. Quia et Dominus quando ad vineam mercenarios conduxit, mercedem illis denarium dedit. Omnibus denarium, et quos mane conduxerat, et quos medio dic, et quos fine diei,", + "candidate_score": 0.648786, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_48", + "bdc_text": "Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_261", + "psc_text": "non aggravet animam (Sap. IX, 15), nec ullam quaerat refectionem, quia nullam patietur defectionem. 2. Symbolum memoria tenendum, quare. Hinc igitur brevem sermonem de universo Symbolo vobis debitum reddidi, in quo Symbolo quod audieritis, totum in isto sermone nostro breviter collectum agnoscetis. Nec ut eadem verba Symboli teneatis, ullo modo debetis scribere; sed audiendo perdiscere: nec cum didiceritis, scribere; sed memoria semper tenere atque recolere. Quidquid enim in Symbolo audituri estis, in divinis sacrarum Scripturarum litteris continetur. Sed quod ita collectum et in formam quamdam redactum non licet scribi, commemoratio fit promissionis Dei, ubi per prophetam praenuntians Testamentum novum dixit: Hoc est Testamentum quod ordinabo eis post dies illos, dicit Dominus, dando legem meam in mente eorum, et in corde eorum scribam eam (Jerem. XXXI, 33) . Hujus rei significandae causa, audiendo symbolum discitur: nec in tabulis, vel in aliqua materia, sed in corde scribitur. Praestabit ille qui vos vocavit", + "candidate_score": 0.647034, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_149", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 497 ] , S. 460 , 57f. , hic optimus et studiosissimus adolescens , mirifice proficit in linguis et omni studiorum genere et veretur se apud vos docendis pueris addicendum .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_995", + "psc_text": "de fine saeculi, Dic nobis, quando ista fient, et quando tempus adventus tui (Matth. XXIV, 3) ? Et ille, Non est vestrum scire tempora, quae Pater posuit in sua potestate. Audi quid noveris a magistro, discipule: Sed accipietis virtutem Spiritus sancti supervenientem in vos (Act. I, 6, 8) . Et factum est: quadragesimo die ascendit in coelum, et ecce hodierno die adveniente Spiritu sancto implentur omnes qui aderant, loquuntur linguis omnium gentium. Item ipsa unitas per linguas omnium gentium commendatur. Commendatur a Domino resurgente, commendatur a Christo ascendente; confirmatur ab Spiritu sancto hodie veniente. SERMO CCLXIX. In die Pentecostes, III. CAPUT PRIMUM. 1. Adventus Spiritus sancti cum dono linguarum praenuntiat unitatem Ecclesiae per omnes gentes. Contra Donatistas. Adventum Spiritus sancti anniversaria festivitate celebramus. Huic solemnis congregatio, solemnis lectio, solemnis sermo debetur. Illa duo persoluta sunt, quia et frequentissimi convenistis, et cum legeretur, audistis. Reddamus et tertium: non desit obsequium linguae", + "candidate_score": 0.647, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_122_124", + "bdc_text": "Non igitur putes me hic velle avertere , ne mihi quid praecipias . Publicum specto , universae caussae te parari cupio . Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_934", + "psc_text": "de tempore futuri adventus Christi. Verumtamen ne putemus nos solos habere hoc desiderium de Domino nostro, ut dicamus, Quando veniet? Habuerunt hoc desiderium et discipuli ejus. Si possem vobis dicere inhiantibus, exspectantibus, suspensis, nosse cupientibus, quando veniat Dominus Deus noster, si possem vobis dicere, qualis vobis viderer? Sed si hoc ex me non vos speratis audire posse; qui si speratis, desipitis: ipsum certe Dominum Jesum Christum in corpore praesentem, viventem, loquentem, si ante oculos vestros et ante manus vestras haberetis, scio quia prae isto desiderio interrogaretis, et diceretis ei: Domine, quando venturus es? Discipuli ipsi Dominum Jesum Christum praesentem interrogaverunt. Non potestis interrogare quod interrogaverunt, audite quod audierunt. Etenim illi tunc erant, nos nondum eramus: quibus tamen si credamus, et nobis interrogaverunt, et nobis audierunt. Ergo discipuli Christi deducturi aspectu ascensurum Christum interrogaverunt, et dixerunt ei: Domine, si hoc tempore praesentaberis? Cui dicebant? Quem praesentem videbant. Si hoc tempore praesentaberis?", + "candidate_score": 0.646711, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_48", + "bdc_text": "Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_262", + "psc_text": "Hoc est Testamentum quod ordinabo eis post dies illos, dicit Dominus, dando legem meam in mente eorum, et in corde eorum scribam eam (Jerem. XXXI, 33) . Hujus rei significandae causa, audiendo symbolum discitur: nec in tabulis, vel in aliqua materia, sed in corde scribitur. Praestabit ille qui vos vocavit ad suum regnum et gloriam, ut ejus gratia regeneratis vobis, etiam Spiritu sancto scribatur in cordibus vestris; ut quod creditis diligatis, et fides per dilectionem operetur in vobis; ac sic Domino Deo largitori bonorum omnium placeatis, non serviliter timendo poenam, sed liberaliter amando justitiam. Hoc est ergo Symbolum, quod vobis per Scripturas et sermones ecclesiasticos insinuatum est: sed sub hac brevi forma fidelibus consistendum et proficiendum est. SERMO CCXIII. In traditione Symboli, II. CAPUT PRIMUM. 1. Symbolum quid. Deus quomodo omnipotens. Symbolum est breviter complexa regula fidei, ut mentem instruat, nec oneret memoriam; paucis verbis dicitur, unde multum acquiratur. Credo", + "candidate_score": 0.644962, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_149", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 497 ] , S. 460 , 57f. , hic optimus et studiosissimus adolescens , mirifice proficit in linguis et omni studiorum genere et veretur se apud vos docendis pueris addicendum .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_980", + "psc_text": "accipere. Datur et modo. Quare ergo nemo loquitur linguis omnium gentium, sicut loquebatur qui tunc Spiritu sancto implebatur? Quare? Quia quod illud significabat, impletum est. Quid est illud? Quando celebravimus Quadragesimam, recolite, quia commendavimus vobis Dominum Jesum Christum Ecclesiam suam commendasse et ascendisse. Quaerebant discipuli, Quando erit finis saeculi? Et ille: « Non est vestrum scire tempora vel momenta, quae Pater posuit in sua potestate. » Adhuc promittebat quod hodie complevit: « Accipietis virtutem Spiritus sancti supervenientis in vos, et eritis mihi testes in Jerusalem, et in tota Judaea et Samaria, et usque in fines terrae » (Act. I, 7, 8). Ecclesia tunc in una domo erat, accepit Spiritum sanctum: in hominibus paucis erat, in linguis totius orbis erat. Ecce quod praetendebat modo. Nam quod illa Ecclesia parva linguis omnium gentium loquitur, quid est, nisi quod Ecclesia ista magna a solis ortu usque ad occasum linguis omnium gentium loquitur? Modo", + "candidate_score": 0.64419, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_93_95", + "bdc_text": "An autem non praestaret nos eo condere et diligentia omnia tractare , ne quis possit ea vel culpare vel eis etiam refragari ? Profecto aliud opus est - veritatem certo ex istis , quae mundum occuparunt , eruere tenebristenebris übergeschrieben . ac etiam contra varias veri species tueri - , quam vulgo creditur .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_381", + "psc_text": "in illo: quoniam omnia quae in mundo sunt, concupiscentia carnis est, et concupiscentia oculorum, et ambitio saeculi, quae non est a Patre (I Joan. II, 15 et 16) . Talem quippe mundum, id est filios infidelitatis, regunt diaboli et angeli ejus: contra quos nobis esse colluctationem idem dicit apostolus, ubi ait, Non est nobis colluctatio adversus carnem et sanguinem, sed adversus principes et potestates, et rectores mundi, tenebrarum harum (Ephes. VI, 12) . Quod et nos fuimus aliquando, nunc autem lux in Domino. Luce itaque vigiliarum, resistamus rectoribus tenebrarum. Non ergo ille mundus in hac solemnitate vigilat: sed ille de quo dicitur, Deus erat in Christo mundum reconcilians sibi, non reputans illis delicta eorum (II Cor. V, 19) . Quanquam tam clara sit vigiliae hujus celebritas toto orbe terrarum, ut etiam illos vigilare carne compellat, qui corde, non dicam, dormiunt, sed tartarea impietate sepulti sunt. Vigilant etiam ipsi nocte ista,", + "candidate_score": 0.643994, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_122_124", + "bdc_text": "Non igitur putes me hic velle avertere , ne mihi quid praecipias . Publicum specto , universae caussae te parari cupio . Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_938", + "psc_text": "praesentem videre Dominum in corpore constitutum, dicamus illi, Domine, si hoc tempore praesentaberis, et quando regnum Israel? Quando regnum tuorum, quando regnum humilium, quamdiu typhus superborum? Certe hoc est quod quaerebatis, hoc est quod audire desiderabatis. Videamus quid responderit. Non dedignentur audire agni, quod audierunt arietes. Audiamus quid dixit ipse Dominus. Quibus? Petro, Joanni, Andreae, Jacobo, caeteris tantis et talibus, tam dignis: sed quos invenit indignos, et fecit dignos. Quid eis respondit dicentibus, Si hoc tempore praesentaberis, et quando regnum Israel? Non est vestrum scire tempora, quae Pater posuit in sua potestate. Quid est hoc? Dicitur Petro, Non est vestrum: et dicis tu, Meum est? Non est vestrum scire tempora, quae Pater posuit in sua potestate. Quod creditis, bene creditis: quia venturum est. Quando venturum sit, quid ad te? Quando venerit, praepara te. Non est vestrum scire tempora, quae Pater posuit in sua potestate. Curiositas abscedat, pietas succedat. Quid ad", + "candidate_score": 0.643544, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_84_86", + "bdc_text": "Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ; 49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ; deerat tempus omnia perlustrandi .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_899", + "psc_text": "quadraginta diebus jejunavit, cum tentaretur in eremo, sicut in Evangelio scriptum est, ante mortem carnis suae (Matth. IV, 1, 2); et rursum quadraginta diebus cum discipulis fuit, sicut Petrus in Actibus Apostolorum loquitur, intrans et exiens, manducans et bibens, post resurrectionem carnis suae (Act. I, 3, 4). Quo numero quadragesimo hujus saeculi significare videtur excursus in his qui vocantur ad gratiam, per eum qui non venit legem solvere, sed adimplere. Decem namque sunt praecepta legis. Jam gratia Christi diffusa per mundum et quadripartitus mundus, et decem quadriplicata quadraginta faciunt: quoniam qui redempti sunt a Domino, de regionibus congregavit eos, ab Oriente et Occidente et Aquilone et Mari (Psal. CVI, 2 et 3) . Jejunans itaque quadraginta diebus ante mortem carnis, velut clamabat: Abstinete vos a desideriis hujus saeculi. Manducans autem et bibens quadraginta diebus post resurrectionem carnis, velut clamabat: Ecce ego vobiscum sum usque ad consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20)", + "candidate_score": 0.642976, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_123_125", + "bdc_text": "Publicum specto , universae caussae te parari cupio . Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente . se ferat .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_934", + "psc_text": "de tempore futuri adventus Christi. Verumtamen ne putemus nos solos habere hoc desiderium de Domino nostro, ut dicamus, Quando veniet? Habuerunt hoc desiderium et discipuli ejus. Si possem vobis dicere inhiantibus, exspectantibus, suspensis, nosse cupientibus, quando veniat Dominus Deus noster, si possem vobis dicere, qualis vobis viderer? Sed si hoc ex me non vos speratis audire posse; qui si speratis, desipitis: ipsum certe Dominum Jesum Christum in corpore praesentem, viventem, loquentem, si ante oculos vestros et ante manus vestras haberetis, scio quia prae isto desiderio interrogaretis, et diceretis ei: Domine, quando venturus es? Discipuli ipsi Dominum Jesum Christum praesentem interrogaverunt. Non potestis interrogare quod interrogaverunt, audite quod audierunt. Etenim illi tunc erant, nos nondum eramus: quibus tamen si credamus, et nobis interrogaverunt, et nobis audierunt. Ergo discipuli Christi deducturi aspectu ascensurum Christum interrogaverunt, et dixerunt ei: Domine, si hoc tempore praesentaberis? Cui dicebant? Quem praesentem videbant. Si hoc tempore praesentaberis?", + "candidate_score": 0.641164, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_103", + "bdc_text": "Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_654", + "psc_text": "ipsum ante praenuntianti. Res manifesta est, et propterea scripta est, ut Deo magnas gratias agamus, quia in eum credidimus, quem in terra non vidimus: illorum oculis et manibus vix persuasum est, quod nos credimus. 2. Discipuli credunt ablatum corpus Domini. Audistis quia intravit in monumentum discipulus ejus, et vidit linteamina posita, et credidit: nondum enim noverat Scripturas, quia oportebat eum a mortuis resurgere. Sic audistis, sic lectum est: Vidit, et credidit; nondum enim noverat Scripturas. Ergo debuit dici: Vidit, et non credidit; nondum enim noverat Scripturas. Quid ergo est, Vidit linteamina, et credidit? Quid credidit? Quod dixerat mulier, Tulerunt Dominum de monumento. Si enim audistis, imo quia audistis, hoc dixerat illa mulier: Tulerunt Dominum de monumento, et nescio ubi posuerunt eum. Hoc audito cucurrerunt: et intravit in monumentum, vidit linteamina, et credidit quod dixerat mulier, ablatum esse Christum de monumento. Quare credidit ablatum esse et furatum Christum de monumento? quare?", + "candidate_score": 0.640707, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_83_85", + "bdc_text": "Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ; 49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_557", + "psc_text": "quatuor, neque de passione, neque de resurrectione ejus tacere potuerunt. Nam quia multa fecit Dominus Jesus, non omnes omnia conscripserunt: sed alius ista, alius illa; summa tamen concordia veritatis. Multa etiam commemorat Joannes evangelista facta esse a Domino Jesu Christo, quae a nullo eorum conscripta sunt. Tanta facta sunt, quanta tunc fieri debuerunt: tanta scripta sunt, quanta nunc legi debuerunt. Ut autem ostendantur Evangelistae omnes quatuor, in eo quod simul omnes dicunt et non praetermittunt, id est, vel de passione, vel de resurrectione Christi, non inter se dixisse contraria, valde operosus est labor. Nonnulli enim putaverunt eos inter se esse contrarios, cum ipsi essent contrarii animae suae. Et ideo data est opera ab eis qui potuerunt, adjuvante Domino, ut ostenderentur inter se non esse contrarii. Sed, sicut dixi, si hoc vobis ostendam, et in populo velim ista tractare, multitudo audientium prius obruitur taedio, quam reveletur scientia veritatis Sed scio fidem", + "candidate_score": 0.64023, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_84_86", + "bdc_text": "Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ; 49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ; deerat tempus omnia perlustrandi .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_919", + "psc_text": "denarium numerum quater ductum. Commemoro vos qui audistis Denarius enim numerus totam sapientiam significat Haec sapientia dispensata est per quatuor partes mundi, per totum orbem terrarum: et tempora quadrifaria dispositione dispertiuntur. Nam annus quatuor tempora habet: et mundus quatuor cardines habet. Decem ergo quater ducti quadragenarium numerum habent. Ideo autem quadraginta diebus jejunavit Dominus (Matth. IV, 2), ostendens nobis abstinentiam ab omni corruptione esse debere fidelibus, quamdiu sunt in hoc mundo. Quadraginta diebus, jejunavit Elias (III Reg. XIX, 8), gestans personam Prophetiae, ostendens quia et in Prophetia hoc docetur. Quadraginta diebus jejunavit Moyses (Exod. XXXIV, 28), qui gerebat personam Legis, ostendens quia et in Lege hoc docetur. Quadraginta annis ductus est populus Israel in eremo (Num. XXXII, 13). Quadraginta diebus arca in diluvio fluctuavit, quae arca Ecclesia est - lignis imputribilibus facta; ligna imputribilia sunt animae sanctorum et justorum: habens tamen animalia munda et immunda; quia quamdiu vivitur in hoc", + "candidate_score": 0.640106, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_94_96", + "bdc_text": "Profecto aliud opus est - veritatem certo ex istis , quae mundum occuparunt , eruere tenebristenebris übergeschrieben . ac etiam contra varias veri species tueri - , quam vulgo creditur . Sentiemus autem , ubi aliquando oportebit congredi .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_393", + "psc_text": "infirmos: sed adversus principes et potestates, et rectores mundi tenebrarum harum, adversus spiritualia nequitiae in coelestibus (Ephes. VI, 12) . Nec ideo sane diabolum et angelos ejus, quos Apostolus his verbis significat, mundi hujus existimetis esse rectores, de quo scriptum est, Et mundus per eum factus est (Joan. I, 10) . Nam eos rectores mundi cum etiam ipse dixisset, ne quis mundum intelligeret, qui plerisque Scripturarum locis coeli et terrae nomine nuncupatur; continuo tanquam exponendo addidit, tenebrarum harum, hoc est, infidelium. Propter quod jam fidelibus dicit, Fuistis aliquando tenebrae, nunc autem lux in Domino (Ephes. V, 8) . Sunt ergo ista spiritualia nequitiae in coelestibus; non ubi sidera disposita effulgent, et sancti Angeli commorantur; sed in hujus aeris infimi caliginoso habitaculo, ubi et nebula conglobatur: et tamen scriptum est, Qui cooperit coelum nubibus (Psal. CXLVI, 8) . Ubi et aves volitant: et tamen dicuntur volatilia coeli (Psal. XLIX, 11) .", + "candidate_score": 0.639377, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_124_126", + "bdc_text": "Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente . se ferat . Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_934", + "psc_text": "de tempore futuri adventus Christi. Verumtamen ne putemus nos solos habere hoc desiderium de Domino nostro, ut dicamus, Quando veniet? Habuerunt hoc desiderium et discipuli ejus. Si possem vobis dicere inhiantibus, exspectantibus, suspensis, nosse cupientibus, quando veniat Dominus Deus noster, si possem vobis dicere, qualis vobis viderer? Sed si hoc ex me non vos speratis audire posse; qui si speratis, desipitis: ipsum certe Dominum Jesum Christum in corpore praesentem, viventem, loquentem, si ante oculos vestros et ante manus vestras haberetis, scio quia prae isto desiderio interrogaretis, et diceretis ei: Domine, quando venturus es? Discipuli ipsi Dominum Jesum Christum praesentem interrogaverunt. Non potestis interrogare quod interrogaverunt, audite quod audierunt. Etenim illi tunc erant, nos nondum eramus: quibus tamen si credamus, et nobis interrogaverunt, et nobis audierunt. Ergo discipuli Christi deducturi aspectu ascensurum Christum interrogaverunt, et dixerunt ei: Domine, si hoc tempore praesentaberis? Cui dicebant? Quem praesentem videbant. Si hoc tempore praesentaberis?", + "candidate_score": 0.638691, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_22", + "bdc_text": "Die Erwartung eines baldigen Reichstages ( vgl . Melanchthon BW .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_936", + "psc_text": "futurum esse tempus quando judicatus judicaret, quando reprobatus probaret et reprobaret; quando conspicuus utrique hominum generi alios poneret ad dexteram, alios ad sinistram, dicturus quod utrique audirent, oblaturus quod non utrique acciperent, comminaturus quod non utrique pertimescerent. Sciebant futurum; sed quando, quaerebant. Si hoc tempore praesentaberis? Non utique nobis; nam et modo videmus te: sed praesentaberis etiam his qui non crediderunt in te. Si hoc tempore praesentaberis, dic nobis, et quando regnum Israel? Hoc quaesierunt, Si hoc tempore praesentaberis, et quando regnum Israel? Quod regnum? De quo dicimus: Veniat regnum tuum (Matth. VI, 10) . Quod regnum? De quo audituri sunt ad dexteram positi: Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab origine mundi. Quando dicturus est etiam sinistris: Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus (Id. XXV, 34, 41) . Terribilis vox, tremenda vox: sed, In memoria aeterna erit justus: ab auditu", + "candidate_score": 0.637173, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_83_85", + "bdc_text": "Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ; 49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_899", + "psc_text": "quadraginta diebus jejunavit, cum tentaretur in eremo, sicut in Evangelio scriptum est, ante mortem carnis suae (Matth. IV, 1, 2); et rursum quadraginta diebus cum discipulis fuit, sicut Petrus in Actibus Apostolorum loquitur, intrans et exiens, manducans et bibens, post resurrectionem carnis suae (Act. I, 3, 4). Quo numero quadragesimo hujus saeculi significare videtur excursus in his qui vocantur ad gratiam, per eum qui non venit legem solvere, sed adimplere. Decem namque sunt praecepta legis. Jam gratia Christi diffusa per mundum et quadripartitus mundus, et decem quadriplicata quadraginta faciunt: quoniam qui redempti sunt a Domino, de regionibus congregavit eos, ab Oriente et Occidente et Aquilone et Mari (Psal. CVI, 2 et 3) . Jejunans itaque quadraginta diebus ante mortem carnis, velut clamabat: Abstinete vos a desideriis hujus saeculi. Manducans autem et bibens quadraginta diebus post resurrectionem carnis, velut clamabat: Ecce ego vobiscum sum usque ad consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20)", + "candidate_score": 0.636335, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_145_147", + "bdc_text": "ianuarii . Tuus Bucerus . Est et aliud , quod a te contendo , mi frater , quantum apud te gratia et studio valeo .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_101", + "psc_text": "pannis, in praesepio. Propter quem? Qui regit sidera, sugit ubera: implet Angelos, fatur in sinu Patris, tacet in sinu matris. Sed locuturus est competente aetate, impleturus Evangelium nobis. Propter nos passurus, propter nos moriturus, ad exemplum praemii nostri resurrecturus, ante oculos discipulorum in coelum ascensurus, ad judicium de coelo venturus. Ecce qui in praesepi jacebat, diminutus est, sed non perdidit se: accepit quod non erat, sed mansit quod erat. Ecce habemus infantem Christum, crescamus cum illo. CAPUT IV. 4. Calendarum Januariarum solemnitas superstitiosa. Satis haec sint Charitati vestrae. Quia multos hic video propter solemnitatem, oportet ut dicam. Calendae Januariae venturae sunt. Christiani estis omnes; Deo propitio, christiana est civitas. Duo genera hominum hic sunt, Christiani et Judaei. Non fiant illa quae odit Deus: per lusum iniquitas, per jocum improbitas. Non sibi faciant homines judices, ne veniant in manus veri Judicis. Audite, Christiani estis, membra Christi estis. Cogitate quid estis, cogitate", + "candidate_score": 0.636284, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_154_156", + "bdc_text": "nec prosunt illic , versantia scilicet in maioribus . Est mire inocens et portentose studiosus . Iuva eum , si potes .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_99", + "psc_text": "In Anna. Audistis modo cum Evangelium legeretur, quod esset sancta prophetissa vidua octoginta et quatuor annorum, quae septem annis vixerat cum viro suo; frequentans templum Domini, serviens in orationibus nocte et die. Et ipsa vidua agnovit Christum. Vidit parvum, agnovit magnum. Et ipsa attestata est. Habes et in ista vitam vidualem. In Maria, virginalem (Luc. I et II). Eligat sibi quisque de istis tribus quam voluerit. Qui praeter istas esse voluerit, in membris Christi esse non disponit. Non dicant conjugatae: Nos ad Christum non pertinemus. Habuerunt maritos sanctae feminae. Non se extollant virgines. Quanto magnae sunt, humilient se in omnibus (Eccli. III, 20). Omnia exempla salutis proposita sunt ante oculos nostros. Nemo exorbitet. Nemo praeter uxorem: melius sine uxore. Si pudicitiam conjugalem quaeris; habes Susannam: si vidualem; habes Annam: si virginalem; habes Mariam. CAPUT III. 3. Deus nostri causa infans. Dominus Jesus homo esse voluit propter nos. Non vilescat misericordia:", + "candidate_score": 0.635758, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_123_125", + "bdc_text": "Publicum specto , universae caussae te parari cupio . Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente . se ferat .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_935", + "psc_text": "Non potestis interrogare quod interrogaverunt, audite quod audierunt. Etenim illi tunc erant, nos nondum eramus: quibus tamen si credamus, et nobis interrogaverunt, et nobis audierunt. Ergo discipuli Christi deducturi aspectu ascensurum Christum interrogaverunt, et dixerunt ei: Domine, si hoc tempore praesentaberis? Cui dicebant? Quem praesentem videbant. Si hoc tempore praesentaberis? Et quid est illud? Nonne praesentem videbant? nonne praesentem audiebant? nonne praesentem etiam tangebant? Quid est hoc, Si hoc tempore praesentaberis? nisi quia noverant praesentia Christi futurum judicium, ut videretur a suis et ab alienis? Nam quando resurrexit, non est visus nisi a suis. Hoc ergo sciebant, et fide retinebant, futurum esse tempus quando judicatus judicaret, quando reprobatus probaret et reprobaret; quando conspicuus utrique hominum generi alios poneret ad dexteram, alios ad sinistram, dicturus quod utrique audirent, oblaturus quod non utrique acciperent, comminaturus quod non utrique pertimescerent. Sciebant futurum; sed quando, quaerebant. Si hoc tempore praesentaberis? Non utique nobis; nam", + "candidate_score": 0.635701, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_24_26", + "bdc_text": "war verfrüht ; der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam . Hac enim rima irrepere satan querit iam non paucos annos .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_936", + "psc_text": "futurum esse tempus quando judicatus judicaret, quando reprobatus probaret et reprobaret; quando conspicuus utrique hominum generi alios poneret ad dexteram, alios ad sinistram, dicturus quod utrique audirent, oblaturus quod non utrique acciperent, comminaturus quod non utrique pertimescerent. Sciebant futurum; sed quando, quaerebant. Si hoc tempore praesentaberis? Non utique nobis; nam et modo videmus te: sed praesentaberis etiam his qui non crediderunt in te. Si hoc tempore praesentaberis, dic nobis, et quando regnum Israel? Hoc quaesierunt, Si hoc tempore praesentaberis, et quando regnum Israel? Quod regnum? De quo dicimus: Veniat regnum tuum (Matth. VI, 10) . Quod regnum? De quo audituri sunt ad dexteram positi: Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab origine mundi. Quando dicturus est etiam sinistris: Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus (Id. XXV, 34, 41) . Terribilis vox, tremenda vox: sed, In memoria aeterna erit justus: ab auditu", + "candidate_score": 0.634653, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_84", + "bdc_text": "Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_899", + "psc_text": "quadraginta diebus jejunavit, cum tentaretur in eremo, sicut in Evangelio scriptum est, ante mortem carnis suae (Matth. IV, 1, 2); et rursum quadraginta diebus cum discipulis fuit, sicut Petrus in Actibus Apostolorum loquitur, intrans et exiens, manducans et bibens, post resurrectionem carnis suae (Act. I, 3, 4). Quo numero quadragesimo hujus saeculi significare videtur excursus in his qui vocantur ad gratiam, per eum qui non venit legem solvere, sed adimplere. Decem namque sunt praecepta legis. Jam gratia Christi diffusa per mundum et quadripartitus mundus, et decem quadriplicata quadraginta faciunt: quoniam qui redempti sunt a Domino, de regionibus congregavit eos, ab Oriente et Occidente et Aquilone et Mari (Psal. CVI, 2 et 3) . Jejunans itaque quadraginta diebus ante mortem carnis, velut clamabat: Abstinete vos a desideriis hujus saeculi. Manducans autem et bibens quadraginta diebus post resurrectionem carnis, velut clamabat: Ecce ego vobiscum sum usque ad consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20)", + "candidate_score": 0.63355, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_22_24", + "bdc_text": "Die Erwartung eines baldigen Reichstages ( vgl . Melanchthon BW . Regesten II 174 , Nr. 1539 ) war verfrüht ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_936", + "psc_text": "futurum esse tempus quando judicatus judicaret, quando reprobatus probaret et reprobaret; quando conspicuus utrique hominum generi alios poneret ad dexteram, alios ad sinistram, dicturus quod utrique audirent, oblaturus quod non utrique acciperent, comminaturus quod non utrique pertimescerent. Sciebant futurum; sed quando, quaerebant. Si hoc tempore praesentaberis? Non utique nobis; nam et modo videmus te: sed praesentaberis etiam his qui non crediderunt in te. Si hoc tempore praesentaberis, dic nobis, et quando regnum Israel? Hoc quaesierunt, Si hoc tempore praesentaberis, et quando regnum Israel? Quod regnum? De quo dicimus: Veniat regnum tuum (Matth. VI, 10) . Quod regnum? De quo audituri sunt ad dexteram positi: Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab origine mundi. Quando dicturus est etiam sinistris: Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus (Id. XXV, 34, 41) . Terribilis vox, tremenda vox: sed, In memoria aeterna erit justus: ab auditu", + "candidate_score": 0.631877, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_94", + "bdc_text": "Profecto aliud opus est - veritatem certo ex istis , quae mundum occuparunt , eruere tenebristenebris übergeschrieben .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_393", + "psc_text": "infirmos: sed adversus principes et potestates, et rectores mundi tenebrarum harum, adversus spiritualia nequitiae in coelestibus (Ephes. VI, 12) . Nec ideo sane diabolum et angelos ejus, quos Apostolus his verbis significat, mundi hujus existimetis esse rectores, de quo scriptum est, Et mundus per eum factus est (Joan. I, 10) . Nam eos rectores mundi cum etiam ipse dixisset, ne quis mundum intelligeret, qui plerisque Scripturarum locis coeli et terrae nomine nuncupatur; continuo tanquam exponendo addidit, tenebrarum harum, hoc est, infidelium. Propter quod jam fidelibus dicit, Fuistis aliquando tenebrae, nunc autem lux in Domino (Ephes. V, 8) . Sunt ergo ista spiritualia nequitiae in coelestibus; non ubi sidera disposita effulgent, et sancti Angeli commorantur; sed in hujus aeris infimi caliginoso habitaculo, ubi et nebula conglobatur: et tamen scriptum est, Qui cooperit coelum nubibus (Psal. CXLVI, 8) . Ubi et aves volitant: et tamen dicuntur volatilia coeli (Psal. XLIX, 11) .", + "candidate_score": 0.630884, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_124", + "bdc_text": "Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_934", + "psc_text": "de tempore futuri adventus Christi. Verumtamen ne putemus nos solos habere hoc desiderium de Domino nostro, ut dicamus, Quando veniet? Habuerunt hoc desiderium et discipuli ejus. Si possem vobis dicere inhiantibus, exspectantibus, suspensis, nosse cupientibus, quando veniat Dominus Deus noster, si possem vobis dicere, qualis vobis viderer? Sed si hoc ex me non vos speratis audire posse; qui si speratis, desipitis: ipsum certe Dominum Jesum Christum in corpore praesentem, viventem, loquentem, si ante oculos vestros et ante manus vestras haberetis, scio quia prae isto desiderio interrogaretis, et diceretis ei: Domine, quando venturus es? Discipuli ipsi Dominum Jesum Christum praesentem interrogaverunt. Non potestis interrogare quod interrogaverunt, audite quod audierunt. Etenim illi tunc erant, nos nondum eramus: quibus tamen si credamus, et nobis interrogaverunt, et nobis audierunt. Ergo discipuli Christi deducturi aspectu ascensurum Christum interrogaverunt, et dixerunt ei: Domine, si hoc tempore praesentaberis? Cui dicebant? Quem praesentem videbant. Si hoc tempore praesentaberis?", + "candidate_score": 0.627079, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_124", + "bdc_text": "Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_935", + "psc_text": "Non potestis interrogare quod interrogaverunt, audite quod audierunt. Etenim illi tunc erant, nos nondum eramus: quibus tamen si credamus, et nobis interrogaverunt, et nobis audierunt. Ergo discipuli Christi deducturi aspectu ascensurum Christum interrogaverunt, et dixerunt ei: Domine, si hoc tempore praesentaberis? Cui dicebant? Quem praesentem videbant. Si hoc tempore praesentaberis? Et quid est illud? Nonne praesentem videbant? nonne praesentem audiebant? nonne praesentem etiam tangebant? Quid est hoc, Si hoc tempore praesentaberis? nisi quia noverant praesentia Christi futurum judicium, ut videretur a suis et ab alienis? Nam quando resurrexit, non est visus nisi a suis. Hoc ergo sciebant, et fide retinebant, futurum esse tempus quando judicatus judicaret, quando reprobatus probaret et reprobaret; quando conspicuus utrique hominum generi alios poneret ad dexteram, alios ad sinistram, dicturus quod utrique audirent, oblaturus quod non utrique acciperent, comminaturus quod non utrique pertimescerent. Sciebant futurum; sed quando, quaerebant. Si hoc tempore praesentaberis? Non utique nobis; nam", + "candidate_score": 0.622635, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_25", + "bdc_text": "der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_513", + "psc_text": "etc. SERMO CCXXXVI. In diebus Paschalibus, VII. De eadem lectione Evangelii Lucae, cap. XXIV, V\\. 13-31. 1. Mors Christi propter aliud, et propter aliud resurrectio. Dominus noster Jesus Christus, sicut Apostolus dicit, mortuus est propter delicta nostra, et resurrexit propter justificationem nostram (Rom. IV, 25) . Sicut morte ipsius seminamur, sic resurrectione ipsius germinamus. Etenim morte ipsius significatur mors vitae nostrae. De hac re audi Apostolum: Consepulti, inquit, sumus Christo per Baptismum in mortem, ut quemadmodum Christus resurrexit a mortuis, sic et nos in novitate vitae ambulemus (Id. VI, 4) . Ille non habuit quod emendaret in cruce: quia sine peccato ascendit in crucem. Nos in cruce ejus emendemur, et ibi ponamus quod male contraximus, ut justificari ejus resurrectione possimus. Distinguere enim ita debetis: Traditus est propter delicta nostra, et resurrexit propter justificationem nostram. Non dixit, Traditus est propter justificationem nostram, et resurrexit propter delicta nostra. In ejus traditione delictum", + "candidate_score": 0.622502, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_25", + "bdc_text": "der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_209", + "psc_text": "comprimatur elatio. Nemo sic gaudeat de bono largitatis, ut bonum amittat humilitatis. Omnia vero caetera Dei dona non faciunt prodesse aliquid, nisi adsit vinculum charitatis. SERMO CCX. In Quadragesima, VI. CAPUT PRIMUM. 1. In Quadragesima considerandum anni tempus et dierum numerus. Solemne tempus advenit, quod amplius quam per anni caetera spatia, nos orationibus atque jejuniis animam humiliare, et corpus castigare commoneat. Cur autem hoc propinquante solemnitate Dominicae passionis, et cur quadragesimi numeri mysterio celebretur, quoniam solet movere nonnullos, merito de hac re quod dicendum Dominus donare dignatus est, ad vestram Charitatem proferre suscipimus. Quos autem ista non ad litigandum, sed ad cognoscendum quaerere novimus, eorum fide atque pietate multum adjuvamur, ut dicenda impetrare possimus. 2. Quaestio: Cur eo tempore jejunetur, ante Baptismi celebrationem. Responsio. Hoc enim solet facere quaestionem, cur ipse Dominus Jesus Christus, qui humano corpore assumpto ad hoc utique hominibus homo factus apparuit, ut nobis et vivendi et", + "candidate_score": 0.619353, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_69_71", + "bdc_text": "vgl. HBBW III [Nr. 219 ] , S. 119-123 ; Köhler , ZL II 311f. . Ibi libere decebat exponere omnia .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-tempore_window_854", + "psc_text": "Nonne dispensatorem unusquisque eligit de familia sua fidelem, cui committat pecuniam suam? Qui etsi habet in potestate non auferre, non tamen habet in potestate non perdere. Quid fide Christi prolixius? quid omnipotentia divinius? Nec auferre tibi aliquid potest, quia ipse dedit tibi spe quod illi dares: nec aliquid perdere, quia universa omnipotens tenet. Reficitis viscera, quando agapes facitis. Quia videmur nos ministrare, et nostra dantur, et per nos dantur; et tamen ea dantur, quae nobis Deus dedit. Bonum est, fratres, etiam manu vestra dispensetis: valde gratum est Deo. Ipse accipit, et dabit tibi, qui ante tibi quam deberet quod dares dedit. Debet erogationis officio conjungi ministrationis officium. Cum tibi liceat duas mercedes habere, quare perdis unam? Sed quisquis minus idoneus est omnibus dare, det pauperibus pro viribus, cum hilaritate. Hilarem autem datorem diligit Deus (II Cor. IX, 7) . Omni pretio comparandum propositum est regnum coelorum. Non est ut dicat", + "candidate_score": 0.597888, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 16, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana", + "max_score": 0.717681, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28_30", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur . Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae . Et effert hoc ea verborum forma , ut dicat ministrum remittere peccataVgl. Joh 20 , 23. , regignereVgl. Tit 3 , 5. , Christo induereVgl. Gal 3 , 27. , peccata abluereVgl. Apg 22 , 16 ;", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_357", + "psc_text": "re, quae secundum fidem dilectionemque tractanda sunt, multa sint quae dicantur, et multi modi quibus dicantur ab eis qui haec sciunt; quis novit quid ad praesens tempus, vel nobis dicere, vel per nos expediat audiri, nisi qui corda omnium videt? et quis facit ut quod oportet, et quemadmodum oportet, dicatur a nobis, nisi in cujus manu sunt et nos et sermones nostri (Sap. VII, 16)? Ac per hoc, discat quidem omnia quae docenda sunt, qui et nosse vult et docere; facultatemque dicendi, ut decet virum ecclesiasticum, comparet: ad horam vero ipsius dictionis, illud potius bonae menti cogitet convenire quod Dominus ait, Nolite cogitare quomodo aut quid loquamini; dabitur enim vobis in illa hora quid loquamini: non enim vos estis qui loquimini, sed Spiritus Patris vestri qui loquitur in vobis (Matth. X, 19, 20) . Si ergo loquitur in eis Spiritus sanctus, qui persequentibus traduntur pro Christo, cur non et in", + "candidate_score": 0.717681, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47_49", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_296", + "psc_text": "intelligatur, ab aliis magis, ab aliis minus, sicut magis minusve dona Dei sunt in ingeniis hominum, vel adjutoria tribuuntur. Proinde sicut in verbis propriis, de quibus superius disputavimus, ubi res ut dicuntur intelligendae sunt; sic in translatis quae faciunt tropicas locutiones, ubi aliud ex alio intelligendum est, de quibus huc usque quantum visum est, satis egimus; non solum admonendi sunt studiosi venerabilium Litterarum, ut in Scripturis sanctis genera locutionum sciant, et quomodo apud eas aliquid dici soleat, vigilanter advertant, memoriterque retineant; verum etiam, quod est praecipuum et maxime necessarium, orent ut intelligant. In eis quippe Litteris, quarum studiosi sunt, legunt quoniam Dominus dat sapientiam, et a facie ejus scientia et intellectus. (Prov. II, 6) ; a quo et ipsum studium, si pietate praeditum est, acceperunt. Sed haec satis etiam de signis, quantum ad verba pertinet dicta sint. Restat ut de proferendis eis quae sentimus, sequenti volumine, quae Dominus donaverit, disseramus.", + "candidate_score": 0.708178, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47_49", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_87", + "psc_text": "aut intellecta quaelibet. Nec ulla causa est nobis significandi, id est signi dandi, nisi ad depromendum et trajiciendum in alterius animum id quod animo gerit is qui signum dat. Horum igitur signorum genus, quantum ad homines attinet, considerare atque tractare statuimus; quia et signa divinitus data, quae in Scripturis sanctis continentur, per homines nobis indicata sunt, qui ea conscripserunt. Habent etiam bestiae quaedam inter se signa, quibus produnt appetitum animi sui. Nam et gallus gallinaceus reperto cibo, dat signum vocis gallinae ut accurrat; et columbus gemitu columbam vocat, vel ab ea vicissim vocatur; et multa hujusmodi animadverti solent. Quae utrum, sicut vultus aut dolentis clamor, sine significandi voluntate sequantur motum animi, an vere ad significandum dentur, alia quaestio est, et ad rem quae agitur non pertinet: quam partem ab hoc opere tanquam non necessariam removemus. CAPUT III.-- Inter signa principatum obtinent verba. 4. Signorum igitur quibus inter se homines sua", + "candidate_score": 0.693968, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_47_49", + "bdc_text": "Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_219", + "psc_text": "carnalibus animis nondum oportet signa illa revelari, quorum jugo edomandi sunt Tales autem spirituales erant Patriarchae ac Prophetae, omnesque in populo Israel per quos nobis Spiritus sanctus ipsa Scripturarum et auxilia et solatia ministravit. Hoc vero tempore posteaquam resurrectione Domini nostri manifestissimum indicium nostrae libertatis illuxit, nec eorum quidem signorum, quae jam intelligimus, operatione gravi onerati sumus; sed quaedam pauca pro multis, eademque factu facillima, et intellectu augustissima, et observatione castissima ipse Dominus et apostolica tradidit disciplina: sicuti est Baptismi sacramentum, et celebratio corporis et sanguinis Domini. Quae unusquisque cum percipit, quo referantur imbutus agnoscit, ut ea non carnali servitute, sed spirituali potius libertate veneretur. Ut autem litteram sequi, et signa pro rebus quae iis significantur accipere, servilis infirmitatis est; ita inutiliter signa interpretari, male vagantis erroris est. Qui autem non intelligit quid significet signum, et tamen signum esse intelligit, nec ipse premitur servitute. Melius est autem vel premi incognitis,", + "candidate_score": 0.689185, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_54_56", + "bdc_text": "- Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 . in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. . Sed quid toties miseras perdo chartas ?", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_196", + "psc_text": "Nam quidquid homo extra didicerit, si noxium est, ibi damnatur; si utile est, ibi invenitur. Et cum ibi quisque invenerit omnia quae utiliter alibi didicit, multo abundantius ibi inveniet ea quae nusquam omnino alibi, sed in illarum tantummodo Scripturarum mirabili altitudine et mirabili humilitate discuntur. Hac igitur instructione praeditum cum signa incognita lectorem non impedierint, mitem et numilem corde, subjugatum leniter Christo, et oneratum sarcina levi, fundatum et radicatum et aedificatum in charitate, quem scientia inflare non possit, accedat ad ambigua signa in Scripturis consideranda et discutienda, de quibus jam tertio volumine dicere aggrediar, quod Dominus donare dignabitur. LIBER TERTIUS. Postquam egit in superiore libro de removenda signorum ignorantia, transit nunc S. Doctor ad considerationem ambiguitatis, quae cum in propriis tum in translatis signis occurrit. In propriis quidem ex interpunctione vocum, ex earum pronuntiatione, ex ancipiti significatu: quod genus ambiguitatis ex contextu sermonis, et collatione interpretum, aut ejus linguae unde", + "candidate_score": 0.667647, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_79_81", + "bdc_text": "Sed nulla fit horum mentio , ubi etiam eorum sententiam sequeris , sed nec veterum , nisi admodum raro . Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. . Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ?", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_256", + "psc_text": "ex aliis locis sanctarum Scripturarum doceri potest: id tamen eo conante qui divina scrutatur eloquia, ut ad voluntatem perveniatur auctoris, per quem Scripturam illam sanctus operatus est Spiritus; sive hoc assequatur, sive aliam sententiam de illis verbis, quae fidei rectae non refragatur, exsculpat, testimonium habens a quocumque alio loco divinorum eloquiorum. Ille quippe auctor in eisdem verbis quae intelligere volumus, et ipsam sententiam forsitan vidit; et certe Dei Spiritus, qui per eum haec operatus est, etiam ipsam occursuram lectori vel auditori, sine dubitatione praevidit; imo ut occurreret, quia et ipsa est veritate subnixa, providit. Nam quid in divinis eloquiis largius et uberius potuit divinitus provideri, quam ut eadem verba pluribus intelligantur modis, quos alia non minus divina contestantia faciant approbari? CAPUT XXVIII.-- Locus incertus tutius per alios Scripturae locos, quam per rationem manifestatur. 