diff --git "a/10/10470.json" "b/10/10470.json" new file mode 100644--- /dev/null +++ "b/10/10470.json" @@ -0,0 +1,3666 @@ +{ + "letter_id": "10470", + "bd_url": "https://www.bullinger-digital.ch/letter/10470", + "dominant_topic": 18, + "topic_dist": [ + 0.059639, + 0.067735, + 0.051808, + 0.049373, + 0.048703, + 0.045897, + 0.045141, + 0.047701, + 0.042156, + 0.04664, + 0.042776, + 0.045891, + 0.044993, + 0.042377, + 0.049617, + 0.057367, + 0.051971, + 0.045197, + 0.069355, + 0.045663 + ], + "citations": [ + { + "rank": 1, + "cf_id": "cf026", + "work_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis", + "max_score": 0.757866, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_60", + "psc_text": "ungendi sunt, ne forte observatione Quadragesimae sordidata ad unctionem accederent. CAPUT XXIX. De Coena Domini. 1. Coena Domini, hoc est, quinta feria ultimae Quadragesimae, quando Dominus et Salvator noster, post typicum illud pascha completum, ad verum pascha transiens, mysterium corporis et sanguinis sui primum apostolis tradidit (Matth. XXVI), quando post sacramenta coelestia discipulus fallax et proditor pretium a Judaeis accepit, et Christi sanguinem vendidit (Joan. XIII). Eo etiam die Salvator surgens a coena, pedes discipulorum lavit propter humilitatis formam commendandam, ad quam docendam venerat, sicut et ipse consequenter exposuit. Quod etiam decebat potissimum, ut facto doceret quod observare discipulos praemoneret. 2. Hinc est quod eodem die altaria templique parietes et pavimenta lavantur, vasaque purificantur, quae sunt Domino consecrata. Quo die proinde etiam sanctum chrisma conficitur, quia ante biduum paschae Maria caput ac pedes Domini unguente perfudisse perhibetur. Unde et Dominus discipulis suis dixit: Scitis, quia post biduum pascha fiet, et", + "candidate_score": 0.757866, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» :", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_60", + "psc_text": "ungendi sunt, ne forte observatione Quadragesimae sordidata ad unctionem accederent. CAPUT XXIX. De Coena Domini. 1. Coena Domini, hoc est, quinta feria ultimae Quadragesimae, quando Dominus et Salvator noster, post typicum illud pascha completum, ad verum pascha transiens, mysterium corporis et sanguinis sui primum apostolis tradidit (Matth. XXVI), quando post sacramenta coelestia discipulus fallax et proditor pretium a Judaeis accepit, et Christi sanguinem vendidit (Joan. XIII). Eo etiam die Salvator surgens a coena, pedes discipulorum lavit propter humilitatis formam commendandam, ad quam docendam venerat, sicut et ipse consequenter exposuit. Quod etiam decebat potissimum, ut facto doceret quod observare discipulos praemoneret. 2. Hinc est quod eodem die altaria templique parietes et pavimenta lavantur, vasaque purificantur, quae sunt Domino consecrata. Quo die proinde etiam sanctum chrisma conficitur, quia ante biduum paschae Maria caput ac pedes Domini unguente perfudisse perhibetur. Unde et Dominus discipulis suis dixit: Scitis, quia post biduum pascha fiet, et", + "candidate_score": 0.735311, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84_86", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» : «De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_60", + "psc_text": "ungendi sunt, ne forte observatione Quadragesimae sordidata ad unctionem accederent. CAPUT XXIX. De Coena Domini. 1. Coena Domini, hoc est, quinta feria ultimae Quadragesimae, quando Dominus et Salvator noster, post typicum illud pascha completum, ad verum pascha transiens, mysterium corporis et sanguinis sui primum apostolis tradidit (Matth. XXVI), quando post sacramenta coelestia discipulus fallax et proditor pretium a Judaeis accepit, et Christi sanguinem vendidit (Joan. XIII). Eo etiam die Salvator surgens a coena, pedes discipulorum lavit propter humilitatis formam commendandam, ad quam docendam venerat, sicut et ipse consequenter exposuit. Quod etiam decebat potissimum, ut facto doceret quod observare discipulos praemoneret. 2. Hinc est quod eodem die altaria templique parietes et pavimenta lavantur, vasaque purificantur, quae sunt Domino consecrata. Quo die proinde etiam sanctum chrisma conficitur, quia ante biduum paschae Maria caput ac pedes Domini unguente perfudisse perhibetur. Unde et Dominus discipulis suis dixit: Scitis, quia post biduum pascha fiet, et", + "candidate_score": 0.732261, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_35", + "psc_text": "quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur, quia videmus in aqua populum intelligi, in vino vero ostendi sanguinem Christi. Quando autem in calice vino aqua miscetur, Christo populus adunatur, et credentium plebs ei in quem credidit copulatur et jungitur. Quae copulatio et conjunctio aquae et vini sic miscetur in calice Domini, ut commistio illa ab invicem non possit separari, sicut nec Ecclesia potest a Christo dividi. 5. « Sic autem in sanctificando calice Domini offerri aqua sola non potest, quod modo nec vinum solum potest. Nam si vinum tantum quis offerat, sanguis Christi incipit esse sine nobis; si vero aqua sit sola, plebs incipit esse sine Christo.", + "candidate_score": 0.721485, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85_87", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes . » ( BSLK 64 , vgl. die Apologie der Konfession , ebenda 247f). .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_60", + "psc_text": "ungendi sunt, ne forte observatione Quadragesimae sordidata ad unctionem accederent. CAPUT XXIX. De Coena Domini. 1. Coena Domini, hoc est, quinta feria ultimae Quadragesimae, quando Dominus et Salvator noster, post typicum illud pascha completum, ad verum pascha transiens, mysterium corporis et sanguinis sui primum apostolis tradidit (Matth. XXVI), quando post sacramenta coelestia discipulus fallax et proditor pretium a Judaeis accepit, et Christi sanguinem vendidit (Joan. XIII). Eo etiam die Salvator surgens a coena, pedes discipulorum lavit propter humilitatis formam commendandam, ad quam docendam venerat, sicut et ipse consequenter exposuit. Quod etiam decebat potissimum, ut facto doceret quod observare discipulos praemoneret. 2. Hinc est quod eodem die altaria templique parietes et pavimenta lavantur, vasaque purificantur, quae sunt Domino consecrata. Quo die proinde etiam sanctum chrisma conficitur, quia ante biduum paschae Maria caput ac pedes Domini unguente perfudisse perhibetur. Unde et Dominus discipulis suis dixit: Scitis, quia post biduum pascha fiet, et", + "candidate_score": 0.720317, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_59", + "psc_text": "palmarum multitudo plebium obviam ei clamabat: Osanna, benedictus qui venit in nomine Domini, Rex Israel (Zach. IX; Matth. XXI; Joan. XII) . In ramis enim palmarum significabatur victoria, qua erat Dominus mortem moriendo superaturus, et trophaeo crucis de diabolo mortis principe triumphaturus. 2. In asello autem, quem sedendo Jerusalem venit, indicavit simplicia corda gentilitatis, quae praesidendo atque regendo perducebat 395 ad visionem pacis. Hoc autem die symbolum competentibus traditur, propter confinem dominicae paschae solemnitatem; ut quia jam ad Dei gratiam percipiendam festinant, fidem quam confiteantur agnoscant. Vulgus ideo eum diem capitilavium vocant, quia tunc moris est lavandi capita infantium qui ungendi sunt, ne forte observatione Quadragesimae sordidata ad unctionem accederent. CAPUT XXIX. De Coena Domini. 1. Coena Domini, hoc est, quinta feria ultimae Quadragesimae, quando Dominus et Salvator noster, post typicum illud pascha completum, ad verum pascha transiens, mysterium corporis et sanguinis sui primum apostolis tradidit (Matth. XXVI), quando post", + "candidate_score": 0.71736, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_34", + "psc_text": "3. Hoc enim in mysterio tunc factum est quod primum discipuli corpus et sanguinem Domini non acceperunt jejuni. Ab universa autem Ecclesia nunc a jejunis semper accipitur. Sic enim placuit Spiritui sancto per apostolos, ut in honorem tanti sacramenti in os Christiani prius dominicum corpus intraret, quam caeteri cibi, et ideo per universum orbem mos iste servatur. Panis enim quem frangimus corpus Christi est (I Cor. X), qui dixit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI) . Vinum autem sanguis ejus est, et hoc est, quod scriptum est: Ego sum vitis vera (Joan. VI) ; sed panis, quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur,", + "candidate_score": 0.717195, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84_86", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» : «De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_34", + "psc_text": "3. Hoc enim in mysterio tunc factum est quod primum discipuli corpus et sanguinem Domini non acceperunt jejuni. Ab universa autem Ecclesia nunc a jejunis semper accipitur. Sic enim placuit Spiritui sancto per apostolos, ut in honorem tanti sacramenti in os Christiani prius dominicum corpus intraret, quam caeteri cibi, et ideo per universum orbem mos iste servatur. Panis enim quem frangimus corpus Christi est (I Cor. X), qui dixit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI) . Vinum autem sanguis ejus est, et hoc est, quod scriptum est: Ego sum vitis vera (Joan. VI) ; sed panis, quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur,", + "candidate_score": 0.704796, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» :", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_35", + "psc_text": "quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur, quia videmus in aqua populum intelligi, in vino vero ostendi sanguinem Christi. Quando autem in calice vino aqua miscetur, Christo populus adunatur, et credentium plebs ei in quem credidit copulatur et jungitur. Quae copulatio et conjunctio aquae et vini sic miscetur in calice Domini, ut commistio illa ab invicem non possit separari, sicut nec Ecclesia potest a Christo dividi. 5. « Sic autem in sanctificando calice Domini offerri aqua sola non potest, quod modo nec vinum solum potest. Nam si vinum tantum quis offerat, sanguis Christi incipit esse sine nobis; si vero aqua sit sola, plebs incipit esse sine Christo.", + "candidate_score": 0.703503, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85_87", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes . » ( BSLK 64 , vgl. die Apologie der Konfession , ebenda 247f). .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_34", + "psc_text": "3. Hoc enim in mysterio tunc factum est quod primum discipuli corpus et sanguinem Domini non acceperunt jejuni. Ab universa autem Ecclesia nunc a jejunis semper accipitur. Sic enim placuit Spiritui sancto per apostolos, ut in honorem tanti sacramenti in os Christiani prius dominicum corpus intraret, quam caeteri cibi, et ideo per universum orbem mos iste servatur. Panis enim quem frangimus corpus Christi est (I Cor. X), qui dixit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI) . Vinum autem sanguis ejus est, et hoc est, quod scriptum est: Ego sum vitis vera (Joan. VI) ; sed panis, quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur,", + "candidate_score": 0.701052, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84_86", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» : «De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_35", + "psc_text": "quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur, quia videmus in aqua populum intelligi, in vino vero ostendi sanguinem Christi. Quando autem in calice vino aqua miscetur, Christo populus adunatur, et credentium plebs ei in quem credidit copulatur et jungitur. Quae copulatio et conjunctio aquae et vini sic miscetur in calice Domini, ut commistio illa ab invicem non possit separari, sicut nec Ecclesia potest a Christo dividi. 5. « Sic autem in sanctificando calice Domini offerri aqua sola non potest, quod modo nec vinum solum potest. Nam si vinum tantum quis offerat, sanguis Christi incipit esse sine nobis; si vero aqua sit sola, plebs incipit esse sine Christo.", + "candidate_score": 0.699078, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» :", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_34", + "psc_text": "3. Hoc enim in mysterio tunc factum est quod primum discipuli corpus et sanguinem Domini non acceperunt jejuni. Ab universa autem Ecclesia nunc a jejunis semper accipitur. Sic enim placuit Spiritui sancto per apostolos, ut in honorem tanti sacramenti in os Christiani prius dominicum corpus intraret, quam caeteri cibi, et ideo per universum orbem mos iste servatur. Panis enim quem frangimus corpus Christi est (I Cor. X), qui dixit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI) . Vinum autem sanguis ejus est, et hoc est, quod scriptum est: Ego sum vitis vera (Joan. VI) ; sed panis, quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur,", + "candidate_score": 0.696803, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85_87", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes . » ( BSLK 64 , vgl. die Apologie der Konfession , ebenda 247f). .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_35", + "psc_text": "quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur, quia videmus in aqua populum intelligi, in vino vero ostendi sanguinem Christi. Quando autem in calice vino aqua miscetur, Christo populus adunatur, et credentium plebs ei in quem credidit copulatur et jungitur. Quae copulatio et conjunctio aquae et vini sic miscetur in calice Domini, ut commistio illa ab invicem non possit separari, sicut nec Ecclesia potest a Christo dividi. 5. « Sic autem in sanctificando calice Domini offerri aqua sola non potest, quod modo nec vinum solum potest. Nam si vinum tantum quis offerat, sanguis Christi incipit esse sine nobis; si vero aqua sit sola, plebs incipit esse sine Christo.", + "candidate_score": 0.695361, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_83_85", + "bdc_text": "Brecht , Blarer in Schwaben 157. . Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» : «De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_60", + "psc_text": "ungendi sunt, ne forte observatione Quadragesimae sordidata ad unctionem accederent. CAPUT XXIX. De Coena Domini. 1. Coena Domini, hoc est, quinta feria ultimae Quadragesimae, quando Dominus et Salvator noster, post typicum illud pascha completum, ad verum pascha transiens, mysterium corporis et sanguinis sui primum apostolis tradidit (Matth. XXVI), quando post sacramenta coelestia discipulus fallax et proditor pretium a Judaeis accepit, et Christi sanguinem vendidit (Joan. XIII). Eo etiam die Salvator surgens a coena, pedes discipulorum lavit propter humilitatis formam commendandam, ad quam docendam venerat, sicut et ipse consequenter exposuit. Quod etiam decebat potissimum, ut facto doceret quod observare discipulos praemoneret. 2. Hinc est quod eodem die altaria templique parietes et pavimenta lavantur, vasaque purificantur, quae sunt Domino consecrata. Quo die proinde etiam sanctum chrisma conficitur, quia ante biduum paschae Maria caput ac pedes Domini unguente perfudisse perhibetur. Unde et Dominus discipulis suis dixit: Scitis, quia post biduum pascha fiet, et", + "candidate_score": 0.683666, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_36_38", + "bdc_text": "«spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. : «Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam . Hinc Zvinglius quoque hanc sententiam Gemeint ist die Marburger Unionsformel vom 3 .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_34", + "psc_text": "3. Hoc enim in mysterio tunc factum est quod primum discipuli corpus et sanguinem Domini non acceperunt jejuni. Ab universa autem Ecclesia nunc a jejunis semper accipitur. Sic enim placuit Spiritui sancto per apostolos, ut in honorem tanti sacramenti in os Christiani prius dominicum corpus intraret, quam caeteri cibi, et ideo per universum orbem mos iste servatur. Panis enim quem frangimus corpus Christi est (I Cor. X), qui dixit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI) . Vinum autem sanguis ejus est, et hoc est, quod scriptum est: Ego sum vitis vera (Joan. VI) ; sed panis, quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur,", + "candidate_score": 0.678909, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_82_84", + "bdc_text": "PC II 228f ; Brecht , Blarer in Schwaben 157. . Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» :", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_60", + "psc_text": "ungendi sunt, ne forte observatione Quadragesimae sordidata ad unctionem accederent. CAPUT XXIX. De Coena Domini. 1. Coena Domini, hoc est, quinta feria ultimae Quadragesimae, quando Dominus et Salvator noster, post typicum illud pascha completum, ad verum pascha transiens, mysterium corporis et sanguinis sui primum apostolis tradidit (Matth. XXVI), quando post sacramenta coelestia discipulus fallax et proditor pretium a Judaeis accepit, et Christi sanguinem vendidit (Joan. XIII). Eo etiam die Salvator surgens a coena, pedes discipulorum lavit propter humilitatis formam commendandam, ad quam docendam venerat, sicut et ipse consequenter exposuit. Quod etiam decebat potissimum, ut facto doceret quod observare discipulos praemoneret. 2. Hinc est quod eodem die altaria templique parietes et pavimenta lavantur, vasaque purificantur, quae sunt Domino consecrata. Quo die proinde etiam sanctum chrisma conficitur, quia ante biduum paschae Maria caput ac pedes Domini unguente perfudisse perhibetur. Unde et Dominus discipulis suis dixit: Scitis, quia post biduum pascha fiet, et", + "candidate_score": 0.677188, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» :", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_59", + "psc_text": "palmarum multitudo plebium obviam ei clamabat: Osanna, benedictus qui venit in nomine Domini, Rex Israel (Zach. IX; Matth. XXI; Joan. XII) . In ramis enim palmarum significabatur victoria, qua erat Dominus mortem moriendo superaturus, et trophaeo crucis de diabolo mortis principe triumphaturus. 2. In asello autem, quem sedendo Jerusalem venit, indicavit simplicia corda gentilitatis, quae praesidendo atque regendo perducebat 395 ad visionem pacis. Hoc autem die symbolum competentibus traditur, propter confinem dominicae paschae solemnitatem; ut quia jam ad Dei gratiam percipiendam festinant, fidem quam confiteantur agnoscant. Vulgus ideo eum diem capitilavium vocant, quia tunc moris est lavandi capita infantium qui ungendi sunt, ne forte observatione Quadragesimae sordidata ad unctionem accederent. CAPUT XXIX. De Coena Domini. 1. Coena Domini, hoc est, quinta feria ultimae Quadragesimae, quando Dominus et Salvator noster, post typicum illud pascha completum, ad verum pascha transiens, mysterium corporis et sanguinis sui primum apostolis tradidit (Matth. XXVI), quando post", + "candidate_score": 0.676833, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_82_84", + "bdc_text": "PC II 228f ; Brecht , Blarer in Schwaben 157. . Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» :", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_35", + "psc_text": "quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur, quia videmus in aqua populum intelligi, in vino vero ostendi sanguinem Christi. Quando autem in calice vino aqua miscetur, Christo populus adunatur, et credentium plebs ei in quem credidit copulatur et jungitur. Quae copulatio et conjunctio aquae et vini sic miscetur in calice Domini, ut commistio illa ab invicem non possit separari, sicut nec Ecclesia potest a Christo dividi. 5. « Sic autem in sanctificando calice Domini offerri aqua sola non potest, quod modo nec vinum solum potest. Nam si vinum tantum quis offerat, sanguis Christi incipit esse sine nobis; si vero aqua sit sola, plebs incipit esse sine Christo.", + "candidate_score": 0.671144, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_63_65", + "bdc_text": "Lutherus quoque non adserit panem esse corpus aut esse sub speciebus panisZu Luthers Abendmahlslehre s. Ernst Sommerlath , in : RGG I 34-37 , bes. 36 , und Joachim Staedtke , in :", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_39", + "psc_text": "comederitis carnem filii hominis, et biberitis ejus sanguinem, non habebitis vitam in vobis (Joan. VI) . Qui enim jam peccare quievit, communicare non desinat. 9. Conjugatis autem abstinendum est coitu, plurimisque diebus orationi debent vacare, et sic deinde ad Christi corpus accedere. Relegamus Regum libros, et inveniemus sacerdotem Abimelech de panibus propositionis noluisse prius dare David, et pueris ejus, nisi ante interrogaret utrum mundi essent pueri a mulieribus, non utique ab alienis, sed a conjugibus propriis, et nisi eos audisset ab heri et nudius tertius vacasse ab opere conjugali, nequaquam panes quos prius negaverat concessisset (I Reg. XXI). 10. Tantum interest inter propositionis panes et corpus Christi, quantum inter umbram et corpus, inter imaginem et veritatem, inter exemplaria futurorum et ea ipsa quae per exemplaria praefigurabantur. Quapropter eligendi sunt aliquot dies, quibus prius homo continentius vivat, quo ad tantum sacramentum dignus accedere possit. 386 11. Sacrificium pro defunctorum fidelium requie", + "candidate_score": 0.669535, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_83_85", + "bdc_text": "Brecht , Blarer in Schwaben 157. . Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» : «De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_35", + "psc_text": "quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur, quia videmus in aqua populum intelligi, in vino vero ostendi sanguinem Christi. Quando autem in calice vino aqua miscetur, Christo populus adunatur, et credentium plebs ei in quem credidit copulatur et jungitur. Quae copulatio et conjunctio aquae et vini sic miscetur in calice Domini, ut commistio illa ab invicem non possit separari, sicut nec Ecclesia potest a Christo dividi. 5. « Sic autem in sanctificando calice Domini offerri aqua sola non potest, quod modo nec vinum solum potest. Nam si vinum tantum quis offerat, sanguis Christi incipit esse sine nobis; si vero aqua sit sola, plebs incipit esse sine Christo.", + "candidate_score": 0.666628, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_61_63", + "bdc_text": "Grimm IX 2033f ) als Bezeichnung eines Widerspruchs. . Lutherus quoque non adserit panem esse corpus aut esse sub speciebus panisZu Luthers Abendmahlslehre s.", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_39", + "psc_text": "comederitis carnem filii hominis, et biberitis ejus sanguinem, non habebitis vitam in vobis (Joan. VI) . Qui enim jam peccare quievit, communicare non desinat. 9. Conjugatis autem abstinendum est coitu, plurimisque diebus orationi debent vacare, et sic deinde ad Christi corpus accedere. Relegamus Regum libros, et inveniemus sacerdotem Abimelech de panibus propositionis noluisse prius dare David, et pueris ejus, nisi ante interrogaret utrum mundi essent pueri a mulieribus, non utique ab alienis, sed a conjugibus propriis, et nisi eos audisset ab heri et nudius tertius vacasse ab opere conjugali, nequaquam panes quos prius negaverat concessisset (I Reg. XXI). 10. Tantum interest inter propositionis panes et corpus Christi, quantum inter umbram et corpus, inter imaginem et veritatem, inter exemplaria futurorum et ea ipsa quae per exemplaria praefigurabantur. Quapropter eligendi sunt aliquot dies, quibus prius homo continentius vivat, quo ad tantum sacramentum dignus accedere possit. 386 11. Sacrificium pro defunctorum fidelium requie", + "candidate_score": 0.661722, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_82_84", + "bdc_text": "PC II 228f ; Brecht , Blarer in Schwaben 157. . Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» :", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_34", + "psc_text": "3. Hoc enim in mysterio tunc factum est quod primum discipuli corpus et sanguinem Domini non acceperunt jejuni. Ab universa autem Ecclesia nunc a jejunis semper accipitur. Sic enim placuit Spiritui sancto per apostolos, ut in honorem tanti sacramenti in os Christiani prius dominicum corpus intraret, quam caeteri cibi, et ideo per universum orbem mos iste servatur. Panis enim quem frangimus corpus Christi est (I Cor. X), qui dixit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI) . Vinum autem sanguis ejus est, et hoc est, quod scriptum est: Ego sum vitis vera (Joan. VI) ; sed panis, quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur,", + "candidate_score": 0.659856, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_83_85", + "bdc_text": "Brecht , Blarer in Schwaben 157. . Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» : «De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_34", + "psc_text": "3. Hoc enim in mysterio tunc factum est quod primum discipuli corpus et sanguinem Domini non acceperunt jejuni. Ab universa autem Ecclesia nunc a jejunis semper accipitur. Sic enim placuit Spiritui sancto per apostolos, ut in honorem tanti sacramenti in os Christiani prius dominicum corpus intraret, quam caeteri cibi, et ideo per universum orbem mos iste servatur. Panis enim quem frangimus corpus Christi est (I Cor. X), qui dixit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI) . Vinum autem sanguis ejus est, et hoc est, quod scriptum est: Ego sum vitis vera (Joan. VI) ; sed panis, quia corpus confirmat, ideo corpus Christi nuncupatur, vinum autem, quia sanguinem operatur in carne, ideo ad sanguinem Christi refertur. 4. Haec autem dum sunt visibilia, sanctificata tamen per Spiritum sanctum 384 in sacramentum divini corporis transeunt. Proinde autem, ut sanctissimus Cyprianus ait: « Calix dominicus vino et aqua mistus offertur,", + "candidate_score": 0.658221, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_109_111", + "bdc_text": "Wernherum Sicher Werner Steiner , der im Oktober 1533 mit Bullinger , Pellikan und Utinger in Konstanz war , s. HBD 23 , 15-17 . salutabis mihi , tu Pellicane , quam officiosissime . Hortare tamen interim optimum amicum , ne si quid peccavit MötelinusOb der Konstanzer Kaufmann Heinrich Mötteli ( Blarer BW I 333 ;", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_47", + "psc_text": "te, Deus, quia lux praecepta tua sunt super terram (Isai. XXVI, 9) . Item David, et regio, et prophetico sanctificatus unguento, ita canit: Media nocte surgebam ad confitendum tibi super judicia justitiae tuae (Psal. CXVIII, 62) . Hoc namque tempore vastator angelus transiens, primogenita Aegyptiorum percussit (Exod. XII). 2. Unde et nos vigilare oportet, ne periculo Aegyptiorum admisceamur. 389 lisdem etiam horis venturum sese in Evangelio Salvator astruxit. Unde et ad vigilandum auditores suos exsuscitat, dicens: Beati servi illi quos cum venerit Dominus, invenerit vigilantes (Matth. XXIV) . Etsi vespertina, inquit, hora venerit, etsi media nocte, etsi galli cantu, et ita invenerit eos vigilantes, beati sunt servi illi. Itaque et vos estote parati, quia nescitis, qua hora Filius hominis venturus est (Luc. XII) . 3. Siquidem nec verbis solum docuit vigilias, sed etiam confirmavit exemplo; sic namque testatur in Evangelio: Quia erat Jesus pernoctans in oratione Dei (Act. XVI, 25)", + "candidate_score": 0.635745, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_96", + "bdc_text": "Si reliquam partem de locis divinitatis ChristiAm Felix- und Regula-Tag ( 11 .", + "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_De-ecclesiasticis-officiis_window_97", + "psc_text": "multa sunt quae in Ecclesiis Christi geruntur, ex quibus tamen quaedam sunt quae in Scripturis canonicis commendantur; quaedam vero non sunt quidem scripta, sed tamen tradita custodiuntur (PP. ap. I, 44, al. 27). Sed illa quidem, quae toto orbe terrarum servantur, vel ab ipsis apostolis, vel ab auctoritate principalium conciliorum statuta intelliguntur, sicut Domini passio et resurrectio, et ascensio in coelum, et adventus Spiritus sancti, quae, resoluto die anni, ob memoriam celebrantur, sed et si quid aliud, quod servatur ab universis, quacunque se diffudit Ecclesia. 2. Alia vero, quae varie per diversa loca observantur, sicuti est 412 quod alii jejunant Sabbato, alii non, alii quotidie communicant, alii certis diebus, ab aliis nullus dies praetermittitur quo non offeratur sacrificium, alibi Sabbato tantum et Dominico, alibi tantum Dominico, et si quid aliud hujusmodi animadverti potest, totum hoc genus rerum, ut quibuscunque placuit sacerdotibus Ecclesiae, vel religionis, cui praeerant, instituerunt, nec disciplina in", + "candidate_score": 0.624636, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 2, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Sermonem-Arianorum", + "max_score": 0.725819, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_29_31", + "bdc_text": "iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 . iuxta spiritum . Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ?", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Sermonem-Arianorum_window_67", + "psc_text": "tanquam munere proprio separare a Patre et a Filio personam Spiritus sancti. CAPUT XX. Jam illud, quod ideo Spiritum sanctum Filio minorem conantur ostendere, quod iste sit illius tanquam judicis advocatus, etiam homines sanctos eidem mira caecitate praeponunt, de quibus ait idem Dominus: Sedebitis super duodecim sedes, judicantes duodecim tribus Israel (Matth. XIX, 28) . Ibi respondeant, quid erit Spiritus sanctus: cum Filio judex, an apud judices etiam homines advocatus? Absit autem ista a fideli corde vecordia, ut sit judicibus minor advocatus Spiritus sanctus; cum illi utique, ut judices sint, repleantur Spiritu sancto, secundum quem viventes fiunt spirituales. Spiritualis enim omnia judicat (I Cor. II, 15) . Quomodo ergo minor est judice qui judices facit, cum facit ut judicis illius sint membra et suum templum, dicente Apostolo, Corpora vestra membra sunt Christi: eodemque itidem dicente, Corpora vestra templum est Spiritus sancti qui in vobis est (Id. VI, 15, 19) ?", + "candidate_score": 0.725819, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_28_30", + "bdc_text": "Tibi iam . iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 . iuxta spiritum .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Sermonem-Arianorum_window_67", + "psc_text": "tanquam munere proprio separare a Patre et a Filio personam Spiritus sancti. CAPUT XX. Jam illud, quod ideo Spiritum sanctum Filio minorem conantur ostendere, quod iste sit illius tanquam judicis advocatus, etiam homines sanctos eidem mira caecitate praeponunt, de quibus ait idem Dominus: Sedebitis super duodecim sedes, judicantes duodecim tribus Israel (Matth. XIX, 28) . Ibi respondeant, quid erit Spiritus sanctus: cum Filio judex, an apud judices etiam homines advocatus? Absit autem ista a fideli corde vecordia, ut sit judicibus minor advocatus Spiritus sanctus; cum illi utique, ut judices sint, repleantur Spiritu sancto, secundum quem viventes fiunt spirituales. Spiritualis enim omnia judicat (I Cor. II, 15) . Quomodo ergo minor est judice qui judices facit, cum facit ut judicis illius sint membra et suum templum, dicente Apostolo, Corpora vestra membra sunt Christi: eodemque itidem dicente, Corpora vestra templum est Spiritus sancti qui in vobis est (Id. VI, 15, 19) ?", + "candidate_score": 0.706077, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_29", + "bdc_text": "iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Sermonem-Arianorum_window_67", + "psc_text": "tanquam munere proprio separare a Patre et a Filio personam Spiritus sancti. CAPUT XX. Jam illud, quod ideo Spiritum sanctum Filio minorem conantur ostendere, quod iste sit illius tanquam judicis advocatus, etiam homines sanctos eidem mira caecitate praeponunt, de quibus ait idem Dominus: Sedebitis super duodecim sedes, judicantes duodecim tribus Israel (Matth. XIX, 28) . Ibi respondeant, quid erit Spiritus sanctus: cum Filio judex, an apud judices etiam homines advocatus? Absit autem ista a fideli corde vecordia, ut sit judicibus minor advocatus Spiritus sanctus; cum illi utique, ut judices sint, repleantur Spiritu sancto, secundum quem viventes fiunt spirituales. Spiritualis enim omnia judicat (I Cor. II, 15) . Quomodo ergo minor est judice qui judices facit, cum facit ut judicis illius sint membra et suum templum, dicente Apostolo, Corpora vestra membra sunt Christi: eodemque itidem dicente, Corpora vestra templum est Spiritus sancti qui in vobis est (Id. VI, 15, 19) ?", + "candidate_score": 0.671365, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_6", + "bdc_text": "vgl. Joh 1 , 14. , cum tamen deus non sit corpusVgl. unten Z. 11. ?", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_Contra-Sermonem-Arianorum_window_40", + "psc_text": "14) . Et quia in Verbo ante carnem jam erat veraciter, ideo in carne completum est efficaciter: quia in Verbo jam erat sine tempore, ideo in carne completum est suo tempore. In qua carne ascendit in coelum, qui de coelo non recessit etiam cum inde descendit; et in qua sedet ad dexteram Patris brachium Patris; et in qua descensurus est ad judicium in jussu, in voce archangeli, et in tuba Dei (I Thess. IV, 15) . CAPUT XIII. Ubi illi minorem volunt videri Filii potestatem, quia in jussu dictus est descensurus. Sed quaerendum est ab eis, jussu cujus. Si Patris, interrogandi sunt iterum, quibus temporalibus verbis jubeat Pater aeterno suo Verbo ut descendat de coelo. Siquidem ipsa Dei jussio quae fiet in tempore suo, jam erat ante omnia tempora in ipso Dei Verbo. Quod si Filius Dei per hoc quod filius hominis est, descendit de coelo; ergo per hoc quod", + "candidate_score": 0.653326, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 3, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV", + "max_score": 0.72335, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_34", + "bdc_text": "«Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.72335, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.710755, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_34_36", + "bdc_text": "«Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 . addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.702547, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_33_35", + "bdc_text": "Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 . addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.70236, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_25_27", + "bdc_text": "adsit . Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum . Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1752", + "psc_text": "Pauperes semper habebitis vobiscum, me autem non semper habebitis. Accipiant hoc et boni, sed non sint solliciti: loquebatur enim de praesentia corporis sui. Nam secundum majestatem suam, secundum providentiam, secundum ineffabilem et invisibilem gratiam, impletur quod ab eo dictum est, Ecce ego vobiscum sum usque in consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20) . Secundum carnem vero quam Verbum assumpsit, secundum id quod de Virgine natus est, secundum id quod a Judaeis prehensus est, quod ligno confixus, quod de cruce depositus, quod linteis involutus, quod in sepulcro conditus, quod in resurrectione manifestatus, non semper habebitis vobiscum. Quare? Quoniam conversatus est secundum corporis praesentiam quadraginta diebus cum discipulis suis, et eis deducentibus videndo non sequendo, ascendit in coelum (Act. I, 3, 9, 10), et non est hic. Ibi est enim, sedet ad dexteram Patris: et hic est, non enim recessit praesentia majestatis. Aliter: secundum praesentiam majestatis semper habemus Christum; secundum praesentiam carnis, recte", + "candidate_score": 0.700503, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_29_31", + "bdc_text": "iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 . iuxta spiritum . Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2244", + "psc_text": "insinuari Trinitatem, ut quamvis nulla esset diversitas substantiarum, singillatim tamen commendaretur distinctio personarum; ubi eis qui recte intelligunt, nunquam videri potest separatio naturarum. 6. Quod autem sequitur, Et cum venerit ille, arguet mundum de peccato, et de justitia, et de judicio: de peccato quidem, quia non credunt in me; de justitia vero, quia ad Patrem vado, et jam non videbitis me; de judicio autem, quia princeps hujus mundi judicatus est (Id. XVI, 8-11) : tanquam solum sit peccatum non credere in Christum, et tanquam ipsa sit justitia non videre Christum, et tanquam ipsum sit judicium quod princeps hujus mundi, hoc est diabolus judicatus est: valde latebrosum est, nec isto sermone coarctandum, ne fiat obscurius brevitate; sed alio potius quantum Dominus adjuverit explicandum. TRACTATUS XCV. In haec verba superioris lectionis, Cum venerit ille, arguet mundum de peccato, et de justitia, etc. Cap. XVI, V\\. 8-11. 1. Promittens Dominus missurum se Spiritum", + "candidate_score": 0.698541, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_26_28", + "bdc_text": "Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum . Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1752", + "psc_text": "Pauperes semper habebitis vobiscum, me autem non semper habebitis. Accipiant hoc et boni, sed non sint solliciti: loquebatur enim de praesentia corporis sui. Nam secundum majestatem suam, secundum providentiam, secundum ineffabilem et invisibilem gratiam, impletur quod ab eo dictum est, Ecce ego vobiscum sum usque in consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20) . Secundum carnem vero quam Verbum assumpsit, secundum id quod de Virgine natus est, secundum id quod a Judaeis prehensus est, quod ligno confixus, quod de cruce depositus, quod linteis involutus, quod in sepulcro conditus, quod in resurrectione manifestatus, non semper habebitis vobiscum. Quare? Quoniam conversatus est secundum corporis praesentiam quadraginta diebus cum discipulis suis, et eis deducentibus videndo non sequendo, ascendit in coelum (Act. I, 3, 9, 10), et non est hic. Ibi est enim, sedet ad dexteram Patris: et hic est, non enim recessit praesentia majestatis. Aliter: secundum praesentiam majestatis semper habemus Christum; secundum praesentiam carnis, recte", + "candidate_score": 0.696769, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_25_27", + "bdc_text": "adsit . Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum . Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2055", + "psc_text": "Deinde sequitur, et dicit: Adhuc modicum, et mundus me jam non videt. Quid enim? tunc eum videbat mundus; quandoquidem mundi nomine vult intelligi eos de quibus superius est locutus, dicens de Spiritu sancto, Quem mundus accipere non potest, quia non videt eum, neque cognoscit eum? Videbat eum plane mundus carneis oculis in carne conspicuum, non autem videbat quod in carne Verbum latebat: videbat hominem, non videbat Deum; videbat indumentum, non videbat indutum. Sed quoniam post resurrectionem etiam ipsam carnem suam, quam non solum videndam, verum etiam contrectandam demonstravit suis, noluit demonstrare non suis; hinc fortasse intelligendum est esse dictum, Adhuc modicum, et mundus me jam non videt: vos autem videbitis me; quia ego vivo, et vos vivetis. 3. Quid est, quia ego vivo, et vos vivetis? Cur de praesenti se dixit vivere, illos autem de futuro esse victuros, nisi quia vitam etiam carnis utique resurgentis. qualis in ipso praecedebat, et", + "candidate_score": 0.696017, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_34_36", + "bdc_text": "«Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 . addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1915", + "psc_text": "semetipsum (Joan. XI, 33), ut hoc intelligatur et ubi non scriptum legitur, et tamen eum legitur fuisse turbatum. Affectum quippe humanum, quando oportuisse judicavit, in seipso potestate commovit, qui hominem totum potestate suscepit. TRACTATUS LXI. Ab eo quod Dominus ait, Amen, amen dico vobis, quia unus ex vobis tradet me; usque ad id, Ille est cui ego tinctum panem porrexero. Cap. XIII, V\\. 21-26. 1. Hoc Evangelii capitulum, fratres, ita nobis exponendum hac lectione propositum est, ut jam etiam de traditore Domini per panem tinctum eique porrectum satis evidenter expresso aliquid dicere debeamus. Et de illo quidem, quod eum jam demonstraturus Jesus turbatus est spiritu, praeterito sermone disserui: sed fortassis quod ibi non dixi, etiam hoc nobis Dominus significare sua perturbatione dignatus est, quod scilicet falsos fratres, et dominici agri illa zizania ita necesse est usque ad messis tempus inter frumenta tolerari (Matth. XIII, 29, 30), ut quando ex eis", + "candidate_score": 0.695098, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_56_58", + "bdc_text": "displicere tibi sententiam hoc nomine , quod nunquam concessum sit panem substantialiter Die Marburger Unionsformel hat «substantive» . esse corpu[ s ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. domini . Sed nec Ambrosius isthuc concessit , neque ul[la ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. est quęstio , sitne corpus Christi panis .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1752", + "psc_text": "Pauperes semper habebitis vobiscum, me autem non semper habebitis. Accipiant hoc et boni, sed non sint solliciti: loquebatur enim de praesentia corporis sui. Nam secundum majestatem suam, secundum providentiam, secundum ineffabilem et invisibilem gratiam, impletur quod ab eo dictum est, Ecce ego vobiscum sum usque in consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20) . Secundum carnem vero quam Verbum assumpsit, secundum id quod de Virgine natus est, secundum id quod a Judaeis prehensus est, quod ligno confixus, quod de cruce depositus, quod linteis involutus, quod in sepulcro conditus, quod in resurrectione manifestatus, non semper habebitis vobiscum. Quare? Quoniam conversatus est secundum corporis praesentiam quadraginta diebus cum discipulis suis, et eis deducentibus videndo non sequendo, ascendit in coelum (Act. I, 3, 9, 10), et non est hic. Ibi est enim, sedet ad dexteram Patris: et hic est, non enim recessit praesentia majestatis. Aliter: secundum praesentiam majestatis semper habemus Christum; secundum praesentiam carnis, recte", + "candidate_score": 0.694883, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_32_34", + "bdc_text": "Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.69471, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_31_33", + "bdc_text": "Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ? Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2267", + "psc_text": "I, 1, 2) , et alia quae sequuntur, quoniam postea scripta sunt, nec ea Dominum Jesum dixisse narratum est, cum hic esset in carne, sed haec unus ex Apostolis ejus, ac Spiritu ejus sibi revelante conscripsit, ex his esse quae noluit tunc Dominus dicere, quia ea discipuli portare non poterant; quis me audiat tam temere ista dicentem? Si autem ubi hoc legimus, ibi hoc etiam legeremus, quis non tanto apostolo crederet? 3. Sed id quoque mihi videtur absurdissime dici, ea tunc non potuisse portare discipulos, quae de invisibilibus et altissimis rebus invenimus in apostolicis Litteris, quae postmodum scriptae sunt, nec ea Dominum quando cum illis visibiliter erat, dixisse narratur. Cur enim ea tunc ferre non poterant, quae nunc in eorum Libris quis non legat, quis non ferat, etiamsi non intelligat? Nonnulla quidem homines infideles in Scripturis sanctis et non intelligunt cum legunt vel audiunt, et lecta vel audita ferre non", + "candidate_score": 0.694209, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_26_28", + "bdc_text": "Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum . Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2055", + "psc_text": "Deinde sequitur, et dicit: Adhuc modicum, et mundus me jam non videt. Quid enim? tunc eum videbat mundus; quandoquidem mundi nomine vult intelligi eos de quibus superius est locutus, dicens de Spiritu sancto, Quem mundus accipere non potest, quia non videt eum, neque cognoscit eum? Videbat eum plane mundus carneis oculis in carne conspicuum, non autem videbat quod in carne Verbum latebat: videbat hominem, non videbat Deum; videbat indumentum, non videbat indutum. Sed quoniam post resurrectionem etiam ipsam carnem suam, quam non solum videndam, verum etiam contrectandam demonstravit suis, noluit demonstrare non suis; hinc fortasse intelligendum est esse dictum, Adhuc modicum, et mundus me jam non videt: vos autem videbitis me; quia ego vivo, et vos vivetis. 3. Quid est, quia ego vivo, et vos vivetis? Cur de praesenti se dixit vivere, illos autem de futuro esse victuros, nisi quia vitam etiam carnis utique resurgentis. qualis in ipso praecedebat, et", + "candidate_score": 0.693273, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_87_89", + "bdc_text": "» ( BSLK 64 , vgl. die Apologie der Konfession , ebenda 247f). . Non vult hic Herzog Ulrich von Württemberg . ullas moveri turbas nec feret , ut alius alium hoc nomine conviciis insectetur , sed singuli veritatem simplici sua facie contuendam exhibeant. » Vos orate pertinaciter , optimi viri , ut cum multo fructuJoh 15 , 8 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_506", + "psc_text": "Deus tibi luceret, et ejus veritas tibi ostenderet. Sed qui et admonitus diligit peccata sua, odit admonentem lucem et fugit eam, ut non arguantur opera ejus mala quae diligit. Qui autem facit veritatem, accusat in se mala sua; non sibi parcit, non sibi ignoscit, ut Deus ignoscat: quia quod vult ut Deus ignoscat, ipse agnoscit, et venit ad lucem; cui gratias agit, quod illi quid in se odisset ostenderit. Dicit Deo, Averte faciem tuam a peccatis meis: et qua fronte dicit, nisi iterum dicat, Quoniam facinus meum ego cognosco, et peccatum meum coram me est semper (Psal. L, 11, 5) ? Sit ante te quod non vis esse ante Deum. Si autem post te feceris peccatum tuum, retorquet illud tibi Deus ante oculos tuos; et tunc retorquet, quando jam poenitentiae fructus nullus erit. 14. Currite, ne tenebrae vos comprehendant (Joan. XII, 35), fratres mei: evigilate ad salutem vestram, evigilate dum", + "candidate_score": 0.692727, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_34", + "bdc_text": "«Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1950", + "psc_text": "essem in carne mortali, in qua estis et vos? Tunc enim quidem in eadem carne resuscitatus erat; sed cum illis in eadem mortalitate jam non erat. Quapropter sicut ibi jam immortalitate carnis indutus veraciter ait, cum adhuc essem vobiscum; ubi nihil aliud intelligere possumus, nisi, cum adhuc essem in carnis mortalitate vobiscum: ita et hic non absurde dixisse intelligitur, Adhuc modicum vobiscum sum, tanquam diceret, adhuc modicum sicut vos estis, mortalis sum ego. Ergo sequentia videamus. 4. Quaeretis me, et sicut dixi Judaeis, quo ego vado, vos non potestis venire, et vobis dico modo. Hoc est, modo non potestis. Judaeis autem cum hoc diceret, non addidit modo. Isti itaque venire non poterant tunc quo ille ibat, sed poterant postea: nam hoc apostolo Petro apertissime paulo post ait. Cum enim dixisset ille, Domine, quo vadis? respondit ei, Quo ego vado, non potes me modo sequi; sequeris autem postea (Joan. XIII, 36)", + "candidate_score": 0.692592, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85_87", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes . » ( BSLK 64 , vgl. die Apologie der Konfession , ebenda 247f). .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1929", + "psc_text": "principibus sacerdotum (Luc. XXII, 3 et 4) . Ecce ubi ostenditur quod jam intraverat satanas in Judam. Prius ergo intraverat, immittendo in cor ejus cogitationem qua traderet Christum: talis enim jam venerat ad coenandum. Nunc autem post panem intravit in eum, non ut adhuc alienum tentaret, sed ut proprium possideret. 3. Non autem, ut putant quidam negligenter legentes, tunc Judas Christi corpus accepit. Intelligendum est enim quod jam omnibus eis distribuerat Dominus Sacramentum corporis et sanguinis sui, ubi et ipse Judas erat, sicut sanctus Lucas evidentissime narrat (Ibid., 19-21): ac deinde ad hoc ventum est, ubi secundum narrationem Joannis apertissime Dominus per buccellam tinctam atque porrectam suum exprimit traditorem, fortassis per panis tinctionem illius significans fictionem. Non enim omnia quae tinguntur, abluuntur; sed ut inficiantur, nonnulla tinguntur. Si autem bonum aliquid hic significat tinctio, eidem bono ingratum non immerito est secuta damnatio. 4. Adhuc tamen Judae possesso, non a Domino,", + "candidate_score": 0.69243, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_89", + "bdc_text": "ullas moveri turbas nec feret , ut alius alium hoc nomine conviciis insectetur , sed singuli veritatem simplici sua facie contuendam exhibeant. » Vos orate pertinaciter , optimi viri , ut cum multo fructuJoh 15 , 8 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_506", + "psc_text": "Deus tibi luceret, et ejus veritas tibi ostenderet. Sed qui et admonitus diligit peccata sua, odit admonentem lucem et fugit eam, ut non arguantur opera ejus mala quae diligit. Qui autem facit veritatem, accusat in se mala sua; non sibi parcit, non sibi ignoscit, ut Deus ignoscat: quia quod vult ut Deus ignoscat, ipse agnoscit, et venit ad lucem; cui gratias agit, quod illi quid in se odisset ostenderit. Dicit Deo, Averte faciem tuam a peccatis meis: et qua fronte dicit, nisi iterum dicat, Quoniam facinus meum ego cognosco, et peccatum meum coram me est semper (Psal. L, 11, 5) ? Sit ante te quod non vis esse ante Deum. Si autem post te feceris peccatum tuum, retorquet illud tibi Deus ante oculos tuos; et tunc retorquet, quando jam poenitentiae fructus nullus erit. 14. Currite, ne tenebrae vos comprehendant (Joan. XII, 35), fratres mei: evigilate ad salutem vestram, evigilate dum", + "candidate_score": 0.691205, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_32_34", + "bdc_text": "Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1950", + "psc_text": "essem in carne mortali, in qua estis et vos? Tunc enim quidem in eadem carne resuscitatus erat; sed cum illis in eadem mortalitate jam non erat. Quapropter sicut ibi jam immortalitate carnis indutus veraciter ait, cum adhuc essem vobiscum; ubi nihil aliud intelligere possumus, nisi, cum adhuc essem in carnis mortalitate vobiscum: ita et hic non absurde dixisse intelligitur, Adhuc modicum vobiscum sum, tanquam diceret, adhuc modicum sicut vos estis, mortalis sum ego. Ergo sequentia videamus. 