39. Ubi autem talis sensus eruitur, cujus incertum certis sanctarum Scripturarum testimoniis non possit aperiri, restat ut", + "candidate_score": 0.666613, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_48_50", + "bdc_text": "Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ; vgl. Pierre Lardet , La rhéthorique revendiquée :", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_296", + "psc_text": "intelligatur, ab aliis magis, ab aliis minus, sicut magis minusve dona Dei sunt in ingeniis hominum, vel adjutoria tribuuntur. Proinde sicut in verbis propriis, de quibus superius disputavimus, ubi res ut dicuntur intelligendae sunt; sic in translatis quae faciunt tropicas locutiones, ubi aliud ex alio intelligendum est, de quibus huc usque quantum visum est, satis egimus; non solum admonendi sunt studiosi venerabilium Litterarum, ut in Scripturis sanctis genera locutionum sciant, et quomodo apud eas aliquid dici soleat, vigilanter advertant, memoriterque retineant; verum etiam, quod est praecipuum et maxime necessarium, orent ut intelligant. In eis quippe Litteris, quarum studiosi sunt, legunt quoniam Dominus dat sapientiam, et a facie ejus scientia et intellectus. (Prov. II, 6) ; a quo et ipsum studium, si pietate praeditum est, acceperunt. Sed haec satis etiam de signis, quantum ad verba pertinet dicta sint. Restat ut de proferendis eis quae sentimus, sequenti volumine, quae Dominus donaverit, disseramus.", + "candidate_score": 0.664876, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_344", + "psc_text": "et ipse jam notus est, atque auditoribus placet, pene nihil interest utrum is qui dicit, dictor vel lector sit. Solent enim et ea quae commode scripta sunt, non solum ab iis quibus primitus innotescunt, jucunde legi; verum ab iis etiam quibus jam nota sunt, neque adhuc illa de memoria delevit oblivio, non sine jucunditate relegi, vel ab utrisque libenter audiri. Quae autem quisque jam oblitus est, cum commonetur, docetur. Sed de modo delectandi nunc non ago; de modo quo docendi sunt qui discere desiderant, loquor. Is autem est optimus, quo fit ut qui audit, verum audiat, et quod audit intelligat. Ad quem finem cum ventum fuerit, nihil tunc amplius de ipsa re tanquam diutius docenda laborandum est, sed forte de commendanda ut in corde figatur: quod si faciendum videbitur, ita modeste faciendum est, ne perveniatur ad taedium. CAPUT XI.-- Quare conanti docere dicendum perspicue, non tamen insuaviter. 26. Prorsus haec", + "candidate_score": 0.662374, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_49", + "bdc_text": "signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_295", + "psc_text": "terra corpus ejus, non ipse, conteritur; nisi quia ipse est in corpore suo, quod contritum fit ut pulvis, quem projicit ventus a facie terrae (Psal. I, 4). 56. Hae autem omnes regulae, excepta una, quae vocatur De promissis et Lege, aliud ex alio faciunt intelligi, quod est proprium tropicae locutionis, quae latius patet quam ut possit, ut mihi videtur, ab aliquo universa comprehendi. Nam ubicumque velut aliud dicitur ut aliud intelligatur, etsi nomen ipsius tropi in loquendi arte non invenitur, tropica locutio est. Quae cum fit ubi fieri solet, sine labore sequitur intellectus: cum vero ubi non solet, laboratur ut intelligatur, ab aliis magis, ab aliis minus, sicut magis minusve dona Dei sunt in ingeniis hominum, vel adjutoria tribuuntur. Proinde sicut in verbis propriis, de quibus superius disputavimus, ubi res ut dicuntur intelligendae sunt; sic in translatis quae faciunt tropicas locutiones, ubi aliud ex alio intelligendum est, de quibus huc", + "candidate_score": 0.662255, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_48_50", + "bdc_text": "Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen . signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ; vgl. Pierre Lardet , La rhéthorique revendiquée :", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_295", + "psc_text": "terra corpus ejus, non ipse, conteritur; nisi quia ipse est in corpore suo, quod contritum fit ut pulvis, quem projicit ventus a facie terrae (Psal. I, 4). 56. Hae autem omnes regulae, excepta una, quae vocatur De promissis et Lege, aliud ex alio faciunt intelligi, quod est proprium tropicae locutionis, quae latius patet quam ut possit, ut mihi videtur, ab aliquo universa comprehendi. Nam ubicumque velut aliud dicitur ut aliud intelligatur, etsi nomen ipsius tropi in loquendi arte non invenitur, tropica locutio est. Quae cum fit ubi fieri solet, sine labore sequitur intellectus: cum vero ubi non solet, laboratur ut intelligatur, ab aliis magis, ab aliis minus, sicut magis minusve dona Dei sunt in ingeniis hominum, vel adjutoria tribuuntur. Proinde sicut in verbis propriis, de quibus superius disputavimus, ubi res ut dicuntur intelligendae sunt; sic in translatis quae faciunt tropicas locutiones, ubi aliud ex alio intelligendum est, de quibus huc", + "candidate_score": 0.661976, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_54_56", + "bdc_text": "- Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 . in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. . Sed quid toties miseras perdo chartas ?", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_106", + "psc_text": "memoriae, vel omnino incognitos non habere. Deinde illa quae in eis aperte posita sunt, vel praecepta vivendi, vel regulae credendi, solertius diligentiusque investiganda sunt: quae tanto quisque plura invenit, quanto est intelligentiae capacior. In iis enim quae aperte in Scripturis posita sunt, inveniuntur illa omnia quae continent fidem, moresque vivendi, spem scilicet atque charitatem, de quibus libro superiore tractavimus. Tum vero, facta quadam familiaritate cum ipsa lingua divinarum Scripturarum, in ea quae obscura sunt aperienda et discutienda pergendum est, ut ad obscuriores locutiones illustrandas de manifestioribus sumantur exempla, et quaedam certarum sententiarum testimonia dubitationem incertis auferant. In qua re memoria valet plurimum: quae si defuerit, non potest his praeceptis dari. CAPUT X.-- Scripturam contingit non intelligi ob ignota signa vel ambigua. 15. Duabus autem causis non intelliguntur quae scripta sunt, si aut ignotis, aut ambiguis signis obteguntur. Sunt autem signa vel propria, vel translata. Propria dicuntur, cum his rebus significandis", + "candidate_score": 0.661195, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_49", + "bdc_text": "signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_107", + "psc_text": "valet plurimum: quae si defuerit, non potest his praeceptis dari. CAPUT X.-- Scripturam contingit non intelligi ob ignota signa vel ambigua. 15. Duabus autem causis non intelliguntur quae scripta sunt, si aut ignotis, aut ambiguis signis obteguntur. Sunt autem signa vel propria, vel translata. Propria dicuntur, cum his rebus significandis adhibentur, propter quas sunt instituta; sicut dicimus bovem, cum intelligimus pecus, quod omnes nobiscum latinae linguae homines hoc nomine vocant. Translata sunt, cum et ipsae res quas propriis verbis significamus, ad aliud aliquid significandum usurpantur: sicut dicimus bovem, et per has duas syllabas intelligimus pocus quod isto nomine appellari solet; sed rursus per illud pecus intelligimus evangelistam, quem significavit Scriptura, interpretante Apostolo, dicens, Bovem triturantem non infrenabis (I Cor. IX, 9) . CAPUT XI.-- Ut ignorantia signorum tollatur, necessaria est linguarum cognitio, ac praesertim graecae et hebraeae. 16. Contra ignota signa propria magnum remedium est linguarum cognitio. Et latinae quidem", + "candidate_score": 0.653582, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_78_80", + "bdc_text": "cum primis scriptores illi maiorum gentium von et bis gentium am Rande nachgetragen. . Sed nulla fit horum mentio , ubi etiam eorum sententiam sequeris , sed nec veterum , nisi admodum raro . Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_123", + "psc_text": "tot hominum fuerit. Qui si, ut fertur, multique non indigni fide praedicant, singuli cellis etiam singulis separati cum interpretati essent, nihil in alicujus eorum codice inventum est quod non iisdem verbis eodemque verborum ordine inveniretur in caeteris; quis huic auctoritati conferre aliquid, nedum praeferre audeat? Si autem contulerunt ut una omnium communi tractatu judicioque vox fieret, nec sic quidem quemquam unum hominem qualibet peritia, ad emendandum tot seniorum doctorumque consensum aspirare oportet aut decet. Quamobrem, etiamsi aliquid aliter in hebraeis exemplaribus invenitur quam isti posuerunt, cedendum esse arbitror divinae dispensationi quae per eos facta est, ut libri quos gens Judaea caeteris populis, vel religione vel invidia prodere nolebat, credituris per Dominum Gentibus ministra regis Ptolemaei potestate tanto ante proderentur. Itaque fieri potest ut sic illi interpretati sint, quemadmodum congruere Gentibus ille qui eos agebat, et qui unum os omnibus fecerat, Spiritus sanctus judicavit. Sed tamen, ut superius dixi, horum quoque", + "candidate_score": 0.652909, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_49_51", + "bdc_text": "signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ; vgl. Pierre Lardet , La rhéthorique revendiquée : Martin Bucer contre Robert d'Avranches ( 1534 ) , in :", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_107", + "psc_text": "valet plurimum: quae si defuerit, non potest his praeceptis dari. CAPUT X.-- Scripturam contingit non intelligi ob ignota signa vel ambigua. 15. Duabus autem causis non intelliguntur quae scripta sunt, si aut ignotis, aut ambiguis signis obteguntur. Sunt autem signa vel propria, vel translata. Propria dicuntur, cum his rebus significandis adhibentur, propter quas sunt instituta; sicut dicimus bovem, cum intelligimus pecus, quod omnes nobiscum latinae linguae homines hoc nomine vocant. Translata sunt, cum et ipsae res quas propriis verbis significamus, ad aliud aliquid significandum usurpantur: sicut dicimus bovem, et per has duas syllabas intelligimus pocus quod isto nomine appellari solet; sed rursus per illud pecus intelligimus evangelistam, quem significavit Scriptura, interpretante Apostolo, dicens, Bovem triturantem non infrenabis (I Cor. IX, 9) . CAPUT XI.-- Ut ignorantia signorum tollatur, necessaria est linguarum cognitio, ac praesertim graecae et hebraeae. 16. Contra ignota signa propria magnum remedium est linguarum cognitio. Et latinae quidem", + "candidate_score": 0.651871, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_48", + "bdc_text": "Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_87", + "psc_text": "aut intellecta quaelibet. Nec ulla causa est nobis significandi, id est signi dandi, nisi ad depromendum et trajiciendum in alterius animum id quod animo gerit is qui signum dat. Horum igitur signorum genus, quantum ad homines attinet, considerare atque tractare statuimus; quia et signa divinitus data, quae in Scripturis sanctis continentur, per homines nobis indicata sunt, qui ea conscripserunt. Habent etiam bestiae quaedam inter se signa, quibus produnt appetitum animi sui. Nam et gallus gallinaceus reperto cibo, dat signum vocis gallinae ut accurrat; et columbus gemitu columbam vocat, vel ab ea vicissim vocatur; et multa hujusmodi animadverti solent. Quae utrum, sicut vultus aut dolentis clamor, sine significandi voluntate sequantur motum animi, an vere ad significandum dentur, alia quaestio est, et ad rem quae agitur non pertinet: quam partem ab hoc opere tanquam non necessariam removemus. CAPUT III.-- Inter signa principatum obtinent verba. 4. Signorum igitur quibus inter se homines sua", + "candidate_score": 0.651219, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_357", + "psc_text": "re, quae secundum fidem dilectionemque tractanda sunt, multa sint quae dicantur, et multi modi quibus dicantur ab eis qui haec sciunt; quis novit quid ad praesens tempus, vel nobis dicere, vel per nos expediat audiri, nisi qui corda omnium videt? et quis facit ut quod oportet, et quemadmodum oportet, dicatur a nobis, nisi in cujus manu sunt et nos et sermones nostri (Sap. VII, 16)? Ac per hoc, discat quidem omnia quae docenda sunt, qui et nosse vult et docere; facultatemque dicendi, ut decet virum ecclesiasticum, comparet: ad horam vero ipsius dictionis, illud potius bonae menti cogitet convenire quod Dominus ait, Nolite cogitare quomodo aut quid loquamini; dabitur enim vobis in illa hora quid loquamini: non enim vos estis qui loquimini, sed Spiritus Patris vestri qui loquitur in vobis (Matth. X, 19, 20) . Si ergo loquitur in eis Spiritus sanctus, qui persequentibus traduntur pro Christo, cur non et in", + "candidate_score": 0.650825, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_128_130", + "bdc_text": "Certe Bernensis et aliae disputationes Bucer denkt an die Berner Disputation von 1528 und wohl auch an die beiden Zürcher Disputationen von 1523 . non debent nos efferre . Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_199", + "psc_text": "tamen, ut coeperam dicere, quantum per nos instrui potest, qui eo loco animi est, ut per nos instrui valeat, sciat ambiguitatem Scripturae aut in verbis propriis esse, aut in translatis; quae genera in secundo libro demonstravimus. CAPUT II.-- Ambiguitas ex verborum distinctione quo modo tollenda. 2. Sed cum verba propria faciunt ambiguam Scripturam, primo videndum est ne male distinxerimus, aut pronuntiaverimus. Cum ergo adhibita intentio incertum esse perviderit quomodo distinguendum aut quomodo pronuntiandum sit, consulat regulam fidei, quam de Scripturarum planioribus locis et Ecclesiae auctoritate percepit; de qua satis egimus, cum de rebus in primo libro loqueremur. Quod si ambae vel etiam omnes, si plures fuerint partes, ambiguitatem secundum fidem sonuerint, textus ipse sermonis a praecedentibus et consequentibus partibus, quae ambiguitatem illam in medio posuerunt, restat consulendus, ut videamus cuinam sententiae, de pluribus quae se ostendunt, ferat suffragium, eamque sibi contexi patiatur. 3. Jam nunc exempla considera. Illa haeretica distinctio,", + "candidate_score": 0.649949, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_157", + "bdc_text": "Certe , certe videndum nobis , ut ecclesiae viros educemus , qui valeant , et os obstruere contradicentibus .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_306", + "psc_text": "IV.-- Officium doctoris christiani. 6. Debet igitur divinarum Scripturarum tractator et doctor, defensor rectae fidei ac debellator erroris, et bona docere, et mala dedocere; atque in hoc opere sermonis conciliare adversos, remissos erigere, nescientibus quid agatur, quid exspectare debeant intimare. Ubi autem benevolos, intentos, dociles aut invenerit, aut ipse fecerit, caetera peragenda sunt, sicut postulat causa. Si docendi sunt qui audiunt, narratione faciendum est, si tamen indigeat, ut res de qua agitur innotescat. Ut autem quae dubia sunt certa fiant, documentis adhibitis ratiocinandum est. Si vero qui audiunt movendi sunt potius quam docendi, ut in eo quod jam sciunt, agendo non torpeant, et rebus assensum, quas veras esse fatentur, accommodent, majoribus dicendi viribus opus est. Ibi obsecrationes et increpationes, concitationes et coercitiones, et quaecumque alia valent ad commovendos animos, sunt necessaria. 7. Et haec quidem cuncta quae dixi, omnes fere homines in iis quae eloquendo agunt, facere non quiescunt: CAPUT", + "candidate_score": 0.64977, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_128_130", + "bdc_text": "Certe Bernensis et aliae disputationes Bucer denkt an die Berner Disputation von 1528 und wohl auch an die beiden Zürcher Disputationen von 1523 . non debent nos efferre . Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_250", + "psc_text": "modis, donec perveniamus ad sententiam veritatis, praesertim cum usus accesserit pietatis exercitatione roboratus. Invenimus autem utrum propria sit, an figurata locutio, illa intuentes quae supra dicta sunt. CAPUT XXV.-- Idem verbum non idem significat ubique. Quod cum apparuerit, verba quibus continetur, aut a similibus rebus ducta invenientur, aut ab aliqua vicinitate attingentibus. 35. Sed quoniam multis modis res similes rebus apparent, non putemus esse praescriptum ut quod in aliquo loco res aliqua per similitudinem significaverit, hoc eam semper significare credamus. Nam et in vituperatione fermentum posuit Dominus, cum diceret, Cavete a fermento Pharisaeorum (Matth. XVI, 11) ; et in laude, cum diceret, Simile est regnum coelorum mulieri quae abscondit fermentum in tribus mensuris farinae, donec fermentaretur totum (Luc. XIII, 21) . 36. Hujus igitur varietatis observatio duas habet formas. Sic enim aliud atque aliud res quaeque significant, ut aut contraria, aut tantummodo diversa significent. Contraria scilicet, cum alias in bono,", + "candidate_score": 0.649298, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_135_137", + "bdc_text": "Vos solos habendos sacramentorum violatoresin der Vorlage violatiores. , id vero dolet . Dolet etiam , quod tam multi nondum intelligentes , quid in hac controversia sit , sic turbant orbem et perdunt bonos . Sed satis tandem .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_116", + "psc_text": "si quis consuetudinem veterum qui latine locuti sunt, tenere voluerit, transire non possunt. Quae aliquando intellectui nihil adimunt, sed offendunt tamen eos qui plus delectantur rebus, cum etiam in earum signis sua quaedam servatur integritas. Nam soloecismus qui dicitur, nihil aliud est quam cum verba non ea lege sibi coaptantur, qua coaptaverunt qui priores nobis non sine auctoritate aliqua locuti sunt. Utrum enim Inter homines, an, Inter hominibus dicatur, ad rerum non pertinet cognitorem. Item barbarismus quid aliud est, nisi verbum non eis litteris vel sono enuntiatum, quo ab eis qui latine ante nos locuti sunt, enuntiari solet? Utrum enim Ignoscere producta an correpta tertia syllaba dicatur, non multum curat qui peccatis suis Deum ut ignoscat petit, quolibet modo illud verbum sonare potuerit. Quid est ergo integritas locutionis, nisi alienae consuetudinis conservatio, loquentium veterum auctoritate firmatae. 20. Sed tamen eo magis inde offenduntur homines, quo infirmiores sunt; et eo sunt", + "candidate_score": 0.648519, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_157", + "bdc_text": "Certe , certe videndum nobis , ut ecclesiae viros educemus , qui valeant , et os obstruere contradicentibus .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_424", + "psc_text": "In ipso etiam sermone malit rebus placere quam verbis; nec aestimet dici melius, nisi quod dicitur verius; nec doctor verbis serviat, sed verba doctori. Hoc est enim quod Apostolus ait: Non in sapientia verbi, ne evacuetur crux Christi (I Cor. I, 17) . Ad hoc valet etiam quod ait ad Timotheum: Noli verbis contendere; ad nihil enim utile est, nisi ad subversionem audientium (II Tim. II, 14) . Neque enim hoc ideo dictum est, ut adversariis oppugnantibus veritatem, nihil nos pro veritate dicamus. Et ubi erit quod cum ostenderet qualis esse episcopus debeat, ait inter caetera: Ut potens sit in doctrina sana et contradicentes redarguere (Tit. I, 9) ? Verbis enim contendere, est non curare quomodo error veritate vincatur, sed quomodo tua dictio dictioni praeferatur alterius. Porro qui non verbis contendit, sive submisse, sive temperate, sive granditer dicat, id agit verbis ut veritas pateat, veritas placeat, veritas moveat; quoniam nec", + "candidate_score": 0.64789, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_49", + "bdc_text": "signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ;", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_296", + "psc_text": "intelligatur, ab aliis magis, ab aliis minus, sicut magis minusve dona Dei sunt in ingeniis hominum, vel adjutoria tribuuntur. Proinde sicut in verbis propriis, de quibus superius disputavimus, ubi res ut dicuntur intelligendae sunt; sic in translatis quae faciunt tropicas locutiones, ubi aliud ex alio intelligendum est, de quibus huc usque quantum visum est, satis egimus; non solum admonendi sunt studiosi venerabilium Litterarum, ut in Scripturis sanctis genera locutionum sciant, et quomodo apud eas aliquid dici soleat, vigilanter advertant, memoriterque retineant; verum etiam, quod est praecipuum et maxime necessarium, orent ut intelligant. In eis quippe Litteris, quarum studiosi sunt, legunt quoniam Dominus dat sapientiam, et a facie ejus scientia et intellectus. (Prov. II, 6) ; a quo et ipsum studium, si pietate praeditum est, acceperunt. Sed haec satis etiam de signis, quantum ad verba pertinet dicta sint. Restat ut de proferendis eis quae sentimus, sequenti volumine, quae Dominus donaverit, disseramus.", + "candidate_score": 0.647448, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_48", + "bdc_text": "Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_84", + "psc_text": "peritia, quaenamve disciplinae ac scientiae conferant ad illam signorum ignorantiam removendam. Ubi data occasione de repudiandis superstitiosis artibus et doctrinis strictim, sed prounde disputat. Quemadmodum etiam animo comparatus is esse debeat, qui operam studio Scripturarum navaturus sit, declarat sub initium et ad finem libri. CAPUT PRIMUM.-- Signum quid et quotuplex. 1. Quoniam de rebus cum scriberem, praemisi commonens ne quis in eis attenderet nisi quod sunt, non etiam si quid aliud praeter se significant; vicissim de signis disserens hoc dico, ne quis in eis attendat quod sunt, sed potius quod signa sunt, id est, quod significant. Signum est enim res, praeter speciem quam ingerit sensibus, aliud aliquid ex se faciens in cogitationem venire: sicut vestigio viso, transisse animal cujus vestigium est, cogitamus; et fumo viso, ignem subesse cognoscimus; et voce animantis audita, affectionem animi ejus advertimus; et tuba sonante, milites vel progredi se, vel regredi, et si quid aliud pugna", + "candidate_score": 0.6461, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_49_51", + "bdc_text": "signum et signatum simul complectuntur et a signo ita ad signatum subducunt solenni synecdocheBucer bezeichnet ( unpräzis ) als Synekdoche eine tropische Redeweise , bei der das Bezeichnete aus dem Zeichen erkannt wird ; vgl. Pierre Lardet , La rhéthorique revendiquée : Martin Bucer contre Robert d'Avranches ( 1534 ) , in :", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_197", + "psc_text": "Postquam egit in superiore libro de removenda signorum ignorantia, transit nunc S. Doctor ad considerationem ambiguitatis, quae cum in propriis tum in translatis signis occurrit. In propriis quidem ex interpunctione vocum, ex earum pronuntiatione, ex ancipiti significatu: quod genus ambiguitatis ex contextu sermonis, et collatione interpretum, aut ejus linguae unde Scriptura translata est inspectione resolvi ostendit. In translatis vero signis ambiguitas contingit, cum ipsa dictio non ad litterae sensum ponitur in Scripturis: qua de re operosius disputat, traditque regulas quibus dignoscatur an locutio figurata sit, et si quidem figurata, quo pacto debeat explicari. Ad extremum ipsius Tichonii septem regulas singulatim expendit. CAPUT PRIMUM.-- Summa superiorum librorum, et scopus sequentis. 1. Homo timens Deum, voluntatem ejus in Scripturis sanctis diligenter inquirit. Et ne amet certamina, pietate mansuetus; praemunitus etiam scientia linguarum, ne in verbis locutionibusque ignotis haereat; praemunitus etiam cognitione quarumdam rerum necessariarum, ne vim naturamve earum quae propter similitudinem adhibentur,", + "candidate_score": 0.644352, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_48", + "bdc_text": "Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_85", + "psc_text": "praeter speciem quam ingerit sensibus, aliud aliquid ex se faciens in cogitationem venire: sicut vestigio viso, transisse animal cujus vestigium est, cogitamus; et fumo viso, ignem subesse cognoscimus; et voce animantis audita, affectionem animi ejus advertimus; et tuba sonante, milites vel progredi se, vel regredi, et si quid aliud pugna postulat, oportere noverunt. 2. Signorum igitur alia sunt naturalia, alia data. Naturalia sunt, quae sine voluntate atque ullo appetitu significandi, praeter se aliquid aliud ex se cognosci faciunt, sicuti est fumus significans ignem. Non enim volens significare id facit, sed rerum expertarum animadversione et notatione cognoscitur ignem subesse, etiam si fumus solus appareat. Sed et vestigium transeuntis animantis ad hoc genus pertinet: et vultus irati seu tristis affectionem animi significat, etiam nulla ejus voluntate qui aut iratus aut tristis est; aut si quis alius motus animi vultu indice proditur, etiam nobis non id agentibus ut prodatur. Sed de hoc toto", + "candidate_score": 0.644141, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_363", + "psc_text": "cum Deus operatur ut prosint, qui potuit Evangelium dare homini, etiam non ab hominibus, neque per hominem. CAPUT XVII.-- Ad docendum delectandum et flectendum pertinet triplex dicendi genus. 34. Qui ergo nititur dicendo persuadere quod bonum est, nihil horum trium spernens, ut scilicet doceat, ut delectet, ut flectat; oret atque agat, ut quemadmodum supra diximus, intelligenter, libenter, obedienterque audiatur. Quod cum apte et convenienter facit, non immerito eloquens dici potest, etsi non eum sequatur auditoris assensus. Ad haec enim tria, id est ut doceat, ut delectet, ut flectat, etiam tria illa videtur pertinere voluisse idem ipse Romani auctor eloquii, cum itidem dixit, Is igitur erit eloquens, qui poterit parva submisse, modica temperate, magna granditer dicere (Cicero, de Oratore): tanquam si adderet illa etiam tria, et sic explicaret unam eamdemque sententiam dicens. Is erit igitur eloquens, qui ut doceat, poterit parva submisse; ut delectet, modica temperate; ut flectat, magna granditer dicere.", + "candidate_score": 0.641383, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_149", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 497 ] , S. 460 , 57f. , hic optimus et studiosissimus adolescens , mirifice proficit in linguis et omni studiorum genere et veretur se apud vos docendis pueris addicendum .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_5", + "psc_text": "non mediocri gaudent bono; concedant necesse est unumquemque nostrum et ab ineunte pueritia consuetudine audiendi linguam suam didicisse, et aliam aliquam vel graecam vel hebraeam vel quamlibet caeterarum, aut similiter audiendo, aut per hominem praeceptorem accepisse. Jam ergo si placet, moneamus omnes fratres, ne parvulos suos ista doceant, quia momento uno temporis adveniente Spiritu sancto, repleti Apostoli omnium gentium linguis locuti sunt; aut cui talia non provenerint, non se arbitretur esse christianum, aut Spiritum sanctum accepisse se dubitet. Imo vero et quod per hominem discendum est, sine superbia discat; et per quem docetur alius, sine superbia et sine invidia tradat quod accepit: neque tentemus eum cui credidimus, ne talibus inimici versutiis et perversitate decepti, ad ipsum quoque audiendum Evangelium atque discendum nolimus ire in ecclesias, aut codicem legere, aut legentem praedicantemque hominem audire; et exspectemus rapi usque in tertium coelum, sive in corpore, sive extra corpus, sicut dicit Apostolus, et", + "candidate_score": 0.635547, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_83_85", + "bdc_text": "Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ; 49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ;", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_105", + "psc_text": "Novi autem, quatuor libris Evangelii, secundum Matthaeum, secundum Marcum, secundum Lucam, secundum Joannem; quatuordecim Epistolis Pauli apostoli, ad Romanos, ad Corinthios duabus, ad Galatas, ad Ephesios, ad Philippenses, ad Thessalonicenses duabus, ad Colossenses, ad Timotheum duabus, ad Titum, ad Philemonem, ad Hebraeos; Petri duabus; tribus Joannis; una Judae, et una Jacobi; Actibus Apostolorum libro uno, et Apocalypsi Joannis libro uno. CAPUT IX.-- Qua ratione vacandum studio Scripturae. 14. In his omnibus libris timentes Deum et pietate mansueti, quaerunt voluntatem Dei. Cujus operis et laboris prima observatio est, ut diximus, nosse istos libros, etsi nondum ad intellectum, legendo tamen vel mandare memoriae, vel omnino incognitos non habere. Deinde illa quae in eis aperte posita sunt, vel praecepta vivendi, vel regulae credendi, solertius diligentiusque investiganda sunt: quae tanto quisque plura invenit, quanto est intelligentiae capacior. In iis enim quae aperte in Scripturis posita sunt, inveniuntur illa omnia quae continent fidem, moresque vivendi,", + "candidate_score": 0.633099, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_54", + "bdc_text": "- Cahiers de la Revue de Théologie et de Philosophie 5 , S. 71-73 .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_131", + "psc_text": "septenarius autem numerus creaturam indicat, propter vitam et corpus. Nam in illa tria sunt, unde etiam toto corde, tota anima, tota mente diligendus est Deus (Id. XXII, 37); in corpore autem quatuor manifestissima apparent, quibus constat, elementa. In hoc ergo denario dum temporaliter nobis insinuatur, id est, quater ducitur, caste et continenter, a temporum delectatione vivere, hoc est quadraginta diebus jejunare monemur. Hoc Lex, cujus persona est in Moyse, hoc Prophetia, cujus personam gerit Elias, hoc ipse Dominus monet; qui tanquam testimonium habens ex Lege et Prophetis, medius inter illos in monte, tribus discipulis videntibus atque stupentibus, claruit (Id., XVII, 2, 3). Deinde ita quaeritur quomodo quinquagenarius de quadragenario numero existat, qui non mediocriter in nostra religione sacratus est propter Pentecosten (Act. II), et quomodo ter ductus propter tria tempora, ante Legem, sub Lege, sub Gratia, vel propter nomen Patris, et Filii, et Spiritus sancti, adjuncta eminentius ipsa Trinitate, ad", + "candidate_score": 0.628883, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_22_24", + "bdc_text": "Die Erwartung eines baldigen Reichstages ( vgl . Melanchthon BW . Regesten II 174 , Nr. 1539 ) war verfrüht ;", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_282", + "psc_text": "gratiam, quando nec erant adhuc quibus daretur; quoniam in dispositione ac praedestinatione Dei jam factum erat quod suo tempore futurum erat, quod ipse dicit manifestatum. Quamvis haec possint intelligi et de terra futuri saeculi, quando erit coelum novum et terra nova (Apoc. XXI, 1), in qua injusti habitare non poterunt. Et ideo recte dicitur piis quod ipsa sit terra eorum, quae ulla ex parte non erit impiorum; quia et ipsa similiter data est, quando danda firmata est. CAPUT XXXV.-- Regula quinta Tichonii. 50. Quintam Tichonius regulam ponit, quam De temporibus appellat; qua regula plerumque inveniri vel conjici possit latens in Scripturis sanctis quantitas temporum. Duobus autem modis vigere dicit hanc regulam; aut tropo synecdoche, aut legitimis numeris. Tropus synecdoche, aut a parte totum, aut a toto partem facit intelligi: sicut unus evangelista post dies octo factum dicit, quod alius post dies sex, quando in monte discipulis tantum tribus praesentibus facies", + "candidate_score": 0.628142, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_130", + "bdc_text": "Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_0", + "psc_text": "Prologus. Doctrinam de Scriptura tractanda haud superfluo tradi. 1. Sunt praecepta quaedam tractandarum Scripturarum, quae studiosis earum video non incommode posse tradi; ut non solum legendo alios qui divinarum Litterarum operta aperuerunt, sed et aliis ipsi aperiendo proficiant. Haec tradere institui volentibus et valentibus discere, si Deus ac Dominus noster ea quae de hac re cogitanti solet suggerere, etiam scribenti mihi non deneget. Quod antequam exordiar, videtur mihi respondendum esse his qui haec reprehensuri sunt, aut reprehensuri essent, si eos non ante placaremus. Quod si nonnulli etiam post ista reprehenderint, saltem alios non movebunt, nec ab utili studio ad imperitiae pigritiam revocabunt, quos movere possent, nisi praemunitos praeparatosque invenirent. 2. Quidam enim reprehensuri sunt hoc opus nostrum, cum ea quae praecepturi sumus non intellexerint. Quidam vero cum intellectis uti voluerint, conatique fuerint Scripturas divinas secundum haec praecepta tractare, neque valuerint aperire atque explicare quod cupiunt, inaniter me laborasse arbitrabuntur; et", + "candidate_score": 0.626252, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_131", + "bdc_text": "Quia te profecto eximie amo , ideo ago sic libere tecum .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_54", + "psc_text": "illo quod supra nos est, et de illo quod juxta nos est, praecepta sumeremus. Diliges, inquit, Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua, et diliges proximum tuum tanquam teipsum. In his duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae (Matth. XXII, 37-40) . Finis itaque praecepti est dilectio (I Tim. I, 5), et ea gemina, id est Dei et proximi. Quod si te totum intelligas, id est animum et corpus tuum, et proximum totum, id est animum et corpus ejus (homo enim ex animo constat et corpore), nullum rerum diligendarum genus in his duobus praeceptis praetermissum est. Cum enim praecurrat dilectio Dei, ejusque dilectionis modus praescriptus appareat, ita ut caetera in illum confluant, de dilectione tua nihil dictum videtur; sed cum dictum est, Diliges proximum tuum tanquam teipsum, simul et tui abs te dilectio non praetermissa est. CAPUT XXVII.-- Ordo dilectionis.", + "candidate_score": 0.613699, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_65", + "bdc_text": "Si profana amicitia aperta habet pectora , quid deceat christianam !", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_235", + "psc_text": "dominicae communicandum, et suaviter atque utiliter recondendum in memoria quod pro nobis caro ejus crucifixa et vulnerata sit. Ait Scriptura: Si esurierit inimicus tuus, ciba illum; si sitit, potum da illi. Hic nullo dubitante beneficentiam praecipit: sed quod sequitur, Hoc enim faciens carbones ignis congeres super caput ejus (Prov. XXV, 21, 22; Rom. XII, 20) ; malevolentiae facinus putes juberi: ne igitur dubitaveris figurate dictum, et cum possit dupliciter interpretari, uno modo ad nocendum, altero ad praestandum; ad beneficentiam te potius charitas revocet, ut intelligas carbones ignis esse urentes poenitentiae gemitus, quibus superbia sanatur ejus qui dolet se inimicum fuisse hominis, a quo ejus miseriae subvenitur. Item cum ait Dominus, Qui amat animam suam, perdet eam (Joan. XII, 25) , non utilitatem vetare putandus est, qua debet quisque conservare animam suam; sed figurate dictum, perdat animam, id est, perimat atque amittat usum ejus, quem nunc habet, perversum scilicet atque praeposterum,", + "candidate_score": 0.612867, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 17, + "cf_id": "cf017", + "work_id": "023_Didymus-Alexandrinus_-Hieronymus-Stridonensis_De-Spiritu-Sancto", + "max_score": 0.717526, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_60_62", + "bdc_text": "Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ; fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit . Haec res et pleraque alia dogmata cuperem prolixe vobiscum commentari , ut solide in domino conspiremus .", + "psc_chunk_id": "023_Didymus-Alexandrinus_-Hieronymus-Stridonensis_De-Spiritu-Sancto_window_182", + "psc_text": "sapientiae. Et 163 in alio loco: Dominus autem Spiritus est, ut ante diximus, ubi etiam illud adjunximus, Spiritus Deus est (Joan. IV, 24) , non juxta nominis tantum communionem, sed juxta naturae substantiaeque consortium. Quomodo enim quorum diversa substantia est, interdum evenit ut communi vocabulo nuncupentur, et haec dicuntur ὁμώνυμα; ita eorum, quorum eadem est natura atque substantia, cum societate vocabuli, naturae quoque aequalitas copulatur, et disciplinae Dialecticorum est appellare haec συνώνυμα. Idcirco et Spiritus vocabulum, et si quid aliud in Trinitate usurpari solet, συνώνυμον est: verbi gratia, sanctus bonus, et caetera his similia, de quibus paulo ante perstrinximus. 59. Porro ad haec necessario devoluti sumus, ut quia frequenter appellatio Spiritus in Scripturis est respersa divinis, non labamur in nomine, sed unumquodque secundum locorum varietates et intelligentias accipiamus. Omni itaque studio ac diligentia vocabulum Spiritus, ubi et quomodo appellatum sit, contemplantes, sophismata eorum et fraudulentas decipulas conteramus, qui Spiritum sanctum", + "candidate_score": 0.717526, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28_30", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur . Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae . Et effert hoc ea verborum forma , ut dicat ministrum remittere peccataVgl. Joh 20 , 23. , regignereVgl. Tit 3 , 5. , Christo induereVgl. Gal 3 , 27. , peccata abluereVgl. Apg 22 , 16 ;", + "psc_chunk_id": "023_Didymus-Alexandrinus_-Hieronymus-Stridonensis_De-Spiritu-Sancto_window_114", + "psc_text": "aliud quoque testimonium quod nos possit adjuvare in fide Spiritus sancti ponamus, in Evangelio ita sermo contexitur: Adhuc multa habeo vobis dicere, sed non potestis ea portare modo. Cum autem venerit ille Spiritus veritatis, diriget vos omnem veritatem. Neque enim loquetur a semetipso, sed quaecumque audiet, loquetur: et quae ventura sunt annuntiabit vobis. Ille me clarificabit [Al. glorificabit]: quia de meo accipiet, et annuntiabit vobis. Omnia quae habet Pater, mea sunt. Propterea dixi vobis: quia de meo accipiet, et annuntiabit vobis (Joan. XVI, 13) . 33. Ex his enim sacramentorum verbis edocemur, quod cum multa docuisset discipulos suos Jesus, dixerit: Adhuc habeo plurima dicere vobis, quia verbum istud, adhuc multa habeo dicere vobis, non ad novos quoslibet, et penitus Dei gratia vacuos dirigitur: sed ad eos 141 qui auditores verborum ejus, necdum fuerant omnia consecuti. Quaecumque enim sufficere poterant, tradens eis, in futurum tempus reliqua distulit: quae sine disciplina Spiritus", + "candidate_score": 0.715032, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_60_62", + "bdc_text": "Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ; fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit . Haec res et pleraque alia dogmata cuperem prolixe vobiscum commentari , ut solide in domino conspiremus .", + "psc_chunk_id": "023_Didymus-Alexandrinus_-Hieronymus-Stridonensis_De-Spiritu-Sancto_window_113", + "psc_text": "Dogmatum volumine breviter ostendimus. Et in Psalmo ad Dominum dicitur: Auferes ab eis Spiritum tuum, et deficient, et in terram suam revertentur. Emitte Spiritum tuum, et creabuntur, et renovabis faciem terrae (Psal. CIII, 30) . Nec mirum si Dominici tantum corporis Spiritus sanctus conditor sit, cum Patri Filioque sociatus, eadem potestate creaverit omnia quae Pater creavit et Filius. Emitte enim, ait, Spiritum tuum, et creabuntur. Porro jam frequenter ostendimus ejusdem operationis esse Spiritum sanctum, cujus est Pater et Filius, et in eadem operatione unam esse substantiam: et reciproce eorum quae ὁμούσια sunt, operationem quoque non esse diversam. Ut autem et aliud quoque testimonium quod nos possit adjuvare in fide Spiritus sancti ponamus, in Evangelio ita sermo contexitur: Adhuc multa habeo vobis dicere, sed non potestis ea portare modo. Cum autem venerit ille Spiritus veritatis, diriget vos omnem veritatem. Neque enim loquetur a semetipso, sed quaecumque audiet, loquetur: et quae ventura", + "candidate_score": 0.703469, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98_100", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos . At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ? Tu mihi , mi frater , hoc nomine plurimum coleris , quod patres legis nec sine iudicio , quod etiam indies certius illos adducis .", + "psc_chunk_id": "023_Didymus-Alexandrinus_-Hieronymus-Stridonensis_De-Spiritu-Sancto_window_61", + "psc_text": "Et rursum: Sic et quae Dei sunt, nemo cognovit nisi τὸ Πνεῦμα, id est Spiritus Dei: Τὸ γὰρ πνεῦμα, 124 hoc est, Spiritus enim scrutatur omnia, etiam alta Dei (I Cor. II, 10) . Et multa quae de Scripturis sacris excerpere possibile est. Quod sicubi raro sine articulo nominatur Spiritus sanctus, sciendum est cum additamento eum nominari significante magnificentiam ejus. Siquidem dicitur aliquando et sine articulo, cum non ipse per se, sed participatio ejus ostenditur: ut puta, Spiritus Heliae, et Spiritu ambulate (IV Reg. II, 15; Galat. V, 16) , et quaecumque his similia sunt. 16. Quoniam igitur ex his, quae memoravi, et ex multis aliis, non esse creaturam in Spiritum sanctum demonstratum est, nusquam conditionibus connumeratus est, sed semper cum Patre et Filio positus: nunc videamus quam cum utroque habeat indifferentiam [ Al. differentiam]. In fine Epistolae secundae, quam ad Corinthios scribit Paulus, ait: Gratia Domini nostri Jesu Christi,", + "candidate_score": 0.695533, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_59_61", + "bdc_text": "satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit . Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ; fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit .", + "psc_chunk_id": "023_Didymus-Alexandrinus_-Hieronymus-Stridonensis_De-Spiritu-Sancto_window_113", + "psc_text": "Dogmatum volumine breviter ostendimus. Et in Psalmo ad Dominum dicitur: Auferes ab eis Spiritum tuum, et deficient, et in terram suam revertentur. Emitte Spiritum tuum, et creabuntur, et renovabis faciem terrae (Psal. CIII, 30) . Nec mirum si Dominici tantum corporis Spiritus sanctus conditor sit, cum Patri Filioque sociatus, eadem potestate creaverit omnia quae Pater creavit et Filius. Emitte enim, ait, Spiritum tuum, et creabuntur. Porro jam frequenter ostendimus ejusdem operationis esse Spiritum sanctum, cujus est Pater et Filius, et in eadem operatione unam esse substantiam: et reciproce eorum quae ὁμούσια sunt, operationem quoque non esse diversam. Ut autem et aliud quoque testimonium quod nos possit adjuvare in fide Spiritus sancti ponamus, in Evangelio ita sermo contexitur: Adhuc multa habeo vobis dicere, sed non potestis ea portare modo. Cum autem venerit ille Spiritus veritatis, diriget vos omnem veritatem. Neque enim loquetur a semetipso, sed quaecumque audiet, loquetur: et quae ventura", + "candidate_score": 0.692523, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_60_62", + "bdc_text": "Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ; fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit . Haec res et pleraque alia dogmata cuperem prolixe vobiscum commentari , ut solide in domino conspiremus .", + "psc_chunk_id": "023_Didymus-Alexandrinus_-Hieronymus-Stridonensis_De-Spiritu-Sancto_window_195", + "psc_text": "se ab omni opere malo, et cogitationibus pessimis: quo possit illuminato corde ea intelligere quae dicuntur, et plenus sanctitate atque sapientia, ignoscere nobis, sicubi voluntatem nostram non implevit effectus, et tantummodo consideret qua mente quid dictum sit, non quibus expressum sermonibus. Sicut enim pietatis sensum nobis audaciter juxta nostram conscientiam vindicamus, ita quantum de eo loqui pertinet, venustatem rhetoricam facundiamque, juxta consequentiam textumque sermonis, procul abesse simpliciter confitemur. Studii quippe nostri fuit, de Scripturis sanctis disserentibus, pie intelligere quae scripta sunt, et imperitiam mensuramque nostri non ignorare sermonis.", + "candidate_score": 0.691763, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_97_99", + "bdc_text": "Ad id velim nos communiri . Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos . At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ?", + "psc_chunk_id": "023_Didymus-Alexandrinus_-Hieronymus-Stridonensis_De-Spiritu-Sancto_window_111", + "psc_text": "Nobis autem revelavit Deus per Spiritum sanctum (Ibid., 10) . Deus autem his qui se ita praeparaverint Spiritum sapientiae revelationisque largitur ad cognoscendum semetipsum: qui accipientes Spiritum sapientiae, non aliunde, sed ab ipso Spiritu sancto efficiuntur sapientes, et ab ipso intelligunt Dominum, et quidquid Dei est voluntatis, et eumdem ipsum Spiritum, ipso revelante, cognoscunt, ut sciant quia a Domino donata sunt eis: ita ut is qui fuerit spiritum revelationis et sapientiae consecutus, sufficiens sit veritatis dogmata praedicare non humana, sed Dei arte subnixus: sicut et unum ex his Apostolum possumus audire, dicentem: Et praedicatio mea et sermo meus non in persuasibilibus humanae sapientiae verbis: sed in ostensione Spiritus et virtutis Dei (Ibid., 4) . Aequalem vero Spiritui virtutem non possumus aliam praeter Christum Dominum 140 nostrum interpretari. Ipse enim discipulis ait: Accipietis enim virtutem Spiritus sancti venientem [Vat. venientis] super vos (Act. I, 8) . Et ad Mariam Angelus [", + "candidate_score": 0.691093, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_97_99", + "bdc_text": "Ad id velim nos communiri . Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos . At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ?", + "psc_chunk_id": "023_Didymus-Alexandrinus_-Hieronymus-Stridonensis_De-Spiritu-Sancto_window_39", + "psc_text": "acceperit Spiritum sanctum, consequenter habebit benedictiones, id est, sapientiam, et intellectum, et caetera, de quibus ita scribit Apostolus: Propter hoc et nos, ex quo die audivimus, non cessamus orantes pro vobis, et deprecantes, ut impleamini cognitione voluntatis ejus in omni sapientia, et intelligentia spirituali: ambulantes digne Deo (Coloss. I, 9) . Eos enim qui digne sibi [ Al. bonis] per opera, et sermones, et prudentiam incedunt, impleri ait voluntate Dei, ponentis super eos Spiritum sanctum, ut impleantur sapientia et intellectu, et reliquis spiritualibus bonis. Sapientia autem, et intellectus, quae in Spiritu sancto sunt, a Deo dantur. Dominus, inquit, dabit sapientiam; et a facie ejus sapientia, et intellectus procedit (Eccli. I) ; cum ea sapientia quae ab hominibus venit, non sit spiritualis, sed carnea et humana. De hac itaque Apostolus scribit: Non in sapientia carnali, sed in gratia Dei conversati sumus in [Al. in hoc] mundo (I Cor. I et II)", + "candidate_score": 0.683682, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98_100", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos . At quae in rebus divinis , in negocio salutis humani generis satis ? Tu mihi , mi frater , hoc nomine plurimum coleris , quod patres legis nec sine iudicio , quod etiam indies certius illos adducis .", + "psc_chunk_id": "023_Didymus-Alexandrinus_-Hieronymus-Stridonensis_De-Spiritu-Sancto_window_79", + "psc_text": "Cor. XII, 4) . Operante ergo Patre multiplicem charismatum plenitudinem, multiplicat eam Filius subsistentem per Spiritum sanctum. Alii enim per Spiritum datur sermo sapientiae. Alii vero scientiae, secundum eumdem spiritum. Alii fides in eodem spiritu, et caetera, quae ab Apostolo enumerata sunt dona, quibus additur: Haec autem omnia operatur unus atque idem spiritus: dividens singulis prout vult (Ibid., 8 seq.) . 23. Unde dicentes operatricem, et ut ita dicam, distributricem naturam Spiritus sancti: non abducamur ab his, qui dicunt operationem, et non substantiam Dei esse Spiritum sanctum. Et ex aliis quoque plurimis locis subsistens natura demonstratur Spiritus sancti: ut in illo quod apostoli scribunt: Visum est enim Spiritui sancto et nobis (Act. XV, 28) : quia hoc quod dicitur, visum est, non operationem significat, sed naturam: maxime cum et de Domino simile quid reperiatur, ut: Sicut Domino visum est, ita factum est (Job. I). Denique et sermones ejus saepissime lectitantur,", + "candidate_score": 0.682271, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_96_98", + "bdc_text": "Sentiemus autem , ubi aliquando oportebit congredi . Ad id velim nos communiri . Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos .", + "psc_chunk_id": "023_Didymus-Alexandrinus_-Hieronymus-Stridonensis_De-Spiritu-Sancto_window_182", + "psc_text": "sapientiae. Et 163 in alio loco: Dominus autem Spiritus est, ut ante diximus, ubi etiam illud adjunximus, Spiritus Deus est (Joan. IV, 24) , non juxta nominis tantum communionem, sed juxta naturae substantiaeque consortium. Quomodo enim quorum diversa substantia est, interdum evenit ut communi vocabulo nuncupentur, et haec dicuntur ὁμώνυμα; ita eorum, quorum eadem est natura atque substantia, cum societate vocabuli, naturae quoque aequalitas copulatur, et disciplinae Dialecticorum est appellare haec συνώνυμα. Idcirco et Spiritus vocabulum, et si quid aliud in Trinitate usurpari solet, συνώνυμον est: verbi gratia, sanctus bonus, et caetera his similia, de quibus paulo ante perstrinximus. 59. Porro ad haec necessario devoluti sumus, ut quia frequenter appellatio Spiritus in Scripturis est respersa divinis, non labamur in nomine, sed unumquodque secundum locorum varietates et intelligentias accipiamus. Omni itaque studio ac diligentia vocabulum Spiritus, ubi et quomodo appellatum sit, contemplantes, sophismata eorum et fraudulentas decipulas conteramus, qui Spiritum sanctum", + "candidate_score": 0.671237, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. .", + "psc_chunk_id": "023_Didymus-Alexandrinus_-Hieronymus-Stridonensis_De-Spiritu-Sancto_window_118", + "psc_text": "Spiritum veritatis, qui credentes in totam dirigat veritatem. Dehinc in consequentibus de Spiritu veritatis, qui a Patre mittatur, et sit paracletus, Salvator (qui et veritas) ait: 142 Non enim loquetur a semetipso (Joan. XVI, 13) : hoc est, non sine me, et sine meo et Patris arbitrio, quia inseparabilis a mea et Patris est voluntate. Quia non ex se est, sed ex Patre et me est, hoc enim ipsum quod subsistit et loquitur, a Patre et me illi est. Ego veritatem loquor, id est, inspiro quae loquitur. Siquidem Spiritus veritatis est. Dicere autem et loqui in Trinitate, non secundum consuetudinem nostram, qua ad nos invicem sermocinamur et loquimur, accipiendum, sed juxta formam incorporalium naturarum, et maxime Trinitatis, quae voluntatem suam inserit in corde credentium, et eorum qui eam audire sunt digni! hoc est, dicere et loqui. 35. Nos quippe homines quando de aliqua re ad alterum loquimur, primum quod volumus,", + "candidate_score": 0.66537, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. .", + "psc_chunk_id": "023_Didymus-Alexandrinus_-Hieronymus-Stridonensis_De-Spiritu-Sancto_window_121", + "psc_text": "veritas est) Pater suam nuntiat voluntatem, cum omne quod loquitur, sapiens verusque subsistens, in sapientia habeat et in substantia. Loqui 143 ergo Patrem, et audire Filium, vel e contrario, Filio loquente, audire Patrem, ejusdem naturae in Patre et Filio consensusque significatio est. Spiritus quoque sanctus, qui est spiritus veritatis, spiritusque sapientiae, non potest Filio loquente audire quae nescit, cum hoc ipsum sit quod profertur a Filio, id est, procedens a veritate, consolator manans de consolatore, Deus de Deo, Spiritus veritatis procedens. Denique ne quis illum a Patris et Filii voluntate et societate discerneret, scriptum est: Non enim a semetipso loquetur, sed sicut audiet loquetur. (Joan. XVI, 13) . Cui etiam simile de seipso Salvator ait: Sicut audio, et judico (Joan. V, 30) . Et alibi: Non potest Filius a se facere quicquam, nisi quod viderit Patrem facientem (Ibid., 19) . Si enim unus est Patri Filius, non juxta Sabellii dictum", + "candidate_score": 0.653443, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_98", + "bdc_text": "Spiritus quidem istuc donum est et opus , sed nunquam exercet illud per ignavos .", + "psc_chunk_id": "023_Didymus-Alexandrinus_-Hieronymus-Stridonensis_De-Spiritu-Sancto_window_79", + "psc_text": "Cor. XII, 4) . Operante ergo Patre multiplicem charismatum plenitudinem, multiplicat eam Filius subsistentem per Spiritum sanctum. Alii enim per Spiritum datur sermo sapientiae. Alii vero scientiae, secundum eumdem spiritum. Alii fides in eodem spiritu, et caetera, quae ab Apostolo enumerata sunt dona, quibus additur: Haec autem omnia operatur unus atque idem spiritus: dividens singulis prout vult (Ibid., 8 seq.) . 23. Unde dicentes operatricem, et ut ita dicam, distributricem naturam Spiritus sancti: non abducamur ab his, qui dicunt operationem, et non substantiam Dei esse Spiritum sanctum. Et ex aliis quoque plurimis locis subsistens natura demonstratur Spiritus sancti: ut in illo quod apostoli scribunt: Visum est enim Spiritui sancto et nobis (Act. XV, 28) : quia hoc quod dicitur, visum est, non operationem significat, sed naturam: maxime cum et de Domino simile quid reperiatur, ut: Sicut Domino visum est, ita factum est (Job. I). Denique et sermones ejus saepissime lectitantur,", + "candidate_score": 0.652778, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_41", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "023_Didymus-Alexandrinus_-Hieronymus-Stridonensis_De-Spiritu-Sancto_window_22", + "psc_text": "Scriptura sermonem nostrum affirmare perfacile est. Beatus quoque Apostolus ad Ephesios scribens ait: In quo et credentes signali estis Spiritu promissionis sancto, qui est pignus haereditatis nostrae (Ephes. I, 13) . Si enim signantur quidam Spiritu sancto, formam et speciem ejus assumentes: ex his est Spiritus sanctus, quae habentur, et non habent: habentibus illum signaculo ejus impressis. Ad Corinthios quoque idem scribens, Nolite, inquit, contristare Spiritum sanctum, in quo signali estis (Ephes. IV, 30) ; signatos esse contestans eos qui susceperant communionem Spiritus sancti. Quomodo enim disciplinae, et virtutis assumptor, signaculum et figuram (ut ita dicam) in suum sensum recipit ejus scientiae, quam assumpsit: sic et is, qui Spiritus sancti particeps efficitur, per communionem ejus fit spiritualis pariter et sanctus. 6. Ipse vero Spiritus sanctus, si unus de creaturis esset, saltem circumscriptam haberet substantiam; sicut universa quae facta sunt. Nam et si non 112 circumscribantur loco et finibus invisibiles creaturae,", + "candidate_score": 0.63265, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 18, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1", + "max_score": 0.717514, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_39_41", + "bdc_text": "Non fatemini obiectum hic et datum praecipue esse ipsum dominum , qui ipse se praebet , sed sacramento et per ministrum . Panem vultis hic vocari corpus dominiVgl . HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_938", + "psc_text": "p his Bl commemorabit BRIT 20 quod om. Bl dixerat RTD ordine suo posuit non commemorauerat superius; utrumque autem coniunctum hanc sententiam facit, quae et illorum est. Iohannes autem de corpore et sanguine domini hoc loco nihil dixit, sed plane alibi multo uberius hinc dominum locutum esse testatur. nunc uero cum dominum a cena surrexisse et pedes discipulorum lauisse commemorasset reddita etiam ratione, cur eis hoc fecerit, in qua dominus adhuc clause significauerat per testimonium scripturae ab eo se tradi qui manducaret eius panem, uenit ad hunc locum, quem tres ceteri pariter insinuant: cum haec dixisset, inquit, Iesus, turbatus est spiritu et protestatus est et dixit: amen, amen dico uobis, quia unus ex uobis tradet me. aspiciebant ergo, sicut idem ipse Iohannes subnectit, ad inuicem discipuli haesitantes, de quo diceret. et contristati, sicut Mattheus et Marcus dicunt. coeperunt ei singillatim dicere: numquid ego? at ipse respondens ait, sicut Mattheus sequitur,", + "candidate_score": 0.717514, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_27_29", + "bdc_text": "Ibi cupimus eludi veteratoris antiquides Teufels. conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur . Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_2", + "psc_text": "T 6 sacris V tenentur R, contenentur C 8 futurum] add. esse VI redditum] reuelatum E* arsp 10 et ipsum N* XXXXIir AUI. Sect. III pan 4. 1 legum Christum etiam praesentem in carne uiderunt, cuius non solum ea, quae ex ore eius audita uel ab illo sub oculis suis operata dicta et facta meminerant, uerum etiam quae, priusquam illi per discipulatum adhaeserant, in eius natiuitate uel infantia uel pueritia diuinitus gesta et digna memoria siue ab ipso siue a parentibus eius sinesiue quibuslibet aliis certissimis indiciis et fidelissimis testimoniis requirere et cognoscere potuerunt, inposito sibi euangelizandi munere generi humano adnuntiare curarunt. quorum quidam, hoc est Mattheus et lohannesIohannes, etiam scripta de illo, quae scribenda uisa sunt, libris singulis ediderunt. § 2 Ac ne putaretur, quod adtinet ad percipiendum et praedicandum euangelium, interesse aliquid, utrum illi adnuntient, qui eundem dominum hic in carne apparentem discipulatu famulante secuti sunt, an hi,", + "candidate_score": 0.696375, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_34_36", + "bdc_text": "Ita congruimus cum scriptura , cum patribus , cum sensu omnium sanctorum , approbabimus nos bonis , in aliis authoritatem nobis restituemus , ecclesiam pernicioso isto dissidio liberabimus . In hanc rationem consensere , qui Christum in civitatibus imperii praedicant omnes , satisfacit ea praecipuis et melioribus ex Lutheranis . Nihil itaque restat , quam ut et vos consentiatis , qui Christum docetis per Helvetios .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1310", + "psc_text": "adhuc essem uobiscum, quoniam necesse est impleri omnia quae scripta sunt in lege Moysi et prophetis et psalmis de me. tunc aperuit illis sensum, ut intellegerent scripturas, et dixit eis: quoniam sic scriptum est et sic oportebat Christum pati et resurgere a mortuis die tertia et praedicari in nomine eius paenitentiam et remissionem peccatorum in omnes gentes incipientibus ab Hierusalem; uos autem estis testes horum. 4 Luc. 24, 41-43 10 *Ioh. 20, 20 b-23 16 *Luc. 24. 44-49 2 iohannes B 6 at] ad B, ait NlL 11 ergo om. B paa B uobiscum BlJRD CPVF ONQ (uerc. uind.), nobia cet., edd. (δμιιν), cf. infra 13 insuflauit BRE, insuffl. cet. 14 remiseris B remittentur H -eia om. RD 15 detenueritia CP AlElL, retinetis Bx retinueritis B2M g v (xoarfjte, al. xpottlrs, Cant. ϰρατήσητς) detenta] retenta Bz g f). erunt g his] hic AlEL r 1& pretermittit g 17 uerba] add.", + "candidate_score": 0.684385, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_30_32", + "bdc_text": "Et effert hoc ea verborum forma , ut dicat ministrum remittere peccataVgl. Joh 20 , 23. , regignereVgl. Tit 3 , 5. , Christo induereVgl. Gal 3 , 27. , peccata abluereVgl. Apg 22 , 16 ; 1Kor 6 , 11. , corpus et sanguinem domini praebereVgl. Mt 26 , 26-28 par. etc . Ne vero his vel impii vel absurdi aliquid statuatur aut certe non caveatur satis , effici posse his verbis existimo :", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_777", + "psc_text": "ca. g 20 seruans r quaedaminseruit om. R 21 ipsa B* inaeruit] in sermone CP sermo, quousque eum considerandum suscepimus, a Petro solo interpellatur quaerente, quotiens fratri debeat ignosci. talia enim dominus loquebatur, ut satis eluceat etiam hoc quod Petrus interrogauit eique responsum est ad eundem pertinere sermonem. Lucas autem nisi illud de paruulo, quem constituit ante discipulos imitandum, cum de sua magnitudine cogitarent, nihil hoc ordine seruato commemorat. si qua enim alia similiter dixit quae et in isto sermone sunt posita, alibi et ex aliis occasionibus dicta recoluit, sicut Iohannes de remissione peccatorum, quod tenebuntur, si cui tenuerint, et dimittentur, si cui dimiserint, post resurrectionem a domino dictum commemorat, cum Mattheus in hoc sermone dominum hoc dixisse meminerit quod et Petro antea dictum fuisse idem ipse testatur. eadem itaque saepe ac pluribus locis Iesum dixisse. necubi moueamur, ai ordo dictorum quibusdam repugnare putabitur, sicut iam totiens commendauimus, meminisse debemus,", + "candidate_score": 0.683008, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_81_83", + "bdc_text": "Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ? Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_216", + "psc_text": "inenarrabile sacramentum, hoc regnum et sacerdotium antiquis per prophetiam reuelabatur, posteris eorum per euangelium praedicatur. oportebat enim, ut aliquando in omnibus gentibus redderetur, quod diu per unam gentem promittebatur. proinde qui prophetas ante descensionem suam praemisit, ipse et apostolos post ascensionem suam misit. omnibus autem discipulis suis per hominem, quem adsumpsit, tamquam membris sui corporis caput est. itaque cum illi scripserunt quae ille ostendit et dixit, nequaquam dicendum est, quod ipse non scripserit, quandoquidem membra eius id operata sunt, quod dictante capite cognouerunt. quidquid enim 5 cf. de ciu. d. 9, 15; 11, 2 7 cf. I Tim. 2, 5; cf. retract. 1, 11, 1; en. in ps. 29, II 1; 90, II 1; 134, 5; serm. 47, 12, 21; 121, 5; 293. 7; confess. 10, 43, 68 1 redducnntnr BM ab] et ab 7 elm 2 medio N* temporalis BIBTDC2Q, temporale ClPl 3 mediaetas B iusta] iustitia A* (del.", + "candidate_score": 0.680746, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80_82", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. . Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ? Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1411", + "psc_text": "putari debet omnia scripsisse in euangelio suo quae Iesus cum apostolis in terra uersatus fecit et dixit, ne sit contrarium Iohanni, qui ait multa alia fecisse Iesum, quae si scriberentur, mundum totum non potuisse capere illos libros, cum etiam constet ab aliis euangelistis non pauca narrata, quae Lucas ipse 14 *Act. 1, 1 et 2 24 cf. Ioh. 21, 2J 4 omnibus codd. (ueron. eant. brix. al., opt. Vulg.), omnia М2Es 7 p r. de omnibus IP, de hominibus r 9 actuum RD 10 theofilo RD 11 ali- 'quiB om. B1 theofilius B 12 a om. B1 lucae (JIP 14 feci de omnibus H.A»L r aelmv 15 et docere BBD IP E* 7 edd., om. cet. usque rOm. p in] ad x r 16 apostolos] apostolos quos CsY N*, apostolis quos Es7 m 17 mandans] add. iesus HA2 iussit pr. eu.] cf. cant. (Aug. c. ep. fund. 9, n. 10;", + "candidate_score": 0.679805, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_81_83", + "bdc_text": "Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ? Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1409", + "psc_text": "ergo BD CPVF p, ante quoniam quidem NHALS, om. EP 22 eis] eius CP, his AL g, iis E* y 23 illa] in illa AL pertracta BBl 24 lucam Bl 26* ordinare narrationem, quae in nobis conpletae sunt, rerum, 2 sicut tradiderunt nobis qui ab initio ipsi uiderunt et ministri fuerunt sermonis, uisum est et mihi adsecuto a principio omnibus diligenter ex ordine tibi scribere, optime Theofile, ut cognoscas eorum uerborum, de quibus eruditus es, ueritatem. hoc principium ad euangelii narrationem nondum pertinet. admonet autem, ut nouerimus eundem Lucam etiam illum librum scripsisse, qui actus apostolorum uocatur. non solum, quia Theofili nomen etiam illic inest — nam posset fieri, ut et alius aliquis Theofilus esset et, si idem ipse esset, ab alio ad illum aliquid scriberetur sicut a Luca euangelium —, sed quia et ibi ita exorsus est, ut diceret: primum quidem sermonem de omnibus feci, oTheofile, quae coepit Iesus", + "candidate_score": 0.679574, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80_82", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. . Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ? Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_438", + "psc_text": "sancto etigni. his tribus adtestatur Iohannes euangelista, cum dicit: Iohannes testimonium perhibet de ipso et clamat dicens: hic erat quem dixi: qui post me uenit ante me factus est, quia prior me erat. sic enim ostendit tunc eum hoc dixisse, quando eum illi dixisse commemorant, repetisse autem et commemorasse quod iam dixisset, cum ait: hic erat quem dixi: qui post me uenit. § 27 Si ergo quaeritur, quae uerba potius Iohannes baptista dixerit, utrum quae Mattheus an quae Lucas eum dixisse commemorat an quae Marcus in ipsis paucis quae illum dixisse posuit tacens cetera, nullo modo hinc laborandum esse iudicat qui prudenter intellegit ipsas sententias esse necessarias cognoscendae ueritati, quibuslibet uerbis fuerint explicatae. quod enim alius alium uerborum ordinem tenet, non est utique contrarium. neque illud contrarium est, si alius dicit quod alius praetermittit. ut enim quisque meminerat et ut cuique cordi erat uel breuius uel prolixius eandem tamen explicare", + "candidate_score": 0.679422, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80_82", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. . Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ? Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1409", + "psc_text": "ergo BD CPVF p, ante quoniam quidem NHALS, om. EP 22 eis] eius CP, his AL g, iis E* y 23 illa] in illa AL pertracta BBl 24 lucam Bl 26* ordinare narrationem, quae in nobis conpletae sunt, rerum, 2 sicut tradiderunt nobis qui ab initio ipsi uiderunt et ministri fuerunt sermonis, uisum est et mihi adsecuto a principio omnibus diligenter ex ordine tibi scribere, optime Theofile, ut cognoscas eorum uerborum, de quibus eruditus es, ueritatem. hoc principium ad euangelii narrationem nondum pertinet. admonet autem, ut nouerimus eundem Lucam etiam illum librum scripsisse, qui actus apostolorum uocatur. non solum, quia Theofili nomen etiam illic inest — nam posset fieri, ut et alius aliquis Theofilus esset et, si idem ipse esset, ab alio ad illum aliquid scriberetur sicut a Luca euangelium —, sed quia et ibi ita exorsus est, ut diceret: primum quidem sermonem de omnibus feci, oTheofile, quae coepit Iesus", + "candidate_score": 0.678267, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_139_141", + "bdc_text": "Memini , quae notaris in libro Contra Abrincensem Siehe HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 380f , 71-86 . . Nunc non vacat et ad illa respondere , sed oro , excutias diligenter , qua quodque ratione scripsi . Volui dare gustum in eo libello tractandi caussam Christi in concilio contra papistas .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_275", + "psc_text": "§ 1 Quoniam sermone non breui et admodum necessario, quem libro uno conplexi sumus, refutauimus eorum uanitatem qui discipulos Christi euangelium conscribentes ideo contemnendos putant, quia ipsius Christi, quem licet non ut deum, tamen ut hominem sapientia longe prae ceteris excellentem honorandum esse non dubitant, nulla scripta proferuntur a nobis, et eum talia scripsisse uideri uoluntnolunt, qualia peruersi diligunt, non qualibus lectis et creditis a peruersitate corrigi possunt, nunc iam uideamus ea quae quattuor euangelistae de Christo scripserunt quemadmodum sibi adque inter se congruant, ne quid ei hoc in fide christiana offendiculi patiantur qui curiosiores quam capaciores sunt, quod non utcumque perlectis, sed quasi diligentius perscrutatis euangelicis libris inconuenientia quaedam et repugnantia se deprehendisse existimantes magis ea contentiose obiectanda quam prudenter consideranda esse arbitrantur. 2 brebi 2?1 3 i*libro (eras. 1) BIt in libro B* re*futauimus (eras. s) B 4 conscribente* (eras. r) JB1, conscribentis C'P 5 putant C'1 ipius.", + "candidate_score": 0.675681, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_81_83", + "bdc_text": "Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ? Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_438", + "psc_text": "sancto etigni. his tribus adtestatur Iohannes euangelista, cum dicit: Iohannes testimonium perhibet de ipso et clamat dicens: hic erat quem dixi: qui post me uenit ante me factus est, quia prior me erat. sic enim ostendit tunc eum hoc dixisse, quando eum illi dixisse commemorant, repetisse autem et commemorasse quod iam dixisset, cum ait: hic erat quem dixi: qui post me uenit. § 27 Si ergo quaeritur, quae uerba potius Iohannes baptista dixerit, utrum quae Mattheus an quae Lucas eum dixisse commemorat an quae Marcus in ipsis paucis quae illum dixisse posuit tacens cetera, nullo modo hinc laborandum esse iudicat qui prudenter intellegit ipsas sententias esse necessarias cognoscendae ueritati, quibuslibet uerbis fuerint explicatae. quod enim alius alium uerborum ordinem tenet, non est utique contrarium. neque illud contrarium est, si alius dicit quod alius praetermittit. ut enim quisque meminerat et ut cuique cordi erat uel breuius uel prolixius eandem tamen explicare", + "candidate_score": 0.675607, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_30", + "bdc_text": "Et effert hoc ea verborum forma , ut dicat ministrum remittere peccataVgl. Joh 20 , 23. , regignereVgl. Tit 3 , 5. , Christo induereVgl. Gal 3 , 27. , peccata abluereVgl. Apg 22 , 16 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_777", + "psc_text": "ca. g 20 seruans r quaedaminseruit om. R 21 ipsa B* inaeruit] in sermone CP sermo, quousque eum considerandum suscepimus, a Petro solo interpellatur quaerente, quotiens fratri debeat ignosci. talia enim dominus loquebatur, ut satis eluceat etiam hoc quod Petrus interrogauit eique responsum est ad eundem pertinere sermonem. Lucas autem nisi illud de paruulo, quem constituit ante discipulos imitandum, cum de sua magnitudine cogitarent, nihil hoc ordine seruato commemorat. si qua enim alia similiter dixit quae et in isto sermone sunt posita, alibi et ex aliis occasionibus dicta recoluit, sicut Iohannes de remissione peccatorum, quod tenebuntur, si cui tenuerint, et dimittentur, si cui dimiserint, post resurrectionem a domino dictum commemorat, cum Mattheus in hoc sermone dominum hoc dixisse meminerit quod et Petro antea dictum fuisse idem ipse testatur. eadem itaque saepe ac pluribus locis Iesum dixisse. necubi moueamur, ai ordo dictorum quibusdam repugnare putabitur, sicut iam totiens commendauimus, meminisse debemus,", + "candidate_score": 0.675409, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_81_83", + "bdc_text": "Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ? Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1411", + "psc_text": "putari debet omnia scripsisse in euangelio suo quae Iesus cum apostolis in terra uersatus fecit et dixit, ne sit contrarium Iohanni, qui ait multa alia fecisse Iesum, quae si scriberentur, mundum totum non potuisse capere illos libros, cum etiam constet ab aliis euangelistis non pauca narrata, quae Lucas ipse 14 *Act. 1, 1 et 2 24 cf. Ioh. 21, 2J 4 omnibus codd. (ueron. eant. brix. al., opt. Vulg.), omnia М2Es 7 p r. de omnibus IP, de hominibus r 9 actuum RD 10 theofilo RD 11 ali- 'quiB om. B1 theofilius B 12 a om. B1 lucae (JIP 14 feci de omnibus H.A»L r aelmv 15 et docere BBD IP E* 7 edd., om. cet. usque rOm. p in] ad x r 16 apostolos] apostolos quos CsY N*, apostolis quos Es7 m 17 mandans] add. iesus HA2 iussit pr. eu.] cf. cant. (Aug. c. ep. fund. 9, n. 10;", + "candidate_score": 0.674795, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_35_37", + "bdc_text": "In hanc rationem consensere , qui Christum in civitatibus imperii praedicant omnes , satisfacit ea praecipuis et melioribus ex Lutheranis . Nihil itaque restat , quam ut et vos consentiatis , qui Christum docetis per Helvetios . Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1310", + "psc_text": "adhuc essem uobiscum, quoniam necesse est impleri omnia quae scripta sunt in lege Moysi et prophetis et psalmis de me. tunc aperuit illis sensum, ut intellegerent scripturas, et dixit eis: quoniam sic scriptum est et sic oportebat Christum pati et resurgere a mortuis die tertia et praedicari in nomine eius paenitentiam et remissionem peccatorum in omnes gentes incipientibus ab Hierusalem; uos autem estis testes horum. 4 Luc. 24, 41-43 10 *Ioh. 20, 20 b-23 16 *Luc. 24. 44-49 2 iohannes B 6 at] ad B, ait NlL 11 ergo om. B paa B uobiscum BlJRD CPVF ONQ (uerc. uind.), nobia cet., edd. (δμιιν), cf. infra 13 insuflauit BRE, insuffl. cet. 14 remiseris B remittentur H -eia om. RD 15 detenueritia CP AlElL, retinetis Bx retinueritis B2M g v (xoarfjte, al. xpottlrs, Cant. ϰρατήσητς) detenta] retenta Bz g f). erunt g his] hic AlEL r 1& pretermittit g 17 uerba] add.", + "candidate_score": 0.674416, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_81_83", + "bdc_text": "Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ? Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1446", + "psc_text": "sicut dignum est, etiamsi iam essemus idonei, in hoc tamen opere non id nos suscepisse quis non aduertat? quod alibi fortasse reddendum est, hic certe non est expetendum. commendare quippe uoluimus amatoribus uerbi dei et studiosis sanctae ueritatis, quamuis eiusdem Christi, qui uerus et uerax est, adnuntiator adque praedicator Iohannes in euangelio suo fuerit, cuius et ceteri tres, qui scripserunt euangelium, et ceteri apostoli, qui non quidem ipsam narrationem selibendamscribendam susceperunt, in ea tamen praedicatione sui officii munus implerunt, longe tamen hunc in Christi altiora subuectum ab ipso initio libri sui raro fuisse cum ceteris, id est primo circa Iordanen propter testimonium Iohannis baptistae, inde trans mare Tiberiadis, quando turbas de quinque panibus 7 *Ioh. 14, 9 8 cf. Ioh. 16, 7—17, 26 23 cf. Ioh. 1, 29 26 cf. Ioh. 6, 1-21 4 per buccella B 5 in sermonem AL, sermoni r stupenda BBD 6 diurno AlL ubi d.-locutUB", + "candidate_score": 0.673907, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_35_37", + "bdc_text": "In hanc rationem consensere , qui Christum in civitatibus imperii praedicant omnes , satisfacit ea praecipuis et melioribus ex Lutheranis . Nihil itaque restat , quam ut et vos consentiatis , qui Christum docetis per Helvetios . Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_882", + "psc_text": "etiam singuli propria, in quibus nulla est repugnantiae metuenda suspicio; de his autem quae, pariter dicunt necubi sibimet aduersari putentur, uidendum est. neque enim dici potest, si aliquid tale occurrerit, aliud esse adque alibi a domino similiter dictum, quando eodem loco rerum ac temporum omnium trium uersatur narratio. sane quod earundem sententiarum a domino dictarum non eundem omnes ordinem seruant, nihil ad rem pertinet uel intellegendam uel insinuandam, dum ea quae ab illo dicta referuntur non sibimet aduersentur. § 148 Quod ergo Mattheus ait: et praedicabitur hoc euangelium regni in uniuerso orbe in testimonium omnibus gentibus, et tunc ueniet consummatio, etiam Marcus eodem ordine ita commemorat: in omnes gentes primum oportet praedicari euangelium. non dixit: et tunc ueniet consummatio, sed hoc significat quod ait primum, id est et in omnes gentes primum oportet praedicari euangelium, quia illi de fine interrogauerant. cum ergo dicit 6 Matth. 25, 46 7 cf. Marc.", + "candidate_score": 0.673536, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_62_64", + "bdc_text": "Haec res et pleraque alia dogmata cuperem prolixe vobiscum commentari , ut solide in domino conspiremus . Cur enim non cruciet me in literis et coram non aliter salutari quam Bucerus in caussa domini et consentiens , postea vero spargi diversa , et te ipsum ad me scribere , quod dubitaris de fide meaVgl . HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 379 , 29-32. ?", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_36", + "psc_text": "prouectum scientiae suae uel ad illorum uaniloquia refellenda, inspirante adque adiuuante domino deo nostro - quod utinam et ipsorum saluti prosit — hoc opere demonstrare suscepimus errorem ueuel] temeritatem eorum, qui contra euangelii quattuor libros, quos euangelistae quattuor singulos conscripserunt. satis argutas criminationes se proferre arbitrantur. quod ut fiat, quam non sibi aduersentur idem scriptores quattuor, ostendendum est. hoc enim solent quasi palmare suae uanitatis obicere, quod ipsi euangelistae inter se ipsos dissentiant. § 11 Sed illud prius discutiendum est, quod solet nonnullos mouere, cur ipse dominus nihil scripserit, ut aliis de illo scribentibus necesse sit credere. hoc enim dicunt illi uel maxime pagani, qui dominum ipsum Iesum Christum culpaieculpare aut blasphemare non audent eique tribuunt excellentissimam sapientiam, sed tamen tamquam homini, discipulos uero eius dicunt magistro suo amplius tribuisse quam erat, ut eum filium dei dicerent et uerbum dei, per quod facta sunt omnia, et ipsum ac deum patrem", + "candidate_score": 0.673173, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_35_37", + "bdc_text": "In hanc rationem consensere , qui Christum in civitatibus imperii praedicant omnes , satisfacit ea praecipuis et melioribus ex Lutheranis . Nihil itaque restat , quam ut et vos consentiatis , qui Christum docetis per Helvetios . Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_884", + "psc_text": "in pr. om. B1 22 etiam] et ral 23 commemoret AlLS in] et in E2 y m v (ef. infra 26 et 253,1) 24 praedicare ClPF* Nl euangelium] add. regni HA..EtL g 25 ait] dixit F p 26 et om. ElL ael praedicare C1P1F127 interrogauerunt B HElL g primum in omnes gentes oportet praedicari euangelium, significat utique primum 'antequam ueniat consummatio.' § 149 Item quod Mattheus ait: cum ergo uideritis abominationem desolationis, quae dicta est a Danihele propheta, stantem in loco sancto, qui legit intellegat, hoc Marcus ita dicit: wcumcum autem uideritis abominationem desolationis stantem ubi non debet qui legit intellegat. in qua mutatione uerbi exposuit eandem sententiam; ideo quippe ubi non debet, quia in loco sancto non debet. Lucas autem non ait: cum uideritis abominationem desolationis stantem in loco sancto, aut: ubi non debet, sed ait: cum autem uideritis circumdari ab exercitu Hierusalem, tunc scitote, quia adpropinquauit desolatio eius.", + "candidate_score": 0.671206, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_81_83", + "bdc_text": "Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ? Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1414", + "psc_text": "fidem legentium uel audientium, ita scripsit, ut solus eius liber fide dignus haberetur in ecclesia de apostolorum actibus narrantis reprobatis omnibus qui non ea fide, qua oportuit, facta dictaque apostolorum ausi sunt scribere. eo quippe tempore scripserunt Marcus et Lucas, quo non solum ab ecclesia Christi, uerum etiam ab ipsis adhuc in carne manentibus apostolis probari potuerunt. § 10 Sic ergo narrare Lucas incipit euangelium: 6 fuit in die- bus Herodis, regis Iudae, sacerdos quidam nomine MZachariasZacharias de uice Abia et uxor illi de filiabus 23 *Luc. 1, 5 1 adtingit M ergo f. s. e. d. omnibus om. BlMx 2 sermo C'P 3 apta et] apte HAL g 5 bobis Bl rerum quae i. n. c. eunt N' 9 nulla extat bis Bl existat ClP 10 adimplere N. 11 ascensionemque p ael 13 labore suo N* r a elm haberet om. RD 15 legentiumq. laudentium Bl 17 actibus-apostolorum om.", + "candidate_score": 0.670833, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_62_64", + "bdc_text": "Haec res et pleraque alia dogmata cuperem prolixe vobiscum commentari , ut solide in domino conspiremus . Cur enim non cruciet me in literis et coram non aliter salutari quam Bucerus in caussa domini et consentiens , postea vero spargi diversa , et te ipsum ad me scribere , quod dubitaris de fide meaVgl . HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 379 , 29-32. ?", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_275", + "psc_text": "§ 1 Quoniam sermone non breui et admodum necessario, quem libro uno conplexi sumus, refutauimus eorum uanitatem qui discipulos Christi euangelium conscribentes ideo contemnendos putant, quia ipsius Christi, quem licet non ut deum, tamen ut hominem sapientia longe prae ceteris excellentem honorandum esse non dubitant, nulla scripta proferuntur a nobis, et eum talia scripsisse uideri uoluntnolunt, qualia peruersi diligunt, non qualibus lectis et creditis a peruersitate corrigi possunt, nunc iam uideamus ea quae quattuor euangelistae de Christo scripserunt quemadmodum sibi adque inter se congruant, ne quid ei hoc in fide christiana offendiculi patiantur qui curiosiores quam capaciores sunt, quod non utcumque perlectis, sed quasi diligentius perscrutatis euangelicis libris inconuenientia quaedam et repugnantia se deprehendisse existimantes magis ea contentiose obiectanda quam prudenter consideranda esse arbitrantur. 2 brebi 2?1 3 i*libro (eras. 1) BIt in libro B* re*futauimus (eras. s) B 4 conscribente* (eras. r) JB1, conscribentis C'P 5 putant C'1 ipius.", + "candidate_score": 0.669675, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_64", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 379 , 29-32. ?", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_894", + "psc_text": "34-36 1 qui] quia B 3 dixernnt BB TD F M x edd. praeter m 4 (retro om.) retollere T 6 fiat] deficiat B1 7 sabbato] sublato B 8 uero] autem T, om. r fiat C1, fiant hec X. r 9 Iucas] add. autem D1 HAEL tdd. praeter pg quo] quod CP pael 10 uidetur ,. alII ita enim ait HEL 7 gl attenditet B in nobis g 13 superuenit CP, -niet r 15 orbis om. Q, omnis v (πάσης) 16 in J51 M (cant.), om. cd., edd., v 17 fugire CP AlElL, effugere r uentura p 21 hebrietat Bl trestes C1, snites AtEIL, uitae tristes A2 g 22 carn. laet.] camaliauitia Bl summergit BT ON, subingat p 24 sicut ONMQ 25 aflnere BB CXP H, affl. cet., edd. (ef. Cypr. I 196, 16; 390, 17 H.) spiritale sabbatum ignorant; aut si aliquid aliud in illis secundum Mattheum et Marcum", + "candidate_score": 0.669273, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_140_142", + "bdc_text": "Nunc non vacat et ad illa respondere , sed oro , excutias diligenter , qua quodque ratione scripsi . Volui dare gustum in eo libello tractandi caussam Christi in concilio contra papistas . Bene valevale in der Vorlage wiederholt .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_275", + "psc_text": "§ 1 Quoniam sermone non breui et admodum necessario, quem libro uno conplexi sumus, refutauimus eorum uanitatem qui discipulos Christi euangelium conscribentes ideo contemnendos putant, quia ipsius Christi, quem licet non ut deum, tamen ut hominem sapientia longe prae ceteris excellentem honorandum esse non dubitant, nulla scripta proferuntur a nobis, et eum talia scripsisse uideri uoluntnolunt, qualia peruersi diligunt, non qualibus lectis et creditis a peruersitate corrigi possunt, nunc iam uideamus ea quae quattuor euangelistae de Christo scripserunt quemadmodum sibi adque inter se congruant, ne quid ei hoc in fide christiana offendiculi patiantur qui curiosiores quam capaciores sunt, quod non utcumque perlectis, sed quasi diligentius perscrutatis euangelicis libris inconuenientia quaedam et repugnantia se deprehendisse existimantes magis ea contentiose obiectanda quam prudenter consideranda esse arbitrantur. 2 brebi 2?1 3 i*libro (eras. 1) BIt in libro B* re*futauimus (eras. s) B 4 conscribente* (eras. r) JB1, conscribentis C'P 5 putant C'1 ipius.", + "candidate_score": 0.66693, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_81_83", + "bdc_text": "Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ? Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_882", + "psc_text": "etiam singuli propria, in quibus nulla est repugnantiae metuenda suspicio; de his autem quae, pariter dicunt necubi sibimet aduersari putentur, uidendum est. neque enim dici potest, si aliquid tale occurrerit, aliud esse adque alibi a domino similiter dictum, quando eodem loco rerum ac temporum omnium trium uersatur narratio. sane quod earundem sententiarum a domino dictarum non eundem omnes ordinem seruant, nihil ad rem pertinet uel intellegendam uel insinuandam, dum ea quae ab illo dicta referuntur non sibimet aduersentur. § 148 Quod ergo Mattheus ait: et praedicabitur hoc euangelium regni in uniuerso orbe in testimonium omnibus gentibus, et tunc ueniet consummatio, etiam Marcus eodem ordine ita commemorat: in omnes gentes primum oportet praedicari euangelium. non dixit: et tunc ueniet consummatio, sed hoc significat quod ait primum, id est et in omnes gentes primum oportet praedicari euangelium, quia illi de fine interrogauerant. cum ergo dicit 6 Matth. 25, 46 7 cf. Marc.", + "candidate_score": 0.666699, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_81_83", + "bdc_text": "Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ? Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_884", + "psc_text": "in pr. om. B1 22 etiam] et ral 23 commemoret AlLS in] et in E2 y m v (ef. infra 26 et 253,1) 24 praedicare ClPF* Nl euangelium] add. regni HA..EtL g 25 ait] dixit F p 26 et om. ElL ael praedicare C1P1F127 interrogauerunt B HElL g primum in omnes gentes oportet praedicari euangelium, significat utique primum 'antequam ueniat consummatio.' § 149 Item quod Mattheus ait: cum ergo uideritis abominationem desolationis, quae dicta est a Danihele propheta, stantem in loco sancto, qui legit intellegat, hoc Marcus ita dicit: wcumcum autem uideritis abominationem desolationis stantem ubi non debet qui legit intellegat. in qua mutatione uerbi exposuit eandem sententiam; ideo quippe ubi non debet, quia in loco sancto non debet. Lucas autem non ait: cum uideritis abominationem desolationis stantem in loco sancto, aut: ubi non debet, sed ait: cum autem uideritis circumdari ab exercitu Hierusalem, tunc scitote, quia adpropinquauit desolatio eius.", + "candidate_score": 0.666616, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_81_83", + "bdc_text": "Si iam is aliis ante nos id ecclesiae dedit proponere , cur non hunc honorem ipsi , omnis veri autori , habemus , ut testificemur , quod et antea orbem hoc dono dignatus sit ? Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_883", + "psc_text": "etiam Marcus eodem ordine ita commemorat: in omnes gentes primum oportet praedicari euangelium. non dixit: et tunc ueniet consummatio, sed hoc significat quod ait primum, id est et in omnes gentes primum oportet praedicari euangelium, quia illi de fine interrogauerant. cum ergo dicit 6 Matth. 25, 46 7 cf. Marc. 13, 4—37; cf. Luc. 21, 7—36 20 Matth. 24, 14 23 Marc. 13, 10 3 nide ElL (clar.) 4 ueniunt B 5 seducant B 6 hii HT H 9 consideramus B C'P 10 etiam aliqua y edd. praeter g 13 pntantur B 16 a om. CIPFt 17 serbant B 21 in pr. om. B1 22 etiam] et ral 23 commemoret AlLS in] et in E2 y m v (ef. infra 26 et 253,1) 24 praedicare ClPF* Nl euangelium] add. regni HA..EtL g 25 ait] dixit F p 26 et om. ElL ael praedicare C1P1F127 interrogauerunt B HElL g primum in", + "candidate_score": 0.666274, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_42", + "bdc_text": "At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1298", + "psc_text": "non ueritate fallente, sed ipsis ueritatem percipere non ualentibus et aliud quam res est opinantibus, ne quisquam se Christum agnouisse arbitretur, si eius corporis particeps non est, id est ecclesiae, cuius unitatem in sacramento panis commendat apostolus dicens: unus panis, unamunum corpus multi sumus, ut, cum eis benedictum panem porrigeret, aperirentur oculi eorum et agnoscerent eum, aperirentur utique ad eius cognitionem remoto scilicet inpedimento. quo tenebantur, ne agnoscerent. neque enim clausis oculis ambulabant; sed inerat aliquid quo non sinerentur agnoscere quod uidebant, quod scilicet et caligo et aliquis umor efficere solet. non quia dominus non poterat transformare carnem suam, ut alia re uera esset effigies, non quam solebant illi contueri, quando quidem et ante passionem suam transformatus est in monte, ut facies eius claresceret sicut sol — quale uult enim corpus de qualicumque corpore uerum de uero facit qui de aqua uera uinum uerum fecit —, sed non ita fecerat,", + "candidate_score": 0.665408, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_76_78", + "bdc_text": "Lego tua scripta Gemeint sind offenbar Bullingers Kommentare zu den Paulusbriefen ; vgl . seine Erwiderung unten Nr. 562 , 65-79. , mi frater , ubi ea enarras , quae ante te enarraverunt non Wittenpergenses modo , sed et nostri , Oecolampadius , etvon et bis gentium am Rande nachgetragen . cum primis scriptores illi maiorum gentium von et bis gentium am Rande nachgetragen. .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1409", + "psc_text": "ergo BD CPVF p, ante quoniam quidem NHALS, om. EP 22 eis] eius CP, his AL g, iis E* y 23 illa] in illa AL pertracta BBl 24 lucam Bl 26* ordinare narrationem, quae in nobis conpletae sunt, rerum, 2 sicut tradiderunt nobis qui ab initio ipsi uiderunt et ministri fuerunt sermonis, uisum est et mihi adsecuto a principio omnibus diligenter ex ordine tibi scribere, optime Theofile, ut cognoscas eorum uerborum, de quibus eruditus es, ueritatem. hoc principium ad euangelii narrationem nondum pertinet. admonet autem, ut nouerimus eundem Lucam etiam illum librum scripsisse, qui actus apostolorum uocatur. non solum, quia Theofili nomen etiam illic inest — nam posset fieri, ut et alius aliquis Theofilus esset et, si idem ipse esset, ab alio ad illum aliquid scriberetur sicut a Luca euangelium —, sed quia et ibi ita exorsus est, ut diceret: primum quidem sermonem de omnibus feci, oTheofile, quae coepit Iesus", + "candidate_score": 0.664509, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_87_89", + "bdc_text": "Scribo nunc , cum ocium est , in epistolas PauliBucers Kommentar zum Römerbrief erschien 1536 , s. HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 381 , Anm. 48. . Hic religiosius observo , quod illic non licuit . In hoc sudo , ut ostendam consensum ecclesiae per omnia secula .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1310", + "psc_text": "adhuc essem uobiscum, quoniam necesse est impleri omnia quae scripta sunt in lege Moysi et prophetis et psalmis de me. tunc aperuit illis sensum, ut intellegerent scripturas, et dixit eis: quoniam sic scriptum est et sic oportebat Christum pati et resurgere a mortuis die tertia et praedicari in nomine eius paenitentiam et remissionem peccatorum in omnes gentes incipientibus ab Hierusalem; uos autem estis testes horum. 4 Luc. 24, 41-43 10 *Ioh. 20, 20 b-23 16 *Luc. 24. 