4. Quaeretis me, et sicut dixi Judaeis, quo ego vado, vos non potestis venire, et vobis dico modo. Hoc est, modo non potestis. Judaeis autem cum hoc diceret, non addidit modo. Isti itaque venire non poterant tunc quo ille ibat, sed poterant postea: nam hoc apostolo Petro apertissime paulo post ait. Cum enim dixisset ille, Domine, quo vadis? respondit ei, Quo ego vado, non potes me modo sequi; sequeris autem postea (Joan. XIII, 36)", + "candidate_score": 0.690595, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_21_23", + "bdc_text": "An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ? Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse . Qua vero de re contenditur ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.690511, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_34_36", + "bdc_text": "«Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 . addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1675", + "psc_text": "carnis. Mente Verbum apprehendere, hoc est Christum recte apprehendere. 12. Et abiit iterum trans Jordanem, in eum locum ubi Joannes baptizans primum, et mansit ibi. Et multi venerunt ad eum, et dicebant: Quia Joannes quidem signum fecit nullum. Meministis vobis dictum de Joanne, quia lucerna erat, et diei testimonium perhibebat (Joan. V, 35, 33). Quid ergo isti apud se dixerunt, Joannes signum fecit nullum? Nullum, inquiunt, miraculum ostendit Joannes: non daemonia fugavit, non expulit febrem, non caecos illuminavit, non mortuos suscitavit, non tot millia hominum de quinque vel septem panibus pavit, non supra mare ambulavit, non ventis et fluctibus imperavit; nihil horum fecit Joannes: et totum quidquid dicebat, huic testimonium perhibebat. Per lucernam veniamus ad diem. Joannes nullum signum fecit. Omnia autem quaecumque dixit Joannes de hoc, vera erant. Ecce qui apprehenderunt, non quomodo Judaei. Judaei volebant apprehendere discedentem, apprehenderunt isti permanentem. Denique quid sequitur? Et multi crediderunt in eum.", + "candidate_score": 0.690454, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_35_37", + "bdc_text": "addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. : «Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1915", + "psc_text": "semetipsum (Joan. XI, 33), ut hoc intelligatur et ubi non scriptum legitur, et tamen eum legitur fuisse turbatum. Affectum quippe humanum, quando oportuisse judicavit, in seipso potestate commovit, qui hominem totum potestate suscepit. TRACTATUS LXI. Ab eo quod Dominus ait, Amen, amen dico vobis, quia unus ex vobis tradet me; usque ad id, Ille est cui ego tinctum panem porrexero. Cap. XIII, V\\. 21-26. 1. Hoc Evangelii capitulum, fratres, ita nobis exponendum hac lectione propositum est, ut jam etiam de traditore Domini per panem tinctum eique porrectum satis evidenter expresso aliquid dicere debeamus. Et de illo quidem, quod eum jam demonstraturus Jesus turbatus est spiritu, praeterito sermone disserui: sed fortassis quod ibi non dixi, etiam hoc nobis Dominus significare sua perturbatione dignatus est, quod scilicet falsos fratres, et dominici agri illa zizania ita necesse est usque ad messis tempus inter frumenta tolerari (Matth. XIII, 29, 30), ut quando ex eis", + "candidate_score": 0.690419, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_33_35", + "bdc_text": "Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 . addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1948", + "psc_text": "Quaeretis me, et sicut dixi Judaeis, quo ego vado, vos non potestis venire. Utique post hoc modicum quo vobiscum sum, Quaeretis me, et quo ego vado, vos non potestis venire. Numquid post consummationem saeculi, quo ipse vadit, venire non poterunt? Et ubi est quod aliquanto post in hoc ipso sermone dicturus est: Pater, volo ut ubi ego sum, et ipsi sint mecum (Joan. XVII, 24) ? Non ergo de illa sua cum suis praesentia, qua cum illis est usque ad consummationem saeculi, nunc locutus est, ubi ait, Adhuc modicum vobiscum sum: sed vel de infirmitate mortali, qua cum illis erat usque ad passionem suam; aut de praesentia corporali, qua cum illis futurus erat usque ad ascensionem suam. Quodlibet horum quis eligat, cum fide non litigat. 3. Ne cui autem videatur abhorrere iste sensus a vero, quo dicimus Dominum mortalis carnis communionem, in qua cum discipulis usque ad passionem fuit, significare", + "candidate_score": 0.690327, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_33_35", + "bdc_text": "Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 . addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1950", + "psc_text": "essem in carne mortali, in qua estis et vos? Tunc enim quidem in eadem carne resuscitatus erat; sed cum illis in eadem mortalitate jam non erat. Quapropter sicut ibi jam immortalitate carnis indutus veraciter ait, cum adhuc essem vobiscum; ubi nihil aliud intelligere possumus, nisi, cum adhuc essem in carnis mortalitate vobiscum: ita et hic non absurde dixisse intelligitur, Adhuc modicum vobiscum sum, tanquam diceret, adhuc modicum sicut vos estis, mortalis sum ego. Ergo sequentia videamus. 4. Quaeretis me, et sicut dixi Judaeis, quo ego vado, vos non potestis venire, et vobis dico modo. Hoc est, modo non potestis. Judaeis autem cum hoc diceret, non addidit modo. Isti itaque venire non poterant tunc quo ille ibat, sed poterant postea: nam hoc apostolo Petro apertissime paulo post ait. Cum enim dixisset ille, Domine, quo vadis? respondit ei, Quo ego vado, non potes me modo sequi; sequeris autem postea (Joan. XIII, 36)", + "candidate_score": 0.686014, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_36_38", + "bdc_text": "«spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. : «Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam . Hinc Zvinglius quoque hanc sententiam Gemeint ist die Marburger Unionsformel vom 3 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1915", + "psc_text": "semetipsum (Joan. XI, 33), ut hoc intelligatur et ubi non scriptum legitur, et tamen eum legitur fuisse turbatum. Affectum quippe humanum, quando oportuisse judicavit, in seipso potestate commovit, qui hominem totum potestate suscepit. TRACTATUS LXI. Ab eo quod Dominus ait, Amen, amen dico vobis, quia unus ex vobis tradet me; usque ad id, Ille est cui ego tinctum panem porrexero. Cap. XIII, V\\. 21-26. 1. Hoc Evangelii capitulum, fratres, ita nobis exponendum hac lectione propositum est, ut jam etiam de traditore Domini per panem tinctum eique porrectum satis evidenter expresso aliquid dicere debeamus. Et de illo quidem, quod eum jam demonstraturus Jesus turbatus est spiritu, praeterito sermone disserui: sed fortassis quod ibi non dixi, etiam hoc nobis Dominus significare sua perturbatione dignatus est, quod scilicet falsos fratres, et dominici agri illa zizania ita necesse est usque ad messis tempus inter frumenta tolerari (Matth. XIII, 29, 30), ut quando ex eis", + "candidate_score": 0.685849, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_27_29", + "bdc_text": "Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam . iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_108", + "psc_text": "gratiam in conspectu tuo, ostende mihi teipsum manifeste, ut videam te. Et parum est quia dixit: responsum accepit, Non potes videre faciem meam (Exod. XXXIII, 11, 13, 20) . Loquebatur ergo, fratres mei, cum Moyse angelus, portans typum Domini: et illa omnia quae ibi per angelum facta sunt, futuram istam gratiam et veritatem promittebant. Qui bene scrutantur Legem, noverunt: et cum opportunum est, ut et nos aliquid inde dicamus, quantum Dominus revelat, non tacemus Charitati vestrae. 18. Illud autem sciatis, quia omnia quae corporaliter visa sunt, non erant illa substantia Dei. Illa enim oculis carnis videmus: Dei substantia unde videtur? Evangelium interroga: Beati mundo corde; quia ipsi Deum videbunt (Matth. V, 8) . Fuerunt homines qui dicerent vanitate sui cordis decepti, Pater invisibilis est, Filius autem visibilis est. Unde visibilis? Si propter carnem, quia suscepit carnem; manifestum est. Illi enim qui carnem Christi viderunt, aliqui crediderunt, aliqui crucifixerunt: et qui", + "candidate_score": 0.68569, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_32_34", + "bdc_text": "Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1948", + "psc_text": "Quaeretis me, et sicut dixi Judaeis, quo ego vado, vos non potestis venire. Utique post hoc modicum quo vobiscum sum, Quaeretis me, et quo ego vado, vos non potestis venire. Numquid post consummationem saeculi, quo ipse vadit, venire non poterunt? Et ubi est quod aliquanto post in hoc ipso sermone dicturus est: Pater, volo ut ubi ego sum, et ipsi sint mecum (Joan. XVII, 24) ? Non ergo de illa sua cum suis praesentia, qua cum illis est usque ad consummationem saeculi, nunc locutus est, ubi ait, Adhuc modicum vobiscum sum: sed vel de infirmitate mortali, qua cum illis erat usque ad passionem suam; aut de praesentia corporali, qua cum illis futurus erat usque ad ascensionem suam. Quodlibet horum quis eligat, cum fide non litigat. 3. Ne cui autem videatur abhorrere iste sensus a vero, quo dicimus Dominum mortalis carnis communionem, in qua cum discipulis usque ad passionem fuit, significare", + "candidate_score": 0.684515, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_22_24", + "bdc_text": "Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse . Qua vero de re contenditur ? Scilicet de modo , et qua formaet qua forma am Rande nachgetragen für gestrichenes scilicet quo modo .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1407", + "psc_text": "Maria virgine, non de Deo Patre talem cogita. Infans fuit, crevit ut homo, ambulavit ut homo, esurivit, sitivit ut homo, dormivit ut homo, postremo passus ut homo, suspensus in ligno, occisus, sepultus ut homo; in eadem forma resurrexit, in eadem forma ante oculos discipulorum ascendit in coelum, in eadem forma venturus est ad judicium. Angelorum enim vox est in Evangelio expressa: Sic veniet quomodo eum vidistis euntem in coelum (Act. I, 11) . Quando ergo de forma servi cogitas in Christo, humanam effigiem cogita, si est in te fides: quando autem cogitas, In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum (Joan. I, 1) , pereat de corde tuo omnis humana figuratio: pellatur de cogitationibus tuis quidquid fine corporeo terminatur, quidquid loci spatio continetur, vel quantalibet mole diffunditur; de corde tuo figmentum tale dispereat. Cogita, si potes, pulchritudinem sapientiae, occurrat tibi pulchritudo justitiae. Forma est? statura", + "candidate_score": 0.682662, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_28_30", + "bdc_text": "Tibi iam . iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 . iuxta spiritum .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2244", + "psc_text": "insinuari Trinitatem, ut quamvis nulla esset diversitas substantiarum, singillatim tamen commendaretur distinctio personarum; ubi eis qui recte intelligunt, nunquam videri potest separatio naturarum. 6. Quod autem sequitur, Et cum venerit ille, arguet mundum de peccato, et de justitia, et de judicio: de peccato quidem, quia non credunt in me; de justitia vero, quia ad Patrem vado, et jam non videbitis me; de judicio autem, quia princeps hujus mundi judicatus est (Id. XVI, 8-11) : tanquam solum sit peccatum non credere in Christum, et tanquam ipsa sit justitia non videre Christum, et tanquam ipsum sit judicium quod princeps hujus mundi, hoc est diabolus judicatus est: valde latebrosum est, nec isto sermone coarctandum, ne fiat obscurius brevitate; sed alio potius quantum Dominus adjuverit explicandum. TRACTATUS XCV. In haec verba superioris lectionis, Cum venerit ille, arguet mundum de peccato, et de justitia, etc. Cap. XVI, V\\. 8-11. 1. Promittens Dominus missurum se Spiritum", + "candidate_score": 0.682151, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_32_34", + "bdc_text": "Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1081", + "psc_text": "hic sermo; quis potest eum audire? Si discipuli durum habuerunt istum sermonem, quid inimici? Et tamen sic oportebat ut diceretur, quod non ab omnibus intelligeretur. Secretum Dei intentos debet facere, non adversos. Isti autem cito defecerunt, talia loquente Domino Jesu: non crediderunt aliquid magnum dicentem, et verbis illis aliquam gratiam cooperientem; sed prout voluerunt ita intellexerunt, et more hominum, quia poterat Jesus, aut hoc disponebat Jesus, carnem quia indutum erat Verbum, veluti concisam distribuere credentibus in se. Durus est, inquiunt, hic sermo; quis potest eum audire? 3. Sciens autem Jesus apud semetipsum quia murmurarent de eo discipuli ejus. Sic enim apud se ista dixerunt, ut ab illo non audirentur; sed ille qui eos noverat in seipsis, audiens apud semetipsum, respondit, et ait, Hoc vos scandalizat: quia dixi, Carnem meam do vobis manducare, et sanguinem meum bibere, hoc vos nempe scandalizat. Si ergo videritis Filium hominis ascendentem ubi erat prius? Quid", + "candidate_score": 0.680608, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_27_29", + "bdc_text": "Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam . iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1326", + "psc_text": "quia magna. Qui adfuistis hesterno die, audistis, ut potuimus disputavimus ex eo quod ait Dominus, Vos secundum carnem judicatis; ego non judico quemquam. Sed et si judico ego, judicium meum verum est; quia solus non sum, sed ego et qui misit me Pater. In lege vestra scriptum est quod duorum hominum testimonium verum est. Ego sum qui testimonium perhibeo de me, et testimonium perhibet de me qui misit me Pater (Joan. VIII, 15-18) . Ex his verbis hesterno, ut dixi, die redditus est sermo auribus et mentibus vestris. Haec cum Dominus dixisset; illi qui audierunt, Vos secundum carnem judicatis, manifestaverunt quod audierunt. Responderunt enim Domino loquenti de Deo Patre suo, et dixerunt, Ubi est pater tuus? Patrem Christi carnaliter acceperunt, quia verba Christi secundum carnem judicaverunt. Erat autem qui loquebatur in aperto caro, in occulto Verbum: homo manifestus, Deus occultus. Videbant indumentum, et contemnebant indutum: contemnebant, quia nesciebant; nesciebant, quia", + "candidate_score": 0.679872, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_19_21", + "bdc_text": "Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 . substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2543", + "psc_text": "non erat palam, quia non intelligebant. Et quod seorsum discipulis loquebatur, non in occulto utique loquebatur. Quis namque in occulto loquitur, qui coram tot hominibus loquitur; cum scriptum sit, In ore duorum vel trium testium stabit omne verbum (Deut. XIX, 15) : praesertim si hoc loquitur paucis, quod per eos velit innotescere multis; sicut ipse Dominus ait illis, quos adhuc paucos habebat, Quod dico vobis in tenebris, dicite in lumine; et quod in aure auditis, praedicate super tecta (Matth. X, 27) ? Ergo et hoc ipsum quod ab ipso dici videbatur occulte, quodammodo non dicebatur in occulto: quia non ita dicebatur, ut ab eis quibus dictum fuerat, taceretur; sed ita potius, ut usquequaque praedicaretur. Sic ergo dici potest aliquid et palam simul et non palam, vel in occulto simul et non in occulto, quomodo dictum est, Ut videntes videant, et non videant (Marc. IV, 12) . Quomodo enim videant, nisi", + "candidate_score": 0.67912, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_27_29", + "bdc_text": "Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam . iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2055", + "psc_text": "Deinde sequitur, et dicit: Adhuc modicum, et mundus me jam non videt. Quid enim? tunc eum videbat mundus; quandoquidem mundi nomine vult intelligi eos de quibus superius est locutus, dicens de Spiritu sancto, Quem mundus accipere non potest, quia non videt eum, neque cognoscit eum? Videbat eum plane mundus carneis oculis in carne conspicuum, non autem videbat quod in carne Verbum latebat: videbat hominem, non videbat Deum; videbat indumentum, non videbat indutum. Sed quoniam post resurrectionem etiam ipsam carnem suam, quam non solum videndam, verum etiam contrectandam demonstravit suis, noluit demonstrare non suis; hinc fortasse intelligendum est esse dictum, Adhuc modicum, et mundus me jam non videt: vos autem videbitis me; quia ego vivo, et vos vivetis. 3. Quid est, quia ego vivo, et vos vivetis? Cur de praesenti se dixit vivere, illos autem de futuro esse victuros, nisi quia vitam etiam carnis utique resurgentis. qualis in ipso praecedebat, et", + "candidate_score": 0.678198, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_36", + "bdc_text": "«spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1915", + "psc_text": "semetipsum (Joan. XI, 33), ut hoc intelligatur et ubi non scriptum legitur, et tamen eum legitur fuisse turbatum. Affectum quippe humanum, quando oportuisse judicavit, in seipso potestate commovit, qui hominem totum potestate suscepit. TRACTATUS LXI. Ab eo quod Dominus ait, Amen, amen dico vobis, quia unus ex vobis tradet me; usque ad id, Ille est cui ego tinctum panem porrexero. Cap. XIII, V\\. 21-26. 1. Hoc Evangelii capitulum, fratres, ita nobis exponendum hac lectione propositum est, ut jam etiam de traditore Domini per panem tinctum eique porrectum satis evidenter expresso aliquid dicere debeamus. Et de illo quidem, quod eum jam demonstraturus Jesus turbatus est spiritu, praeterito sermone disserui: sed fortassis quod ibi non dixi, etiam hoc nobis Dominus significare sua perturbatione dignatus est, quod scilicet falsos fratres, et dominici agri illa zizania ita necesse est usque ad messis tempus inter frumenta tolerari (Matth. XIII, 29, 30), ut quando ex eis", + "candidate_score": 0.677999, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_27_29", + "bdc_text": "Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam . iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1752", + "psc_text": "Pauperes semper habebitis vobiscum, me autem non semper habebitis. Accipiant hoc et boni, sed non sint solliciti: loquebatur enim de praesentia corporis sui. Nam secundum majestatem suam, secundum providentiam, secundum ineffabilem et invisibilem gratiam, impletur quod ab eo dictum est, Ecce ego vobiscum sum usque in consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20) . Secundum carnem vero quam Verbum assumpsit, secundum id quod de Virgine natus est, secundum id quod a Judaeis prehensus est, quod ligno confixus, quod de cruce depositus, quod linteis involutus, quod in sepulcro conditus, quod in resurrectione manifestatus, non semper habebitis vobiscum. Quare? Quoniam conversatus est secundum corporis praesentiam quadraginta diebus cum discipulis suis, et eis deducentibus videndo non sequendo, ascendit in coelum (Act. I, 3, 9, 10), et non est hic. Ibi est enim, sedet ad dexteram Patris: et hic est, non enim recessit praesentia majestatis. Aliter: secundum praesentiam majestatis semper habemus Christum; secundum praesentiam carnis, recte", + "candidate_score": 0.677844, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_27_29", + "bdc_text": "Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam . iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2066", + "psc_text": "quomodo dictum sit, Adhuc modicum, et mundus me jam non videt, vos autem videbitis me. Verum est quidem quod post paululum etiam corpus suum in quo poterant eum et impii videre, oculis eorum fuerat subtracturus; quandoquidem post resurrectionem nemo illorum vidit eum. Sed quoniam dictum est testantibus Angelis, Sic veniet quemadmodum vidistis eum euntem in coelum (Act. I, 11) ; nec aliud credimus quam eum in eodem corpore ad judicium vivorum et mortuorum esse venturum: procul dubio tunc eum videbit mundus, quo nomine significati sunt a regno ejus alieni. Ac per hoc longe melius intelligitur jam illud tempus significare voluisse, in eo quod ait, Adhuc modicum, et mundus me jam non videt, quando in fine saeculi auferetur ab oculis damnatorum, ut illi eum de caetero videant, apud quos diligentes eum facit Pater atque ipse mansionem. Modicum autem dixit, quia et id quod prolixum videtur hominibus, brevissimum est ante oculos Dei:", + "candidate_score": 0.677814, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84_86", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» : «De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1929", + "psc_text": "principibus sacerdotum (Luc. XXII, 3 et 4) . Ecce ubi ostenditur quod jam intraverat satanas in Judam. Prius ergo intraverat, immittendo in cor ejus cogitationem qua traderet Christum: talis enim jam venerat ad coenandum. Nunc autem post panem intravit in eum, non ut adhuc alienum tentaret, sed ut proprium possideret. 3. Non autem, ut putant quidam negligenter legentes, tunc Judas Christi corpus accepit. Intelligendum est enim quod jam omnibus eis distribuerat Dominus Sacramentum corporis et sanguinis sui, ubi et ipse Judas erat, sicut sanctus Lucas evidentissime narrat (Ibid., 19-21): ac deinde ad hoc ventum est, ubi secundum narrationem Joannis apertissime Dominus per buccellam tinctam atque porrectam suum exprimit traditorem, fortassis per panis tinctionem illius significans fictionem. Non enim omnia quae tinguntur, abluuntur; sed ut inficiantur, nonnulla tinguntur. Si autem bonum aliquid hic significat tinctio, eidem bono ingratum non immerito est secuta damnatio. 4. Adhuc tamen Judae possesso, non a Domino,", + "candidate_score": 0.677741, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_32_34", + "bdc_text": "Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_442", + "psc_text": "ad Jesum venerit, tamen quia nocte venit, adhuc de tenebris carnis suae loquitur. Non intelligit quod audit a Domino, non intelligit quod audit a luce, quae illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum (Id. I, 9). Jam ei Dominus dixit, Nisi quis natus fuerit denuo, non videbit regnum Dei. Dicit ad eum Nicodemus: Quomodo potest homo nasci cum sit senex? Spiritus ei loquitur, et ille carnem sapit. Carnem suam sapit, quia carnem Christi nondum sapit. Cum enim dixisset Dominus Jesus, Nisi quis manducaverit carnem meam, et biberit sanguinem meum, non habebit in se vitam; scandalizati sunt quidam qui eum sequebantur, et dixerunt apud semetipsos, Durus est hic sermo; quis potest eum audire? Putabant enim hoc dicere Jesum, quod eum possent concisum sicut agnum coquere, et manducare: abhorrentes a verbis ejus, recesserunt, et amplius eum non sunt secuti. Sic Evangelista loquitur: Et Dominus ipse remansit cum duodecim: et illi ad eum,", + "candidate_score": 0.677117, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_36_38", + "bdc_text": "«spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. : «Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam . Hinc Zvinglius quoque hanc sententiam Gemeint ist die Marburger Unionsformel vom 3 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1067", + "psc_text": "Spiritu Christi. Inde est quod exponens nobis apostolus Paulus hunc panem, Unus panis, inquit, unum corpus multi sumus (I Cor. X, 17) . O Sacramentum pietatis! o signum unitatis! o vinculum charitatis! Qui vult vivere, habet ubi vivat, habet unde vivat. Accedat, credat,; incorporetur, ut vivificetur. Non abhoreat a compage membrorum, non sit putre membrum quod resecari mereatur, non sit distortum de quo erubescatur: sit pulchrum, sit aptum, sit sanum; haereat corpori, vivat Deo de Deo: nunc laboret in terra, ut postea regnet in coelo. 14. Litigabant ergo Judaei ad invicem, dicentes: Quomodo potest hic carnem suam nobis dare ad manducandum? Litigabant utique ad invicem, quoniam panem concordiae non intelligebant, nec sumere volebant: nam qui manducant talem panem, non litigant ad invicem; quoniam unus panis, unum corpus multi sumus. Et per hunc facit Deus unius modi habitare in domo (Psal. LXVII, 7) . 15. Quod autem ad invicem litigantes quaerunt,", + "candidate_score": 0.675404, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_17_19", + "bdc_text": "quantusquantus est . Nonne sic quoque dici potest : Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2543", + "psc_text": "non erat palam, quia non intelligebant. Et quod seorsum discipulis loquebatur, non in occulto utique loquebatur. Quis namque in occulto loquitur, qui coram tot hominibus loquitur; cum scriptum sit, In ore duorum vel trium testium stabit omne verbum (Deut. XIX, 15) : praesertim si hoc loquitur paucis, quod per eos velit innotescere multis; sicut ipse Dominus ait illis, quos adhuc paucos habebat, Quod dico vobis in tenebris, dicite in lumine; et quod in aure auditis, praedicate super tecta (Matth. X, 27) ? Ergo et hoc ipsum quod ab ipso dici videbatur occulte, quodammodo non dicebatur in occulto: quia non ita dicebatur, ut ab eis quibus dictum fuerat, taceretur; sed ita potius, ut usquequaque praedicaretur. Sic ergo dici potest aliquid et palam simul et non palam, vel in occulto simul et non in occulto, quomodo dictum est, Ut videntes videant, et non videant (Marc. IV, 12) . Quomodo enim videant, nisi", + "candidate_score": 0.673687, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_82_84", + "bdc_text": "PC II 228f ; Brecht , Blarer in Schwaben 157. . Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_865", + "psc_text": "donavit gratias acturi? Quid est quod dixi, demonstratur Christo per Christum? Demonstratur membris per caput. Ecce vide illud in te: pone te clausis oculis velle aliquid tollere; nescit manus quo eat, et utique manus tua membrum tuum est, non enim a corpore tuo separata est; aperi oculos, videt jam manus quo eat, demonstrante capite membrum secutum est. Si ergo in te potuit inveniri tale aliquid, ut corpus tuum ostenderet corpori tuo, et per corpus tuum demonstraretur aliquid corpori tuo; noli mirari quia dictum est, demonstratur Christo per Christum. Demonstrat enim caput ut membra videant, et docet caput ut membra discant: unus tamen homo caput et membra. Noluit se separare, sed dignatus est agglutinari. Longe a nobis erat, et multum longe: quid tam longe, quam conditum et conditor? quid tam longe, quam Deus et homo? quid tam longe, quam justitia et iniquitas? quid tam longe, quam aeternitas et mortalitas? Ecce quam", + "candidate_score": 0.672451, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_22_24", + "bdc_text": "Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse . Qua vero de re contenditur ? Scilicet de modo , et qua formaet qua forma am Rande nachgetragen für gestrichenes scilicet quo modo .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1297", + "psc_text": "secundum carnem judicatis. 4. Ego non judico quemquam. Non ergo judicat quemquam Dominus Jesus Christus? Nonne ipse est quem confitemur resurrexisse tertia die, ascendisse in coelum, ibi sedere ad dexteram Patris, inde esse venturum ad judicandos vivos et mortuos? Nonne ipsa est fides nostra, de qua dicit Apostolus, Corde creditur ad justitiam, ore autem confessio fit ad salutem (Rom. X, 10) ? Ergo quando ista confitemur, contra Dominum loquimur? Nos dicimus venturum judicem vivorum et mortuorum; ipse autem dicit, Ego non judico quemquam. Quaestio ista duobus modis solvi potest; ut aut hoc intelligamus, non judico quemquam, id est, modo: sicut dicit alio loco, Ego non veni ut judicem mundum, sed ut salvum faciam mundum (Joan. XII, 47) ; non judicium suum negando, sed differendo. Aut certe quia dixerat, Vos secundum carnem judicatis; ita subjunxit, Ego non judico quemquam, ut subaudias, secundum carnem. Nullus ergo nobis contra fidem quam tenemus et", + "candidate_score": 0.67182, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_29", + "bdc_text": "iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2244", + "psc_text": "insinuari Trinitatem, ut quamvis nulla esset diversitas substantiarum, singillatim tamen commendaretur distinctio personarum; ubi eis qui recte intelligunt, nunquam videri potest separatio naturarum. 6. Quod autem sequitur, Et cum venerit ille, arguet mundum de peccato, et de justitia, et de judicio: de peccato quidem, quia non credunt in me; de justitia vero, quia ad Patrem vado, et jam non videbitis me; de judicio autem, quia princeps hujus mundi judicatus est (Id. XVI, 8-11) : tanquam solum sit peccatum non credere in Christum, et tanquam ipsa sit justitia non videre Christum, et tanquam ipsum sit judicium quod princeps hujus mundi, hoc est diabolus judicatus est: valde latebrosum est, nec isto sermone coarctandum, ne fiat obscurius brevitate; sed alio potius quantum Dominus adjuverit explicandum. TRACTATUS XCV. In haec verba superioris lectionis, Cum venerit ille, arguet mundum de peccato, et de justitia, etc. Cap. XVI, V\\. 8-11. 1. Promittens Dominus missurum se Spiritum", + "candidate_score": 0.670722, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_36", + "bdc_text": "«spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1063", + "psc_text": "sub nube fuerunt, et omnes mare transierunt, et omnes in Moysen baptizati sunt in nube et in mari, et omnes eamdem escam spiritualem manducaverunt. Spiritualem utique eamdem; nam corporalem alteram, quia illi manna, nos aliud: spiritualem vero, quam nos. Sed patres nostri, non patres illorum: quibus nos similes sumus, non quibus illi similes fuerunt. Et adjungit: Et omnes eumdem potum spiritualem biberunt. Aliud illi, aliud nos; sed specie visibili, quod tamen hoc idem significaret virtute spirituali. Quomodo enim eumdem potum? Bibebant, inquit, de spirituali sequente petra: petra autem erat Christus (I Cor. X, 1-4) . Inde panis, inde potus. Petra Christus in signo, verus Christus in Verbo et in carne. Et quomodo biberunt? Percussa est petra de virga bis (Num. XX, 11): gemina percussio, duo ligna crucis significat. Hic est ergo panis de coelo descendens, ut si quis manducaverit ex ipso, non moriatur. Sed quod pertinet ad virtutem Sacramenti, non", + "candidate_score": 0.6707, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_28_30", + "bdc_text": "Tibi iam . iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 . iuxta spiritum .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1323", + "psc_text": "senties quod praedixi. Si autem audias quae praecepi, non mala senties quae praedixi, sed bona percipies quae promisi. 12. Ne aliquem sane moveat quod ait, Verum est judicium meum; quia solus non sum, sed ego et qui misit me Pater; cum alibi dixerit, Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio (Joan. V, 22) . Jam in eisdem verbis Evangelii disputavimus, et nunc admonemus, non hoc ideo dictum, quia Pater non erit cum Filio judicante; sed quoniam bonis et malis in judicio solus Filius apparebit, in ea forma in qua passus est, et resurrexit, et ascendit in coelum. Discipulis quippe tunc conspicientibus ascendentem, vox angelica sonuit, Sic veniet, quemadmodum vidistis eum euntem in coelum (Act. I, 11) : id est, in forma hominis in qua judicatus est judicabit, ut etiam illud propheticum impleatur, Videbunt in quem pupugerunt (Zach. XII, 10; Joan. XIX, 37) . Cum vero euntibus justis in", + "candidate_score": 0.669639, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_22_24", + "bdc_text": "Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse . Qua vero de re contenditur ? Scilicet de modo , et qua formaet qua forma am Rande nachgetragen für gestrichenes scilicet quo modo .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1289", + "psc_text": "eum sicuti est (I Joan. III, 2) . Sentio vestros affectus attolli mecum in superna: sed corpus quod corrumpitur, aggravat animam; et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem (Sap. IX, 15). Depositurus sum et ego codicem istum, discessuri estis et vos quisque ad sua. Bene nobis fuit in luce communi, bene gavisi sumus, bene exsultavimus: sed cum ab invicem recedimus, ab illo non recedamus. TRACTATUS XXXVI. Ab eo quod scriptum est, Vos secundum carnem judicatis; ego non judico quemquam; usque ad id, Ego sum qui testimonium perhibeo de meipso, et testimonium perhibet de me, qui misit me Pater. Cap. VIII, V\\. 15-18. 1. In quatuor Evangeliis, vel potius quatuor libris unius Evangelii, sanctus Joannes apostolus, non immerito secundum intelligentiam spiritualem aquilae comparatus, altius multoque sublimius aliis tribus erexit praedicationem suam; et in ejus erectione etiam corda nostra erigi voluit. Nam caeteri tres evangelistae, tanquam cum homine Domino in terra ambulabant,", + "candidate_score": 0.669075, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_20_22", + "bdc_text": "substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ? Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_14", + "psc_text": "Absit. Multo est ille praesentior: nam ego oculis vestris appareo, ille conscientiis vestris praesidet. Ad me aures, ad illum cor, ut utrumque impleatis. Ecce oculos vestros et sensus istos corporis levatis ad nos; nec ad nos, non enim nos de illis montibus, sed ad ipsum Evangelium, ad ipsum Evangelistam: cor autem implendum ad Dominum. Et unusquisque sic levet, ut videat quid levet, et quo levet. Quid dixi, Quid levet, et quo levet? Quale cor levet, videat; quia ad Dominum levat: ne sarcina voluptatis carnalis praegravatum, ante cadat, quam fuerit sublevatum. Sed videt se quisque gestare onus carnis? det operam per continentiam, ut purget quod levet ad Deum. Beati enim mundi corde, quoniam ipsi Deum videbunt (Matth. V, 8). 8. Nam ecce quid prodest, quia sonuerunt verba, In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum? Et nos diximus verba, cum loqueremur. Numquid tale Verbum erat apud", + "candidate_score": 0.666891, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_61_63", + "bdc_text": "Grimm IX 2033f ) als Bezeichnung eines Widerspruchs. . Lutherus quoque non adserit panem esse corpus aut esse sub speciebus panisZu Luthers Abendmahlslehre s.", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1064", + "psc_text": "Christus in signo, verus Christus in Verbo et in carne. Et quomodo biberunt? Percussa est petra de virga bis (Num. XX, 11): gemina percussio, duo ligna crucis significat. Hic est ergo panis de coelo descendens, ut si quis manducaverit ex ipso, non moriatur. Sed quod pertinet ad virtutem Sacramenti, non quod pertinet ad visibile Sacramentum: qui manducat intus, non foris; qui manducat in corde, non qui premit dente. 13. Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi. Ideo vivus, quia de coelo descendi. De coelo descendit et manna: sed manna umbra erat, iste veritas est. Si quis manducaverit ex hoc pane, vivet in aeternum: et panis quem ego dabo, caro mea est pro mundi vita. Hoc quando caperet caro, quod dixit panem, carnem? Vocatur caro, quod non capit caro: et ideo magis non capit caro, quia vocatur caro. Hoc enim exhorruerunt, hoc ad se multum esse dixerunt, hoc non posse", + "candidate_score": 0.662105, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_18_20", + "bdc_text": "Nonne sic quoque dici potest : Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 . substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2543", + "psc_text": "non erat palam, quia non intelligebant. Et quod seorsum discipulis loquebatur, non in occulto utique loquebatur. Quis namque in occulto loquitur, qui coram tot hominibus loquitur; cum scriptum sit, In ore duorum vel trium testium stabit omne verbum (Deut. XIX, 15) : praesertim si hoc loquitur paucis, quod per eos velit innotescere multis; sicut ipse Dominus ait illis, quos adhuc paucos habebat, Quod dico vobis in tenebris, dicite in lumine; et quod in aure auditis, praedicate super tecta (Matth. X, 27) ? Ergo et hoc ipsum quod ab ipso dici videbatur occulte, quodammodo non dicebatur in occulto: quia non ita dicebatur, ut ab eis quibus dictum fuerat, taceretur; sed ita potius, ut usquequaque praedicaretur. Sic ergo dici potest aliquid et palam simul et non palam, vel in occulto simul et non in occulto, quomodo dictum est, Ut videntes videant, et non videant (Marc. IV, 12) . Quomodo enim videant, nisi", + "candidate_score": 0.661705, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_36", + "bdc_text": "«spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1924", + "psc_text": "cum recubuisset ille supra pectus Jesu. Hic est utique pectoris sinus, sapientiae secretum. Dicit ei: Domine, quis est? Respondit Jesus: Ille est cui ego tinctum panem porrexero. Et cum tinxisset panem, dedit Judae Simonis Iscariotae. Et post panem, tunc introivit in illum satanas. Expressus est traditor, nudatae sunt latebrae tenebrarum. Bonum est quod accepit, sed malo suo accepit, quia male bonum malus accepit. Verum de isto pane tincto qui porrectus est ficto, et de his quae sequuntur, multa dicenda sunt: quibus necessarium est plus temporis, quam nunc habemus jam in istius fine sermonis. TRACTATUS LXII. Ab eo quod scriptum est, Et cum tinxisset panem, dedit Judae; usque ad id, Nunc clarificatus est Filius hominis. Cap. XIII, V\\. 26-31. 1. Scio, charissimi, moveri posse nonnullos, sive pios ut requirant, sive impios ut reprehendant, quod posteaquam panem tinctum traditori suo Dominus dedit, intraverit in illum satanas. Sic enim scriptum est: Et cum", + "candidate_score": 0.661491, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_19_21", + "bdc_text": "Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 . substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1325", + "psc_text": "sciat ita dictum esse, In Lege vestra, tanquam diceret, in Lege quae vobis est data; a quo, nisi a Deo? Sicut dicimus, Panem nostrum quotidianum: et tamen dicimus, Da nobis hodie (Matth. VI, 11) . TRACTATUS XXXVII. Ab eo quod scriptum est, Dicebant ergo. Ubi est pater tuus? usque ad id. Et nemo apprehendit eum, quia nondum venerat hora ejus. Cap. VIII, V\\. 19, 20. 1. Quod in sancto Evangelio breviter dicitur, non breviter oportet exponi, ut quod auditur, intelligatur. Verba enim Domini pauca, sed magna sunt; non numero aestimanda, sed pondere: nec ideo contemnenda, quia pauca; sed ideo quaerenda, quia magna. Qui adfuistis hesterno die, audistis, ut potuimus disputavimus ex eo quod ait Dominus, Vos secundum carnem judicatis; ego non judico quemquam. Sed et si judico ego, judicium meum verum est; quia solus non sum, sed ego et qui misit me Pater. In lege vestra scriptum est quod duorum", + "candidate_score": 0.660856, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_29", + "bdc_text": "iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1323", + "psc_text": "senties quod praedixi. Si autem audias quae praecepi, non mala senties quae praedixi, sed bona percipies quae promisi. 12. Ne aliquem sane moveat quod ait, Verum est judicium meum; quia solus non sum, sed ego et qui misit me Pater; cum alibi dixerit, Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio (Joan. V, 22) . Jam in eisdem verbis Evangelii disputavimus, et nunc admonemus, non hoc ideo dictum, quia Pater non erit cum Filio judicante; sed quoniam bonis et malis in judicio solus Filius apparebit, in ea forma in qua passus est, et resurrexit, et ascendit in coelum. Discipulis quippe tunc conspicientibus ascendentem, vox angelica sonuit, Sic veniet, quemadmodum vidistis eum euntem in coelum (Act. I, 11) : id est, in forma hominis in qua judicatus est judicabit, ut etiam illud propheticum impleatur, Videbunt in quem pupugerunt (Zach. XII, 10; Joan. XIX, 37) . Cum vero euntibus justis in", + "candidate_score": 0.660061, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_29", + "bdc_text": "iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1197", + "psc_text": "esset semen unde alia messis consurgeret. Nunc vero cum fama Evangelii et bono ejus odore excitati credunt fideles ejus per omnes gentes, erit exspectatio gentium, quando veniat qui jam venit (Gen. XLIX, 10); quando ab omnibus videatur, qui tunc a quibusdam visus non est, a quibusdam visus est; quando veniat judicaturus qui venit judicandus; quando veniat discreturus, qui venit ut non discerneretur. Non enim ab impiis Christus est discretus, sed cum impiis judicatus: de illo enim dictum est, Inter iniquos reputatus est (Isai. LIII, 12) . Latro evasit: Christus damnatus est (Marc. XV, 15; Joan. XVIII, 40). Accepit in dulgentiam criminosus, damnatus est qui omnium crimina confitentium relaxavit. Tamen et ipsa crux, si attendas, tribunal fuit: in medio enim judice constituto, unus latro qui credidit liberatus (Luc. XXIII, 43), alter qui insultavit damnatus est. Jam significabat quod facturus est de vivis et mortuis; alios positurus ad dexteram, alios ad sinistram:", + "candidate_score": 0.65976, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_17_19", + "bdc_text": "quantusquantus est . Nonne sic quoque dici potest : Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_585", + "psc_text": "possunt dici et multae animae, possunt in hominibus, quia non est tanta conjunctio: ibi autem, unum Deum licet dicas; duos aut tres deos non licet dicas. Hinc tibi commendatur supereminentia et summitas charitatis tanta, ut major esse non possit. 10. Quem enim misit Deus, verba Dei loquitur. Hoc utique de Christo dicebat, ut se ab illo distingueret. Quid enim? ipsum Joannem nonne Deus misit? An non ipse dixit, Missus sum ante eum (Joan. III, 28) , et, Qui me misit baptizare in aqua (Id. I, 33) : et de illo dictum est, Ecce mitto angelum meum ante te, et praeparabit viam tuam? Nonne et ipse verba Dei loquitur, de quo etiam dictum est quod sit amplius quam propheta (Malach. III, 1; Matth. XI, 10, 9)? Si ergo et ipsum Deus misit, et verba Dei loquitur; quomodo ad distinctionem, de Christo eum dixisse accipimus, Quem enim misit Deus, verba Dei loquitur?", + "candidate_score": 0.659433, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_19_21", + "bdc_text": "Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 . substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_585", + "psc_text": "possunt dici et multae animae, possunt in hominibus, quia non est tanta conjunctio: ibi autem, unum Deum licet dicas; duos aut tres deos non licet dicas. Hinc tibi commendatur supereminentia et summitas charitatis tanta, ut major esse non possit. 10. Quem enim misit Deus, verba Dei loquitur. Hoc utique de Christo dicebat, ut se ab illo distingueret. Quid enim? ipsum Joannem nonne Deus misit? An non ipse dixit, Missus sum ante eum (Joan. III, 28) , et, Qui me misit baptizare in aqua (Id. I, 33) : et de illo dictum est, Ecce mitto angelum meum ante te, et praeparabit viam tuam? Nonne et ipse verba Dei loquitur, de quo etiam dictum est quod sit amplius quam propheta (Malach. III, 1; Matth. XI, 10, 9)? Si ergo et ipsum Deus misit, et verba Dei loquitur; quomodo ad distinctionem, de Christo eum dixisse accipimus, Quem enim misit Deus, verba Dei loquitur?", + "candidate_score": 0.659119, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_29", + "bdc_text": "iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1198", + "psc_text": "criminosus, damnatus est qui omnium crimina confitentium relaxavit. Tamen et ipsa crux, si attendas, tribunal fuit: in medio enim judice constituto, unus latro qui credidit liberatus (Luc. XXIII, 43), alter qui insultavit damnatus est. Jam significabat quod facturus est de vivis et mortuis; alios positurus ad dexteram, alios ad sinistram: similis ille latro futuris ad sinistram, similis alter futuris ad dexteram. Judicabatur, et judicium minabatur. TRACTATUS XXXII. Ab eo loco, In novissimo autem die festivitatis stabat Jesus et clamabat, dicens, Si quis sitit, veniat ad me, et bibat; usque ad id, Nondum enim erat Spiritus datus, quia Jesus nondum fuerat glorificatus. Cap. VII, V\\. 37-39. 1. Inter dissensiones et dubitationes Judaeorum de Domino Jesu Christo, inter caetera quae dixit, quibus alii confunderentur, alii docerentur; novissimo illius festivitatis die (tunc enim ista agebantur), quae appellatur Scenopegia, id est tabernaculorum constructio, de qua festivitate jam antea meminit Charitas vestra fuisse dissertum, vocat", + "candidate_score": 0.657928, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_63_65", + "bdc_text": "Lutherus quoque non adserit panem esse corpus aut esse sub speciebus panisZu Luthers Abendmahlslehre s. Ernst Sommerlath , in : RGG I 34-37 , bes. 36 , und Joachim Staedtke , in :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1079", + "psc_text": "Cap. VI, V\\. 60-72. 1. Verba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo (Joan. VI, 57) . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est (Rom.", + "candidate_score": 0.65751, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_36", + "bdc_text": "«spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2683", + "psc_text": "Et venit Jesus, et accipit panem, et dat eis, et piscem similiter. Ecce dictum est etiam quid pranderent: de quo prandio aliquid suave ac salubre dicemus et nos, si pascat et nos. Superius narratum est quod isti discipuli, quando descenderunt in terram, viderunt prunas positas, et piscem superpositum, et panem. Ubi non est intelligendum etiam superpositum panem fuisse prunis, sed tantum subaudiendum, Viderunt. Quod verbum si repetamus eo loco ubi subaudiendum est, ita totum dici potest: Viderunt prunas positas, et piscem superpositum, et panem viderunt. Vel ita potius: Viderunt prunas positas, et piscem superpositum, viderunt et panem. Jubente etiam Domino attulerunt et de piscibus quos ipsi ceperant; quod eos fecisse quamvis a narrante non esset expressum, tamen Dominum jussisse non tacitum est. Ait enim: Afferte de piscibus quos apprehendistis nunc (Joan. XXI, 9, 10) . Et utique jubente illo eos non fecisse quis credat? Hinc ergo fecit prandium Dominus illis", + "candidate_score": 0.657115, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_18_20", + "bdc_text": "Nonne sic quoque dici potest : Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 . substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_585", + "psc_text": "possunt dici et multae animae, possunt in hominibus, quia non est tanta conjunctio: ibi autem, unum Deum licet dicas; duos aut tres deos non licet dicas. Hinc tibi commendatur supereminentia et summitas charitatis tanta, ut major esse non possit. 10. Quem enim misit Deus, verba Dei loquitur. Hoc utique de Christo dicebat, ut se ab illo distingueret. Quid enim? ipsum Joannem nonne Deus misit? An non ipse dixit, Missus sum ante eum (Joan. III, 28) , et, Qui me misit baptizare in aqua (Id. I, 33) : et de illo dictum est, Ecce mitto angelum meum ante te, et praeparabit viam tuam? Nonne et ipse verba Dei loquitur, de quo etiam dictum est quod sit amplius quam propheta (Malach. III, 1; Matth. XI, 10, 9)? Si ergo et ipsum Deus misit, et verba Dei loquitur; quomodo ad distinctionem, de Christo eum dixisse accipimus, Quem enim misit Deus, verba Dei loquitur?", + "candidate_score": 0.654142, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_33", + "bdc_text": "Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1871", + "psc_text": "Christo, quae sursum sunt sapite, ubi Christus est ad dexteram Dei sedens, quae sursum sunt quaerite, non quae super terram (Coloss. III, 1 et 2) ? Quomodo ergo ut ad Christum eamus, terram calcare compellimur; cum potius nobis sursum cor habendum sit ad Dominum, ut cum illo esse possimus? Videtis, fratres, hodierni temporis angustias istam coarctare quaestionem. Quod et si vos forte minus videtis, ego utcumque video quantae disputationis indigeat. Unde peto ut eam potius suspendi, quam vel negligentius vel angustius pertractari, non fraudata, sed dilata exspectatione patiamini. Aderit enim Dominus qui nos debitores facit, ut faciat etiam redditores. TRACTATUS LVII. Quonam modo Ecclesia timeat inquinare pedes, dum pergit ad Christum. 1. Non immemor mei debiti, jam reddendi tempus agnosco. Donet unde reddam, qui donavit ut debeam. Donavit enim dilectionem, de qua dictum est, Nemini quidquam debentis, nisi ut invicem diligatis (Rom. XIII, 8) ; donet etiam sermonem, quem video", + "candidate_score": 0.652763, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_98", + "bdc_text": "gegen Claude d'Aliod gerichtet war. Mit Fast 57 darf man annehmen , daß Zwick Teile daraus - wahrscheinlich den Abschnitt «Christus verus deus est » ( f. 21v. -28r. )", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2244", + "psc_text": "insinuari Trinitatem, ut quamvis nulla esset diversitas substantiarum, singillatim tamen commendaretur distinctio personarum; ubi eis qui recte intelligunt, nunquam videri potest separatio naturarum. 6. Quod autem sequitur, Et cum venerit ille, arguet mundum de peccato, et de justitia, et de judicio: de peccato quidem, quia non credunt in me; de justitia vero, quia ad Patrem vado, et jam non videbitis me; de judicio autem, quia princeps hujus mundi judicatus est (Id. XVI, 8-11) : tanquam solum sit peccatum non credere in Christum, et tanquam ipsa sit justitia non videre Christum, et tanquam ipsum sit judicium quod princeps hujus mundi, hoc est diabolus judicatus est: valde latebrosum est, nec isto sermone coarctandum, ne fiat obscurius brevitate; sed alio potius quantum Dominus adjuverit explicandum. TRACTATUS XCV. In haec verba superioris lectionis, Cum venerit ille, arguet mundum de peccato, et de justitia, etc. Cap. XVI, V\\. 8-11. 