44-49 2 iohannes B 6 at] ad B, ait NlL 11 ergo om. B paa B uobiscum BlJRD CPVF ONQ (uerc. uind.), nobia cet., edd. (δμιιν), cf. infra 13 insuflauit BRE, insuffl. cet. 14 remiseris B remittentur H -eia om. RD 15 detenueritia CP AlElL, retinetis Bx retinueritis B2M g v (xoarfjte, al. xpottlrs, Cant. ϰρατήσητς) detenta] retenta Bz g f). erunt g his] hic AlEL r 1& pretermittit g 17 uerba] add.", + "candidate_score": 0.663424, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82_84", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_388", + "psc_text": "quid fecisti nobis sic? ecce pater tuus et ego dolentes quaerebamus te. et ait ad illos: quid est quod me quaerebatis? nesciebatis quia in his quae patris mei sunt oportet me esse? et ipsi non intellexerunt uerbum, quod locutus est ad illos. et descendit cum eis et uenit Nazareth et erat subditus illis. et mater eius conseruabat omnia uerba haec in corde suo. stetet Iesus proficiebat sapientia, aetate et gratia apud deum et homines. § 18 Iam hinc de praedicatione Iohannis narrari incipit, quam omnes quattuor commemorant. nam et Mattheus post illa uerba, quae ultima eius posui, ubi commemorauit ex propheta testimonium: quoniam Nazoreus uocabitur, sequitur et adiungit: in diebus autem illis uenit Iohannes baptista praedicanapraedicans in deserto Iudaeae, et cetera. et Marcus, qui nihil de natiuitate uel infantia uel pueritia domini narrauit, hinc euangelii sumsit initium, id est a Iohannis praedicatione. 1 (Luc. 2, 46—52) 18 *Matth. 2, 23", + "candidate_score": 0.662714, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82_84", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_438", + "psc_text": "sancto etigni. his tribus adtestatur Iohannes euangelista, cum dicit: Iohannes testimonium perhibet de ipso et clamat dicens: hic erat quem dixi: qui post me uenit ante me factus est, quia prior me erat. sic enim ostendit tunc eum hoc dixisse, quando eum illi dixisse commemorant, repetisse autem et commemorasse quod iam dixisset, cum ait: hic erat quem dixi: qui post me uenit. § 27 Si ergo quaeritur, quae uerba potius Iohannes baptista dixerit, utrum quae Mattheus an quae Lucas eum dixisse commemorat an quae Marcus in ipsis paucis quae illum dixisse posuit tacens cetera, nullo modo hinc laborandum esse iudicat qui prudenter intellegit ipsas sententias esse necessarias cognoscendae ueritati, quibuslibet uerbis fuerint explicatae. quod enim alius alium uerborum ordinem tenet, non est utique contrarium. neque illud contrarium est, si alius dicit quod alius praetermittit. ut enim quisque meminerat et ut cuique cordi erat uel breuius uel prolixius eandem tamen explicare", + "candidate_score": 0.66006, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_35", + "bdc_text": "In hanc rationem consensere , qui Christum in civitatibus imperii praedicant omnes , satisfacit ea praecipuis et melioribus ex Lutheranis .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_884", + "psc_text": "in pr. om. B1 22 etiam] et ral 23 commemoret AlLS in] et in E2 y m v (ef. infra 26 et 253,1) 24 praedicare ClPF* Nl euangelium] add. regni HA..EtL g 25 ait] dixit F p 26 et om. ElL ael praedicare C1P1F127 interrogauerunt B HElL g primum in omnes gentes oportet praedicari euangelium, significat utique primum 'antequam ueniat consummatio.' § 149 Item quod Mattheus ait: cum ergo uideritis abominationem desolationis, quae dicta est a Danihele propheta, stantem in loco sancto, qui legit intellegat, hoc Marcus ita dicit: wcumcum autem uideritis abominationem desolationis stantem ubi non debet qui legit intellegat. in qua mutatione uerbi exposuit eandem sententiam; ideo quippe ubi non debet, quia in loco sancto non debet. Lucas autem non ait: cum uideritis abominationem desolationis stantem in loco sancto, aut: ubi non debet, sed ait: cum autem uideritis circumdari ab exercitu Hierusalem, tunc scitote, quia adpropinquauit desolatio eius.", + "candidate_score": 0.660029, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_102_104", + "bdc_text": "vgl. HBD 4f ; Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica . ex primis vel quae primis constant .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1279", + "psc_text": "quasi abortiuo apparuit et mihi. hunc autem ordinem nullus euangelistarum tenuit. unde considerandum est, utrum ordo, quem illi tenuerunt, huic non aduersetur. nam nec ille omnia nec isti omnia dixerunt. quae autem dixerunt omnes utrum nihil inter se repugnent, tantum uidendum est. Lucas enim solus quattuor euangelistarum non dicit a mulieribus uisum dominum. sed tantum modo 5 cf. Matth. 28, 1-20; Marc. 16, 1—20; Luc. 24, 1-53; Ioh. 21, 1-31 et 21, 1-25 7 *I Cor. 15, 3—8 21 cf. Luc. 24, 4 1 erantJ fuerunt g docti HAEL y p esse1 est r istuc B v odiern. B 3 XXV om. Y, XV AS resurrectionem] add. suam V apparuit p r 4 ut etlucescat B. ut elucescant HAE1L 5 etiam om r 6 ut cum om. JRD de om. AI ElL hac re] hoc p 7 corintheos AlElL p 9 tradi AlElL 8 quia] quoniam p v 10 surrexit", + "candidate_score": 0.659255, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_102_104", + "bdc_text": "vgl. HBD 4f ; Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica . ex primis vel quae primis constant .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_775", + "psc_text": "aliquanto prolixiore domini sermone non omnia, sed quaedam Marcus eundem sequens ordinem posuit, quaedam etiam ipse quae Mattheus non dicit inseruit. totus autem 3 cf. Marc. 9, 29—31; cf. Luc. 9, 44 et 45 4 Matth. 17, 23 et 24 7 ib. 26 11 Matth. 18, 1-3 17 ib. 35 19 cf. Marc. 9. 33-49 1 manibus BRTD (ueron. sang. corb., cf. Marc. 9, 31; Luc. 9, 44: cf. Locut. in Hept. 2, 24), manus cet., edd., v 2 tertia TD V H2E2 yl edd.praeter r, v et om. Q 3 commemorat BRT 4 mattheus] add. et dicit H, add. dicens m cafarn. CP ON 5 d*id***ma Bl, dragmam RT dydragma (-mam A2) HAlElL, didragmam p, didrachma B2 ael mv 6 uester om. Bt soluet BRTD C1PF1 0 HA lElL, soluit cet., edd., f (nut) dragma (-am R) RT, dydragma HAIEL, didragmamp, didrachma B aelmv 7 illum B inueniens N1", + "candidate_score": 0.657644, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_149_151", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 497 ] , S. 460 , 57f. , hic optimus et studiosissimus adolescens , mirifice proficit in linguis et omni studiorum genere et veretur se apud vos docendis pueris addicendum . Iam profecto ad maiora natus est . Plurimum itaque te obsecro :", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1460", + "psc_text": "huius intellegentia uel scientia quisque profecerit, tanto magis caueat diabolica uitia superbiam et inuidentiam. meminerit hic ipsum euangelium lohannis, quam multo amplius erigit. ad contemplationem ueritatis, tam multo amplius praecipere de dulcedine caritatis. et quia illud praeceptum uerissimum ac saluberrimum est: quanto magnus es, tanto humilita te in omnibus, qui euangelista Christum longe ceteris altius commendat, aput eum discipulis pedes lauat. 1 cf. Rom. 14, 6 3 cr. II Cor. 12, 2-4 4 cf. ib. 5, 6; cf. Apoc. 21. 27 5 *Ioh. 14, 21 13 *Eccli. 3, 20 (18) 15 cf. Ioh. 13, 0-15 1 enim diem domini g sapit domino Eug. Vat. Med. 2 leuatus usque] laetusq. B1 3 audiuit AL 6 ostendam] manifeetabo » 7 v 7 quantum] add. e C1, add. in aelm 8 proficeret AXL 9 inbidentam B', inuiam AIL, inuidiam C2 V HA2S p g ipsum hic HALS hoc B2DNCP p (Eug. Ambr. Verc.)", + "candidate_score": 0.654661, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_102_104", + "bdc_text": "vgl. HBD 4f ; Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica . ex primis vel quae primis constant .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_395", + "psc_text": "praedicatione ac testimonio dicens: fuit homo missus a deo, cui nomen erat Iohannes. unde iam uidendum est de ipso Iohanne quattuor euangelistarum narrationes quemadmodum non inter se discordent, non ut hoc a nobis per omnia requiratur aut exigatur quod modo fecimus de primordiis nati ex Maria Christi, quemadmodum inter se Mattheus Lucasque consentiant, ut ex utriusque narratione unam faceremus, demonstrantes tardioribus quemlibet eorum commemorando quod alter tacet uel tacendo quod alter commemorat non inpedire intellectum neracisueracis narrationis alterius, ut hoc exemplo, sinesiue ut a me factum est siue alio modo commodius fieri possit, uideat unusquisque et in ceteris talibus locis fieri posse quod hic factum esse perspexerit. § 19 Iam ergo, ut dixi, uideamus quattuor euangelistarum de baptista Iohanne consensum. Mattheus ita sequitur: in diebus autem illis uenit Iohannes baptista praedicans in deserto Iudaeae. Marcus non dixit (in illis diebus'. quia nullam seriem rerum ante praemiserat, in quarum rerum diebus", + "candidate_score": 0.654513, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_78_80", + "bdc_text": "cum primis scriptores illi maiorum gentium von et bis gentium am Rande nachgetragen. . Sed nulla fit horum mentio , ubi etiam eorum sententiam sequeris , sed nec veterum , nisi admodum raro . Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1067", + "psc_text": "§ 30 Quid ergo intellegendum est, nisi hoc actum esse secretiore consilio prouidentiae dei, qua mentes euangelistarum sunt gubernatae? potuit enim fieri, ut animo Matthei euangelium conscribentis pro Zacharia Hieremias occurreret, ut fieri solet, quod tamen sine ulla dubitatione emendaret saltem ab aliis admonitus, qui ipso adhuc in carne uiuente hoc legere potuerunt, nisi cogitaret recordationi suae, quae sancto spiritu regebatur, non frustra occurrisse aliud pro alio nomen prophetae, nisi quia ita dominus hoc scribi constituit. cur autem ita constituerit dominus, prima illa causa utilissima debet facillime cogitari etiam sic esse insinuatum ita omnes sanctos prophetas uno spiritu locutos mirabili inter se consensione constare, ut hoc multo amplius sit. quam si omnium omnia prophetarum uno unius hominis ore dicerentur, et ideo indubi. tanter accipi debere quaecumque per eos sanctus spiritus dixit 1 et om. r pluris Cl habent om. B1 2 quo B1 3 considerabernnt Bl 4 nulla BRD, et", + "candidate_score": 0.653994, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_41_43", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis . At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ; vgl. HBSR II 214 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1298", + "psc_text": "non ueritate fallente, sed ipsis ueritatem percipere non ualentibus et aliud quam res est opinantibus, ne quisquam se Christum agnouisse arbitretur, si eius corporis particeps non est, id est ecclesiae, cuius unitatem in sacramento panis commendat apostolus dicens: unus panis, unamunum corpus multi sumus, ut, cum eis benedictum panem porrigeret, aperirentur oculi eorum et agnoscerent eum, aperirentur utique ad eius cognitionem remoto scilicet inpedimento. quo tenebantur, ne agnoscerent. neque enim clausis oculis ambulabant; sed inerat aliquid quo non sinerentur agnoscere quod uidebant, quod scilicet et caligo et aliquis umor efficere solet. non quia dominus non poterat transformare carnem suam, ut alia re uera esset effigies, non quam solebant illi contueri, quando quidem et ante passionem suam transformatus est in monte, ut facies eius claresceret sicut sol — quale uult enim corpus de qualicumque corpore uerum de uero facit qui de aqua uera uinum uerum fecit —, sed non ita fecerat,", + "candidate_score": 0.653817, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82_84", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_692", + "psc_text": "area mundata continuo sit a Iohanne offensus Herodes et eum in carcerem miserit? non autem hoc ordine ista narrata quo gesta sunt et alibi iam probauimus et hoc ipso loco non quilibet alius sed idem Lucas hoc probat. si enim post uerba illa continuo Iohannes in carcerem missus est, quomodo post ipsam commemorationem Iohannis in carcerem missi baptizatus est Iesus secundum ipsius Lucae narrationem? proinde manifestum est ex occasione recordatum praeoccupasse et ante multa, quae, priusquam Iohanni hoc fieret, gesta narraturus erat, hoc praeoccupatum in sua narratione praemisisse. sed nec illi duo Mattheus et Marcus eo rerum ordine de Iohanne in carcerem misso in sua narratione posuerunt, quo factum apparet etiam in eorum scriptis. nam et ipsi dixerunt tradito Iohanne dominum isse in Galilaeam, et post multa quae fecit in Galilaea ueniunt ad Herodis admonitionem uel haesitationem, quod Iohannes, quem decollauit, a mortuis resurrexit, et ex hac occasione narrant omnia", + "candidate_score": 0.653507, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_42_44", + "bdc_text": "At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ; vgl. HBSR II 214 ; Z XIII 851 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1298", + "psc_text": "non ueritate fallente, sed ipsis ueritatem percipere non ualentibus et aliud quam res est opinantibus, ne quisquam se Christum agnouisse arbitretur, si eius corporis particeps non est, id est ecclesiae, cuius unitatem in sacramento panis commendat apostolus dicens: unus panis, unamunum corpus multi sumus, ut, cum eis benedictum panem porrigeret, aperirentur oculi eorum et agnoscerent eum, aperirentur utique ad eius cognitionem remoto scilicet inpedimento. quo tenebantur, ne agnoscerent. neque enim clausis oculis ambulabant; sed inerat aliquid quo non sinerentur agnoscere quod uidebant, quod scilicet et caligo et aliquis umor efficere solet. non quia dominus non poterat transformare carnem suam, ut alia re uera esset effigies, non quam solebant illi contueri, quando quidem et ante passionem suam transformatus est in monte, ut facies eius claresceret sicut sol — quale uult enim corpus de qualicumque corpore uerum de uero facit qui de aqua uera uinum uerum fecit —, sed non ita fecerat,", + "candidate_score": 0.65281, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82_84", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_899", + "psc_text": "ante sex dies paschae dicit Iesum uenisse in Bethaniam de unguento eadem narraturus. quomodo ergo secundum illos duos post biduum futurum erat pascha, cum posteaquam id dixerunt inueniantur cum Iohanne in Bethania illud de unguento quod ipse narrantes, tunc autem ipse dicat post sex dies futurum pascha? sed qui ita mouentur non intellegunt Mattheum et Marcum illud quod in Bethania de unguento factum erat recapitulando posuisse non post illam de biduo praedicationem suam, sed ante iam factum, cum adhuc sex dies essent ad pascha. non enim quisquam eorum, cum dixisset post biduum futurum pascha. sic adiunxit de illo facto in Bethania, ut diceret 'post haec cum esset Bethaniae', sed Mattheus quidem: cum autem esset, inquit, Iesus in Bethania, Marcus autem: cum esset Bethaniae. quod utique intellegitur et antequam illa dicerentur quae ante biduum paschae dicta sunt. sicut ergo ex Iohannis narratione colligitur, ante sex dies paschae uenit in Bethaniam, ibi", + "candidate_score": 0.652741, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_55_57", + "bdc_text": "in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. . Sed quid toties miseras perdo chartas ? Contra AbrincensemBucer , Defensio adversus axioma catholicum , id est criminationem R. P. Roberti Episcopi Abrincensis , Straßburg 1534 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_73", + "psc_text": "dispersus mirabili dei prouidentia, quamuis sine ulla unctione regis sacerdotisque . remanserit, in quo chrismate Christi nomen apparet, tenet tamen reliquias quarundam obseruationum suarum, Romana autem sacra illa de idolorum cultu nec uictus ac subiugatus accepit, ut libros propheticos ad testimonium gerat Christi ac sic de inimicorum codicibus probetur ueritas prophetati Christi. quid ergo adhuc miseri Christum male laudando se ipsos indicant? si aliqua magica sub eius nomine scripta sunt, cum uehementer his artibus CbristiChristi doctrina inimica sit, hinc potius intellegant, quantum sit illud nomen, quo addito etiam illi qui contra eius praecepta niauntuiuunt suas nefarias artes honorare conantur. sic enim diuersis hominum erroribus multi etiam uarias hereses aduersus ueritatem sub eius nomine condiderunt, ita sentiunt etiam inimici Christi ad suadendum quod proferuntproferant contra doctrinam Christi nullum sibi esse pondus auctoritatis, si non habeat nomen Christi. 11 ef. de ciu. d. 18, 46 13 cf. ib. 4, 34 1 uertenda", + "candidate_score": 0.652154, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_137_139", + "bdc_text": "Sed satis tandem . De tempore congressum dispiciam quam primum . Memini , quae notaris in libro Contra Abrincensem Siehe HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 380f , 71-86 . .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_275", + "psc_text": "§ 1 Quoniam sermone non breui et admodum necessario, quem libro uno conplexi sumus, refutauimus eorum uanitatem qui discipulos Christi euangelium conscribentes ideo contemnendos putant, quia ipsius Christi, quem licet non ut deum, tamen ut hominem sapientia longe prae ceteris excellentem honorandum esse non dubitant, nulla scripta proferuntur a nobis, et eum talia scripsisse uideri uoluntnolunt, qualia peruersi diligunt, non qualibus lectis et creditis a peruersitate corrigi possunt, nunc iam uideamus ea quae quattuor euangelistae de Christo scripserunt quemadmodum sibi adque inter se congruant, ne quid ei hoc in fide christiana offendiculi patiantur qui curiosiores quam capaciores sunt, quod non utcumque perlectis, sed quasi diligentius perscrutatis euangelicis libris inconuenientia quaedam et repugnantia se deprehendisse existimantes magis ea contentiose obiectanda quam prudenter consideranda esse arbitrantur. 2 brebi 2?1 3 i*libro (eras. 1) BIt in libro B* re*futauimus (eras. s) B 4 conscribente* (eras. r) JB1, conscribentis C'P 5 putant C'1 ipius.", + "candidate_score": 0.65122, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_35", + "bdc_text": "In hanc rationem consensere , qui Christum in civitatibus imperii praedicant omnes , satisfacit ea praecipuis et melioribus ex Lutheranis .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_883", + "psc_text": "etiam Marcus eodem ordine ita commemorat: in omnes gentes primum oportet praedicari euangelium. non dixit: et tunc ueniet consummatio, sed hoc significat quod ait primum, id est et in omnes gentes primum oportet praedicari euangelium, quia illi de fine interrogauerant. cum ergo dicit 6 Matth. 25, 46 7 cf. Marc. 13, 4—37; cf. Luc. 21, 7—36 20 Matth. 24, 14 23 Marc. 13, 10 3 nide ElL (clar.) 4 ueniunt B 5 seducant B 6 hii HT H 9 consideramus B C'P 10 etiam aliqua y edd. praeter g 13 pntantur B 16 a om. CIPFt 17 serbant B 21 in pr. om. B1 22 etiam] et ral 23 commemoret AlLS in] et in E2 y m v (ef. infra 26 et 253,1) 24 praedicare ClPF* Nl euangelium] add. regni HA..EtL g 25 ait] dixit F p 26 et om. ElL ael praedicare C1P1F127 interrogauerunt B HElL g primum in", + "candidate_score": 0.649884, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82_84", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_395", + "psc_text": "praedicatione ac testimonio dicens: fuit homo missus a deo, cui nomen erat Iohannes. unde iam uidendum est de ipso Iohanne quattuor euangelistarum narrationes quemadmodum non inter se discordent, non ut hoc a nobis per omnia requiratur aut exigatur quod modo fecimus de primordiis nati ex Maria Christi, quemadmodum inter se Mattheus Lucasque consentiant, ut ex utriusque narratione unam faceremus, demonstrantes tardioribus quemlibet eorum commemorando quod alter tacet uel tacendo quod alter commemorat non inpedire intellectum neracisueracis narrationis alterius, ut hoc exemplo, sinesiue ut a me factum est siue alio modo commodius fieri possit, uideat unusquisque et in ceteris talibus locis fieri posse quod hic factum esse perspexerit. § 19 Iam ergo, ut dixi, uideamus quattuor euangelistarum de baptista Iohanne consensum. Mattheus ita sequitur: in diebus autem illis uenit Iohannes baptista praedicans in deserto Iudaeae. Marcus non dixit (in illis diebus'. quia nullam seriem rerum ante praemiserat, in quarum rerum diebus", + "candidate_score": 0.64948, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_102_104", + "bdc_text": "vgl. HBD 4f ; Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica . ex primis vel quae primis constant .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1347", + "psc_text": "undecim in monte, quo eos secundum praedictionem angeli Iesus praecesserat. nam ita narrare apparet, quod illic eum reppererint, quia utique secundum constitutum praecesserat. non ergo ipso die, in quo resurrexit, neque in consequentibus octo diebus, post quos dicit Iohannes discipulis apparuisse 3 Matth. 28, 7 et 10 9 *Matth. 28, 16 et 17 13 cf. Lnc. 24, 33; cf. Ioh. 20, 13 16 cf. loh. 21, 1 1 se om. p demoDstraturus (e s. u.) B, monstraturus g galileam RDQ HAEL necessarium CP 2 se] sed B' 3 praecedet NAedd. praeter l m 4 (om. dicecs i)te Bl 5 quamuis RDN p 6 intentum (e 8. a) B adq.pendum Bl 7 intellegaturj add. uideri g 9 poterit B dicentem B 11 eis BIRD, illis cet., edd., v dominus Bl, iesus cet., edd., v adosaberunt Bl 12 enim] uero p 13 manifestum est om. RD 14 eo die om. HA&L 15", + "candidate_score": 0.647631, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82_84", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_884", + "psc_text": "in pr. om. B1 22 etiam] et ral 23 commemoret AlLS in] et in E2 y m v (ef. infra 26 et 253,1) 24 praedicare ClPF* Nl euangelium] add. regni HA..EtL g 25 ait] dixit F p 26 et om. ElL ael praedicare C1P1F127 interrogauerunt B HElL g primum in omnes gentes oportet praedicari euangelium, significat utique primum 'antequam ueniat consummatio.' § 149 Item quod Mattheus ait: cum ergo uideritis abominationem desolationis, quae dicta est a Danihele propheta, stantem in loco sancto, qui legit intellegat, hoc Marcus ita dicit: wcumcum autem uideritis abominationem desolationis stantem ubi non debet qui legit intellegat. in qua mutatione uerbi exposuit eandem sententiam; ideo quippe ubi non debet, quia in loco sancto non debet. Lucas autem non ait: cum uideritis abominationem desolationis stantem in loco sancto, aut: ubi non debet, sed ait: cum autem uideritis circumdari ab exercitu Hierusalem, tunc scitote, quia adpropinquauit desolatio eius.", + "candidate_score": 0.647536, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_90_92", + "bdc_text": "Nec patres nec scholastici ita , ut contemnimus plerumque utrosqueutrosque übergeschrieben. , absque iudicio sua scripserunt . Id sentit mundus eoque minus habet nobis fidei , quam sępe videt esse meras calumnias aut certe halucinationes , cum tantumtantum über gestrichenem certum [ ? ] . non tonare nobis videmur mera oracula .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_197", + "psc_text": "rae 21 de sc per] desuper CP ilIis om. p impleuit? ubi sunt di eorum? ubi uatioiniauaticinia fanaticorum et diuinationes pythonum? ubi auguria uel auspicia uel haruspicia uel oracula demonum? cur non profertur ex huius modi antiquis libris admonitum aliquid et praedictum contra christianamChristianam fidem et contra prophetarum nostrorum expressam iam in omnibus gentibus tam perspicuam ueritatem? offendimus, inquiunt. deos nostros et deseruerunt nos, ideo aduersus nos Christiani praeualuerunt et humanarum rerum felicitas defessa ac deminuta dilabitur. hoc sibi certe per Christianos fuisse euenturum legant ex libris uatum suorum, sed ea legant, ubi si non Christus, quia eum deorum suorum uolunt fuisse cultorem, saltem deus Israhel inprobatus et detestatus sit, quem constat istorum euersorem. sed numquam hoc proferent, nisi quod modo forte confiUIerint. quod cum protulerint, apparebit eo ipso certe, quod tanta res tam ignota profertur, quae utique debuit, antequam hoc quod praedictum est accidisset, in deorum templis omnium gentium", + "candidate_score": 0.647495, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_64", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 379 , 29-32. ?", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1365", + "psc_text": "34 et 36 2 cf. Marc. 16, 9; cf. Matth. 28, 9 et 10 6 cf. Ioh. 20, 19-28 8 cf. ib. 26 13 cf. Act. 9, 3-9 18 Matth. 26, 32; Marc. 14, 28' 3 duodecim] XI Q x p (Eug. Ambr.), undecim XOJ l v 5 deinde] inde BIB 'D' MQ 9 aduerso Al, aduerso ElL 10 autem] iam HAE1L (om. Eug. Vere.) primo AEL r p l 12 sed iam-ad diem om. Bl, sed die suppl. B2 familiaribus AelL 13 ascenrioni B snae] eius p ' nouiesime 'ł pgmv (eoxatov), Eug. 14 abortibo Bl apparuit] uisus est Q p 15 non post HAEL r g, post (om. non) p parum Bl 18 et om. B mandauerit (i a. a) B, mandauerit dominus E* Y 19 et om. B sic CP, si ita a 20 tamen p. m. conpletum est om. HAEL sic om. HAE1L 21 sit] sic", + "candidate_score": 0.647488, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82_84", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1374", + "psc_text": "1 Nunc iam quoniam Matthei narrationem contextim considerantes et ei tres alios conferentes usque in finem in nullo eos uel sibi uel inter se repugnare docuimus, Marcum similiter uideamus, ut exceptis his quae cum Mattheo dixit, de quibus iam quod disserendum uidebatur absoluimus, cetera eius inspecta adque conlata nulli eorum repugnare monstrentur usque ad cenam domini. nam inde iam omnia omnium quattuor, quemadmodum sibi conueniant, usque in finem considerata tractauimus. § 2 Sic ergo incipit Marcus: xinitium euangelii Iesu Christi filii dei. sicut scriptum est in Esaia propheta, et cetera usque ad illud ubi ait: et ingrediuntur Capharnaum et statim sabbatis ingressus synagogam docebat eos. in hac tota contextione omnia superiora cum Mattheo considerata sunt. hoc autem Marcus, quia ingressus Capharnaum in synagogam eorum docebat eos sabbatis, cum Luca dixit, sed nihil habet quaestionis. § 3 II. Sequitur Marcus et dicit: et stupebant super doctrinam eius; erat enim docens eos", + "candidate_score": 0.647397, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82_84", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ; Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_396", + "psc_text": "fieri posse quod hic factum esse perspexerit. § 19 Iam ergo, ut dixi, uideamus quattuor euangelistarum de baptista Iohanne consensum. Mattheus ita sequitur: in diebus autem illis uenit Iohannes baptista praedicans in deserto Iudaeae. Marcus non dixit (in illis diebus'. quia nullam seriem rerum ante praemiserat, in quarum rerum diebus intellegeretur dicere, si diceret (in illis diebus'. Lucas autem per potestates terrenas significantius ipsa tempora expressit 1 cf. Ioh. I, 1-5 4 Ioh. 1, 6 18 Matth. 3, 1 2 secula omnia p creator B1 3 de om. L praedicationem B 5 iohannis Cl uid. est iam g iohanne] add. baptista K r aelm, atlà. quippe tf1 6 quattur B, IIII H non inter se BRT, inter se non cet., edd. 7 discordant H nt] ad B 8 exagatur Ol quo PHAEL r modo] nunc F1 ONMQ p 9 quomodo V consentiant C 10 ut om. L ex utrisque narrationem", + "candidate_score": 0.647321, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_102_104", + "bdc_text": "vgl. HBD 4f ; Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica . ex primis vel quae primis constant .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1311", + "psc_text": "cet., edd. (δμιιν), cf. infra 13 insuflauit BRE, insuffl. cet. 14 remiseris B remittentur H -eia om. RD 15 detenueritia CP AlElL, retinetis Bx retinueritis B2M g v (xoarfjte, al. xpottlrs, Cant. ϰρατήσητς) detenta] retenta Bz g f). erunt g his] hic AlEL r 1& pretermittit g 17 uerba] add. haec Bl 22 pati christum HAEL Y (Cant. 16v xptOtόV παϑειν) 24 praedicare CP g 26 testes estis E3 7 v horum 1 eorum JB1 p et ego mitto promissum patris mei in uos: uos autem sedete, quoad usque induamini uirtutem ei alto. ecce quomodo commemorauit et Lucas promissionem spiritus sancti, quam non inuenimus a domino factam nisi in euangelio Iohannis. quod non praetereunter aduertendum est, ut meminerimus, quemadmodum sibi euangelistae inuicem adtestentur de quibusdam etiam quae ipsi non dicunt et tamen dicta nouerunt. post haec Lucas quae gesta sunt omnia praetermittit nec omnino commemorat, nisi quando Iesus. ascendit in", + "candidate_score": 0.647059, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_102_104", + "bdc_text": "vgl. HBD 4f ; Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica . ex primis vel quae primis constant .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1278", + "psc_text": "hodiernum diem. § 70 XXV. Iam post resurrectionem quemadmodum apparuerit dominus discipulis considerandum eat, non solum ut elucescat etiam ex hac re conuenientia quattuor euangelistarum, uerum etiam ut cum Paulo apostolo consonent, qui de hac re in prima ad Corinthios epistula ita loquitur: tradidi enim uobis in primis quod et accepi, quia Christus mortuus est pro peccatis nostris secundum scripturas, et quia sepultus est et quia surrexit tertia die secundum scripturas et quia apparuit Cephae, postea duodecim, deindeapparuitplus quam quingentis fratribus simul, ex quibus plures manent usque adhuc, quidam autem dormierunt; postea apparuit Iacobo, deinde apostolis omnibus; nouissimo autem omnium quasi abortiuo apparuit et mihi. hunc autem ordinem nullus euangelistarum tenuit. unde considerandum est, utrum ordo, quem illi tenuerunt, huic non aduersetur. nam nec ille omnia nec isti omnia dixerunt. quae autem dixerunt omnes utrum nihil inter se repugnent, tantum uidendum est. Lucas enim solus quattuor euangelistarum non dicit a", + "candidate_score": 0.646755, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_5_7", + "bdc_text": "praemisisse , verum currus , in quo vehitur is , qui illas fertUnbekannt. , nondum advenit . Memorat vero in illis te excusare , quod non veneritis Constantiam Bucer hatte Kriti k am Fernbleiben der Zürcher von der Konstanzer Tagung vom Dezember 1534 geübt ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1037", + "psc_text": "rursum R 14 eorum (e 8. I.) B 16 eius om. CP redeunte et stante d. esse g h,oc] quod p g Migne 17 confirmatum HA.E1 L g nonin Bx 18 commemorant edd. praeter g 19 et om. B1R HAEPL g quem] quod Bl egisset Bl 20 nnde] inde Bl, unde et e l dici B1 21 postquam CP secum] secundura Bl ut se quasi purgaret negando, siue, quod est credibilius, non audiuit, quid de illo dictum fuerit, cum foras exiret, et posteaquam rediit, ei dixerunt ancilla et ille alius quem Lucas commemorat: numquid et tu ex discipulis eius es? et dixit: non sum, pertinacius insistente illo de quo Lucas ait adque dicente: et tu de illis es, cui Petrus ait: o homo, non sum, liquido tamen colligitur conlatis de hac re omnibus euangelistarum testimoniis non ante ianuam secundo Petrum negasse, sed intus in atrio ad ignem, Mattheum autem et", + "candidate_score": 0.646407, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_64", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 379 , 29-32. ?", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_951", + "psc_text": "Matth. 26, 30-33; cf. Marc. 14, 26-31; cf. Luc. 22, 31-34 1 eo] add. si (et si edd.) deus clarificatus est in eo V r aelmv (in Ioh. eu. tract. 63, 3) clarificauit B3 V MQ HAELS yxy g, clarificatua Bl 2 clarificauit F2V HAELS1 7 p 3 quaeretis Jfi CJ\" N2M E2 7, edd. praeter g, v 4 dixit ifl non] U08 non D M E1 γϰχψ, edd. praeter g, v 5 nobum Bl 6 sicut-inuicem QJ\". BD (nonnulli codd. euang.) et] ut et E2 Y a el m v (Iva xat) 8 dilectionem] add. meam Bl 9 respondit] add. ei pl 10 potestis ÂjEtLl modo me CPF ONQ HAE g 12 te sequi edd. praeter g, v 13 ponas Bt, pones N2 E1 jX edd. praeter p, v amen semel Bl 14 ter me gel m v 15 hoc] cap. II incip. CP solum CzY 16 ex] de", + "candidate_score": 0.645896, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_663", + "psc_text": "intellegit B, intellegi. D loquente quae superius indicabaf. nam et Marcus post illud quod de blasphemia spiritus sancti quid dominus dixerit rettulit: et ueniunt, inquit, mater eius et fratres praetermissis quibusdam, quae in eodem textu sermonis domini et Mattheus prolixius Marco et Lucas piolixiusprolixius Mattheo posuerunt. Lucas autem non huius rei gestae ordinem tenuit, sed praeoccupauit hoc et recordatum ante narrauit. denique hoc sic interposuit, ut solutum appareat a nexu et superiorum et posteriorum. post commemoratas enim quasdam parabolas domini ita hoc de matre et fratribus eius recordatum interposuit: uenerunt autem ad illum, inquit, et mater eius et fratres eius et non poterant adire ad eum prae turba — non expressit, quando ad eum uenerint —, rursus cum et hinc transit, ita loquitur: factum est autem, inquit, in una dierum et ipse ascendit in nauiculam et discipuli eius. et hic utique cum dicit: factum est in una dierum, satis indicat", + "candidate_score": 0.645075, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_102_104", + "bdc_text": "vgl. HBD 4f ; Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica . ex primis vel quae primis constant .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_677", + "psc_text": "Hx cafarnauin CP 0 18 ipsius BRTD, eiusdem ipsius cett., edd. 19 cafarn. CP 0, in c. N1 20 et pr. om. RTD est alt. om. BRTD inferimus 9, inseruimus rael 21 quodmodo Bl 22 indicat p 23 omnem B diabulus T XXXXIII AUIr. Beet. III pars 4. 13 ab eo usque ad tempus. uet regressus est Iesus in uirtute spiritus in Galilaeam, et fama exiit per uniuersam regionem de illo. et ipse docebat in synagogis eorum et magnificabatur ab omnibus. et uenit Nazareth, ubi erat nutritus, et intrauit secundum consuetudinem suam die sabbati in synagogam et surrexit legere. et traditus est illi liber prophetae Esaiae. et ut reuoluit librum, inuenit locum, ubi scriptum erat: spiritus domini super me, propter quod unxit me, euangelizare pauperibus misit me, praedicare captiuis remissionem et caecis uisum, dimittere confractos in remissionem, praedicare annum domini acceptum et diem retributionis. et cum plicasset librum, reddidit ministro", + "candidate_score": 0.644944, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_102_104", + "bdc_text": "vgl. HBD 4f ; Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica . ex primis vel quae primis constant .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1291", + "psc_text": "p se] etiam p 22 et pr. om. p se om. RD, semet B- 25 tantum p utj et (' XXXXIII Aug. Sect. III parn 4. 24 § 71 Ordo ergo rerum qui esse potuit, quemadmodum dominus excepto quod iam mulieribus locutus erat etiam maribus discipulis uisus fuerit, secundum testimonia non solum quattuor euangelistarum, sed etiam Pauli apostoli contexendus et demonstrandus est. omnium ergo uirorum primo apparuisse intellegitur Petro, ex his dumtaxat omnibus quos euangelistae quattuor et Paulus apostolus commemorauerunt. ceterum si apparuit alicui eorum prius quam Petro, quod omnes tacuerunt, quis uel dicere audeat uel negare? neque enim et Paulus dixit: capparnit primo Cephae,' sed: apparuit, inquit, Cephae, postea duodecim, deinde apparuit plus quam quingentis fratribus simul. sic autem non apparet quibus duodecim, quemadmodum nec quibus quingentis. fieri enim potest, ut de turba discipulorum fuerint isti duodecim nescio qui. nam illos quos apostolos nominauit non iam duodecim, sed undecim", + "candidate_score": 0.644529, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_102_104", + "bdc_text": "vgl. HBD 4f ; Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica . ex primis vel quae primis constant .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_764", + "psc_text": "nemini dixeritis uisionem, nisi filius hominis a mortuis resurgat. haec uisio domini in monte coram tribus discipulis, Petro. Iacobo et Iohanne, ubi etiam de caelo illi testimonium paternae uocis perhibitum est, a tribus euangelistis eodem ordine commemoratur et ad easdem omnino sententias; sed cetera secundum ea genera locutionum diuersa sine ulla sententiarum diuersitate, quae multis locis superius demonstrauimus, uideri a legentibus possunt. 1 *Marc. 8, 38 6 cf. Luc. 9, 23-26 9 Matth. 16, 28 et *17, 1 15 ib. 9 18 cf. Marc. 8, 39 et 9, 1-9; cf. Luc. 9, 27-36 1 enim om. pr confessus TD CPV N E1 7 grl 2 adaltera Bl 3 confundet Q x e, confitebitur C2V N2 E2 ϒψ r l, confitetur D g 4 uerit B1 gloriam suam HAL, gloria patris sui gv sanctis] suis p r 5 quaj quia ClP ON AE 6 luctus Bl 7 multo A g 8", + "candidate_score": 0.644431, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_64", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 379 , 29-32. ?", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_472", + "psc_text": "4, 81-39 14 cf. Mattb. 8, 14-15 18 cf. Matth. 4, 23-25; 5, 1 1 maritimam BTD ONlM HElL, nammaritima Bl, maritima cet., edd., v (ctc Kao. τήvπαραϑαλασσιαν) neptalin BT g, neptalim D CPVF NM HAJELU prael, nepthali B, nepthalim OQ, nephtaiim m, nephthalim v (νεϕϑαλειμ, sed u. 15 vtffraXstv CantaJw.) 2 terminaretnr r montem BT 3 contexto Q ei] et CPV pg 4 andraeae B10 5 eum B 6 montem B habuit in monte Q 7 curabit B turbam secuti Bl 8 synagnga Cl 9 doctrinam BBT CP OQ HAELU1, doctrina cet., edd. 10 qui BIRI 11 habens wi ras. B 12 spiritus inmundus (imm. B CV) BRD CPV pg, inmundus (imm. ON) spiritus cet. 13 de om. RT O. WL socrum BT, slIcro CPF1 Q ei om. H1 ei lucae V consentio Bl 14 demonioeo V narrabit HlEIL socro 221 CPF, socrus Q 16 idem] id eat B", + "candidate_score": 0.643085, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_103", + "bdc_text": "Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_764", + "psc_text": "nemini dixeritis uisionem, nisi filius hominis a mortuis resurgat. haec uisio domini in monte coram tribus discipulis, Petro. Iacobo et Iohanne, ubi etiam de caelo illi testimonium paternae uocis perhibitum est, a tribus euangelistis eodem ordine commemoratur et ad easdem omnino sententias; sed cetera secundum ea genera locutionum diuersa sine ulla sententiarum diuersitate, quae multis locis superius demonstrauimus, uideri a legentibus possunt. 1 *Marc. 8, 38 6 cf. Luc. 9, 23-26 9 Matth. 16, 28 et *17, 1 15 ib. 9 18 cf. Marc. 8, 39 et 9, 1-9; cf. Luc. 9, 27-36 1 enim om. pr confessus TD CPV N E1 7 grl 2 adaltera Bl 3 confundet Q x e, confitebitur C2V N2 E2 ϒψ r l, confitetur D g 4 uerit B1 gloriam suam HAL, gloria patris sui gv sanctis] suis p r 5 quaj quia ClP ON AE 6 luctus Bl 7 multo A g 8", + "candidate_score": 0.643016, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_102_104", + "bdc_text": "vgl. HBD 4f ; Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica . ex primis vel quae primis constant .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_686", + "psc_text": "enim diceret Cnumquidnam hic est?' aut 'numquid forte hic est Iohannes baptista?' non opus esset admonere aliquid de pronuntiatione, qua dubitans adque haesitans intellegatur. nunc quia illa uerba desunt, utroque modo pronuntiari potest, ut aut confirmatum eum ex aliorum uerbis. credentem dixisse accipiamus, aut adhuc, sicut Lucas commemorat, haesitantem, praesertim quia et Marcus, qui superius 1 *Luc. 9, 7-9 15 *Matth. 14, 2 2 et haesitabat om.. B dicetur Bl a om. B 3 quia om. R 4 heliufi Bl 5 unus de propheta de B, unua propheta de RT resurrexit P 6 iohanen C1, iohannen Q decoIlaui-audio ego om. B 7 ego audio talia V r aelm, ego t. audio v 9 dixerunt g r iohannen Cl resurreiiase BBTD CP p, surrexisse cet. 10 uerba enim r 11 iohannen ClP 0 quiB] qui B autem est CP ONMQ HAEL g 13 aut] ut Hd.EtL, autem gra, aut eum elm", + "candidate_score": 0.642879, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_15_17", + "bdc_text": "Februar in Tübingen , am 16 . in Reutlingen und hielt sich danach drei Monate lang in Augsburg und anderen oberdeutschen Städten auf ; vgl. Rott , Corr. de Bucer , Liste 98. , quam ut convenire nunc vos queam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1350", + "psc_text": "non ibi fuisse Thomam. qui post illos dies octo primo dominum uidit. Marcus quippe, quando illos undecim memorauit, non utcumque undecim, sed illis, inquit, undecim apparuit. Lucas etiam: regressi sunt, inquit, Hierusalem et inuenerunt congregatos undecim et eos qui cum ipsis erant. et iste ostendit illos undecim, hoc est apostolos fuisse. nam curacum adiunxit: et eos qui cum ipsis erant, satis utique declarauit eminentius illos undecim appellatos, cum quibus erant ceteri, ac per hoc illi intelleguntur qui iam uocabantur apostoli. hoc proinde fieri potuit, ut ex numero apostolorum et aliorum discipulorum undecim discipuli conplerentur, qui uiderent intra illos octo dies in Galilaeae monte Iesum. § 82 Sed occurrit aliud quod obsistat. lobannes enim, quando commemorauit non in monte ab undecim, sed ad mare Tiberiadis a septem piscantibus uisum esse dominum, hoc iam tertio. inquit, manifestatus est Iesus discipulis, cum resurrexisset a mortuis. si autem acceperimus intra illos octo 13 Marc.", + "candidate_score": 0.642573, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_25_27", + "bdc_text": "der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam . Hac enim rima irrepere satan querit iam non paucos annos . Ibi cupimus eludi veteratoris antiquides Teufels.", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_874", + "psc_text": "ueniat] add. in RT 21 tertiae B, tertia die M HAEL Y* P g, tertio r, tertio die aeI 22 mystie Bl, mistice (-cae) CPF figurae Bl enim eo die passus est, qui est ab hoc die tertiustertias, cum continuo dicat: oportet me hodie et erascras et sequenti ambulare —, cogit profecto etiam illud mystice intellegi quod ait: non uidebitis me, donec ueniat, cum dicetis: benedictus qui uenit in nomine domini, de illo suo aduentu, quo in claritate uenturus est, hoc significans, ut illud quod ait: eicio demonia et sanitates perficio hodie et erascras et tertia consummor, referatur ad corpus eius, quod est ecclesia. expelluntur enim demonia, cum relictis paternis superstitionibus credunt in eum gentes, et perficiuntur sanitates, cum secundum eius praecepta uiuitur, posteaquam fuerit diabolo et huic saeculo renuntiatum, usque in finem resurrectionis, qua tamquam tertia consummabitur, hoc est ad plenitudinem angelicam per corporis etiam inmortalitatem perficietur ecclesia. quapropter", + "candidate_score": 0.642506, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_884", + "psc_text": "in pr. om. B1 22 etiam] et ral 23 commemoret AlLS in] et in E2 y m v (ef. infra 26 et 253,1) 24 praedicare ClPF* Nl euangelium] add. regni HA..EtL g 25 ait] dixit F p 26 et om. ElL ael praedicare C1P1F127 interrogauerunt B HElL g primum in omnes gentes oportet praedicari euangelium, significat utique primum 'antequam ueniat consummatio.' § 149 Item quod Mattheus ait: cum ergo uideritis abominationem desolationis, quae dicta est a Danihele propheta, stantem in loco sancto, qui legit intellegat, hoc Marcus ita dicit: wcumcum autem uideritis abominationem desolationis stantem ubi non debet qui legit intellegat. in qua mutatione uerbi exposuit eandem sententiam; ideo quippe ubi non debet, quia in loco sancto non debet. Lucas autem non ait: cum uideritis abominationem desolationis stantem in loco sancto, aut: ubi non debet, sed ait: cum autem uideritis circumdari ab exercitu Hierusalem, tunc scitote, quia adpropinquauit desolatio eius.", + "candidate_score": 0.642026, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_23_25", + "bdc_text": "Regesten II 174 , Nr. 1539 ) war verfrüht ; der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_902", + "psc_text": "4. 17 occurreret dies, quem ante biduum paschae duo definierunt. Lucas autem cum ait: adpropinquabat dies festus azymorum, non expressit biduum, sed hanc propinquitatem, quam commemorauit, in ipso interuallo bidui debemus accipere. Iohannesuero cum dicit: proximum erat pascha Iudaeorum, non hoc biduum uult intellegi, sed sex dies ante pascha. proinde, cum quaedam post hoc dictum commemorasset, tunc iam uolens ostendere quam proximum fuisse pascha dixisset: Iesus ergo ante sex dies, inquit, paschae uenit in Bethaniam, ubi fuerat Lazarus mortuus, quem suscitauit Iesus. fecerunt autem ei cenam ibi. hoc est illud quod commemorant recapitulantes Mattheus et Marcus, cum iam dixissent post biduum futurum pascha. recapitulando ergo ad illum diem redeunt in Bethania, qui erat ante sex dies paschae, et narrant quod Iohannes de cena et unguento, unde uenturus erat Hierosolymam et peractis illic quae narrata sunt peruenturus ad diem, qui erat ante biduum paschae. unde isti digressi sunt, ut recapitulando commemorarent", + "candidate_score": 0.641922, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1409", + "psc_text": "ergo BD CPVF p, ante quoniam quidem NHALS, om. EP 22 eis] eius CP, his AL g, iis E* y 23 illa] in illa AL pertracta BBl 24 lucam Bl 26* ordinare narrationem, quae in nobis conpletae sunt, rerum, 2 sicut tradiderunt nobis qui ab initio ipsi uiderunt et ministri fuerunt sermonis, uisum est et mihi adsecuto a principio omnibus diligenter ex ordine tibi scribere, optime Theofile, ut cognoscas eorum uerborum, de quibus eruditus es, ueritatem. hoc principium ad euangelii narrationem nondum pertinet. admonet autem, ut nouerimus eundem Lucam etiam illum librum scripsisse, qui actus apostolorum uocatur. non solum, quia Theofili nomen etiam illic inest — nam posset fieri, ut et alius aliquis Theofilus esset et, si idem ipse esset, ab alio ad illum aliquid scriberetur sicut a Luca euangelium —, sed quia et ibi ita exorsus est, ut diceret: primum quidem sermonem de omnibus feci, oTheofile, quae coepit Iesus", + "candidate_score": 0.641859, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_438", + "psc_text": "sancto etigni. his tribus adtestatur Iohannes euangelista, cum dicit: Iohannes testimonium perhibet de ipso et clamat dicens: hic erat quem dixi: qui post me uenit ante me factus est, quia prior me erat. sic enim ostendit tunc eum hoc dixisse, quando eum illi dixisse commemorant, repetisse autem et commemorasse quod iam dixisset, cum ait: hic erat quem dixi: qui post me uenit. § 27 Si ergo quaeritur, quae uerba potius Iohannes baptista dixerit, utrum quae Mattheus an quae Lucas eum dixisse commemorat an quae Marcus in ipsis paucis quae illum dixisse posuit tacens cetera, nullo modo hinc laborandum esse iudicat qui prudenter intellegit ipsas sententias esse necessarias cognoscendae ueritati, quibuslibet uerbis fuerint explicatae. quod enim alius alium uerborum ordinem tenet, non est utique contrarium. neque illud contrarium est, si alius dicit quod alius praetermittit. ut enim quisque meminerat et ut cuique cordi erat uel breuius uel prolixius eandem tamen explicare", + "candidate_score": 0.641844, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_23_25", + "bdc_text": "Regesten II 174 , Nr. 1539 ) war verfrüht ; der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_898", + "psc_text": "huic] hi.c B, hinc g, hic rl 10 commemoratet B, -raxetpg postea raelm 14 iesus om. L 15 uiduum B (sic infra 257, 3 et 7) 16 traditur tn 20 uidum Bl (sic infra 22) 22 sic] hic Bl 23 iohannis C1 94 eius ElL 25 superioribus om. B* narret Bl AEL, narraret et BT 27 res B impendente i. d. p. die rael § 153 Sed hoc uideri potest parum diligenter intuentibus esse contrarium, quod Mattheus et Marcus posteaquam dixerunt pascha post biduum futurum, deinde commemorauerunt, quod erat Iesus in Bethania, ubi de unguento illo pretioso dicitur, Iohannes autem ante sex dies paschae dicit Iesum uenisse in Bethaniam de unguento eadem narraturus. quomodo ergo secundum illos duos post biduum futurum erat pascha, cum posteaquam id dixerunt inueniantur cum Iohanne in Bethania illud de unguento quod ipse narrantes, tunc autem ipse dicat post sex dies futurum pascha? sed qui ita", + "candidate_score": 0.641704, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_122_124", + "bdc_text": "Non igitur putes me hic velle avertere , ne mihi quid praecipias . Publicum specto , universae caussae te parari cupio . Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1385", + "psc_text": "hoc quod in ultimo ex euangelio Marci posui repugnare omnibus qui eum aliis eius plerisque factis et dictis ostendunt scisse, quid ageretur in hominibus, id est quod eum cogitationes et uoluntates eorum latere non poterant, sicut apertissime IoliannesIohannes dicit: ipse autem Iesus non credebat semet ipsum eis eo quod ipse nosset omnes et quia opus ei non erat, ut quis testimonium perhiberet de homine; ipse enim sciebat, quid esset in homine. sed quid mirum, si praesentes hominum uoluntates uidebat, qui etiam futuram Petro praenuntiauit, quam tunc utique non habebat, quando pro illo uel cum illo paratum se mori praesumebat? quae cum ita sint. 4 cf. Luc. 9, 10 5 Marc. 6, 31 6 Marc. 7, 36 b-37 17 loh. 2, 24 et 25 23 cf. Matth. 26, 33 et 35 2 et ecce uenientes HAelL apost. ad dominum V, ad dominum discipuli p 3 illij ei V v hoc] add.", + "candidate_score": 0.641537, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_62", + "bdc_text": "Haec res et pleraque alia dogmata cuperem prolixe vobiscum commentari , ut solide in domino conspiremus .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1327", + "psc_text": "domino cooperante et sermonem confirmante sequentibus 8 Marc. 16, 15 et 16 18 »ib. 17—20 2 caelis B 3 hi HSAEKL 4 uiderant] derant B1 resurrexissel add. a mortuis BD r crediderunt Bl D 5 niderunt Bl, -rint CP. -rant g 6 quod] que p uiderant B2 11 hoc-condemnabitur bis Bl 12 id om. RD 18 crediderint r uidet CP, (om. non) uiderant r, uiderat ael ipse B 16 praesentationem BlBDM, repr. cet., edd. 17 apostolus HAlEL Y admonetur CPV (amm. V) 20 ecient B linquis B loquuntar B 21 berint B, uiuerint H eos] eis B2 Xy paelmv 22 aegros (egr.) Q w edd. praeter m, r 23 quidem] add. Iesus VE1 γϰψω raelv 24 sedet V N A2E2 y pgrv a] ad JB 26 sermone B signis. cum ergo dicit: et dominus quidem, postquam locutus est eis, adsumtus est in caelum, satis uidetur ostendere nouissimum cum illis in", + "candidate_score": 0.640855, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_103", + "bdc_text": "Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1279", + "psc_text": "quasi abortiuo apparuit et mihi. hunc autem ordinem nullus euangelistarum tenuit. unde considerandum est, utrum ordo, quem illi tenuerunt, huic non aduersetur. nam nec ille omnia nec isti omnia dixerunt. quae autem dixerunt omnes utrum nihil inter se repugnent, tantum uidendum est. Lucas enim solus quattuor euangelistarum non dicit a mulieribus uisum dominum. sed tantum modo 5 cf. Matth. 28, 1-20; Marc. 16, 1—20; Luc. 24, 1-53; Ioh. 21, 1-31 et 21, 1-25 7 *I Cor. 15, 3—8 21 cf. Luc. 24, 4 1 erantJ fuerunt g docti HAEL y p esse1 est r istuc B v odiern. B 3 XXV om. Y, XV AS resurrectionem] add. suam V apparuit p r 4 ut etlucescat B. ut elucescant HAE1L 5 etiam om r 6 ut cum om. JRD de om. AI ElL hac re] hoc p 7 corintheos AlElL p 9 tradi AlElL 8 quia] quoniam p v 10 surrexit", + "candidate_score": 0.640843, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_149", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 497 ] , S. 460 , 57f. , hic optimus et studiosissimus adolescens , mirifice proficit in linguis et omni studiorum genere et veretur se apud vos docendis pueris addicendum .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1460", + "psc_text": "huius intellegentia uel scientia quisque profecerit, tanto magis caueat diabolica uitia superbiam et inuidentiam. meminerit hic ipsum euangelium lohannis, quam multo amplius erigit. ad contemplationem ueritatis, tam multo amplius praecipere de dulcedine caritatis. et quia illud praeceptum uerissimum ac saluberrimum est: quanto magnus es, tanto humilita te in omnibus, qui euangelista Christum longe ceteris altius commendat, aput eum discipulis pedes lauat. 1 cf. Rom. 14, 6 3 cr. II Cor. 12, 2-4 4 cf. ib. 5, 6; cf. Apoc. 21. 27 5 *Ioh. 14, 21 13 *Eccli. 3, 20 (18) 15 cf. Ioh. 13, 0-15 1 enim diem domini g sapit domino Eug. Vat. Med. 2 leuatus usque] laetusq. B1 3 audiuit AL 6 ostendam] manifeetabo » 7 v 7 quantum] add. e C1, add. in aelm 8 proficeret AXL 9 inbidentam B', inuiam AIL, inuidiam C2 V HA2S p g ipsum hic HALS hoc B2DNCP p (Eug. Ambr. Verc.)", + "candidate_score": 0.640658, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_103", + "bdc_text": "Fritz Blanke /Immanuel Leuschner , Heinrich Bullinger , Vater der reformierten Kirche , Zürich 1990 , S. 37-41. , et in quibusdam videris destitui ratione illa certiore demonstrandivor demonstrandi gestrichenes iudica .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_775", + "psc_text": "aliquanto prolixiore domini sermone non omnia, sed quaedam Marcus eundem sequens ordinem posuit, quaedam etiam ipse quae Mattheus non dicit inseruit. totus autem 3 cf. Marc. 9, 29—31; cf. Luc. 9, 44 et 45 4 Matth. 17, 23 et 24 7 ib. 26 11 Matth. 18, 1-3 17 ib. 35 19 cf. Marc. 9. 33-49 1 manibus BRTD (ueron. sang. corb., cf. Marc. 9, 31; Luc. 9, 44: cf. Locut. in Hept. 2, 24), manus cet., edd., v 2 tertia TD V H2E2 yl edd.praeter r, v et om. Q 3 commemorat BRT 4 mattheus] add. et dicit H, add. dicens m cafarn. CP ON 5 d*id***ma Bl, dragmam RT dydragma (-mam A2) HAlElL, didragmam p, didrachma B2 ael mv 6 uester om. Bt soluet BRTD C1PF1 0 HA lElL, soluit cet., edd., f (nut) dragma (-am R) RT, dydragma HAIEL, didragmamp, didrachma B aelmv 7 illum B inueniens N1", + "candidate_score": 0.640622, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_84_86", + "bdc_text": "Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ; 49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ; deerat tempus omnia perlustrandi .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_884", + "psc_text": "in pr. om. B1 22 etiam] et ral 23 commemoret AlLS in] et in E2 y m v (ef. infra 26 et 253,1) 24 praedicare ClPF* Nl euangelium] add. regni HA..EtL g 25 ait] dixit F p 26 et om. ElL ael praedicare C1P1F127 interrogauerunt B HElL g primum in omnes gentes oportet praedicari euangelium, significat utique primum 'antequam ueniat consummatio.' § 149 Item quod Mattheus ait: cum ergo uideritis abominationem desolationis, quae dicta est a Danihele propheta, stantem in loco sancto, qui legit intellegat, hoc Marcus ita dicit: wcumcum autem uideritis abominationem desolationis stantem ubi non debet qui legit intellegat. in qua mutatione uerbi exposuit eandem sententiam; ideo quippe ubi non debet, quia in loco sancto non debet. Lucas autem non ait: cum uideritis abominationem desolationis stantem in loco sancto, aut: ubi non debet, sed ait: cum autem uideritis circumdari ab exercitu Hierusalem, tunc scitote, quia adpropinquauit desolatio eius.", + "candidate_score": 0.640327, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_21_23", + "bdc_text": "Instant comitia caesareacaesarea übergeschrieben . Die Erwartung eines baldigen Reichstages ( vgl . Melanchthon BW . Regesten II 174 , Nr. 1539 )", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_902", + "psc_text": "4. 17 occurreret dies, quem ante biduum paschae duo definierunt. Lucas autem cum ait: adpropinquabat dies festus azymorum, non expressit biduum, sed hanc propinquitatem, quam commemorauit, in ipso interuallo bidui debemus accipere. Iohannesuero cum dicit: proximum erat pascha Iudaeorum, non hoc biduum uult intellegi, sed sex dies ante pascha. proinde, cum quaedam post hoc dictum commemorasset, tunc iam uolens ostendere quam proximum fuisse pascha dixisset: Iesus ergo ante sex dies, inquit, paschae uenit in Bethaniam, ubi fuerat Lazarus mortuus, quem suscitauit Iesus. fecerunt autem ei cenam ibi. hoc est illud quod commemorant recapitulantes Mattheus et Marcus, cum iam dixissent post biduum futurum pascha. recapitulando ergo ad illum diem redeunt in Bethania, qui erat ante sex dies paschae, et narrant quod Iohannes de cena et unguento, unde uenturus erat Hierosolymam et peractis illic quae narrata sunt peruenturus ad diem, qui erat ante biduum paschae. unde isti digressi sunt, ut recapitulando commemorarent", + "candidate_score": 0.640309, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_90_92", + "bdc_text": "Nec patres nec scholastici ita , ut contemnimus plerumque utrosqueutrosque übergeschrieben. , absque iudicio sua scripserunt . Id sentit mundus eoque minus habet nobis fidei , quam sępe videt esse meras calumnias aut certe halucinationes , cum tantumtantum über gestrichenem certum [ ? ] . non tonare nobis videmur mera oracula .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_194", + "psc_text": "dominatu diaboli et demonum eruit eam, ipse deus Israhel uniuersae terrae iam uocetur, discipuli Christi finxerunt, quod prophetae, quorum libri nunc in manibus inimicorum Christi habentur, tam longe ante quam Christus filius hominis fieret praedixerunt?- § 50 Hinc ergo intellegant, quod ne tardissimis quidem adque obtunsissimis obscurum dubiumue relinquitur, hinc, inquam, intellegant Christi peruersi laudatores et christianaeChristianae religionis exsecratores etiam Christi discipulos contra deos eorum ea didicisse adque docuisse quae doctrina continet Christi, quia deus Israhel, qui haec omnia, quae isti colere uolniltuolunt, abominanda adque euertenda in libris prophetarum praecepisse inuenitur, ipse deus uniuersae terrae, sicut tanto ante promisit, per Christum et Christi ecclesiam iam uocatur. si enim Christum mira dementia suspicantur deos eorum coluisse ac per hos eum tanta potuisse, numquid et deus Israhel deos eorum coluit, qui de se per omnes gentes colendo et de illis abominandis adque euertendis per Christum quod promisit 1 cf. Rom. 5, 20", + "candidate_score": 0.639802, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_882", + "psc_text": "etiam singuli propria, in quibus nulla est repugnantiae metuenda suspicio; de his autem quae, pariter dicunt necubi sibimet aduersari putentur, uidendum est. neque enim dici potest, si aliquid tale occurrerit, aliud esse adque alibi a domino similiter dictum, quando eodem loco rerum ac temporum omnium trium uersatur narratio. sane quod earundem sententiarum a domino dictarum non eundem omnes ordinem seruant, nihil ad rem pertinet uel intellegendam uel insinuandam, dum ea quae ab illo dicta referuntur non sibimet aduersentur. § 148 Quod ergo Mattheus ait: et praedicabitur hoc euangelium regni in uniuerso orbe in testimonium omnibus gentibus, et tunc ueniet consummatio, etiam Marcus eodem ordine ita commemorat: in omnes gentes primum oportet praedicari euangelium. non dixit: et tunc ueniet consummatio, sed hoc significat quod ait primum, id est et in omnes gentes primum oportet praedicari euangelium, quia illi de fine interrogauerant. cum ergo dicit 6 Matth. 25, 46 7 cf. Marc.", + "candidate_score": 0.639692, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_83_85", + "bdc_text": "Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ; 49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_898", + "psc_text": "huic] hi.c B, hinc g, hic rl 10 commemoratet B, -raxetpg postea raelm 14 iesus om. L 15 uiduum B (sic infra 257, 3 et 7) 16 traditur tn 20 uidum Bl (sic infra 22) 22 sic] hic Bl 23 iohannis C1 94 eius ElL 25 superioribus om. B* narret Bl AEL, narraret et BT 27 res B impendente i. d. p. die rael § 153 Sed hoc uideri potest parum diligenter intuentibus esse contrarium, quod Mattheus et Marcus posteaquam dixerunt pascha post biduum futurum, deinde commemorauerunt, quod erat Iesus in Bethania, ubi de unguento illo pretioso dicitur, Iohannes autem ante sex dies paschae dicit Iesum uenisse in Bethaniam de unguento eadem narraturus. quomodo ergo secundum illos duos post biduum futurum erat pascha, cum posteaquam id dixerunt inueniantur cum Iohanne in Bethania illud de unguento quod ipse narrantes, tunc autem ipse dicat post sex dies futurum pascha? sed qui ita", + "candidate_score": 0.63929, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_21_23", + "bdc_text": "Instant comitia caesareacaesarea übergeschrieben . Die Erwartung eines baldigen Reichstages ( vgl . Melanchthon BW . Regesten II 174 , Nr. 1539 )", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1114", + "psc_text": "17 es] eris r 18 omnis] add. enim raelv 21 nostram] add. et BR adicit B 22 tributam CP 24 iohannis &P, -nnem edd. praeter gm dixisset AelL,, malefactor, non tibi tradidissemus eum. sequitur ergo Iohannes et dicit: Pilatus ergo cum audisset hos sermones, adduxit foras Iesum et sedit pro tribunali in locum qui dicitur Lithostrotus, Hebraeice autem Gabbatha. erat autem parasceue pascha hora quasi sexta. et dicit Iudaeis: ecce rex uester. lóilli autem clamabant: tolle, crucifige eum. dixit eis Pilatus: regem uestrum crucifigam? responderunt pontifices: non habemus regem nisi Caesarem. tunc ergo tradidit eis illum, ut crucifigeretur. haec narrauit lohannesIohannes per Pilatum gesta. § 36 Consequens est iam, ut ipsam domini passionem secundum quattuor euangelistarum testimonia uideamus, quam Mattheus sic incipit: tunc milites praesidis suscipientes Iesum in praetorium congregauerunt ad eum uniuersam cohortem, et exuentes eum clamydem coccineam circumdederunt ei, et plectentes coronam de spinis posuerunt super caput eius", + "candidate_score": 0.638751, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_84_86", + "bdc_text": "Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ; 49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ; deerat tempus omnia perlustrandi .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_308", + "psc_text": "amplius quam dies quadraginta cum discipulis in hac terra esse uoluit huic eorum uitae adhuc humana conuersatione commixtus et cum illis alimenta mortalium, quamuis iam non moriturus, accipiens, ut per ipsos quadraginta dies significaret se occulta praesentia, quod promiserat, impleturum, quando ait: ecce ego uobiscum sum usque in consummationem saeculi. cur autem iste numerus hanc temporalem terrenamque significet uitam, illa interim causa de proximo occurrit, quamuis sit alia fortasse secretior, quod et tempora annorum quadripertitis uicibus cuiTuntcurrunt et mundus ipse quattuor partibus terminatur, quas aliquando uentorum nomine scriptura commemorat, ab oriente et occidente, ab aquilone et meridie. quadraginta autem 5 cf. Exod. 34, 28; III Regn. 19, 8 7 cf. Matth. 4, 1-2 11 cf. Act. 1, 3 15 *Matth. 28, 20 21 cf. Zach. 2, 6; 14, 4 1 quia] qua Bl, qui hac L 2 quo] quod At, quo. (eras. d) CP M diabulum P 4 humilationem BIOI,", + "candidate_score": 0.638298, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_566", + "psc_text": "domo, ecce multi publicani et peccatores uenientes discumbebant cum Iesu et discipulis eius, et cetera usque ad illud ubi ait: sed uinum nouum in utres nouos mittunt et ambo eonseruanturconseruantur. hic Mattheus non expressit, in cuius domo discumbebat Iesus cum publicanis et peccatoribus. unde posset uideri non hoc ex ordine subiunxisse, sed quod alio tempore factum est recordatus interposuisse, nisi Marcus et Lucas, qui hoc omnino similiter narrant, manifestarent in domo Leui, hoc est Matthei, discubuisse Iesum et dicta illa omnia quae sequuntur. ita enim Marcus hoc idem dicit eundem ordinem seruans: et factum est, cum accumberet in domo illius, multi publicani et peccatores simul discumbebant cum Iesu. cum ergo dicit in domo illius, exprimit utique illum, de quo superius loquebatur, id est Leui. sic et Lucas cum dixisset: ait illi: sequere me, et relictis omnibus surgens secutus est eum, continuo subiecit: et fecit ei Leui conuiuium magnum in 3", + "candidate_score": 0.63816, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_635", + "psc_text": "commemorat Lucas continuato cuidam sermoni domini etiam haec ex ipsius ore coniungens. unde magis uidetur ipse hoc ordine illa commemorare, quo a domino dicta sunt, Mattheus autem suae recordationis ordinem tenuisse. aut si illud quod idem Mattheus ait: tunc coepit exprobrare ciuitatibus, sic accipiendum putatur, ut punctum ipsum temporis uoluisse credatur exprimere in eo quod est tunc, non autem ipsum tempus aliquanto latius quo haec multa gerebantur et dicebantur, quisquis hoc credit, credat etiam hoc esse bis dictum. cum enim et aput unum euangelistam inueniantur quaedam quae bis dixerit dominus, sicut aput eundem Lucam de non tollenda pera in uia et similiter ceteris duobus locis dictum a domino 1 Matth. 11, 19 5 cf. Luc. 7, 18-35 .8 Matth. 11, 20; cf. 20—24 11 Mattb. 11, 24 13 cf. Luc. 10, 12-15 23 cf. Lue. 9, 3 et 10, 4 2 a om. BT 3 miserat E2 7 4 quicquid", + "candidate_score": 0.638035, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_83_85", + "bdc_text": "Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ; 49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_388", + "psc_text": "quid fecisti nobis sic? ecce pater tuus et ego dolentes quaerebamus te. et ait ad illos: quid est quod me quaerebatis? nesciebatis quia in his quae patris mei sunt oportet me esse? et ipsi non intellexerunt uerbum, quod locutus est ad illos. et descendit cum eis et uenit Nazareth et erat subditus illis. et mater eius conseruabat omnia uerba haec in corde suo. stetet Iesus proficiebat sapientia, aetate et gratia apud deum et homines. § 18 Iam hinc de praedicatione Iohannis narrari incipit, quam omnes quattuor commemorant. nam et Mattheus post illa uerba, quae ultima eius posui, ubi commemorauit ex propheta testimonium: quoniam Nazoreus uocabitur, sequitur et adiungit: in diebus autem illis uenit Iohannes baptista praedicanapraedicans in deserto Iudaeae, et cetera. et Marcus, qui nihil de natiuitate uel infantia uel pueritia domini narrauit, hinc euangelii sumsit initium, id est a Iohannis praedicatione. 1 (Luc. 2, 46—52) 18 *Matth. 2, 23", + "candidate_score": 0.637453, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1374", + "psc_text": "1 Nunc iam quoniam Matthei narrationem contextim considerantes et ei tres alios conferentes usque in finem in nullo eos uel sibi uel inter se repugnare docuimus, Marcum similiter uideamus, ut exceptis his quae cum Mattheo dixit, de quibus iam quod disserendum uidebatur absoluimus, cetera eius inspecta adque conlata nulli eorum repugnare monstrentur usque ad cenam domini. nam inde iam omnia omnium quattuor, quemadmodum sibi conueniant, usque in finem considerata tractauimus. § 2 Sic ergo incipit Marcus: xinitium euangelii Iesu Christi filii dei. sicut scriptum est in Esaia propheta, et cetera usque ad illud ubi ait: et ingrediuntur Capharnaum et statim sabbatis ingressus synagogam docebat eos. in hac tota contextione omnia superiora cum Mattheo considerata sunt. hoc autem Marcus, quia ingressus Capharnaum in synagogam eorum docebat eos sabbatis, cum Luca dixit, sed nihil habet quaestionis. § 3 II. Sequitur Marcus et dicit: et stupebant super doctrinam eius; erat enim docens eos", + "candidate_score": 0.637258, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_84_86", + "bdc_text": "Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ; 49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ; deerat tempus omnia perlustrandi .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1310", + "psc_text": "adhuc essem uobiscum, quoniam necesse est impleri omnia quae scripta sunt in lege Moysi et prophetis et psalmis de me. tunc aperuit illis sensum, ut intellegerent scripturas, et dixit eis: quoniam sic scriptum est et sic oportebat Christum pati et resurgere a mortuis die tertia et praedicari in nomine eius paenitentiam et remissionem peccatorum in omnes gentes incipientibus ab Hierusalem; uos autem estis testes horum. 4 Luc. 24, 41-43 10 *Ioh. 20, 20 b-23 16 *Luc. 24. 44-49 2 iohannes B 6 at] ad B, ait NlL 11 ergo om. B paa B uobiscum BlJRD CPVF ONQ (uerc. uind.), nobia cet., edd. (δμιιν), cf. infra 13 insuflauit BRE, insuffl. cet. 14 remiseris B remittentur H -eia om. RD 15 detenueritia CP AlElL, retinetis Bx retinueritis B2M g v (xoarfjte, al. xpottlrs, Cant. ϰρατήσητς) detenta] retenta Bz g f). erunt g his] hic AlEL r 1& pretermittit g 17 uerba] add.", + "candidate_score": 0.637212, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_388", + "psc_text": "quid fecisti nobis sic? ecce pater tuus et ego dolentes quaerebamus te. et ait ad illos: quid est quod me quaerebatis? nesciebatis quia in his quae patris mei sunt oportet me esse? et ipsi non intellexerunt uerbum, quod locutus est ad illos. et descendit cum eis et uenit Nazareth et erat subditus illis. et mater eius conseruabat omnia uerba haec in corde suo. stetet Iesus proficiebat sapientia, aetate et gratia apud deum et homines. § 18 Iam hinc de praedicatione Iohannis narrari incipit, quam omnes quattuor commemorant. nam et Mattheus post illa uerba, quae ultima eius posui, ubi commemorauit ex propheta testimonium: quoniam Nazoreus uocabitur, sequitur et adiungit: in diebus autem illis uenit Iohannes baptista praedicanapraedicans in deserto Iudaeae, et cetera. et Marcus, qui nihil de natiuitate uel infantia uel pueritia domini narrauit, hinc euangelii sumsit initium, id est a Iohannis praedicatione. 1 (Luc. 2, 46—52) 18 *Matth. 2, 23", + "candidate_score": 0.636499, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_899", + "psc_text": "ante sex dies paschae dicit Iesum uenisse in Bethaniam de unguento eadem narraturus. quomodo ergo secundum illos duos post biduum futurum erat pascha, cum posteaquam id dixerunt inueniantur cum Iohanne in Bethania illud de unguento quod ipse narrantes, tunc autem ipse dicat post sex dies futurum pascha? sed qui ita mouentur non intellegunt Mattheum et Marcum illud quod in Bethania de unguento factum erat recapitulando posuisse non post illam de biduo praedicationem suam, sed ante iam factum, cum adhuc sex dies essent ad pascha. non enim quisquam eorum, cum dixisset post biduum futurum pascha. sic adiunxit de illo facto in Bethania, ut diceret 'post haec cum esset Bethaniae', sed Mattheus quidem: cum autem esset, inquit, Iesus in Bethania, Marcus autem: cum esset Bethaniae. quod utique intellegitur et antequam illa dicerentur quae ante biduum paschae dicta sunt. sicut ergo ex Iohannis narratione colligitur, ante sex dies paschae uenit in Bethaniam, ibi", + "candidate_score": 0.636498, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_83_85", + "bdc_text": "Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ; 49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_900", + "psc_text": "Bethania, ut diceret 'post haec cum esset Bethaniae', sed Mattheus quidem: cum autem esset, inquit, Iesus in Bethania, Marcus autem: cum esset Bethaniae. quod utique intellegitur et antequam illa dicerentur quae ante biduum paschae dicta sunt. sicut ergo ex Iohannis narratione colligitur, ante sex dies paschae uenit in Bethaniam, ibi factum est illud conuiuium, ubi de unguento pretioso fit commemoratio, inde uenit Hierosolymam sedens super asellum. deinde postea geruntur ea quae narrant post hunc aduentum eius Hierosolymis gesta. ex illo ergo die, quo uenit in Bethaniam adque illud de unguento factum est, usque ad diem, quo ista omnia gesta adque dicta sunt, iutellegimusintellegimus etiam euangelistis non commemorantibus consumtum fuisse quadriduum, ut 2 cf. Matth. 26, 6; cf. Marc. 14, 3 5 cf. Ioh. 12, 1 1 uidere ClP 2 dixerant F1 8 idj hic HAelL, hoc E1 9 tunc] cum e I autem om. RT 11 quod] quando R uethania", + "candidate_score": 0.636465, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_551", + "psc_text": "H1 illos] alios E2 r loqui HAE'L 22 ipse CPV narrant CPVt narrarent RT quid] qui r se esse respondit eo quod multa essent demonia, nec quod Marcus circa montem fuisse gregem porcorum, Lucas autem in monte, quicquam repugnat. grex enim porcorum tam magnus fuit, ut aliquid eius esset in monte, aliquid circa montem. erant enim duo milia porcorum, sicut Marcus expressit. § 57 Hinc ergo sequitur Mattheus adhuc temporum ordinem seruans adque ita narrationem contexit: et ascendens in nauiculam transfretauit et uenit in ciuitatem suam. et ecce offerebant ei paralyticum iacentem in lecto, et cetera usque ad illud quod ait: uidentes autem turbae timuerunt et glorificauerunt deum qui dedit potestatem talem hominibus. de hoc paralytico dixerunt etiam Marcus et Lucas. quod ergo Mattheus dicit dominum dixisse: confide, fili, dimittuntur tibi peccata tua, Lucas autem non dixit fili, sed homo, ad sententiam domini expressius insinuandam ualet, quia homini dimittebantur peccata,", + "candidate_score": 0.635937, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_82", + "bdc_text": "Ipse quoque hac in re peccavi in enarrationibus meis in evangelistasBucer , Enarrationes in evangelia Matthaei , Marci et Lucae , Straßburg 1527 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_496", + "psc_text": "Iam nunc de illo sermone prolixo, quem secundum Mattheum in monte habuit dominus, uideamus, utrum ei ceteri euangelistae nibil aduersari uideantur. Marcus quippe non eum commemorauit omnino nec aliquid eius simile dixit nisi quasdamquasi sententias non contextim, sed sparsim, quas dominus locis aliis repetiuit. reliquit tamen locum in textu narrationis suae, ubi intellegamus hunc dictum esse sermonem, sed ab eo praetermissum: et erat, inquit, praedicans in synagogis eorum et omni Galilaea et demonia eiciens. in hac praedicatione, quam dicit eum habuisse in omni Galilaea, intellegitur etiam sermo iste habitus in monte, cuius commemorationem facit Mattheus. namque idem Marcus ita sequitur: et uenit ad eum leprosus deprecans eum et genu flexo dixit: si uis, potes me mundare, et cetera. de hoc leproso mundato talia conectit, ut ipse 3 *Ioh. 4, 1-3 11 cf.Matth.5,1-7,29 1SMarc.l,39 23 *ib.40 1 contexmsse RTD N χψPr a, contexisae M, conexisse HALU g iohannen CPF 2 etiam", + "candidate_score": 0.635472, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_83_85", + "bdc_text": "Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ; 49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1447", + "psc_text": "propter testimonium Iohannis baptistae, inde trans mare Tiberiadis, quando turbas de quinque panibus 7 *Ioh. 14, 9 8 cf. Ioh. 16, 7—17, 26 23 cf. Ioh. 1, 29 26 cf. Ioh. 6, 1-21 4 per buccella B 5 in sermonem AL, sermoni r stupenda BBD 6 diurno AlL ubi d.-locutUB est om. Bl 7 uidet utroque loco B1 C2VF2N edd. praeter m, v patrem] add. meum M x (colb. mon.) 8 paraclito RsD F2Q, -clyto C2VN AesL 10 et (ante pater) om. BXRD r 13 dicere B1 iam om. CPV grlm 15 aliui Bl hic] id HL g certe] certe nunc g 16 uolumus BDN edd. 17 ueruaret (8 exp.) ueraex eat B 18 est om. HL 20 ipsa BCl scribendum B, scribenda ClP 21 offici Bx 22 implerunt (inpl. B) BRD, ClP, impleuerunt (inpl. M) cet., edd. subuectunt JB1 24 iordannem BH1 propter] pro B' baptista B pauit et", + "candidate_score": 0.63477, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_17", + "bdc_text": "vgl. Rott , Corr. de Bucer , Liste 98. , quam ut convenire nunc vos queam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_542", + "psc_text": "9, 57 10 cf. Matth. 8, 21; Luc. 9, 58 16 *Luc. 9, 61 19 Luc. 10, 1 1 ordinem ClPl recordatis B, recordantes ClP 2 etiam-praeoccupanit om. M 3 secuntur B CPY ElL 5 quodcuraque M1 6 ei om. HAEL 8 ut irent] ire RTD, ut iret HEXL uero] autem RTD anbulantib. Bl, ambo!. C 9 in pr. om. CXP uiam C5 in B 02, edd., om. cet. uiam RTD (PF Q 9 P 10 ambulant (ambol. C) CP HAWL <{», ambnlarnnt EJ r pm petiuit B r primo BRT V 'ł (uindob. Luc. 9, 59), primum cet., edd. 11 suam B et lucas o. c. q. e. mattheus om. B 12 hoc] hoc est aeI propter om. el 13 petentis] sepelire petentis ael 13 et 14 dicentes CP1 14 lucae a. p. * d. d. s. me om. B primum CP domini om. M 16 et] ad CPV", + "candidate_score": 0.634102, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_4_6", + "bdc_text": "der Inhalt ist in Nr. 528 , 33-46 zusammengefaßt . praemisisse , verum currus , in quo vehitur is , qui illas fertUnbekannt. , nondum advenit . Memorat vero in illis te excusare , quod non veneritis Constantiam Bucer hatte Kriti k", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_538", + "psc_text": "eum recordatum interposuisse debemus accipere, quod die quodam, cum uidisset JesusIesus turbas multas circum se, iussit ire trans fretum. § 54 Deindequodsubiungit: et accedens unusscriba ait illi: magister, sequar te, quocumque ieris, usque ad illud ubi ait: dimitte mortuos sepelire mortuos suos, hoc similiter narrat et Lucas. sed ille post plura 2 Luc. 4, 40-42 14 Matth. 8, 18 22 Matth. 8, 19; cf. 19-22 24 ib. 8, 22 25 cf. Luc. 9, 57-62 1 facto] add. eiusdem diei r 4 manum B (ueron. monac.), manus eet., edd., v (sas χεῑρας) 5 exibant V 0 E2 r edd., v etiam] autem V p v a om. BDl (iiso om. Sin.) 7 esse om. CP 8 egressiue B 9 uidimus B 11 ordinem BRTD CP e Z quo pr.] quod Nl Q quo alt.] quod B Q HAEL a 12 recolligit B haec B socro ClPF, sacrum Bl, socrum B1 13", + "candidate_score": 0.634017, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_23_25", + "bdc_text": "Regesten II 174 , Nr. 1539 ) war verfrüht ; der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_903", + "psc_text": "biduum futurum pascha. recapitulando ergo ad illum diem redeunt in Bethania, qui erat ante sex dies paschae, et narrant quod Iohannes de cena et unguento, unde uenturus erat Hierosolymam et peractis illic quae narrata sunt peruenturus ad diem, qui erat ante biduum paschae. unde isti digressi sunt, ut recapitulando commemorarent quod ante in Bethania de unguento gestum est, cuius rei peracta narratione illuc iterum redeunt, unde digressi fuerant, id est ut iam sermo domini narretur, quem habuit ante biduum paschae. nam si tollamus de medio quod gestum in Bethania digredientes ab ordine recolendo et recapitulando narrarunt et ipsum ordinem contexamus, ita sermo dirigitur secundum Mattheum dicente domino: scitis, quia post biduum pascha fiet et filius hominis tradetur, ut crucifigatur. 2 Luc. 22, 1 5 loh. 11, 55 9 Ioli. 12, 1 et 2 25 *Matth. 26, 2-5 2 ait om. C1PF1 adpropinquabat] add. autem XW edd. 4 accipere] intelligere r", + "candidate_score": 0.633899, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_17", + "bdc_text": "vgl. Rott , Corr. de Bucer , Liste 98. , quam ut convenire nunc vos queam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_932", + "psc_text": "expresaione] expresso signo RTD 7 autem om. JRTD 9 aliquidquein HAelL 11 dignosc. M elm si om. Bl ClP, cum C1 dictum euangelicae elp, euangelistae dictum elm 12 acciperemus Q brebit. B 13 quod] cura r laguaenam B, lagunam O, -goen. CP RA2EL, -gyn. RT, -gen. edd. 14 quam] quod Bl a, cum B- anforam D ON 15 uterque] add. tamen yat edd. praeter g 16 LXXXI ante uespere num. cap. add. E uespere—duodecim spat. uac. L 17 discipulis] add. suis p v 19 coeperint CXP singuli om. RTD 22 sum om. AEL 7 quae consideranda nunc proposuimus nihil adferunt quaestionis etiam ceteri euangelistae, qui talia commemorant. 2 cf. Marc. 14, 17-21; cf. Luc. 22, 14-23; cf. Ioh. 13, 21-27 -2 EXPL- LIBER SECUNDUS I DE CONCORDIA EUANGE I LISTA- RUM INCIPIT LIBER TERTIUS; B, EXPL LIBER 'II' DE CONC. EUANG- I 1NC- LIB* m DEO GRATIAS- R. EXPLICIT LIBER", + "candidate_score": 0.633198, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_83_85", + "bdc_text": "Enarratio in evangelion Iohannis , Straßburg 1528 ; Enarrationes perpetuae in sacra quatuor evangelia , Straßburg 1530 ( Bibliographia Bucerana 47 , Nr. 14. 20 ; 49 , Nr. 28 ). , sed non tam voluntate quam necessitate ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_438", + "psc_text": "sancto etigni. his tribus adtestatur Iohannes euangelista, cum dicit: Iohannes testimonium perhibet de ipso et clamat dicens: hic erat quem dixi: qui post me uenit ante me factus est, quia prior me erat. sic enim ostendit tunc eum hoc dixisse, quando eum illi dixisse commemorant, repetisse autem et commemorasse quod iam dixisset, cum ait: hic erat quem dixi: qui post me uenit. § 27 Si ergo quaeritur, quae uerba potius Iohannes baptista dixerit, utrum quae Mattheus an quae Lucas eum dixisse commemorat an quae Marcus in ipsis paucis quae illum dixisse posuit tacens cetera, nullo modo hinc laborandum esse iudicat qui prudenter intellegit ipsas sententias esse necessarias cognoscendae ueritati, quibuslibet uerbis fuerint explicatae. quod enim alius alium uerborum ordinem tenet, non est utique contrarium. neque illud contrarium est, si alius dicit quod alius praetermittit. ut enim quisque meminerat et ut cuique cordi erat uel breuius uel prolixius eandem tamen explicare", + "candidate_score": 0.631629, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_87", + "bdc_text": "Scribo nunc , cum ocium est , in epistolas PauliBucers Kommentar zum Römerbrief erschien 1536 , s. HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 381 , Anm. 48. .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_761", + "psc_text": "1 Ioh. 1, 42 2 cf. Marc. 3. 16-19 7 Matth. 16, 20-21 12 ib. 23 13 cf. Marc. 8, 30-33; Luc. 9, 21 ct 22 15 Matth. 16, 24 18 ib. 27 19 cf. Marc. 8, 34—38 1 uocaris B, uocaueris Tl ClP HL caefas F, cheph. HAE (cf. 135, 15) 3 iohannen CVP 4 quiaj qui B 5 nomine R ut] quod CPV 6 tunc om. r, nunc a sit] est AlELS y 7 tunc-dicerent om. (sp. uac.) L praecipit 6'1 8 neminem C'P esset] est T V (Ept. Tol.) iesus otn. r, s. l. E 9 inde B, et inde r 10 ire I add. in Q hierosolyma B ClP, hierusolima L, hyerosolima T O. hierasolymam C2 HE, hierosolimam VF N 12 se (om. ea) R 13 hoc V X r ordinem CXPF N subnectunc B-ctit B2 14 passione CP BlEIL, -nem C2 AS 15 tunc-me om.", + "candidate_score": 0.631444, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_24_26", + "bdc_text": "war verfrüht ; der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam . Hac enim rima irrepere satan querit iam non paucos annos .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_874", + "psc_text": "ueniat] add. in RT 21 tertiae B, tertia die M HAEL Y* P g, tertio r, tertio die aeI 22 mystie Bl, mistice (-cae) CPF figurae Bl enim eo die passus est, qui est ab hoc die tertiustertias, cum continuo dicat: oportet me hodie et erascras et sequenti ambulare —, cogit profecto etiam illud mystice intellegi quod ait: non uidebitis me, donec ueniat, cum dicetis: benedictus qui uenit in nomine domini, de illo suo aduentu, quo in claritate uenturus est, hoc significans, ut illud quod ait: eicio demonia et sanitates perficio hodie et erascras et tertia consummor, referatur ad corpus eius, quod est ecclesia. expelluntur enim demonia, cum relictis paternis superstitionibus credunt in eum gentes, et perficiuntur sanitates, cum secundum eius praecepta uiuitur, posteaquam fuerit diabolo et huic saeculo renuntiatum, usque in finem resurrectionis, qua tamquam tertia consummabitur, hoc est ad plenitudinem angelicam per corporis etiam inmortalitatem perficietur ecclesia. quapropter", + "candidate_score": 0.63069, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_15_17", + "bdc_text": "Februar in Tübingen , am 16 . in Reutlingen und hielt sich danach drei Monate lang in Augsburg und anderen oberdeutschen Städten auf ; vgl. Rott , Corr. de Bucer , Liste 98. , quam ut convenire nunc vos queam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_900", + "psc_text": "Bethania, ut diceret 'post haec cum esset Bethaniae', sed Mattheus quidem: cum autem esset, inquit, Iesus in Bethania, Marcus autem: cum esset Bethaniae. quod utique intellegitur et antequam illa dicerentur quae ante biduum paschae dicta sunt. sicut ergo ex Iohannis narratione colligitur, ante sex dies paschae uenit in Bethaniam, ibi factum est illud conuiuium, ubi de unguento pretioso fit commemoratio, inde uenit Hierosolymam sedens super asellum. deinde postea geruntur ea quae narrant post hunc aduentum eius Hierosolymis gesta. ex illo ergo die, quo uenit in Bethaniam adque illud de unguento factum est, usque ad diem, quo ista omnia gesta adque dicta sunt, iutellegimusintellegimus etiam euangelistis non commemorantibus consumtum fuisse quadriduum, ut 2 cf. Matth. 26, 6; cf. Marc. 14, 3 5 cf. Ioh. 12, 1 1 uidere ClP 2 dixerant F1 8 idj hic HAelL, hoc E1 9 tunc] cum e I autem om. RT 11 quod] quando R uethania", + "candidate_score": 0.630144, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_22_24", + "bdc_text": "Die Erwartung eines baldigen Reichstages ( vgl . Melanchthon BW . Regesten II 174 , Nr. 1539 ) war verfrüht ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_898", + "psc_text": "huic] hi.c B, hinc g, hic rl 10 commemoratet B, -raxetpg postea raelm 14 iesus om. L 15 uiduum B (sic infra 257, 3 et 7) 16 traditur tn 20 uidum Bl (sic infra 22) 22 sic] hic Bl 23 iohannis C1 94 eius ElL 25 superioribus om. B* narret Bl AEL, narraret et BT 27 res B impendente i. d. p. die rael § 153 Sed hoc uideri potest parum diligenter intuentibus esse contrarium, quod Mattheus et Marcus posteaquam dixerunt pascha post biduum futurum, deinde commemorauerunt, quod erat Iesus in Bethania, ubi de unguento illo pretioso dicitur, Iohannes autem ante sex dies paschae dicit Iesum uenisse in Bethaniam de unguento eadem narraturus. quomodo ergo secundum illos duos post biduum futurum erat pascha, cum posteaquam id dixerunt inueniantur cum Iohanne in Bethania illud de unguento quod ipse narrantes, tunc autem ipse dicat post sex dies futurum pascha? sed qui ita", + "candidate_score": 0.629678, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_4", + "bdc_text": "der Inhalt ist in Nr. 528 , 33-46 zusammengefaßt .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_45", + "psc_text": "328; Diog. Laert. 1, 16 7 cf. de ciu. d. 8, 14; 18, 87; retr. 2, 16; infra c. 34, n. 52 et 1. 2, n. 1; de haeres. 8, 10; ep. 120, 8; 16; in Ioh. eu. tr. 36, 2 19 cf. ep. 49, 2; 52, 1; en. in ps. 30, II 8; 44, 20; 147, 16; serm. 46, 83; 288, 8; de ag. chr. 29 3 igitur] ergo p causa CF 4 credant-litteris om. RT litteris (lit in ras.) B* mandarunt RT 8 5 nolunt g r, noluerint p eius om. Ll de illo eius discipuli RTD 8, disc. eius de illo N* discipuli] add. eorum X1 6 scripserunt N*, crediderunt RT ab] de CPF1 hominis 01 7 eum om. g deum fateri N3 p g 8 isto om. r discipulos de se N* 9 fatere C1 11 non (oro. qaod) 01 12 quaej qui PHIE'L scripserint (scribs.", + "candidate_score": 0.629307, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_22_24", + "bdc_text": "Die Erwartung eines baldigen Reichstages ( vgl . Melanchthon BW . Regesten II 174 , Nr. 1539 ) war verfrüht ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_414", + "psc_text": "ut fierent circa eum secundum legem domini quae Lucas commemorat. quis enim non uideat etiam illum unum diem regem multis occupatum latere potuisse? si autem illud ueri simile non uidetur, quod Herodes, qui ualde sollicitus expectabat, quid sibi magi de puero renuntiarent, post 8 cf. Enaeb. Chron. ad a. 2029 16 cf. Matth. 2, 3; 16; Luc. 2, 22 23 cf. Matth. 2, 8 2 metuerunt Bl, metuerant M sollemnitatem Olp 8 inregioai Bts1, inrelegiosi L etiam] iam g 4 omnes tacuerint quam fuerat diuturnum p omnis ClPF1 tacuerunt CP r 6 eos om. B accipiatur r 7 factitantum B1 si om. B 8 aliquantum g nulla g bistoria prodit r a el 9 adhibenda g 10 safficerit B3 PFl ON HL, suffeceret Cs, sufficeret B TD V M r, sufficiat r 13 incrediuile Bl cap I tis Bl, eaptiaitatis g opportunis B ON elm 16 hinc] ineipit tertium excerptum", + "candidate_score": 0.628489, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_24_26", + "bdc_text": "war verfrüht ; der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam . Hac enim rima irrepere satan querit iam non paucos annos .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_898", + "psc_text": "huic] hi.c B, hinc g, hic rl 10 commemoratet B, -raxetpg postea raelm 14 iesus om. L 15 uiduum B (sic infra 257, 3 et 7) 16 traditur tn 20 uidum Bl (sic infra 22) 22 sic] hic Bl 23 iohannis C1 94 eius ElL 25 superioribus om. B* narret Bl AEL, narraret et BT 27 res B impendente i. d. p. die rael § 153 Sed hoc uideri potest parum diligenter intuentibus esse contrarium, quod Mattheus et Marcus posteaquam dixerunt pascha post biduum futurum, deinde commemorauerunt, quod erat Iesus in Bethania, ubi de unguento illo pretioso dicitur, Iohannes autem ante sex dies paschae dicit Iesum uenisse in Bethaniam de unguento eadem narraturus. quomodo ergo secundum illos duos post biduum futurum erat pascha, cum posteaquam id dixerunt inueniantur cum Iohanne in Bethania illud de unguento quod ipse narrantes, tunc autem ipse dicat post sex dies futurum pascha? sed qui ita", + "candidate_score": 0.627345, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_15_17", + "bdc_text": "Februar in Tübingen , am 16 . in Reutlingen und hielt sich danach drei Monate lang in Augsburg und anderen oberdeutschen Städten auf ; vgl. Rott , Corr. de Bucer , Liste 98. , quam ut convenire nunc vos queam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_898", + "psc_text": "huic] hi.c B, hinc g, hic rl 10 commemoratet B, -raxetpg postea raelm 14 iesus om. L 15 uiduum B (sic infra 257, 3 et 7) 16 traditur tn 20 uidum Bl (sic infra 22) 22 sic] hic Bl 23 iohannis C1 94 eius ElL 25 superioribus om. B* narret Bl AEL, narraret et BT 27 res B impendente i. d. p. die rael § 153 Sed hoc uideri potest parum diligenter intuentibus esse contrarium, quod Mattheus et Marcus posteaquam dixerunt pascha post biduum futurum, deinde commemorauerunt, quod erat Iesus in Bethania, ubi de unguento illo pretioso dicitur, Iohannes autem ante sex dies paschae dicit Iesum uenisse in Bethaniam de unguento eadem narraturus. quomodo ergo secundum illos duos post biduum futurum erat pascha, cum posteaquam id dixerunt inueniantur cum Iohanne in Bethania illud de unguento quod ipse narrantes, tunc autem ipse dicat post sex dies futurum pascha? sed qui ita", + "candidate_score": 0.627062, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_25", + "bdc_text": "der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_898", + "psc_text": "huic] hi.c B, hinc g, hic rl 10 commemoratet B, -raxetpg postea raelm 14 iesus om. L 15 uiduum B (sic infra 257, 3 et 7) 16 traditur tn 20 uidum Bl (sic infra 22) 22 sic] hic Bl 23 iohannis C1 94 eius ElL 25 superioribus om. B* narret Bl AEL, narraret et BT 27 res B impendente i. d. p. die rael § 153 Sed hoc uideri potest parum diligenter intuentibus esse contrarium, quod Mattheus et Marcus posteaquam dixerunt pascha post biduum futurum, deinde commemorauerunt, quod erat Iesus in Bethania, ubi de unguento illo pretioso dicitur, Iohannes autem ante sex dies paschae dicit Iesum uenisse in Bethaniam de unguento eadem narraturus. quomodo ergo secundum illos duos post biduum futurum erat pascha, cum posteaquam id dixerunt inueniantur cum Iohanne in Bethania illud de unguento quod ipse narrantes, tunc autem ipse dicat post sex dies futurum pascha? sed qui ita", + "candidate_score": 0.620773, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_25", + "bdc_text": "der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_903", + "psc_text": "biduum futurum pascha. recapitulando ergo ad illum diem redeunt in Bethania, qui erat ante sex dies paschae, et narrant quod Iohannes de cena et unguento, unde uenturus erat Hierosolymam et peractis illic quae narrata sunt peruenturus ad diem, qui erat ante biduum paschae. unde isti digressi sunt, ut recapitulando commemorarent quod ante in Bethania de unguento gestum est, cuius rei peracta narratione illuc iterum redeunt, unde digressi fuerant, id est ut iam sermo domini narretur, quem habuit ante biduum paschae. nam si tollamus de medio quod gestum in Bethania digredientes ab ordine recolendo et recapitulando narrarunt et ipsum ordinem contexamus, ita sermo dirigitur secundum Mattheum dicente domino: scitis, quia post biduum pascha fiet et filius hominis tradetur, ut crucifigatur. 