1. Promittens Dominus missurum se Spiritum", + "candidate_score": 0.652276, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_33", + "bdc_text": "Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2596", + "psc_text": "eo alios duos hinc et hinc, medium autem Jesum. Isti duo latrones erant, sicut aliorum evangelistarum narratione didicimus, cum quibus crucifixus et inter quos fixus est Christus (Id. XXVII, 38, Marc. XV, 27, et Luc. XXIII, 33): de quo praemissa dixerat prophetia, Et inter iniquos deputatus est (Isai. LIII, 12) . 4. « Scripsit autem et titulum Pilatus, et posuit super crucem: erat autem scriptum, Jesus Nazarenus Rex Judaeorum. Hunc ergo titulum multi legerunt Judaeorum, quia prope civitatem erat locus ubi crucifixus est Jesus. Et erat scriptum hebraice, graece et latine: Rex Judaeorum. » Hae quippe tres linguae ibi prae caeteris eminebant: hebraea, propter Judaeos in Dei Lege gloriantes; graeca, propter Gentium sapientes; latina, propter Romanos multis ac pene omnibus jam tunc gentibus imperantes. 5. Dicebant ergo Pilato pontifices Judaeorum: Noli scribere, Rex Judaeorum; sed quia ipse dixit. Rex sum Judaeorum. Respondit Pilatus: Quod scripsi, scripsi. O ineffabilem vim divinae", + "candidate_score": 0.65133, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_79_81", + "bdc_text": "Sequentia quoque addit : «Bullingerum quam primum de concordiae nostrę ratione certiorem facies interim et hoc indicans , curatum a principe , ut docturis in ditione sua verbi ministris Saxonicę Confessionis formulam in caenae negotio simpliciter praescribamus Nicht die «dunkle» Württemberger Konkordie , sondern das Augsburgische Bekenntnis ( vgl. oben S. 277 , Anm. 17 ) wurde durch Vermittlung Jakob Sturms bei Philipp von Hessen und Ulrich von Württemberg Lehrgrundlage in Württemberg , s. Blarer BW I 529f ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_119", + "psc_text": "Deus habet quod exhibeat non invenientibus quomodo dicant, et credentibus quod accipiant. TRACTATUS IV. Ab eo quod scriptum est, Et hoc est testimonium Joannis, quando miserunt Judaei ab Jerosolymis sacerdotes, etc., usque ad id, Ipse est qui baptizat in Spiritu sancto, etc. Cap. I, V\\. 19-33. 1. Saepissime audivit Sanctitas vestra, et optime nostis, quoniam Joannes Baptista quanto praeclarior erat in natis mulierum, et quanto humilior ad cognoscendum Dominum, tanto meruit esse amicus sponsi; sponso zelans, non sibi; non suum honorem quaerens, sed judicis sui, quem tanquam praeco praeibat. Itaque Prophetis praecedentibus praenuntiare de Christo futura concessum est; huic autem digito ostendere. Sicut enim ignorabatur Christus ab his qui Prophetis non crediderunt antequam veniret, sic ab eis ignorabatur et praesens. Venerat enim humiliter primo et occultus; tanto occultior, quanto humilior: populi autem spernentes per superbiam suam humilitatem Dei, crucifixerunt Salvatorem suum, et fecerunt damnatorem suum. 2. Sed qui primo venit", + "candidate_score": 0.649108, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_56", + "bdc_text": "displicere tibi sententiam hoc nomine , quod nunquam concessum sit panem substantialiter Die Marburger Unionsformel hat «substantive» .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1064", + "psc_text": "Christus in signo, verus Christus in Verbo et in carne. Et quomodo biberunt? Percussa est petra de virga bis (Num. XX, 11): gemina percussio, duo ligna crucis significat. Hic est ergo panis de coelo descendens, ut si quis manducaverit ex ipso, non moriatur. Sed quod pertinet ad virtutem Sacramenti, non quod pertinet ad visibile Sacramentum: qui manducat intus, non foris; qui manducat in corde, non qui premit dente. 13. Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi. Ideo vivus, quia de coelo descendi. De coelo descendit et manna: sed manna umbra erat, iste veritas est. Si quis manducaverit ex hoc pane, vivet in aeternum: et panis quem ego dabo, caro mea est pro mundi vita. Hoc quando caperet caro, quod dixit panem, carnem? Vocatur caro, quod non capit caro: et ideo magis non capit caro, quia vocatur caro. Hoc enim exhorruerunt, hoc ad se multum esse dixerunt, hoc non posse", + "candidate_score": 0.649083, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_43_45", + "bdc_text": "- Einzelarbeiten aus der Kirchengeschichte Bayerns XLIV , S. 167 ) verfaßt worden. , cum audisset eandem a Philippo quoque et Luthero receptam . «At hunc modum loquendi non adferam ecclesiae meae» , inquit pie memorie miles , «utcumque sententia mihi non improbetur . »Diese nur hier durch Zwick überlieferte und sonst nicht belegbare Aussage Zwinglis könnte dem Inhalt nach zutreffend sein ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1920", + "psc_text": "20-24). Erat enim eorum haec consuetudo qui sacras Litteras nobis ministrarunt, ut quando ab aliquo eorum divina narrabatur historia, cum ad seipsum veniret, tanquam de alio loqueretur; et sic se insereret ordini narrationis suae, tanquam rerum gestarum scriptor, non tanquam sui ipsius praedicator. Nam et hoc sanctus Matthaeus fecit, qui cum in textu narrationis suae venisset ad seipsum, Vidit, inquit, in telonio sedentem quemdam publicanum, nomine Matthaeum, et ait illi, Sequere me (Matth. IX, 9) : non ait, Vidit me, et dixit mihi. Hoc fecit et beatus Moyses, ita de seipso tanquam de alio cuncta narravit, et ait: Dixit Dominus ad Moysen (Exod. VI, 1) . Inusitatius apostolus Paulus, non in historia, ubi rerum gestarum suscipitur explicanda narratio, sed in Epistola hoc fecit. Nam utique de seipso ait: Scio hominem in Christo ante annos quatuordecim (sive in corpore, sive extra corpus, nescio; Deus scit), raptum hujusmodi usque in tertium coelum", + "candidate_score": 0.648974, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_18_20", + "bdc_text": "Nonne sic quoque dici potest : Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 . substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_224", + "psc_text": "Audistis quomodo a Sion prodiit lex, et verbum Domini ab Jerusalem (Isai. II, 3): ibi enim audierunt discipuli, Ite, baptizate gentes in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti (Matth. XXVIII, 19) . Intenti facti sumus, cum audiremus, Ite, baptizate gentes. In cujus nomine? In nomine Patris et Filii et Spiritus sancti. Iste unus Deus, quia non, in nominibus Patris et Filii et Spiritus sancti; sed, in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti. Ubi unum nomen audis, unus est Deus: sicut de semine Abrahae dictum est, et exponit Paulus apostolus, In semine tuo benedicentur omnes gentes: non dixit, In seminibus, tanquam in multis; sed tanquam in uno, Et semine tuo, quod est Christus (Gen. XXII, 18; Gal. III, 16) . Sicut ergo quia ibi non dicit, in seminibus, docere te voluit Apostolus, quia unus est Christus: sic et hic cum dictum est, in nomine, non, in nominibus; quomodo ibi,", + "candidate_score": 0.648634, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_6", + "bdc_text": "vgl. Joh 1 , 14. , cum tamen deus non sit corpusVgl. unten Z. 11. ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1055", + "psc_text": "creatura. Disce trahi ad Filium a Patre; doceat te Pater, audi Verbum ejus. Quod Verbum ejus, inquis, audio? In principio erat Verbum; non factum est, sed erat: Et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Quomodo homines in carne constituti audiant tale Verbum? Quia Verbum caro factum est, et habitavit in nobis (Joan. I, 1, 14) . 9. Exponit hoc et ipse, et ostendit nobis quid dixerit, Qui audivit a Patre et didicit, venit ad me. Continuo subjecit quod cogitare possemus: Non quia Patrem vidit quisquam, nisi is qui est a Deo, hic vidit Patrem. Quid est quod ait? Ego vidi Patrem, vos non vidistis Patrem; et tamen non venitis ad me, nisi trahamini a Patre. Quid est autem vos trahi a Patre, nisi discere a Patre? quid est discere a Patre, nisi audire a Patre? quid est audire a Patre, nisi audire Verbum Patris, id est me? Ne", + "candidate_score": 0.647287, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_33", + "bdc_text": "Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1172", + "psc_text": "hic est quem quaerebant Judaei interficere; usque ad id, Quaeretis me, et non invenietis; et ubi sum ego, vos non potestis venire. Cap. VII, V\\. 25-36. 1. Meminit Charitas vestra pristinis sermonibus et lectum esse in Evangelio, et a nobis ut potuimus disputatum, quod Dominus Jesus ideo velut occulte ascendit ad diem festum, non quia timebat ne teneretur, cujus potestas erat ne teneretur; sed ut significaret etiam in ipso die festo qui celebrabatur a Judaeis, se occultari, et suum esse mysterium: hodierna ergo lectione apparuit potestas, quae putabatur timiditas; loquebatur enim palam in die festo, ita ut mirarentur turbae, et dicerent quod audivimus, cum lectio legeretur, Nonne hic est quem quaerebant interficere? Et ecce palam loquitur, et nihil illi dicunt: numquid vere cognoverunt principes quia hic est Christus? Qui noverant qua saevitia quaerebatur, mirabantur qua potentia non tenebatur. Deinde non plene intelligentes illius potentiam, putaverunt principum esse scientiam, quod ipsi", + "candidate_score": 0.64683, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_19", + "bdc_text": "Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2543", + "psc_text": "non erat palam, quia non intelligebant. Et quod seorsum discipulis loquebatur, non in occulto utique loquebatur. Quis namque in occulto loquitur, qui coram tot hominibus loquitur; cum scriptum sit, In ore duorum vel trium testium stabit omne verbum (Deut. XIX, 15) : praesertim si hoc loquitur paucis, quod per eos velit innotescere multis; sicut ipse Dominus ait illis, quos adhuc paucos habebat, Quod dico vobis in tenebris, dicite in lumine; et quod in aure auditis, praedicate super tecta (Matth. X, 27) ? Ergo et hoc ipsum quod ab ipso dici videbatur occulte, quodammodo non dicebatur in occulto: quia non ita dicebatur, ut ab eis quibus dictum fuerat, taceretur; sed ita potius, ut usquequaque praedicaretur. Sic ergo dici potest aliquid et palam simul et non palam, vel in occulto simul et non in occulto, quomodo dictum est, Ut videntes videant, et non videant (Marc. IV, 12) . Quomodo enim videant, nisi", + "candidate_score": 0.646763, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_18_20", + "bdc_text": "Nonne sic quoque dici potest : Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 . substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_225", + "psc_text": "seminibus, tanquam in multis; sed tanquam in uno, Et semine tuo, quod est Christus (Gen. XXII, 18; Gal. III, 16) . Sicut ergo quia ibi non dicit, in seminibus, docere te voluit Apostolus, quia unus est Christus: sic et hic cum dictum est, in nomine, non, in nominibus; quomodo ibi, in semine, non, in seminibus; probatur unus Deus Pater et Filius et Spiritus sanctus. 10. Sed, Ecce, inquiunt discipuli ad Dominum, audivimus in quo nomine baptizemus, ministros nos fecisti, et dixisti nobis, Ite, baptizate in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti: quo ibimus? Quo? non audistis? Ad haereditatem meam. Interrogatis, Quo ibimus? Ad id quod emi sanguine meo. Quo ergo? Ad gentes, inquit. Putavi quia dixit, Ite, baptizate Afros in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti. Deo gratias: solvit Dominus quaestionem, docuit columba. Deo gratias: ad gentes Apostoli missi sunt; si ad gentes, ad omnes linguas. Hoc significavit", + "candidate_score": 0.645876, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_21", + "bdc_text": "An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1947", + "psc_text": "posteaquam resurrexit, cum illis quidem fuit diebus, ut dictum est, quadraginta exhibitione corporalis praesentiae; sed non cum illis fuit consortio infirmitatis humanae. 2. Est et alia divina praesentia sensibus ignota mortalibus, de qua item dicit: Ecce ego vobiscum sum, usque ad consummationem saeculi (Matth. XXVIII, 20) . Hoc certe non est, Adhuc modicum vobiscum sum: non enim modicum est usque ad consummationem saeculi. Aut si et hoc modicum est (volat enim aetas, et in oculis Dei mille anni sicut dies unus, aut sicut vigilia in nocte [Psal. LXXXIX, 4], non tamen hoc significare voluisse credendus est nunc, quandoquidem secutus adjunxit, Quaeretis me, et sicut dixi Judaeis, quo ego vado, vos non potestis venire. Utique post hoc modicum quo vobiscum sum, Quaeretis me, et quo ego vado, vos non potestis venire. Numquid post consummationem saeculi, quo ipse vadit, venire non poterunt? Et ubi est quod aliquanto post in hoc ipso sermone", + "candidate_score": 0.6455, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_21", + "bdc_text": "An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1731", + "psc_text": "56, et cap. XII, V\\. 1-11. 1. Hesternam lectionem sancti Evangelii, de qua locuti sumus quod Dominus dedit, hodierna sequitur, de qua locuturi sumus quod Dominus dabit. Quaedam in Scripturis tam manifesta sunt, ut potius auditorem quam expositorem desiderent: in eis nos immorari non oportet, ut necessariis in quibus immorandum est, tempus sufficiat. 2. Proximum ergo erat Pascha Judaeorum. Illum diem festum Judaei cruentum habere Domini sanguine voluerunt. Illo die festo occisus est Agnus, qui nobis eumdem diem festum suo sanguine consecravit. Consilium erat inter Judaeos de occidendo Jesu: ille qui de coelo venerat pati, propinquare voluit loco passionis, quia imminebat hora passionis. Ascenderunt ergo multi Jerosolymam de regione ante Pascha, ut sanctificarent seipsos. Hoc faciebant Judaei secundum praeceptum Domini, per sanctum Moysen in Lege mandatum, ut die festo quod Pascha erat, omnes undique convenirent, et illius diei celebratione sanctificarentur. Sed illa celebratio umbra erat futuri. Quia est, umbra futuri?", + "candidate_score": 0.64519, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_56", + "bdc_text": "displicere tibi sententiam hoc nomine , quod nunquam concessum sit panem substantialiter Die Marburger Unionsformel hat «substantive» .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1020", + "psc_text": "contemnitis? Non ergo Moyses dedit panem de coelo: Deus dat panem. Sed quem panem? forte manna? Non, sed panem quem significavit manna, ipsum scilicet Dominum Jesum. Pater meus dat vobis panem verum. Panis enim Dei est qui descendit de coelo, et dat vitam mundo. Dixerunt ergo ad eum: Domine; da nobis semper panem hunc. Quomodo mulier illa Samaritana, cui dictum est, Qui biberit de hac aqua, non sitiet unquam; continuo illa secundum corpus accipiens, sed tamen carere indigentia volens, Da mihi, inquit, Domine, de hac aqua: sic et isti, Domine, da nobis panem hunc, qui nos reficiat, nec deficiat. 14. Dixit autem eis Jesus: Ego sum panis vitae: qui venit ad me, non esuriet; et qui credit in me, non sitiet unquam. Qui venit ad me, hoc est quod ait, et qui credit in me; et quod dixit, non esuriet, hoc intelligendum est, non sitiet unquam. Utroque enim illa significatur", + "candidate_score": 0.643402, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_56", + "bdc_text": "displicere tibi sententiam hoc nomine , quod nunquam concessum sit panem substantialiter Die Marburger Unionsformel hat «substantive» .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1067", + "psc_text": "Spiritu Christi. Inde est quod exponens nobis apostolus Paulus hunc panem, Unus panis, inquit, unum corpus multi sumus (I Cor. X, 17) . O Sacramentum pietatis! o signum unitatis! o vinculum charitatis! Qui vult vivere, habet ubi vivat, habet unde vivat. Accedat, credat,; incorporetur, ut vivificetur. Non abhoreat a compage membrorum, non sit putre membrum quod resecari mereatur, non sit distortum de quo erubescatur: sit pulchrum, sit aptum, sit sanum; haereat corpori, vivat Deo de Deo: nunc laboret in terra, ut postea regnet in coelo. 14. Litigabant ergo Judaei ad invicem, dicentes: Quomodo potest hic carnem suam nobis dare ad manducandum? Litigabant utique ad invicem, quoniam panem concordiae non intelligebant, nec sumere volebant: nam qui manducant talem panem, non litigant ad invicem; quoniam unus panis, unum corpus multi sumus. Et per hunc facit Deus unius modi habitare in domo (Psal. LXVII, 7) . 15. Quod autem ad invicem litigantes quaerunt,", + "candidate_score": 0.642534, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_125_127", + "bdc_text": "Theodorum Theodor Bibliander. , sanctissimum minimeque superciliosum pectus , diutissime nobis incolumen conservet Christus . Valete in Christo cum omnibus familiis vestris , praecipue uxoribusAnna Bullinger , geb. Adlischwyler , und Anna Pellikan , geb. Fries . et liberis .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2729", + "psc_text": "sancta Ecclesia sponsa Christi, ab istis tentationibus eruenda, in illa felicitate servanda. Quas duas vitas Petrus et Joannes figuraverunt, singuli singulas: verum et in hac temporaliter ambulaverunt ambo per fidem, et illa in aeternum fruentur ambo per speciem. Omnibus igitur sanctis ad Christi corpus inseparabiliter pertinentibus, propter hujus vitae procellosissimae gubernaculum, ad liganda et solvenda peccata claves regni coelorum primus Apostolorum Petrus accepit: eisdemque omnibus sanctis propter vitae illius secretissimae quietissimum sinum, super pectus Christi Joannes evangelista discubuit. Quoniam nec iste solus, sed universa Ecclesia ligat solvitque peccata: nec ille in principio Verbum Deum apud Deum, et caetera de Christi divinitate, et de totius divinitatis trinitate atque unitate sublimia, quae in illo regno facie ad faciem contemplanda, nunc autem donec veniat Dominus, in speculo atque in aenigmate contuenda sunt, quae praedicando ructaret, de fonte Dominici pectoris solus bibit; sed ipse Dominus ipsum Evangelium pro sua cujusque capacitate omnibus suis bibendum", + "candidate_score": 0.642296, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_100_102", + "bdc_text": "Alioqui manebit apud me . Calamum hębraicum conor parare , qualem vellet LeoVon Leo Jud ist aus dieser Zeit kein Brief an Johannes Zwick erhalten. , sed non succedit . Temptabo autem magis ac magisAm 4 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2062", + "psc_text": "me, Patris. Cap. XIV, V\\. 22-24. 1. Interrogantibus discipulis et eis magistro respondente Jesu, etiam nos tanquam cum illis discimus, quando sanctum Evangelium vel legimus vel audimus. Quia ergo dixerat Dominus, Adhuc modicum, et mundus me jam non videt, vos autem videbitis me; interrogavit eum de hoc ipso Judas, non ille traditor ejus qui Iscariotes cognominatus est, sed cujus Epistola inter Scripturas canonicas legitur: Domine, quid factum est, quia nobis manifestaturus es teipsum, et non mundo? Simus cum ipsis tanquam interrogantes discipuli, communemque magistrum audiamus et nos. Judas enim sanctus, non immundus, nec insectator Domini, sed sectator, causam quaesivit quare se non mundo, sed suis manifestaturus esset Jesus; quare adhuc modicum et mundus non videret eum, ipsi autem viderent eum. 2. Respondit Jesus, et dixit ei: Si quis diligit me, sermonem meum servabit: et Pater meus diliget eum, et ad eum veniemus, et mansionem apud eum faciemus. Qui non diligit", + "candidate_score": 0.641302, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_27", + "bdc_text": "Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2055", + "psc_text": "Deinde sequitur, et dicit: Adhuc modicum, et mundus me jam non videt. Quid enim? tunc eum videbat mundus; quandoquidem mundi nomine vult intelligi eos de quibus superius est locutus, dicens de Spiritu sancto, Quem mundus accipere non potest, quia non videt eum, neque cognoscit eum? Videbat eum plane mundus carneis oculis in carne conspicuum, non autem videbat quod in carne Verbum latebat: videbat hominem, non videbat Deum; videbat indumentum, non videbat indutum. Sed quoniam post resurrectionem etiam ipsam carnem suam, quam non solum videndam, verum etiam contrectandam demonstravit suis, noluit demonstrare non suis; hinc fortasse intelligendum est esse dictum, Adhuc modicum, et mundus me jam non videt: vos autem videbitis me; quia ego vivo, et vos vivetis. 3. Quid est, quia ego vivo, et vos vivetis? Cur de praesenti se dixit vivere, illos autem de futuro esse victuros, nisi quia vitam etiam carnis utique resurgentis. qualis in ipso praecedebat, et", + "candidate_score": 0.640242, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_18_20", + "bdc_text": "Nonne sic quoque dici potest : Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 . substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2542", + "psc_text": "non loquebatur palam, sed horam promittebat quando palam erat locuturus, quomodo palam locutus est mundo? Deinde illis ipsis suis, sicut aliorum quoque evangelistarum testatur auctoritas, in eorum comparatione qui discipuli ejus non erant, multo utique manifestius loquebatur, quando cum solis erat, remotus a turbis: tunc enim eis et parabolas aperiebat, quas clausas proferebat ad alios. Quid est ergo, In occulto locutus sum nihil? Sed intelligendum est ita eum dixisse, Palam locutus sum mundo; ac si dixisset, Multi me audierunt. Ipsum autem palam modo quodam erat palam, modo autem quodam non erat palam. Palam quippe erat, quia multi audiebant; et rursum non erat palam, quia non intelligebant. Et quod seorsum discipulis loquebatur, non in occulto utique loquebatur. Quis namque in occulto loquitur, qui coram tot hominibus loquitur; cum scriptum sit, In ore duorum vel trium testium stabit omne verbum (Deut. XIX, 15) : praesertim si hoc loquitur paucis, quod per eos", + "candidate_score": 0.640156, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_21", + "bdc_text": "An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2428", + "psc_text": "nomen ejus prius occultum omnibus, nunc manifestavit eis quos dedit ei Pater ipse de mundo. Sed quomodo manifestavit, si nondum venit hora de qua superius dixerat, quod veniret hora cum jam non in proverbiis, inquit, loquar vobis, sed palam de Patre meo annuntiabo vobis (Joan. XVI, 25) ? An vero annuntiatio manifesta putabitur in proverbiis? Cur ergo dictum est, Palam annuntiabo vobis, nisi quia in proverbiis non est palam? quod autem non in proverbiis occultatur, sed verbis manifestatur, procul dubio palam dicitur. Quomodo ergo manifestavit quod nondum palam dixit? Proinde sic intelligendum est, pro tempore futuro praeteritum positum, quemadmodum illud, Omnia quae audivi a Patre meo, nota feci vobis (Id. XV, 15) : quod nondum fecerat, sed loquebatur quasi fecisset, quod immobiliter esse praefixum sciebat ut faceret. 5. Quid est autem, Quos dedisti mihi de mundo? Dictum est enim de illis quod non esset de mundo. Sed hoc illis regeneratio", + "candidate_score": 0.640134, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_21", + "bdc_text": "An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2338", + "psc_text": "ejusdem lectionis verba postrema. Cap. XVI, V\\. 13-15. 1. Cum promitteret Dominus venturum Spiritum sanctum, Docebit vos, inquit, omnem veritatem; vel, quod in nonnullis codicibus legitur, Deducet vos in omni veritate. Non enim loquetur a semetipso, sed quaecumque audiet, loquetur. De quibus evangelicis verbis jam quod donavit Dominus disputavimus: nunc ea quae sequuntur attendite. Et quae ventura sunt, inquit, annuntiabit vobis. Neque hic est, quoniam planum est, immorandum: nihil enim habet quaestionis, cujus a nobis expositio flagitetur. Sed quod adjungit, Ille me clarificabit, quia de meo accipiet, et annuntiabit vobis, non negligenter est transeundum. Quod enim ait, Ille me clarificabit, potest intelligi, quia diffundendo in cordibus credentium charitatem, spiritualesque faciendo, declaravit eis quomodo Filius Patri esset aequalis, quem secundum carnem prius tantummodo noverant, et hominem sicut homines cogitabant. Vel certe, quia per ipsam charitatem fiducia repleti, et timore depulso, annuntiaverunt hominibus Christum; ac sic fama ejus diffusa est toto orbe", + "candidate_score": 0.63824, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_21", + "bdc_text": "An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1802", + "psc_text": "TRACTATUS LIII. Ab eo quod scriptum est, Cum autem tanta signa fecisset coram eis, non credebant in eum; usque ad id, Dilexerunt gloriam hominum magis quam gloriam Dei. Cap. XII, V\\. 37-43. 1. Praenuntiata Dominus Christus passione sua, et morte fructuosa in exaltatione crucis, ubi dixit se omnia tracturum esse post se, cum intellexissent Judaei quod de sua morte dixisset, et proposuissent ei quaestionem, quomodo diceret se esse moriturum, cum ex Lege audierint quod Christus manet in aeternum; hortatus est eos, ut dum adhuc modicum lumen in eis esset, quo Christum aeternum esse didicissent, ambularent, ut totum discerent, ne comprehenderentur a tenebris. Et cum haec esset locutus, abscondit se ab eis. Haec in superioribus dominicis lectionibus verbisque didicistis. 2. Deinde intulit Evangelista unde hodiernum capitulum recitatum est, et ait: Cum autem tanta signa fecisset coram eis, non credebant in eum: ut sermo Isaiae prophetae impleretur quem dixit, Domine, quis credidit", + "candidate_score": 0.638032, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_21", + "bdc_text": "An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2350", + "psc_text": "Domini verba ubi ait, Modicum et jam non videbitis me, et iterum modicum et videbitis me, quia vado ad Patrem, ita obscura erant discipulis, antequam id quod dicit impletum esset, ut quaerentes inter se quid esset quod diceret, omnino se faterentur nescire. Sequitur enim Evangelium: Dixerunt ergo ex discipulis ejus ad invicem, Quid est hoc quod dicit nobis, Modicum et non videbitis me, et iterum modicum et videbitis me, et quia vado ad Patrem? Dicebant ergo, Quid est hoc quod dicit, Modicum? Nescimus quid loquitur. Hoc enim est quod eos movebat, quia dixit, Modicum et non videbitis me, et iterum modicum et videbitis me. Nam in praecedentibus quia non dixerat, Modicum, sed dixerat, Ad Patrem vado, et jam non videbitis me (Joan. XVI, 10) ; tanquam aperte illis visus est locutus, nec inter se de hoc aliquid quaesierunt. Nunc ergo quod illis tunc obscurum fuit, et mox manifestatum est, jam", + "candidate_score": 0.637545, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_100_102", + "bdc_text": "Alioqui manebit apud me . Calamum hębraicum conor parare , qualem vellet LeoVon Leo Jud ist aus dieser Zeit kein Brief an Johannes Zwick erhalten. , sed non succedit . Temptabo autem magis ac magisAm 4 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1172", + "psc_text": "hic est quem quaerebant Judaei interficere; usque ad id, Quaeretis me, et non invenietis; et ubi sum ego, vos non potestis venire. Cap. VII, V\\. 25-36. 1. Meminit Charitas vestra pristinis sermonibus et lectum esse in Evangelio, et a nobis ut potuimus disputatum, quod Dominus Jesus ideo velut occulte ascendit ad diem festum, non quia timebat ne teneretur, cujus potestas erat ne teneretur; sed ut significaret etiam in ipso die festo qui celebrabatur a Judaeis, se occultari, et suum esse mysterium: hodierna ergo lectione apparuit potestas, quae putabatur timiditas; loquebatur enim palam in die festo, ita ut mirarentur turbae, et dicerent quod audivimus, cum lectio legeretur, Nonne hic est quem quaerebant interficere? Et ecce palam loquitur, et nihil illi dicunt: numquid vere cognoverunt principes quia hic est Christus? Qui noverant qua saevitia quaerebatur, mirabantur qua potentia non tenebatur. Deinde non plene intelligentes illius potentiam, putaverunt principum esse scientiam, quod ipsi", + "candidate_score": 0.636725, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_21", + "bdc_text": "An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2055", + "psc_text": "Deinde sequitur, et dicit: Adhuc modicum, et mundus me jam non videt. Quid enim? tunc eum videbat mundus; quandoquidem mundi nomine vult intelligi eos de quibus superius est locutus, dicens de Spiritu sancto, Quem mundus accipere non potest, quia non videt eum, neque cognoscit eum? Videbat eum plane mundus carneis oculis in carne conspicuum, non autem videbat quod in carne Verbum latebat: videbat hominem, non videbat Deum; videbat indumentum, non videbat indutum. Sed quoniam post resurrectionem etiam ipsam carnem suam, quam non solum videndam, verum etiam contrectandam demonstravit suis, noluit demonstrare non suis; hinc fortasse intelligendum est esse dictum, Adhuc modicum, et mundus me jam non videt: vos autem videbitis me; quia ego vivo, et vos vivetis. 3. Quid est, quia ego vivo, et vos vivetis? Cur de praesenti se dixit vivere, illos autem de futuro esse victuros, nisi quia vitam etiam carnis utique resurgentis. qualis in ipso praecedebat, et", + "candidate_score": 0.633412, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_21", + "bdc_text": "An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2444", + "psc_text": "enim verbum unum, quod nos ita intelligere omnino non sinat: quia non ait, Et non sum in mundo; sed, Jam non sum in mundo: per hoc ostendens fuisse se in mundo, jam non esse. Numquid ergo fas est ut eum credamus aliquando mundana sapuisse, et ab hoc errore liberatum jam illa non sapere? Quis tam impio sensu se induerit? Restat igitur ut secundum id quod ipse etiam in mundo prius erat, in mundo se dixerit jam non esse; profecto praesentia corporali, a mundo scilicet absentiam suam jam cito futuram, illorum autem tardius, per hoc ostendens, quod se jam non hic esse, illos autem hic esse dixit, cum et ipse hic et illi adhuc essent. Sic enim est locutus, homo congruens hominibus, ut mos loquendi sese habet humanus. An non quotidie dicimus, Jam non est hic, de aliquo quantocius abituro? Et maxime hoc de morituris solet dici. Quanquam et ipse Dominus", + "candidate_score": 0.633212, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_45", + "bdc_text": "»Diese nur hier durch Zwick überlieferte und sonst nicht belegbare Aussage Zwinglis könnte dem Inhalt nach zutreffend sein ;", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2267", + "psc_text": "I, 1, 2) , et alia quae sequuntur, quoniam postea scripta sunt, nec ea Dominum Jesum dixisse narratum est, cum hic esset in carne, sed haec unus ex Apostolis ejus, ac Spiritu ejus sibi revelante conscripsit, ex his esse quae noluit tunc Dominus dicere, quia ea discipuli portare non poterant; quis me audiat tam temere ista dicentem? Si autem ubi hoc legimus, ibi hoc etiam legeremus, quis non tanto apostolo crederet? 3. Sed id quoque mihi videtur absurdissime dici, ea tunc non potuisse portare discipulos, quae de invisibilibus et altissimis rebus invenimus in apostolicis Litteris, quae postmodum scriptae sunt, nec ea Dominum quando cum illis visibiliter erat, dixisse narratur. Cur enim ea tunc ferre non poterant, quae nunc in eorum Libris quis non legat, quis non ferat, etiamsi non intelligat? Nonnulla quidem homines infideles in Scripturis sanctis et non intelligunt cum legunt vel audiunt, et lecta vel audita ferre non", + "candidate_score": 0.633016, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_38", + "bdc_text": "Hinc Zvinglius quoque hanc sententiam Gemeint ist die Marburger Unionsformel vom 3 .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2589", + "psc_text": "De eo quod sequitur, Et bajulans sibi crucem, exiit in eum qui dicitur Calvariae locum; usque ad id, Respondit Pilatus. Quod scripsi, scripsi, Cap. XIX, V\\. 17 22. 1. Judicante atque damnante Pilato pro tribunali, Dominum Jesum Christum hora quasi sexta susceperunt, et eduxerunt. Et bajulans sibi crucem, exiit in eum qui dicitur Calvariae locum, hebraice Golgotha, ubi crucifixerunt eum. Quid est ergo quod Marcus evangelista dicit, Erat autem hora tertia, et crucifixerunt eum (Marc. XV, 23) ; nisi quia hora tertia crucifixus est Dominus linguis Judaeorum, hora sexta manibus militum? Ut intelligamus horam quintam jam fuisse transactam, et aliquid de sexta coeptum quando sedit pro tribunali Pilatus, quae dicta est a Joanne hora quasi sexta: et cum duceretur, et ligno cum duobus latronibus configeretur, et juxta ejus crucem gererentur quae gesta narrantur, hora sexta integra compleretur; ex qua hora usque ad nonam sole obscurato, tenebras factas trium evangelistarum, Matthaei,", + "candidate_score": 0.632467, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_65_67", + "bdc_text": "RGG I 34-37 , bes. 36 , und Joachim Staedtke , in : TRE I 110-113. . Ergo , ut hac de re nichil convertitur , ita nihil quoque illusum est Ambrosio ab impiis Lutheranis , ut tuisPellikans .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1821", + "psc_text": "non potest credere. Hinc et illi non poterant credere: non quia mutari in melius homines non possunt; sed quamdiu talia sapiunt, non possunt credere. Hinc excaecantur, et indurantur; quia negando divinum adjutorium, non adjuvantur. Hoc de Judaeis qui excaecati et indurati sunt, Deus praescivit, atque in ejus Spiritu Propheta praedixit. 11. Quod vero addidit, Et convertantur et sanem eos: utrum subaudiendum sit, non, id est, non convertantur, connexa desuper sententia, ubi dictum est, ut non videant oculis et intelligant corde; quia et hic utique dictum est, ut non intelligant? et ipsa enim conversio de illius gratia est, cui dicitur, Deus virtutum, converte nos (Psal. LXXIX, 8) . An forte et hoc de supernae medicinae misericordia factum intelligendum est, ut quoniam superbae et perversae voluntatis erant, et suam justitiam constituere volebant, ad hoc desererentur, ut excaecarentur; ad hoc excaecarentur, ut offenderent in lapidem offensionis, et impleretur facies eorum ignominia; atque ita", + "candidate_score": 0.628523, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_27", + "bdc_text": "Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2444", + "psc_text": "enim verbum unum, quod nos ita intelligere omnino non sinat: quia non ait, Et non sum in mundo; sed, Jam non sum in mundo: per hoc ostendens fuisse se in mundo, jam non esse. Numquid ergo fas est ut eum credamus aliquando mundana sapuisse, et ab hoc errore liberatum jam illa non sapere? Quis tam impio sensu se induerit? Restat igitur ut secundum id quod ipse etiam in mundo prius erat, in mundo se dixerit jam non esse; profecto praesentia corporali, a mundo scilicet absentiam suam jam cito futuram, illorum autem tardius, per hoc ostendens, quod se jam non hic esse, illos autem hic esse dixit, cum et ipse hic et illi adhuc essent. Sic enim est locutus, homo congruens hominibus, ut mos loquendi sese habet humanus. An non quotidie dicimus, Jam non est hic, de aliquo quantocius abituro? Et maxime hoc de morituris solet dici. Quanquam et ipse Dominus", + "candidate_score": 0.62659, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_70", + "bdc_text": "d. h. durch die geschriebene Übereinkunft [ Württemberger Konkordie ] vom 2 . August 1534 zwischen Blarer und Schnepf. hanc questionem confirmavit , hac scilicethac scilicet am Rande nachgetragen. nunquam inter eos nata .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1675", + "psc_text": "carnis. Mente Verbum apprehendere, hoc est Christum recte apprehendere. 12. Et abiit iterum trans Jordanem, in eum locum ubi Joannes baptizans primum, et mansit ibi. Et multi venerunt ad eum, et dicebant: Quia Joannes quidem signum fecit nullum. Meministis vobis dictum de Joanne, quia lucerna erat, et diei testimonium perhibebat (Joan. V, 35, 33). Quid ergo isti apud se dixerunt, Joannes signum fecit nullum? Nullum, inquiunt, miraculum ostendit Joannes: non daemonia fugavit, non expulit febrem, non caecos illuminavit, non mortuos suscitavit, non tot millia hominum de quinque vel septem panibus pavit, non supra mare ambulavit, non ventis et fluctibus imperavit; nihil horum fecit Joannes: et totum quidquid dicebat, huic testimonium perhibebat. Per lucernam veniamus ad diem. Joannes nullum signum fecit. Omnia autem quaecumque dixit Joannes de hoc, vera erant. Ecce qui apprehenderunt, non quomodo Judaei. Judaei volebant apprehendere discedentem, apprehenderunt isti permanentem. Denique quid sequitur? Et multi crediderunt in eum.", + "candidate_score": 0.626071, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_27", + "bdc_text": "Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen :", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_108", + "psc_text": "gratiam in conspectu tuo, ostende mihi teipsum manifeste, ut videam te. Et parum est quia dixit: responsum accepit, Non potes videre faciem meam (Exod. XXXIII, 11, 13, 20) . Loquebatur ergo, fratres mei, cum Moyse angelus, portans typum Domini: et illa omnia quae ibi per angelum facta sunt, futuram istam gratiam et veritatem promittebant. Qui bene scrutantur Legem, noverunt: et cum opportunum est, ut et nos aliquid inde dicamus, quantum Dominus revelat, non tacemus Charitati vestrae. 18. Illud autem sciatis, quia omnia quae corporaliter visa sunt, non erant illa substantia Dei. Illa enim oculis carnis videmus: Dei substantia unde videtur? Evangelium interroga: Beati mundo corde; quia ipsi Deum videbunt (Matth. V, 8) . Fuerunt homines qui dicerent vanitate sui cordis decepti, Pater invisibilis est, Filius autem visibilis est. Unde visibilis? Si propter carnem, quia suscepit carnem; manifestum est. Illi enim qui carnem Christi viderunt, aliqui crediderunt, aliqui crucifixerunt: et qui", + "candidate_score": 0.621929, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_73_75", + "bdc_text": "Blarer BW I 539). , quod ad te , Bullingerum , adtinet , sic scribit , imo omnibus nobis scriptum sit : «SabaudiClaude d'Aliod ( von Savoyen) . hęresis non uno solum loco suppullulat .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_224", + "psc_text": "Audistis quomodo a Sion prodiit lex, et verbum Domini ab Jerusalem (Isai. II, 3): ibi enim audierunt discipuli, Ite, baptizate gentes in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti (Matth. XXVIII, 19) . Intenti facti sumus, cum audiremus, Ite, baptizate gentes. In cujus nomine? In nomine Patris et Filii et Spiritus sancti. Iste unus Deus, quia non, in nominibus Patris et Filii et Spiritus sancti; sed, in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti. Ubi unum nomen audis, unus est Deus: sicut de semine Abrahae dictum est, et exponit Paulus apostolus, In semine tuo benedicentur omnes gentes: non dixit, In seminibus, tanquam in multis; sed tanquam in uno, Et semine tuo, quod est Christus (Gen. XXII, 18; Gal. III, 16) . Sicut ergo quia ibi non dicit, in seminibus, docere te voluit Apostolus, quia unus est Christus: sic et hic cum dictum est, in nomine, non, in nominibus; quomodo ibi,", + "candidate_score": 0.619088, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_95", + "bdc_text": "genannten Vortrags , welcher eine Übersicht über ( anti)trinitarische Irrlehren ( f. 7r. -10r. ) , aber keine Ratschläge zu ihrer Bekämpfung enthält. .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2245", + "psc_text": "est diabolus judicatus est: valde latebrosum est, nec isto sermone coarctandum, ne fiat obscurius brevitate; sed alio potius quantum Dominus adjuverit explicandum. TRACTATUS XCV. In haec verba superioris lectionis, Cum venerit ille, arguet mundum de peccato, et de justitia, etc. Cap. XVI, V\\. 8-11. 1. Promittens Dominus missurum se Spiritum sanctum, Cum venerit, inquit, ille arguet mundum de peccato, et de justitia, et de judicio. Quid est hoc? Numquidnam Dominus Christus non arguit mundum de peccato, cum ait: Si non venissem, et locutus eis fuissem, peccatum non haberent; nunc autem excusationem non habent de peccato suo? Sed ne quis forte dicat hoc ad Judaeos proprie pertinere, non ad mundum; nonne ait alio loco: Si de mundo essetis, mundus quod suum esset diligeret (Id. XV, 22, 19) ? Numquid non arguit de justitia, ubi ait: Pater juste, mundus te non cognovit (Joan. XVII, 25) ? Numquid non arguit de judicio, ubi", + "candidate_score": 0.615493, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_134", + "bdc_text": "Ego paratus sum te eo loci convenire , si diem condixeris .", + "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1990", + "psc_text": "ire se ut praeparet eas; ubi intelleximus et esse jam mansiones ipsas in praedestinatione, et praeparari eas cum eorum qui ibi mansuri sunt, per fidem corda mundantur, quoniam ipsa Dei domus ipsi sunt; et quid est aliud manere in domo Dei, quam esse in populo Dei, cum idem populus est in Deo, et Deus in eo? hoc ut praepararet, Dominus abiit; ut credendo in eum qui non videtur, ea quae in specie semper futura est, nunc per fidem mansio praeparetur: propter hoc ergo dixerat, Et si abiero, et praeparavero vobis locum, iterum venio, et accipiam vos ad meipsum, ut ubi ego sum et vos sitis. Et quo ego vado scitis, et viam scitis. Ad haec dicit ei Thomas: Domine, nescimus quo vadis; et quomodo possumus viam scire? Utrumque illos Dominus dixerat scire, utrumque dicit iste nescire, et locum quo itur, et viam qua itur. Sed nescit ille mentiri: ergo isti", + "candidate_score": 0.612686, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 4, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis", + "max_score": 0.723007, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_34", + "bdc_text": "«Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3030", + "psc_text": "VI, 54-66, Nisi manducaveritis carnem, etc, deque verbis Apostoli et Psalmorum, contra Pelagianos. Habitus ad Mensam S. martyris Cypriani, IX calendas octobris, die dominica. CAPUT PRIMUM. 1. Corporis et sanguinis Christi sacramentum. Audivimus veracem Magistrum, divinum Redemptorem, humanum Salvatorem, commendantem nobis pretium nostrum, sanguinem suum. Locutus est enim nobis de corpore et sanguine suo: corpus dixit escam, sanguinem potum. Sacramentum fidelium agnoscunt fideles. Audientes autem quid aliud quam audiunt? Cum ergo commendans talem escam et talem potum diceret, Nisi manducaveritis carnem meam, et biberitis sanguinem meum, non habebitis vitam in vobis (et hoc diceret de vita, quis alius quam ipsa vita? Erit autem illi homini mors, non vita, qui mendacem putaverit vitam); scandalizati sunt discipuli ejus, non quidem omnes, sed plurimi, dicentes apud se ipsos, Durus est hic sermo, quis eum potest audire? Cum autem hoc Dominus apud semetipsum cognovisset, et murmura cogitationis audisset, cogitantibus, nec voce sonantibus respondit, ut", + "candidate_score": 0.723007, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_33_35", + "bdc_text": "Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 . addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3030", + "psc_text": "VI, 54-66, Nisi manducaveritis carnem, etc, deque verbis Apostoli et Psalmorum, contra Pelagianos. Habitus ad Mensam S. martyris Cypriani, IX calendas octobris, die dominica. CAPUT PRIMUM. 1. Corporis et sanguinis Christi sacramentum. Audivimus veracem Magistrum, divinum Redemptorem, humanum Salvatorem, commendantem nobis pretium nostrum, sanguinem suum. Locutus est enim nobis de corpore et sanguine suo: corpus dixit escam, sanguinem potum. Sacramentum fidelium agnoscunt fideles. Audientes autem quid aliud quam audiunt? Cum ergo commendans talem escam et talem potum diceret, Nisi manducaveritis carnem meam, et biberitis sanguinem meum, non habebitis vitam in vobis (et hoc diceret de vita, quis alius quam ipsa vita? Erit autem illi homini mors, non vita, qui mendacem putaverit vitam); scandalizati sunt discipuli ejus, non quidem omnes, sed plurimi, dicentes apud se ipsos, Durus est hic sermo, quis eum potest audire? Cum autem hoc Dominus apud semetipsum cognovisset, et murmura cogitationis audisset, cogitantibus, nec voce sonantibus respondit, ut", + "candidate_score": 0.695807, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_29_31", + "bdc_text": "iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 . iuxta spiritum . Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ?", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3278", + "psc_text": "eodem Spiritu repletus Apostolus diceret, Et si noveramus Christum secundum carnem, sed nunc jam non novimus (II Cor. V, 16) . Quia et carnem Christi non secundum carnem, sed secundum spiritum novit, qui virtutem resurrectionis ejus, non palpando curiosus, sed credendo certus agnoscit: non dicens in corde suo, Quis ascendit in coelum? hoc est Christum deducere; aut, Quis descendit in abyssum? hoc est Christum a mortuis reducere. Sed prope est, inquit, verbum in ore tuo, quia Dominus est Jesus: et si credideris in corde tuo quia Deus illum suscitavit a mortuis, salvus eris. Corde enim creditur ad justitiam, ore autem confessio fit ad salutem (Rom. X, 6-10) . Haec, fratres, Apostoli verba sunt, ipsius sancti Spiritus sancta ebrietate ructuantis. CAPUT IV. 4. Justitia fidei a spiritu sancto post recessum Christi. Cum ergo hanc beatitudinem, qua non videmus et credimus, nullo modo haberemus, nisi eam a Spiritu sancto acciperemus; merito dictum", + "candidate_score": 0.69502, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_32_34", + "bdc_text": "Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3030", + "psc_text": "VI, 54-66, Nisi manducaveritis carnem, etc, deque verbis Apostoli et Psalmorum, contra Pelagianos. Habitus ad Mensam S. martyris Cypriani, IX calendas octobris, die dominica. CAPUT PRIMUM. 1. Corporis et sanguinis Christi sacramentum. Audivimus veracem Magistrum, divinum Redemptorem, humanum Salvatorem, commendantem nobis pretium nostrum, sanguinem suum. Locutus est enim nobis de corpore et sanguine suo: corpus dixit escam, sanguinem potum. Sacramentum fidelium agnoscunt fideles. Audientes autem quid aliud quam audiunt? Cum ergo commendans talem escam et talem potum diceret, Nisi manducaveritis carnem meam, et biberitis sanguinem meum, non habebitis vitam in vobis (et hoc diceret de vita, quis alius quam ipsa vita? Erit autem illi homini mors, non vita, qui mendacem putaverit vitam); scandalizati sunt discipuli ejus, non quidem omnes, sed plurimi, dicentes apud se ipsos, Durus est hic sermo, quis eum potest audire? Cum autem hoc Dominus apud semetipsum cognovisset, et murmura cogitationis audisset, cogitantibus, nec voce sonantibus respondit, ut", + "candidate_score": 0.691245, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_34", + "bdc_text": "«Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3140", + "psc_text": "non in carne peccati. Mortuus jacebat in carne peccati, conformavit se illi similitudo carnis peccati. Mortuus est enim qui quare moreretur non habebat. Mortuus est in mortuis solus liber; quoniam universa caro hominum erat utique caro peccati. Quomodo revivisceret, nisi ille qui non habebat peccatum conformans se mortuo, veniret in similitudinem carnis peccati? O Domine Jesu, passe pro nobis, non pro te, non habens culpam, et sustinens poenam, ut et culpam solvas et poenam. SERMO CXXXVII . In Evangelii Joannis caput X, 1-16. De pastore, et mercenario, et fure. CAPUT PRIMUM. 1. Sanitas membrorum in unitate et charitate. Non ignorat fides vestra, charissimi, et ita vos didicisse novimus, docente Magistro de coelo, in quo spem vestram posuistis, quia Dominus noster Jesus Christus, qui jam pro nobis passus est et resurrexit, caput est Ecclesiae, et est corpus ejus Ecclesia, et in ejus corpore unitas membrorum et compago charitatis, tanquam sanitas exsistit.", + "candidate_score": 0.69082, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_56_58", + "bdc_text": "displicere tibi sententiam hoc nomine , quod nunquam concessum sit panem substantialiter Die Marburger Unionsformel hat «substantive» . esse corpu[ s ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. domini . Sed nec Ambrosius isthuc concessit , neque ul[la ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. est quęstio , sitne corpus Christi panis .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2543", + "psc_text": "est ministerium corpora refecturis. Quare hoc? Quia esuritur, quia sititur. Misericordia miseris necessaria est. Frangis panem esurienti; quia invenisti esurientem: tolle famem; cui frangis panem? Tolle peregrinationem; cui exhibes hospitalitatem? Tolle nuditatem; cui praeparas vestem? Non sit aegritudo; quem visitas? Non sit captivitas; quem redimis? Non sit rixa; quem concordas? Non sit mors; quem sepelis? In illo saeculo futuro non erunt ista mala: ergo nec ista ministeria. Bene ergo Martha circa corporalem Domini, quid dicam, necessitatem an voluntatem? ministrabat carni mortali. Sed quis erat in carne mortali? In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum: ecce quod Maria audiebat. Verbum caro factum est, et habitavit in nobis (Joan. I, 1-14) . Ecce Martha cui ministrabat. Ergo, Maria meliorem partem elegit, quae non auferetur ab ea. Hoc enim elegit, quod semper manebit: non auferetur ab ea. Circa unum se voluit occupari. Jam tenebat: Mihi autem adhaerere", + "candidate_score": 0.687738, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_89", + "bdc_text": "ullas moveri turbas nec feret , ut alius alium hoc nomine conviciis insectetur , sed singuli veritatem simplici sua facie contuendam exhibeant. » Vos orate pertinaciter , optimi viri , ut cum multo fructuJoh 15 , 8 .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2070", + "psc_text": "ergo ante omnia vitandum est, trabes de oculo ejicienda est. Multum quippe aliud est, quando quisque irascens in aliquo verbi modum excedit, quod postea deleat poenitendo; et aliud est, servare insidias inclusas in corde. Multum postremo interest inter haec verba Scripturae, Turbatus est prae ira oculus meus (Psal. VI, 8) . De illo autem quid dictum est? Qui odit fratrem suum, homicida est (I Joan. III, 15) . Multum interest inter turbatum oculum, et exstinctum. Festuca turbat, trabes exstinguit. 