2 Luc. 22, 1 5 loh. 11, 55 9 Ioli. 12, 1 et 2 25 *Matth. 26, 2-5 2 ait om. C1PF1 adpropinquabat] add. autem XW edd. 4 accipere] intelligere r", + "candidate_score": 0.619849, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_25", + "bdc_text": "der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_681", + "psc_text": "Q quid ergo euidentius quam hoc eum scientem praeoccupasse narrandum, cum utique iam magna ab illo in Capharnaum facta fuisse et ipse nouerit et ipse commemoret quae se nondum narrasse utique scit? neque enim tantum ab eius baptismo progressus est, ut oblitus putetur nondum se aliquid commemorasse de his quae in Capharnaum gesta fuerant; modo enim coepit post baptismum aliquid narrare de domino. § 91 Sequitur Mattheus: in illo tempore audiuit Herodes tetrarcha famam Iesu et ait pueris suis: hic est Iohannes baptista; ipse surrexit a mortuis et ideo uirtutes inoperantur in eo. Marcus hoc idem et eodem modo dicit, sed non eodem ordine. nam posteaquam dicipulos misit dominus dicens eis, ne quid in uia ferrent nisi uirgam tantum, terminato eo sermone, quantum ab illo commemoratum est, etiam hoc subiecit, nulla tamen facta necessitate, qua hoc etiam consequenter gestum esse intellegere cogeremur. sicut nec Mattheus. in illo enim tempore dixit,", + "candidate_score": 0.614624, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_25", + "bdc_text": "der nächste fand erst 1541 in Regensburg statt. , in quibus non dubitamus caussam eucharistiae agitandam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_902", + "psc_text": "4. 17 occurreret dies, quem ante biduum paschae duo definierunt. Lucas autem cum ait: adpropinquabat dies festus azymorum, non expressit biduum, sed hanc propinquitatem, quam commemorauit, in ipso interuallo bidui debemus accipere. Iohannesuero cum dicit: proximum erat pascha Iudaeorum, non hoc biduum uult intellegi, sed sex dies ante pascha. proinde, cum quaedam post hoc dictum commemorasset, tunc iam uolens ostendere quam proximum fuisse pascha dixisset: Iesus ergo ante sex dies, inquit, paschae uenit in Bethaniam, ubi fuerat Lazarus mortuus, quem suscitauit Iesus. fecerunt autem ei cenam ibi. hoc est illud quod commemorant recapitulantes Mattheus et Marcus, cum iam dixissent post biduum futurum pascha. recapitulando ergo ad illum diem redeunt in Bethania, qui erat ante sex dies paschae, et narrant quod Iohannes de cena et unguento, unde uenturus erat Hierosolymam et peractis illic quae narrata sunt peruenturus ad diem, qui erat ante biduum paschae. unde isti digressi sunt, ut recapitulando commemorarent", + "candidate_score": 0.613969, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_128", + "bdc_text": "Certe Bernensis et aliae disputationes Bucer denkt an die Berner Disputation von 1528 und wohl auch an die beiden Zürcher Disputationen von 1523 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_502", + "psc_text": "maths, add. posuit V possit (PP 22 sententiam B alia B posuisse, quas iste non dixit, quasdam etiam non isdem uerbis, costoditacustodita tamen ueritatis integritate similiter explicasse. § 45 Posset hoc, ut dixi, facillime credi, nisi moueret, quod Mattheus in monte dicit hunc habitum esse sermonem a domino sedente, Lucas autem in loco campestri a domino stante. haec itaque diuersitas facit uideri alium fuisse illum, alium istum. quid enim prohiberet Christum alibi quaedam repetere quae antea iam dixerat aut iterum quaedam facere quae ante iam fecerat? non sane istos duos sermones, quorum unum MattbeusMattheus, alterum Lucas inseruit, longa temporis distantia separari hinc probabiliter creditur, quod et ante et postea quaedam similia uel eadem ambo narrarunt, ut non absurde sentiatur eorum narrationes haec interponentium in eisdem locis et diebus esse uersatas. nam Mattheus hoc ita dicit: et secutae sunt cum turbae multae a Galilaea et Decapoli et Hierosolymis et Iudaea et", + "candidate_score": 0.611223, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_91", + "bdc_text": "Id sentit mundus eoque minus habet nobis fidei , quam sępe videt esse meras calumnias aut certe halucinationes , cum tantumtantum über gestrichenem certum [ ? ] .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_33", + "psc_text": "acutissimis adque firmissimis oculis cordis intuetur. § 10 Has domini sanctas quadrigas, quibus per orbem uectus subigit populos leni suo iugo et sarcinae leui, quidam uel impia uanitate uel imperita temeritate calumniis appetunt, ut eis ueracis narrationis derogent fidem, per quos christiana religio disseminata per mundum tanta fertilitate prouenit, ut homines infideles iam inter se ipsos calumnias suas mussitare 1 cf. Luc. 2, 22-24 12 cf. in Ioh. eu. tr. 15, 1; 86, 5 16 cf. serm. 51, 8, 4; cf. *Matth. 11, 30 2 lucam A2SU 3 personam sacerdotalem 7, sacerdotia personam r a elm marcus ergo] marco A1, maria ergo L, marcus uero x 4 uel cognationem om. B 7 animalibng 8. l. L animalibus 8. n. h. autem in mg. B signiflcasse Mx 8 trea C1P1 9 occupati (OM. sunt) p, occnpantur N* 11 mor*alis S, moralis D ad BlClP 12 iohanaia C supra] super CPVFplm 13", + "candidate_score": 0.608764, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_3", + "bdc_text": "et narrat se mihi tuas ad me literas Nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_971", + "psc_text": "me es negaturus. ita gestum esse apparebit, cum ad eundem locum narrationis euangelicae uenerimus, ut etiam illic ostendatur euangelistas sibi congruere. § 8 Si autem quaeruntur ipsa omnino uerba, quae Petro dominus dixerit, neque inueniri possunt et superflnosuperfluo quaeruntur, cum sententia eius, propter quam cognoscendam uerba proferuntur, etiam in diuersis euangelistarum uerbis possit esse notissima. siue ergo diuersis sermonum domini locis commotus Petrus singillatim ter enuntiauerit praesumtionem suam et ter ei dominus suam negationem praedixerit, sicut probabilius indagatur, siue aliquo narrandi ordine possint omnium euangelistarum commemorationes in unum redigi, quibus demonstretur semel dominum praedixisse Petro praesumenti, quod eum negaturus esset, nulla hic euangelistarum repugnantia deprehendi poterit, sicut nulla est. § 9 III. Nunc ergo quantum possumus ipsum ex omnibus ordinem iam sequamur. cum itaque secundum Iohannem hoc Petro praedictum esset, sequitur idem Iohannes et conserit 6 Marc. 14, 30. 1 hae noe Bl scriber JB1, scribis Cl PF1 Q g", + "candidate_score": 0.607486, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_152", + "bdc_text": "Effice , ut possit apud Grynęum Simon Grynäus in Tübingen. aliquandiu agere et logicis ac mathematicis quoque imbui .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_607", + "psc_text": "ea C-V, add. eum cet. ex ordinem mattheus B, matheus ordine r subiunxit g r 5 brebiter B et sic infra uidetur om. R M perstrincxisse Ml, -exit M2 6 est om. AL et circuibat—docens om. g circumibat ON AE* r edd. praeter pr circamitu E' f a 7 conuocatis Q (cf. Mattlt. 10, /) XII et cepit Q eos om. R mitthere B 8 illisJ eis RT spiritum B 9 ad om. CP puluere B 11 arcyainagogi B 12 ubi] ut B in om. AL 13 sapientiae uirtutes NI, sapientia et uirtus N3 cognatione ClP, cogitationem Migne 16 est om. CPF1 quod] add. hic r patriam BRTD1 17 auteceperit B ONM Es p g, ante cfperit Q y, antecoeperit RT ClPF HALS, anticiparit C2, anticipauerit cet. 18 recordationi B, -nes Hl 19 hunc] anhac B hoc locum L, hoc loco a e l 20 et] et de r potestatem", + "candidate_score": 0.603106, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_68", + "bdc_text": "iter eram , cum ad vos cum Fontio venissemBucer hatte im Mai 1533 zusammen mit Bartolomeo Fonzio mehrere Schweizer Städte besucht ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_871", + "psc_text": "eicio demonia et sanitates perficio hodie et erascras, et tertia consummor. uerum tamen oportet me hodie et erascras et sequenti ambulare, quia non capit prophetam perire eztraextra Hierusalem. Hierusalem Hierusalem, quae occidis prophetas et lapidas eos qui mittuntur ad te, quotiens uolui congregare filios tuos quemadmodum au.is nidum suum sub pinnis, et noluisti! ecce relinquetur uobis domus uestra. dico autem uobis, quia non uidebitis me, donec ueniat, cum dicetis: benedictus qui uenit in nomine domini. narrationi quidem huic Lucae non uidetur aduersari, quod turbae dixerunt domino nenienti ad Hierusalem: benedictus qui uenit in nomine domini; secundum quippe Lucae ordinem nondum illuc ueueratuenerat et nondum dictum erat. sed quia non dicit, quod inde tunc abscesserit, ut non ueniret nisi eo tempore, quo iam illud diceretur — perseuerat quippe in itinere suo, donec ueniatHierusalem — adque illud quod ait:ecce eicio demonia et sanitates perficio hodie et erascras et tertia consummor, mystice ab", + "candidate_score": 0.600937, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_51", + "bdc_text": "Martin Bucer contre Robert d'Avranches ( 1534 ) , in :", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_720", + "psc_text": "altero, alterum ab altero esse commemoratum: et tamen adtentius consideratum inueniri debuisse quis non fateatur? hoc ideo dixi, quia existunt saepe aliqua eiusmodi, quae parum intendentibus et temere iudicantibus contraria uideantur et non sint. § 99 XLVII. Sequitur Mattheus et dicit: et dimissa turba ascendit in montem solus orare. uespere autem facto solus erat ibi. nauicula autem in medio mari iactabatur fluctibus. erat enim contrarius uentus. quarta autem uigilia noctis uenit ad eos ambulans supra mare. et uidentes eum supra mare ambulantem turbati sunt dicentes: quia phantasma est, et cetera usque ad illud ubi ait: uenerunt et adorauerunt eum dicentes: uere filius dei es. Marcus quoque hoc idem post narratum de panibus quinque miraculum ita sequitur: et cum sero esset, erat nauis in medio mari et ipse solus in terra. et uidens eos laborantes in remigando, erat enim uentus contrarius eis, et cetera. similiter, nisi quod de Petro ambulante super", + "candidate_score": 0.600923, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_51", + "bdc_text": "Martin Bucer contre Robert d'Avranches ( 1534 ) , in :", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1023", + "psc_text": "Caifan. § 22 Sic ergo Mattheus sequitur: Petrus uero sedebat foris in atrio, et accessit ad eum una ancilla dicens: et tu cum Iesu Galilaeo eras. at ille negauit coram omnibus dicens: nescio, quid dicis. eieunteexeunte autem illo ianuam, uidit illum alia et ait his qui erant ibi: et hic erat cum Iesu Nazoreno. et iterum negauit cum iuramento: quia non noui hominem. et post pusillum accesserunt qui stabant et dixerunt Petro: uere et tu ex illis es; nam et loquella tua manifestum te facit. tunc coepit detestari et iurare, quia non nouisset hominem. et continuo gallus cantauit. haec dicitMattheus. intellegitur autem, quod, posteaquam editexiit foras. cum iam semel negasset, gallus cantauit prius, quod Mattheus tacet et. Marcus dicit. § 23 Non autem foris ante ianuam iterum negauit, sed cum redisset ad focum; quando autem redierit, non opus erat commemorare. Marcus ergo sic illud narrat: et exiit foras ante atrium,", + "candidate_score": 0.600102, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_51", + "bdc_text": "Martin Bucer contre Robert d'Avranches ( 1534 ) , in :", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_1048", + "psc_text": "om. Bl V1 xw p, et bis B3 negauis B et coepit-negabis om. Bl 14 et (post ait) om. MQ r 15 dixerat E2 y m v (slttsy) quia om. HAetL 17 de om. B 18 petri om. HAJPL 19 respexerit BRD F N, respexit cet., edd. 21 exteriori VF* p, interiore B1R 22 autem om. CP credib. B1 23 fierit CP, fuerit g 24 expuebant p expuerunt in faciem eius et colafis eum ceciderunt, alii autem palmas in faciem ei dederunt dicentes: prophetiza nobis, Christe, quiaquis est qui te percussit? secutus est dicens: Petrus uero sedebat foris in atrio, quod non diceret, nisi illa cum domino intus agerentur. et, quantum colligitur in narratione Marci, non solum in interioribus, sed etiam in superioribus domus agebantur. nam posteaquam Marcus talia narrauit, secutus ait: et cum esset Petrus in atrio deorsum. sicut ergo eo quod Mattheus ait: Petrus uero sedebat foris in", + "candidate_score": 0.59912, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_51", + "bdc_text": "Martin Bucer contre Robert d'Avranches ( 1534 ) , in :", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_916", + "psc_text": "pedes, regula illa ostenditur non esse contrarium, quam demonstrauimus, cum de quinque panibus pasceret turbas. ibi enim, quia non defuit qui et quinquagenos et centenos discubuisse commemoraret, cum alius quinquagenos dixerit, non potuit uideri contrarium, potuisset autem, si alius centenos tantum posuisset, sicut alius quinquagenos, et tamen debuit iuueniriinueniri utrumque factum esse. quo exemplo informari nos oportuit, sicut illic admonui, etiam ubi singula euangelistae commemorant, utrumque factum intellegere. proinde et hic non solum caput, sed et pedes domini accipiamus perfudisse mulierem. nisi forte, quoniam Marcus fracto alabastro perfusum caput commemorat, tam quisque absurdus et calumniosus est, ut aliquid in uase fracto neget remanere potuisse, unde etiam pedes perfunderet. sed cum iste contenderit sic esse fractum, ut nihil ibi residui fieret, nitens aduersus ueritatem euangelii, quanto melius et 9 cf. supra c. 46, n. 98 cf. Marc. 6, 40; cf. Luc. 9, 14 18 cf. Marc. 14, 3 1 iohannen ClP", + "candidate_score": 0.598191, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_51", + "bdc_text": "Martin Bucer contre Robert d'Avranches ( 1534 ) , in :", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_908", + "psc_text": "autem v in om. B' 18 in populi Cl, in populo CJPF EL g v scariethes E2 r m, -this ael ex] de RT v 20 iam 01 hic om. p, hinc RT, hoc r 21 in populi Cl, in populo CP-P7 v quod om. ClP 22 iuda B ..scariotbes (eras. is) Cl, scariothiB B2D 02 ON AlElL ael, -tea R, -tis V, scarioth m g exj de T v de] in C 24 dicimus BI 17* dies ante pascha, quod dixit Iohannes, cum in Bethania rem gestam narraret, et biduum ante pascha, quod Mattheus Marcusque dixerunt, cum post hoc a se dictum illud ipsum in Bethania, quod Iohannes, commemorarent. § 154 LXXVIIII. Sequitur Mattheus ab eo loco, ubi finem feceramus considerandae nanationisnarrationis, et dicit: tuncHunc congregati sunt principes sacerdotum et seniores populi in atrium principis sacerdotum, qui dicebatur Caifas, et consilium fecerunt, ut Iesum dolo tenerent et occiderent. Micebantdicebant", + "candidate_score": 0.597935, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_13_15", + "bdc_text": "Utinam id paucos ante dies factum novissem ! Svevia repetenda mihi est citius Bucer verließ Straßburg Anfang Februar , war am 15 . Februar in Tübingen , am 16 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_821", + "psc_text": "ubi et quid Mattheus praetermiserit, non possit agnosci. cum ergo dixisset Mattheus: et relictis illis abiit foras extra ciuitatem in Bethaniam ibique mansit. mane autem reuertens in ciuitatem esuriuit; et uidens fici arborem unam secus uiam uenit ad eam et nihil inuenit nisi folia tantum, et ait illi: numquam abs te 5 Marc. 11, 21 7 Matth. 21, 19 23 *ib. 17-20 3 et] quod B transiret B pgrae, transisset RTDt transirent cet. 7 numquam e. t. f. nascatur om. HAJ&L 8 arefacta D C1P 9 esse om. BT, est D 13 cum om. ClP 18 quod] quo HAEIL quoquo] quod ClP M aribor B 19 gestum] factum B 24 bethania ElL mane autem] mattheus Clp, marcus Ca 25 autem] uero V reuert. in ciu. om. 0 esuribit B, .-uit BJ, -bat B3, -riit AEL 7 pgaelv 27 innenit) add. in ea ϒΥ. r aelmv (cf. supra 232, 16; in", + "candidate_score": 0.59295, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_13_15", + "bdc_text": "Utinam id paucos ante dies factum novissem ! Svevia repetenda mihi est citius Bucer verließ Straßburg Anfang Februar , war am 15 . Februar in Tübingen , am 16 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_885", + "psc_text": "intellegat. in qua mutatione uerbi exposuit eandem sententiam; ideo quippe ubi non debet, quia in loco sancto non debet. Lucas autem non ait: cum uideritis abominationem desolationis stantem in loco sancto, aut: ubi non debet, sed ait: cum autem uideritis circumdari ab exercitu Hierusalem, tunc scitote, quia adpropinquauit desolatio eius. tunc ergo erit abominatio desolationis in loco sancto. § 150 Quod autem ait Mattheus: tunc qui in Iudaea sunt fugiant in montes, et qui in tecto, non descendat tollere aliquid de domo sua, et qui in agro, non reuertatur tollere tunicam suam, totidem paene uerbis hoc etiam Marcus commemorat. Lucas autem: tunc qui in Iudaea sunt, inquit, fugiant in montes. hoc sicut illi duo, cetera uero aliter. sequitur enim et dicit: qui in medio eius, discedant, et qui in regionibus, non intrent in eam, quia dies ultionis hi sunt, ut impleantur omnia quae 4 Matth. 24, 15 7 Marc. 13,", + "candidate_score": 0.592746, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_14", + "bdc_text": "Svevia repetenda mihi est citius Bucer verließ Straßburg Anfang Februar , war am 15 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_677", + "psc_text": "Hx cafarnauin CP 0 18 ipsius BRTD, eiusdem ipsius cett., edd. 19 cafarn. CP 0, in c. N1 20 et pr. om. RTD est alt. om. BRTD inferimus 9, inseruimus rael 21 quodmodo Bl 22 indicat p 23 omnem B diabulus T XXXXIII AUIr. Beet. III pars 4. 13 ab eo usque ad tempus. uet regressus est Iesus in uirtute spiritus in Galilaeam, et fama exiit per uniuersam regionem de illo. et ipse docebat in synagogis eorum et magnificabatur ab omnibus. et uenit Nazareth, ubi erat nutritus, et intrauit secundum consuetudinem suam die sabbati in synagogam et surrexit legere. et traditus est illi liber prophetae Esaiae. et ut reuoluit librum, inuenit locum, ubi scriptum erat: spiritus domini super me, propter quod unxit me, euangelizare pauperibus misit me, praedicare captiuis remissionem et caecis uisum, dimittere confractos in remissionem, praedicare annum domini acceptum et diem retributionis. et cum plicasset librum, reddidit ministro", + "candidate_score": 0.585966, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_14", + "bdc_text": "Svevia repetenda mihi est citius Bucer verließ Straßburg Anfang Februar , war am 15 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037.opp-lat1_window_537", + "psc_text": "ChristurnChristum. facta autem die egressus ibat in desertum locum. et hic uidemus eundem prorsus ordinem temporum custoditum, quem conperimus aput Marcum. Mattheus autem, qui uidetur non ordine, quo gestum est, sed quo praetermissum recolit, hoc de socru Petri commemorasse, posteaquam narrauit, quid ipso die facto etiam uespere gestum sit, iam non subiungit diluculum, sed ita narrat: uidens autem Iesus turbas multas circum se iussit ire trans fretum. iam hoc aliud est, non illud quod Marcus et Lucas contexunt, qui post uesperum diluculum ponunt. quod ergo hic dictum est uidens autem Iesus turbas multas circum se iussit ire trans fretum, aliud eum recordatum interposuisse debemus accipere, quod die quodam, cum uidisset JesusIesus turbas multas circum se, iussit ire trans fretum. § 54 Deindequodsubiungit: et accedens unusscriba ait illi: magister, sequar te, quocumque ieris, usque ad illud ubi ait: dimitte mortuos sepelire mortuos suos, hoc similiter narrat et Lucas. sed ille post", + "candidate_score": 0.574235, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 19, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1", + "max_score": 0.716993, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_61_63", + "bdc_text": "fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit . Haec res et pleraque alia dogmata cuperem prolixe vobiscum commentari , ut solide in domino conspiremus . Cur enim non cruciet me in literis et coram non aliter salutari quam Bucerus in caussa domini et consentiens , postea vero spargi diversa , et te ipsum ad me scribere , quod dubitaris de fide meaVgl .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_278", + "psc_text": "uerba sint audis. quid est autem dementius quam sacramentis domini communicare et uerbis domini non communicare? hi utique dicturi sunt: in nomine tuo 1 Matth. 7, 22-23 7 I Cor. 13, 2 16 Luc. 10, 20 24 Act. 1, 8 30 Uattb. 7, 22 (cf. Nestlei adnot) 4 nooit Oml 8 hoc] hic v 15 potrant Oml gadere Oml 19 quae om. Pmi 20 operantes ut uid. Pml 21 et om. Q 22 et om. P 24 ihertm Q manducanimus et bibimus et audituri: non noui uos, qui corpus eius et sanguinem in sacramento manducant et bibunt et membra eius toto orbe diffusa in euangelio non agnoscunt et ideo in eis in iudicio non computantur. § 127 Petilianus dixit: Quod etsi, ut ipsi putatis, domini legem pure sequimini, de ipsa lege sanctissima lega-' liter disputemus. dicit apostolus Paulus: bona est lex, si quis ea legitime utatur. lex ergo quid dicit?", + "candidate_score": 0.716993, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_45_47", + "bdc_text": "est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_203", + "psc_text": "Augustinus respondit: Ubi est ergo quod supra dixeras non alium baptismum fuisse Iohannis, alium Christi, sed unum baptismum tribus gradibus consecratum, quorum trium graduum aquam JohannesIohannes, spiritum Christus, ignem paracletus dedit? cur ergo aquam repetiuerunt apostoli in eis quibus iam Iohannes aquam dederat pertinentem ad unum baptismum tribus gradibus consecratum? cernis certe quam sit necessarium, ut sciat quisque quod loquitur. 25 p. 60, 26 7 fit] sit Ov 9 sancti Oml 10 solatium codd. v 11 falsum bis Oml 14 quicquid codd. 29 aqua Oml 5* § 81 Petilianus dixit: Neque enim spiritus sanctus in quemquam manus impositione pontificis poterit inseri, nisi aqua purae conscientiae praecesserit generatrix. § 82 Augustinus respondit: In his paucis uerbis tuis duo sunt errores. et unus quidem ad quaestionem quae inter nos discutitur non ualde pertinet, sed te imperitiae coarguit. nam in centum uiginti homines sine cuiusquam manus impositione, in Cornelium uero centurionem et eos", + "candidate_score": 0.714666, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_46_48", + "bdc_text": "aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate . Duo dantur in sacramentis , sed alterum propter alterum , signum propter signatum . Signatum praecipuum est , ad id ergo mentem evocant verba , quaevon quae bis exhibetur am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_203", + "psc_text": "Augustinus respondit: Ubi est ergo quod supra dixeras non alium baptismum fuisse Iohannis, alium Christi, sed unum baptismum tribus gradibus consecratum, quorum trium graduum aquam JohannesIohannes, spiritum Christus, ignem paracletus dedit? cur ergo aquam repetiuerunt apostoli in eis quibus iam Iohannes aquam dederat pertinentem ad unum baptismum tribus gradibus consecratum? cernis certe quam sit necessarium, ut sciat quisque quod loquitur. 25 p. 60, 26 7 fit] sit Ov 9 sancti Oml 10 solatium codd. v 11 falsum bis Oml 14 quicquid codd. 29 aqua Oml 5* § 81 Petilianus dixit: Neque enim spiritus sanctus in quemquam manus impositione pontificis poterit inseri, nisi aqua purae conscientiae praecesserit generatrix. § 82 Augustinus respondit: In his paucis uerbis tuis duo sunt errores. et unus quidem ad quaestionem quae inter nos discutitur non ualde pertinet, sed te imperitiae coarguit. nam in centum uiginti homines sine cuiusquam manus impositione, in Cornelium uero centurionem et eos", + "candidate_score": 0.709002, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_31_33", + "bdc_text": "1Kor 6 , 11. , corpus et sanguinem domini praebereVgl. Mt 26 , 26-28 par. etc . Ne vero his vel impii vel absurdi aliquid statuatur aut certe non caveatur satis , effici posse his verbis existimo : Corpus domini non fit cibus ventris , non attingitur sensu vel ratione , per se non nisi mente imbuta fide percipi sentirique potest .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_278", + "psc_text": "uerba sint audis. quid est autem dementius quam sacramentis domini communicare et uerbis domini non communicare? hi utique dicturi sunt: in nomine tuo 1 Matth. 7, 22-23 7 I Cor. 13, 2 16 Luc. 10, 20 24 Act. 1, 8 30 Uattb. 7, 22 (cf. Nestlei adnot) 4 nooit Oml 8 hoc] hic v 15 potrant Oml gadere Oml 19 quae om. Pmi 20 operantes ut uid. Pml 21 et om. Q 22 et om. P 24 ihertm Q manducanimus et bibimus et audituri: non noui uos, qui corpus eius et sanguinem in sacramento manducant et bibunt et membra eius toto orbe diffusa in euangelio non agnoscunt et ideo in eis in iudicio non computantur. § 127 Petilianus dixit: Quod etsi, ut ipsi putatis, domini legem pure sequimini, de ipsa lege sanctissima lega-' liter disputemus. dicit apostolus Paulus: bona est lex, si quis ea legitime utatur. lex ergo quid dicit?", + "candidate_score": 0.707969, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_61_63", + "bdc_text": "fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit . Haec res et pleraque alia dogmata cuperem prolixe vobiscum commentari , ut solide in domino conspiremus . Cur enim non cruciet me in literis et coram non aliter salutari quam Bucerus in caussa domini et consentiens , postea vero spargi diversa , et te ipsum ad me scribere , quod dubitaris de fide meaVgl .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_315", + "psc_text": "dico. nempe dominus, quod uelis Dolianolis nosti, ait in euangelio: quae sunt oues meae uocem meam audiunt, et sequuntur me. multae sunt de diuersis rebus uoces domini. uerum exempli gratia, si quispiam dubitaret utrum in corpore idem dominus resurrexerit, et recitarentur eius uerba dicentis: palpate et uidete, quia spiritus carnem et ossa non habet sicut me uidetis habere, si et his auditis ad credendum resuscitatum corpus eius nollet adquiescere, non utique inter oues domini deputaretur, quia uoce eius audita non sequebatur. sic et nunc, quoniam quaestio est inter nos ubi sit ecclesia, cum ex ipso euangelii loco, ubi post resurrectionem suum corpus etiam palpandum dubitantibus praebuit, consequentia uerba recitamus, ubi futuram ecclesiae latitudinem demonstrauit dicens: quoniam sic scriptum est et sic oportebat Christum pati et resurgere tertia die, et praedicari in nomine eius paenitentiam et re missionem peccatorum per omnes gentes, incipientibus ab Hierusalem, et uos omnibus gentibus ubi haec", + "candidate_score": 0.703444, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_60_62", + "bdc_text": "Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ; fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit . Haec res et pleraque alia dogmata cuperem prolixe vobiscum commentari , ut solide in domino conspiremus .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_278", + "psc_text": "uerba sint audis. quid est autem dementius quam sacramentis domini communicare et uerbis domini non communicare? hi utique dicturi sunt: in nomine tuo 1 Matth. 7, 22-23 7 I Cor. 13, 2 16 Luc. 10, 20 24 Act. 1, 8 30 Uattb. 7, 22 (cf. Nestlei adnot) 4 nooit Oml 8 hoc] hic v 15 potrant Oml gadere Oml 19 quae om. Pmi 20 operantes ut uid. Pml 21 et om. Q 22 et om. P 24 ihertm Q manducanimus et bibimus et audituri: non noui uos, qui corpus eius et sanguinem in sacramento manducant et bibunt et membra eius toto orbe diffusa in euangelio non agnoscunt et ideo in eis in iudicio non computantur. § 127 Petilianus dixit: Quod etsi, ut ipsi putatis, domini legem pure sequimini, de ipsa lege sanctissima lega-' liter disputemus. dicit apostolus Paulus: bona est lex, si quis ea legitime utatur. lex ergo quid dicit?", + "candidate_score": 0.702478, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_61_63", + "bdc_text": "fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit . Haec res et pleraque alia dogmata cuperem prolixe vobiscum commentari , ut solide in domino conspiremus . Cur enim non cruciet me in literis et coram non aliter salutari quam Bucerus in caussa domini et consentiens , postea vero spargi diversa , et te ipsum ad me scribere , quod dubitaris de fide meaVgl .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_334", + "psc_text": "autem ad sectas demonstrandas quibus pepercisse dominus uideatur omnino non pertinet. sed si te nonnulla fefellit similitudo sententiae, non est mendacium, error humanus est; si autem imperitis sanctarum scripturarum nebulas falsitatis inicere uoluisti, compungaris et confundaris et corrigaris. est tamen quod de hoc ipso, de quo domino suggestum est, nos agamus. quomodo enim tunc praeter communionem discipulorum ualebat tamen plurimum sanctitas nominis Christi, sic praeter ecclesiae communionem ualet sanctitas sacramenti; neque enim baptismus consecratur nisi in nomine patris et filii et spiritus sancti. quis autem insanissimus dixerit etiam praeter ecclesiae communionem nomen filii ualere, patris autem et sancti spiritus non ualere, aut ualere quidem in homine sanando, non autem ualoreualere in baptismo consecrando? sed plane praeter ecclesiae communionem et unitatis sanctissimum uinculum et caritatis supereminentissimum donum nec ille a quo daemonium eicitur nec ille qui baptizatur aeternam uitam consequitur, sicut nec illi qui per communionem sacramentorum intus uidentur et per", + "candidate_score": 0.6983, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_59_61", + "bdc_text": "satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit . Summa est , ut id , quod idem sentimus in genere , deducatur in species et eisdem illud verbis eloquamur , sed quibus utitur scriptura et vetus ecclesia ; fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_278", + "psc_text": "uerba sint audis. quid est autem dementius quam sacramentis domini communicare et uerbis domini non communicare? hi utique dicturi sunt: in nomine tuo 1 Matth. 7, 22-23 7 I Cor. 13, 2 16 Luc. 10, 20 24 Act. 1, 8 30 Uattb. 7, 22 (cf. Nestlei adnot) 4 nooit Oml 8 hoc] hic v 15 potrant Oml gadere Oml 19 quae om. Pmi 20 operantes ut uid. Pml 21 et om. Q 22 et om. P 24 ihertm Q manducanimus et bibimus et audituri: non noui uos, qui corpus eius et sanguinem in sacramento manducant et bibunt et membra eius toto orbe diffusa in euangelio non agnoscunt et ideo in eis in iudicio non computantur. § 127 Petilianus dixit: Quod etsi, ut ipsi putatis, domini legem pure sequimini, de ipsa lege sanctissima lega-' liter disputemus. dicit apostolus Paulus: bona est lex, si quis ea legitime utatur. lex ergo quid dicit?", + "candidate_score": 0.696864, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_44_46", + "bdc_text": "Z XIII 851 . est , si dicas : aqua est Christus vel spiritus sanctus , etsi Christus et spiritus sanctus exhibeantur baptismate .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_203", + "psc_text": "Augustinus respondit: Ubi est ergo quod supra dixeras non alium baptismum fuisse Iohannis, alium Christi, sed unum baptismum tribus gradibus consecratum, quorum trium graduum aquam JohannesIohannes, spiritum Christus, ignem paracletus dedit? cur ergo aquam repetiuerunt apostoli in eis quibus iam Iohannes aquam dederat pertinentem ad unum baptismum tribus gradibus consecratum? cernis certe quam sit necessarium, ut sciat quisque quod loquitur. 25 p. 60, 26 7 fit] sit Ov 9 sancti Oml 10 solatium codd. v 11 falsum bis Oml 14 quicquid codd. 29 aqua Oml 5* § 81 Petilianus dixit: Neque enim spiritus sanctus in quemquam manus impositione pontificis poterit inseri, nisi aqua purae conscientiae praecesserit generatrix. § 82 Augustinus respondit: In his paucis uerbis tuis duo sunt errores. et unus quidem ad quaestionem quae inter nos discutitur non ualde pertinet, sed te imperitiae coarguit. nam in centum uiginti homines sine cuiusquam manus impositione, in Cornelium uero centurionem et eos", + "candidate_score": 0.695932, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_31", + "bdc_text": "1Kor 6 , 11. , corpus et sanguinem domini praebereVgl. Mt 26 , 26-28 par. etc .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_503", + "psc_text": "24-40 20 Mattb. 13, 38 21 ibid. 39 26 I Cor. 1, 12 cf. I Cor. 1, 13 9 exortor 0 12 pr. uel om. PQ percusso Oml 15 dirapta PQ 16 edos 0 17 relinquati9 Oml 28 discitis 0 intra retia dominica nataotnatant, ante tempus uentilationis tolerare potius propter bonos commixtionem malorum quam uiolare propter malos caritatem bonorum. haec quippe commixtio non aeterna sed temporalis, nec spiritalis sed corporalis est. in qua non errabunt angeli, quando colligent malos de medio iustorum, et mittent in caminum ignis ardentis. nouit enim dominus qui sunt eius, et si ab iniquis ad tempus corporaliter non potest, recedat tamen ab ipsa iniquitate omnis qui nominat nomen domini. licet enim a malis interim uita, moribus, corde ac uoluntate separari atque discedere, quae separatio semper oportet custodiatur. corporalis autem separatio ad saeculi finem tidenterfidenter patienter fortiter expectetur, propter quam expectationem dictum est: sustine dominum, uiriliter age;", + "candidate_score": 0.679108, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_61", + "bdc_text": "fumos denique , qui hinc possint offundi simplicioribus propter abusum istorum adeo diu inolitum , discutamus verbis , quae nulli queant suspicionem ingerere , quasi ministerio ecclesiae usuique sacramentorum non tribuamus , quantum Christus dominus his rebus tribuit .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_651", + "psc_text": "ecce quia Christus sanctificat, ecce quia Christus etiam ipso lauacro aquae in uerbo, ubi ministri corporaliter uidentur operari, ipse abluit, ipse mundat. nemo ergo sibi arroget quod dei est. sic est certa spes hominum, cum in illo figitur qui fallere non potest, quoniam maledictus omnis qui spem suam ponit in homine et beatus cuius est dominus deus spes ipsius. nam dispensator fidelis mercedem accipiet uitam aeternam, dispensator autem infidelis, cum cibaria dominica distribuit conseruis, absit ut per suam infidelitatem cibaria inutilia faciat. quoniam quae dicunt, inquit, facite, quae autem faciunt facere nolite. quod ideo contra malos dispensatores praeceptum est, ut bona dei per ipsos accipiantur, mala autem ipsorum uita ex dissimilitudine caueatur. § 60 Si autem ad ista prima uerba epistulae meae Petilianum non respondisse manifestum est et, ubi respondere conatus est, magis ostendit quod non potuerit respondere, quid de illis partibus meorum scriptorum loquar, quibus nec respondere temptauit, quae", + "candidate_score": 0.678115, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_62_64", + "bdc_text": "Haec res et pleraque alia dogmata cuperem prolixe vobiscum commentari , ut solide in domino conspiremus . Cur enim non cruciet me in literis et coram non aliter salutari quam Bucerus in caussa domini et consentiens , postea vero spargi diversa , et te ipsum ad me scribere , quod dubitaris de fide meaVgl . HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 379 , 29-32. ?", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_452", + "psc_text": "sentientes et ista suadentes audetis etiam tamquam aduersus nos commemorare, quod paulo ante superius posuisti: bonum est sperare in domino quam sperare in homine; bonum est sperare in domino quaniquam sperare in principibus. quid aliud docetis, quaeso, quam non in domino sed in homine sperare, quando talem fieri dicitis baptizatum, qualis fuerit baptizator? et quia istum uobis baptizandi assumitis principatum, credant uobiauobis homines, et qui erant in domino speraturi, sperent in principibus? immo uero non audiant uos, sed illa potius testimonia quae posuisti contra uos, et aliquid etiam terribilius, quia non solum bonum est sperare in domino quam sperare in homine, sed etiam maledictus omnis qui spem suam ponit in homine. § 234 Petilianus dixit: Imitamini saltem prophetas, qui suas animas sacras falso baptismate decipi timue-runt. dixit namque primitus Hieremias apiidapud impios homines aquam esse ntendaeemmendacem: aqua, inquit, mendax non habet fidem. 1 cf. pag. 128,18 sqq. .10 pag. 147,8", + "candidate_score": 0.676297, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_140_142", + "bdc_text": "Nunc non vacat et ad illa respondere , sed oro , excutias diligenter , qua quodque ratione scripsi . Volui dare gustum in eo libello tractandi caussam Christi in concilio contra papistas . Bene valevale in der Vorlage wiederholt .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_622", + "psc_text": "quando maculosam conscientiam non sancte dantis ignorat, et litigioBOlitigioso strepitu cuncta perturbans occultare maluit, quid ab eo quaereretur, quam hoc respondere quaerenti, unde statim snffocaretursuffocaretur, numquam tamen putans ab hominibus bene cordatis legi posse litteras nostras aut ab eis legi suas, qui legissent et meas quibus respondere se finxit. § 51 Nam hoc, quod modo dixi, in illa ipsa epistula mea, contra quam scribendo nihil dixit, euidentissime positum est, et quid ibi egerit, quaeso, parumper aduertite et, quamuis 16 cf. pag. 171, 8 2 si om. uml conscientia polluta v 4 angustias PQ 7 respoudere 0 22 nesciret fugeret PQ nesciret om. Oml, add. mg. m2 27 putant 0 30 dixi modo Qml illi faueafisfaueatis nosque oderitis, si potestis, aequo animo tolerate. quia enim priore epistula sua, cuius primis partibus, quae solae in manus nostras tunc uenerant, primo responderam, ita spem baptizandi hominis in homine baptizante posuerat, ut . diceret:", + "candidate_score": 0.672335, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_112", + "bdc_text": "admodum infirmo est corpore , nec sunt ulli alii , sive ex iis , qui iam celebres sunt , sive qui emergunt , quibus caussam Christi ausim committere in concilio defendendam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_365", + "psc_text": "Christi corpore in -eorpus persecutoris exertus est; uestra uero arma aduersus Christum diuisa sunt, corpus eius cui ille caput est, id eat ecclesia eius, per omnes gentes est. ipse hoc dixit et ascendit in caelum, quo eum furor Iudaeorum sequi non potuit, et membra eius in corpore quod ascendens commendauit furor uester oppugnat. pro istis membris aduersus uos saeuiunt et nobisuobis resistunt, quicumque in catholica paruae adhuc fidei eo 2 Mattb. 26, 51-52 25 cf. Col. 1, 18 26 cf. Act. 1, 8 1 initium haius Pnil 4 teca Q 6 non tali uoce v 7 cercicelionum Oml circicellionum 0m2 16 militis scripti malitia codd. tI, cf. p. 114, 29 17 uinolenta PQv 19 pemoctcndi Oml 25 eius] uero PQv enim coni. Engdbreckt cui] caius PQ 28 ascendit 0 animo sunt quo tunc Petrus fuit, cum ferrum pro Christi nomine strinxit. sed multum interest inter uestram persecutionem et istorum. uos", + "candidate_score": 0.671128, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_140_142", + "bdc_text": "Nunc non vacat et ad illa respondere , sed oro , excutias diligenter , qua quodque ratione scripsi . Volui dare gustum in eo libello tractandi caussam Christi in concilio contra papistas . Bene valevale in der Vorlage wiederholt .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_491", + "psc_text": "peruersa PQ LIBER TERTIUS. § 1 Legi, Petiliane, litteras tuas, quando legere potui, quibus te satis indicasti aduersus catholicam ecclesiam pro parte Donati nec aliquid ualuisse dicere idoneum nec tacere permissum. quos aestus passus es, quanta cordis tempestate fluctuasti, cum legisses ea, quibus parti epistulae tuae, quae in manus meas tunc uenerat, quanta potui breuitate ac perspicuitate respondi! uidisti enim tanta firmitate roboratam, tanta luce illustratam quam tenemus et defendimus ueritatem, ut, quid contra eam dicendum esset, quo conuicta refelleretur, inuenire non posses. attendisti etiam multorum qui ea legerant expectationem in te esse conuersam, scire cupientium quid diceres, quid ageres, qua euaderes, quo ex tantis angustusangustiis quibus te dei uerbum circumuallarat erumperes. hic tu, qui debueras contempta opinione uanorum pergere in ueram sanamque sententiam, fecisti quod de talibus scriptura praedixit: dilexisti malitiam super benignitatem, iniquitatem magis quam loqui aequitatem. proinde si et ego tibi nellemuellem pro maledictis maledicta rependere, quid", + "candidate_score": 0.665507, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_75_77", + "bdc_text": "Quid requiratur merito a nobis ? Lego tua scripta Gemeint sind offenbar Bullingers Kommentare zu den Paulusbriefen ; vgl . seine Erwiderung unten Nr. 562 , 65-79. , mi frater , ubi ea enarras , quae ante te enarraverunt non Wittenpergenses modo , sed et nostri , Oecolampadius , etvon et bis gentium am Rande nachgetragen .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_321", + "psc_text": "Christi. cum igitur nos fahi fratres appetitis, Pauli magistri patientiam sub uestris periculis imitamur. § 170 Augustinus respondit: Certe isti sunt falsi fratres, de quibus alio loco idem apostolus ita conqueritur, Timothei praedicans germanam sinceritatem: neminem, inquit, habeo nnanimemunanimem, qui germane de uobis sollicitus sit; omnes enim sua quaerunt, non quae Iesu Christi. utique de his loquebatur, qui tunc quando illam scribebat epistulam cum illo erant; non enim omnes qui erant ubicumque christiani sua quaerebant, non quae Iesu Christi. de his ergo, ut dixi, haec ingemuit, quos eo tempore cum ista scriberet secum habebat. quos enim alios tangit, cum alibi dicit: foris pugnae, intus timores, nisi eos quos tanto uehementius quanto interius metuebat? si ergo uelles imitari Paulum, intus esses falsorum fratrum tolerator, non foris innocentium calumniator. § 171 Petilianus dixit: Nam qualis fides in uobis est quae non habet caritatem, Paulo ipso dicente: si linguis hominum loquar et angelorum", + "candidate_score": 0.661952, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_55_57", + "bdc_text": "in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. . Sed quid toties miseras perdo chartas ? Contra AbrincensemBucer , Defensio adversus axioma catholicum , id est criminationem R. P. Roberti Episcopi Abrincensis , Straßburg 1534 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_154", + "psc_text": "acceperunt. faueo defensioni: sed cur non attendis quanto facilius in hac tua defensione absolueris gentes et terminos terrae qua hereditas Christi diffunditur? si enim potuistis furem uidere et cum fure uiso sacramenta communicare (et) tamen peccatum non communicare, quanto minus potuerunt remotissimae nationes cum Afris traditoribus uel persecutoribus, etiamsi uera diceretis et ostenderetis, mala facta habere communia, quamuis cum eis tenerent sacramenta communia! an dicis: 'ego illum episcopum uidi, furem uero illum non uidi'? dic quod uis: etiam huic faueo defensioni, et in hac absolutus est a uestris criminationibus orbis terrarum. si enim uobis licuit cogniti hominis ignorare uitam, cur totus mundus ignotos ignorare non sinitur? nisi forte Donatistis licet nescire quod scire nolunt, gentibus non licet nescire quod scire non possunt. § 54 An dicis: 'aliud est furtum, aliud traditio uel 3 cf. p. 10, 13 10 Ps. 49, 18 15 cf. Dan, 13, 10 5 obicis] ibicis Q", + "candidate_score": 0.65959, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_26_28", + "bdc_text": "Hac enim rima irrepere satan querit iam non paucos annos . Ibi cupimus eludi veteratoris antiquides Teufels. conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_410", + "psc_text": "laqueos celeriter currant. istum autem Ursatium, si forte bene uixit et uere ita mortuus est, consolabitur promissio dei dicentis : sanguinem animarum uestrarum exquiram de manibus omnium bestiarum. § 210 Quod autem nobis calumniamini dicentes a nobis in uos ad iracundiam reges saeculi concitari, dum eos non docemus diuinam sClipturamscripturam, sed potius malitiam nostram suggerimus, non puto eos usque adeo surdos esse aduersus ipsa sanctorum codicum eloquia, ut non potius timeatis ne nouerint ea. sed uelitis nolitis, intrant ecclesiam et si nos tacemus lectoribus admouentadmonent aurem atque, ut de ceteris taceam, istum ipsum plerumque psalmum quem tu commemorasti intentissime accipiunt. dixisti enim, quod eos non doceamus nec eos uolentes sinamus ut nouerint quod scriptum est: et nunc, reges, intellegite, erudimini qui iudicatisiudicati terram, seruite domino in timore et exultate ei cum tremore, apprehendite disciplinam, ne quando irascatur dominus et cetera. credite et ista cantari et illos audire, sed utique audiunt", + "candidate_score": 0.657291, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_138_140", + "bdc_text": "De tempore congressum dispiciam quam primum . Memini , quae notaris in libro Contra Abrincensem Siehe HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 380f , 71-86 . . Nunc non vacat et ad illa respondere , sed oro , excutias diligenter , qua quodque ratione scripsi .