3. Odium ei qui odit gravius nocet, quam alteri. Hoc ergo primum nobis persuadeamus, ut quod hodie admoniti sumus, bene facere atque implere possimus, ante omnia non odisse. Tunc enim quando trabes non est in oculo tuo, vides recte quidquid fuerit in oculo fratris tui; et vim pateris, donec ejicias de oculo fratris tui, quod vides nocere oculo fratris tui. Lumen quod in te est, non te permittit negligere lumen fratris", + "candidate_score": 0.68263, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_21_23", + "bdc_text": "An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ? Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse . Qua vero de re contenditur ?", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3465", + "psc_text": "8. Praesumens de se ipso vincitur. Attende ergo nunc verba superiora, quae videbantur obscura: Cum enim essemus in carne. Verba quae superiora diximus, unde coepit lectio quae obscura videbatur, attendite: Cum enim essemus in carne, passiones peccatorum quae per Legem sunt. Unde per Legem sunt? Quia eramus in carne. Quid est, quia eramus in carne? Praesumebamus de carne. Num enim qui loquebatur Apostolus, jam exierat de ista carne, aut eis loquebatur qui jam exierant morte de ista carne? Non utique; sed secundum hujus vitae modum, et qui loquebatur, et quibus loquebatur, in carne erant. Quid ergo est, Cum essemus in carne; nisi, cum de carne praesumeremus, hoc est, de nobis consideremus? Homini enim dictum est, et de hominibus dictum est, Videbit omnis caro salutare Dei (Isai. XL, 5; Luc. III, 6) . Quid est, Videbit omnis caro; nisi, videbit omnis homo? Et quid est, Verbum caro factum est (Joan. I,", + "candidate_score": 0.679934, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_37", + "bdc_text": "«Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3004", + "psc_text": "6. Novi Testamenti testimonium pro Christo et Ecclesia. Haec Judaeis, et istis nostris. Quare? Quia istas Scripturas Veteris Testamenti et Judaei accipiunt, et nostri isti accipiunt. Sed ipsum Christum, quem illi non accipiunt, videamus si isti accipiunt. Dicat et ipse, dicat et pro se qui caput est, et pro corpore suo quod est Ecclesia, quia et in nobis caput loquitur pro corpore. Audi pro capite: Resurrexit a mortuis, invenit discipulos haesitantes, dubitantes, prae gaudio non credentes; aperuit illis sensum, ut intelligerent Scripturas, et dixit eis, Quia sic scriptum est, et sic oportebat Christum pati, et resurgere a mortuis tertio die. Habes pro capite; dicat et pro corpore: Et praedicari in nomine ejus poenitentiam et remissionem peccatorum per omnes gentes, incipientibus ab Jerusalem (Luc. XXIV, 45, etc.) . Dicat ergo Ecclesia inimicis suis, dicat. Dicit plane, non tacet: sed illi audiant. Fratres, audistis testimonia, jam noscite me. Scrutamini Scripturas, in quibus", + "candidate_score": 0.679374, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_3_5", + "bdc_text": "August 1534 , vgl. oben S. 278f , 43-53. , sed quid facias ? An non praeferenda est ecclesiarum ędificatio verbosis istis contentionibus - quanquam non adeo philosophica sit sententia , quin cum veritate dici queat , corpus Christi praesens esse in cęna substantialiter , essentialiter , adde etiam corporaliter , modo statim addas , quo de corpore sentias , nempe non palpabili aut locali . An non deus corporaliter habitat in ChristoKol 2 , 9 ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2094", + "psc_text": "24) . Infelix interpretatio! punienda cogitatio! Fenum dicta est caro, quia moritur: sed quod ad tempus moritur, non resurgat cum crimine. Vis nosse apertam etiam inde sententiam? Nescitis, inquit idem apostolus, quia corpora vestra templum in vobis est Spiritus sancti, quem habetis a Deo? (Jam non contemnatis corporalia peccata: ecce quia et corpora vestra templum in vobis sunt Spiritus sancti, quem habetis a Deo.) Contemnebas corporale peccatum, contemnis quod peccas in templum? Ipsum corpus tuum templum in te est Spiritus Dei. Jam vide quid facias de templo Dei. Si eligeres in ecclesia facere adulterium intra istos parietes, quid te esset sceleratius? Modo autem tu ipse es templum Dei. Templum intras, templum exis, templum in domo tua manes, templum surgis. Vide quid agas, vide ne offendas templi habitatorem, ne deserat te, et in ruinam vertaris. Nescitis, inquit, quia corpora vestra (et hoc de fornicatione loquebatur Apostolus, ne contemnerent corporalia peccata) templum", + "candidate_score": 0.675516, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_3_5", + "bdc_text": "August 1534 , vgl. oben S. 278f , 43-53. , sed quid facias ? An non praeferenda est ecclesiarum ędificatio verbosis istis contentionibus - quanquam non adeo philosophica sit sententia , quin cum veritate dici queat , corpus Christi praesens esse in cęna substantialiter , essentialiter , adde etiam corporaliter , modo statim addas , quo de corpore sentias , nempe non palpabili aut locali . An non deus corporaliter habitat in ChristoKol 2 , 9 ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1466", + "psc_text": "Dei facies et manus et pedes quid. Non hic corporea facies cogitetur. Nam si accensus desiderio videndi Deum, faciem tuam praeparaveris corporalem ad videndum; talem faciem desiderabis et Dei. Si autem jam saltem spiritualiter de Deo sapis, ut Deum non cogites esse corporeum (unde diutius heri egimus, si tamen aliquid peregimus); si in corde vestro, tanquam in templo Dei, formae humanae fregimus simulacrum; si jam vobis bene venit in mentem, et viscera vestra interiora possedit, ubi detestatur Apostolus eos qui dicentes se esse sapientes, stulti facti sunt; et immutaverunt gloriam incorruptibilis Dei et similitudinem imaginis corruptibilis hominis (Rom. I, 22, 23) . CAPUT VII. Si jam tale malum detestamini, si adversamini, si Creatori mundatis templum suum, si vultis ut veniat et mansionem apud vos faciat: Sentite de Domino in bonitate, et in simplicitate cordis quaerite illum (Sap. I, 1) . Videte cui dicatis, si tamen dicitis, si vere dicitis: Tibi", + "candidate_score": 0.675511, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_28_30", + "bdc_text": "Tibi iam . iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 . iuxta spiritum .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3278", + "psc_text": "eodem Spiritu repletus Apostolus diceret, Et si noveramus Christum secundum carnem, sed nunc jam non novimus (II Cor. V, 16) . Quia et carnem Christi non secundum carnem, sed secundum spiritum novit, qui virtutem resurrectionis ejus, non palpando curiosus, sed credendo certus agnoscit: non dicens in corde suo, Quis ascendit in coelum? hoc est Christum deducere; aut, Quis descendit in abyssum? hoc est Christum a mortuis reducere. Sed prope est, inquit, verbum in ore tuo, quia Dominus est Jesus: et si credideris in corde tuo quia Deus illum suscitavit a mortuis, salvus eris. Corde enim creditur ad justitiam, ore autem confessio fit ad salutem (Rom. X, 6-10) . Haec, fratres, Apostoli verba sunt, ipsius sancti Spiritus sancta ebrietate ructuantis. CAPUT IV. 4. Justitia fidei a spiritu sancto post recessum Christi. Cum ergo hanc beatitudinem, qua non videmus et credimus, nullo modo haberemus, nisi eam a Spiritu sancto acciperemus; merito dictum", + "candidate_score": 0.674562, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_20_22", + "bdc_text": "substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ? Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3004", + "psc_text": "6. Novi Testamenti testimonium pro Christo et Ecclesia. Haec Judaeis, et istis nostris. Quare? Quia istas Scripturas Veteris Testamenti et Judaei accipiunt, et nostri isti accipiunt. Sed ipsum Christum, quem illi non accipiunt, videamus si isti accipiunt. Dicat et ipse, dicat et pro se qui caput est, et pro corpore suo quod est Ecclesia, quia et in nobis caput loquitur pro corpore. Audi pro capite: Resurrexit a mortuis, invenit discipulos haesitantes, dubitantes, prae gaudio non credentes; aperuit illis sensum, ut intelligerent Scripturas, et dixit eis, Quia sic scriptum est, et sic oportebat Christum pati, et resurgere a mortuis tertio die. Habes pro capite; dicat et pro corpore: Et praedicari in nomine ejus poenitentiam et remissionem peccatorum per omnes gentes, incipientibus ab Jerusalem (Luc. XXIV, 45, etc.) . Dicat ergo Ecclesia inimicis suis, dicat. Dicit plane, non tacet: sed illi audiant. Fratres, audistis testimonia, jam noscite me. Scrutamini Scripturas, in quibus", + "candidate_score": 0.6727, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_2_4", + "bdc_text": "Et nos optaremus sententiam de sacramento minus philosophicam Zwick , der offenbar auf nicht mehr erhaltene Briefe Bullingers und Pellikans ( unten Z. 34 ) antwortet , verteidigt hier die Württemberger ( oder Stuttgarter ) Konkordie vom 2 . August 1534 , vgl. oben S. 278f , 43-53. , sed quid facias ? An non praeferenda est ecclesiarum ędificatio verbosis istis contentionibus - quanquam non adeo philosophica sit sententia , quin cum veritate dici queat , corpus Christi praesens esse in cęna substantialiter , essentialiter , adde etiam corporaliter , modo statim addas , quo de corpore sentias , nempe non palpabili aut locali .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2094", + "psc_text": "24) . Infelix interpretatio! punienda cogitatio! Fenum dicta est caro, quia moritur: sed quod ad tempus moritur, non resurgat cum crimine. Vis nosse apertam etiam inde sententiam? Nescitis, inquit idem apostolus, quia corpora vestra templum in vobis est Spiritus sancti, quem habetis a Deo? (Jam non contemnatis corporalia peccata: ecce quia et corpora vestra templum in vobis sunt Spiritus sancti, quem habetis a Deo.) Contemnebas corporale peccatum, contemnis quod peccas in templum? Ipsum corpus tuum templum in te est Spiritus Dei. Jam vide quid facias de templo Dei. Si eligeres in ecclesia facere adulterium intra istos parietes, quid te esset sceleratius? Modo autem tu ipse es templum Dei. Templum intras, templum exis, templum in domo tua manes, templum surgis. Vide quid agas, vide ne offendas templi habitatorem, ne deserat te, et in ruinam vertaris. Nescitis, inquit, quia corpora vestra (et hoc de fornicatione loquebatur Apostolus, ne contemnerent corporalia peccata) templum", + "candidate_score": 0.672159, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_26", + "bdc_text": "Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3465", + "psc_text": "8. Praesumens de se ipso vincitur. Attende ergo nunc verba superiora, quae videbantur obscura: Cum enim essemus in carne. Verba quae superiora diximus, unde coepit lectio quae obscura videbatur, attendite: Cum enim essemus in carne, passiones peccatorum quae per Legem sunt. Unde per Legem sunt? Quia eramus in carne. Quid est, quia eramus in carne? Praesumebamus de carne. Num enim qui loquebatur Apostolus, jam exierat de ista carne, aut eis loquebatur qui jam exierant morte de ista carne? Non utique; sed secundum hujus vitae modum, et qui loquebatur, et quibus loquebatur, in carne erant. Quid ergo est, Cum essemus in carne; nisi, cum de carne praesumeremus, hoc est, de nobis consideremus? Homini enim dictum est, et de hominibus dictum est, Videbit omnis caro salutare Dei (Isai. XL, 5; Luc. III, 6) . Quid est, Videbit omnis caro; nisi, videbit omnis homo? Et quid est, Verbum caro factum est (Joan. I,", + "candidate_score": 0.668679, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_31", + "bdc_text": "Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ?", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3550", + "psc_text": "Dei habitat in vobis. Non estis in carne, quia non facitis opera carnis consentiendo concupiscentiis carnis; sed estis in Spiritu, quia secundum interiorem hominem condelectamini legi Dei: et hoc est, Si tamen Spiritus Dei habitat in vobis. Nam si de spiritu vestro praesumitis, adhuc in carne estis. Si ergo non estis in carne, ut in Spiritu Dei sitis; tunc enim in carne non estis. Nam si recedat Spiritus Dei, pondere suo spiritus hominis revolvitur in carnem, redit ad facta carnalia, redit ad concupiscentias saeculares: et erunt illius hominis pejora novissima quam erant prima (Luc. XI, 26). Sic ergo habete liberum arbitrium, ut imploretis auxilium. Non estis in carne, et hoc ex viribus vestris? Absit. Unde ergo? CAPUT XIII. Si tamen Spiritus Dei habitat in vobis. Si quis autem Spiritum Christi non habet, hic non est ejus. Non ergo se extendat, non se jactet, non sibi arroget virtutem propriam, egena et", + "candidate_score": 0.668527, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_1_3", + "bdc_text": "Salutem . Et nos optaremus sententiam de sacramento minus philosophicam Zwick , der offenbar auf nicht mehr erhaltene Briefe Bullingers und Pellikans ( unten Z. 34 ) antwortet , verteidigt hier die Württemberger ( oder Stuttgarter ) Konkordie vom 2 . August 1534 , vgl. oben S. 278f , 43-53. , sed quid facias ?", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2320", + "psc_text": "XXIII, 34) . Vidisti sponsum ista dicentem, vide et amicum sponsi cum veste nuptiali invitatum. Benedictum Stephanum attendite, quomodo increpat Judaeos, tanquam saevus, tanquam iratus: Dura cervice, et non circumcisi corde et auribus, vos restitistis Spiritui sancto. Quem Prophetarum non occiderunt patres vestri? Audisti quomodo lingua saeviat. Adhuc tu paratus es dicere in quemlibet, atque utinam in eum dicas, qui Deum offenderit, non qui te. Offendit Deum et non increpas; offendit te, clamas: ubi est vestis illa nuptialis? Audistis ergo quomodo saevierit Stephanus: audite quomodo dilexerit. Offendit eos quos increpabat, lapidatus est ab eis. Et cum undique furentium manibus, et lapidum ictibus premeretur et tunderetur, prius ait: Domine Jesu Christe, accipe spiritum meum. Deinde posteaquam pro se stans oravit, pro illis qui lapidabant eum, genu fixit, et dixit: Domine, ne statuas eis hoc delictum: ego moriar in carne, non illi in corde. Et hoc dicto obdormivit (Act. VII, 51-59). Post", + "candidate_score": 0.664827, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_36", + "bdc_text": "«spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. :", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_60", + "psc_text": "sub nube fuerunt, sub caligine fuerunt. Quid est, sub caligine fuerunt? Non eis intelligentibus spiritualiter, quae cum eis corporaliter agebantur. Et omnes per mare transierunt, et omnes in Moyse baptizati sunt, et omnes eumdem cibum spiritualem manducaverunt. Datum est enim illis manna in deserto (Exod. XVI, 13), sicut nobis datur dulcedo Scripturarum, ut duremus in ista eremo vitae humanae. Et norunt quale manna accipiunt Christiani, quibus dixit ipse Psalmus, Gustate et videte, quam suavis est Dominus (Psal. XXXIII, 9) . Et omnes, inquit, eumdem cibum spiritualem manducaverunt. Quid est, eumdem? Idem significantem. Et omnes eumdem potum spiritualem biberunt. Et attende quomodo unam rem exposuit, et caetera tacuit: Bibebant enim de spirituali sequente petra; petra autem erat Christus. Haec autem figurae nostrae fuerunt (I Cor. X, 1-6) . Illis sunt exhibitae, sed figurae nostrae fuerunt: quia illis corporaliter exhibebantur, nobis spiritualiter significabantur. Ergo illi qui corporaliter ea tenuerunt, ad Vetus Testamentum", + "candidate_score": 0.660562, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_5_7", + "bdc_text": "An non deus corporaliter habitat in ChristoKol 2 , 9 ; vgl. Joh 1 , 14. , cum tamen deus non sit corpusVgl. unten Z. 11. ? Tribuit scripturaVgl . unten S. 390 , 39-42 .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3550", + "psc_text": "Dei habitat in vobis. Non estis in carne, quia non facitis opera carnis consentiendo concupiscentiis carnis; sed estis in Spiritu, quia secundum interiorem hominem condelectamini legi Dei: et hoc est, Si tamen Spiritus Dei habitat in vobis. Nam si de spiritu vestro praesumitis, adhuc in carne estis. Si ergo non estis in carne, ut in Spiritu Dei sitis; tunc enim in carne non estis. Nam si recedat Spiritus Dei, pondere suo spiritus hominis revolvitur in carnem, redit ad facta carnalia, redit ad concupiscentias saeculares: et erunt illius hominis pejora novissima quam erant prima (Luc. XI, 26). Sic ergo habete liberum arbitrium, ut imploretis auxilium. Non estis in carne, et hoc ex viribus vestris? Absit. Unde ergo? CAPUT XIII. Si tamen Spiritus Dei habitat in vobis. Si quis autem Spiritum Christi non habet, hic non est ejus. Non ergo se extendat, non se jactet, non sibi arroget virtutem propriam, egena et", + "candidate_score": 0.657472, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_5", + "bdc_text": "An non deus corporaliter habitat in ChristoKol 2 , 9 ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3550", + "psc_text": "Dei habitat in vobis. Non estis in carne, quia non facitis opera carnis consentiendo concupiscentiis carnis; sed estis in Spiritu, quia secundum interiorem hominem condelectamini legi Dei: et hoc est, Si tamen Spiritus Dei habitat in vobis. Nam si de spiritu vestro praesumitis, adhuc in carne estis. Si ergo non estis in carne, ut in Spiritu Dei sitis; tunc enim in carne non estis. Nam si recedat Spiritus Dei, pondere suo spiritus hominis revolvitur in carnem, redit ad facta carnalia, redit ad concupiscentias saeculares: et erunt illius hominis pejora novissima quam erant prima (Luc. XI, 26). Sic ergo habete liberum arbitrium, ut imploretis auxilium. Non estis in carne, et hoc ex viribus vestris? Absit. Unde ergo? CAPUT XIII. Si tamen Spiritus Dei habitat in vobis. Si quis autem Spiritum Christi non habet, hic non est ejus. Non ergo se extendat, non se jactet, non sibi arroget virtutem propriam, egena et", + "candidate_score": 0.655059, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_123_125", + "bdc_text": "Ego vero rationem non reddam . In hac enim causa non me habuit authorem neque consultorem . Theodorum Theodor Bibliander. , sanctissimum minimeque superciliosum pectus , diutissime nobis incolumen conservet Christus .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2664", + "psc_text": "impedimento tenebatur apostolus noster Thomas, qui de Domino Christo, id est, de Christi resurrectione nec solis oculis credere voluit. Nisi misero, inquit, digitos meos in clavorum et vulnerum loca, et nisi manum meam in latus ejus misero, non credam. Et Dominus qui posset sine ullo vestigio vulneris resurgere, servavit cicatrices, quae a dubitante tangerentur, et cordis vulnera sanarentur. Et tamen vocaturus ad coenam contra excusationem quinque jugorum boum: Beati, inquit, qui non vident, et credunt (Joan. XX, 25-29) . Nos, fratres mei, ad coenam vocati, ab istis quinque jugis non sumus impediti. Non enim faciem carnis Domini videre in hoc tempore concupivimus, aut vocem ex ore carnis illius procedentem auribus admittere desideravimus: nullum in illo temporalem odorem quaesivimus. Perfudit eum quaedam mulier pretiosissimo unguento, domus illa odore impleta est (Id. XII, 3): sed nos ibi non fuimus; ecce non olfecimus, et credimus. Coenam manibus suis consecratam discipulis dedit: sed nos", + "candidate_score": 0.64955, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_108", + "bdc_text": "Quas ergo petis arundines mitto paucas plures missurus , ubi ad rem aptae videbuntur . » .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2496", + "psc_text": "hoc: et unde nisi de Scriptura Dei Domini messis? Ecce habemus ibi praesenti capitulo dictum esse, Messis multa, operarii autem pauci. Rogate Dominum messis, ut mittat operarios in messem suam. Sed quia in illa messe futuri erant contradictores et persecutores Judaei: Ecce, inquit, mitto vos sicut agnos in medio luporum. Evidentius de hac messe aliquid ostendamus in Evangelio secundum Joannem: ad puteum ubi fatigatus Dominus sedit, magna quidem acta sunt sacramenta, sed angustum tempus est, ut omnia pertractentur. Quod autem ad praesentem rem pertinet, audite. Suscepimus enim messem ostendere in populis, in quibus Prophetae praedicaverunt: ideo enim illi seminatores, ut Apostoli possent esse messores. Samaritana mulier loquitur cum Domino Jesu, et inter caetera cum dixisset ei Dominus, quomodo debeat adorari Deus; ait illa, Scimus quia veniet Messias, qui dicitur Christus, et omnia nos docebit. Et Dominus ad illam: Ego sum qui loquor tecum. Crede quod audis: quid quaeris quod vides?", + "candidate_score": 0.6459, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_77", + "bdc_text": "O quam vere hoc optat pius frater , siquidem oculatissimos nos esse oportet , ne imponant nobis humilitatis spem vagabundi isti errones .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2078", + "psc_text": "(Luc. XIV, 11) . Non vis te humiliare qui cecidisti? Multum interest inter se humiliantem et inter jacentem. Jam jaces, et humiliare te non vis? Bene diceres, Nolo descendere; si noluisses ruere. 7. Idem tractatur argumentum. Hoc ergo debet facere, qui fecit injuriam. Qui autem passus est, quid debet? Quod audivimus hodie: Si peccaverit in te frater tuus, corripe eum inter te et ipsum solum. Si neglexeris, pejor es. Ille injuriam fecit, et injuriam faciendo gravi se ipsum vulnere percussit: tu vulnus fratris tui contemnis? Tu eum vides perire, vel perisse, et negligis? Pejor es tacendo, qaum ille conviciando. Quando ergo in nos aliquis peccat, habeamus magnam curam, non pro nobis; nam gloriosum est injurias oblivisci: sed obliviscere injuriam tuam, non vulnus fratris tui. Ergo corripe eum inter te et ipsum solum, intendens correctioni, parcens pudori. Forte enim prae verecundia incipit defendere peccatum suum, et quem vis facere correctiorem, facis", + "candidate_score": 0.645509, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_108", + "bdc_text": "Quas ergo petis arundines mitto paucas plures missurus , ubi ad rem aptae videbuntur . » .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1308", + "psc_text": "auro et argento dives est ille thesaurus, quem in agro ipse Dominus inventum, et a quodam mirabiliter laudabiliterque avaro venditis omnibus suis emptum esse testatur (Matth. XIII, 44). Nam ipsum Dominum praenuntians, et novi saeculi, hoc est, Ecclesiae tempora figurate, ut solet, designans Propheta, sic dicit: Adhuc unum modicum est, et ego commovebo coelum et terram, et mare et aridam, et movebo omnes gentes: et veniet Desideratus cunctis gentibus, et implebo domum istam gloria, dicit Dominus exercituum. Meum est aurum, et meum est argentum, dicit Dominus exercituum. Magna erit gloria domus istius novissimae plus quam primae, dicit Dominus exercituum; et in loco isto dabo pacem, dicit Dominus exercituum (Aggaei II, 710). CAPUT VII. 10. Aggaei locus vindicatur. Si vellent isti non esse canes et porci, quibus sanctum dare et margaritas projicere prohibemur; sed petentes accipere, et quaerentes invenire, et pulsantes aperiri sibi desiderarent (Matth. VII, 6-8); quam possent fortasse etiam", + "candidate_score": 0.645367, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_44_46", + "bdc_text": "«At hunc modum loquendi non adferam ecclesiae meae» , inquit pie memorie miles , «utcumque sententia mihi non improbetur . »Diese nur hier durch Zwick überlieferte und sonst nicht belegbare Aussage Zwinglis könnte dem Inhalt nach zutreffend sein ; denn gemäß Köhler , ZL II 117 , hätte Zwingli für sich persönlich die Unionsformel ertragen , aber keinesfalls in Zürich gebrauchen können , weil das Volk sie zu kraß sinnlich , zu «römisch-katholisch» verstanden hätte , was angesichts der Spannungen zu den katholischen Orten das Reformationswerk in Frage gestellt hätte .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1823", + "psc_text": "verbum contra Spiritum sanctum, non remittetur ei, neque in hoc saeculo neque in futuro. Ex parte autem, id est, particulariter pronuntiaretur, si diceretur, Quaedam blasphemia Spiritus non remittetur. Quia ergo nec universaliter nec particulariter enuntiata sententia est (non enim dictum est, Omnis blasphemia Spiritus; aut, quaedam blasphemia; sed tantummodo indefinite dictum est, Spiritus blasphemia non remittetur: nec dictum est, Qui dixerit quodcumque verbum; aut, qui dixerit quoddam verbum; sed indefinite, Qui dixerit verbum ); non est necesse ut omnem blasphemiam vel omne verbum intelligamus: sed necesse est plane ut quamdam blasphemiam et quoddam verbum voluerit intelligi Dominus; quamvis id exprimere noluerit, ut petendo, quaerendo, pulsando, si quid recti intellectus acceperimus, non viliter habeamus. CAPUT VII. 11. Locus Joannis de certo quodam Judaeorum peccato. Hoc ut manifestius videatis, illud attendite quod ait idem ipse de Judaeis: Si non venissem et locutus fuissem eis, peccatum non haberent (Joan. XV, 22) . Neque", + "candidate_score": 0.644326, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_123_125", + "bdc_text": "Ego vero rationem non reddam . In hac enim causa non me habuit authorem neque consultorem . Theodorum Theodor Bibliander. , sanctissimum minimeque superciliosum pectus , diutissime nobis incolumen conservet Christus .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3277", + "psc_text": "credituris, ut eum quem carnalibus oculis non viderent, a carnalibus cupiditatibus mente sobria et spiritualibus desideriis ebria suspirarent. Unde et ille discipulus, qui se dixerat non crediturum, nisi cicatrices ejus manu tetigisset, cum contrectacto corpore Domini quasi evigilans exclamasset, Dominus meus et Deus meus! ait illi Dominus, Quia vidisti me, credidisti; beati qui non viderunt et crediderunt (Joan. XX, 25-29) . Hanc beatitudinem Spiritus sanctus paracletus attulit, ut ab oculis carnis servi forma remota, quam de virginis utero accepit, in ipsam Dei formam, in qua Patri aequalis etiam cum in carne apparere dignatus est permansit, purgata mentis acies tenderetur: ut eodem Spiritu repletus Apostolus diceret, Et si noveramus Christum secundum carnem, sed nunc jam non novimus (II Cor. V, 16) . Quia et carnem Christi non secundum carnem, sed secundum spiritum novit, qui virtutem resurrectionis ejus, non palpando curiosus, sed credendo certus agnoscit: non dicens in corde suo, Quis ascendit", + "candidate_score": 0.64196, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_86_88", + "bdc_text": "et improbant secus docentes . » ( BSLK 64 , vgl. die Apologie der Konfession , ebenda 247f). . Non vult hic Herzog Ulrich von Württemberg .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_21", + "psc_text": "Psalmo clamat homo: Ab occultis meis munda me, Domine (Psal. XVIII, 13) . Quia sunt in homine occulta ipsi homini in quo sunt; et non procedunt, neque aperiuntur, neque inveniuntur, nisi in tentationibus. Si Deus cessat tentare, magister cessat docere. Sed Deus tentat, ut doceat; diabolus tentat, ut decipiat. Cui tamen nisi ille qui tentatur dederit locum, inanis tentatio et irridenda repellitur. Ideo Apostolus: Neque detis, ait, locum diabolo (Ephes. IV, 27) . Dant autem locum homines diabolo ex concupiscentiis suis. Non enim vident homines diabolum, cum quo pugnant: sed facile habent remedium. Se ipsos interius vincant, et de illo foris triumphant. Quare hoc dicimus? Quia nescit se homo, nisi in tentatione discat se. Cum autem didicerit se, non se negligat. Si enim se negligebat latentem, non se negligat notum. 4. Quid ergo dicimus, fratres? Et sisciebat se Abraham, nos non noveramus Abraham. Aut sibi, aut certe nobis prodendus erat:", + "candidate_score": 0.639876, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_108", + "bdc_text": "Quas ergo petis arundines mitto paucas plures missurus , ubi ad rem aptae videbuntur . » .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2495", + "psc_text": "dexteras sibi datas fuisse, et signum concordiae, signum consonantiae, quod ab se ipsi didicerant, eis in nihilo discrepabat. Deinde placuisse dicit inter se et ipsos, ut ipse ad Gentes, illi autem in circumcisionem irent (Galat. II, 1-9); ille seminator, illi messores. Merito etiam Athenienses, quamvis nescientes, nomen suum ei dixerunt. Audientes enim ab eo verbum: Quis est, inquiunt, hic seminator verborum (Act. XVII, 18) . CAPUT II. 2. Messes duae, Judaeorum et Gentium. Attendite ergo, et delectet vos mecum inspicere agriculturam Dei, et in ea messes duas, unam transactam, aliam futuram: transactam in populo Judaeorum, futuram in populis Gentium. Probemus hoc: et unde nisi de Scriptura Dei Domini messis? Ecce habemus ibi praesenti capitulo dictum esse, Messis multa, operarii autem pauci. Rogate Dominum messis, ut mittat operarios in messem suam. Sed quia in illa messe futuri erant contradictores et persecutores Judaei: Ecce, inquit, mitto vos sicut agnos in medio luporum.", + "candidate_score": 0.639807, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_108", + "bdc_text": "Quas ergo petis arundines mitto paucas plures missurus , ubi ad rem aptae videbuntur . » .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2492", + "psc_text": "ad Dominum. SERMO CI De verbis Evangelii Lucae, Messis quidem multa, etc. Cap. X, V\\. 2-6. CAPUT PRIMUM. 1. Messis in Judaeis, sementis in Gentibus. Paulus modicus. In lectione Evangelii quae modo recitata est, admonemur quaerere quae sit messis de qua Dominus ait: Messis quidem multa, operarii autem pauci. Rogate Dominum messis, ut mittat operarios in messem suam. Tunc adjecit duodecim discipulis suis, quos et Apostolos nominavit, alios septuaginta duos, et misit illos omnes, sicut ex verbis ejus apparet, ad paratam messem. Quae ergo erat illa messis? Non enim illa messis in his Gentibus erat, ubi nihil fuerat seminatum. Restat ergo, ut intelligamus istam messem fuisse in populo Judaeorum. Ad illam messem venit Dominus messis, ad illam messem misit messores: ad Gentes autem non messores, sed seminatores. Intelligamus ergo messem factam in populo Judaeorum, sementem in populis Gentium. Ex illa enim messe Apostoli electi sunt, ubi jum cum meteretur, maturum", + "candidate_score": 0.639423, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_125", + "bdc_text": "Theodorum Theodor Bibliander. , sanctissimum minimeque superciliosum pectus , diutissime nobis incolumen conservet Christus .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2664", + "psc_text": "impedimento tenebatur apostolus noster Thomas, qui de Domino Christo, id est, de Christi resurrectione nec solis oculis credere voluit. Nisi misero, inquit, digitos meos in clavorum et vulnerum loca, et nisi manum meam in latus ejus misero, non credam. Et Dominus qui posset sine ullo vestigio vulneris resurgere, servavit cicatrices, quae a dubitante tangerentur, et cordis vulnera sanarentur. Et tamen vocaturus ad coenam contra excusationem quinque jugorum boum: Beati, inquit, qui non vident, et credunt (Joan. XX, 25-29) . Nos, fratres mei, ad coenam vocati, ab istis quinque jugis non sumus impediti. Non enim faciem carnis Domini videre in hoc tempore concupivimus, aut vocem ex ore carnis illius procedentem auribus admittere desideravimus: nullum in illo temporalem odorem quaesivimus. Perfudit eum quaedam mulier pretiosissimo unguento, domus illa odore impleta est (Id. XII, 3): sed nos ibi non fuimus; ecce non olfecimus, et credimus. Coenam manibus suis consecratam discipulis dedit: sed nos", + "candidate_score": 0.639411, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_56", + "bdc_text": "displicere tibi sententiam hoc nomine , quod nunquam concessum sit panem substantialiter Die Marburger Unionsformel hat «substantive» .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1592", + "psc_text": "perseveraverintin vita bona, separabuntur ab illo pane. Ergo, Panem nostrum quotidianum da nobis hodie, quid est? Sic vivamus, ut ab altari tuo non separemur. Et verbum Dei quod quotidie vobis aperitur, et quodam modo frangitur, panis quotidianus est. Et quomodo illum panem ventres, sic istum esuriunt mentes. Et hunc ergo petimus simpliciter, et quidquid animae nostrae et carni nostrae in hac vita necessarium est, quotidiano pane concluditur. CAPUT V. 6. Quinta petitio.--Dimitte nobis debita nostra, dicimus, et dicamus; quia verum dicimus. Quis enim hic vivit in carne, et non habet debita? Quis est homo sic vivens, ut ei non sit ista Oratio necessaria? Inflare se potest, justificare non potest. Bonum est illi ut imitetur Publicanum, nec tumescat sicut Pharisaeus, qui ascendit in templum, et jactavit merita sua, texit vulnera sua. Ille autem scivit quare ascenderit, qui dicebat, Domine, propitius esto mihi peccatori (Luc. XVIII, 10-13) . Hoc Dominus Jesus: considerate,", + "candidate_score": 0.638888, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_108", + "bdc_text": "Quas ergo petis arundines mitto paucas plures missurus , ubi ad rem aptae videbuntur . » .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1293", + "psc_text": "Aurum et argentum res est non hominis sed Dei. Cur non autem miseri intelligunt, quod apud Aggaeum loquens Dominus, propterea dixerit, Meum est aurum, et meum est argentum, ut et ille qui non vult cum indigentibus communicare quod habet, cum audit praecepta faciendae misericordiae, intelligat Deum non de re illius cui jubet, sed de re sua jubere donari; et ille qui aliquid porrigit pauperi, non se arbitretur de suo facere, ne forte non tam confirmetur misericordiae nomine, quam infletur superbiae vanitate? Meum est, inquit, aurum, et meum est argentum, non vestrum, o divites terrae. Quid ergo dubitatis pauperi dare de meo, aut quid extollimini cum datis de meo? CAPUT II. 3. Quia id Deus non modo condidit, sed pro nutu administrat aliis ad subsidium et probationem, aliis ad supplicium. Et vis videre, quam justi judicis res est aurum et argentum? Avarus inde torquetur, unde misericors adjuvatur. Rem suam divina distribuente", + "candidate_score": 0.638857, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_114_116", + "bdc_text": "Kindler von Knobloch und O [thmar] Freiherr von Stotzingen , Oberbadisches Geschlechterbuch , Bd. III , Heidelberg 1919 , S. 110 ) , oder ob vielleicht Beat Rudolf vom Rappenstein , genannt Mötteli ( Blarer BW I 332 ; Kindler von Knobloch , aaO , S. 109 ) oder der uneheliche Sproß dieses Geschlechts , Martin Mötteli , evangelisch gesinnter Helfer in Sulgen ( Kt .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1388", + "psc_text": "Matthaeus Jacob patrem dixit Joseph. Lucas autem Heli. Et potest quidem videri unus homo, cujus filius erat Joseph, habuisse duo nomina. Sed quod avos et proavos et alios superius progeneratores diversos enumerant, inque ipso numero plures alius, alius pauciores; manifeste ostenditur habuisse duos patres Joseph. Jam remota quaestionis calumnia, quia fieri posse manifesta ratio demonstravit, alium patrem esse qui genuit, alium qui adoptavit; duobus patribus constitutis, non est mirum si avi et proavi et caeteri parentes sursum versus a diversis patribus diversi numerentur. CAPUT XVIII. 28. Adoptio in sacris Litteris. Antiquorum cum ancillis concubitus quomodo sine adulterio. Nec vobis videatur jus adoptionis a Scripturis nostris alienum, et quasi in consuetudine humanarum legum animadversum, illi auctoritati divinorum Librorum non posse congruere. Antiqua enim res est, et in ipsis eloquiis ecclesiasticis usitata, ut non sola origo seminis generet filium, sed et gratia voluntatis. Nam et mulieres de semine virorum suorum ex ancillis", + "candidate_score": 0.637974, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_111_113", + "bdc_text": "Hortare tamen interim optimum amicum , ne si quid peccavit MötelinusOb der Konstanzer Kaufmann Heinrich Mötteli ( Blarer BW I 333 ; Vögeli , Schriften II/II 1244 , Anm. 893 ; J [ulius ]", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1272", + "psc_text": "(I Joan. III, 2) . Sed ista merces est, non opus. Videbimus eum sicuti est, ipsa merces est. Tunc erit dies, quo clarior esse non possit. Nunc ergo in isto jam die honeste ambulemus: in ista adhuc nocte non de invicem judicemus. Videte enim et ipsum apostolum Paulum, qui dixit, Sicut in die honeste ambulemus, non resultare, neque dissonare a coapostolo suo Petro, qui dicit, Cui benefacitis intendentes, sermoni scilicet divino, tanquam lucernae in obscuro loco, donec dies lucescat, et lucifer oriatur in cordibus vestris. CAPUT IV. 4. Amicus et inimicus nunc vix dignoscitur. Videte hoc ipsum dicentem apostolum Paulum: Itaque nolite ante tempus quidquam judicare. Et quando erit tempus? Donec veniat Dominus, et illuminet abscondita tenebrarum et manifestet cogitationes cordis; et tunc laus erit unicuique a Deo (I Cor. IV, 5) . Quid est, ante tempus, nisi antequam corda invicem videatis? Intendite si hoc est quod dixi: omnia verba", + "candidate_score": 0.636582, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_78", + "bdc_text": "Semper enim monstri aliquid alit in ecclesia adversarius Christi .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_221", + "psc_text": "Est ergo alius adversarius, quem sibi homo facit adversarium: nam ille si adversarius esset, tecum in via non esset. At hic est tecum in via, ut concordet tecum. Scit enim quia nisi in via secum concordaveris, jam tradet te judici, judex autem ministro, minister in carcerem (Matth. V, 25). Eloquia ista evangelica sunt, recordantur nobiscum, vel qui legerunt, vel qui audierunt. Ergo quis est adversarius? Sermo Dei. Sermo Dei adversarius tuus est. Quare adversarius est? Quia contraria jubet, quam tu facis. Dicit tibi, Unus est Deus tuus; unum Deum cole. Tu vis dimisso uno Deo tanquam legitimo viro animae, fornicari per multa daemonia: et quod est gravius, non quasi aperte deserens et repudians, sicut apostatae faciunt; sed tanquam manens in domo viri tui admittis adulteros: id est, tanquam christianus non dimittis Ecclesiam, consulis mathematicos, aut aruspices, aut augures, aut maleficos; quasi de viri domo non recedens adultera anima, et manens", + "candidate_score": 0.636459, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_97", + "bdc_text": "September) 1534 hielt Bullinger vor der Zürcher Pfarrerschaft den Vortrag «Assertio utriusque in Christo naturae» , veröffentlicht im Oktober ( HBBibl I 62 und HBD 24 , 5f) , der gemäß seiner Werkbibliographie ( zitiert bei HBBibl I 62 )", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1148", + "psc_text": "non olivetis fertiles, non caeteris nemoribus amoenos. Unde ergo mons umbrosus in Numidiae partibus, unde hoc scandalum venit? CAPUT XVI. 40. Interpretatio verior prophetae Habacuc. Tu mihi, inquit, ergo expone quid est, Deus ab Africo veniet, et sanctus de monte umbroso. Vide quam facile exponam. Primo illud audi quod ait Dominus: Oportebat Christum pati, et resurgere tertio die, et praedicari in nomine ejus poenitentiam et remissionem peccatorum per omnes gentes, incipientibus ab Jerusalem (Luc. XXIV, 46, 47) . Ecce unde veniet. Incipientibus cum dixit, inde utique se in sanctis suis ad alias gentes venturum esse praedixit. Lege divisionem terrae filiorum Israel in omnibus tribubus in libro Jesu Nave: aperte ibi dictum est, Jebus ab Africo, quae est Jerusalem (Josue XV, 8) . Lege, quaere, et invenies. Utinam cum inveneris, credas; utinam animositatem deponas. Jebus ab Africo, quae est Jerusalem. Et Dominus, Incipientibus ab Jerusalem: hoc est, Deus ab Africo veniet.", + "candidate_score": 0.635721, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_21", + "bdc_text": "An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_923", + "psc_text": "vigilet fides tua, tranquilletur conscientia tua, et liberatur navis tua. Senti, quoniam qui promisit verax est. Nondum ostendit; quia nondum est tempus ut ostendat. Multa jam tamen ostendit: Christum suum promisit, et dedit: resurrectionem ejus promisit, et dedit: Evangelium suum promisit, et dedit: Ecclesiam suam toto orbe diffundendam promisit, et dedit: tribulationes ipsas et aggeres calamitatum in rebus humanis praedixit, et ostendit. Quanta sunt quae restant? Implentur quae promissa sunt, implentur quae praedicta sunt: et titubas ne non veniat quod restat? Tunc timere deberes, si quod praedictum est non videres. Bella sunt, fames sunt, contritiones sunt. Regnum super regnum est, terrae motus sunt, calamitatum sunt exaggerationes, abundantia scandalorum, frigus charitatis, copia iniquitatis. Haec omnia lege, praedicta sunt. Lege, vide, quia omnia quae vides praedicta sunt: et crede te visurum esse quod nondum venit, numerans quanta venerunt. Tu autem videndo Deum ostendere quae praedixit, non credis daturum esse quod promisit? Ibi", + "candidate_score": 0.634237, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_110_112", + "bdc_text": "salutabis mihi , tu Pellicane , quam officiosissime . Hortare tamen interim optimum amicum , ne si quid peccavit MötelinusOb der Konstanzer Kaufmann Heinrich Mötteli ( Blarer BW I 333 ; Vögeli , Schriften II/II 1244 , Anm. 893 ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1272", + "psc_text": "(I Joan. III, 2) . Sed ista merces est, non opus. Videbimus eum sicuti est, ipsa merces est. Tunc erit dies, quo clarior esse non possit. Nunc ergo in isto jam die honeste ambulemus: in ista adhuc nocte non de invicem judicemus. Videte enim et ipsum apostolum Paulum, qui dixit, Sicut in die honeste ambulemus, non resultare, neque dissonare a coapostolo suo Petro, qui dicit, Cui benefacitis intendentes, sermoni scilicet divino, tanquam lucernae in obscuro loco, donec dies lucescat, et lucifer oriatur in cordibus vestris. CAPUT IV. 4. Amicus et inimicus nunc vix dignoscitur. Videte hoc ipsum dicentem apostolum Paulum: Itaque nolite ante tempus quidquam judicare. Et quando erit tempus? Donec veniat Dominus, et illuminet abscondita tenebrarum et manifestet cogitationes cordis; et tunc laus erit unicuique a Deo (I Cor. IV, 5) . Quid est, ante tempus, nisi antequam corda invicem videatis? Intendite si hoc est quod dixi: omnia verba", + "candidate_score": 0.633108, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_125", + "bdc_text": "Theodorum Theodor Bibliander. , sanctissimum minimeque superciliosum pectus , diutissime nobis incolumen conservet Christus .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3277", + "psc_text": "credituris, ut eum quem carnalibus oculis non viderent, a carnalibus cupiditatibus mente sobria et spiritualibus desideriis ebria suspirarent. Unde et ille discipulus, qui se dixerat non crediturum, nisi cicatrices ejus manu tetigisset, cum contrectacto corpore Domini quasi evigilans exclamasset, Dominus meus et Deus meus! ait illi Dominus, Quia vidisti me, credidisti; beati qui non viderunt et crediderunt (Joan. XX, 25-29) . Hanc beatitudinem Spiritus sanctus paracletus attulit, ut ab oculis carnis servi forma remota, quam de virginis utero accepit, in ipsam Dei formam, in qua Patri aequalis etiam cum in carne apparere dignatus est permansit, purgata mentis acies tenderetur: ut eodem Spiritu repletus Apostolus diceret, Et si noveramus Christum secundum carnem, sed nunc jam non novimus (II Cor. V, 16) . Quia et carnem Christi non secundum carnem, sed secundum spiritum novit, qui virtutem resurrectionis ejus, non palpando curiosus, sed credendo certus agnoscit: non dicens in corde suo, Quis ascendit", + "candidate_score": 0.632408, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_111", + "bdc_text": "Hortare tamen interim optimum amicum , ne si quid peccavit MötelinusOb der Konstanzer Kaufmann Heinrich Mötteli ( Blarer BW I 333 ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1272", + "psc_text": "(I Joan. III, 2) . Sed ista merces est, non opus. Videbimus eum sicuti est, ipsa merces est. Tunc erit dies, quo clarior esse non possit. Nunc ergo in isto jam die honeste ambulemus: in ista adhuc nocte non de invicem judicemus. Videte enim et ipsum apostolum Paulum, qui dixit, Sicut in die honeste ambulemus, non resultare, neque dissonare a coapostolo suo Petro, qui dicit, Cui benefacitis intendentes, sermoni scilicet divino, tanquam lucernae in obscuro loco, donec dies lucescat, et lucifer oriatur in cordibus vestris. CAPUT IV. 4. Amicus et inimicus nunc vix dignoscitur. Videte hoc ipsum dicentem apostolum Paulum: Itaque nolite ante tempus quidquam judicare. Et quando erit tempus? Donec veniat Dominus, et illuminet abscondita tenebrarum et manifestet cogitationes cordis; et tunc laus erit unicuique a Deo (I Cor. IV, 5) . Quid est, ante tempus, nisi antequam corda invicem videatis? Intendite si hoc est quod dixi: omnia verba", + "candidate_score": 0.631796, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_50", + "bdc_text": "August 1534 an Philipp von Hessen aber , Schnepf habe Blarer zu einer Erklärung über das Sakrament genötigt , s. PC II 219f ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2476", + "psc_text": "II, 1-4). Quis enim tunc eis manus imposuerat? Et tamen venit, et primos implevit. Post illud scandalum Simonis, quid egit Deus? Videte doctorem, non sermonibus, sed rebus. Idem ipse Philippus, qui baptizaverat homines, et non in eos venerat Spiritus sanctus, nisi convenissent Apostoli, et eis manus imposuissent, baptizavit eunuchum, id est, spadonem quemdam Candacis reginae, qui adoraverat in Jerusalem, et rediens inde legebat in curru suo Isaiam prophetam, et non intelligebat. Admonitus Philippus accessit ad currum, exposuit lectionem, instruxit fidem, evangelizavit Christum. Credidit Eunuchus in Christum, et ait cum venissent ad quamdam aquam: Ecce aqua, quis prohibet me baptizari? Ait illi Philippus: Si credis in Jesum Christum? Respondit ille: Credo Filium Dei esse Jesum Christum. Continuo descendit cum illo in aquam. Impleto Baptismatis mysterio et sacramento, ne hominum putaretur donum Spiritus sancti, non exspectatum est, sicut tunc, ut venirent Apostoli, sed continuo venit Spiritus sanctus (Id. VIII, 26-39). Soluta est", + "candidate_score": 0.631362, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_111", + "bdc_text": "Hortare tamen interim optimum amicum , ne si quid peccavit MötelinusOb der Konstanzer Kaufmann Heinrich Mötteli ( Blarer BW I 333 ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_404", + "psc_text": "et tolera malum. Esto simpliciter bonus, et dupliciter tolera malum. Bonus, nonnisi intus: nam si non intus, nusquam bonus. Esto ergo bonus intus, malum tolera et foris et intus. Foris tolera haereticum, tolera paganum, tolera Judaeum; tolera et intus malum Christianum. Quia inimici hominis domestici ejus (Michaeae VII, 6). Patiens molestos multos intus malos stomacharis, indignaris, quasi jam venerit tempus ventilationis. In tritura positus es, in tritura es adhuc, area trituratur adhuc; adhuc grana et manipuli, cum Gentes credunt, ad aream colliguntur. Putas esse te posse in area triticum solum? Erras. Geme in area, ut gaudeas in horreo. Fiunt multa mala a christianis malis: illi qui foris sunt, et nolunt esse christiani, inveniunt occasiones ad excusationes. Hortatori suo ut credat, ista respondet: Vis me esse quod est ille et ille? Et nominat illum et illum: aliquando et verum dicit. Cum autem verum non potest inveniri, quid magnum est calumniari? Cum", + "candidate_score": 0.630757, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_116", + "bdc_text": "oder der uneheliche Sproß dieses Geschlechts , Martin Mötteli , evangelisch gesinnter Helfer in Sulgen ( Kt .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2392", + "psc_text": "hominem non vestitum vestem nuptialem (Id. XXII, 11) . Ad nuptias enim invitaverat sponsus ille speciosus forma prae filiis hominum. Sponsus ille foedus factus propter sponsam foedam, ut eam faceret pulchram. Unde foedus factus est pulcher? Si non probo, blasphemo. Dat mihi pulchritudinis ejus testimonium propheta, dicens: Speciosus forma prae filiis hominum (Psal. XLIV, 3) . Dat mihi deformitatis ejus testimonium alius propheta, dicens: Vidimus eum, et non habebat speciem neque decorem; sed vultus ejus abjectus, deformis positio ejus (Isai. LIII, 2) . O propheta qui dixisti, Speciosus forma prae filiis hominum, contradicitur tibi: alius propheta procedit contra te, et dicit, Mentiris: Vidimus eum. Quid est quod dicit, Speciosus forma prae filiis hominum? Vidimus eum non habentem speciem neque decorem. Ergo isti prophetae duo in angulo pacis discordant? De Christo ambo dixerunt, de lapide angulari ambo dixerunt. In angulo concordant parietes. Si non concordaverunt, non est aedificium, sed ruina. Concordant", + "candidate_score": 0.630301, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_96", + "bdc_text": "Si reliquam partem de locis divinitatis ChristiAm Felix- und Regula-Tag ( 11 .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_214", + "psc_text": "Dei, quae Lex data est in monte Sina quinquagesimo die post occisionem ovis celebrato Pascha a populo Judaeorum. Implentur quinquaginta dies post occisionem ovis, et datur Lex scripta digito Dei: implentur quinquaginta dies post occisionem Christi, et venit Spiritus sanctus. Gratias Domino, occultanti providenter, aperienti suaviter Jam videte hoc etiam, fratres, Pharaonis magos evidentissime confiteri. Deficientes in tertio signo dixerunt, Digitus Dei est hic, etc. (Exod. VIII, 19). SERMO IX . De decem Chordis . CAPUT PRIMUM. 1. Dominus et Deus noster misericors et miserator, longanimis et multum misericors, et verax; quam largiter praerogat misericordiam in praesenti saeculo, tam severe minatur judicium in futuro saeculo. Verba quae dixi scripta sunt, et divinis auctoritatibus continentur, quia, Misericors et miserator Dominus, longanimis et multum misericors, et verax (Psal. CI, 8, et CXLIV, 8) . Multum delectat omnes peccatores et amatores saeculi hujus, quia misericors et miserator Dominus, quia longanimis et multum misericors.", + "candidate_score": 0.630154, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_111", + "bdc_text": "Hortare tamen interim optimum amicum , ne si quid peccavit MötelinusOb der Konstanzer Kaufmann Heinrich Mötteli ( Blarer BW I 333 ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_403", + "psc_text": "dicas, Quis est bonus? Imo et hoc volo dicas: quoniam quantumcumque fueris bonus, non eris sine aliquo malo. Unde rectissime dicitur, Nemo bonus, nisi unus Deus (Luc. XVIII, 19) . Sed bonus ille qui facit bona, Deus est. Si ergo bonus Deus qui facit bona, et solus ille bonus effector bonorum; quomodo est effector bonorum, si nullus hominum est bonus? Secundum modulum ergo proximum est et homo bonus. Qui si non esset, Dominus ipse non diceret, Homo bonus de bono thesauro cordis sui profert bona (Id. VI, 45) . CAPUT VI. 6. Mali foris et intus tolerandi. --Esto ergo bonus, et tolera malum. Esto simpliciter bonus, et dupliciter tolera malum. Bonus, nonnisi intus: nam si non intus, nusquam bonus. Esto ergo bonus intus, malum tolera et foris et intus. Foris tolera haereticum, tolera paganum, tolera Judaeum; tolera et intus malum Christianum. Quia inimici hominis domestici ejus (Michaeae VII, 6). Patiens", + "candidate_score": 0.628817, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_113_115", + "bdc_text": "J [ulius ] Kindler von Knobloch und O [thmar] Freiherr von Stotzingen , Oberbadisches Geschlechterbuch , Bd. III , Heidelberg 1919 , S. 110 ) , oder ob vielleicht Beat Rudolf vom Rappenstein , genannt Mötteli ( Blarer BW I 332 ; Kindler von Knobloch , aaO , S. 109 )", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1388", + "psc_text": "Matthaeus Jacob patrem dixit Joseph. Lucas autem Heli. Et potest quidem videri unus homo, cujus filius erat Joseph, habuisse duo nomina. Sed quod avos et proavos et alios superius progeneratores diversos enumerant, inque ipso numero plures alius, alius pauciores; manifeste ostenditur habuisse duos patres Joseph. Jam remota quaestionis calumnia, quia fieri posse manifesta ratio demonstravit, alium patrem esse qui genuit, alium qui adoptavit; duobus patribus constitutis, non est mirum si avi et proavi et caeteri parentes sursum versus a diversis patribus diversi numerentur. CAPUT XVIII. 28. Adoptio in sacris Litteris. Antiquorum cum ancillis concubitus quomodo sine adulterio. Nec vobis videatur jus adoptionis a Scripturis nostris alienum, et quasi in consuetudine humanarum legum animadversum, illi auctoritati divinorum Librorum non posse congruere. Antiqua enim res est, et in ipsis eloquiis ecclesiasticis usitata, ut non sola origo seminis generet filium, sed et gratia voluntatis. Nam et mulieres de semine virorum suorum ex ancillis", + "candidate_score": 0.628583, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_116", + "bdc_text": "oder der uneheliche Sproß dieses Geschlechts , Martin Mötteli , evangelisch gesinnter Helfer in Sulgen ( Kt .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2527", + "psc_text": "concorditer servierunt. Suscepit eum Martha, sicut solent suscipi peregrini. Sed tamen suscepit famula Dominum, aegra Salvatorem, creatura Creatorem. Suscepit autem Spiritu pascenda, in carne pascendum. Voluit enim Dominus formam servi accipere, et accepta forma servi in illa pasci a servis, dignatione, non conditione. Nam et ista dignatio fuit, se praebere pascendum. Habebat carnem, in qua esuriret quidem, et sitiret: sed nescitis quia in eremo esurienti Angeli ministrabant (Matth. IV, 11)? Ergo quod pasci voluit, pascenti praestitit. Quid autem mirum, si et de sancto Elia praestitit viduae, quem prius corvo ministrante pascebat (III Reg. XVII, 6)? Numquid pascendo defecerat, quando ad viduam mittebat? Nequaquam. Non pascendo defecerat, quando ad viduam mittebat: sed religiosam viduam, per obsequium exhibitum servo suo, benedicere disponebat. Sic ergo susceptus est Dominus, tanquam hospes, qui in sua propria venit, et sui eum non receperunt: sed quotquot receperunt eum, dedit eis potestatem filios Dei fieri (Joan. I, 11);", + "candidate_score": 0.62409, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_3", + "bdc_text": "August 1534 , vgl. oben S. 278f , 43-53. , sed quid facias ?", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2513", + "psc_text": "fueris, quisquis es facis: imo non talis quisquis facis, sed forte aliquis talis qui facis. Si talis fueris, non facis, sed fit de te. CAPUT VIII. 10. Praedicatores sua quaerentes quomodo audiendi. Nam et tales admisit Apostolus: non tamen ut tales essent, praecepit. Et ipsi agunt aliquid, et perficitur ex ipsis: aliud quaerunt, et verbum annuntiant. Quid quaerat annuntiator, ne cures: quod annuntiat, tenere velis; quod vero attendit, non ad te pertineat. Salutem audi ab ore ipsius, salutem tene ab ore ipsius. Noli judex esse cordis ipsius. Si vides eum alia requirentem, quid ad te? Audi salutem: Quae dicunt, facite. Securum te fecit, qui dixit, Quae dicunt, facite. Mala faciunt: Quae faciunt, facere nolite (Matth. XXIII, 3) . Bona faciunt, non in via salutant, non per occasionem Evangelium annuntiant: imitatores eorum estote, sicut et ipsi Christi (I Cor. IV, 16). Bonus tibi praedicat; carpe uvam de vite. Malus tibi praedicat;", + "candidate_score": 0.622145, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_3", + "bdc_text": "August 1534 , vgl. oben S. 278f , 43-53. , sed quid facias ?", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1700", + "psc_text": "hinc in isto convivio: hic bibite, unde satiemini, non illic, unde insaniatis. State in Domino. Argentei estis, aurum eritis. Ista similitudo non a nobis est, de divina Scriptura est. Legistis, audistis: Sicut aurum in fornace probavit illos; et sicut holocausti nostiam accepit illos (Sap. III, 6) . Ecce quid eritis ad thesauros Dei. Estote divites de Deo: non eum facturi divitem, sed de illo futuri divites. Impleat vos, aliud non admittatis ad cor vestrum. CAPUT VIII. 13. Observantia potestatum ordinata. Numquid in superbiam vos erigimus, aut dicimus vobis ut adversus potestates ordinatas contemptores sitis? Non hoc dicimus. Qui et hinc aegrotatis, tangite et hinc fimbriam illam vestimenti. Ipse dicit Apostolus: Omnis anima potestatibus sublimioribus subdita sit: non est enim potestas nisi a Deo. Quae autem sunt, a Deo ordinatae sunt. Qui autem resistit potestati, Dei ordinationi resistit (Rom. XIII, 1, 2) . Sed quid, si illud jubeat, quod non debes", + "candidate_score": 0.619158, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_106", + "bdc_text": "Nec ego oblitus sum pollicitationis meae , observandissime Leo .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_866", + "psc_text": "significatum, de lanificio bonum opus, tanquam castae mulieris et matronae impigrae et diligentis: tamen ego, charissimi, in isto fuso, quod intelligo, non tacebo. Omnis qui vivit in bonis operibus in sancta Ecclesia, non neglector, sed effector praeceptorum Dei, quid faciat eras, nescit; quid fecerit hodie, scit. De futuro opere timet, de praeterito gaudet: et ut perseveret in bonis operibus, vigilat; ne forte negligens futurorum, perdat praeteritum. In orando tamen Domino, in omni deprecatione sua, non habet firmam conscientiam de opere futuro, sed de praeterito; ex eo quod fecit, non ex eo quod facturus est. Jam ergo si hoc verum esse mecum videtis, attendite in lanificio duo instrumenta ista, colum et fusum. In colo lana involuta est, quae filo ducenda et nenda transeat in fusum. Quod in colo est involutum, est futurum: quod in fuso collectum est, jam praeteritum est. Opus ergo tuum in fuso est, non in colo. In colo", + "candidate_score": 0.596962, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 5, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate", + "max_score": 0.712345, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_29_31", + "bdc_text": "iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 . iuxta spiritum . Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ?", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_189", + "psc_text": "dicente ipso Apostolo, Clarificate ergo Deum in corpore vestro; cum supra diceret, Nescitis quia corpora vestra templum in vobis est Spiritus sancti, quem habetis a Deo (I Cor. VI, 20, 19) ? et hi tres unus Deus, sicut catholica sanitas credit: non satis elucet quam in Trinitate personam, et utrum aliquam, an ipsius Trinitatis gerebat ille angelus, si unus ex caeteris Angelis erat. Si autem in usum rei praesentis assumpta creatura est, quae et humanis oculis appareret, et auribus insonaret, et apellaretur angelus Domini, et Dominus, et Deus; non potest hic Deus intelligi Pater, sed aut Filius, aut Spiritus sanctus. Quanquam Spiritum sanctum alicubi angelum dictum non recolam, sed ex opere possit intelligi: dictum enim de illo est, Quae ventura sunt annuntiabit vobis (Joan. XVI, 13) ; et utique Angelus graece, latine Nuntius interpretatur: de Domino autem Jesu Christo evidentissime legimus apud prophetam, quod magni consilii Angelus dictus sit (Isai.", + "candidate_score": 0.712345, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_29_31", + "bdc_text": "iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 . iuxta spiritum . Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ?", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_229", + "psc_text": "Dominus, quia ex occulto in carne natus est, et de sinu Patris ad oculos hominum in forma servi tanquam egressus apparuit; ideo etiam Spiritus sanctus, quia et ipse corporali specie quasi columba visus est (Matth. III, 16), et linguis divisis velut ignis (Act. II, 3): ut hoc eis fuerit mitti, ad aspectum mortalium in aliqua forma corporea de spirituali secreto procedere; quod Pater quoniam non fecit, tantummodo misisse, non etiam missus esse dictus sit. Deinde quaesitum est cur et Pater non aliquando dictus sit missus, si per illas species corporales quae oculis antiquorum apparuerunt ipse demonstrabatur. Si autem Filius tunc demonstrabatur, cur tanto post missus diceretur, cum plenitudo temporis venit, ut ex femina nasceretur (Galat. IV, 4); quandoquidem et antea mittebatur, cum in illis formis corporaliter apparebat. Aut si non recte missus diceretur, nisi cum Verbum caro factum est (Joan. I, 14); cur Spiritus sanctus missus legatur, cujus incarnatio talis", + "candidate_score": 0.698752, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_34", + "bdc_text": "«Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_322", + "psc_text": "Jam vero ad exemplum mortis exterioris hominis nostri Dominicae carnis mors pertinet, quia per talem passionem maxime hortatus est servos suos, ut non timeant eos qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere (Matth. X, 28). Propter quod dicit Apostolus: Ut suppleam quae desunt pressurarum Christi in carne mea (Coloss. I, 24) . Et ad exemplum resurrectionis exterioris hominis nostri pertinere invenitur resurrectio corporis Domini, quia discipulis ait: Palpate, et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere (Luc. XXIV, 39) . Et unus ex discipulis etiam cicatrices ejus contrectans, exclamavit dicens, Dominus meus, et Deus meus (Joan. XX, 28) ! Et cum illius carnis tota integritas appareret, demonstratum est in ea quod suos exhortans dixerat: Capillus capitis vestri non peribit (Luc. XXI, 18) . Unde enim primo, Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum; et unde antequam ascendat ad Patrem a discipulis tangitur,", + "candidate_score": 0.694128, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_33_35", + "bdc_text": "Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 . addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_322", + "psc_text": "Jam vero ad exemplum mortis exterioris hominis nostri Dominicae carnis mors pertinet, quia per talem passionem maxime hortatus est servos suos, ut non timeant eos qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere (Matth. X, 28). Propter quod dicit Apostolus: Ut suppleam quae desunt pressurarum Christi in carne mea (Coloss. I, 24) . Et ad exemplum resurrectionis exterioris hominis nostri pertinere invenitur resurrectio corporis Domini, quia discipulis ait: Palpate, et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere (Luc. XXIV, 39) . Et unus ex discipulis etiam cicatrices ejus contrectans, exclamavit dicens, Dominus meus, et Deus meus (Joan. XX, 28) ! Et cum illius carnis tota integritas appareret, demonstratum est in ea quod suos exhortans dixerat: Capillus capitis vestri non peribit (Luc. XXI, 18) . Unde enim primo, Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum; et unde antequam ascendat ad Patrem a discipulis tangitur,", + "candidate_score": 0.689315, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_26_28", + "bdc_text": "Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum . Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_322", + "psc_text": "Jam vero ad exemplum mortis exterioris hominis nostri Dominicae carnis mors pertinet, quia per talem passionem maxime hortatus est servos suos, ut non timeant eos qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere (Matth. X, 28). Propter quod dicit Apostolus: Ut suppleam quae desunt pressurarum Christi in carne mea (Coloss. I, 24) . Et ad exemplum resurrectionis exterioris hominis nostri pertinere invenitur resurrectio corporis Domini, quia discipulis ait: Palpate, et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere (Luc. XXIV, 39) . Et unus ex discipulis etiam cicatrices ejus contrectans, exclamavit dicens, Dominus meus, et Deus meus (Joan. XX, 28) ! Et cum illius carnis tota integritas appareret, demonstratum est in ea quod suos exhortans dixerat: Capillus capitis vestri non peribit (Luc. XXI, 18) . Unde enim primo, Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum; et unde antequam ascendat ad Patrem a discipulis tangitur,", + "candidate_score": 0.688397, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_33_35", + "bdc_text": "Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 . addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_321", + "psc_text": "IV, 22-25) . Ubi autem deponitur mendacium, nisi intus, ut inhabitet in monte sancto Dei qui loquitur veritatem in corde suo (Psal. XIV, 1, 3)? Resurrectio vero corporis Domini ad sacramentum interioris resurrectionis nostrae pertinere ostenditur, ubi postquam resurrexit, ait mulieri: Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem meum (Joan. XX, 17) . Cui mysterio congruit Apostolus dicens: Si autem consurrexistis cum Christo, quae sursum sunt quaerite, ubi Christus est ad dexteram Dei sedens; quae sursum sunt, sapite (Coloss. III, 1, 2) . Hoc est enim Christum non tangere, nisi cum ascenderit ad Patrem, non de Christo sapere carnaliter. Jam vero ad exemplum mortis exterioris hominis nostri Dominicae carnis mors pertinet, quia per talem passionem maxime hortatus est servos suos, ut non timeant eos qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere (Matth. X, 28). Propter quod dicit Apostolus: Ut suppleam quae desunt pressurarum Christi in carne mea (Coloss.", + "candidate_score": 0.686248, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_32_34", + "bdc_text": "Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_322", + "psc_text": "Jam vero ad exemplum mortis exterioris hominis nostri Dominicae carnis mors pertinet, quia per talem passionem maxime hortatus est servos suos, ut non timeant eos qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere (Matth. X, 28). Propter quod dicit Apostolus: Ut suppleam quae desunt pressurarum Christi in carne mea (Coloss. I, 24) . Et ad exemplum resurrectionis exterioris hominis nostri pertinere invenitur resurrectio corporis Domini, quia discipulis ait: Palpate, et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere (Luc. XXIV, 39) . Et unus ex discipulis etiam cicatrices ejus contrectans, exclamavit dicens, Dominus meus, et Deus meus (Joan. XX, 28) ! Et cum illius carnis tota integritas appareret, demonstratum est in ea quod suos exhortans dixerat: Capillus capitis vestri non peribit (Luc. XXI, 18) . Unde enim primo, Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum; et unde antequam ascendat ad Patrem a discipulis tangitur,", + "candidate_score": 0.679692, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_22_24", + "bdc_text": "Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse . Qua vero de re contenditur ? Scilicet de modo , et qua formaet qua forma am Rande nachgetragen für gestrichenes scilicet quo modo .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_77", + "psc_text": "et Filio vitam habere in semetipso (Id. V, 26) : secundum formam servi, tristis est anima ejus usque ad mortem; et, Pater, inquit, si fieri potest, transeat a me iste calix (Matth. XXVI, 38, 39) . Secundum formam Dei, ipse est verus Deus et vita aeterna (I Joan. V, 20) : secundum formam servi, factus est obediens usque ad mortem, mortem autem crucis (Philipp. II, 8) . 23. Secundum formam Dei, omnia quae habet Pater, ipsius sunt (Joan. XVI, 15): et, Omnia mea tua sunt, inquit, et tua mea (Id. XVII, 10) . Secundum formam servi, non est doctrina ipsius, sed illius qui eum misit (Id. VII, 16). CAPUT XII. Qua ratione Filius dicatur nescire diem et horam quam scit Pater. Dicta de Christo alia secundum formam Dei, alia secundum formam servi. Dare regnum quomodo et Christi est, et Christi non est. Quomodo Christus et non judicabit, et judicabit. Et,", + "candidate_score": 0.677437, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_24_26", + "bdc_text": "Scilicet de modo , et qua formaet qua forma am Rande nachgetragen für gestrichenes scilicet quo modo . adsit . Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_229", + "psc_text": "Dominus, quia ex occulto in carne natus est, et de sinu Patris ad oculos hominum in forma servi tanquam egressus apparuit; ideo etiam Spiritus sanctus, quia et ipse corporali specie quasi columba visus est (Matth. III, 16), et linguis divisis velut ignis (Act. II, 3): ut hoc eis fuerit mitti, ad aspectum mortalium in aliqua forma corporea de spirituali secreto procedere; quod Pater quoniam non fecit, tantummodo misisse, non etiam missus esse dictus sit. Deinde quaesitum est cur et Pater non aliquando dictus sit missus, si per illas species corporales quae oculis antiquorum apparuerunt ipse demonstrabatur. Si autem Filius tunc demonstrabatur, cur tanto post missus diceretur, cum plenitudo temporis venit, ut ex femina nasceretur (Galat. IV, 4); quandoquidem et antea mittebatur, cum in illis formis corporaliter apparebat. Aut si non recte missus diceretur, nisi cum Verbum caro factum est (Joan. I, 14); cur Spiritus sanctus missus legatur, cujus incarnatio talis", + "candidate_score": 0.676215, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_22_24", + "bdc_text": "Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse . Qua vero de re contenditur ? Scilicet de modo , et qua formaet qua forma am Rande nachgetragen für gestrichenes scilicet quo modo .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_102", + "psc_text": "est a mortuis. Ille quippe in forma Dei aequalis Patri, ex quo se exinanivit, formam servi accipiens, in ipsa forma servi et agit, et patitur, et accipit, quae consequenter contexit Apostolus: Humiliavit se, factus obediens usque ad mortem, mortem autem crucis: propter quod et Deus illum exaltavit, et donavit ei nomen, quod est super omne nomen, ut in nomine Jesu omne genu flectatur, coelestium, terrestrium et infernorum, et omnis lingua confiteatur quia Dominus Jesus Christus in gloria est Dei Patris (Philipp. XI, 6-11) . Utrum ergo secundum illam, an secundum istam locutionem dictum sit, Omne judicium dedit Filio, satis hinc apparet, quia si secundum illud diceretur secundum quod dictum est, Dedit Filio habere vitam in semetipso; non utique diceretur, Pater non judicat quemquam. Secundum hoc enim quod aequalem Pater genuit Filium, judicat cum illo. Secundum hoc ergo dictum est, quod in judicio, non forma Dei, sed forma filii hominis apparebit.", + "candidate_score": 0.674509, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_19_21", + "bdc_text": "Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 . substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_180", + "psc_text": "Quomodo igitur antequam hoc fecisset, ut vir unus apparuit Abrahae? An illa forma vera non erat? Possem ista quaerere, si vir unus apparuisset Abrahae, idemque Dei Filius crederetur. Cum vero tres viri visi sunt, nec quisquam in eis vel forma, vel aetate, vel potestate major caeteris dictus est; cur non hic accipiamus visibiliter insinuatam per creaturam visibilem Trinitatis aequalitatem, atque in tribus personis unam eamdemque substantiam? 21. Nam ne quisquam putaret sic intimatum unum in tribus fuisse majorem, et eum Dominum Dei Filium intelligendum, duos autem alios angelos ejus, quia cum tres visi sint, uni Domino illic loquitur Abraham; sancta Scriptura futuris talibus cogitationibus atque opinionibus contradicendo non praetermisit occurrere, quando paulo post duos angelos dicit venisse ad Loth, in quibus et ille vir justus qui de Sodomorum incendio meruit liberari, ad unum Dominum loquitur. Sic enim sequitur Scriptura dicens: Abiit autem Dominus postquam cessavit loquens ad Abraham, et Abrabam", + "candidate_score": 0.667977, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_19_21", + "bdc_text": "Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 . substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_178", + "psc_text": "visus sit Dominus, attexit narrationem de tribus viris, quos Abraham per pluralem numerum invitat, ut hospitio suscipiat; et postea singulariter sicut unum alloquitur; et sicut unus ei de Sara filium pollicetur, quem Dominum dicit Scriptura, sicut in ejusdem narrationis exordio, Visus est, inquit, Dominus Abrahae. Invitat ergo, et pedes lavat, et deducit abeuntes tanquam homines: loquitur autem tanquam cum Domino Deo, sive cum ei promittitur filius, sive cum ei Sodomis imminens interitus indicatur (Gen. XVIII). CAPUT XI. 20. De eadem visione. Non parvam neque transitoriam considerationem postulat iste Scripturae locus. Si enim vir unus visus fuisset, jam illi qui dicunt et priusquam de Virgine nasceretur per suam substantiam visibilem Filium, quid aliud quam ipsum esse clamarent? Quoniam de Patre, inquiunt, dictum est, Invisibili soli Deo (I Tim. I, 17) . Et tamen possem adhuc quaerere, quomodo ante susceptam carnem, habitu est inventus ut homo: quandoquidem ei pedes loti sunt, et", + "candidate_score": 0.664494, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_19_21", + "bdc_text": "Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 . substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_552", + "psc_text": "cum ait, Ego sum qui sum; et, dices ad eos: Qui est, misit me ad vos (Exod. III, 14) . Sed tamen sive essentia dicatur quod proprie dicitur, sive substantia quod abusive; utrumque ad se dicitur, non relative ad aliquid. Unde hoc est Deo esse quod subsistere, et ideo si una essentia Trinitas, una etiam substantia. Fortassis igitur commodius dicuntur tres personae, quam tres substantiae. CAPUT VI. 11. Cur in Trinitate non dicatur una persona, et tres essentiae. De Trinitate quid credere debet qui supra dicta non capit. Homo et ad imaginem et imago Dei. Sed ne nobis videar suffragari, hoc quoque requiramus. Quanquam et illi, si vellent, sicut dicunt tres substantias, tres hypostases, possent dicere tres personas tria prosopa. Illud autem maluerunt, quod forte secundum linguae suae consuetudinem aptius diceretur. Nam et in personis eadem ratio est: non enim aliud est Deo esse, aliud personam esse, sed omnino idem.", + "candidate_score": 0.657846, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_18_20", + "bdc_text": "Nonne sic quoque dici potest : Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 . substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_431", + "psc_text": "ad patrem, et non filius ad non patrem refertur; ita genitus ad genitorem, et non genitus ad non genitorem referatur necesse est. CAPUT VIII. 9. Quidquid substantialiter de Deo dicitur, de singulis personis singulariter et simul de ipsa Trinitate dicitur. In Deo una essentia, tres Graecis hypostases, Latinis tres personae. Quapropter illud praecipue teneamus, quidquid ad se dicitur praestantissima illa et divina sublimitas, substantialiter dici; quod autem ad aliquid, non substantialiter, sed relative: tantamque vim esse ejusdem substantiae in Patre et Filio et Spiritu sancto, ut quidquid de singulis ad se ipsos dicitur, non pluraliter in summa, sed singulariter accipiatur. Quemadmodum enim Pater Deus est, et Filius Deus est, et Spiritus sanctus Deus est, quod secundum substantiam dici nemo dubitat: non tamen tres deos, sed unum Deum dicimus eam ipsam praestantissimam Trinitatem. Ita magnus Pater, magnus Filius, magnus Spiritus sanctus: non tamen tres magni, sed unus magnus. Non enim de", + "candidate_score": 0.64782, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_49", + "bdc_text": "et opinionem et affectus Schnepf[ii ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. superari posseDie Straßburger Prediger schrieben am 16 .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_365", + "psc_text": "negans, per crucem Domini quae Moysi manibus extensis est praefigurata, superetur (Exod. XVII, 8-16). Hinc enim purgationem sibi isti virtute propria pollicentur, quia nonnulli eorum potuerunt aciem mentis ultra omnem creaturam transmittere, et lucem incommutabilis veritatis quantulacumque ex parte contingere: quod christianos multos ex fide interim sola viventes, nondum potuisse derident. Sed quid prodest superbienti, et ob hoc erubescenti lignum conscendere, de longinquo prospicere patriam transmarinam? Aut quid obest humili de tanto intervallo non eam videre, in illo ligno ad eam venienti, quo dedignatur ille portari? CAPUT XVI. 21. Philosophi veteres de resurrectione ac rebus futuris non consulendi. Hi etiam resurrectionem carnis nos credere reprehendunt, sibique potius etiam de his rebus credi volunt. Quasi vero, quia praecelsam incommutabilemque substantiam per illa quae facta sunt intelligere potuerunt (Rom. I, 20), propterea de conversione rerum mutabilium, aut de contexto saeculorum ordine consulendi sint. Numquid enim quia verissime disputant, et documentis certissimis persuadent,", + "candidate_score": 0.643374, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_123_125", + "bdc_text": "Ego vero rationem non reddam . In hac enim causa non me habuit authorem neque consultorem . Theodorum Theodor Bibliander. , sanctissimum minimeque superciliosum pectus , diutissime nobis incolumen conservet Christus .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_321", + "psc_text": "IV, 22-25) . Ubi autem deponitur mendacium, nisi intus, ut inhabitet in monte sancto Dei qui loquitur veritatem in corde suo (Psal. XIV, 1, 3)? Resurrectio vero corporis Domini ad sacramentum interioris resurrectionis nostrae pertinere ostenditur, ubi postquam resurrexit, ait mulieri: Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem meum (Joan. XX, 17) . Cui mysterio congruit Apostolus dicens: Si autem consurrexistis cum Christo, quae sursum sunt quaerite, ubi Christus est ad dexteram Dei sedens; quae sursum sunt, sapite (Coloss. III, 1, 2) . Hoc est enim Christum non tangere, nisi cum ascenderit ad Patrem, non de Christo sapere carnaliter. Jam vero ad exemplum mortis exterioris hominis nostri Dominicae carnis mors pertinet, quia per talem passionem maxime hortatus est servos suos, ut non timeant eos qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere (Matth. X, 28). Propter quod dicit Apostolus: Ut suppleam quae desunt pressurarum Christi in carne mea (Coloss.", + "candidate_score": 0.642218, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_20", + "bdc_text": "substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est .", + "psc_chunk_id": "042_Augustinus-Hipponensis_De-Trinitate_window_647", + "psc_text": "et dinumerentur substantialiter, vel, ut ita dicam, essentialiter, non tanquam in subjecto, ut color, aut figura in corpore, aut ulla alia qualitas aut quantitas. Quidquid enim tale est, non excedit subjectum in quo est. Non enim color iste aut figura hujus corporis potest esse et alterius corporis. Mens autem amore quo se amat, potest amare et aliud praeter se. Item non se solam cognoscit mens, sed et alia multa. Quamobrem non amor et cognitio tanquam in subjecto insunt menti; sed substantialiter etiam ista sunt, sicut ipsa mens: quia et si relative dicuntur ad invicem, in sua tamen sunt singula quaeque substantia. Nec sicut color et coloratum relative ita dicuntur ad invicem, ut color in subjecto colorato sit, non habens in se ipso propriam substantiam; quoniam coloratum corpus substantia est, ille autem in substantia: sed sicut duo amici etiam duo sunt homines, quae sunt substantiae; cum homines non relative dicantur, amici", + "candidate_score": 0.610714, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 6, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes", + "max_score": 0.709081, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_254", + "psc_text": "tu es Christus filius Dei vivi; et tu mihi lavas pedes? Sed notare debetis, fratres qui in eremo habitatis, cur, inquam, coena facta dicitur, cum post ablutionem pedum dicatur buccellam panis Judae Dominum porrexisse. Non debemus intelligere coenam finitam, cum dicatur panis esse adhuc super mensam. Adhuc enim coenabatur quando Dominus a mensa surrexit, et tamen coena jam facta dicitur. Intelligere hoc namque debetis, quod non facta erat, sed parata, et ad convivantium mensae usum perducta. Ideo Joannes aquila grandis istam dicit coenam, omnia diligenter attendens, prius nostri Salvatoris celsitudinem voluit commendare, dum ait, Sciens Jesus quia omnia dedit ei Pater in manus, et quia a Deo exivit, et ad Deum vadit (Joan. XIII. 3) . Magnam Christi potentiam exprimit Joannes, cum omnia Patrem ei dedisse affirmat. Magnam celsitudinem Christi praedicat, cum eum a Deo exisse asserit: et tamen hodie audivimus, quod ille qui habet omnia in manu, vestimenta etiam", + "candidate_score": 0.709081, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» :", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_254", + "psc_text": "tu es Christus filius Dei vivi; et tu mihi lavas pedes? Sed notare debetis, fratres qui in eremo habitatis, cur, inquam, coena facta dicitur, cum post ablutionem pedum dicatur buccellam panis Judae Dominum porrexisse. Non debemus intelligere coenam finitam, cum dicatur panis esse adhuc super mensam. Adhuc enim coenabatur quando Dominus a mensa surrexit, et tamen coena jam facta dicitur. Intelligere hoc namque debetis, quod non facta erat, sed parata, et ad convivantium mensae usum perducta. Ideo Joannes aquila grandis istam dicit coenam, omnia diligenter attendens, prius nostri Salvatoris celsitudinem voluit commendare, dum ait, Sciens Jesus quia omnia dedit ei Pater in manus, et quia a Deo exivit, et ad Deum vadit (Joan. XIII. 3) . Magnam Christi potentiam exprimit Joannes, cum omnia Patrem ei dedisse affirmat. Magnam celsitudinem Christi praedicat, cum eum a Deo exisse asserit: et tamen hodie audivimus, quod ille qui habet omnia in manu, vestimenta etiam", + "candidate_score": 0.684102, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_77_79", + "bdc_text": "O quam vere hoc optat pius frater , siquidem oculatissimos nos esse oportet , ne imponant nobis humilitatis spem vagabundi isti errones . Semper enim monstri aliquid alit in ecclesia adversarius Christi . Sequentia quoque addit :", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_144", + "psc_text": "sempiterna gloria, qui fortes fuerunt gloriosa certamina supportare. Amen. SERMO XVII. DE VIGILATIONE ET OTIOSITATE VITANDA. Apostolus Petrus, fratres charissimi ac dilectissimi, de vestra salute sollicitus, vos dulciter admonet, et ad vigilandum vos exhortatur inter caetera dicens: Vigilate, fratres, quia adversarius vester diabolus quaerit quem devoret, cui resistere debemus per fidem (I Petr. V, 8) . Sed fides quaerit orationem, oratio autem optat prudentiam. Quid ergo, nisi quod prudentes simus in fide fundati, et vigilemus in orationibus? Quare in vigiliis, fratres, vigilare debemus, nisi quia si non vigilaverimus, et otiosi permanserimus, quid aliud quam tepidi in hac solitudine apparebimus? Et si tepidi fuerimus, incipiet nos evomere Salvator de ore suo, de consortio suo, de plebe sancta sua, quod nec calidi nec frigidi sumus. Vigilate ergo, fratres, otiositatem deponentes in cunctis. Quid enim otium est, nisi vivi hominis sepultura, ut ait paganus ille sanctissimi Apostoli amicus charissimus? Per otiositatem, fratres charissimi,", + "candidate_score": 0.677893, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84_86", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» : «De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes .", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_254", + "psc_text": "tu es Christus filius Dei vivi; et tu mihi lavas pedes? Sed notare debetis, fratres qui in eremo habitatis, cur, inquam, coena facta dicitur, cum post ablutionem pedum dicatur buccellam panis Judae Dominum porrexisse. Non debemus intelligere coenam finitam, cum dicatur panis esse adhuc super mensam. Adhuc enim coenabatur quando Dominus a mensa surrexit, et tamen coena jam facta dicitur. Intelligere hoc namque debetis, quod non facta erat, sed parata, et ad convivantium mensae usum perducta. Ideo Joannes aquila grandis istam dicit coenam, omnia diligenter attendens, prius nostri Salvatoris celsitudinem voluit commendare, dum ait, Sciens Jesus quia omnia dedit ei Pater in manus, et quia a Deo exivit, et ad Deum vadit (Joan. XIII. 3) . Magnam Christi potentiam exprimit Joannes, cum omnia Patrem ei dedisse affirmat. Magnam celsitudinem Christi praedicat, cum eum a Deo exisse asserit: et tamen hodie audivimus, quod ille qui habet omnia in manu, vestimenta etiam", + "candidate_score": 0.673009, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_77_79", + "bdc_text": "O quam vere hoc optat pius frater , siquidem oculatissimos nos esse oportet , ne imponant nobis humilitatis spem vagabundi isti errones . Semper enim monstri aliquid alit in ecclesia adversarius Christi . Sequentia quoque addit :", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_610", + "psc_text": "ad Dominum et dominatorem universae creaturae vaditis, eidem ibidem pro negligentiis vestris veniam deprecaturi. Dum etiam in ecclesia stamus, orationes Domino pro peccatis nostris fundentes, prius tamen operibus fidei, in quantum possibile est, justificati oculos mentis ad Deum levemus, semper intendentes qualiter de supernis a Deo consolationibus praebeatur. Oculi enim Domini super justos, et aures ejus in preces eorum. Ista si frequenter feceris, et prae oculis Deum habueris, inimicus fugiet a te. Angelus enim Domini bonus adjutor tibi erit, si mentem tuam firmam in his existere perspexerit. Considera quia pius et misericors est Deus, et puro corde se deprecantes misericorditer recipit, promissiones suas non elongat, et allevat ac sanat eos qui contriti sunt corde. Hoc etiam, charissimi, latere nos non debet, verbis Christi per Scripturam sacram nobis nuntiantibus, quod istius mundi finis appropinquat, et per quotidiana signa, quae per Evangelium praedicta sunt et quotidie fiunt, spero in proximo ejus esse", + "candidate_score": 0.669351, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_76_78", + "bdc_text": "Utinam Luthe [rani ] et Zvingliani compositis suis verbigerationibus coniunctis copiis ad hanc fortiter expugnandam converterentur!» Hęc ille . O quam vere hoc optat pius frater , siquidem oculatissimos nos esse oportet , ne imponant nobis humilitatis spem vagabundi isti errones . Semper enim monstri aliquid alit in ecclesia adversarius Christi .", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_144", + "psc_text": "sempiterna gloria, qui fortes fuerunt gloriosa certamina supportare. Amen. SERMO XVII. DE VIGILATIONE ET OTIOSITATE VITANDA. Apostolus Petrus, fratres charissimi ac dilectissimi, de vestra salute sollicitus, vos dulciter admonet, et ad vigilandum vos exhortatur inter caetera dicens: Vigilate, fratres, quia adversarius vester diabolus quaerit quem devoret, cui resistere debemus per fidem (I Petr. V, 8) . Sed fides quaerit orationem, oratio autem optat prudentiam. Quid ergo, nisi quod prudentes simus in fide fundati, et vigilemus in orationibus? Quare in vigiliis, fratres, vigilare debemus, nisi quia si non vigilaverimus, et otiosi permanserimus, quid aliud quam tepidi in hac solitudine apparebimus? Et si tepidi fuerimus, incipiet nos evomere Salvator de ore suo, de consortio suo, de plebe sancta sua, quod nec calidi nec frigidi sumus. Vigilate ergo, fratres, otiositatem deponentes in cunctis. Quid enim otium est, nisi vivi hominis sepultura, ut ait paganus ille sanctissimi Apostoli amicus charissimus? Per otiositatem, fratres charissimi,", + "candidate_score": 0.668575, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_62_64", + "bdc_text": "als Bezeichnung eines Widerspruchs. . Lutherus quoque non adserit panem esse corpus aut esse sub speciebus panisZu Luthers Abendmahlslehre s. Ernst Sommerlath , in :", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_260", + "psc_text": "innuit Joanni ut peteret. Cui Dominus, Cui panem intinctum porrexero, ille est: sed cave ne Petro dicas. Et cum intinxisset Jesus panem, dedit Judae (Joan. XIII, 26) . Non est ergo credendum, quod Dominus alta voce dixerit; quia si Petrus hoc scivisset, dentibus proditorem dilacerasset. Nec etiam est putandum, quod Judas tunc Christi corpus sumpsisset, quia jam Dominus omnes discipulos communicaverat et Judam, sicut Lucas evidenter ostendit: panem intinctum tamen Dominus discipulo porrigere voluit, ut cor intinctum veneno significaret. Et post buccellam intravit in eum satanas. Numquid satanas tamen ante cor ejus intraverat? Omnino, fratres, ante buccellam cor Judae intraverat, sed affectu et voluntate tantum: sed post buccellam intravit satanas affectu et opere: tamen bona fuit buccella quam Christus discipulo dedit. Bonum etiam sacramentum quod ei tribuit: sed aliquando bona obsunt, et mala quandoque prosunt. Corpus enim Domini quod bonum est, malis malum est. Et carnis stimulus malus est, et", + "candidate_score": 0.662271, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_77", + "bdc_text": "O quam vere hoc optat pius frater , siquidem oculatissimos nos esse oportet , ne imponant nobis humilitatis spem vagabundi isti errones .", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_144", + "psc_text": "sempiterna gloria, qui fortes fuerunt gloriosa certamina supportare. Amen. SERMO XVII. DE VIGILATIONE ET OTIOSITATE VITANDA. Apostolus Petrus, fratres charissimi ac dilectissimi, de vestra salute sollicitus, vos dulciter admonet, et ad vigilandum vos exhortatur inter caetera dicens: Vigilate, fratres, quia adversarius vester diabolus quaerit quem devoret, cui resistere debemus per fidem (I Petr. V, 8) . Sed fides quaerit orationem, oratio autem optat prudentiam. Quid ergo, nisi quod prudentes simus in fide fundati, et vigilemus in orationibus? Quare in vigiliis, fratres, vigilare debemus, nisi quia si non vigilaverimus, et otiosi permanserimus, quid aliud quam tepidi in hac solitudine apparebimus? Et si tepidi fuerimus, incipiet nos evomere Salvator de ore suo, de consortio suo, de plebe sancta sua, quod nec calidi nec frigidi sumus. Vigilate ergo, fratres, otiositatem deponentes in cunctis. Quid enim otium est, nisi vivi hominis sepultura, ut ait paganus ille sanctissimi Apostoli amicus charissimus? Per otiositatem, fratres charissimi,", + "candidate_score": 0.64402, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_63", + "bdc_text": "Lutherus quoque non adserit panem esse corpus aut esse sub speciebus panisZu Luthers Abendmahlslehre s.", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_260", + "psc_text": "innuit Joanni ut peteret. Cui Dominus, Cui panem intinctum porrexero, ille est: sed cave ne Petro dicas. Et cum intinxisset Jesus panem, dedit Judae (Joan. XIII, 26) . Non est ergo credendum, quod Dominus alta voce dixerit; quia si Petrus hoc scivisset, dentibus proditorem dilacerasset. Nec etiam est putandum, quod Judas tunc Christi corpus sumpsisset, quia jam Dominus omnes discipulos communicaverat et Judam, sicut Lucas evidenter ostendit: panem intinctum tamen Dominus discipulo porrigere voluit, ut cor intinctum veneno significaret. Et post buccellam intravit in eum satanas. Numquid satanas tamen ante cor ejus intraverat? Omnino, fratres, ante buccellam cor Judae intraverat, sed affectu et voluntate tantum: sed post buccellam intravit satanas affectu et opere: tamen bona fuit buccella quam Christus discipulo dedit. Bonum etiam sacramentum quod ei tribuit: sed aliquando bona obsunt, et mala quandoque prosunt. Corpus enim Domini quod bonum est, malis malum est. Et carnis stimulus malus est, et", + "candidate_score": 0.643658, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_125", + "bdc_text": "Theodorum Theodor Bibliander. , sanctissimum minimeque superciliosum pectus , diutissime nobis incolumen conservet Christus .", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_-Auctor-incertus_Ad-fratres-in-eremo-commorantes_window_272", + "psc_text": "Nos qui videmur gerere in corporis nostri habitu figuram crucis, et nomen religionis sanctae habemus, nigram etiam vestem humilitatis portamus, zonis etiam pelliceis praecincti apparemus; caveamus ne simus sepulcra dealbata, quae foris pulchra et speciosa apparent, sed intus plena sunt ossibus mortuorum occultis; provideamus ne nobis dicatur, Vae vobis qui clauditis regnum coelorum ante homines (Matth. XXIII, 13) . Timeo enim satis, ne paradisum intremus, nec alios intrare permittamus. Hoc autem quare dico, fratres? Non quia credam vos malos esse, sed quia doleo de fratre nostro perdito Simplicio, qui ad hunc locum et ad hanc sanctam congregationem cum tanto fervore pervenit, et audito patrem interfectum esse, a nobis recessit, et mundum intravit, ut patris vindictam vindicare posset. Qui ergo se existimat stare, vigilanter attendat et videat ne cadat, et sic homines videntes illos qui columnae sanctitatis esse videbantur tam nequiter cadere, non solum ipsis regnum coelorum claudunt, sed et in", + "candidate_score": 0.639344, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 7, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "stoa0040.stoa006.opp-lat1", + "max_score": 0.708463, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_30_32", + "bdc_text": "iuxta spiritum . Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ? Sic quidam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa006.opp-lat1_window_42", + "psc_text": "non enim ita dictum est, quasi corpus uertatur in spiritum et spiritus fiat, quia et nunc corpus nostrum, quod animale dicitur, non in animam uersum est et anima factum; spd spiritale corpus intellegitur, quod ita spiritui subditum est, ut caelesti habitationi conueniat, omni fragilitate ac labe terrena 5 cf. Ephea. 1, 5 9 Matth. 22, 30 10 cf. Gal. 4, 26 17 I Cor. 15, 44 1 est sepultus 7 antea 7 2 post 0 illo om. P utero uirginis P quicquam APTNMy 3 mortalem M 4 resurr. tertio die M tercio F tertia NO tercia V eurrexisse 0 5 prigenitum R secuturis M in om. V 6 uocauit (u ex b m. 1) R cum particeps M conparticipes et coheredes om. V 9 promisit nobis AFST- NOr erunt] etiJf 11 iherusalem TO ierusalem RNMVbd 13 caelo E sed] at PO plerunque A 14 phylosophorum AFSf student] solent P 15", + "candidate_score": 0.708463, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_26_28", + "bdc_text": "Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum . Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa006.opp-lat1_window_106", + "psc_text": "possidebunt. sed quisquis ea sic accipit, ut existimet ita corpus terrenum, quale nunc habemus, in corpus caeleste resurrectione mutari, ut nec membra ista nec carnis sit futura substantia, procul dubio corrigendus est, commonitus de corpore domini, qui post resurrectionem in eisdem membris non solum conspiciendus oculis, uerum etiam manibus tractandus apparuit carnemque se habere etiam sermone firmauit dicens: palpate et uidete, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me uidetis habere. unde constat apostolum non carnis substantiam negasse in dei regno futuram, sed aut homines, qui secundum carnem uiuunt, carnis et sanguinis nomine nuncupasse aut ipsam carnis corruptionem, quae tunc utique nulla erit. nam cum dixisset: caro et sanguis regnum dei non possidebunt, bene intellegitur tamquam exponendo quid dixerit continuo subdidisse: neque corruptio incorruptionem possidebit. de qua re ad persuadendum infidelibus difficili diligenter, quantum potui, me disseruisse reperiet, quisquis de ciuitate dei legerit uolumen.", + "candidate_score": 0.694368, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_37", + "bdc_text": "«Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa006.opp-lat1_window_42", + "psc_text": "non enim ita dictum est, quasi corpus uertatur in spiritum et spiritus fiat, quia et nunc corpus nostrum, quod animale dicitur, non in animam uersum est et anima factum; spd spiritale corpus intellegitur, quod ita spiritui subditum est, ut caelesti habitationi conueniat, omni fragilitate ac labe terrena 5 cf. Ephea. 1, 5 9 Matth. 22, 30 10 cf. Gal. 4, 26 17 I Cor. 15, 44 1 est sepultus 7 antea 7 2 post 0 illo om. P utero uirginis P quicquam APTNMy 3 mortalem M 4 resurr. tertio die M tercio F tertia NO tercia V eurrexisse 0 5 prigenitum R secuturis M in om. V 6 uocauit (u ex b m. 1) R cum particeps M conparticipes et coheredes om. V 9 promisit nobis AFST- NOr erunt] etiJf 11 iherusalem TO ierusalem RNMVbd 13 caelo E sed] at PO plerunque A 14 phylosophorum AFSf student] solent P 15", + "candidate_score": 0.694277, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_25_27", + "bdc_text": "adsit . Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum . Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen :", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa006.opp-lat1_window_106", + "psc_text": "possidebunt. sed quisquis ea sic accipit, ut existimet ita corpus terrenum, quale nunc habemus, in corpus caeleste resurrectione mutari, ut nec membra ista nec carnis sit futura substantia, procul dubio corrigendus est, commonitus de corpore domini, qui post resurrectionem in eisdem membris non solum conspiciendus oculis, uerum etiam manibus tractandus apparuit carnemque se habere etiam sermone firmauit dicens: palpate et uidete, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me uidetis habere. unde constat apostolum non carnis substantiam negasse in dei regno futuram, sed aut homines, qui secundum carnem uiuunt, carnis et sanguinis nomine nuncupasse aut ipsam carnis corruptionem, quae tunc utique nulla erit. nam cum dixisset: caro et sanguis regnum dei non possidebunt, bene intellegitur tamquam exponendo quid dixerit continuo subdidisse: neque corruptio incorruptionem possidebit. de qua re ad persuadendum infidelibus difficili diligenter, quantum potui, me disseruisse reperiet, quisquis de ciuitate dei legerit uolumen.", + "candidate_score": 0.685868, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_36_38", + "bdc_text": "«spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. : «Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam . Hinc Zvinglius quoque hanc sententiam Gemeint ist die Marburger Unionsformel vom 3 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa006.opp-lat1_window_42", + "psc_text": "non enim ita dictum est, quasi corpus uertatur in spiritum et spiritus fiat, quia et nunc corpus nostrum, quod animale dicitur, non in animam uersum est et anima factum; spd spiritale corpus intellegitur, quod ita spiritui subditum est, ut caelesti habitationi conueniat, omni fragilitate ac labe terrena 5 cf. Ephea. 1, 5 9 Matth. 22, 30 10 cf. Gal. 4, 26 17 I Cor. 15, 44 1 est sepultus 7 antea 7 2 post 0 illo om. P utero uirginis P quicquam APTNMy 3 mortalem M 4 resurr. tertio die M tercio F tertia NO tercia V eurrexisse 0 5 prigenitum R secuturis M in om. V 6 uocauit (u ex b m. 1) R cum particeps M conparticipes et coheredes om. V 9 promisit nobis AFST- NOr erunt] etiJf 11 iherusalem TO ierusalem RNMVbd 13 caelo E sed] at PO plerunque A 14 phylosophorum AFSf student] solent P 15", + "candidate_score": 0.685759, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_21_23", + "bdc_text": "An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ? Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse . Qua vero de re contenditur ?", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa006.opp-lat1_window_106", + "psc_text": "possidebunt. sed quisquis ea sic accipit, ut existimet ita corpus terrenum, quale nunc habemus, in corpus caeleste resurrectione mutari, ut nec membra ista nec carnis sit futura substantia, procul dubio corrigendus est, commonitus de corpore domini, qui post resurrectionem in eisdem membris non solum conspiciendus oculis, uerum etiam manibus tractandus apparuit carnemque se habere etiam sermone firmauit dicens: palpate et uidete, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me uidetis habere. unde constat apostolum non carnis substantiam negasse in dei regno futuram, sed aut homines, qui secundum carnem uiuunt, carnis et sanguinis nomine nuncupasse aut ipsam carnis corruptionem, quae tunc utique nulla erit. nam cum dixisset: caro et sanguis regnum dei non possidebunt, bene intellegitur tamquam exponendo quid dixerit continuo subdidisse: neque corruptio incorruptionem possidebit. de qua re ad persuadendum infidelibus difficili diligenter, quantum potui, me disseruisse reperiet, quisquis de ciuitate dei legerit uolumen.", + "candidate_score": 0.684068, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_35_37", + "bdc_text": "addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. : «Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa006.opp-lat1_window_42", + "psc_text": "non enim ita dictum est, quasi corpus uertatur in spiritum et spiritus fiat, quia et nunc corpus nostrum, quod animale dicitur, non in animam uersum est et anima factum; spd spiritale corpus intellegitur, quod ita spiritui subditum est, ut caelesti habitationi conueniat, omni fragilitate ac labe terrena 5 cf. Ephea. 