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_653", + "psc_text": "non fidem percipit sed reatum p. 200, 27 11 operarii Ob ipse cuius opera sunt abluit Ob 12 ergo] enim Ob, om. Q sic est] eic Ov sit Ob 13 in om. 0 qui] qua Obml potes Obml 17 fidelie Pml cybaria Ob cum seruis Ob 18 faciat] sequitur in O: quo et illum et uos indices posui; cf. ad cap. 59 sub fin. 22 caneantur Oml si recensere quisque uoluerit, qui et mea et ipsius habet scripta, puto quod intellegat quanta firmitate roborata sint. quod ut uobis breuiter ostendam, ipsa testimonia de scripturis sanctis prolata recolite uel legendo recensete, quae posuit uelut aduersus nos et in mea responsione quae posui etiam ego aduersus uos, et uidete quemadmodum ego illa quae ipse posuit ostendi non nobis, sed potius uobis esse contraria. ipse autem illa quae posui maxime necessaria omnino non attigit et in illo uno apostoli, quod tamquam pro se", + "candidate_score": 0.656093, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_37", + "bdc_text": "Consentitis autem , quantum ad rem ipsam attinet , et id satis quoque in confessione exprimitis Gemeint ist das Zürcher Abendmahlsbekenntnis vom Dezember 1534 ( HBBW IV , Nr. 482 ) . .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_481", + "psc_text": "alio loco dicit: noli 8 cf. Len. 16. Hebr. 9, 7. Parm. II 7, 14 12 cf. I Reg. 2, 25 15 cf. Act. 14, 22 18 I Ioh. 2, 1-2 25 I Tim. 5, 22 31 I Tim. 4, 14 17 dicentem v 30 thimotheum Q contemnere gratiam quae in te est, quae tibi data est per impositionem manuum presbyterii; etmultis aliis documentis ostenditur quod non erat laicus. quod autem. ait: ne communices peccatis alienis, consensu et placito intellegi uoluit. unde statim subiciens quomodo id agat: te ipsum, inquit, castum custodi. neque enim et ipse Paulus communicabat peccatis alienis, quia falsos fratres de quibus gemit in unitate corporali tolerabat, aut communicauerunt furto et sceleri Iudae praecessores eius apostoli, quia cum eo iam domini uenditore et a domino demonstrato sacrosanctam cenam communicauerunt. § 244 Petilianus dixit: Hac itemque sententia ipse npostolusapostolus comparat conscientiae malae conslFrtesconsortes: et qui faciunt ea, inquit,", + "candidate_score": 0.655289, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_55_57", + "bdc_text": "in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. . Sed quid toties miseras perdo chartas ? Contra AbrincensemBucer , Defensio adversus axioma catholicum , id est criminationem R. P. Roberti Episcopi Abrincensis , Straßburg 1534 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_696", + "psc_text": "quid dicatur, non inuenitur. § 72 At in omnibus his quattuor sententiis ueritas pro communione catholicae est, quia, si utraque uera sunt, propter homines quales et uos habebatis communionem orbis terrarum deserere minime debebatis; si utraque falsa sunt, propter nulla crimina traditionis cauendum erat orimencrimen atrocissimum diuisiooisdiuisionis; si nostra uera et uestra falsa sunt, olim quid dicere non habetis; si uestra uera et nostra falsa sunt, falli potuimus cum orbe terrarum de hominum iniquitate, non fidei ueritate. non enim debuit attendere semen Abrahae in omni gente diffusum, quid uos nosse diceretis, sed quid iudicibus probaretis. unde scimus, quid egerint quos ueatriuestri maiores accusauerunt, etiamsi uera eis obiciebantur, ut uel cognitoribus causae uel certe ecclesiae ubique diffusae, quae non nisi cognitorum sententias debebat attendere, non illa uera sed falsa putarentur? non ideo deus absoluit, quidquid hominum sceleris ut homines nosse non possint; neminem tamen recte 9 cf. Petil. epist. II 8", + "candidate_score": 0.654082, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_135_137", + "bdc_text": "Vos solos habendos sacramentorum violatoresin der Vorlage violatiores. , id vero dolet . Dolet etiam , quod tam multi nondum intelligentes , quid in hac controversia sit , sic turbant orbem et perdunt bonos . Sed satis tandem .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_143", + "psc_text": "esse quod dictum est: si quia ergo traditor factus es, baptismum perdidisti. si enim perdidit, redeat et recipiat; si autem redit et non recipit, non perdiderat deinde, si propterea dictum est apostolis: iam uos mundi estis et: pacem meam do uobis, quia iam inde discesserat traditor, non erat ergo munda et pacifica cena illa tanti sacramenti, quam priusquam ille exiret omnibus dedit. quod si clausis oculis dicere audetis, quid faciamus nisi potius nos exclamemus: 'o ultrix furoris caecitas eorum qui uolunt esse legis doctores, sicut dicit apostolus, non intellegentes neque quae locuntur neque de quibus affirment'? nisi tamen pertinaciae caecitas impediret, non erat difficilis intellectus, ut uideres non dixisse dominum praesente Iuda: 'nondum mundi estis', sed: iam uos mundi estis. addidit autem (non omnes\\\\ quia ibi erat qui mundus non erat. qui tamen si praesentia sua ceteros pollueret, non eis diceretur: iam uos mundi estis, sed diceretur, ut dixi: 'nondum", + "candidate_score": 0.651834, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_76", + "bdc_text": "Lego tua scripta Gemeint sind offenbar Bullingers Kommentare zu den Paulusbriefen ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_660", + "psc_text": "quod] qa (sic) Oml 28 pr. et] uel v christiana diuidatur, etiam illud testimonium posui: quae dicunt facite, quae autem faciunt facere nolite. dicunt enim et non faciunt. haec ille testimonia de scripturis sanctis a me posita nec ostendit quemadmodum aliter accipi deberent, ut non ea pro nobis neque contra uos esse ostenderet, nec omnino attingere uoluit, immo id egit tumultu conuiciorum suorum, ut, si fieri posset, haec a me dicta nulli omnino ueniret in mentem, qui post epistulam meam lectam etiam ipsius legere uoluisset. § 63 Quod uero ex apostoli Pauli scriptis a me positum pro se tractare conatus est, quale sit parumper attendite. dixisti enim, inquit: apostolus Paulus eos, qui dicebant se apostoli Pauli esse, obiurgat et dicit: (uumquidnumquid Paulus pro uobis crucifixus est aut in nomine Pauli baptixati estis?'' quapropter si errabant illi et nisi corrigerentur perirent, qui uolebantnolebant esse Pauli, quae tandem spes eorum est, qui", + "candidate_score": 0.651782, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_55_57", + "bdc_text": "in omnibus sermonibus , quibus aliquid invisibile per signum visibile exhibetur von quae bis exhibetur am Rande nachgetragen. . Sed quid toties miseras perdo chartas ? Contra AbrincensemBucer , Defensio adversus axioma catholicum , id est criminationem R. P. Roberti Episcopi Abrincensis , Straßburg 1534 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_105", + "psc_text": "id ipsum uipereum est non habere in ore firmamentum ueritatis, sed uenenum maledictionis, sicut scriptum est: uenenum aspidum sub labiis eorum. et quia hoc passim a quolibet in quemlibet dici potest, quasi quaereretur quorum, continuo subiecit: quorum os maledictione et amaritudine plenum est. cum ergo talia dicitis 2 p. 35, 21 9 Mattb. 23, 33-35 29. 31 Ps. 13, 3 1 terram v (gr, Į1tl zffi ji;ç) 17 sunt filii v 19 flagrantes PQx uerç PQ 23 quia] quo v 27 est om. PQ 31 subicit PQ in homines per totum mundum dispersos quos omnino ignoratis, quorum etiam multi nec Caeciliani nec Donati nomen audierunt, nec auditis in silentio respondentes: 'non ad nos pertinet quidquid dicitis, non uidimus, non fecimus, quid loquamini penitus ignoramus: uos qui nihil aliud uultis quam dicere quod probare omnino non potestis, quid aliud quam os uestrum maledictione et amaritudine plenum est? iam uide utrum uos", + "candidate_score": 0.649869, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_56_58", + "bdc_text": "Sed quid toties miseras perdo chartas ? Contra AbrincensemBucer , Defensio adversus axioma catholicum , id est criminationem R. P. Roberti Episcopi Abrincensis , Straßburg 1534 ; vgl. HBBW IV [Nr. 443 ] , S. 328 , Anm. 24 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_696", + "psc_text": "quid dicatur, non inuenitur. § 72 At in omnibus his quattuor sententiis ueritas pro communione catholicae est, quia, si utraque uera sunt, propter homines quales et uos habebatis communionem orbis terrarum deserere minime debebatis; si utraque falsa sunt, propter nulla crimina traditionis cauendum erat orimencrimen atrocissimum diuisiooisdiuisionis; si nostra uera et uestra falsa sunt, olim quid dicere non habetis; si uestra uera et nostra falsa sunt, falli potuimus cum orbe terrarum de hominum iniquitate, non fidei ueritate. non enim debuit attendere semen Abrahae in omni gente diffusum, quid uos nosse diceretis, sed quid iudicibus probaretis. unde scimus, quid egerint quos ueatriuestri maiores accusauerunt, etiamsi uera eis obiciebantur, ut uel cognitoribus causae uel certe ecclesiae ubique diffusae, quae non nisi cognitorum sententias debebat attendere, non illa uera sed falsa putarentur? non ideo deus absoluit, quidquid hominum sceleris ut homines nosse non possint; neminem tamen recte 9 cf. Petil. epist. II 8", + "candidate_score": 0.648569, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_41_43", + "bdc_text": "HBBW IV [Nr. 482] , S. 427 , 180-182. , eo quod sit signum corporis . At nemo contendit panem corpus vocandum , quod nisi abusive fieri potest , sicut κατάχρησις\"mi ßbräuchliche\" , uneigentliche Verwendung eines Ausdrucks ; vgl. HBSR II 214 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_278", + "psc_text": "uerba sint audis. quid est autem dementius quam sacramentis domini communicare et uerbis domini non communicare? hi utique dicturi sunt: in nomine tuo 1 Matth. 7, 22-23 7 I Cor. 13, 2 16 Luc. 10, 20 24 Act. 1, 8 30 Uattb. 7, 22 (cf. Nestlei adnot) 4 nooit Oml 8 hoc] hic v 15 potrant Oml gadere Oml 19 quae om. Pmi 20 operantes ut uid. Pml 21 et om. Q 22 et om. P 24 ihertm Q manducanimus et bibimus et audituri: non noui uos, qui corpus eius et sanguinem in sacramento manducant et bibunt et membra eius toto orbe diffusa in euangelio non agnoscunt et ideo in eis in iudicio non computantur. § 127 Petilianus dixit: Quod etsi, ut ipsi putatis, domini legem pure sequimini, de ipsa lege sanctissima lega-' liter disputemus. dicit apostolus Paulus: bona est lex, si quis ea legitime utatur. lex ergo quid dicit?", + "candidate_score": 0.647699, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_90_92", + "bdc_text": "Nec patres nec scholastici ita , ut contemnimus plerumque utrosqueutrosque übergeschrieben. , absque iudicio sua scripserunt . Id sentit mundus eoque minus habet nobis fidei , quam sępe videt esse meras calumnias aut certe halucinationes , cum tantumtantum über gestrichenem certum [ ? ] . non tonare nobis videmur mera oracula .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_106", + "psc_text": "Caeciliani nec Donati nomen audierunt, nec auditis in silentio respondentes: 'non ad nos pertinet quidquid dicitis, non uidimus, non fecimus, quid loquamini penitus ignoramus: uos qui nihil aliud uultis quam dicere quod probare omnino non potestis, quid aliud quam os uestrum maledictione et amaritudine plenum est? iam uide utrum uos possitis ostendere non esse uiperas, nisi ostenderitis omnes christianos omnium gentium traditores esse et homicidas et non esse christianos. immo uero etiamsi potestis singulorum hominum per totum orbem diffusorum uitas et facta nosse et ostendere, tamen antequam id faciatis, cum temere ista iactatis, os uestrum uipereum est, os uestrum maledictione et amaritudine plenum est. ostendite iam, si potestis, quem prophetam, quem sapientem, quem scribam occiderimus et crucifixerimus et flagellauerimus in synagogis nostris. attendite, quanto labore impenso nullo modo probaturi sitis, quod Donatus et Marculus prophetae fuerint aut sapientes aut scribae, quia non fuerunt. quod etsi possetis, quid faciatis, ut ostendatis", + "candidate_score": 0.645325, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_133", + "bdc_text": "Novit dominus , quod hic ago ecclesiae caussam et vestram .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_315", + "psc_text": "dico. nempe dominus, quod uelis Dolianolis nosti, ait in euangelio: quae sunt oues meae uocem meam audiunt, et sequuntur me. multae sunt de diuersis rebus uoces domini. uerum exempli gratia, si quispiam dubitaret utrum in corpore idem dominus resurrexerit, et recitarentur eius uerba dicentis: palpate et uidete, quia spiritus carnem et ossa non habet sicut me uidetis habere, si et his auditis ad credendum resuscitatum corpus eius nollet adquiescere, non utique inter oues domini deputaretur, quia uoce eius audita non sequebatur. sic et nunc, quoniam quaestio est inter nos ubi sit ecclesia, cum ex ipso euangelii loco, ubi post resurrectionem suum corpus etiam palpandum dubitantibus praebuit, consequentia uerba recitamus, ubi futuram ecclesiae latitudinem demonstrauit dicens: quoniam sic scriptum est et sic oportebat Christum pati et resurgere tertia die, et praedicari in nomine eius paenitentiam et re missionem peccatorum per omnes gentes, incipientibus ab Hierusalem, et uos omnibus gentibus ubi haec", + "candidate_score": 0.6438, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_57_59", + "bdc_text": "Contra AbrincensemBucer , Defensio adversus axioma catholicum , id est criminationem R. P. Roberti Episcopi Abrincensis , Straßburg 1534 ; vgl. HBBW IV [Nr. 443 ] , S. 328 , Anm. 24 . satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_95", + "psc_text": "si autem probusprobas ad me non pertinent. § 21 Petilianus dixit: His ergo criminibtiscriminibus saeptus esse uerus episcopus 1Wn potes. § 22 Augustinus respondit: Quibus criminibus? quid docuisti, quid ostendisti? etsi ostendisses crimina nescio quorum, quid hoc ad semen Abrahae in quo benedicuntur omnes gentes? § 23 Petilianus dixit: Si apostoli persecuti sunt aliquem aut aliquem tradidit Christus? § 24 Augustinus respondit: Possem quidem dicere ipsum satanan omnibus malis hominibus esse peiorem, cui tamen tradidit apostolus hominem in interitum carnis, ut spiritus saluus sit in die domini Iesu, itemque alios de quibus dicit: quos tradidi satanae, ut discant non blasphemare. et dominus Christus flagellatos expulit de templo improbos mercatores, ubi etiam conexum est testimonium scripturae 3 Luc. 24, 46-47 22 cf. Gen. 22,18 27 I Cor. 5,5 29 I Tim. 1, 20 7 ierasalem codd. (passim) 8 parcere 0 10 quicquid codd. (passim) 25 aathanan PQ satanam v 29 sathanae", + "candidate_score": 0.643782, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_109_111", + "bdc_text": "a te diligentius excussum et scholastica vel semel percursa . Lutherum existimo defunctum suo munere , quanquam propter ingenii vehementiam haud ita multum prodesset ad graviorem dogmatum excussionem , si adversarii adsint improbi . Philippus Philipp Melanchthon .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_545", + "psc_text": "Confessionum mearum, quae per se ipsa et de multis ante et postea dictis manifestissima sunt legentibus, sub quo ei uidetur intellectu proponat atque arguat, furem me denique uerborum suorum, quod duo subtraxerim, tamquam eis repositis uictor exultet. § 21 In his certe omnibus, sicut legendo cognoscere uel recognoscere poteritis, impetum quidem linguae suae quo libuit ambitu iactationis exercuit, nusquam tamen dixit, unde abluatur accipientis conscientia, cum maculosam dantis ignorat. at ego inter strepitum uel post strepitum eius grandem et nimis ut putat ipse terribilem lente ut dicitur et bene hoc ipsum repeto, ut uel respondeat his exposco: (si conscientia sancte dantis attenditur quae abluat accipientis, unde est abluendus, qui maculosam conscientiam dantis ignorat?' et per totam eius epistulam ad hoc non inuenio aliquid dictum. § 22 Iam fortasse dicet mihi aliquis uestrum: (haec omnia quae dixit in te ad hoc ualere uoluit, ut te deformaret ac per te illos quibus", + "candidate_score": 0.643644, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_134_136", + "bdc_text": "Nos nobis in imperio ut timeamus , caussam iam nullam habemus , dum sic nobis convenit . Vos solos habendos sacramentorum violatoresin der Vorlage violatiores. , id vero dolet . Dolet etiam , quod tam multi nondum intelligentes , quid in hac controversia sit , sic turbant orbem et perdunt bonos .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_517", + "psc_text": "obprobria sustinemus: dicant quod uolunt, dum ille nos exhortetur dicens: beati qui persecutionem patiuntur propter iustitiam, quia ipsorum est regnum caelorum. beati eritis, cum uos persecuti fuerint et maledixerint nobis et dixerint omne malum aduersum uos mentientes propter me. quod ait superius propter iustitiam, hoc repetiuit quod ait postea propter me, quia factus est nobis sapientia et iustitia et sanctificatio et redemptio, ut, quemadmodum scriptum est, qui gloriatur in domino glorietur. qui cum dicat: gaudete et exultate, merces enim uestra multa est in caelis, si, quod dictum est propter iustitiam et propter me in bona conscientia teneo, quisquis uolens detrahit famae meae, nolens addit 4 cf. Mattb. b, 12 8 Cant. 1, 2 14 Ps. 56, 12 19 Matth 5, 10-11 25 cf. I Cor. 1, 30-31 27 Matth. 5, 12 1 abantissimam 0 ati abundissimam? si in] sin Oml 7 audio hoc Qml 8 fraglat codd. 13 ad] an", + "candidate_score": 0.643037, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_57_59", + "bdc_text": "Contra AbrincensemBucer , Defensio adversus axioma catholicum , id est criminationem R. P. Roberti Episcopi Abrincensis , Straßburg 1534 ; vgl. HBBW IV [Nr. 443 ] , S. 328 , Anm. 24 . satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_696", + "psc_text": "quid dicatur, non inuenitur. § 72 At in omnibus his quattuor sententiis ueritas pro communione catholicae est, quia, si utraque uera sunt, propter homines quales et uos habebatis communionem orbis terrarum deserere minime debebatis; si utraque falsa sunt, propter nulla crimina traditionis cauendum erat orimencrimen atrocissimum diuisiooisdiuisionis; si nostra uera et uestra falsa sunt, olim quid dicere non habetis; si uestra uera et nostra falsa sunt, falli potuimus cum orbe terrarum de hominum iniquitate, non fidei ueritate. non enim debuit attendere semen Abrahae in omni gente diffusum, quid uos nosse diceretis, sed quid iudicibus probaretis. unde scimus, quid egerint quos ueatriuestri maiores accusauerunt, etiamsi uera eis obiciebantur, ut uel cognitoribus causae uel certe ecclesiae ubique diffusae, quae non nisi cognitorum sententias debebat attendere, non illa uera sed falsa putarentur? non ideo deus absoluit, quidquid hominum sceleris ut homines nosse non possint; neminem tamen recte 9 cf. Petil. epist. II 8", + "candidate_score": 0.640303, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_124_126", + "bdc_text": "Novi , si quisquam alius , quid virorum habeat Germania , qui emergant , ut forsan utcumque cognoscere possum , quid quisque virium praevor prae gestrichenes ostente . se ferat . Certus quoque sum praecipuam papistarum spem esse brevi fore , ut tollantur , qui sunt illis formidabiles .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_321", + "psc_text": "Christi. cum igitur nos fahi fratres appetitis, Pauli magistri patientiam sub uestris periculis imitamur. § 170 Augustinus respondit: Certe isti sunt falsi fratres, de quibus alio loco idem apostolus ita conqueritur, Timothei praedicans germanam sinceritatem: neminem, inquit, habeo nnanimemunanimem, qui germane de uobis sollicitus sit; omnes enim sua quaerunt, non quae Iesu Christi. utique de his loquebatur, qui tunc quando illam scribebat epistulam cum illo erant; non enim omnes qui erant ubicumque christiani sua quaerebant, non quae Iesu Christi. de his ergo, ut dixi, haec ingemuit, quos eo tempore cum ista scriberet secum habebat. quos enim alios tangit, cum alibi dicit: foris pugnae, intus timores, nisi eos quos tanto uehementius quanto interius metuebat? si ergo uelles imitari Paulum, intus esses falsorum fratrum tolerator, non foris innocentium calumniator. § 171 Petilianus dixit: Nam qualis fides in uobis est quae non habet caritatem, Paulo ipso dicente: si linguis hominum loquar et angelorum", + "candidate_score": 0.638539, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_93_95", + "bdc_text": "An autem non praestaret nos eo condere et diligentia omnia tractare , ne quis possit ea vel culpare vel eis etiam refragari ? Profecto aliud opus est - veritatem certo ex istis , quae mundum occuparunt , eruere tenebristenebris übergeschrieben . ac etiam contra varias veri species tueri - , quam vulgo creditur .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_155", + "psc_text": "totus mundus ignotos ignorare non sinitur? nisi forte Donatistis licet nescire quod scire nolunt, gentibus non licet nescire quod scire non possunt. § 54 An dicis: 'aliud est furtum, aliud traditio uel 3 cf. p. 10, 13 10 Ps. 49, 18 15 cf. Dan, 13, 10 5 obicis] ibicis Q 11 car] cui Pml ,17 cgnam Q 18 de.fensioni P 19 defessione P 21 et addidi 24 malefacta v 27 faueto Pml persecutio'? concedo aliud esse, nec modo laborandum est quid intersit ostendere. adtende compendium. si te ille non fecit furem, quia tibi non placet furtum, quis potest facere traditores aut homicidas eos quibus displicet siue traditio siue homicidium? prius igitur confitere te esse quidquid mali fuit Optatus quem noueras, et uel sic mihi obice quidquid mali fuerunt quos ego non noueram. nolo mihi dicas: (sed illa magna sunt, ista parua'. prius enim oportet fatearis ipsa parua de te, non", + "candidate_score": 0.63843, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_93_95", + "bdc_text": "An autem non praestaret nos eo condere et diligentia omnia tractare , ne quis possit ea vel culpare vel eis etiam refragari ? Profecto aliud opus est - veritatem certo ex istis , quae mundum occuparunt , eruere tenebristenebris übergeschrieben . ac etiam contra varias veri species tueri - , quam vulgo creditur .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_107", + "psc_text": "et amaritudine plenum est. ostendite iam, si potestis, quem prophetam, quem sapientem, quem scribam occiderimus et crucifixerimus et flagellauerimus in synagogis nostris. attendite, quanto labore impenso nullo modo probaturi sitis, quod Donatus et Marculus prophetae fuerint aut sapientes aut scribae, quia non fuerunt. quod etsi possetis, quid faciatis, ut ostendatis a nobis occisos quos nec nos ipsi nouimus, quanto minus orbis terrarum cui uenenoso ore maledicitis? aut unde potestis ostendere animum nos habere consimilem interfectoribus eorum, quos nec saltem ab aliquibus interfectos potestis ostendere? attendite haec omnia, uidete utrum aliquid horum uel de orbe terrarum uel orbi terrarum probare possitis, cui tamen quia maledicere non quiescitis, in uobis uera ostenditis quae de illo falsa iactatis. § 33 Porro si nos uelimus probare uos esse interfectores prophetarum, non imus longius, ut per loca singula colligamus, quas Curiosifuriosi uestri principes circumcellionum et ipsae cateruae uinulentorum atque insanorum non tantum ediderint ab initio", + "candidate_score": 0.63718, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_114_116", + "bdc_text": "Valde itaque te oro : Praecipuas controversias diligenter cognosce , quid scholastici tradunt , ipse vide , ex patribus te muni . Etiam si non ita festines aliavor alia gestrichenes ad .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_535", + "psc_text": "illis, quia nesciunt quid faciunt, meque de Petiliano et talibus inimicis meis dicere doceret: 'domine, ignosce illis, quia nesciunt quid loquuntur). § 15 Proinde si impetraro a uobis, sicut intendi, ut remoto ab animis uestris omni studio partium inter me et Petilianum aequi iudices sitis, ostendam uobis non eum respondisse scriptis meis, ut intellegatis, quia ueritatis inopia coactus sit causam relinquere et in hominem, qui eam sic egit, ut respondere ille non posset, quae potuit maledicta iactare. quamquam tanta manifestatione clarent quae dicturus sum, ut, etiamsi studio partium et odio mei uestrae mentes a me alienentur, tantummodo si utraque legatis, certe apud nosmetuosmet ipsos in cordibus uestris uerum me dixisse fateamini. § 16 Ego enim respondens primae parti scriptorum eius, quae tone in manus meas uenerat, praetermisso conuicioso et sacrilego multiloquio, ubi ait: bis baptisma nobis obiciunt hi qui sub nomine baptismi animas suas reo lauacro polluerunt, quibmquibus equidem obscmisobscenis", + "candidate_score": 0.637073, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_57_59", + "bdc_text": "Contra AbrincensemBucer , Defensio adversus axioma catholicum , id est criminationem R. P. Roberti Episcopi Abrincensis , Straßburg 1534 ; vgl. HBBW IV [Nr. 443 ] , S. 328 , Anm. 24 . satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_154", + "psc_text": "acceperunt. faueo defensioni: sed cur non attendis quanto facilius in hac tua defensione absolueris gentes et terminos terrae qua hereditas Christi diffunditur? si enim potuistis furem uidere et cum fure uiso sacramenta communicare (et) tamen peccatum non communicare, quanto minus potuerunt remotissimae nationes cum Afris traditoribus uel persecutoribus, etiamsi uera diceretis et ostenderetis, mala facta habere communia, quamuis cum eis tenerent sacramenta communia! an dicis: 'ego illum episcopum uidi, furem uero illum non uidi'? dic quod uis: etiam huic faueo defensioni, et in hac absolutus est a uestris criminationibus orbis terrarum. si enim uobis licuit cogniti hominis ignorare uitam, cur totus mundus ignotos ignorare non sinitur? nisi forte Donatistis licet nescire quod scire nolunt, gentibus non licet nescire quod scire non possunt. § 54 An dicis: 'aliud est furtum, aliud traditio uel 3 cf. p. 10, 13 10 Ps. 49, 18 15 cf. Dan, 13, 10 5 obicis] ibicis Q", + "candidate_score": 0.636444, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_74_76", + "bdc_text": "hostes concorditer tamen gerere bellum pro r[e ] p[ublica ] Ro [mana ] , altero alteri deferente . Quid requiratur merito a nobis ? Lego tua scripta Gemeint sind offenbar Bullingers Kommentare zu den Paulusbriefen ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_663", + "psc_text": "scriptis] dictis Q 13 apostoli deest l. c. esse pauli OQm2 17 uoluerunt] quaerunt l. c. nolnnt Cresc. IIII 23, 30 18 origo, radix l. c. 21 ad] ap Ontl 24 diceres hoc Qml 25 pro nobis crucifixus est P 26 at] aut Prnl 2* te 0m2, sed eras., et v et OmlPQ cst] est te 0m2P xati sumtussumus, falleris perdite simulque de nobis sacrilege confiteris, quia uos in nomine Caeciliani miseros inquinatis. haec Petilianus contra illa mea respondit, non intendens uel potius ne ab aliquo intendatur obstrepens, omnino nihil se respondisse quod ad rem de qua agitur pertineret. quis enim non uideat ideo magis recte a nobis positum hoc apostoli testimonium, quia non uos dicitis in Donati nomine baptizatos neque Donatum crucifixum esse pro nobis, et tamen propter partem Donati uos ab ecclesiae catholicae communione separatis, sicut etiam illi quos Paulus arguebat non utique dicebant in nomine Pauli se", + "candidate_score": 0.635727, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_135", + "bdc_text": "Vos solos habendos sacramentorum violatoresin der Vorlage violatiores. , id vero dolet .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_178", + "psc_text": "cum] sed cum Pml 8 uentris PQ 9 testimonio PQu 13 et om. PmlQ 14 hoc sacramentum P 24 annuntiamus OQ 25 ydolorum P 26 reperit v ab unoquoque nostrum. in illo enim uiuimus et mouemur et sumus, sicut et quidam secundum uos dixerunt numquid etiam hic, quia inuenit apud sacrilegos testimonia ueritatis, aut propter ista illos approbauit aut propter illos ista damnauit? uos autem necesse est ut semper erretis, quamdiu propter hominum uitia dei sacramenta uiolatis aut nos propter dei sacramenta, quae in uobis uiolare nolumus, etiam uestri schismatis sacrilegium assumere putatis. § 70 Petilianus dixit: Ortmis enim potestas ex deo est, non in homirnhomine potestatis, sieut Pontio Pilato respondit dominus Iesus Christus : non haberes in me potestatem nisi esset tibi desuper data, et iterum dicente Iohanne: non potest homo facere quicquam nisi ei datum fuerit e caelo. doce igitur, traditor, simulandi mysteria quando acceperis potestatem. § 71", + "candidate_score": 0.633997, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_139", + "bdc_text": "Memini , quae notaris in libro Contra Abrincensem Siehe HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 380f , 71-86 . .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_653", + "psc_text": "non fidem percipit sed reatum p. 200, 27 11 operarii Ob ipse cuius opera sunt abluit Ob 12 ergo] enim Ob, om. Q sic est] eic Ov sit Ob 13 in om. 0 qui] qua Obml potes Obml 17 fidelie Pml cybaria Ob cum seruis Ob 18 faciat] sequitur in O: quo et illum et uos indices posui; cf. ad cap. 59 sub fin. 22 caneantur Oml si recensere quisque uoluerit, qui et mea et ipsius habet scripta, puto quod intellegat quanta firmitate roborata sint. quod ut uobis breuiter ostendam, ipsa testimonia de scripturis sanctis prolata recolite uel legendo recensete, quae posuit uelut aduersus nos et in mea responsione quae posui etiam ego aduersus uos, et uidete quemadmodum ego illa quae ipse posuit ostendi non nobis, sed potius uobis esse contraria. ipse autem illa quae posui maxime necessaria omnino non attigit et in illo uno apostoli, quod tamquam pro se", + "candidate_score": 0.632602, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_57_59", + "bdc_text": "Contra AbrincensemBucer , Defensio adversus axioma catholicum , id est criminationem R. P. Roberti Episcopi Abrincensis , Straßburg 1534 ; vgl. HBBW IV [Nr. 443 ] , S. 328 , Anm. 24 . satis ista explicui , quantum quidem ea explicare mihi dominus dedit .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_118", + "psc_text": "idem quod quomodo 23 cf. II32, 72 extr. 25 uenient PQ qui ueniunt v uestitum OQ uestimentis r, sf. III 58, 70 rapaces cognoscamus, obicio schismatis crimen quod tu negabis, ego autem statim probabo: neque enim communicas omnibus gentibus et illis ecclesiis apostolico labore fundatis. hic dicturus es: (non communico tiaditoribus et homicidis'. respondet tibi semen Abrahae: 'haec sunt illa crimina uel non uera uel non mea). sed haec interim sepono, tu ostende ecclesiam. iam uox illa mihi sonabit, quam in pseudoprophetis uitandam dominus monuit ostendentibus partes et ab uniuerso alienare conantibus: ecce hic est Christus, ecce illic. sed usque adeo putas ueras oues Christi cor non habere quibus dictum est: nolite credere, ut lupum audiant dicentem: ecce hic est Christus et pastorem non audiant dicentem: per omnes gentes, incipientibus ab Hierusalem. § 38 Petilianus dixit: Sic sic, improbe persecutorypersecutor quocumque te uelamine botiUatisbonitatis obtexeris, quoeumquequocumque nomine pacis bellum osculis", + "candidate_score": 0.632343, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_114_116", + "bdc_text": "Valde itaque te oro : Praecipuas controversias diligenter cognosce , quid scholastici tradunt , ipse vide , ex patribus te muni . Etiam si non ita festines aliavor alia gestrichenes ad .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_117", + "psc_text": "Petilianus dixit: Monet etiam dominus Christus: cauete a pseudoprophetis; ueniunt ad uos in uestit-n ouium, intus autem sunt lupi rapaces. ex fructibus eorum cognoscetis eos. § 37 Augustinus respondit: Si abs te quaeram, quibus nos fructibus lupos rapaces esse cognoscatis, dicturus es crimina aliena nec in eis quorum esse dicuntur umquam probata. si autem tu a me quaeras, quibus fructibus uos potius esse lupos 2 cf. Roro. 4, 5. 8, 26 5 cf. p. 17, 19. 22, 20 14 cf. Eph. 4, 3 17 lob. 20, 19 25 Matth. 7, 16—16 2 iam] nam v 10 sint v 20 qui idem quod quomodo 23 cf. II32, 72 extr. 25 uenient PQ qui ueniunt v uestitum OQ uestimentis r, sf. III 58, 70 rapaces cognoscamus, obicio schismatis crimen quod tu negabis, ego autem statim probabo: neque enim communicas omnibus gentibus et illis ecclesiis apostolico labore fundatis. hic dicturus es: (non communico", + "candidate_score": 0.632171, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_70_72", + "bdc_text": "Köhler , ZL II 311f. . Ibi libere decebat exponere omnia . Optimi fratres , scitis nulla ratione ferri posse in politia Christi , ut quisque suus sit , nec excusabit nos , quod alii furiunt .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_697", + "psc_text": "ueatriuestri maiores accusauerunt, etiamsi uera eis obiciebantur, ut uel cognitoribus causae uel certe ecclesiae ubique diffusae, quae non nisi cognitorum sententias debebat attendere, non illa uera sed falsa putarentur? non ideo deus absoluit, quidquid hominum sceleris ut homines nosse non possint; neminem tamen recte 9 cf. Petil. epist. II 8 insere Oml 11 tamen om. PQ iam ut PQ iam fort. delendum, qf. p. 196, 7. 236, 12 12 post proferuntur add. v: quae usque ad hunc diem omnino nesoimus; cf. lin. 7 15 quatuor his Pml 16 quia si] quasi Pml 21 diceretis 0m2PQv 26 ut] cum v 30 ut] ad Oml iudicari puto nocentem, qui hominem non conuictum crediderit innocentem. unde ergo nocens orbis terrarum, si nosse non potuit etiam uerum fortasse crimen Afrorum et hoc aut ideo nosse non potuit, quia nemo ad eum detulit, aut ideo, quia in eo quod delatum est cognitoribus potius iudicantibus quam", + "candidate_score": 0.630664, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_127_129", + "bdc_text": "Exercentur quoque contra nos cottidie . Certe Bernensis et aliae disputationes Bucer denkt an die Berner Disputation von 1528 und wohl auch an die beiden Zürcher Disputationen von 1523 . non debent nos efferre .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_183", + "psc_text": "pertinent, si autem probusprobas ad unitatem orbis terrarum, quae in sanctis tamquam in frumentis est, omnino non pertinent? si placeat et nobis pro maledictis maledicta reponere, possumus et nos forte diserte conuiciari, possumus dicere: crepitantibus flammis, sed nullo modo mihi sonat diserte quod dicitur inepte; possumus et nos dicere: ieiunis apicibus aestuans, sed scriptorum nostrorum apices nolumus, cum ab aliquo sano leguntur, suco grauitatis ieiunos iudicari et ipsum in eis, dum nullis sententiis utilibus pascitur, superuacaneo laborare ieiunio. ecce 1 Iob. 20, 22 5 Act. 2, 2-4 19 Esai. 66, 24 1 epiritum sanctum Pv 3 paraclitns OP paraclytus Q 12 igitorl ergo P uero v 14 spiritum sanctum v 18 reorum] add. in v 20 mendicus P 26 possumus] add. et nos v 31 ieiuno Pml dico circumcelliones ueStrosuestros non crepitantibus, sed praecipitantibus flammis furoris ardere. si responderis: 'quid ad nos?', cur et tu cum obieceris quos uolueris non", + "candidate_score": 0.628797, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_87", + "bdc_text": "Scribo nunc , cum ocium est , in epistolas PauliBucers Kommentar zum Römerbrief erschien 1536 , s. HBBW IV [Nr. 466 ] , S. 381 , Anm. 48. .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_44", + "psc_text": "11 14, 31. . 14 pati a scripsi pati v, om. codd. 16 iidem v 18 nec] et Erasm., Louan. (quod uideri uolunt = schiama, quod obicinnt — persecationem) 24 et prophetas et scribaB PQ 26 sunt Qml 28 sabscribens OmMPQv quibus nobis data est nequiuerunt, nullus a quo petita est eam dare uoluit, posteaquam cognouerunt nos ei parti ad quam peruenimus respondere. itaque cum legant quemadmodum dominus prophetae dicat: exclama uehementer — non est quod parcas — et scribe stilo meo peccata eorum, isti prophetae ueri, qui missi sunt ad nos, nihil sic timent et cauent quam ne a nobis eorum clamor audiatur, quod utique, si uera de nobis dicerent, non timerent. non inmerito, sicut in psalmo scriptum est, oppilatum est os loquentium iniqua. si enim propterea baptismum nostrum non suscipiunt, quia nos sumus progenies uiperarum, sicut iste in epistula sua posuit, cur Maximianensium susceperunt, de quibus concilium eorum", + "candidate_score": 0.628461, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_127_129", + "bdc_text": "Exercentur quoque contra nos cottidie . Certe Bernensis et aliae disputationes Bucer denkt an die Berner Disputation von 1528 und wohl auch an die beiden Zürcher Disputationen von 1523 . non debent nos efferre .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_695", + "psc_text": "contineri, quid enim dicere conaretur, ubi quidquid eligeret uinceretur? § 71 Cum enim de traditoribus et a nobis contra uestros et a uobis contra nostros documenta proferuntur — si tamen et a uobis aliqua proferuntur, quae usque ad hunc diem omnino nescimus; neque enim ea Petilianus suis litteris inserere praetermitteret, qui tam diligenter contra me partes gestorum, quae ad causam pertinent, commemorandas inserendasque curauit —, uerumtamen, ut iam dicere coeperam, si et a nobis et a uobis talia proferuntur, profecto aut utraque uera sunt aut utraque falsa aut nostra uera et uestra falsa aut nostra falsa et uestra uera. plus quid dicatur, non inuenitur. § 72 At in omnibus his quattuor sententiis ueritas pro communione catholicae est, quia, si utraque uera sunt, propter homines quales et uos habebatis communionem orbis terrarum deserere minime debebatis; si utraque falsa sunt, propter nulla crimina traditionis cauendum erat orimencrimen atrocissimum diuisiooisdiuisionis; si nostra uera", + "candidate_score": 0.627866, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_1_3", + "bdc_text": "Rediit heri Capito noster BasilaeaCapito hielt sich um den 19 . Januar in Basel auf , wie aus einem Brief von Myconius hervorgeht ( Capito , Corr. 184f , Nr. 547 ) . et narrat se mihi tuas ad me literas Nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_622", + "psc_text": "quando maculosam conscientiam non sancte dantis ignorat, et litigioBOlitigioso strepitu cuncta perturbans occultare maluit, quid ab eo quaereretur, quam hoc respondere quaerenti, unde statim snffocaretursuffocaretur, numquam tamen putans ab hominibus bene cordatis legi posse litteras nostras aut ab eis legi suas, qui legissent et meas quibus respondere se finxit. § 51 Nam hoc, quod modo dixi, in illa ipsa epistula mea, contra quam scribendo nihil dixit, euidentissime positum est, et quid ibi egerit, quaeso, parumper aduertite et, quamuis 16 cf. pag. 171, 8 2 si om. uml conscientia polluta v 4 angustias PQ 7 respoudere 0 22 nesciret fugeret PQ nesciret om. Oml, add. mg. m2 27 putant 0 30 dixi modo Qml illi faueafisfaueatis nosque oderitis, si potestis, aequo animo tolerate. quia enim priore epistula sua, cuius primis partibus, quae solae in manus nostras tunc uenerant, primo responderam, ita spem baptizandi hominis in homine baptizante posuerat, ut . diceret:", + "candidate_score": 0.625327, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_136", + "bdc_text": "Dolet etiam , quod tam multi nondum intelligentes , quid in hac controversia sit , sic turbant orbem et perdunt bonos .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_143", + "psc_text": "esse quod dictum est: si quia ergo traditor factus es, baptismum perdidisti. si enim perdidit, redeat et recipiat; si autem redit et non recipit, non perdiderat deinde, si propterea dictum est apostolis: iam uos mundi estis et: pacem meam do uobis, quia iam inde discesserat traditor, non erat ergo munda et pacifica cena illa tanti sacramenti, quam priusquam ille exiret omnibus dedit. quod si clausis oculis dicere audetis, quid faciamus nisi potius nos exclamemus: 'o ultrix furoris caecitas eorum qui uolunt esse legis doctores, sicut dicit apostolus, non intellegentes neque quae locuntur neque de quibus affirment'? nisi tamen pertinaciae caecitas impediret, non erat difficilis intellectus, ut uideres non dixisse dominum praesente Iuda: 'nondum mundi estis', sed: iam uos mundi estis. addidit autem (non omnes\\\\ quia ibi erat qui mundus non erat. qui tamen si praesentia sua ceteros pollueret, non eis diceretur: iam uos mundi estis, sed diceretur, ut dixi: 'nondum", + "candidate_score": 0.624035, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_7", + "bdc_text": "am Fernbleiben der Zürcher von der Konstanzer Tagung vom Dezember 1534 geübt ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_167", + "psc_text": "tnessemmessem, id est usque in finem saeculi, inter zizania crescere iussum est, uestris maledictis interisse credatur. uerumtamen et in ipsis zizaniis, quae usque in finem non colligi sed tolerari praecepta sunt, et in ipsa palea, quae non nisi ultimo uentilabro tota separabitur, audet quisquam dicere falsum esse baptisma quod in nomine patris et filii et spiritus sancti datur et sumitur? quos testimonietestimonio grauidatarum ferainarumfeminarum conuictos uel collegas uel presbyteros uestros ab honore deponitis — quandoquidem ista exempla ubique non desunt —, quaero, antequam conuincerentur, utrum fallaces fuerint an ueraceaueraces. respondebis utique: cfallacesfallaces). cur ergo uerum baptismum et habebant et dabant? cur in eis diuinam ueritatem . non corrumpebat humana fallacia? nonne uerissime scriptum est: sanitussanatus enim spiritus disciplinae effugiet fictum? fictos ergo istos cum sanctus spiritus fugeret, cur apud eos baptismi ueritas erat, nisi quia spiritus saactus hominis fallaeiamfallaciam, non ueritatem sacramenti fugiebat? porro 13 cf. Uatth. 13, 24-30. 36—43", + "candidate_score": 0.616994, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_3", + "bdc_text": "et narrat se mihi tuas ad me literas Nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_687", + "psc_text": "nos non essent non praetermiserim demonstrare, ipse quae posui partim omnino non attigit, partim quae tractare uoluit nihil aliud se quam exire inde non potuisse monstrauit, non diu hortandi estis uel admonendi. ut uideatis quid tenere, quid cauere debeatis. sed forte in sanctarum scripturarum testimoniis talis apparuit, in his uero documentis quae inter homines de ipso schismate gesta sunt, aliquid ualuit. immo uero et in his, quamquam post diuina testimonia superfluo requirantur, quid commemorauit aut quid probauit? qui cum fuisset grauiter in traditores inuectus et multa in eos etiam de sanctis libris testimonia proclamasset, nihil tamen dixit unde nos ostenderet traditores. ego autem commemoraui Siluanum Cirtensem, cui quibusdam interpositis etiam ipse successit, cum adhuc esset subdiaconus, gestis municipalibus expressum esse traditorem. contra hoc ille mutire nil ausus est. et profecto uidetis, quanta eum necessitudo compellebat ad respondendum, ut uidelicet prodecessorem suum et non solum consocium, sed ut ita dicam etiam", + "candidate_score": 0.602328, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_51", + "bdc_text": "Martin Bucer contre Robert d'Avranches ( 1534 ) , in :", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_366", + "psc_text": "16 militis scripti malitia codd. tI, cf. p. 114, 29 17 uinolenta PQv 19 pemoctcndi Oml 25 eius] uero PQv enim coni. Engdbreckt cui] caius PQ 28 ascendit 0 animo sunt quo tunc Petrus fuit, cum ferrum pro Christi nomine strinxit. sed multum interest inter uestram persecutionem et istorum. uos similes estis seruo sacerdotis IudaeoromIudaeorum, quia seruientes principibus uestris aduersus ecclesiam catholicamrcatholicam id est aduersus Christi corpus, armamini; isti autem tales: sunt qualis tunc Petrus fuit, qui pro Christi corpore, id est pro ecclesia, etiam corporaliter pugnant. sed si ipsis dicitur ut quiescant, sicut Petro tunc dictum est, quanto magis nobis dicendum est, ut haeretico furore deposito ad ea membra pertineatis pro quibus illi sic dimicant! sed laesi a talibus etiam nos odistis et, tamquam aures dexteras perdideritis, Christum sedentem ad patris dexteram non auditis.' sed quibus loquar aut quando eis loquar, quibus nec horam inuenio uinum etiam mane ructuantibus", + "candidate_score": 0.600519, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_51", + "bdc_text": "Martin Bucer contre Robert d'Avranches ( 1534 ) , in :", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_655", + "psc_text": "uenit in manus nostras; huic respondimus. quae nostra responsio cum etiam in illius uenisset manus, scripsit hanc contra quam nunc refellimus et eum nostrae non respondisse monstramus. in illa ergo prima parte scriptorum eius, quibus primum respondimus, haec sunt testimonia scripturarum, quae nobis putauit aduersa: arbor bona bonos fructus facit, et arbor mala malos fructus facit. numquid colligunt de spinis uuasY, etiterum: omnis homo bonus de thesauro cordis sui profert bona, et omnis homo malus de thesauro cordis sui profert mala, et iterum: qui baptizatur a mortuo non ei prodest lauatio eius, his testimoniis nolens ostendere talem fieri eum qui baptizatur, qualis fuerit a quo baptizatur. ego contra quemadmodum accipienda essent haec testimonia et quod eius intentionem nihil adiuuarent ostendi. cetera uero quae posuit dicta in malos et sceleratos homines non esse aduersus frumenta dominica, sicut praedicta et promissa 12 lib. II 19, 42 13 Mattb. 