1, 5 9 Matth. 22, 30 10 cf. Gal. 4, 26 17 I Cor. 15, 44 1 est sepultus 7 antea 7 2 post 0 illo om. P utero uirginis P quicquam APTNMy 3 mortalem M 4 resurr. tertio die M tercio F tertia NO tercia V eurrexisse 0 5 prigenitum R secuturis M in om. V 6 uocauit (u ex b m. 1) R cum particeps M conparticipes et coheredes om. V 9 promisit nobis AFST- NOr erunt] etiJf 11 iherusalem TO ierusalem RNMVbd 13 caelo E sed] at PO plerunque A 14 phylosophorum AFSf student] solent P 15", + "candidate_score": 0.680964, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_24_26", + "bdc_text": "Scilicet de modo , et qua formaet qua forma am Rande nachgetragen für gestrichenes scilicet quo modo . adsit . Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa006.opp-lat1_window_106", + "psc_text": "possidebunt. sed quisquis ea sic accipit, ut existimet ita corpus terrenum, quale nunc habemus, in corpus caeleste resurrectione mutari, ut nec membra ista nec carnis sit futura substantia, procul dubio corrigendus est, commonitus de corpore domini, qui post resurrectionem in eisdem membris non solum conspiciendus oculis, uerum etiam manibus tractandus apparuit carnemque se habere etiam sermone firmauit dicens: palpate et uidete, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me uidetis habere. unde constat apostolum non carnis substantiam negasse in dei regno futuram, sed aut homines, qui secundum carnem uiuunt, carnis et sanguinis nomine nuncupasse aut ipsam carnis corruptionem, quae tunc utique nulla erit. nam cum dixisset: caro et sanguis regnum dei non possidebunt, bene intellegitur tamquam exponendo quid dixerit continuo subdidisse: neque corruptio incorruptionem possidebit. de qua re ad persuadendum infidelibus difficili diligenter, quantum potui, me disseruisse reperiet, quisquis de ciuitate dei legerit uolumen.", + "candidate_score": 0.680802, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_31", + "bdc_text": "Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ?", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa006.opp-lat1_window_42", + "psc_text": "non enim ita dictum est, quasi corpus uertatur in spiritum et spiritus fiat, quia et nunc corpus nostrum, quod animale dicitur, non in animam uersum est et anima factum; spd spiritale corpus intellegitur, quod ita spiritui subditum est, ut caelesti habitationi conueniat, omni fragilitate ac labe terrena 5 cf. Ephea. 1, 5 9 Matth. 22, 30 10 cf. Gal. 4, 26 17 I Cor. 15, 44 1 est sepultus 7 antea 7 2 post 0 illo om. P utero uirginis P quicquam APTNMy 3 mortalem M 4 resurr. tertio die M tercio F tertia NO tercia V eurrexisse 0 5 prigenitum R secuturis M in om. V 6 uocauit (u ex b m. 1) R cum particeps M conparticipes et coheredes om. V 9 promisit nobis AFST- NOr erunt] etiJf 11 iherusalem TO ierusalem RNMVbd 13 caelo E sed] at PO plerunque A 14 phylosophorum AFSf student] solent P 15", + "candidate_score": 0.680061, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_37_39", + "bdc_text": "«Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam . Hinc Zvinglius quoque hanc sententiam Gemeint ist die Marburger Unionsformel vom 3 . Oktober 1529 , die am 2 . August 1534 zur Württemberger Konkordie geworden ist , vgl. Anm .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa006.opp-lat1_window_42", + "psc_text": "non enim ita dictum est, quasi corpus uertatur in spiritum et spiritus fiat, quia et nunc corpus nostrum, quod animale dicitur, non in animam uersum est et anima factum; spd spiritale corpus intellegitur, quod ita spiritui subditum est, ut caelesti habitationi conueniat, omni fragilitate ac labe terrena 5 cf. Ephea. 1, 5 9 Matth. 22, 30 10 cf. Gal. 4, 26 17 I Cor. 15, 44 1 est sepultus 7 antea 7 2 post 0 illo om. P utero uirginis P quicquam APTNMy 3 mortalem M 4 resurr. tertio die M tercio F tertia NO tercia V eurrexisse 0 5 prigenitum R secuturis M in om. V 6 uocauit (u ex b m. 1) R cum particeps M conparticipes et coheredes om. V 9 promisit nobis AFST- NOr erunt] etiJf 11 iherusalem TO ierusalem RNMVbd 13 caelo E sed] at PO plerunque A 14 phylosophorum AFSf student] solent P 15", + "candidate_score": 0.675002, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_26", + "bdc_text": "Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa006.opp-lat1_window_106", + "psc_text": "possidebunt. sed quisquis ea sic accipit, ut existimet ita corpus terrenum, quale nunc habemus, in corpus caeleste resurrectione mutari, ut nec membra ista nec carnis sit futura substantia, procul dubio corrigendus est, commonitus de corpore domini, qui post resurrectionem in eisdem membris non solum conspiciendus oculis, uerum etiam manibus tractandus apparuit carnemque se habere etiam sermone firmauit dicens: palpate et uidete, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me uidetis habere. unde constat apostolum non carnis substantiam negasse in dei regno futuram, sed aut homines, qui secundum carnem uiuunt, carnis et sanguinis nomine nuncupasse aut ipsam carnis corruptionem, quae tunc utique nulla erit. nam cum dixisset: caro et sanguis regnum dei non possidebunt, bene intellegitur tamquam exponendo quid dixerit continuo subdidisse: neque corruptio incorruptionem possidebit. de qua re ad persuadendum infidelibus difficili diligenter, quantum potui, me disseruisse reperiet, quisquis de ciuitate dei legerit uolumen.", + "candidate_score": 0.674567, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_20_22", + "bdc_text": "substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ? Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa006.opp-lat1_window_106", + "psc_text": "possidebunt. sed quisquis ea sic accipit, ut existimet ita corpus terrenum, quale nunc habemus, in corpus caeleste resurrectione mutari, ut nec membra ista nec carnis sit futura substantia, procul dubio corrigendus est, commonitus de corpore domini, qui post resurrectionem in eisdem membris non solum conspiciendus oculis, uerum etiam manibus tractandus apparuit carnemque se habere etiam sermone firmauit dicens: palpate et uidete, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me uidetis habere. unde constat apostolum non carnis substantiam negasse in dei regno futuram, sed aut homines, qui secundum carnem uiuunt, carnis et sanguinis nomine nuncupasse aut ipsam carnis corruptionem, quae tunc utique nulla erit. nam cum dixisset: caro et sanguis regnum dei non possidebunt, bene intellegitur tamquam exponendo quid dixerit continuo subdidisse: neque corruptio incorruptionem possidebit. de qua re ad persuadendum infidelibus difficili diligenter, quantum potui, me disseruisse reperiet, quisquis de ciuitate dei legerit uolumen.", + "candidate_score": 0.670067, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 8, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "040_Augustinus-Hipponensis_De-diversis-quaestionibus", + "max_score": 0.707481, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_30_32", + "bdc_text": "iuxta spiritum . Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ? Sic quidam .", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_De-diversis-quaestionibus_window_224", + "psc_text": "quia in fide et spe et charitate spiritualium rerum acquiescebant. Si tamen, inquit, Spiritus Dei habitat in vobis. Si quis autem Spiritum Christi non habet, hic non est ejus. Si autem Christus in vobis, corpus quidem mortuum est propter peccatum, spiritus autem vita est propter justitiam. Mortuum corpus dicit, quamdiu tale est, ut indigentia rerum corporalium molestet animam, et quibusdam motibus ex ipsa indigentia venientibus, ad appetenda terrena sollicitet. Quibus tamen quamvis existentibus mens ad illicita facienda non consentit, quae jam servit legi Dei, et sub gratia constituta est. Ad hoc enim valet quod supra dictum est, Mente servio legi Dei, carne autem legi peccati. Et ille homo nunc describitur esse sub gratia, qui nondum habet perfectam pacem, quae corporis resurrectione et immutatione est futura. 7. Restat ergo ut de ipsa pace dicat resurrectionis corporis, quae quarta est actio; si tamen eam actionem dici oportet, quae summa requies est. Sequitur", + "candidate_score": 0.707481, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_29_31", + "bdc_text": "iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 . iuxta spiritum . Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ?", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_De-diversis-quaestionibus_window_224", + "psc_text": "quia in fide et spe et charitate spiritualium rerum acquiescebant. Si tamen, inquit, Spiritus Dei habitat in vobis. Si quis autem Spiritum Christi non habet, hic non est ejus. Si autem Christus in vobis, corpus quidem mortuum est propter peccatum, spiritus autem vita est propter justitiam. Mortuum corpus dicit, quamdiu tale est, ut indigentia rerum corporalium molestet animam, et quibusdam motibus ex ipsa indigentia venientibus, ad appetenda terrena sollicitet. Quibus tamen quamvis existentibus mens ad illicita facienda non consentit, quae jam servit legi Dei, et sub gratia constituta est. Ad hoc enim valet quod supra dictum est, Mente servio legi Dei, carne autem legi peccati. Et ille homo nunc describitur esse sub gratia, qui nondum habet perfectam pacem, quae corporis resurrectione et immutatione est futura. 7. Restat ergo ut de ipsa pace dicat resurrectionis corporis, quae quarta est actio; si tamen eam actionem dici oportet, quae summa requies est. Sequitur", + "candidate_score": 0.697015, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_31", + "bdc_text": "Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ?", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_De-diversis-quaestionibus_window_224", + "psc_text": "quia in fide et spe et charitate spiritualium rerum acquiescebant. Si tamen, inquit, Spiritus Dei habitat in vobis. Si quis autem Spiritum Christi non habet, hic non est ejus. Si autem Christus in vobis, corpus quidem mortuum est propter peccatum, spiritus autem vita est propter justitiam. Mortuum corpus dicit, quamdiu tale est, ut indigentia rerum corporalium molestet animam, et quibusdam motibus ex ipsa indigentia venientibus, ad appetenda terrena sollicitet. Quibus tamen quamvis existentibus mens ad illicita facienda non consentit, quae jam servit legi Dei, et sub gratia constituta est. Ad hoc enim valet quod supra dictum est, Mente servio legi Dei, carne autem legi peccati. Et ille homo nunc describitur esse sub gratia, qui nondum habet perfectam pacem, quae corporis resurrectione et immutatione est futura. 7. Restat ergo ut de ipsa pace dicat resurrectionis corporis, quae quarta est actio; si tamen eam actionem dici oportet, quae summa requies est. Sequitur", + "candidate_score": 0.677347, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_77_79", + "bdc_text": "O quam vere hoc optat pius frater , siquidem oculatissimos nos esse oportet , ne imponant nobis humilitatis spem vagabundi isti errones . Semper enim monstri aliquid alit in ecclesia adversarius Christi . Sequentia quoque addit :", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_De-diversis-quaestionibus_window_272", + "psc_text": "eum regnare, donec ponat omnes inimicos sub pedibus suis, non ita dictum est, quasi cum posuerit inimicos suos sub pedibus suis, non sit postea regnaturus: sed, Oportet eum regnare, donec ponat omnes inimicos suos sub pedibus suis; oportet eum, inquit, ad tantam evidentiam regnum suum perducere, donec inimici ejus nullo modo audeant negare quod regnet. Nam scriptum est, Ita oculi nostri ad Dominum Deum nostrum, donec misereatur nostri (Psal. CXXII, 2) : nec ideo tamen, cum misertus nostri fuerit, oculos ab eo debemus avertere. In tantum enim est beatitudo nostra, in quantum ejus contemplatione perfruimur. Sic ergo et hoc dictum est. Oculorum nostrorum intentio ad Dominum non porrigitur, nisi usque ad impetrationem misericordiae ipsius, non ut postea inde avertatur, sed ut nihil inde amplius requirat. Donec ergo pro eo positum est, ut non amplius, intelligas. Quo enim amplius, id est, usque ad quam majorem manifestationem manifestabitur regnum Christi, nisi quousque", + "candidate_score": 0.673922, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_20_22", + "bdc_text": "substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ? Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse .", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_De-diversis-quaestionibus_window_173", + "psc_text": "accipi non poterat sic etiam Spiritus sanctus latenter dabatur ante Domini clarificationem; post manifestationem autem divinitatis ejus manifestius datus est. Et hoc dictum est, Spiritus autem nondum erat datus: id est, nondum sic apparuerat, ut omnes eum datum esse faterentur. Sicut etiam Dominus nondum erat clarificatus inter homines, sed tamen clarificatio ejus aeterna nunquam esse destitit. Sicut et adventus ejus ea ipsa dicitur demonstratio in carne mortali. Nam illuc venit, ubi erat: quia in sua propria venit; et, in hoc mundo erat, et mundus per ipsum factus est (Joan. I, 11, 10) . Sicut ergo Domini adventus intelligitur demonstratio corporalis, tamen ante hanc demonstrationem ipse in omnibus Prophetis sanctis tanquam Dei Verbum et Dei Sapientia locutus est: sic et adventus Spiritus sancti demonstratio Spiritus sancti est ipsis etiam oculis carneis, quando visus est ignis divisus super eos, et coeperunt loqui linguis (Act. II, 3, 4). Nam si non erat in", + "candidate_score": 0.66631, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 9, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "044_Augustinus-Hipponensis_De-anima-et-ejus-origine", + "max_score": 0.706229, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_30_32", + "bdc_text": "iuxta spiritum . Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ? Sic quidam .", + "psc_chunk_id": "044_Augustinus-Hipponensis_De-anima-et-ejus-origine_window_261", + "psc_text": "esse non dicis. Quo igitur pacto corpus est anima, cum ejus et corporis sit diversa natura; et spiritus non est anima, cum ejus et spiritus sit una eademqne natura? Quid, quod ista tua ratione etiam spiritum corpus esse cogeris dicere? Alioquin si spiritus corpus non est, et anima corpus est; non sunt spiritus et anima unius ejusdemque substantiae. Tu autem utrumque, quamvis duo quaedam sentias, unam fateris habere substantiam. Ergo et spiritus corpus est, si anima corpus est: neque enim aliter possunt unius ejusdemque esse naturae. Proinde secundum te, illud quod ait Apostolus, Spiritus vester, et anima, et corpus: tria sunt corpora; sed ex his duo, anima et spiritus unius naturae sunt corpora; corpus autem illud, quod etiam caro dicitur, diversae naturae est. Et ex his tribus, ut opinaris, corporibus, quorum unum diversae, duo vero sunt unius ejusdemque substantiae, constat totus homo, una quaedam res atque una substantia. Ista cum", + "candidate_score": 0.706229, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_30_32", + "bdc_text": "iuxta spiritum . Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ? Sic quidam .", + "psc_chunk_id": "044_Augustinus-Hipponensis_De-anima-et-ejus-origine_window_260", + "psc_text": "imparem. CAPUT XIII. 19. Cur autem animam nolis esse spiritum, sed corpus eam velis esse, non video. Si enim propterea spiritus non est, quia distincte Apostolus nominavit spiritum dicens, Et integer spiritus vester, et anima, et corpus (I Thess. V, 23) ; eadem causa est, cur ea non sit corpus, quia distincte nominavit et corpus. Si autem affirmas quod et anima corpus sit, quamvis distincte corpore nominato, permitte ut etiam spiritus sit, quamvis distincte spiritu nominato. Multo enim magis tibi debet videri anima spiritus esse quam corpus; quia spiritum et animam unius fateris esse substantiae, unius autem substantiae animam corpusque esse non dicis. Quo igitur pacto corpus est anima, cum ejus et corporis sit diversa natura; et spiritus non est anima, cum ejus et spiritus sit una eademqne natura? Quid, quod ista tua ratione etiam spiritum corpus esse cogeris dicere? Alioquin si spiritus corpus non est, et anima corpus est;", + "candidate_score": 0.693438, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_37", + "bdc_text": "«Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam .", + "psc_chunk_id": "044_Augustinus-Hipponensis_De-anima-et-ejus-origine_window_261", + "psc_text": "esse non dicis. Quo igitur pacto corpus est anima, cum ejus et corporis sit diversa natura; et spiritus non est anima, cum ejus et spiritus sit una eademqne natura? Quid, quod ista tua ratione etiam spiritum corpus esse cogeris dicere? Alioquin si spiritus corpus non est, et anima corpus est; non sunt spiritus et anima unius ejusdemque substantiae. Tu autem utrumque, quamvis duo quaedam sentias, unam fateris habere substantiam. Ergo et spiritus corpus est, si anima corpus est: neque enim aliter possunt unius ejusdemque esse naturae. Proinde secundum te, illud quod ait Apostolus, Spiritus vester, et anima, et corpus: tria sunt corpora; sed ex his duo, anima et spiritus unius naturae sunt corpora; corpus autem illud, quod etiam caro dicitur, diversae naturae est. Et ex his tribus, ut opinaris, corporibus, quorum unum diversae, duo vero sunt unius ejusdemque substantiae, constat totus homo, una quaedam res atque una substantia. Ista cum", + "candidate_score": 0.690918, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_37", + "bdc_text": "«Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam .", + "psc_chunk_id": "044_Augustinus-Hipponensis_De-anima-et-ejus-origine_window_262", + "psc_text": "sunt corpora; sed ex his duo, anima et spiritus unius naturae sunt corpora; corpus autem illud, quod etiam caro dicitur, diversae naturae est. Et ex his tribus, ut opinaris, corporibus, quorum unum diversae, duo vero sunt unius ejusdemque substantiae, constat totus homo, una quaedam res atque una substantia. Ista cum asseras, non vis tamen ut duae res unius ejusdemque substantiae, id est, anima et spiritus habeant unum spiritus nomen: cum duae res non unius ejusdemque, sed imparis diversaeque substantiae, id est, anima et corpus habeant unum, sicut putas, corporis nomen. CAPUT XIV. 20. Sed hoc omitto, ne de nominibus inter nos sit potius controversia, quam de rebus. Quisnam sit homo interior videamus, utrum anima, an spiritus, an utrumque. Sed sicut te scripsisse video, interiorem hominem animam dicis. De hac enim loquebaris, cum diceres: « Et gelante substantia quae comprehendi non poterat, efficeret corpus aliud intra corpus naturae suae vi et", + "candidate_score": 0.68296, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_31_33", + "bdc_text": "Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ? Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "044_Augustinus-Hipponensis_De-anima-et-ejus-origine_window_260", + "psc_text": "imparem. CAPUT XIII. 19. Cur autem animam nolis esse spiritum, sed corpus eam velis esse, non video. Si enim propterea spiritus non est, quia distincte Apostolus nominavit spiritum dicens, Et integer spiritus vester, et anima, et corpus (I Thess. V, 23) ; eadem causa est, cur ea non sit corpus, quia distincte nominavit et corpus. Si autem affirmas quod et anima corpus sit, quamvis distincte corpore nominato, permitte ut etiam spiritus sit, quamvis distincte spiritu nominato. Multo enim magis tibi debet videri anima spiritus esse quam corpus; quia spiritum et animam unius fateris esse substantiae, unius autem substantiae animam corpusque esse non dicis. Quo igitur pacto corpus est anima, cum ejus et corporis sit diversa natura; et spiritus non est anima, cum ejus et spiritus sit una eademqne natura? Quid, quod ista tua ratione etiam spiritum corpus esse cogeris dicere? Alioquin si spiritus corpus non est, et anima corpus est;", + "candidate_score": 0.682457, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_37", + "bdc_text": "«Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam .", + "psc_chunk_id": "044_Augustinus-Hipponensis_De-anima-et-ejus-origine_window_303", + "psc_text": "; ubi carnem corpus carnis appellat. Dicit sane et alio modo spiritum hominis, quem prorsus a mente discernit: Si enim oravero lingua, inquit, spiritus meus orat, mens autem mea infructuosa est (I Cor. IV, 14) . Verum nunc non de isto spiritu loquimur, qui est a mente distinctus. Habet iste suam eamdemque difficilem quaestionem: multis enim modis atque in diversis significationibus Scripturae divinae spiritum nominant: sed de quo nunc agimus, quo ratiocinamur, intelligimus, sapimus; constat inter nos sic eum etiam proprie spiritum nuncupari, ut non sit universa anima, sed aliquid ejus. Tamen animam etiam spiritum esse, si propterea negas, quia ejus intelligentia distincte dicitur spiritus; poteris negare universum semen Jacob appellari Israel, quoniam excepto Juda, etiam distincte appellatus est Israel in tribubus decem, quae in Samaria tunc fuerunt (III Reg. XII, 28). Sed quid opus est hic diutius immorari? CAPUT XXIII. 37. Jam nunc unde facilius ostendamus, attende eam quae", + "candidate_score": 0.681677, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_31", + "bdc_text": "Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ?", + "psc_chunk_id": "044_Augustinus-Hipponensis_De-anima-et-ejus-origine_window_260", + "psc_text": "imparem. CAPUT XIII. 19. Cur autem animam nolis esse spiritum, sed corpus eam velis esse, non video. Si enim propterea spiritus non est, quia distincte Apostolus nominavit spiritum dicens, Et integer spiritus vester, et anima, et corpus (I Thess. V, 23) ; eadem causa est, cur ea non sit corpus, quia distincte nominavit et corpus. Si autem affirmas quod et anima corpus sit, quamvis distincte corpore nominato, permitte ut etiam spiritus sit, quamvis distincte spiritu nominato. Multo enim magis tibi debet videri anima spiritus esse quam corpus; quia spiritum et animam unius fateris esse substantiae, unius autem substantiae animam corpusque esse non dicis. Quo igitur pacto corpus est anima, cum ejus et corporis sit diversa natura; et spiritus non est anima, cum ejus et spiritus sit una eademqne natura? Quid, quod ista tua ratione etiam spiritum corpus esse cogeris dicere? Alioquin si spiritus corpus non est, et anima corpus est;", + "candidate_score": 0.678783, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_31", + "bdc_text": "Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ?", + "psc_chunk_id": "044_Augustinus-Hipponensis_De-anima-et-ejus-origine_window_261", + "psc_text": "esse non dicis. Quo igitur pacto corpus est anima, cum ejus et corporis sit diversa natura; et spiritus non est anima, cum ejus et spiritus sit una eademqne natura? Quid, quod ista tua ratione etiam spiritum corpus esse cogeris dicere? Alioquin si spiritus corpus non est, et anima corpus est; non sunt spiritus et anima unius ejusdemque substantiae. Tu autem utrumque, quamvis duo quaedam sentias, unam fateris habere substantiam. Ergo et spiritus corpus est, si anima corpus est: neque enim aliter possunt unius ejusdemque esse naturae. Proinde secundum te, illud quod ait Apostolus, Spiritus vester, et anima, et corpus: tria sunt corpora; sed ex his duo, anima et spiritus unius naturae sunt corpora; corpus autem illud, quod etiam caro dicitur, diversae naturae est. Et ex his tribus, ut opinaris, corporibus, quorum unum diversae, duo vero sunt unius ejusdemque substantiae, constat totus homo, una quaedam res atque una substantia. Ista cum", + "candidate_score": 0.671337, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_37_39", + "bdc_text": "«Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam . Hinc Zvinglius quoque hanc sententiam Gemeint ist die Marburger Unionsformel vom 3 . Oktober 1529 , die am 2 . August 1534 zur Württemberger Konkordie geworden ist , vgl. Anm .", + "psc_chunk_id": "044_Augustinus-Hipponensis_De-anima-et-ejus-origine_window_261", + "psc_text": "esse non dicis. Quo igitur pacto corpus est anima, cum ejus et corporis sit diversa natura; et spiritus non est anima, cum ejus et spiritus sit una eademqne natura? Quid, quod ista tua ratione etiam spiritum corpus esse cogeris dicere? Alioquin si spiritus corpus non est, et anima corpus est; non sunt spiritus et anima unius ejusdemque substantiae. Tu autem utrumque, quamvis duo quaedam sentias, unam fateris habere substantiam. Ergo et spiritus corpus est, si anima corpus est: neque enim aliter possunt unius ejusdemque esse naturae. Proinde secundum te, illud quod ait Apostolus, Spiritus vester, et anima, et corpus: tria sunt corpora; sed ex his duo, anima et spiritus unius naturae sunt corpora; corpus autem illud, quod etiam caro dicitur, diversae naturae est. Et ex his tribus, ut opinaris, corporibus, quorum unum diversae, duo vero sunt unius ejusdemque substantiae, constat totus homo, una quaedam res atque una substantia. Ista cum", + "candidate_score": 0.67073, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_110_112", + "bdc_text": "salutabis mihi , tu Pellicane , quam officiosissime . Hortare tamen interim optimum amicum , ne si quid peccavit MötelinusOb der Konstanzer Kaufmann Heinrich Mötteli ( Blarer BW I 333 ; Vögeli , Schriften II/II 1244 , Anm. 893 ;", + "psc_chunk_id": "044_Augustinus-Hipponensis_De-anima-et-ejus-origine_window_153", + "psc_text": "CAPUT PRIMUM. 1. Quod mihi ad te scribendum putavi, hoc prius cogites, fili dilectissime Victor, volo, si te contemnerem, nequaquam id me fuisse facturum. Nec ideo tamen humilitate nostra sic abutaris, ut propterea te existimes approbatum, quia cernis non fuisse contemptum. Non enim sequendum, sed corrigendum te diligo: et quoniam nec corrigi posse despero, nolo mireris me contemnere non posse quem diligo. Si enim te antequam nobis communicares, diligere debui, ut esses catholicus; quanto magis te jam communicantem diligere debeo, ne sis novus haereticus, et ut sis talis catholicus, cui resistere nullus possit haereticus? Quantum enim apparet ex donis ingenii, quae jam tibi largitus est Deus, profecto sapiens eris, si te non esse credideris; atque ut sis, ab illo qui facit sapientes, pie, suppliciter, instanterque poposceris; et malueris errore non decipi, quam errantium laudibus honorari. CAPUT II. 2. Prius me in libris tuis titulus tui nominis pro te sollicitum reddidit.", + "candidate_score": 0.628725, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_27", + "bdc_text": "Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen :", + "psc_chunk_id": "044_Augustinus-Hipponensis_De-anima-et-ejus-origine_window_297", + "psc_text": "velut corporeus apparebis: neque id corpus tuum, sed anima tua, nec verum corpus, sed similitudo corporis erit. Jacebit enim corpus tuum, ambulabit ipsa: silebit lingua corporis tui, loquetur illa: clausi erunt oculi tui, videbit illa: et utique viventia jacebunt tui corporis membra, non mortua. Ac per hoc nondum extracta est velut de vagina sua, gelata illa forma, sicut putas, animae tuae, et in ea tamen tota atque integra cernitur similitudo carnis tuae. Ex hoc genere similitudinum corporalium, quae non corpora sicut corpora apparent, sunt omnia quae sanctos Libros legens in propheticis etiam visionibus non intelligis: quibus significantur ea quae geruntur in temporibus, vel praesenti, vel praeterito, vel futuro. Falleris autem in eis, non quia sunt ipsa fallacia, sed quia non ea sicut accipienda sunt accipis. Ubi enim visae sunt animae martyrum (Apoc. VI, 9), in eadem revelatione visus est et agnus quasi occisus, habens cornua septem (Id. V, 6): ibi", + "candidate_score": 0.62196, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_132", + "bdc_text": "Nicht bekannt ist , ob Pellikan in diesem Zusammenhang eine Reise nach St .", + "psc_chunk_id": "044_Augustinus-Hipponensis_De-anima-et-ejus-origine_window_195", + "psc_text": "sacerdotum: » ut te homo laicus sacerdotibus Dei nec discendo subderes, nec saltem simul quaerendo misceres, sed censendo praeponeres. Aufer tibi ista, fili: non sic in via, quam Christus humilis se ipsum esse docuit, ambulatur; nullus cum hoc tumore per angustam portam ejus ingreditur. CAPUT XIII. 19. Noli credere, nec dicere, nec docere, « Aliquos eorum qui sine Baptismo Christi ex hac vita emigraverint, interim non ire in regnum coelorum, sed in paradisum; postea vero, in resurrectione mortuorum, etiam ad regni coelorum beatitudinem pervenire » (Supra lib. 2, n. 16), si vis esse catholicus. Hoc enim eis dare nec Pelagiana haeresis ausa est, quae opinatur parvulos non trahere originale peccatum: quos tu quamvis sicut catholicus cum peccato nasci fatearis, nescio qua tamen perversioris novitate opinionis, sine Baptismate salutari, et ab hoc peccato cum quo nascuntur absolvi, et in regnum coelorum asseris introduci. Neque consideras, in hac causa quanto deterius sapias", + "candidate_score": 0.610246, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 10, + "cf_id": "cf016", + "work_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-mysteriis", + "max_score": 0.705625, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-mysteriis_window_45", + "psc_text": "ex Maria nasceretur? Si ordinem quaerimus, viro mixta femina generare consuevit. Liquet igitur quod praeter naturae ordinem Virgo generavit. Et hoc quod conficimus corpus, ex Virgine est: quid hic quaeris naturae ordinem in Christi corpore, cum praeter naturam sit ipse Dominus Jesus partus ex Virgine? Vera utique caro Christi, quae crucifixa est, quae sepulta est: vere ergo carnis illius sacramentum est. 54. Ipse clamat Dominus Jesus: Hoc est corpus meum (Matth. XXVI, 26) . Ante benedictionem verborum coelestium alia species nominatur, post consecrationem corpus significatur (De Consec. dist. 10, § Haec et his). Ipse dicit sanguinem 340 suum. Ante consecrationem aliud dicitur, post consecrationem sanguis nuncupatur. Et tu dicis: Amen, hoc est, verum est. Quod os loquitur, mens interna fateatur: quod sermo sonat, affectus sentiat. 55. His igitur sacramentis pascit Ecclesiam suam Christus, quibus animae firmatur substantia: meritoque videns profectum ejus gratiae continentem, dicit ad eam: Quam decora facta sunt", + "candidate_score": 0.705625, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_58", + "bdc_text": "Sed nec Ambrosius isthuc concessit , neque ul[la ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. est quęstio , sitne corpus Christi panis .", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-mysteriis_window_38", + "psc_text": "dictum est: Panem angelorum manducavit homo (Psal. LXXVII, 25) . Sed tamen panem illum qui manducaverunt, omnes in deserto mortui sunt: ista autem esca quam accipis, iste panis vivus qui descendit de coelo, vitae aeternae substantiam subministrat; et quicumque hunc manducaverit, non morietur in aeternum: et est corpus Christi. 48. Considera nunc (De Consec. dist. 2, c. Revera, § Considera) utrum praestantior sit panis angelorum, an caro Christi, quae utique corpus est vitae. Manna illud e coelo, hoc supra coelum; illud coeli, hoc Domini coelorum: illud corruptioni obnoxium, si in diem alterum servaretur; hoc alienum ab omni corruptione, 338 quod quicumque religiose gustaverit, corruptionem sentire non poterit. Illis aqua de petra fluxit (Exod. XVII, 6), tibi sanguis e Christo (Joan. VI, 55 et seq.): illos ad horam satiavit aqua, te sanguis diluit in aeternum. Judaeus bibit, et sitit: tu cum biberis, sitire non poteris: et illud in umbra, hoc in", + "candidate_score": 0.662973, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_63", + "bdc_text": "Lutherus quoque non adserit panem esse corpus aut esse sub speciebus panisZu Luthers Abendmahlslehre s.", + "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-mysteriis_window_38", + "psc_text": "dictum est: Panem angelorum manducavit homo (Psal. LXXVII, 25) . Sed tamen panem illum qui manducaverunt, omnes in deserto mortui sunt: ista autem esca quam accipis, iste panis vivus qui descendit de coelo, vitae aeternae substantiam subministrat; et quicumque hunc manducaverit, non morietur in aeternum: et est corpus Christi. 48. Considera nunc (De Consec. dist. 2, c. Revera, § Considera) utrum praestantior sit panis angelorum, an caro Christi, quae utique corpus est vitae. Manna illud e coelo, hoc supra coelum; illud coeli, hoc Domini coelorum: illud corruptioni obnoxium, si in diem alterum servaretur; hoc alienum ab omni corruptione, 338 quod quicumque religiose gustaverit, corruptionem sentire non poterit. Illis aqua de petra fluxit (Exod. XVII, 6), tibi sanguis e Christo (Joan. VI, 55 et seq.): illos ad horam satiavit aqua, te sanguis diluit in aeternum. Judaeus bibit, et sitit: tu cum biberis, sitire non poteris: et illud in umbra, hoc in", + "candidate_score": 0.650032, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 11, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1", + "max_score": 0.705404, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_34", + "bdc_text": "«Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1019", + "psc_text": "spiritualis credentem salvum facit. 8. Quomodo ergo dimisit Achis regem, attendite, fratres. Achis dixi interpretari, Quomodo est. Recordamini Evangelium: quando loquebatur Dominus noster Jesus Christus de corpore suo, ait: Nisi quis manducaverit carnem meam, et biberit sanguinem meum, non habebit in se vitam: caro enim mea vere esca est, et sanguis meus vere potus est (Joan. VI, 54, 56) . Et discipuli ejus qui eum sequebantur, expaverunt, et exhorruerunt sermonem, et non intelligentes putaverunt nescio quid durum dicere Dominum nostrum Jesum Christum, quod carnem ejus quam videbant, manducaturi erant, et sanguinem bibituri: et non potuerunt tolerare, quasi dicentes, Quomodo est? Error enim et ignorantia et stultitia in persona regis Achis. Ubi enim dicitur, Quomodo est, non intelligitur: ubi non intelligitur, tenebrae ignorantiae sunt. Erat ergo in illis regnum ignorantiae, quasi rex Achis: id est, regnum erroris eis dominabatur. Ille autem dicebat, Nisi quis manducaverit carnem meam, et biberit sanguinem meum.", + "candidate_score": 0.705404, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_33_35", + "bdc_text": "Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 . addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_673", + "psc_text": "saccum meum, et cinxisti me laetitia. 22. [vers. 13.] Ut cantet tibi gloria mea, et non compungar. Quod in capite est, hoc in corpore. Quid est, non compungar? Jam non moriar. Compunctus est enim cum in cruce penderet, lancea percussus est (Joan. XIX, 34). Caput ergo nostrum dicit, Non compungar, jam non moriar. Nos autem quid dicimus propter dedicationem domus? Non nos compungat conscientia stimulis peccatorum. Dimittentur enim omnia, et tunc liberi erimus. Ut cantet tibi, inquit, gloria mea, non humilitas. Si nostra, et Christi: quia corpus Christi nos. Quare? Quia quamvis Christus sedeat in coelo, dicturus est quibusdam: Esurivi, et dedistis mihi manducare (Matth. XXV, 35) . Et ibi est, et hic: ibi in se, hic in nobis. Quid ergo ait? Ut cantet tibi gloria mea, et non compungar. Gemit tibi humilitas mea, cantabit tibi gloria mea. Jam in fine: Domine Deus meus, in aeternum confitebor tibi. Quid est,", + "candidate_score": 0.700088, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_32_34", + "bdc_text": "Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1019", + "psc_text": "spiritualis credentem salvum facit. 8. Quomodo ergo dimisit Achis regem, attendite, fratres. Achis dixi interpretari, Quomodo est. Recordamini Evangelium: quando loquebatur Dominus noster Jesus Christus de corpore suo, ait: Nisi quis manducaverit carnem meam, et biberit sanguinem meum, non habebit in se vitam: caro enim mea vere esca est, et sanguis meus vere potus est (Joan. VI, 54, 56) . Et discipuli ejus qui eum sequebantur, expaverunt, et exhorruerunt sermonem, et non intelligentes putaverunt nescio quid durum dicere Dominum nostrum Jesum Christum, quod carnem ejus quam videbant, manducaturi erant, et sanguinem bibituri: et non potuerunt tolerare, quasi dicentes, Quomodo est? Error enim et ignorantia et stultitia in persona regis Achis. Ubi enim dicitur, Quomodo est, non intelligitur: ubi non intelligitur, tenebrae ignorantiae sunt. Erat ergo in illis regnum ignorantiae, quasi rex Achis: id est, regnum erroris eis dominabatur. Ille autem dicebat, Nisi quis manducaverit carnem meam, et biberit sanguinem meum.", + "candidate_score": 0.696034, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_34_36", + "bdc_text": "«Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 . addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. :", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1019", + "psc_text": "spiritualis credentem salvum facit. 8. Quomodo ergo dimisit Achis regem, attendite, fratres. Achis dixi interpretari, Quomodo est. Recordamini Evangelium: quando loquebatur Dominus noster Jesus Christus de corpore suo, ait: Nisi quis manducaverit carnem meam, et biberit sanguinem meum, non habebit in se vitam: caro enim mea vere esca est, et sanguis meus vere potus est (Joan. VI, 54, 56) . Et discipuli ejus qui eum sequebantur, expaverunt, et exhorruerunt sermonem, et non intelligentes putaverunt nescio quid durum dicere Dominum nostrum Jesum Christum, quod carnem ejus quam videbant, manducaturi erant, et sanguinem bibituri: et non potuerunt tolerare, quasi dicentes, Quomodo est? Error enim et ignorantia et stultitia in persona regis Achis. Ubi enim dicitur, Quomodo est, non intelligitur: ubi non intelligitur, tenebrae ignorantiae sunt. Erat ergo in illis regnum ignorantiae, quasi rex Achis: id est, regnum erroris eis dominabatur. Ille autem dicebat, Nisi quis manducaverit carnem meam, et biberit sanguinem meum.", + "candidate_score": 0.690092, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_22_24", + "bdc_text": "Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse . Qua vero de re contenditur ? Scilicet de modo , et qua formaet qua forma am Rande nachgetragen für gestrichenes scilicet quo modo .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2438", + "psc_text": "Dominum eum dicit, quomodo filius ejus est (Matth. XXII, 42-45) Quaestionem proposuit, non filium negavit. Audistis Dominum; dicite quomodo filius sit: audistis filium; dicite quomodo Dominus sit. Hanc quaestionem solvit fides catholica. Quomodo Dominus? Quia in principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Quomodo filius? Quia Verbum caro factum est, et habitavit in nobis (Joan. I, 1, 14) . Quia ergo David in figura Christus est, Christus autem, ut saepe commemoravimus Charitatem Vestram, et caput et corpus est: nec nos a Christo alienos dicere debemus, cujus membra sumus, nec nos quasi alterum computare; quia erunt duo in carne una. Sacramentum hoc magnum est, ait Apostolus, ego autem dico in Christo et in Ecclesia (Ephes. V, 31, 32) . Quia ergo totus Christus caput et corpus est; cum audimus, Intellectus ipsi David, intelligamus et nos in David. Intelligant membra Christi, et in membris suis intelligat Christus,", + "candidate_score": 0.689351, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_33_35", + "bdc_text": "Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 . addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1019", + "psc_text": "spiritualis credentem salvum facit. 8. Quomodo ergo dimisit Achis regem, attendite, fratres. Achis dixi interpretari, Quomodo est. Recordamini Evangelium: quando loquebatur Dominus noster Jesus Christus de corpore suo, ait: Nisi quis manducaverit carnem meam, et biberit sanguinem meum, non habebit in se vitam: caro enim mea vere esca est, et sanguis meus vere potus est (Joan. VI, 54, 56) . Et discipuli ejus qui eum sequebantur, expaverunt, et exhorruerunt sermonem, et non intelligentes putaverunt nescio quid durum dicere Dominum nostrum Jesum Christum, quod carnem ejus quam videbant, manducaturi erant, et sanguinem bibituri: et non potuerunt tolerare, quasi dicentes, Quomodo est? Error enim et ignorantia et stultitia in persona regis Achis. Ubi enim dicitur, Quomodo est, non intelligitur: ubi non intelligitur, tenebrae ignorantiae sunt. Erat ergo in illis regnum ignorantiae, quasi rex Achis: id est, regnum erroris eis dominabatur. Ille autem dicebat, Nisi quis manducaverit carnem meam, et biberit sanguinem meum.", + "candidate_score": 0.688555, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_34", + "bdc_text": "«Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_3515", + "psc_text": "ejus, et audis vocem pastoris tui, et sequeris eum; vide quid tibi de se ostendit, quid de corpore suo, ne in ipso errares, ne in Ecclesia errares, ne quis tibi diceret: Christus est, qui non est Christus; aut Ecclesia est, quae non est Ecclesia. Multi enim dixerunt carnem non habuisse Christum, et non in corpore suo resurrexisse Christum: noli sequi voces eorum. Audi vocem ipsius pastoris, qui indutus est carne, ut quaereret perditam carnem. Resurrexit, et ait: Palpate, et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere. Ostendit se tibi; vocem ejus sequere. Ostendit et Ecclesiam; ne quis te fallat nomine Ecclesiae: Oportebat, inquit, Christum pati, et resurgere a mortuis tertia die, et praedicari in nomine ejus poenitentiam et remissionem peccatorum per omnes gentes, incipientibus ab Jerusalem (Luc. XXIV, 39, 46, 47) . Habes vocem pastoris tui; noli sequi vocem alienorum (Joan. X, 5): et furem", + "candidate_score": 0.687028, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_31_33", + "bdc_text": "Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ? Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2891", + "psc_text": "Sed debemus intelligere personam nostram, personam Ecclesiae nostrae, personam corporis Christi. Unus enim homo cum capite et corpore suo Jesus Christus, salvator corporis et membra corporis, duo in carne una (Gen. II, 24, et Ephes. V, 31), et in voce una, et in passione una; et cum transierit iniquitas, in requie una. Passiones itaque Christi non in solo Christo; imo passiones Christi nonnisi in Christo. Si enim Christum intelligas caput et corpus, passiones Christi nonnisi in Christo: si autem Christum intelligas solum caput, passiones Christi non in solo Christo. Si enim passiones Christi in solo Christo, imo in solo capite; unde dicit quoddam membrum ejus Paulus apostolus, Ut suppleam quae desunt pressurarum Christi in carne mea (Coloss. I, 24) ? Si ergo in membris Christi es, quicumque homo, quisquis haec audis, quisquis haec nunc non audis (sed tamen audis, si in membris Christi es); quidquid pateris ab eis qui non", + "candidate_score": 0.684917, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_20_22", + "bdc_text": "substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ? Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2891", + "psc_text": "Sed debemus intelligere personam nostram, personam Ecclesiae nostrae, personam corporis Christi. Unus enim homo cum capite et corpore suo Jesus Christus, salvator corporis et membra corporis, duo in carne una (Gen. II, 24, et Ephes. V, 31), et in voce una, et in passione una; et cum transierit iniquitas, in requie una. Passiones itaque Christi non in solo Christo; imo passiones Christi nonnisi in Christo. Si enim Christum intelligas caput et corpus, passiones Christi nonnisi in Christo: si autem Christum intelligas solum caput, passiones Christi non in solo Christo. Si enim passiones Christi in solo Christo, imo in solo capite; unde dicit quoddam membrum ejus Paulus apostolus, Ut suppleam quae desunt pressurarum Christi in carne mea (Coloss. I, 24) ? Si ergo in membris Christi es, quicumque homo, quisquis haec audis, quisquis haec nunc non audis (sed tamen audis, si in membris Christi es); quidquid pateris ab eis qui non", + "candidate_score": 0.678859, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_99_101", + "bdc_text": "oder wenigstens diesbezügliche Bibel- und Kirchenväterstellen und dazu vielleicht die in Anm. 36 erwähnten Seiten - im voraus erhalten hat. expectas , fac , sciam . Alioqui manebit apud me . Calamum hębraicum conor parare , qualem vellet LeoVon Leo Jud ist aus dieser Zeit kein Brief an Johannes Zwick erhalten. , sed non succedit .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2168", + "psc_text": "Deum non curantes, non in conscientia sua, non in coelo, non in terra: non eum latent haec omnia, et universaliter omnes admonet, et quando aliquos flagellat in terra, admonitio est, nondum damnatio. Silet ergo a judicio, occultus in coelo est, adhuc interpellat pro nobis: patiens est super peccatores, non exercens iram, sed exspectans poenitentiam. Dicit alio loco: Tacui, numquid semper tacebo (Isai. XLII, 14) ? Quando ergo non tacebit, Deus manifestus veniet. Quis Deus? Deus noster. Et ipse Deus, qui Deus noster: non enim Deus est, qui non est noster Deus. Dii enim Gentium daemonia: Deus Christianorum, verus Deus. Ipse veniet, sed manifestus, non adhuc illudendus, non adhuc exalapandus et flagellandus; veniet, sed manifestus, non adhuc calamo in capite percutiendus, non adhuc crucifigendus, occidendus, sepeliendus: quia haec omnia occultus Deus pati voluit. Veniet manifestus, et non silebit. 7. Quia vero ad judicium veniet, sequentia docent. Ignis ante eum praeibit (Psal.", + "candidate_score": 0.673458, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_77_79", + "bdc_text": "O quam vere hoc optat pius frater , siquidem oculatissimos nos esse oportet , ne imponant nobis humilitatis spem vagabundi isti errones . Semper enim monstri aliquid alit in ecclesia adversarius Christi . Sequentia quoque addit :", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2453", + "psc_text": "Ille in terra geminat convicia, tu in coelo lucra. Sed saeviat amplius, possit et aliquid amplius: quid te securius, cui dictum est, Nolite timere eos qui corpus occidunt. animam autem non possunt occidere (Id. X, 28) ? Quid est ergo timendum quando pateris inimicum? Ne conturbetur tibi dilectio qua diligis inimicum. Etenim inimicus ille homo, caro et sanguis, quod videt in te appetit. Alius autem inimicus occultus, rector harum tenebrarum quas tu pateris in carne et sanguine, alterum occultum tuum petit, thesauros tuos interiores depraedari et vastare molitur. Duos ergo inimicos constitue tibi ante oculos; unum apertum, et alterum occultum: apertum, hominem; occultum, diabolum. Homo ille hoc est quod tu secundum naturam humanam, secundum fidem autem et dilectionem nondum quod tu, sed poterit esse quod tu. Cum ergo sint duo, unum vide, alterum intellige; unum dilige, alterum cave. Namque et inimicus ille quem vides, hoc in te vult humiliare unde", + "candidate_score": 0.672291, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_31", + "bdc_text": "Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ?", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_640", + "psc_text": "ex quo intelligamus quia habuit corpus non in mendacio, sed in veritate: ut puta, quomodo intelligimus quia habuit corpus? Ambulavit, sedit, dormivit, comprehensus est, flagellatus est, colaphizatus est, crucifixus est, mortuus est. Tolle corpus, nihil horum fieri potuit. Quomodo ergo ex his indiciis cognoscimus in Evangelio quia verum corpus habuit, sicut et ipse etiam post resurrectionem dixit: Palpate, et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere (Luc. XXIV, 39) : quomodo ex his rebus, ex his operibus credimus et intelligimus et novimus quia corpus habuit Dominus Jesus, sic et ex quibusdam aliis officiis naturalibus quia habuit animam. Esurire, sitire, animae sunt ista: tolle animam, corpus haec exanime non poterit. Sed si falsa dicunt ista fuisse, falsa erunt et illa quae de corpore creduntur: si autem ex eo verum corpus, quia vera officia corporis; ex eo vera anima, quia vera officia animae. 4. Quid ergo? Quoniam", + "candidate_score": 0.670341, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_19_21", + "bdc_text": "Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 . substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2891", + "psc_text": "Sed debemus intelligere personam nostram, personam Ecclesiae nostrae, personam corporis Christi. Unus enim homo cum capite et corpore suo Jesus Christus, salvator corporis et membra corporis, duo in carne una (Gen. II, 24, et Ephes. V, 31), et in voce una, et in passione una; et cum transierit iniquitas, in requie una. Passiones itaque Christi non in solo Christo; imo passiones Christi nonnisi in Christo. Si enim Christum intelligas caput et corpus, passiones Christi nonnisi in Christo: si autem Christum intelligas solum caput, passiones Christi non in solo Christo. Si enim passiones Christi in solo Christo, imo in solo capite; unde dicit quoddam membrum ejus Paulus apostolus, Ut suppleam quae desunt pressurarum Christi in carne mea (Coloss. I, 24) ? Si ergo in membris Christi es, quicumque homo, quisquis haec audis, quisquis haec nunc non audis (sed tamen audis, si in membris Christi es); quidquid pateris ab eis qui non", + "candidate_score": 0.664672, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_22", + "bdc_text": "Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2585", + "psc_text": "pro fratribus ponamus (I Joan. IV, 16). Concordavit et consonuit huic psalmo, ut videamus quomodo ipse Dominus noster animam suam posuit pro nobis: psalmus enim iste passionem ipsius cantat. Et quoniam totus Christus caput est et corpus, quod bene vos nosse non dubito: caput est ipse Salvator noster, passus sub Pontio Pilato, qui nunc postea quam resurrexit a mortuis, sedet ad dexteram Patris: corpus autem ejus est Ecclesia; non ista, aut illa, sed toto orbe diffusa; nec ea quae nunc est in hominibus qui praesentem vitam agunt, sed ad eam pertinentibus etiam his qui fuerunt ante nos, et his qui futuri sunt post nos usque in finem saeculi. Tota enim Ecclesia constans ex omnibus fidelibus, quia fideles omnes membra sunt Christi, habet illud caput positum in coelis quod gubernat corpus suum; etsi separatum est visione, sed annectitur charitate. Quia ergo totus Christus caput est et corpus ejus; propterea in omnibus", + "candidate_score": 0.664075, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_123_125", + "bdc_text": "Ego vero rationem non reddam . In hac enim causa non me habuit authorem neque consultorem . Theodorum Theodor Bibliander. , sanctissimum minimeque superciliosum pectus , diutissime nobis incolumen conservet Christus .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_445", + "psc_text": "capite illum evangelistam, qui ructabat quod biberat de pectore Domini (Joan. XIII, 23), videamus si Deus est Christus: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Ipsum ergo Verbum quod Deus erat, caro factum est, et habitavit in nobis (Id. I, 1) . Et cum Verbum Deus factum esset caro, pendebat in cruce, et dicebat: Deus meus, Deus meus, respice me: quare me dereliquisti? Quare dicitur, nisi quia nos ibi eramus, nisi quia corpus Christi Ecclesia (Ephes. I, 23) Utquid dixit, Deus meus, Deus meus, respice me: quare me dereliquisti? nisi quodammodo intentos nos faciens et dicens, Psalmus iste de me scriptus est? Longe a salute mea, verba delictorum meorum. Quorum delictorum, de quo dictum est: Qui peccatum non fecit, nec inventus est dolus in ore ejus (I Pet. II, 22) Quomodo ergo dicit delictorum meorum; nisi quia pro delictis nostris ipse precatur, et delicta", + "candidate_score": 0.654819, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_102_104", + "bdc_text": "Temptabo autem magis ac magisAm 4 . Oktober endlich kann Zwick einige erste für das Schreiben des Hebräischen geeignete Schreibrohre an Leo Jud senden . Er schreibt diesem zu Beginn seines langen , Blarers Konkordie verteidigenden Briefes ( Zürich StA , E II 346 , 236-239 . 235. 235a ) :", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2607", + "psc_text": "sunt Judaei? Codicem portat Judaeus, unde credat Christianus. Librarii nostri facti sunt, quomodo solent servi post dominos codices ferre, ut illi portando deficiant, illi legendo proficiant. In tale opprobrium dati sunt Judaei; et impletum est quod tanto ante praedictum est: Dedit in opprobrium conculcantes me. Quale autem opprobrium est, fratres, ut hunc versum legant, et ipsi caeci attendant ad speculum suum? Sic enim apparent Judaei de Scriptura sancta quam portant, quomodo apparet facies caeci de speculo: ab aliis videtur, ab ipso non videtur. Dedit in opprobrium conculcantes me. 10. Quaerebas forte cum diceret, Misit de coelo, et salvum me fecit: Quid misit de coelo? quem misit de coelo? Angelum misit, ut salvum faceret Christum, et per servum salvus fit Dominus? Omnes enim Angeli creatura serviens Christo est. Ad obsequium mitti potuerunt Angeli, ad servitium mitti potuerunt, non ad adjutorium: sicut scriptum est, quod Angeli ministrabant ei (Matth. IV, 11), non", + "candidate_score": 0.654122, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_103_105", + "bdc_text": "Oktober endlich kann Zwick einige erste für das Schreiben des Hebräischen geeignete Schreibrohre an Leo Jud senden . Er schreibt diesem zu Beginn seines langen , Blarers Konkordie verteidigenden Briefes ( Zürich StA , E II 346 , 236-239 . 235. 235a ) : «. . .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2607", + "psc_text": "sunt Judaei? Codicem portat Judaeus, unde credat Christianus. Librarii nostri facti sunt, quomodo solent servi post dominos codices ferre, ut illi portando deficiant, illi legendo proficiant. In tale opprobrium dati sunt Judaei; et impletum est quod tanto ante praedictum est: Dedit in opprobrium conculcantes me. Quale autem opprobrium est, fratres, ut hunc versum legant, et ipsi caeci attendant ad speculum suum? Sic enim apparent Judaei de Scriptura sancta quam portant, quomodo apparet facies caeci de speculo: ab aliis videtur, ab ipso non videtur. Dedit in opprobrium conculcantes me. 10. Quaerebas forte cum diceret, Misit de coelo, et salvum me fecit: Quid misit de coelo? quem misit de coelo? Angelum misit, ut salvum faceret Christum, et per servum salvus fit Dominus? Omnes enim Angeli creatura serviens Christo est. Ad obsequium mitti potuerunt Angeli, ad servitium mitti potuerunt, non ad adjutorium: sicut scriptum est, quod Angeli ministrabant ei (Matth. IV, 11), non", + "candidate_score": 0.653003, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_99", + "bdc_text": "oder wenigstens diesbezügliche Bibel- und Kirchenväterstellen und dazu vielleicht die in Anm. 36 erwähnten Seiten - im voraus erhalten hat. expectas , fac , sciam .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_4047", + "psc_text": "ideo fortasse electa est ista pars, ex qua ille populus totus significaretur, quia de his potissimum boni aliquid exspectandum fuit; quia ex illo nati sunt, quem nepotem suum Jacob, quamvis a patre ejus tanquam minorem ad sinistram constitutum, manu tamen dextera benedixit, eumque majori fratri arcana benedictione praeposuit (Gen. XLVIII, 14); ut quod ita hoc loco tribus illa culpatur, nec apparuisse in ea quod illa benedictio promittebat ostenditur, satis intelligamus quod etiam tunc ex verbis patriarchae Jacob longe aliud figurabatur, quam prudentia carnis exspectat. Figurabatur enim quod futuri essent novissimi qui erant primi, et primi futuri essent qui erant novissimi (Matth. XX, 16), per Salvatoris adventum, de quo dictum est: Qui post me venit, ante me factus est (Joan. I, 27) . Sic Abel justus majori praelatus est fratri (Gen. IV, 4, 5), sic Ismaeli Isaac (Id. XXI, 12), sic Esau congemino suo, sed tamen prius nato, ipse Jacob (Id.", + "candidate_score": 0.652208, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_18_20", + "bdc_text": "Nonne sic quoque dici potest : Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 . substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2891", + "psc_text": "Sed debemus intelligere personam nostram, personam Ecclesiae nostrae, personam corporis Christi. Unus enim homo cum capite et corpore suo Jesus Christus, salvator corporis et membra corporis, duo in carne una (Gen. II, 24, et Ephes. V, 31), et in voce una, et in passione una; et cum transierit iniquitas, in requie una. Passiones itaque Christi non in solo Christo; imo passiones Christi nonnisi in Christo. Si enim Christum intelligas caput et corpus, passiones Christi nonnisi in Christo: si autem Christum intelligas solum caput, passiones Christi non in solo Christo. Si enim passiones Christi in solo Christo, imo in solo capite; unde dicit quoddam membrum ejus Paulus apostolus, Ut suppleam quae desunt pressurarum Christi in carne mea (Coloss. I, 24) ? Si ergo in membris Christi es, quicumque homo, quisquis haec audis, quisquis haec nunc non audis (sed tamen audis, si in membris Christi es); quidquid pateris ab eis qui non", + "candidate_score": 0.650656, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_80_82", + "bdc_text": "«Bullingerum quam primum de concordiae nostrę ratione certiorem facies interim et hoc indicans , curatum a principe , ut docturis in ditione sua verbi ministris Saxonicę Confessionis formulam in caenae negotio simpliciter praescribamus Nicht die «dunkle» Württemberger Konkordie , sondern das Augsburgische Bekenntnis ( vgl. oben S. 277 , Anm. 17 ) wurde durch Vermittlung Jakob Sturms bei Philipp von Hessen und Ulrich von Württemberg Lehrgrundlage in Württemberg , s. Blarer BW I 529f ; PC II 228f ;", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1751", + "psc_text": "16. [vers. 9.] Ideo sequitur: In die mandavit Dominus misericordiam suam, et nocte declarabit. Nulli vacat audire in tribulatione. Attendite cum vobis bene est; audite cum vobis bene est: discite, cum tranquilli estis, sapientiae disciplinam, et verbum Dei ut cibum colligite. Quando enim quisque in tribulatione est, prodesse illi debet quod securus audivit. Et enim in rebus prosperis mandat tibi Deus misericordiam suam, si ei fideliter servieris; quia liberat te de tribulatione; sed non tibi declarat ipsam misericordiam, quam tibi per diem mandavit, nisi per noctem. Cum venerit ipsa tribulatio, tunc adjutorio te non deserit: ostendit tibi verum fuisse quod tibi per diem mandavit. Etenim scriptum est quodam loco: Speciosa misericordia Domini in tempore tribulationis, sicut nubes pluviae in tempore siccitatis (Eccli. XXXV, 26) . In die mandavit Dominus misericordiam suam, et nocte declarabit. Non tibi ostendit quia subvenit tibi, nisi venerit tibi tribulatio, unde eruaris ab illo qui tibi", + "candidate_score": 0.650524, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_6", + "bdc_text": "vgl. Joh 1 , 14. , cum tamen deus non sit corpusVgl. unten Z. 11. ?", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2891", + "psc_text": "Sed debemus intelligere personam nostram, personam Ecclesiae nostrae, personam corporis Christi. Unus enim homo cum capite et corpore suo Jesus Christus, salvator corporis et membra corporis, duo in carne una (Gen. II, 24, et Ephes. V, 31), et in voce una, et in passione una; et cum transierit iniquitas, in requie una. Passiones itaque Christi non in solo Christo; imo passiones Christi nonnisi in Christo. Si enim Christum intelligas caput et corpus, passiones Christi nonnisi in Christo: si autem Christum intelligas solum caput, passiones Christi non in solo Christo. Si enim passiones Christi in solo Christo, imo in solo capite; unde dicit quoddam membrum ejus Paulus apostolus, Ut suppleam quae desunt pressurarum Christi in carne mea (Coloss. I, 24) ? Si ergo in membris Christi es, quicumque homo, quisquis haec audis, quisquis haec nunc non audis (sed tamen audis, si in membris Christi es); quidquid pateris ab eis qui non", + "candidate_score": 0.647054, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_105_107", + "bdc_text": "«. . . Nec ego oblitus sum pollicitationis meae , observandissime Leo . Inque consilium adhibui Thomam Blaurerum et Lopadium , utrosque haebraicarum literarum pictores , sed nulla arte hactenus tales pennas potui conficere , quae atramento ita imperarent , ne aut sequeretur tardius , aut praecurreret quam velles citius .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2684", + "psc_text": "insidiabantur Domino, Licet dare tributum Caesari, an non licet? aspides erant, serpentes erant: contriti sunt dentes eorum in ore ipsorum. Postea clamaverunt, Crucifige, crucifige (Matth. XXVII, 23, et Joan. XIX, 6) : jam non est lingua aspidis, sed fremitus leonis. Sed et molas leonum confregit Dominus. Forte hic non vacat quod non addidit, in ore eorum. Insidiantes enim captiosis interrogationibus, cogebantur responsione sua vinci: isti autem qui aperte saeviebant, numquid interrogationibus convincendi erant? Tamen et eorum molae contritae sunt: crucifixus resurrexit, ascendit in coelum, glorificatus est Christus, adoratur ab omnibus gentibus, adoratur ab omnibus regibus. Saeviant modo Judaei, si possunt. Non saeviunt. Molas leonum confregit Dominus. 15. Habemus et in haereticis hoc documentum et experimentum, quia et ipsos invenimus esse serpentes indignatione obsurdatos, nolentes audire medicamentum medicatum a sapiente: et in ore ipsorum contrivit Dominus dentes eorum. Quomodo saeviebant in nos, reprehendendo quod quasi persecutores essemus, excludendo illos de basilicis?", + "candidate_score": 0.638602, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_105_107", + "bdc_text": "«. . . Nec ego oblitus sum pollicitationis meae , observandissime Leo . Inque consilium adhibui Thomam Blaurerum et Lopadium , utrosque haebraicarum literarum pictores , sed nulla arte hactenus tales pennas potui conficere , quae atramento ita imperarent , ne aut sequeretur tardius , aut praecurreret quam velles citius .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2683", + "psc_text": "Non habebant ambo unde redderent; dimisit ambobus. Quis eum plus dilexit? Ad hoc interrogat ille, ut ille respondeat: ad hoc ille respondet, ut dentes ejus in ore ejus conterantur. Respondit confusus, exclusus est: admissa est illa ad percipiendam misericordiam, quae irruperat in habitaculum alienum, sed non accesserat ad Deum alienum (Luc. VII, 39-50): Contrivit Dominus dentes eorum in ore ipsorum. 14. Molas leonum confregit Dominus. Non tantum aspidum. Quid de aspidibus? Aspides insidiosae volunt venena immittere, et spargere, et insibilare. Apertissime saevierunt gentes, et fremuerunt sicut leones. Quare fremuerunt gentes, et populi meditati sunt inania (Psal. II, 1) ? Quando insidiabantur Domino, Licet dare tributum Caesari, an non licet? aspides erant, serpentes erant: contriti sunt dentes eorum in ore ipsorum. Postea clamaverunt, Crucifige, crucifige (Matth. XXVII, 23, et Joan. XIX, 6) : jam non est lingua aspidis, sed fremitus leonis. Sed et molas leonum confregit Dominus. Forte hic non vacat", + "candidate_score": 0.638017, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_78", + "bdc_text": "Semper enim monstri aliquid alit in ecclesia adversarius Christi .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_3820", + "psc_text": "eodem sacramento; quia oportebat utique, et sine dubitatione oportebat, ut corpus quod erat diaboli, credendo transiret in corpus Christi. Sic diabolus consumitur amissis membris suis. Hoc figuratum est et in serpente Moysi. Nam fecerunt magi similiter, projectisque virgis suis exhibuerunt dracones; sed draco Moysi omnium illorum magorum virgas absorbuit (Exod. VII, 12). Intelligatur ergo et modo corpus diaboli: hoc fit; devoratur a Gentibus quae crediderunt, factus est esca populis Aethiopibus. Illud quoque intelligi potest, dedisti eum escam populis Aethiopibus: quia nunc eum omnes mordent. Quid est mordent? Reprehendendo, culpando, accusando. Quomodo dictum est, in prohibitione quidem, sed tamen expressum: Si autem mordetis et comeditis invicem; videte ne ab invicem consumamini (Gal. V, 15) . Quid est, mordetis et comeditis invicem? Litigatis cum invicem, detrahitis invicem, opprobria objicitis invicem. Attendite ergo nunc his morsibus consumi diabolum. Quis non iratus servo suo, etiam paganus, dicat illi: Satanas? Vide diabolum datum in escam.", + "candidate_score": 0.63708, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_54_56", + "bdc_text": "Preußischen Staatsarchiven V , S. 39f. . Tu vero , Pellicane , scribis Ein Brief Pellikans an Zwick aus dieser Zeit ist nicht mehr erhalten . displicere tibi sententiam hoc nomine , quod nunquam concessum sit panem substantialiter Die Marburger Unionsformel hat «substantive» .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1345", + "psc_text": "episcopus subscripsi. Felicianus Mustitanus episcopus subscripsi. Victorianus ex delegatione Miggini episcopi subscripsi. Miggius episcopus subscripsi. Latinus Mugiensis episcopus subscripsi. Proculus Girbitanus episcopus subscripsi. Donatus Sabratensis episcopus pro fratre et collega meo Marratio subscripsi. Proculus Girbitanus pro collega meo Galliono subscripsi. Secundianus Prisianensis episcopus subscripsi. Helpidius Tusdritanus episcopus subscripsi. Donatus Samurdatensis episcopus subscripsi. Getulicus Victorianensis episcopus subscripsi. Annibonius Robautensis episcopus subscripsi. Item Annibonius petitus a collega meo Augendiarensi episcopo subscripsi. Tertullus Abitensis episcopus subscripsi. Primulianus episcopus subscripsi. Secundinus Arusianensis episcopus subscripsi. Maximus Pittanensis episcopus subscripsi. Crescentianus Murrensis episcopus subscripsi. Donatus Belmensis episcopus subscripsi. Perseverantius Tebertinus episcopus subscripsi. Faustinus Binensis episcopus subscripsi. Victor Altiburitanus episcopus subscripsi. Omnes numero quinquaginta tres. 21. Paululum dignamini advertere. Haec est damnatio tua. Dicimus illi: Quid vis? habeat pondus an non habeat? Ego faveo: prorsus dico, quia isti omnes falsa in te dixerunt; et audi unde credam: Quia apud alios judices obtinuisti causam tuam, et isti damnati", + "candidate_score": 0.634625, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_125", + "bdc_text": "Theodorum Theodor Bibliander. , sanctissimum minimeque superciliosum pectus , diutissime nobis incolumen conservet Christus .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1652", + "psc_text": "dives ille fuit, sitiens et stillam desiderans (Luc. XVI, 22): audiamus cum vivimus, corrigamur. Non speremus res alienas, et impraegnati tumeamus: nec perveniamus ad illas, et eas adipiscendo tanquam filios osculemur. Vae enim praegnantibus et mammantibus illis diebus. Mutandum est cor, levandum est cor, non hic habitandum corde: mala regio est. Sufficiat quod adhuc carne hic esse necesse est; quod non est necesse, non fiat: sufficiat diei malitia sua (Matth. VI, 34); sursum corde habitemus. Si surrexistis cum Christo, dicit fidelibus, corpus et sanguinem Domini accipientibus dicit, Si resurrexistis cum Christo, quae sursum sunt sapite, ubi Christus est in dextera Dei sedens; quae sursum sunt quaerite, non quae super terram. Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo (Coloss. III, 1-3) . Non enim apparet quod vobis promissum est: et jam paratum est, sed non videtis. Impraegnari vis, hinc impraegnare; ipsa sit spes tua: certus erit", + "candidate_score": 0.629877, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_116", + "bdc_text": "oder der uneheliche Sproß dieses Geschlechts , Martin Mötteli , evangelisch gesinnter Helfer in Sulgen ( Kt .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1841", + "psc_text": "in verbis propheticis; ecce ipse sponsus procedat nobis: amemus illum; aut si invenerimus in eo aliquid foedi, non amemus. Ecce ipse invenit multa foeda, et amavit nos: si aliquid foedi invenerimus in eo, non amemus. Quia et hoc ipsum quod carnem indutus est, ut de illo etiam diceretur. Vidimus eum, et non habebat speciem neque decorem (Isai. LIII, 2) ; si consideres misericordiam qua factus est, et ibi pulcher est. Sed Judaeorum personam gerebat propheta, cum diceret: Vidimus eum, et non habebat speciem neque decorem. Quare? Quia non in intellectum. Intelligentibus autem, et Verbum caro factum est (Joan. I, 14) , magna pulchritudo est. Mihi autem absit gloriari, dixit unus amicorum sponsi, nisi in cruce Domini nostri Jesu Christi (Gal. VI, 14) . Parum est ut non inde erubescas, nisi etiam et glorieris. Quare ergo non habuit speciem neque decorem? Quia Christus crucifixus, Judaeis quidem scandalum, Gentibus stultitia. Quare autem", + "candidate_score": 0.629295, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_132_134", + "bdc_text": "Nicht bekannt ist , ob Pellikan in diesem Zusammenhang eine Reise nach St . Gallen beabsichtigte und ob er tatsächlich hinfuhr. . Ego paratus sum te eo loci convenire , si diem condixeris .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1293", + "psc_text": "Sicut alligatum me videtis, sic oportet alligari hominem hunc in Jerosolymis. Fratres autem responso admonitum Saulum, jam Paulum, ne se tantis periculis committeret, coeperunt deterrere, et monendo et rogando revocare ne iret in Jerosolymam. Ille autem qui jam in eorum numero erat de quibus dictum est, Confirmat autem justos Dominus; Quid, inquit, confringitis cor meum? Non facio animam meam pretiosam mihi. Quia jam dixerat eis quos parturierat in Evangelio: Et ipse impendar pro animabus vestris (II Cor. XII, 15) . Ego enim, inquit, non solum alligari, sed etiam mori paratus sum pro nomine Domini Jesu Christi (Act. XXI, 11-13) . 7. [vers. 18.] Confirmat ergo justos Dominus. Quomodo eos confirmat? Novit Dominus vias immaculatorum. Quando patiuntur mala, vias malas ambulare creduntur ab ignorantibus, ab his qui non noverunt videre vias immaculatorum. Ille qui eas novit, scit per quam rectum ducat mansuetos suos. Unde dixit in alio psalmo: Diriget mites in", + "candidate_score": 0.629039, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_116", + "bdc_text": "oder der uneheliche Sproß dieses Geschlechts , Martin Mötteli , evangelisch gesinnter Helfer in Sulgen ( Kt .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2846", + "psc_text": "Juda rex meus: Moab olla spei meae. Moab intelligitur in Gentibus. Nata est enim ista gens de peccato, nata est ista gens de filiabus Lot quae cum patre inebriato concubuerunt, male utentes patre (Gen. XIX, 31-38). Melius erat ut steriles remanerent, quam sic matres fierent. Erat autem illa figura quaedam eorum qui male utuntur lege. Nolite enim attendere quia lex in latina lingua feminini generis est; in graeca masculini est: sed sive sit feminini generis in loquendo, sive masculini, non praescribit veritati locutio. Lex enim magis masculinam vim habet, quia regit, non regitur. Porro autem apostolus Paulus quid ait? Bona est lex, si quis ea legitime utatur (I Tim. I, 8) . Illae autem filiae Lot non legitime usae sunt patre. Quomodo autem nascuntur opera bona, cum quisque lege bene utitur: sic nascuntur opera mala, cum lege quisque male utitur. Proinde male illae utentes patre, hoc est male utentes lege,", + "candidate_score": 0.626836, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_3", + "bdc_text": "August 1534 , vgl. oben S. 278f , 43-53. , sed quid facias ?", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2232", + "psc_text": "Deus noster, et non silebit, Arguam te. Et quid tibi faciam arguendo te? quid tibi faciam? Modo te non vides; facio ut videas te. Quia si videres te, et displiceres tibi, placeres mihi: quia vero non te videns placuisti tibi, displicebis et mihi et tibi; mihi cum judicaberis; tibi, cum ardebis. Quid enim tibi faciam, inquit? Constituam te ante faciem tuam. Quid enim vis latere teipsum? In dorso tuo tibi es, non te vides: facio ut te videas; quod post dorsum posuisti, ante faciem ponam; videbis foeditatem tuam, non ut corrigas, sed ut erubescas. Jam quia dicit ista, fratres, desperandus est ille cui dicitur? Nonne illa civitas de qua dictum est, Triduum, et Ninive evertetur, intra triduum idonea fuit converti, orare, plangere, de poena imminenti misericordiam promereri (Jonae III, 4-10)? Audiant ergo qui tales sunt, dum licet audire et tacentem. Veniet enim, et non silebit, et arguet, quando correctioni locus", + "candidate_score": 0.621305, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_106", + "bdc_text": "Nec ego oblitus sum pollicitationis meae , observandissime Leo .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_3010", + "psc_text": "meas: impleatur anima mea tanquam adipe et pinguedine; et labia exsultationis laudabunt nomen tuum. Modo enim oratio, quamdiu sitis; cum sitis transierit, transit oratio, et succedit laudatio: Et labia exsultationis laudabunt nomen tuum. 15. [vers. 7, 8.] Si memoratus sum tui super stratum meum, in diluculis meditabar in te; quia factus es adjutor meus. Stratum suum quietem suam dicit. Quando aliquis quietus est, memor sit Dei; quando aliquis quietus est, non per quietem dissolvatur et obliviscatur Deum; si memor est Dei quando quietus est, in actionibus suis in Deum meditatur. Diluculum enim dixit actiones, quia omnis homo diluculo incipit aliquid agere. Quid ergo dixit? Si memor fui tui in strato meo, et in diluculis meditabar in te. Si ergo non fui memor in strato meo, et in diluculo non meditabar in te. Qui quando otiosus est non cogitat Deum, in actionibus suis cogitare potest Deum? Qui autem memor ejus est", + "candidate_score": 0.611187, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_106", + "bdc_text": "Nec ego oblitus sum pollicitationis meae , observandissime Leo .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1176", + "psc_text": "etiam medicum caedit; nec tamen ille desistit a salute aegrotantis, quod novit facit, illum maledicentem, conviciantem non curat. Nonne excitantur cuncti lethargici, ne sommo gravi premantur in mortem? Et hoc patiuntur a filiis suis quos carissimos genuerunt; et non est carus filius, nisi fuerit dormienti patri molestus. Lethargici excitantur, phrenetici ligantur: sed tamen utrique amantur. Nemo ergo dicat, Persecutionem patior: non ventilet poenam, sed probet causam; ne si causam non probaverit, numeretur cum iniquis. Ideo quam vigilanter, quam optime hic commendavit, Domine, intende judicio meo, non poenis meis: Deus meus et Dominus meus, in causam meam. 14. [vers. 24-26.] Judica me, Domine, secundum justitiam meam. Hoc est, in causam meam. Non secundum poenam meam, sed secundum justitiam meam, Domine Deus meus; id est, secundum hoc me judica. 15. Et non insultent in me: inimici mei. Non dicant in corde suo: Euge, euge, animae nostrae; id est, Fecimus quod potuimus, occidimus,", + "candidate_score": 0.608535, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_106", + "bdc_text": "Nec ego oblitus sum pollicitationis meae , observandissime Leo .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_876", + "psc_text": "tu non auferes a me oculos tuos. Jam justificatus, jam post remissionem peccatorum leva oculos tuos ad Deum. Putruerat enim cor tuum cum esset in terra. Non gratis audis, Sursum cor, ne putreat. Ergo et tu leva jam oculos tuos semper in Deum, ut firmet super te oculos suos. Sed quid times ne cum habes oculos ad Deum, offendas, ne non respicias ante te, et forte incurras in laqueum? Noli timere: ibi enim sunt oculi ipsius, quos obfirmat super te; Nolite, inquit, solliciti esse (Matth. VI, 31) ; et apostolus Petrus: Omnem sollicitudinem vestram super illum mittite, quia illi cura est de vobis (I Petr. V, 7) . Ergo obfirmabo super te oculos meos. Tu ergo oculos tuos in illum erige, et non timebis, ut dixi, ne in laqueum incurras. Audi alium psalmum: Oculi mei semper ad Dominum. Et quasi diceretur illi: Quid agis de pedibus tuis, cum non ante", + "candidate_score": 0.598129, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_106", + "bdc_text": "Nec ego oblitus sum pollicitationis meae , observandissime Leo .", + "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_3011", + "psc_text": "agere. Quid ergo dixit? Si memor fui tui in strato meo, et in diluculis meditabar in te. Si ergo non fui memor in strato meo, et in diluculo non meditabar in te. Qui quando otiosus est non cogitat Deum, in actionibus suis cogitare potest Deum? Qui autem memor ejus est quando quietus est, in ipso meditatur cum agit, ne in actione deficiat. Ideo quid adjecit? Et in diluculis meditabar in te; quia factus es adjutor meus. Etenim nisi Deus adjuvet bona opera nostra, impleri a nobis non possunt. Et digna debemus operari; id est tanquam in luce, quando Christo demonstrante operamur. Quicumque operatur mala, in nocte operatur, non in diluculo, Apostolo dicente: Qui inebriantur, nocte inebriantur; et qui dormiunt, nocte dormiunt: nos qui diei sumus, sobrii simus. Hortatur nos ut secundum diem ambulemus honeste: Sicut in die, inquit, honeste ambulemus (Rom. XIII, 13) . Et iterum: Vos, inquit, filii lucis", + "candidate_score": 0.597845, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 12, + "cf_id": "cf022", + "work_id": "048_Nestorius_-Cyrillus-Alexandrinus_-Marius-Mercator_Nestorii-blasphemiarum-capita-XII", + "max_score": 0.705351, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_56_58", + "bdc_text": "displicere tibi sententiam hoc nomine , quod nunquam concessum sit panem substantialiter Die Marburger Unionsformel hat «substantive» . esse corpu[ s ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. domini . Sed nec Ambrosius isthuc concessit , neque ul[la ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. est quęstio , sitne corpus Christi panis .", + "psc_chunk_id": "048_Nestorius_-Cyrillus-Alexandrinus_-Marius-Mercator_Nestorii-blasphemiarum-capita-XII_window_18", + "psc_text": "carnem capacem esse, aut partialiter [ Baluz. partiliter] unitam carni, aut iterum in infinitum incircumscriptam divinae naturae coextenderit carnem, ad capiendum Deum, eumdemque ipsum natura [ Baluz. eamdemque ipsam naturam] et Deum dicat et hominem; anathema sit. In libris editis. Si quis in Verbi Dei conjunctione quae ad carnem facta est de loco in locum mutationem divina sententia dixerit esse factam, ejusque naturae carnem capacem esse dixerit, ac partialiter unitam carni, aut iterum in infinitum incircumscriptae naturae, cum extenderent carnem, accipiendum Deum, eumdemque ipsum natura et Deum dicat et hominem; anathema sit. CONTRADICTIO MARII MERCATORIS. 1. Contradicitur a catholico: Quasi hoc consequatur, et cogat intelligi ut si quis dixerit substantialiter esse unitum Filium Dei massae nostrae, statim eum illa absurditas premat, quae corporum more demutationem Dei, et protensionem, et inclusionem cogat fateri; sed non ita est, cum nec [ Baluz. add. hominis] humana anima hoc in suo corpore patiatur: quanto", + "candidate_score": 0.705351, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_34_36", + "bdc_text": "«Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 . addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. :", + "psc_chunk_id": "048_Nestorius_-Cyrillus-Alexandrinus_-Marius-Mercator_Nestorii-blasphemiarum-capita-XII_window_42", + "psc_text": "vivificat; caro nihil prodest (Joan. VI, 63) ; anathema sit. Et subjungit: Spiritus est Deus (Joan. IV, 24) , ac non pronuntiatum est. Si quis ergo Deum Verbum carnaliter secundum substantiam carnem factum esse dicat; hoc autem modo et specialiter custodit, et maxime in Domino Christo post resurrectionem suam discipulis suis dicente: Palpate et videte, quia spiritus ossa et carnem non habet, sicut me videtis habere (Luc. XXIV, 39) ; anathema sit. CONTRADICTIO MARII MERCATORIS. 1. Catholicus contradicit. Claudendae Christianae aures, ne tantam tamque apertam blasphemiam audiant. Ait namque, carnem Christi per suam naturam vivificatricem non esse, et adhibet evangelicum testimonium, et id impietati suae existimat convenire, quod quam sceleste et violenter attraxerit, ipsa veritas evangelica feriat oculos ejus. Nam ibi tunc dictum est: Spiritus est qui vivificat; caro nihil prodest; quando Christus [ Baluz. om. Christus] docebat apostolos secundum interiorem hominem, id est, non carnaliter, sed spiritualiter vivere oportere,", + "candidate_score": 0.695143, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_31_33", + "bdc_text": "Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ? Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "048_Nestorius_-Cyrillus-Alexandrinus_-Marius-Mercator_Nestorii-blasphemiarum-capita-XII_window_42", + "psc_text": "vivificat; caro nihil prodest (Joan. VI, 63) ; anathema sit. Et subjungit: Spiritus est Deus (Joan. IV, 24) , ac non pronuntiatum est. Si quis ergo Deum Verbum carnaliter secundum substantiam carnem factum esse dicat; hoc autem modo et specialiter custodit, et maxime in Domino Christo post resurrectionem suam discipulis suis dicente: Palpate et videte, quia spiritus ossa et carnem non habet, sicut me videtis habere (Luc. XXIV, 39) ; anathema sit. CONTRADICTIO MARII MERCATORIS. 1. Catholicus contradicit. Claudendae Christianae aures, ne tantam tamque apertam blasphemiam audiant. Ait namque, carnem Christi per suam naturam vivificatricem non esse, et adhibet evangelicum testimonium, et id impietati suae existimat convenire, quod quam sceleste et violenter attraxerit, ipsa veritas evangelica feriat oculos ejus. Nam ibi tunc dictum est: Spiritus est qui vivificat; caro nihil prodest; quando Christus [ Baluz. om. Christus] docebat apostolos secundum interiorem hominem, id est, non carnaliter, sed spiritualiter vivere oportere,", + "candidate_score": 0.687842, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_2_4", + "bdc_text": "Et nos optaremus sententiam de sacramento minus philosophicam Zwick , der offenbar auf nicht mehr erhaltene Briefe Bullingers und Pellikans ( unten Z. 34 ) antwortet , verteidigt hier die Württemberger ( oder Stuttgarter ) Konkordie vom 2 . August 1534 , vgl. oben S. 278f , 43-53. , sed quid facias ? An non praeferenda est ecclesiarum ędificatio verbosis istis contentionibus - quanquam non adeo philosophica sit sententia , quin cum veritate dici queat , corpus Christi praesens esse in cęna substantialiter , essentialiter , adde etiam corporaliter , modo statim addas , quo de corpore sentias , nempe non palpabili aut locali .", + "psc_chunk_id": "048_Nestorius_-Cyrillus-Alexandrinus_-Marius-Mercator_Nestorii-blasphemiarum-capita-XII_window_42", + "psc_text": "vivificat; caro nihil prodest (Joan. VI, 63) ; anathema sit. Et subjungit: Spiritus est Deus (Joan. IV, 24) , ac non pronuntiatum est. Si quis ergo Deum Verbum carnaliter secundum substantiam carnem factum esse dicat; hoc autem modo et specialiter custodit, et maxime in Domino Christo post resurrectionem suam discipulis suis dicente: Palpate et videte, quia spiritus ossa et carnem non habet, sicut me videtis habere (Luc. XXIV, 39) ; anathema sit. CONTRADICTIO MARII MERCATORIS. 1. Catholicus contradicit. Claudendae Christianae aures, ne tantam tamque apertam blasphemiam audiant. Ait namque, carnem Christi per suam naturam vivificatricem non esse, et adhibet evangelicum testimonium, et id impietati suae existimat convenire, quod quam sceleste et violenter attraxerit, ipsa veritas evangelica feriat oculos ejus. Nam ibi tunc dictum est: Spiritus est qui vivificat; caro nihil prodest; quando Christus [ Baluz. om. Christus] docebat apostolos secundum interiorem hominem, id est, non carnaliter, sed spiritualiter vivere oportere,", + "candidate_score": 0.686318, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_4_6", + "bdc_text": "An non praeferenda est ecclesiarum ędificatio verbosis istis contentionibus - quanquam non adeo philosophica sit sententia , quin cum veritate dici queat , corpus Christi praesens esse in cęna substantialiter , essentialiter , adde etiam corporaliter , modo statim addas , quo de corpore sentias , nempe non palpabili aut locali . An non deus corporaliter habitat in ChristoKol 2 , 9 ; vgl. Joh 1 , 14. , cum tamen deus non sit corpusVgl. unten Z. 11. ?", + "psc_chunk_id": "048_Nestorius_-Cyrillus-Alexandrinus_-Marius-Mercator_Nestorii-blasphemiarum-capita-XII_window_42", + "psc_text": "vivificat; caro nihil prodest (Joan. VI, 63) ; anathema sit. Et subjungit: Spiritus est Deus (Joan. IV, 24) , ac non pronuntiatum est. Si quis ergo Deum Verbum carnaliter secundum substantiam carnem factum esse dicat; hoc autem modo et specialiter custodit, et maxime in Domino Christo post resurrectionem suam discipulis suis dicente: Palpate et videte, quia spiritus ossa et carnem non habet, sicut me videtis habere (Luc. XXIV, 39) ; anathema sit. CONTRADICTIO MARII MERCATORIS. 1. Catholicus contradicit. Claudendae Christianae aures, ne tantam tamque apertam blasphemiam audiant. Ait namque, carnem Christi per suam naturam vivificatricem non esse, et adhibet evangelicum testimonium, et id impietati suae existimat convenire, quod quam sceleste et violenter attraxerit, ipsa veritas evangelica feriat oculos ejus. Nam ibi tunc dictum est: Spiritus est qui vivificat; caro nihil prodest; quando Christus [ Baluz. om. Christus] docebat apostolos secundum interiorem hominem, id est, non carnaliter, sed spiritualiter vivere oportere,", + "candidate_score": 0.685689, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_21_23", + "bdc_text": "An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ? Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse . Qua vero de re contenditur ?", + "psc_chunk_id": "048_Nestorius_-Cyrillus-Alexandrinus_-Marius-Mercator_Nestorii-blasphemiarum-capita-XII_window_42", + "psc_text": "vivificat; caro nihil prodest (Joan. VI, 63) ; anathema sit. Et subjungit: Spiritus est Deus (Joan. IV, 24) , ac non pronuntiatum est. Si quis ergo Deum Verbum carnaliter secundum substantiam carnem factum esse dicat; hoc autem modo et specialiter custodit, et maxime in Domino Christo post resurrectionem suam discipulis suis dicente: Palpate et videte, quia spiritus ossa et carnem non habet, sicut me videtis habere (Luc. XXIV, 39) ; anathema sit. CONTRADICTIO MARII MERCATORIS. 1. Catholicus contradicit. Claudendae Christianae aures, ne tantam tamque apertam blasphemiam audiant. Ait namque, carnem Christi per suam naturam vivificatricem non esse, et adhibet evangelicum testimonium, et id impietati suae existimat convenire, quod quam sceleste et violenter attraxerit, ipsa veritas evangelica feriat oculos ejus. Nam ibi tunc dictum est: Spiritus est qui vivificat; caro nihil prodest; quando Christus [ Baluz. om. Christus] docebat apostolos secundum interiorem hominem, id est, non carnaliter, sed spiritualiter vivere oportere,", + "candidate_score": 0.683325, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_25_27", + "bdc_text": "adsit . Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum . Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen :", + "psc_chunk_id": "048_Nestorius_-Cyrillus-Alexandrinus_-Marius-Mercator_Nestorii-blasphemiarum-capita-XII_window_18", + "psc_text": "carnem capacem esse, aut partialiter [ Baluz. partiliter] unitam carni, aut iterum in infinitum incircumscriptam divinae naturae coextenderit carnem, ad capiendum Deum, eumdemque ipsum natura [ Baluz. eamdemque ipsam naturam] et Deum dicat et hominem; anathema sit. In libris editis. Si quis in Verbi Dei conjunctione quae ad carnem facta est de loco in locum mutationem divina sententia dixerit esse factam, ejusque naturae carnem capacem esse dixerit, ac partialiter unitam carni, aut iterum in infinitum incircumscriptae naturae, cum extenderent carnem, accipiendum Deum, eumdemque ipsum natura et Deum dicat et hominem; anathema sit. CONTRADICTIO MARII MERCATORIS. 1. Contradicitur a catholico: Quasi hoc consequatur, et cogat intelligi ut si quis dixerit substantialiter esse unitum Filium Dei massae nostrae, statim eum illa absurditas premat, quae corporum more demutationem Dei, et protensionem, et inclusionem cogat fateri; sed non ita est, cum nec [ Baluz. add. hominis] humana anima hoc in suo corpore patiatur: quanto", + "candidate_score": 0.680691, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_34", + "bdc_text": "«Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "048_Nestorius_-Cyrillus-Alexandrinus_-Marius-Mercator_Nestorii-blasphemiarum-capita-XII_window_44", + "psc_text": "nihil prodesse. Et ubi est Domini illud dictum? Nisi manducaveritis carnem meam, et biberitis sanguinem meum, non habebitis vitam in vobismetipsis (Joan. VI, 54) . Quam totam evangelicam circumstantiam ad confutandum eum, vel sequaces ejus, inserere necessarium, et plus quam utile duximus. 3. Dixit ergo Jesus: Amen, amen dico vobis, non Moyses dedit vobis panem de coelo; panis enim Dei est, qui de coelo descendit, et dat vitam mundo. Dixerunt ergo ad eum: Domine, semper da nobis hunc panem. Dixit ergo ad eos Jesus: Ego sum panis vitae; qui venit ad me, non esuriet, et qui credit in me, non sitiet umquam: sed dixi vobis, quia et vidistis me, et non credidistis. Omne quod dat mihi Pater, ad me veniet, et eum qui venit ad me, non ejiciam foras; quia descendi de coelo, non ut faciam voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui misit me, ut omnis qui viderit Filium, et", + "candidate_score": 0.679537, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_4", + "bdc_text": "An non praeferenda est ecclesiarum ędificatio verbosis istis contentionibus - quanquam non adeo philosophica sit sententia , quin cum veritate dici queat , corpus Christi praesens esse in cęna substantialiter , essentialiter , adde etiam corporaliter , modo statim addas , quo de corpore sentias , nempe non palpabili aut locali .", + "psc_chunk_id": "048_Nestorius_-Cyrillus-Alexandrinus_-Marius-Mercator_Nestorii-blasphemiarum-capita-XII_window_42", + "psc_text": "vivificat; caro nihil prodest (Joan. VI, 63) ; anathema sit. Et subjungit: Spiritus est Deus (Joan. IV, 24) , ac non pronuntiatum est. Si quis ergo Deum Verbum carnaliter secundum substantiam carnem factum esse dicat; hoc autem modo et specialiter custodit, et maxime in Domino Christo post resurrectionem suam discipulis suis dicente: Palpate et videte, quia spiritus ossa et carnem non habet, sicut me videtis habere (Luc. XXIV, 39) ; anathema sit. CONTRADICTIO MARII MERCATORIS. 1. Catholicus contradicit. Claudendae Christianae aures, ne tantam tamque apertam blasphemiam audiant. Ait namque, carnem Christi per suam naturam vivificatricem non esse, et adhibet evangelicum testimonium, et id impietati suae existimat convenire, quod quam sceleste et violenter attraxerit, ipsa veritas evangelica feriat oculos ejus. Nam ibi tunc dictum est: Spiritus est qui vivificat; caro nihil prodest; quando Christus [ Baluz. om. Christus] docebat apostolos secundum interiorem hominem, id est, non carnaliter, sed spiritualiter vivere oportere,", + "candidate_score": 0.663399, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_93_95", + "bdc_text": "Vielleicht war es eine Abschrift seines Briefes an Berchtold Haller vom 4 . Juni 1532 ( HBBW II , Nr. 102 ) mit den Ratschlägen zur Bekämpfung der Täufer , vielleicht eine Teilkopie des in der folgenden Anm . genannten Vortrags , welcher eine Übersicht über ( anti)trinitarische Irrlehren ( f. 7r. -10r. ) , aber keine Ratschläge zu ihrer Bekämpfung enthält. .", + "psc_chunk_id": "048_Nestorius_-Cyrillus-Alexandrinus_-Marius-Mercator_Nestorii-blasphemiarum-capita-XII_window_0", + "psc_text": "ADMONITIO IN NESTORII BLASPHEMIARUM CAPITULA XII. Hoc opusculum plane eximium est, eoque pluris faciendum, quod singulare existat, quodque nemo veterum, immo nec recentiorum, praeter Mercatorem, feratur Nestorii anathematismos refellisse. Nullus de auctore dubitandi locus relinquitur ei qui legere voluerit ultimi anathematismi contradictionem (Append. ad contrad. n. 13), cujus contradictor mentionem facit codicis in quo quartum locum teneret tractatus ille Nestorii, cujus initium est: Dulcem nobis, etc. Tenet vero in ea quam habemus a Mercatore collectione rerum pertinentium ad negotium Nestorii. Licet autem, non conjicere tantum, sed etiam certo definire quo tempore Mercator scripserit, partim ex titulo, in quo Nestorius dicitur conatus duodecim capitulis suarum blasphemiarum contradicere litteris SS. Coelestini et Cyrilli, catholicosque anathematismos refellere; partim ex serie totius operis, in quo nullus sit sermo, neque de condemnatione Nestorii, neque de approbatione capitulorum Cyrilli a concilio Ephesino, sed tantum de eorumdem capitulorum approbatione ab Ecclesia Romana; hinc enim fit consequens ut", + "candidate_score": 0.647954, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_94_96", + "bdc_text": "Juni 1532 ( HBBW II , Nr. 102 ) mit den Ratschlägen zur Bekämpfung der Täufer , vielleicht eine Teilkopie des in der folgenden Anm . genannten Vortrags , welcher eine Übersicht über ( anti)trinitarische Irrlehren ( f. 7r. -10r. ) , aber keine Ratschläge zu ihrer Bekämpfung enthält. . Si reliquam partem de locis divinitatis ChristiAm Felix- und Regula-Tag ( 11 .", + "psc_chunk_id": "048_Nestorius_-Cyrillus-Alexandrinus_-Marius-Mercator_Nestorii-blasphemiarum-capita-XII_window_55", + "psc_text": "14) . DISSERTATIO MARII MERCATORIS, seu APPENDIX AD CONTRADICTIONEM XII ANATHEMATISMI NESTORIANI, Quae refutatio secundi sermonis, et posteriorum duorum, ac secundi anathematismi retractatio. 1. Porro autem illud ejus, quod in superiore sermone vel tractatu legitur, qui est circa finem quaternionis, ad locum ubi signum asteriscorum est, indiscussum remanere non debet, ubi magni ludibrii sensus inauditos inferre molitur. Vult enim quod Christus a Matthaeo neutrae naturae esse praedicatus sit. Quod si ita est, quod absit; ergo nullius erit, nis forte, quod ejus capitis periculo dictum sit, belluinae. 