10, 23 20 sqq.]", + "candidate_score": 0.600416, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_3", + "bdc_text": "et narrat se mihi tuas ad me literas Nicht erhalten ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_332", + "psc_text": "non sunt, pro nobisuobis sunt. § 178 Augustinus respondit: Cur non dicis multa liberius te prolaturum de tuo, quae in scripturis non inueniuntur? si enim de scripturis sanctis uelis testimonia proferre, numquid ea quae non inueneris proferes? uestra autem mendacia quam multa sint in uestra potestate est. ubi enim scriptum est quod posuisti uel quando aut domino illud suggestum est aut a domino illud responsum est? multi in nomine tuo manus imponunt et nobis- 5 cf. Ioh. 14, 6 7 cf. Gal. 1,8 14 Ps. 100. 5 22 cf. Luc. 9,49-50 4 saeculi om. PQ 6 cumgaudeat Oml 13 te s. I. 0 14 secreto deleui 15 occulte del. 0m2, om. PQv 18 ego] ecce PQ 19 ihesura Q 23 dimitt.. (ras. 2—3 litt.) 0 25 uerum dicis multo uberius codd. v, emendnui cum non sunt numquam filio dei quisquam discipulorum dixit. unde nec illud ab eo responderi potuit: dimittite", + "candidate_score": 0.599418, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_13_15", + "bdc_text": "Utinam id paucos ante dies factum novissem ! Svevia repetenda mihi est citius Bucer verließ Straßburg Anfang Februar , war am 15 . Februar in Tübingen , am 16 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_691", + "psc_text": "in eadem Constantiniensi ciuitate Siluanum episcopum maiores uestri in ipso exordio sui schismatis ordinarunt. iste cum adhuc esset subdiaconus, manifestissimus traditor 12 cf. Cresc. III 27, 30—29, 83 20 lib. II 16, 36. Matth. 7, 15—16 28 lib. I 21, 23-22, 24 1 ostendere Oml 5 si om. v 8 praedeceBsore Om2PQv 9 offenderet Oml 10 saltim PQ 12 zenofilo 0 13 alligatam Oml 14 obtima 0 16 ut om. 0 20 aeninnt l. c. 21 inta9 l. c. 26 constantinianensi 0 constantiniacensi PQ 28 ordinauernnt h, ut at I 21, 23* municipalibus gestis expressus est. si et uos aduersus maiores nostros aliqua documenta profertis, aequa condicio postulatur, ut (aut) utraque uera aut utraque falsa credamus. si utraque uera sunt, uoauos estis sine dubio schismatis rei, qui crimina uos fugere in totius orbis communione finxistis, quae in ipsa particula uestrae concisionis habebatis. si autem utraque falsa sunt, uos estis sine", + "candidate_score": 0.59747, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_13_15", + "bdc_text": "Utinam id paucos ante dies factum novissem ! Svevia repetenda mihi est citius Bucer verließ Straßburg Anfang Februar , war am 15 . Februar in Tübingen , am 16 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_49", + "psc_text": "iste cum adhuc esset subdiaconus, manifestissimus traditor municipalibus gestis expressus est. si et uos aduersus maiores nostros aliqua documenta profertis, aequa condicio postulatur, ut aut utraque uera aut utraque falsa esse credamus. si utraque uera sunt, uos estis sine dubio schismatis rei, qui crimina uos fugere in totius orbis communione finxistis, quae in ipsa particula uestrae concisionis habebatis. si autem utraque falsa sunt, uos estis sine dubio schismatis rei, qui propter falsa crimina traditorum immani separationis crimine maculamini. quodsi a nobis aliqua et a uobis nulla uel a nobis uera et a uobis falsa proferuntur, non est discutiendum quam penitus uestra ora claudantur. § 24 Quid, si uos sancta et uera Christi ecclesia conuinceret atque superaret, etiamsi nos nulla uel falsa, uos autem 2 cf. II 16, 36 cf. Matth. 7, 15 12 cf. II 16, 36 Matth. 7, 16 ergo-po 19, 13 praecidistis] III 58, 70 29 cap. 22]", + "candidate_score": 0.596524, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_66", + "bdc_text": "Ego ea de caussa meis impensis tantum emensus Lesung unsicher ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_564", + "psc_text": "meam impedire perspicitis, cui quid respondeat ille non inueniens, ne tamen taceat, irruit identidem in personam meam, dicerem recedens a causa, si omnino accessisset ad causam. quippe quasi de. me agatur et non de ecclesiae uel baptismi ueritate, ideo me dicit subtractis illis duobus uerbis argumentatum, ut quasi conscientiae meae non obsit, quod inquinatoris, ut dicit, mei sacrilegam ignoraui conscientiam. quod si ita esset, uerbum illud quod positum est 'sciens' additum mihi potius prodesset et obesset ablatum. si enim me ita defendi uoluissem, ut baptizatoris mei putarer ignorasse conscientiam, pro me locutum acciperem Petilianum, quando non utcumque ait: (qui fidem a perfido sumpserit', sed: rquiqui fidem sciens a perfido sumpserit non fidem percipit sed reatum,' ut hinc ego non me reatum, sed fidem percepisse iactarem, quia dicerem: 'non ego sciens a perfido accepi, sed homo conscientiam dantis hominis ignoraui'. uidete itaque et numerate, si potestis, quanta superflua loquatur ad unum", + "candidate_score": 0.594621, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_12_14", + "bdc_text": "Porro , mi Bullingere , res belle habent , dum colloquium promittis . Utinam id paucos ante dies factum novissem ! Svevia repetenda mihi est citius Bucer verließ Straßburg Anfang Februar , war am 15 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_687", + "psc_text": "nos non essent non praetermiserim demonstrare, ipse quae posui partim omnino non attigit, partim quae tractare uoluit nihil aliud se quam exire inde non potuisse monstrauit, non diu hortandi estis uel admonendi. ut uideatis quid tenere, quid cauere debeatis. sed forte in sanctarum scripturarum testimoniis talis apparuit, in his uero documentis quae inter homines de ipso schismate gesta sunt, aliquid ualuit. immo uero et in his, quamquam post diuina testimonia superfluo requirantur, quid commemorauit aut quid probauit? qui cum fuisset grauiter in traditores inuectus et multa in eos etiam de sanctis libris testimonia proclamasset, nihil tamen dixit unde nos ostenderet traditores. ego autem commemoraui Siluanum Cirtensem, cui quibusdam interpositis etiam ipse successit, cum adhuc esset subdiaconus, gestis municipalibus expressum esse traditorem. contra hoc ille mutire nil ausus est. et profecto uidetis, quanta eum necessitudo compellebat ad respondendum, ut uidelicet prodecessorem suum et non solum consocium, sed ut ita dicam etiam", + "candidate_score": 0.593689, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_66", + "bdc_text": "Ego ea de caussa meis impensis tantum emensus Lesung unsicher ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa027.opp-lat1_window_622", + "psc_text": "quando maculosam conscientiam non sancte dantis ignorat, et litigioBOlitigioso strepitu cuncta perturbans occultare maluit, quid ab eo quaereretur, quam hoc respondere quaerenti, unde statim snffocaretursuffocaretur, numquam tamen putans ab hominibus bene cordatis legi posse litteras nostras aut ab eis legi suas, qui legissent et meas quibus respondere se finxit. § 51 Nam hoc, quod modo dixi, in illa ipsa epistula mea, contra quam scribendo nihil dixit, euidentissime positum est, et quid ibi egerit, quaeso, parumper aduertite et, quamuis 16 cf. pag. 171, 8 2 si om. uml conscientia polluta v 4 angustias PQ 7 respoudere 0 22 nesciret fugeret PQ nesciret om. Oml, add. mg. m2 27 putant 0 30 dixi modo Qml illi faueafisfaueatis nosque oderitis, si potestis, aequo animo tolerate. quia enim priore epistula sua, cuius primis partibus, quae solae in manus nostras tunc uenerant, primo responderam, ita spem baptizandi hominis in homine baptizante posuerat, ut . diceret:", + "candidate_score": 0.593655, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 20, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones", + "max_score": 0.716517, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28_30", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur . Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae . Et effert hoc ea verborum forma , ut dicat ministrum remittere peccataVgl. Joh 20 , 23. , regignereVgl. Tit 3 , 5. , Christo induereVgl. Gal 3 , 27. , peccata abluereVgl. Apg 22 , 16 ;", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_625", + "psc_text": "Principium est quia et loquitur nobis (Joan. VIII, 25). Sic in Evangelio per carnem ait; et hoc insonuit foris auribus hominum, ut crederetur, et intus quaereretur, et inveniretur in aeterna veritate, ubi omnes discipulos bonus et solus magister docet. Ibi audio vocem tuam, Domine, dicentem mihi, quoniam ille loquitur nobis qui docet nos. Qui autem non docet nos, etiam si loquitur, non nobis loquitur. Quis porro nos docet, nisi stabilis veritas? Quia et per creaturam mutabilem cum admonemur, ad veritatem stabilem ducimur; ubi vere discimus cum stamus et audimus eum, et gaudio gaudemus propter vocem sponsi (Joan. III, 29), reddentes nos unde sumus. Et ideo Principium, quia nisi maneret, cum erraremus non esset quo rediremus. Cum autem redimus ab errore, cognoscendo utique redimus; ut autem cognoscamus, docet nos, quia Principium est, et loquitur nobis. CAPUT IX. Quomodo Verbum Dei loquatur cordi. 11. In hoc Principio, Deus, fecisti coelum et terram,", + "candidate_score": 0.716517, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_27_29", + "bdc_text": "Ibi cupimus eludi veteratoris antiquides Teufels. conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur . Docet autem scriptura Christi veram ac realem communionem , qua sumus caro de carne eiusVgl. Eph 5 , 30 . etc. , exhiberi sacramentis per ministerium ecclesiae .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_625", + "psc_text": "Principium est quia et loquitur nobis (Joan. VIII, 25). Sic in Evangelio per carnem ait; et hoc insonuit foris auribus hominum, ut crederetur, et intus quaereretur, et inveniretur in aeterna veritate, ubi omnes discipulos bonus et solus magister docet. Ibi audio vocem tuam, Domine, dicentem mihi, quoniam ille loquitur nobis qui docet nos. Qui autem non docet nos, etiam si loquitur, non nobis loquitur. Quis porro nos docet, nisi stabilis veritas? Quia et per creaturam mutabilem cum admonemur, ad veritatem stabilem ducimur; ubi vere discimus cum stamus et audimus eum, et gaudio gaudemus propter vocem sponsi (Joan. III, 29), reddentes nos unde sumus. Et ideo Principium, quia nisi maneret, cum erraremus non esset quo rediremus. Cum autem redimus ab errore, cognoscendo utique redimus; ut autem cognoscamus, docet nos, quia Principium est, et loquitur nobis. CAPUT IX. Quomodo Verbum Dei loquatur cordi. 11. In hoc Principio, Deus, fecisti coelum et terram,", + "candidate_score": 0.691521, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_131_133", + "bdc_text": "Quia te profecto eximie amo , ideo ago sic libere tecum . Si ea non boni consulas aut alia suspiceris , quam ego profiteor - ut hoc malum omnino apud vos nonnihil valet , cautionem putare statim quod deterius est suspicari - , facies , quod a te non expecto . Novit dominus , quod hic ago ecclesiae caussam et vestram .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_385", + "psc_text": "Et de vinculo quidem desiderii concubitus quo arctissimo tenebar, et saecularium negotiorum servitute, quemadmodum me exemeris narrabo, et confitebor nomini tuo, Domine, adjutor meus et redemptor meus. Agebam solita, crescente anxietudine, et quotidie suspirabam tibi; frequentabam ecclesiam tuam, quantum vacabat ab eis negotiis sub quorum pondere gemebam. Mecum erat Alypius otiosus ab opere jurisperitorum post assessionem tertiam, exspectans quibus iterum consilia venderet, sicut ego vendebam dicendi facultatem, si qua docendo praestari potest. Nebridius autem amicitiae nostrae cesserat, ut omnium nostrum familiarissimo Verecundo, Mediolanensi civi et grammatico subdoceret, vehementer desideranti et familiaritatis jure flagitanti de numero nostro fidele adjutorium, quo indigebat nimis. Non itaque Nebridium cupiditas commodorum eo traxit: majora enim posset si vellet de litteris agere; sed officio benevolentiae petitionem nostram contemnere noluit amicus dulcissimus et mitissimus. Agebat autem illud prudentissime, cavens innotescere personis secundum hoc saeculum majoribus, devitans in eis omnem inquietudinem animi, quem volebat habere liberum et quam", + "candidate_score": 0.676689, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_118_120", + "bdc_text": "vgl . HBBibl I 37f. 42f. 52f. , minus ecclesiae oberit . Quod non dico , quod non cupiam tua omnia iam ędita aut timeam te mea praeversurum . Qua ratione namque ego Paulum suscepi tractare , ut scilicet argumentationes fusius explicem et quibus nitantur mediismediis am Rande nachgetragen.", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_355", + "psc_text": "pietatis, aut si in affectu quem salubrem imbiberam perstitissem, putarem etiam ex illis libris eum posse concipi, si eos solos quisquam didicisset. CAPUT XXI. Quid in sacris Libris invenerit, non inventum in Platonicis. 27. Itaque avidissime arripui venerabilem stilum Spiritus tui, et prae caeteris apostolum Paulum; et perierunt illae quaestiones in quibus mihi aliquando visus est adversari sibi, et non congruere testimoniis Legis et Prophetarum textus sermonis ejus. Et apparuit mihi una facies eloquiorum castorum, et exsultare cum tremore didici. Et coepi, et inveni quidquid illac verum legeram, hac cum commendatione gratiae tuae dici; ut qui videt, non sic glorietur quasi non acceperit, non solum id quod videt, sed etiam ut videat (quid enim habet quod non accepit? [I Cor. IV, 7] ): et ut te, qui es semper idem, non solum admoneatur ut videat, sed etiam sanetur ut teneat: et qui de longinquo videre non potest, viam tamen ambulet", + "candidate_score": 0.676389, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_9_11", + "bdc_text": "Fateor , mi Bullingere , turbavit aliquantulum , quod non successerat colloquium , quod ambivi toties et tanto studio . At tibi irasci qui possem synceriter adeo caussam Christi agenti ? Quanquam hoc ipso vehementius doleat obstare adeo praetenues verborum quorundam nubeculas , quominus agnoscamini a plerisque catholicae ecclesiae consentire , et vos putetis ab ea dissentire illos .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_237", + "psc_text": "meum simul cum verbis quae diligebam, res etiam quas negligebam. Neque enim ea dirimere poteram. Et dum cor aperirem ad excipiendum quam diserte diceret, pariter intrabat et quam vere diceret, gradatim quidem. Nam primo etiam ipsa defendi posse mihi jam coeperant videri, et fidem catholicam, pro qua nihil posse dici adversus oppugnantes Manichaeos putaveram, jam non impudenter asseri existimabam; maxime audito uno atque altero, et saepius aenigmate soluto de Scriptis veteribus: ubi, cum ad litteram acciperem, occidebar. Spiritualiter itaque plerisque illorum librorum expositis locis, jam reprehendebam desperationem meam, illam duntaxat qua credideram Legem et Prophetas detestantibus atque irridentibus resisti omnino non posse. Nec tamen jam ideo mihi catholicam viam tenendam esse sentiebam, quia et ipsa poterat habere doctos assertores suos qui copiose et non absurde objecta refellerent; nec ideo jam damnandum illud quod tenebam, quia defensionis partes aequabantur. Ita enim Catholica non mihi victa videbatur, ut nondum etiam victrix appareret.", + "candidate_score": 0.67596, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_113_115", + "bdc_text": "Iam omnino spero fore , ut aliquando de religione publicitus tractandum sit . Valde itaque te oro : Praecipuas controversias diligenter cognosce , quid scholastici tradunt , ipse vide , ex patribus te muni .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_352", + "psc_text": "Apollinaristarum hunc errorem esse cognoscens, catholicae fidei collaetatus et contemperatus est. Ego autem aliquanto posterius didicisse me fateor, in eo quod Verbum caro factum est, quomodo catholica veritas a Photini falsitate dirimatur. Improbatio quippe haereticorum facit eminere quid Ecclesia tua sentiat, et quid habeat sana doctrina. Oportuit enim et haereses esse, ut probati manifesti fierent inter infirmos (I Cor. XI, 19). CAPUT XX. Ex Platonicis libris peritior, sed inflatior evaserat. 26. Sed tunc lectis Platonicorum illis libris, posteaquam inde admonitus quaerere incorpoream veritatem, invisibilia tua, per ea quae facta sunt, intellecta conspexi; et repulsus sensi quid per tenebras animae meae contemplari non sinerer, certus esse te, et infinitum esse, nec tamen per locos finitos infinitosve diffundi; et vere te esse qui semper idem ipse esses, ex nulla parte nulloque motu aliter aut aliter; caetera vero ex te esse omnia, hoc solo firmissimo documento, quia sunt: certus quidem in istis eram,", + "candidate_score": 0.661022, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_88_90", + "bdc_text": "Hic religiosius observo , quod illic non licuit . In hoc sudo , ut ostendam consensum ecclesiae per omnia secula . Nec patres nec scholastici ita , ut contemnimus plerumque utrosqueutrosque übergeschrieben. , absque iudicio sua scripserunt .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_789", + "psc_text": "Vident enim faciem tuam semper (Matth. XVIII, 10), et ibi legunt sine syllabis temporum, quid velit aeterna voluntas tua. Legunt, eligunt et diligunt; semper legunt, et nunquam praeterit quod legunt. Eligendo enim et diligendo legunt ipsam incommutabilitatem consilii tui. Non clauditur codex eorum, nec plicatur liber eorum; quia tu ipse illis hoc es, et es in aeternum: quia super hoc firmamentum ordinasti eos, quod firmasti super infirmitatem inferiorum populorum, ubi suspicerent et cognoscerent misericordiam tuam, temporaliter enuntiantem te, qui fecisti tempora. In coelo enim, Domine, misericordia tua, et veritas tua usque ad nubes (Psal. XXXV, 6). Transeunt nubes, coelum autem manet. Transeunt praedicatores verbi tui ex hac vita in aliam vitam; Scriptura vero tua usque in finem saeculi super populos extenditur. Sed et coelum et terra transibunt; sermones autem tui non transibunt (Matth. XXIV, 35): quoniam et pellis plicabitur, et fenum super quod extendebatur, cum claritate sua praeteriet; verbum autem", + "candidate_score": 0.660672, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_80", + "bdc_text": "Nos nihil possemus in his rebus verum dicere , nisi id suggerat spiritus sanctus Vgl. Joh 14 , 26. .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_842", + "psc_text": "admoneor ut dicam: Certe nemo scit quae Dei sunt, nisi Spiritus Dei. Quomodo ergo scimus et nos quae a Deo donata sunt nobis? Respondetur mihi quoniam quae per ejus Spiritum scimus, etiam sic nemo scit, nisi Spiritus Dei. Sicut enim recte dictum est, Non enim vos estis qui loquimini (Matth. X, 20) , eis qui in Spiritu Dei loquerentur; sic recte dicitur, Non vos estis qui scitis, eis qui in Dei Spiritu sciunt. Nihilominus igitur recte dicitur, Non vos estis qui videtis, eis qui in Spiritu Dei vident: ita quidquid in Spiritu Dei vident quia bonum est; non ipsi, sed Deus videt quia bonum est. Aliud ergo est, ut putet quisque malum esse quod bonum est, quales supradicti sunt: aliud, ut quod bonum est, videat homo quia bonum est; sicut multis tua creatura placet quia bona est, quibus tamen non tu places in ea, unde frui magis ipsa quam te", + "candidate_score": 0.658409, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_128_130", + "bdc_text": "Certe Bernensis et aliae disputationes Bucer denkt an die Berner Disputation von 1528 und wohl auch an die beiden Zürcher Disputationen von 1523 . non debent nos efferre . Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_731", + "psc_text": "non esse coaeternam, quamvis ubi facta sit, omiserit enuntiare ista narratio? CAPUT XXIII. Duo dissensionum genera in Scripturis interpretandis. 32. His ergo auditis atque perspectis pro captu infirmitatis meae, quam tibi confiteor scienti Deo meo, duo video dissensionum genera oboriri posse, cum aliquid a nuntiis veracibus per signa enuntiatur: unum si de veritate rerum, alterum si de ipsius qui enuntiat voluntate dissensio est. Aliter enim quaerimus de creaturae conditione quid verum sit; aliter autem quid in his verbis Moyses, egregius domesticus fidei tuae, intelligere lectorem auditoremque voluerit. In illo primo genere discedant a me omnes, qui ea quae falsa sunt, se scire arbitrantur. In hoc item altero discedant a me omnes qui ea quae falsa sunt, Moysen dixisse arbitrantur. Conjungar autem illis, Domine, in te, et delecter cum eis in te, qui veritate tua pascuntur in latitudine charitatis; et accedamus simul ad verba Libri tui, et quaeramus in eis voluntatem", + "candidate_score": 0.65302, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_130_132", + "bdc_text": "Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus . Quia te profecto eximie amo , ideo ago sic libere tecum . Si ea non boni consulas aut alia suspiceris , quam ego profiteor - ut hoc malum omnino apud vos nonnihil valet , cautionem putare statim quod deterius est suspicari - , facies , quod a te non expecto .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_753", + "psc_text": "bonae spei parvulos haec verba Libri tui non territant, alta humiliter, et pauca copiose. Sed omnes quos in eis verbis vera cernere ac dicere fateor, diligamus nos invicem, pariterque diligamus te Deum nostrum fontem veritatis, si non vana, sed ipsam sitimus; eumdemque famulum tuum Scripturae hujus dispensatorem, Spiritu tuo plenum ita honoremus, ut hoc eum te revelante cum haec scriberet attendisse credamus, quod in eis maxime et luce veritatis, et fruge utilitatis excellit. CAPUT XXXI. Sensisse putandus est Moyses quidquid veri potest in ipsius verbis inveniri. 42. Ita cum alius dixerit, Hoc sensit quod ego; et alius, Imo illud quod ego; religiosius me arbitror dicere, Cur non utrumque potius, si utrumque potius, si utrumque verum est? Et si quid tertium, et si quid quartum, et si quid omnino aliud verum quispiam in his verbis videt; cur non illa omnia vidisse credatur, per quem unus Deus sacras Litteras vera et diversa", + "candidate_score": 0.652012, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_648", + "psc_text": "exemplum tanta rerum numerositas. Intueor auroram, oriturum solem praenuntio: quod intueor, praesens est; quod praenuntio, futurum: non sol futurus qui jam est, sed ortus ejus qui nondum est: tamen etiam ortum ipsum nisi animo imaginarer, sicut modo cum id loquor, non eum possem praedicere. Sed nec illa aurora quam in coelo video, solis ortus est, quamvis eum praecedat; nec illa imaginatio in animo meo: quae duo praesentia cernuntur, ut futurus ille ante dicatur. Futura ergo nondum sunt; et si nondum sunt, non sunt: et si non sunt, videri omnino non possunt; sed praedici possunt ex praesentibus, quae jam sunt, et videntur. CAPUT XIX. Non capit modum, quo Deus docet futura. 25. Tu itaque, regnator creaturae tuae, quis est modus quo doces animas ea quae futura sunt? docuisti enim prophetas tuos. Quisnam ille modus est quo doces futura, cui futurum quidquam non est; vel potius de futuris doces praesentia? Nam quod", + "candidate_score": 0.65193, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_149_151", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 497 ] , S. 460 , 57f. , hic optimus et studiosissimus adolescens , mirifice proficit in linguis et omni studiorum genere et veretur se apud vos docendis pueris addicendum . Iam profecto ad maiora natus est . Plurimum itaque te obsecro :", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_52", + "psc_text": "tibi miserationes tuas, quibus eruisti me ab omnibus viis meis pessimis; ut dulcescas mihi super omnes seductiones quas sequebar; et amem te validissime et amplexer manum tuam totis praecordiis meis, et eruas me ab omni tentatione usque in finem. Ecce enim tu, Domine, rex meus et Deus meus, tibi serviat quidquid utile puer didici; tibi serviat quod loquor, et scribo, et lego, et numero: quoniam cum vana discerem, tu disciplinam dabas mihi; et in eis vanis peccata delectationum mearum dimisisti mihi. Didici enim in eis multa verba utilia; sed et quae in rebus non vanis disci possunt: et ea via tuta est in qua pueri ambularent. CAPUT XVI. Improbat modum juventutis erudiendae. 25. Sed vae tibi, flumen moris humani! Quis resistet tibi? quamdiu non siccaberis? quousque volves Evae filios in mare magnum et formidolosum, quod vix transeunt qui lignum conscenderint? Nonne ego in te legi et tonantem Jovem et adulterantem?", + "candidate_score": 0.651203, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_28", + "bdc_text": "conatus , quod futurum non dubito , si sentire , ut scriptura docet , et loqui , ut illa loqui solet , non gravemur .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_625", + "psc_text": "Principium est quia et loquitur nobis (Joan. VIII, 25). Sic in Evangelio per carnem ait; et hoc insonuit foris auribus hominum, ut crederetur, et intus quaereretur, et inveniretur in aeterna veritate, ubi omnes discipulos bonus et solus magister docet. Ibi audio vocem tuam, Domine, dicentem mihi, quoniam ille loquitur nobis qui docet nos. Qui autem non docet nos, etiam si loquitur, non nobis loquitur. Quis porro nos docet, nisi stabilis veritas? Quia et per creaturam mutabilem cum admonemur, ad veritatem stabilem ducimur; ubi vere discimus cum stamus et audimus eum, et gaudio gaudemus propter vocem sponsi (Joan. III, 29), reddentes nos unde sumus. Et ideo Principium, quia nisi maneret, cum erraremus non esset quo rediremus. Cum autem redimus ab errore, cognoscendo utique redimus; ut autem cognoscamus, docet nos, quia Principium est, et loquitur nobis. CAPUT IX. Quomodo Verbum Dei loquatur cordi. 11. In hoc Principio, Deus, fecisti coelum et terram,", + "candidate_score": 0.650035, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_145_147", + "bdc_text": "ianuarii . Tuus Bucerus . Est et aliud , quod a te contendo , mi frater , quantum apud te gratia et studio valeo .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_594", + "psc_text": "Minus mihi in hac re notus sum ipse quam tu. Obsecro te, Deus meus, et meipsum mihi indica, ut confitear oraturis pro me fratribus meis quod in me saucium comperero. Iterum me diligentius interrogem. Si utilitate proximi moveor in laudibus meis, cur minus moveor, si quisquam alius injuste vituperetur, quam si ego? cur ea contumelia magis mordeor quae in me, quam quae in alium eadem iniquitate coram me jacitur? An et hoc nescio? Etiamne id restat ut ipse me seducam, et verum non faciam coram te in corde et lingua mea? Insaniam istam, Domine, longe fac a me, ne oleum peccatoris mihi sit os meum ad impinguandum caput meum (Psal. CXL, 5). CAPUT XXXVIII. Et virtuti periculum a vana gloria. 63. Egenus et pauper ego sum, et melior in occulto gemitu displicens mihi, et quaerens misericordiam tuam, donec reficiatur defectus meus, et perficiatur usque in pacem quam nescit arrogantis oculus.", + "candidate_score": 0.641632, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_100_102", + "bdc_text": "Tu mihi , mi frater , hoc nomine plurimum coleris , quod patres legis nec sine iudicio , quod etiam indies certius illos adducis . Scholastica non attigisti per aetatem Bullinger hatte während seiner Studienzeit in Köln neben dem Humanismus auch die Scholastik kennengelernt ; vgl. HBD 4f ;", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_216", + "psc_text": "foeda est et intemperans licentia scholasticorum. Irrumpunt impudenter, et prope furiosa fronte perturbant ordinem, quem quisque discipulis ad proficiendum instituerit. Multa injuriosa faciunt mira hebetudine, et punienda legibus, nisi consuetudo patrona sit; hoc miseriores eos ostendens, quo jam quasi liceat, faciunt quod per tuam aeternam legem nunquam licebit; et impune se facere arbitrantur, cum ipsa faciendi caecitate puniantur, et incomparabiliter patiantur pejora, quam faciunt. Ergo quos mores, cum studerem meos esse nolui; eos, cum docerem, cogebar perpeti alienos: et ideo placebat ire ubi talia non fieri, omnes qui noverant, indicabant. Verum autem tu, spes mea et portio mea in terra viventium (Psal. CXLI, 6), ad mutandum terrarum locum pro salute animae meae, et Carthagini stimulos quibus inde avellerer, admovebas, et Romae illecebras quibus attraherer, proponebas mihi per homines qui diligunt vitam mortuam, hinc insana facientes, inde vana pollicentes; et ad corrigendos gressus meos utebaris occulte et illorum et mea perversitate.", + "candidate_score": 0.638022, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_149", + "bdc_text": "vgl. HBBW IV [Nr. 497 ] , S. 460 , 57f. , hic optimus et studiosissimus adolescens , mirifice proficit in linguis et omni studiorum genere et veretur se apud vos docendis pueris addicendum .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_52", + "psc_text": "tibi miserationes tuas, quibus eruisti me ab omnibus viis meis pessimis; ut dulcescas mihi super omnes seductiones quas sequebar; et amem te validissime et amplexer manum tuam totis praecordiis meis, et eruas me ab omni tentatione usque in finem. Ecce enim tu, Domine, rex meus et Deus meus, tibi serviat quidquid utile puer didici; tibi serviat quod loquor, et scribo, et lego, et numero: quoniam cum vana discerem, tu disciplinam dabas mihi; et in eis vanis peccata delectationum mearum dimisisti mihi. Didici enim in eis multa verba utilia; sed et quae in rebus non vanis disci possunt: et ea via tuta est in qua pueri ambularent. CAPUT XVI. Improbat modum juventutis erudiendae. 25. Sed vae tibi, flumen moris humani! Quis resistet tibi? quamdiu non siccaberis? quousque volves Evae filios in mare magnum et formidolosum, quod vix transeunt qui lignum conscenderint? Nonne ego in te legi et tonantem Jovem et adulterantem?", + "candidate_score": 0.637366, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_94", + "bdc_text": "Profecto aliud opus est - veritatem certo ex istis , quae mundum occuparunt , eruere tenebristenebris übergeschrieben .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_726", + "psc_text": "erat invisibilis et incomposita, et tenebrae erant super abyssum; non illam informitatem nomine coeli et terrae Scriptura appellavit; sed jam erat, inquit, ipsa informitas quam terram invisibilem et incompositam tenebrosamque abyssum nominavit, de qua coelum et terram Deum fecisse praedixerat, spiritualem scilicet, corporalemque creaturam. Aliud qui dicit: Terra autem erat invisibilis et incomposita, et tenebrae erant super abyssum, id est, Informitas quaedam jam materies erat, unde coelum et terram Deum fecisse Scriptura praedixit: totam scilicet corpoream mundi molem, in duas maximas partes, superiorem atque inferiorem distributam, cum omnibus quae in eis sunt usitatis notisque creaturis. CAPUT XXII. Aliquid esse a Deo conditum, de quo sileat liber Genesis, nihil repugnat. 31. Cum enim duabus istis extremis sententiis resistere quisquam ita tentaverit: Si non vultis hanc informitatem materiae coeli et terrae nomine appellatam videri; erat ergo aliquid quod non fecerat Deus, unde coelum et terram faceret; neque enim Scriptura narravit quod istam", + "candidate_score": 0.636071, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_129_131", + "bdc_text": "non debent nos efferre . Scripturas nunc versant et sua aliis didicerunt efferre coloribus . Quia te profecto eximie amo , ideo ago sic libere tecum .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_789", + "psc_text": "Vident enim faciem tuam semper (Matth. XVIII, 10), et ibi legunt sine syllabis temporum, quid velit aeterna voluntas tua. Legunt, eligunt et diligunt; semper legunt, et nunquam praeterit quod legunt. Eligendo enim et diligendo legunt ipsam incommutabilitatem consilii tui. Non clauditur codex eorum, nec plicatur liber eorum; quia tu ipse illis hoc es, et es in aeternum: quia super hoc firmamentum ordinasti eos, quod firmasti super infirmitatem inferiorum populorum, ubi suspicerent et cognoscerent misericordiam tuam, temporaliter enuntiantem te, qui fecisti tempora. In coelo enim, Domine, misericordia tua, et veritas tua usque ad nubes (Psal. XXXV, 6). Transeunt nubes, coelum autem manet. Transeunt praedicatores verbi tui ex hac vita in aliam vitam; Scriptura vero tua usque in finem saeculi super populos extenditur. Sed et coelum et terra transibunt; sermones autem tui non transibunt (Matth. XXIV, 35): quoniam et pellis plicabitur, et fenum super quod extendebatur, cum claritate sua praeteriet; verbum autem", + "candidate_score": 0.635692, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_9", + "bdc_text": "Fateor , mi Bullingere , turbavit aliquantulum , quod non successerat colloquium , quod ambivi toties et tanto studio .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_213", + "psc_text": "studio quod intenderam in Manichaei litteras, magisque desperans de caeteris eorum doctoribus, quando in multis quae me movebant, ita ille nominatus apparuit; coepi cum eo pro studio ejus agere vitam, quo ipse flagrabat in eas litteras, quas tunc jam rhetor Carthagini adolescentes docebam; et legere cum eo, sive quae ille audita desideraret, sive quae ipse tali ingenio apta existimarem. Caeterum conatus omnis meus, quo proficere in illa secta statueram, illo homine cognito prorsus intercidit: non ut ab eis omnino separarer, sed quasi melius quidquam non inveniens, eo quo jam quoquo modo irrueram, contentus interim esse decreveram, nisi aliquid forte quod magis eligendum esset eluceret. Ita ille Faustus, qui multis laqueus mortis exstitit, meum quo captus eram relaxare jam coeperat, nec volens nec sciens. Manus enim tuae, Deus meus, in abdito providentiae tuae, non deserebant animam meam; et de sanguine cordis matris meae, per lacrymas ejus diebus ac noctibus pro me", + "candidate_score": 0.631694, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_7_9", + "bdc_text": "am Fernbleiben der Zürcher von der Konstanzer Tagung vom Dezember 1534 geübt ; vgl. HBBW IV , Nr. 494. , meque quasi ob id iratum placare . Fateor , mi Bullingere , turbavit aliquantulum , quod non successerat colloquium , quod ambivi toties et tanto studio .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_248", + "psc_text": "per exiguum temporis erat, aut corpus reficiebat necessariis sustentaculis, aut lectione animum. Sed cum legebat, oculi ducebantur per paginas, et cor intellectum rimabatur, vox autem et lingua quiescebant. Saepe cum adessemus, non enim vetabatur quisquam ingredi, aut ei venientem nuntiari mos erat; sic eum legentem vidimus tacite, et aliter nunquam: sedentesque in diuturno silentio (quis enim tam intento esse oneri auderet?) discedebamus, et conjectabamus eum parvo ipso tempore, quod reparandae menti suae nanciscebatur, feriatum ab strepitu causarum alienarum, nolle in aliud avocari; et cavere fortasse ne auditore suspenso et intento, si qua obscurius posuisset ille quem legeret, etiam exponere necesse esset; aut de aliquibus difficilioribus disceptare quaestionibus, atque huic operi temporibus impensis, minus quam vellet voluminum evolveret: quanquam et causa servandae vocis, quae illi facillime obtundebatur, poterat esse justior tacite legendi. Quolibet tamen animo id ageret, bono utique ille vir agebat. 4. Sed certe mihi nulla dabatur copia sciscitandi quae", + "candidate_score": 0.631678, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_94", + "bdc_text": "Profecto aliud opus est - veritatem certo ex istis , quae mundum occuparunt , eruere tenebristenebris übergeschrieben .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_682", + "psc_text": "Et hoc utrumque magnum corpus non absurde terra est, ad illud nescio quale coelum quod Domino est, non filiis hominum. CAPUT III. Quid tenebrae super faciem abyssi. 3. Et nimirum haec terra erat invisibilis et incomposita, et nescio quae profunditas abyssi super quam non erat lux; quia nulla species erat illi; unde jussisti ut scriberetur, quod tenebrae erant super abyssum (Gen. 1, 2) ; quid aliud quam lucis absentia? Ubi enim lux esset, si esset, nisi superesset eminendo et illustrando? Ubi ergo lux nondum erat, quid erat adesse tenebras, nisi abesse lucem? Super itaque erant tenebrae, quia lux super aberat; sicut sonus ubi non est, silentium est. Et quid est esse ibi silentium, nisi sonum ibi non esse? Nonne tu, Domine, docuisti hanc animam quae tibi confitetur? Nonne tu, Domine, docuisti me, quod priusquam istam informem materiam formares atque distingueres, non erat aliquid; non color, non figura, non corpus, non", + "candidate_score": 0.622651, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_9", + "bdc_text": "Fateor , mi Bullingere , turbavit aliquantulum , quod non successerat colloquium , quod ambivi toties et tanto studio .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_284", + "psc_text": "Cum haec dicebam, et alternabant hi venti et impellebant huc atque illuc cor meum, transibant tempora, et tardabam converti ad Dominum, et differebam de die in diem vivere in te, et non differebam quotidie in memetipso mori. Amans beatam vitam, timebam illam in sede sua; et ab ea fugiens, quaerebam eam. Putabam enim me miserum fore nimis, si feminae privarer amplexibus, et medicinam misericordiae tuae ad eamdem infirmitatem sanandam non cogitabam, quia expertus non eram; et propriarum virium credebam esse continentiam, quarum mihi non eram conscius, cum tam stultus essem ut nescirem, sicut scriptum est, neminem posse esse continentem, nisi tu dederis (Sap. VIII, 21). Utique dares, si gemitu interno pulsarem aures tuas, et fide solida in te jactarem curam meam. CAPUT XII. Contentio inter Alypium et Augustinum de matrimonio et caelibatu. 21. Prohibebat me sane Alypius ab uxore ducenda, causans nullo modo nos posse securo otio simul in amore", + "candidate_score": 0.619425, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_9", + "bdc_text": "Fateor , mi Bullingere , turbavit aliquantulum , quod non successerat colloquium , quod ambivi toties et tanto studio .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_248", + "psc_text": "per exiguum temporis erat, aut corpus reficiebat necessariis sustentaculis, aut lectione animum. Sed cum legebat, oculi ducebantur per paginas, et cor intellectum rimabatur, vox autem et lingua quiescebant. Saepe cum adessemus, non enim vetabatur quisquam ingredi, aut ei venientem nuntiari mos erat; sic eum legentem vidimus tacite, et aliter nunquam: sedentesque in diuturno silentio (quis enim tam intento esse oneri auderet?) discedebamus, et conjectabamus eum parvo ipso tempore, quod reparandae menti suae nanciscebatur, feriatum ab strepitu causarum alienarum, nolle in aliud avocari; et cavere fortasse ne auditore suspenso et intento, si qua obscurius posuisset ille quem legeret, etiam exponere necesse esset; aut de aliquibus difficilioribus disceptare quaestionibus, atque huic operi temporibus impensis, minus quam vellet voluminum evolveret: quanquam et causa servandae vocis, quae illi facillime obtundebatur, poterat esse justior tacite legendi. Quolibet tamen animo id ageret, bono utique ille vir agebat. 4. Sed certe mihi nulla dabatur copia sciscitandi quae", + "candidate_score": 0.616601, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_122", + "bdc_text": "Non igitur putes me hic velle avertere , ne mihi quid praecipias .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_413", + "psc_text": "me dedit eis. Quid in te stas, et non stas? Projice te in eum; noli metuere, non se subtrahet ut cadas: projice te securus, excipiet et sanabit te. Et crubescebam nimis, quia illarum nugarum murmur adhuc audiebam, et cunctabundus pendebam. Et rursus illa, quasi diceret: Obsurdesce adversus immunda illa membra tua super terram, ut mortificentur. Narrant tibi delectationes, sed non sicut lex Domini Dei tui (Psal. CXVIII, 85). Ista controversia in corde meo, nonnisi de meipso adversus meipsum. At Alypius affixus lateri meo inusitati motus mei exitum tacitus opperiebatur. CAPUT XII. Vocis admonitu quomodo totus conversus. 28. Ubi vero a fundo arcano alta consideratio contraxit et congessit totam miseriam meam in conspectum cordis mei, oborta est procella ingens, ferens ingentem imbrem lacrymarum. Et ut totum effunderem cum vocibus suis, surrexi ab Alypio: solitudo mihi ad negotium flendi aptior suggerebatur; et secessi remotius, quam ut posset mihi onerosa esse etiam ejus", + "candidate_score": 0.615885, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_9", + "bdc_text": "Fateor , mi Bullingere , turbavit aliquantulum , quod non successerat colloquium , quod ambivi toties et tanto studio .", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_206", + "psc_text": "Sed tamen nondum liquido compereram utrum etiam secundum ejus verba, vicissitudines longiorum et breviorum dierum atque noctium, et ipsius noctis et diei, et deliquia luminum, et si quid ejusmodi in aliis libris legeram, posset exponi; ut, si forte posset, incertum quidem mihi fieret utrum ita se res haberet, an non ita; sed ad fidem meam illius auctoritatem, propter creditam sanctitatem, praeponerem. CAPUT VI. Faustus eloquens, sed liberalium disciplinarum expers. 10. Et per annos ferme ipsos novem, quibus eos animo vagabundus audivi, nimis extento desiderio venturum exspectabam istum Faustum. Caeteri enim eorum, in quos forte incurrissem, qui talium rerum quaestionibus a me objectis deficiebant, illum mihi promittebant, cujus adventu collatoque colloquio facillime mihi haec, et si qua forte majora quaererem, enodatissime expedirentur. Ergo ubi venit, expertus sum hominem gratum et jucundum verbis, et ea ipsa quae illi solent dicere, multo suavius garrientem. Sed quid ad meam sitim pretiosiorum poculorum decentissimus ministrator?", + "candidate_score": 0.614751, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_66", + "bdc_text": "Ego ea de caussa meis impensis tantum emensus Lesung unsicher ;", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_248", + "psc_text": "per exiguum temporis erat, aut corpus reficiebat necessariis sustentaculis, aut lectione animum. Sed cum legebat, oculi ducebantur per paginas, et cor intellectum rimabatur, vox autem et lingua quiescebant. Saepe cum adessemus, non enim vetabatur quisquam ingredi, aut ei venientem nuntiari mos erat; sic eum legentem vidimus tacite, et aliter nunquam: sedentesque in diuturno silentio (quis enim tam intento esse oneri auderet?) discedebamus, et conjectabamus eum parvo ipso tempore, quod reparandae menti suae nanciscebatur, feriatum ab strepitu causarum alienarum, nolle in aliud avocari; et cavere fortasse ne auditore suspenso et intento, si qua obscurius posuisset ille quem legeret, etiam exponere necesse esset; aut de aliquibus difficilioribus disceptare quaestionibus, atque huic operi temporibus impensis, minus quam vellet voluminum evolveret: quanquam et causa servandae vocis, quae illi facillime obtundebatur, poterat esse justior tacite legendi. Quolibet tamen animo id ageret, bono utique ille vir agebat. 4. Sed certe mihi nulla dabatur copia sciscitandi quae", + "candidate_score": 0.600702, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10553_sent_68", + "bdc_text": "iter eram , cum ad vos cum Fontio venissemBucer hatte im Mai 1533 zusammen mit Bartolomeo Fonzio mehrere Schweizer Städte besucht ;", + "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_447", + "psc_text": "tot annos incorrupta in thesauro secreti tui recondideras, unde opportune promeres ad coercendam rabiem femineam, sed regiam. Cum enim propalata et effossa digno cum honore transferrentur ad Ambrosianam basilicam, non solum quos immundi vexabant spiritus, confessis eisdem daemonibus sanabantur, verum etiam quidam plures annos caecus civis civitatique notissimus, cum populi tumultuantis laetitiae causam quaesisset atque audisset, exsilivit, eoque se ut duceret, suum ducem rogavit. Quo perductus, impetravit admitti, ut sudario tangeret feretrum pretiosae in conspectu tuo mortis sanctorum tuorum (Psal. CXV, 15). Quod ubi fecit, atque admovit oculis, confestim aperti sunt. Inde fama discurrens, inde laudes tuae ferventes, lucentes, inde illius inimicae animus etsi ad credendi sanitatem non ampliatus, a persequendi tamen furore compressus est. Gratias tibi, Deus meus. Unde et quo duxisti recordationem meam, ut haec etiam confiterer tibi, quae magna oblitus praeterieram? Et tamen tunc cum ita fragraret odor unguentorum tuorum, non currebamus post te (Cantic. I, 3),", + "candidate_score": 0.598942, + "ce_score": null + } + ] + } + ], + "biblical_hits": [] +} \ No newline at end of file