2. Hanc autem illi cum impietate vecordiam ultimam parit pravus sensus ejus, quo duplicem Christum pronuntiat, velut hominem et Deum a se natura divisos, cautissimus quasi et rationis liquidae disputator: et non videt alterum haereticum vaniore cautela occurentem sibi, qui ei Christum apud se fabricatum triplicem ingerat, ex anima scilicet, et corpore, et Deo. 3. Quid si ei Apollinaris quoque in faciem veniat, quemlibet", + "candidate_score": 0.641432, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_94_96", + "bdc_text": "Juni 1532 ( HBBW II , Nr. 102 ) mit den Ratschlägen zur Bekämpfung der Täufer , vielleicht eine Teilkopie des in der folgenden Anm . genannten Vortrags , welcher eine Übersicht über ( anti)trinitarische Irrlehren ( f. 7r. -10r. ) , aber keine Ratschläge zu ihrer Bekämpfung enthält. . Si reliquam partem de locis divinitatis ChristiAm Felix- und Regula-Tag ( 11 .", + "psc_chunk_id": "048_Nestorius_-Cyrillus-Alexandrinus_-Marius-Mercator_Nestorii-blasphemiarum-capita-XII_window_0", + "psc_text": "ADMONITIO IN NESTORII BLASPHEMIARUM CAPITULA XII. Hoc opusculum plane eximium est, eoque pluris faciendum, quod singulare existat, quodque nemo veterum, immo nec recentiorum, praeter Mercatorem, feratur Nestorii anathematismos refellisse. Nullus de auctore dubitandi locus relinquitur ei qui legere voluerit ultimi anathematismi contradictionem (Append. ad contrad. n. 13), cujus contradictor mentionem facit codicis in quo quartum locum teneret tractatus ille Nestorii, cujus initium est: Dulcem nobis, etc. Tenet vero in ea quam habemus a Mercatore collectione rerum pertinentium ad negotium Nestorii. Licet autem, non conjicere tantum, sed etiam certo definire quo tempore Mercator scripserit, partim ex titulo, in quo Nestorius dicitur conatus duodecim capitulis suarum blasphemiarum contradicere litteris SS. Coelestini et Cyrilli, catholicosque anathematismos refellere; partim ex serie totius operis, in quo nullus sit sermo, neque de condemnatione Nestorii, neque de approbatione capitulorum Cyrilli a concilio Ephesino, sed tantum de eorumdem capitulorum approbatione ab Ecclesia Romana; hinc enim fit consequens ut", + "candidate_score": 0.63988, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_68_70", + "bdc_text": "verbis utar . Multo minus cyrographoch( e )irographo ; d. h. durch die geschriebene Übereinkunft [ Württemberger Konkordie ] vom 2 . August 1534 zwischen Blarer und Schnepf. hanc questionem confirmavit , hac scilicethac scilicet am Rande nachgetragen. nunquam inter eos nata .", + "psc_chunk_id": "048_Nestorius_-Cyrillus-Alexandrinus_-Marius-Mercator_Nestorii-blasphemiarum-capita-XII_window_3", + "psc_text": "immo cum pluribus mendis, a quibus repurgati nunc prodeunt, ex codicibus manuscriptis Vaticano et Bellovacensi. Secundum, Mercatorem bis anathematismos Cyrilli interpretatum fuisse; semel cum tertia epistola, iterum in hoc opere, eodem utrobique sensu, non tamen utrobique eadem forma verborum; diligentiore siquidem in epistola, ubi per se spectabantur; hic paulo neglectiore, quo ex accidenti referuntur. Tertium, Dionysium Exiguum videri mutuatum ex Mercatore anathematismorum versionem; eadem enim est apud utrumque, pauculis vocibus exceptis, cum tamen Mercator Dionysium uno toto saeculo praecesserit. Quartum, anathematismos Cyrilli ab Ecclesia Romana approbatos fuisse vero judicio, id est, ut opinor, in concilio Romano, ex quo Coelestinus scripsit Nestorio litteras. Quo Mercatoris testimonio firmatur sententia nostra de synodis Alexandrinis, de quibus agitur in dissertatione 2. Quintum, eodem tempore Nestorium, prae summa vecordia et Θεοτόκον praedicasse, et simul praedicanti anathema dixisse. Nam eodem fere tempore ultimum sermonem habuit, et anathematismos scripsit; in sermone autem aperte Θεοτόκον confitetur, et in", + "candidate_score": 0.639663, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_94_96", + "bdc_text": "Juni 1532 ( HBBW II , Nr. 102 ) mit den Ratschlägen zur Bekämpfung der Täufer , vielleicht eine Teilkopie des in der folgenden Anm . genannten Vortrags , welcher eine Übersicht über ( anti)trinitarische Irrlehren ( f. 7r. -10r. ) , aber keine Ratschläge zu ihrer Bekämpfung enthält. . Si reliquam partem de locis divinitatis ChristiAm Felix- und Regula-Tag ( 11 .", + "psc_chunk_id": "048_Nestorius_-Cyrillus-Alexandrinus_-Marius-Mercator_Nestorii-blasphemiarum-capita-XII_window_2", + "psc_text": "sermones, quorum unus die 13 Decembris, alter die 14 habitus est, nec continuo responderit Mercator, opus istud in sequentem annum referri debet. Argumentum operis eloquitur titulus: est enim contradictio Nestorianorum duodecim capitum, quamquam subjuncta est duorum, ut dixi, posteriorum Nestorii sermonum reprehensio. Tota enim haec lucubratio duabus constat partibus, altera dogmatica, quae prior est; altera censoria, quae posterior. Inde vero innotescunt multa, quae in hunc usque diem latebant, ac primum quidem, Mercatorem esse interpretem anathematismorum Nestorii, qui desunt in editione Peltana concilii Ephesini; habentur vero in consequentibus aliis, eodem interprete, sed neque cum anathematismis catholicis Cyrilli, neque cum contradictione catholici; immo cum pluribus mendis, a quibus repurgati nunc prodeunt, ex codicibus manuscriptis Vaticano et Bellovacensi. Secundum, Mercatorem bis anathematismos Cyrilli interpretatum fuisse; semel cum tertia epistola, iterum in hoc opere, eodem utrobique sensu, non tamen utrobique eadem forma verborum; diligentiore siquidem in epistola, ubi per se spectabantur; hic paulo neglectiore,", + "candidate_score": 0.638353, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_48", + "bdc_text": "conscripseruntIn Wahrheit lehnten Zwingli , Oekolampad und sogar Bucer diese Formel ab , s. Köhler , ZL II 114-117. , pari omnino nec alia putavit integerrimus frater Ambrosius Ambrosius Blarer .", + "psc_chunk_id": "048_Nestorius_-Cyrillus-Alexandrinus_-Marius-Mercator_Nestorii-blasphemiarum-capita-XII_window_1", + "psc_text": "conatus duodecim capitulis suarum blasphemiarum contradicere litteris SS. Coelestini et Cyrilli, catholicosque anathematismos refellere; partim ex serie totius operis, in quo nullus sit sermo, neque de condemnatione Nestorii, neque de approbatione capitulorum Cyrilli a concilio Ephesino, sed tantum de eorumdem capitulorum approbatione ab Ecclesia Romana; hinc enim fit consequens ut conscriptum sit eo spatio temporis quod intercessit inter VII idus Decembris ann. 430, quo tempore acceptae sunt a Nestorio sancti Coelestini litterae, et X kalendas Julias ann. 431, quo inchoata est Ephesina synodus. Contrahi potest, nonnulla rursum ex parte, hoc temporis intervallum; cum enim in appendice refellantur duo posteriores Nestorii sermones, quorum unus die 13 Decembris, alter die 14 habitus est, nec continuo responderit Mercator, opus istud in sequentem annum referri debet. Argumentum operis eloquitur titulus: est enim contradictio Nestorianorum duodecim capitum, quamquam subjuncta est duorum, ut dixi, posteriorum Nestorii sermonum reprehensio. Tota enim haec lucubratio duabus constat partibus, altera", + "candidate_score": 0.634363, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 13, + "cf_id": "cf010", + "work_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2", + "max_score": 0.705327, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_358", + "psc_text": "qui sanguinem Christi erubescimus bibere? XVI. An illa sibi aliquis contemplatione blanditur, quod, etsi mane aqua sola offerri videtur, tamen, cum ad coenandum venimus, mixtum calicem offerimus. Sed cum coenamus ad convivium nostrum plebem convocare non possumus, ut sacramenti veritatem fraternitate omni praesente celebremus. Atenim non mane, sed post coenam, mixtum calicem obtulit Dominus. Numquid ergo Dominicum post coenam celebrare debemus, ut sic mixtum calicem frequentandis dominicis offeramus? Christum offerre opportebat circa vesperam diei, ut hora ipsa sacrificii ostenderet occasum et vesperam mundi, sicut in Exodo scriptum est: Et occident illum omne vulgus synagogae filiorum Israel ad vesperam (Exod. XII, 6) . Et iterum in Psalmis: Allevatio manuum mearum sacrificium vespertinum (Psal. CXL, 2) . Nos autem resurrectionem Domini mane celebramus. XVII. Et quia passionis ejus mentionem in sacrificiis omnibus facimus (passio est enim Domini sacrificium quod offerimus), nihil aliud quam quod ille fecit facere debemus. Scriptura enim dicit: Quotiescumque", + "candidate_score": 0.705327, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_333", + "psc_text": "Christi non aqua est utique, sed vinum. Nec potest videri sanguis ejus, quo redempti et vivificati sumus, esse in calice quando vinum desit calici, quo Christi sanguis ostenditur, qui Scripturarum omnium sacramento ac testimonio praedicetur. III. Invenimus enim et in Genesi circa sacramentum in Noe hoc idem praecucurrisse et figuram Dominicae passionis illic extitisse quod vinum bibit, quod inebriatus est (Gen. IX, 21), quod in domo sua nudatus est, quod fuit recubans nudis et patentibus femoribus, quod nuditas illa patris a medio filio denotata est et foras nuntiata, a duobus vero, majore et minore, contecta, et caetera quae necesse non est exequi, cum satis sit hoc solum 105 complecti, quod Noe, typum futurae veritatis ostendens, non aquam sed vinum biberit, et sic imaginem Dominicae passionis expresserit. IV. Item in sacerdote Melchisedech sacrificii Dominici sacramentum praefiguratum videmus, secundum quod Scriptura divina testatur et dicit: Et Melchisedeh, rex Salem, protulit panem et", + "candidate_score": 0.700482, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_353", + "psc_text": "sine Christo. Quando autem utrumque miscetur et adunatione confusa sibi invicem copulatur, tunc sacramentum spiritale et coeleste perficitur. Sic vero calix Domini non est aqua sola aut vinum solum, nisi utrumque sibi misceatur, quomodo nec corpus Domini potest esse farina sola aut aqua sola, nisi utrumque adunatum fuerit et copulatum et panis unius compage solidatum. Quo et ipso sacramento populus noster ostenditur adunatus; ut, quemadmodum grana multa in unum collecta et commolita et commixta panem unum faciunt, sic in Christo, qui est panis coelestis, unum sciamus esse corpus, cui conjunctus sit noster numerus et adunatus. XIV. Non est ergo, frater charissime, quod aliquis existimet sequendam esse quorumdam consuetudinem, si qui in praeteritum in calice Dominico aquam solam offerendam putaverunt. Quaerendum est enim ipsi quem sint secuti. Nam, si in sacrificio quod Christus obtulit, non nisi Christus sequendus est, utique id nos obaudire et facere oportet quod Christus fecit et quod", + "candidate_score": 0.694397, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_345", + "psc_text": "Qua in parte invenimus calicem mixtum fuisse quem Dominus obtulit 107, et vinum fuisse quod sanguinem suum dixit. Unde apparet sanguinem Christi non offerri si desit vinum calici, nec sacrificium Dominicum legitima sanctificatione celebrari nisi oblatio et sacrificium nostrum responderit passioni. Quomodo autem de creatura vitis novum vinum cum Christo in regno Patris bibemus, si in sacrificio Dei Patris et Christi vinum non offerimus, nec calicem Domini Dominica traditione miscemus? X. Beatus quoque apostolus Paulus, a Domino electus et missus et praedicator veritatis evangelicae constitutus, haec eadem in Epistola sua ponit dicens: Dominus Jesus in qua nocte tradebatur accepit panem, et gratias egit et fregit et dixit: Hoc est corpus meum quod pro vobis tradetur. Hoc facite in meam commemorationem. Simili modo et calicem, postquam coenatum, est accepit dicens: Hic calix novum testamentum est in meo sanguine. Hoc facite, quotiescumque biberitis, in meam commemorationem. Quotiescumque enim ederitis panem istum et", + "candidate_score": 0.694151, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» :", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_333", + "psc_text": "Christi non aqua est utique, sed vinum. Nec potest videri sanguis ejus, quo redempti et vivificati sumus, esse in calice quando vinum desit calici, quo Christi sanguis ostenditur, qui Scripturarum omnium sacramento ac testimonio praedicetur. III. Invenimus enim et in Genesi circa sacramentum in Noe hoc idem praecucurrisse et figuram Dominicae passionis illic extitisse quod vinum bibit, quod inebriatus est (Gen. IX, 21), quod in domo sua nudatus est, quod fuit recubans nudis et patentibus femoribus, quod nuditas illa patris a medio filio denotata est et foras nuntiata, a duobus vero, majore et minore, contecta, et caetera quae necesse non est exequi, cum satis sit hoc solum 105 complecti, quod Noe, typum futurae veritatis ostendens, non aquam sed vinum biberit, et sic imaginem Dominicae passionis expresserit. IV. Item in sacerdote Melchisedech sacrificii Dominici sacramentum praefiguratum videmus, secundum quod Scriptura divina testatur et dicit: Et Melchisedeh, rex Salem, protulit panem et", + "candidate_score": 0.685378, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» :", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_358", + "psc_text": "qui sanguinem Christi erubescimus bibere? XVI. An illa sibi aliquis contemplatione blanditur, quod, etsi mane aqua sola offerri videtur, tamen, cum ad coenandum venimus, mixtum calicem offerimus. Sed cum coenamus ad convivium nostrum plebem convocare non possumus, ut sacramenti veritatem fraternitate omni praesente celebremus. Atenim non mane, sed post coenam, mixtum calicem obtulit Dominus. Numquid ergo Dominicum post coenam celebrare debemus, ut sic mixtum calicem frequentandis dominicis offeramus? Christum offerre opportebat circa vesperam diei, ut hora ipsa sacrificii ostenderet occasum et vesperam mundi, sicut in Exodo scriptum est: Et occident illum omne vulgus synagogae filiorum Israel ad vesperam (Exod. XII, 6) . Et iterum in Psalmis: Allevatio manuum mearum sacrificium vespertinum (Psal. CXL, 2) . Nos autem resurrectionem Domini mane celebramus. XVII. Et quia passionis ejus mentionem in sacrificiis omnibus facimus (passio est enim Domini sacrificium quod offerimus), nihil aliud quam quod ille fecit facere debemus. Scriptura enim dicit: Quotiescumque", + "candidate_score": 0.685136, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84_86", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» : «De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_333", + "psc_text": "Christi non aqua est utique, sed vinum. Nec potest videri sanguis ejus, quo redempti et vivificati sumus, esse in calice quando vinum desit calici, quo Christi sanguis ostenditur, qui Scripturarum omnium sacramento ac testimonio praedicetur. III. Invenimus enim et in Genesi circa sacramentum in Noe hoc idem praecucurrisse et figuram Dominicae passionis illic extitisse quod vinum bibit, quod inebriatus est (Gen. IX, 21), quod in domo sua nudatus est, quod fuit recubans nudis et patentibus femoribus, quod nuditas illa patris a medio filio denotata est et foras nuntiata, a duobus vero, majore et minore, contecta, et caetera quae necesse non est exequi, cum satis sit hoc solum 105 complecti, quod Noe, typum futurae veritatis ostendens, non aquam sed vinum biberit, et sic imaginem Dominicae passionis expresserit. IV. Item in sacerdote Melchisedech sacrificii Dominici sacramentum praefiguratum videmus, secundum quod Scriptura divina testatur et dicit: Et Melchisedeh, rex Salem, protulit panem et", + "candidate_score": 0.678363, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85_87", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes . » ( BSLK 64 , vgl. die Apologie der Konfession , ebenda 247f). .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_358", + "psc_text": "qui sanguinem Christi erubescimus bibere? XVI. An illa sibi aliquis contemplatione blanditur, quod, etsi mane aqua sola offerri videtur, tamen, cum ad coenandum venimus, mixtum calicem offerimus. Sed cum coenamus ad convivium nostrum plebem convocare non possumus, ut sacramenti veritatem fraternitate omni praesente celebremus. Atenim non mane, sed post coenam, mixtum calicem obtulit Dominus. Numquid ergo Dominicum post coenam celebrare debemus, ut sic mixtum calicem frequentandis dominicis offeramus? Christum offerre opportebat circa vesperam diei, ut hora ipsa sacrificii ostenderet occasum et vesperam mundi, sicut in Exodo scriptum est: Et occident illum omne vulgus synagogae filiorum Israel ad vesperam (Exod. XII, 6) . Et iterum in Psalmis: Allevatio manuum mearum sacrificium vespertinum (Psal. CXL, 2) . Nos autem resurrectionem Domini mane celebramus. XVII. Et quia passionis ejus mentionem in sacrificiis omnibus facimus (passio est enim Domini sacrificium quod offerimus), nihil aliud quam quod ille fecit facere debemus. Scriptura enim dicit: Quotiescumque", + "candidate_score": 0.677228, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84_86", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» : «De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_345", + "psc_text": "Qua in parte invenimus calicem mixtum fuisse quem Dominus obtulit 107, et vinum fuisse quod sanguinem suum dixit. Unde apparet sanguinem Christi non offerri si desit vinum calici, nec sacrificium Dominicum legitima sanctificatione celebrari nisi oblatio et sacrificium nostrum responderit passioni. Quomodo autem de creatura vitis novum vinum cum Christo in regno Patris bibemus, si in sacrificio Dei Patris et Christi vinum non offerimus, nec calicem Domini Dominica traditione miscemus? X. Beatus quoque apostolus Paulus, a Domino electus et missus et praedicator veritatis evangelicae constitutus, haec eadem in Epistola sua ponit dicens: Dominus Jesus in qua nocte tradebatur accepit panem, et gratias egit et fregit et dixit: Hoc est corpus meum quod pro vobis tradetur. Hoc facite in meam commemorationem. Simili modo et calicem, postquam coenatum, est accepit dicens: Hic calix novum testamentum est in meo sanguine. Hoc facite, quotiescumque biberitis, in meam commemorationem. Quotiescumque enim ederitis panem istum et", + "candidate_score": 0.675249, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84_86", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» : «De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_358", + "psc_text": "qui sanguinem Christi erubescimus bibere? XVI. An illa sibi aliquis contemplatione blanditur, quod, etsi mane aqua sola offerri videtur, tamen, cum ad coenandum venimus, mixtum calicem offerimus. Sed cum coenamus ad convivium nostrum plebem convocare non possumus, ut sacramenti veritatem fraternitate omni praesente celebremus. Atenim non mane, sed post coenam, mixtum calicem obtulit Dominus. Numquid ergo Dominicum post coenam celebrare debemus, ut sic mixtum calicem frequentandis dominicis offeramus? Christum offerre opportebat circa vesperam diei, ut hora ipsa sacrificii ostenderet occasum et vesperam mundi, sicut in Exodo scriptum est: Et occident illum omne vulgus synagogae filiorum Israel ad vesperam (Exod. XII, 6) . Et iterum in Psalmis: Allevatio manuum mearum sacrificium vespertinum (Psal. CXL, 2) . Nos autem resurrectionem Domini mane celebramus. XVII. Et quia passionis ejus mentionem in sacrificiis omnibus facimus (passio est enim Domini sacrificium quod offerimus), nihil aliud quam quod ille fecit facere debemus. Scriptura enim dicit: Quotiescumque", + "candidate_score": 0.675201, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_76_78", + "bdc_text": "Utinam Luthe [rani ] et Zvingliani compositis suis verbigerationibus coniunctis copiis ad hanc fortiter expugnandam converterentur!» Hęc ille . O quam vere hoc optat pius frater , siquidem oculatissimos nos esse oportet , ne imponant nobis humilitatis spem vagabundi isti errones . Semper enim monstri aliquid alit in ecclesia adversarius Christi .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_46", + "psc_text": "humilis perseveravit, nec post tertium coelum et paradisum quicquam sibi insolenter assumpsit dicens: Neque gratis panem manducavimus ab aliquo vestrum, sed in labore et fatigatione nocte et die operantes, ne quem vestrum gravaremus (II Thess. II, 8) . III. Haec singula, oro vos, insinuate fratribus nostris. Et quia is exaltabitur qui se humiliaverit (Luc. XIV, 11) , nunc est ut magis insidiantem adversarium metuant, qui fortiorem quemque magis aggreditur, et, acrior factus hoc ipso quo victus est, superantem superare conatur. Dominus faciat ut et ego iterum illos mature videre et salutari exhortatione componere mentes eorum ad servandam gloriam suam possim. Doleo enim quando audio quosdam improbe et insolenter discurrere et ad ineptias vel ad discordias vacare; Christi membra, et jam Christum confessa, per concubitus illicitos inquinari, nec a diaconis aut presbyteris regi posse, sed id agere ut per paucorum pravos et malos mores multorum et bonorum confessorum gloria honesta maculetur:", + "candidate_score": 0.666812, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_82_84", + "bdc_text": "PC II 228f ; Brecht , Blarer in Schwaben 157. . Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» :", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_333", + "psc_text": "Christi non aqua est utique, sed vinum. Nec potest videri sanguis ejus, quo redempti et vivificati sumus, esse in calice quando vinum desit calici, quo Christi sanguis ostenditur, qui Scripturarum omnium sacramento ac testimonio praedicetur. III. Invenimus enim et in Genesi circa sacramentum in Noe hoc idem praecucurrisse et figuram Dominicae passionis illic extitisse quod vinum bibit, quod inebriatus est (Gen. IX, 21), quod in domo sua nudatus est, quod fuit recubans nudis et patentibus femoribus, quod nuditas illa patris a medio filio denotata est et foras nuntiata, a duobus vero, majore et minore, contecta, et caetera quae necesse non est exequi, cum satis sit hoc solum 105 complecti, quod Noe, typum futurae veritatis ostendens, non aquam sed vinum biberit, et sic imaginem Dominicae passionis expresserit. IV. Item in sacerdote Melchisedech sacrificii Dominici sacramentum praefiguratum videmus, secundum quod Scriptura divina testatur et dicit: Et Melchisedeh, rex Salem, protulit panem et", + "candidate_score": 0.660421, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_93_95", + "bdc_text": "Vielleicht war es eine Abschrift seines Briefes an Berchtold Haller vom 4 . Juni 1532 ( HBBW II , Nr. 102 ) mit den Ratschlägen zur Bekämpfung der Täufer , vielleicht eine Teilkopie des in der folgenden Anm . genannten Vortrags , welcher eine Übersicht über ( anti)trinitarische Irrlehren ( f. 7r. -10r. ) , aber keine Ratschläge zu ihrer Bekämpfung enthält. .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_466", + "psc_text": "Tres epistolae quae sequuntur inter epistolas Cypriani reperiuntur in quibusdam libris antiquis. EPISTOLA CORNELII PAPAE AD CYPRIANUM. Dilectionis tuae non delectabilia et contra fidei regulam scripta suscepi, in quibus nauseas recognovi, et venena sermonum adversus catholicam per totum orbem diffusam Ecclesiam horribilibus a te superseri zizaniis non laudavi. Quae peto velociter tollas ac praedamnes. Quod prius quidem te facere oportebat quam in mundo lethale virus aspersum simplicium et innocentium interficeret mentes. Non ergo dignum est rebaptizare. Ergo eradica et extrica, ut diximus, florulentis sermonibus atque dignis per posteriorem epistolam priora scripta, quae contra catholicam fidem servare censuerunt genimina viperarum. Non enim decet tantae urbis antistitem excellentissimumque doctorem ut, dum putas haeresis baptisma praedamnandum, verum Baptisma sermonibus maculare audias quae doles contra Apostolum scilicet repugnare dicentem: Unus Deus, una fides, unum Baptisma. AD PLEBEM CARTHAGINIS. Cyprianus plebi Carthagini consistenti aeternam in Domino salutem. Gratias quidem agimus Deo Patri et Domino Jesu", + "candidate_score": 0.65949, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_83_85", + "bdc_text": "Brecht , Blarer in Schwaben 157. . Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» : «De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_333", + "psc_text": "Christi non aqua est utique, sed vinum. Nec potest videri sanguis ejus, quo redempti et vivificati sumus, esse in calice quando vinum desit calici, quo Christi sanguis ostenditur, qui Scripturarum omnium sacramento ac testimonio praedicetur. III. Invenimus enim et in Genesi circa sacramentum in Noe hoc idem praecucurrisse et figuram Dominicae passionis illic extitisse quod vinum bibit, quod inebriatus est (Gen. IX, 21), quod in domo sua nudatus est, quod fuit recubans nudis et patentibus femoribus, quod nuditas illa patris a medio filio denotata est et foras nuntiata, a duobus vero, majore et minore, contecta, et caetera quae necesse non est exequi, cum satis sit hoc solum 105 complecti, quod Noe, typum futurae veritatis ostendens, non aquam sed vinum biberit, et sic imaginem Dominicae passionis expresserit. IV. Item in sacerdote Melchisedech sacrificii Dominici sacramentum praefiguratum videmus, secundum quod Scriptura divina testatur et dicit: Et Melchisedeh, rex Salem, protulit panem et", + "candidate_score": 0.65496, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_49_51", + "bdc_text": "et opinionem et affectus Schnepf[ii ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. superari posseDie Straßburger Prediger schrieben am 16 . August 1534 an Philipp von Hessen aber , Schnepf habe Blarer zu einer Erklärung über das Sakrament genötigt , s. PC II 219f ; Max Lenz , Briefwechsel Landgraf Philipp's des Großmüthigen mit Bucer , 1 .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_378", + "psc_text": "contumelias et poenas superbum populum calcaret et premeret, ut contemptus sacerdos de superbo populo ultione divina vindicaretur. II. Sed et Salomon in Spiritu sancto constitutus testatur et docet quae sit sacerdotalis auctoritas et potestas, dicens: Ex tota anima tua time Deum, et sacerdotes ejus sanctifica. Et iterum: Honora Deum ex tota anima tua, et honorifica sacerdotes ejus (Eccli. VII, 29, 31) . Quorum praeceptorum memor beatus apostolus Paulus, secundum quod in Actibus Apostolorum legimus, cum ei diceretur: Sic insilis in sacerdotem Dei maledicendo, respondit et dixit: Nesciebam, fratres, quia pontifex est. Scriptum est enim: Principem populi tui non maledices (Act. XXIII, 4) . Dominus etiam noster ipse Jesus Christus, rex et judex et Deus noster, usque ad passionis diem servavit honorem pontificibus et sacerdotibus, quamvis illi nec timorem Dei nec agnitionem Christi servassent. Nam, cum leprosum emundasset, dixit illi: Vade, et monstra te sacerdoti, et offer donum (Matth. VIII, 4)", + "candidate_score": 0.650984, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_77", + "bdc_text": "O quam vere hoc optat pius frater , siquidem oculatissimos nos esse oportet , ne imponant nobis humilitatis spem vagabundi isti errones .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_67", + "psc_text": "olim per visionem, fratres charissimi, exprobratum sciatis, quod dormitemus in precibus, nec vigilanter oremus. Et Deusutique, qui quem corripit diligit (Prov. III, 12), quando corripit ad hoc corripit ut emendet, ad hoc emendat ut servet. Excutiamus itaque et abrumpamus somni vincula, et instanter ac vigilanter oremus, sicut Paulus apostolus praecipit dicens: Instate orationi vigilantes in ea (Coloss. IV, 2) . Nam et Apostoli orare diebus ac noctibus non destiterunt, et Dominus quoque ipse disciplinae magister et exempli nostri via frequenter et vigilanter oravit, sicut in Evangelio legimus: Exiit in montem orare, et fuit pernoctans in oratione Dei (Luc. VI, 12) . Et utique quod orabat orabat ille pro nobis, cum peccator ipse non esset, sed aliena peccata portaret. Adeo autem pro nobis ille deprecabatur ut legamus alio loco: Dixit autem Dominus ad Petrum: Ecce Satanas postulavit ut vos vexaret quomodo triticum. Ego autem rogavi pro te ne deficiat fides tua", + "candidate_score": 0.648965, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_75_77", + "bdc_text": "hęresis non uno solum loco suppullulat . Utinam Luthe [rani ] et Zvingliani compositis suis verbigerationibus coniunctis copiis ad hanc fortiter expugnandam converterentur!» Hęc ille . O quam vere hoc optat pius frater , siquidem oculatissimos nos esse oportet , ne imponant nobis humilitatis spem vagabundi isti errones .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_67", + "psc_text": "olim per visionem, fratres charissimi, exprobratum sciatis, quod dormitemus in precibus, nec vigilanter oremus. Et Deusutique, qui quem corripit diligit (Prov. III, 12), quando corripit ad hoc corripit ut emendet, ad hoc emendat ut servet. Excutiamus itaque et abrumpamus somni vincula, et instanter ac vigilanter oremus, sicut Paulus apostolus praecipit dicens: Instate orationi vigilantes in ea (Coloss. IV, 2) . Nam et Apostoli orare diebus ac noctibus non destiterunt, et Dominus quoque ipse disciplinae magister et exempli nostri via frequenter et vigilanter oravit, sicut in Evangelio legimus: Exiit in montem orare, et fuit pernoctans in oratione Dei (Luc. VI, 12) . Et utique quod orabat orabat ille pro nobis, cum peccator ipse non esset, sed aliena peccata portaret. Adeo autem pro nobis ille deprecabatur ut legamus alio loco: Dixit autem Dominus ad Petrum: Ecce Satanas postulavit ut vos vexaret quomodo triticum. Ego autem rogavi pro te ne deficiat fides tua", + "candidate_score": 0.646494, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_93", + "bdc_text": "Vielleicht war es eine Abschrift seines Briefes an Berchtold Haller vom 4 .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_36", + "psc_text": "testimonio prosequamini, ut per vos innotesceret nobis quod et vobis esset circa praepositi memoriam gloriosum, et nobis quoque fidei ac virtutis praeberet exemplum. Nam quantum perniciosa res est ad sequentium lapsum ruina praepositi, in tantum contra utile est et salutare cum se episcopus per firmamentum fidei fratribus praebet imitandum. II. Legi etiam alias litteras in quibus nec quis scripserit, nec ad quos scriptum sit, significanter expressum est. Et quoniam me in iisdem litteris et scriptura et sensus et chartae ipsae quoque moverunt ne quid ex vero vel subtractum sit vel immutatum, eamdem ad vos epistolam authenticam remisi, ut recognoscatis an ipsa sit quam Crementio hypodiacono perferendam dedistis. Perquam etenim grave est si epistolae clericae veritas mendacio aliquo et fraude corrupta est. Hoc igitur ut scire 9 possimus, et scripturam et subscriptionem an vestra sit recognoscite, et nobis quid sit in vero rescribite. Opto vos, fratres charissimi, semper bene valere. EPISTOLA", + "candidate_score": 0.645664, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_49_51", + "bdc_text": "et opinionem et affectus Schnepf[ii ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. superari posseDie Straßburger Prediger schrieben am 16 . August 1534 an Philipp von Hessen aber , Schnepf habe Blarer zu einer Erklärung über das Sakrament genötigt , s. PC II 219f ; Max Lenz , Briefwechsel Landgraf Philipp's des Großmüthigen mit Bucer , 1 .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_419", + "psc_text": "« Ad Pompeium inquit etiam scribit Cyprianus de hac eadem re, ubi aperte indicat Stephanum, quem Romanae Ecclesiae episcopum tunc fuisse didicimus, non solum sibi ad ista non consensisse, verum etiam contra scripsisse atque praecepisse. » De qua rursum cap. 25: « Jam illa quae in Stephanum iratus effudit retractare nolo, quia et opus non est; eadem quippe ipsa dicuntur quae jam satis discussa sunt: et ea praeterire melius est, quae periculum perniciosae dissensionis habuerunt. Stephanus autem et abstinendos putaverat qui de suscipiendis haereticis priscam consuetudinem convellere conarentur. Iste autem quaestionis ipsius difficultate permotus, et sanctis charitatis visceribus largissime praeditus, in unitate eis manendum qui diversa sentirent. Ita quamvis commotius, sed tamen fraterne indignetur, vicit tamen pax Christi in cordibus eorum, ut in tali discrepatione nullum inter eos malum schismatis oriretur. » Hactenus ille; quae prolixius citavimus, eo quod antidoti sint loco, adversus eos qui hinc schisma suum a Romano", + "candidate_score": 0.644892, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_50_52", + "bdc_text": "August 1534 an Philipp von Hessen aber , Schnepf habe Blarer zu einer Erklärung über das Sakrament genötigt , s. PC II 219f ; Max Lenz , Briefwechsel Landgraf Philipp's des Großmüthigen mit Bucer , 1 . Theil , Leipzig 1880 .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_117", + "psc_text": "AD MOYSEN ET MAXIMUM ET CAETEROS CONFESSORES. ARGUMENTUM hujus Epistolae habes infra, Epistola XXXI, ubi Clerus Romanus: « In quo loco, inquiunt, maximas tibi atque uberes gratias referre debemus et reddimus, quod illorum carceris tenebras litteris illuminasti; quod ad illos venisti, quomodo introire potuisti; quod illorum animos sua fide et confessione robustos tuis allocutionibus litterisque recreasti; quod, felicitates eorum condignis laudibus prosecutus, accendisti ad multo ardentiorem coelestis gloriae cupiditatem; quod pronos impulisti; quod, ut credimus et optamus, victores futuros viribus tui sermonis animasti; ut, quamquam hoc totum de fide confitentium et divina indulgentia venire videatur, tamen in martyrio suo tibi ex aliquo debitores facti esse videantur. » I. Cyprianus Moysi et Maximo presbyteris et caeteris confessoribus fratribus salutem. Et cunctos vos pariter et singulos repraesentavit affectibus nostris, fratres charissimi, Celerinus adveniens, et fidei ac virtutis vestrae comes, et gloriosis congressionibus Dei miles. Universos vos illo veniente 25 conspeximus; et cum", + "candidate_score": 0.635286, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_71_73", + "bdc_text": "Porro quid nunc agatur in principis Herzog Ulrich von Württemberg. ditione , non possum scire . Ex proximis vero literis AmbrosiiAmbrosius Blarers Brief [ an Zwick ] ist nur in den hier von Zwick mitgeteilten Auszügen teilweise erhalten ( Z. 46-48. 53-59 ; Blarer BW I 539). , quod ad te , Bullingerum , adtinet , sic scribit , imo omnibus nobis scriptum sit :", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_148", + "psc_text": "illius libellos manu sua scriptos passim dedit, sed et post ejus excessum eadem facere sub ejus nomine perseveravit dicens hoc sibi ab illo mandatum, ne sciens domino magis quam conservo obtemperandum. Aurelii quoque adolescentis tormenta perpessi nomine libelli multi dati sunt ejusdem Luciani manu scripti, quod litteras ille non nosset. II. Cui rei ut aliquatenus posset obsisti, litteras ad eos feci, quas ad vos sub epistola priore transmisi, quibus petere et suadere non destiti ut dominicae legis et Evangelii ratio teneretur. Postquam vero ad eos litteras misi, ut quasi moderatius aliquid et temperantius fieret, universorum confessorum nomine, idem Lucianus epistolam scripsit, qua pene omne vinculum fidei et timor Dei et mandatum Domini et Evangelii sanctitas et firmitas solveretur. Scripsit enim omnium nomine universis eos pacem dedisse et hanc formam per me aliis episcopis innotescere velle, cujus epistolae exemplum ad vos transmisi. Additum est plane, de quibus ratio constiterit quid post", + "candidate_score": 0.635216, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_51", + "bdc_text": "Max Lenz , Briefwechsel Landgraf Philipp's des Großmüthigen mit Bucer , 1 .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_117", + "psc_text": "AD MOYSEN ET MAXIMUM ET CAETEROS CONFESSORES. ARGUMENTUM hujus Epistolae habes infra, Epistola XXXI, ubi Clerus Romanus: « In quo loco, inquiunt, maximas tibi atque uberes gratias referre debemus et reddimus, quod illorum carceris tenebras litteris illuminasti; quod ad illos venisti, quomodo introire potuisti; quod illorum animos sua fide et confessione robustos tuis allocutionibus litterisque recreasti; quod, felicitates eorum condignis laudibus prosecutus, accendisti ad multo ardentiorem coelestis gloriae cupiditatem; quod pronos impulisti; quod, ut credimus et optamus, victores futuros viribus tui sermonis animasti; ut, quamquam hoc totum de fide confitentium et divina indulgentia venire videatur, tamen in martyrio suo tibi ex aliquo debitores facti esse videantur. » I. Cyprianus Moysi et Maximo presbyteris et caeteris confessoribus fratribus salutem. Et cunctos vos pariter et singulos repraesentavit affectibus nostris, fratres charissimi, Celerinus adveniens, et fidei ac virtutis vestrae comes, et gloriosis congressionibus Dei miles. Universos vos illo veniente 25 conspeximus; et cum", + "candidate_score": 0.630218, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_50_52", + "bdc_text": "August 1534 an Philipp von Hessen aber , Schnepf habe Blarer zu einer Erklärung über das Sakrament genötigt , s. PC II 219f ; Max Lenz , Briefwechsel Landgraf Philipp's des Großmüthigen mit Bucer , 1 . Theil , Leipzig 1880 .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_196", + "psc_text": "is pro quo petitur condignus est ut quod petitur impetretur. IV. Quod autem pertinet ad Privatum Lambesitanum, pro tuo more fecisti, qui rem nobis tamquam sollicitam nuntiare voluisti; omnes enim nos decet pro corpore totius Ecclesiae, cujus per varias quasque provincias membra digesta sunt, excubare. Sed nos etiam ante litteras tuas fraus callidi hominis latere non potuit: nam, cum antehac quidam ex ipsius nequitiae cohorte venisset vexillarius Privati Futurus, et fraudulenter litteras a nobis elicere curaret, nec quis esset latuit, nec litteras quas volebat accepit. Optamus te in Domino bene valere. 42 EPISTOLA XXXI.(Erasm., II, 7. Pamel., Rigalt., Baluz., XXXI. Paris., XXX, Oxon., Lips., XXX; Novatian. opp. edit. Jackson. p. 277. Galland., Biblioth. Vett. PP. III, p. 291.) CLERI ROMANI AD CYPRIANUM. ARGUMENTUM.-- Quod paucis epistola praecedenti, nunc latius et solide tractat Clerus Romanus, respondens alteri quoque epistolae Cypriani, e qua verba aliquot citat, quae exstare non putatur, obiter etiam", + "candidate_score": 0.629097, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_51_53", + "bdc_text": "Max Lenz , Briefwechsel Landgraf Philipp's des Großmüthigen mit Bucer , 1 . Theil , Leipzig 1880 . - Publicationen aus den K .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_117", + "psc_text": "AD MOYSEN ET MAXIMUM ET CAETEROS CONFESSORES. ARGUMENTUM hujus Epistolae habes infra, Epistola XXXI, ubi Clerus Romanus: « In quo loco, inquiunt, maximas tibi atque uberes gratias referre debemus et reddimus, quod illorum carceris tenebras litteris illuminasti; quod ad illos venisti, quomodo introire potuisti; quod illorum animos sua fide et confessione robustos tuis allocutionibus litterisque recreasti; quod, felicitates eorum condignis laudibus prosecutus, accendisti ad multo ardentiorem coelestis gloriae cupiditatem; quod pronos impulisti; quod, ut credimus et optamus, victores futuros viribus tui sermonis animasti; ut, quamquam hoc totum de fide confitentium et divina indulgentia venire videatur, tamen in martyrio suo tibi ex aliquo debitores facti esse videantur. » I. Cyprianus Moysi et Maximo presbyteris et caeteris confessoribus fratribus salutem. Et cunctos vos pariter et singulos repraesentavit affectibus nostris, fratres charissimi, Celerinus adveniens, et fidei ac virtutis vestrae comes, et gloriosis congressionibus Dei miles. Universos vos illo veniente 25 conspeximus; et cum", + "candidate_score": 0.612945, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_55", + "bdc_text": "Tu vero , Pellicane , scribis Ein Brief Pellikans an Zwick aus dieser Zeit ist nicht mehr erhalten .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_36", + "psc_text": "testimonio prosequamini, ut per vos innotesceret nobis quod et vobis esset circa praepositi memoriam gloriosum, et nobis quoque fidei ac virtutis praeberet exemplum. Nam quantum perniciosa res est ad sequentium lapsum ruina praepositi, in tantum contra utile est et salutare cum se episcopus per firmamentum fidei fratribus praebet imitandum. II. Legi etiam alias litteras in quibus nec quis scripserit, nec ad quos scriptum sit, significanter expressum est. Et quoniam me in iisdem litteris et scriptura et sensus et chartae ipsae quoque moverunt ne quid ex vero vel subtractum sit vel immutatum, eamdem ad vos epistolam authenticam remisi, ut recognoscatis an ipsa sit quam Crementio hypodiacono perferendam dedistis. Perquam etenim grave est si epistolae clericae veritas mendacio aliquo et fraude corrupta est. Hoc igitur ut scire 9 possimus, et scripturam et subscriptionem an vestra sit recognoscite, et nobis quid sit in vero rescribite. Opto vos, fratres charissimi, semper bene valere. EPISTOLA", + "candidate_score": 0.61285, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_51", + "bdc_text": "Max Lenz , Briefwechsel Landgraf Philipp's des Großmüthigen mit Bucer , 1 .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_157", + "psc_text": "MAXIMUM ET CAETEROS CONFESSORES. ARGUMENTUM.-- Epistola haec est gratulatoria ad confessores Romanos. I. Cyprianus Moysi et Maximo presbyteris et caeteris confessoribus, dilectissimis fratribus, salutem. Gloriam fidei et virtutis vestrae, fortissimi ac beatissimi fratres, jampridem de opinione cognoveram, laetatus satis et plurimum gratulatus quod vos confessione sui nominis paraverit ad coronam Domini nostri Jesu Christi praecipua dignatio. Vos enim primores et duces ad nostri temporis praelium facti, coelestis militiae signa movistis. Vos spiritale certamen quod nunc geri Deus voluit vestris virtutibus imbuistis. Vos surgentis belli impetus primos immobili robore atque inconcussa stabilitate fregistis. Inde initia felicia pugnandi orta sunt; inde vincendi auspicia coeperunt. Contigit hic per tormenta consummari martyria. Sed qui in congressione praecedens exemplum virtutis fratribus factus est, cum martyribus in honore communis est. Coronas vestra manu sertas inde huc tradidistis, et de poculo salutari fratribus propinastis. II. Accessit ad confessionis exordia gloriosa et militiae victricis auspicia disciplinae tenor quem", + "candidate_score": 0.60982, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_55", + "bdc_text": "Tu vero , Pellicane , scribis Ein Brief Pellikans an Zwick aus dieser Zeit ist nicht mehr erhalten .", + "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_466", + "psc_text": "Tres epistolae quae sequuntur inter epistolas Cypriani reperiuntur in quibusdam libris antiquis. EPISTOLA CORNELII PAPAE AD CYPRIANUM. Dilectionis tuae non delectabilia et contra fidei regulam scripta suscepi, in quibus nauseas recognovi, et venena sermonum adversus catholicam per totum orbem diffusam Ecclesiam horribilibus a te superseri zizaniis non laudavi. Quae peto velociter tollas ac praedamnes. Quod prius quidem te facere oportebat quam in mundo lethale virus aspersum simplicium et innocentium interficeret mentes. Non ergo dignum est rebaptizare. Ergo eradica et extrica, ut diximus, florulentis sermonibus atque dignis per posteriorem epistolam priora scripta, quae contra catholicam fidem servare censuerunt genimina viperarum. Non enim decet tantae urbis antistitem excellentissimumque doctorem ut, dum putas haeresis baptisma praedamnandum, verum Baptisma sermonibus maculare audias quae doles contra Apostolum scilicet repugnare dicentem: Unus Deus, una fides, unum Baptisma. AD PLEBEM CARTHAGINIS. Cyprianus plebi Carthagini consistenti aeternam in Domino salutem. Gratias quidem agimus Deo Patri et Domino Jesu", + "candidate_score": 0.605154, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 14, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas", + "max_score": 0.704864, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_539", + "psc_text": "locum in eadem ad Magnum epistola positum operae pretium est pertractare, quem ita contexuit. Non habitans, inquit, in domo Dei, id est, in Ecclesia Christi, in qua non nisi concordes atque unanimes habitant, loquente in Psalmis Spiritu sancto, et dicente, « Deus qui inhabitare facit unanimes in domo » (Psal. LXVII, 7). Denique unanimitate Christianos firma sibi atque inseparabili charitate connexos, etiam ipsa Dominica sacrificia declarant. Nam quando Dominus corpus suum panem vocat (Joan. VI, 52) , de multorum granorum adunatione congestum; populum nostrum, quem portabat, indicat adunatum: et quando sanguinem suum vinum appellat (Matth. XXVI, 26 29) , de botris atque acinis plurimis expressum, atque in unum coactum; gregem item nostrum significat commixtione adunatae multitudinis copulatum. Haec verba beati Cypriani indicant eum et intellexisse et dilexisse decorem domus Dei, quam domum ex unanimis et concordibus constare affirmavit, et docuit testimonio prophetico, et significatione Sacramentorum: in qua utique non erant", + "candidate_score": 0.704864, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» :", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_539", + "psc_text": "locum in eadem ad Magnum epistola positum operae pretium est pertractare, quem ita contexuit. Non habitans, inquit, in domo Dei, id est, in Ecclesia Christi, in qua non nisi concordes atque unanimes habitant, loquente in Psalmis Spiritu sancto, et dicente, « Deus qui inhabitare facit unanimes in domo » (Psal. LXVII, 7). Denique unanimitate Christianos firma sibi atque inseparabili charitate connexos, etiam ipsa Dominica sacrificia declarant. Nam quando Dominus corpus suum panem vocat (Joan. VI, 52) , de multorum granorum adunatione congestum; populum nostrum, quem portabat, indicat adunatum: et quando sanguinem suum vinum appellat (Matth. XXVI, 26 29) , de botris atque acinis plurimis expressum, atque in unum coactum; gregem item nostrum significat commixtione adunatae multitudinis copulatum. Haec verba beati Cypriani indicant eum et intellexisse et dilexisse decorem domus Dei, quam domum ex unanimis et concordibus constare affirmavit, et docuit testimonio prophetico, et significatione Sacramentorum: in qua utique non erant", + "candidate_score": 0.682676, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84_86", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» : «De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_539", + "psc_text": "locum in eadem ad Magnum epistola positum operae pretium est pertractare, quem ita contexuit. Non habitans, inquit, in domo Dei, id est, in Ecclesia Christi, in qua non nisi concordes atque unanimes habitant, loquente in Psalmis Spiritu sancto, et dicente, « Deus qui inhabitare facit unanimes in domo » (Psal. LXVII, 7). Denique unanimitate Christianos firma sibi atque inseparabili charitate connexos, etiam ipsa Dominica sacrificia declarant. Nam quando Dominus corpus suum panem vocat (Joan. VI, 52) , de multorum granorum adunatione congestum; populum nostrum, quem portabat, indicat adunatum: et quando sanguinem suum vinum appellat (Matth. XXVI, 26 29) , de botris atque acinis plurimis expressum, atque in unum coactum; gregem item nostrum significat commixtione adunatae multitudinis copulatum. Haec verba beati Cypriani indicant eum et intellexisse et dilexisse decorem domus Dei, quam domum ex unanimis et concordibus constare affirmavit, et docuit testimonio prophetico, et significatione Sacramentorum: in qua utique non erant", + "candidate_score": 0.675658, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_46_48", + "bdc_text": "denn gemäß Köhler , ZL II 117 , hätte Zwingli für sich persönlich die Unionsformel ertragen , aber keinesfalls in Zürich gebrauchen können , weil das Volk sie zu kraß sinnlich , zu «römisch-katholisch» verstanden hätte , was angesichts der Spannungen zu den katholischen Orten das Reformationswerk in Frage gestellt hätte . Quacumque ergo ratione sanctissimi illi viri , Zvinglius , Aecolampadius et Bucerus , hanc de eucharistia sententiam concordi ę studioconcordiae studio am Rande nachgetragen. conscripseruntIn Wahrheit lehnten Zwingli , Oekolampad und sogar Bucer diese Formel ab , s. Köhler , ZL II 114-117. , pari omnino nec alia putavit integerrimus frater Ambrosius Ambrosius Blarer .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_126", + "psc_text": "enim Cypriani exemplo uti voluerint ad rebaptizandos catholicos, quia ille censuit in catholica baptizandos haereticos: nos potius ejus exemplo utimur, quo apertissime statuit a catholica communione, id est, a Christianis toto orbe terrarum diffusis, etiam malis et sacrilegis admissis, nullo modo per separationem communionis esse recedendum, quandoquidem nec eos qui, ut eidem videbatur, non baptizatos sacrilegos in catholicam communionem recipiebant, a jure communionis voluit amovere, dicens, Neminem judicantes, aut a jure communionis aliquem, si diversum senserit, amoventes. CAPUT II.--2. Video tamen quid adhuc a me possit inquiri, videlicet ut respondeam verisimilibus illis rationibus, quibus vel ante Agrippinus, vel ipse Cyprianus, vel illi qui eis in Africa consenserunt, vel si forte aliqui ex transmarinis terris longeque discretis, nullo quidem sive plenario sive saltem regionali concilio, sed epistolari colloquio commoti sunt, ut hoc esse faciendum putarent, quod et consuetudo Ecclesiae pristina non habebat, et postea catholicus orbis terrarum robustissima firmitate consensionis exclusit:", + "candidate_score": 0.673265, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_93_95", + "bdc_text": "Vielleicht war es eine Abschrift seines Briefes an Berchtold Haller vom 4 . Juni 1532 ( HBBW II , Nr. 102 ) mit den Ratschlägen zur Bekämpfung der Täufer , vielleicht eine Teilkopie des in der folgenden Anm . genannten Vortrags , welcher eine Übersicht über ( anti)trinitarische Irrlehren ( f. 7r. -10r. ) , aber keine Ratschläge zu ihrer Bekämpfung enthält. .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_348", + "psc_text": "Stephanus non propterea communicavit haereticis, quia Baptisma Christi quod in eorum perversitate integrum mansisse cognovit, improbare non ausus est. Nam si non habent Baptismum qui de Deo prava sentiunt, hoc posse et intus accidere, jam satis, ut arbitror, disputatum est; Apostoli autem nihil quidem exinde praeceperunt: sed consuetudo illa quae opponebatur Cypriano, ab eorum traditione exordium sumpsisse credenda est, sicut sunt multa quae universa tenet Ecclesia, et ob hoc ab Apostolis praecepta bene creduntur, quanquam scripta non reperiantur. 32. At enim scriptum est de haereticis quod a semetipsis damnati sunt (Tit. III, 11) . Quid ergo, et illi non a semetipsis damnati sunt, quibus dictum est: In quo enim alterum judicas, temetipsum condemnas? His autem dicit Apostolus: Qui praedicas non furandum, furaris (Rom. II, 1, 21) , etc.. Et tales profecto erant illi, qui cum essent episcopi et cum ipso Cypriano in unitate catholica constituti, fundos insidiosis fraudibus rapiebant, praedicantes", + "candidate_score": 0.672517, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_94_96", + "bdc_text": "Juni 1532 ( HBBW II , Nr. 102 ) mit den Ratschlägen zur Bekämpfung der Täufer , vielleicht eine Teilkopie des in der folgenden Anm . genannten Vortrags , welcher eine Übersicht über ( anti)trinitarische Irrlehren ( f. 7r. -10r. ) , aber keine Ratschläge zu ihrer Bekämpfung enthält. . Si reliquam partem de locis divinitatis ChristiAm Felix- und Regula-Tag ( 11 .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_348", + "psc_text": "Stephanus non propterea communicavit haereticis, quia Baptisma Christi quod in eorum perversitate integrum mansisse cognovit, improbare non ausus est. Nam si non habent Baptismum qui de Deo prava sentiunt, hoc posse et intus accidere, jam satis, ut arbitror, disputatum est; Apostoli autem nihil quidem exinde praeceperunt: sed consuetudo illa quae opponebatur Cypriano, ab eorum traditione exordium sumpsisse credenda est, sicut sunt multa quae universa tenet Ecclesia, et ob hoc ab Apostolis praecepta bene creduntur, quanquam scripta non reperiantur. 32. At enim scriptum est de haereticis quod a semetipsis damnati sunt (Tit. III, 11) . Quid ergo, et illi non a semetipsis damnati sunt, quibus dictum est: In quo enim alterum judicas, temetipsum condemnas? His autem dicit Apostolus: Qui praedicas non furandum, furaris (Rom. II, 1, 21) , etc.. Et tales profecto erant illi, qui cum essent episcopi et cum ipso Cypriano in unitate catholica constituti, fundos insidiosis fraudibus rapiebant, praedicantes", + "candidate_score": 0.672109, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_46_48", + "bdc_text": "denn gemäß Köhler , ZL II 117 , hätte Zwingli für sich persönlich die Unionsformel ertragen , aber keinesfalls in Zürich gebrauchen können , weil das Volk sie zu kraß sinnlich , zu «römisch-katholisch» verstanden hätte , was angesichts der Spannungen zu den katholischen Orten das Reformationswerk in Frage gestellt hätte . Quacumque ergo ratione sanctissimi illi viri , Zvinglius , Aecolampadius et Bucerus , hanc de eucharistia sententiam concordi ę studioconcordiae studio am Rande nachgetragen. conscripseruntIn Wahrheit lehnten Zwingli , Oekolampad und sogar Bucer diese Formel ab , s. Köhler , ZL II 114-117. , pari omnino nec alia putavit integerrimus frater Ambrosius Ambrosius Blarer .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_292", + "psc_text": "oportet intelligat, eos quos nulla zizania, nulla palea, si ipsi frumenta esse voluissent, in societate Ecclesiae toto orbe diffusae poterant maculare, et ideo nulla existente causa divortii se ab eodem unitatis vinculo disruperunt; quodlibet illorum duorum verum sit, sive quod Cyprianus tunc sensit, sive quod Catholicae universitas unde ille non recessit obtinuit; foris apertissime constitutos in manifesto sacrilegio schismatis salvos esse non posse, et omnia quae habent de divinis Sacramentis et liberalitate unius legitimi viri, quamdiu tales sunt, ad eorum confusionem potius quam ad salutem valere. CAPUT V.--5. Quocirca etiamsi vere propterea vellent haeretici correcto errore venire ad Ecclesiam, quia putarent se Baptismum non habere nisi in Catholica acciperent; nec sic eis deberemus ad iterationem Baptismi consentire, sed potius docendi essent, nec integritatem Baptismi prodesse perversitati eorum, si corrigi nollent; nec eorum perversitate violatum fuisse integrum Baptisma, quamdiu corrigi noluerunt; nec quia corrigi volunt, melius in eis Baptisma fieri: sed", + "candidate_score": 0.668941, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_47_49", + "bdc_text": "Quacumque ergo ratione sanctissimi illi viri , Zvinglius , Aecolampadius et Bucerus , hanc de eucharistia sententiam concordi ę studioconcordiae studio am Rande nachgetragen. conscripseruntIn Wahrheit lehnten Zwingli , Oekolampad und sogar Bucer diese Formel ab , s. Köhler , ZL II 114-117. , pari omnino nec alia putavit integerrimus frater Ambrosius Ambrosius Blarer . et opinionem et affectus Schnepf[ii ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. superari posseDie Straßburger Prediger schrieben am 16 .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_107", + "psc_text": "amplecti. » Sed quia tunc non exstiterant, nisi qui ei consuetudinem opponerent; defensiones autem ipsius consuetudinis non tales afferrent, quibus illa talis anima moveretur: noluit vir gravissimus rationes suas, etsi non veras (quod eum latebat), sed tamen non victas, veraci quidem, sed tamen nondum assertae consuetudini cedere. Quam tamen consuetudinem nisi prior ante Agrippinus, et nonnulli per Africam coepiscopi ejus etiam per concilii sententias deserere tentavissent, non auderet iste saltem ratiocinari adversus eam: sed in tam obscura quaestione turbatus, et ubique intuens universalem robustamque consuetudinem, coarctaret se potius et prece et intentione mentis ad Deum, ut quod postea plenario concilio visum est, id verum esse perspiceret et doceret. Sed cum fatigatum praecedentis concilii quod per Agrippinum factum est excepisset auctoritas, maluit praedecessorum suorum tanquam inventum defendere, quam inquirendo amplius laborare. Nam in fine epistolae ad Quintum ita ostendit, in quo tanquam lectulo auctoritatis quasi fessus acquieverit. CAPUT IX.--14. Quod quidem,", + "candidate_score": 0.660881, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_1_3", + "bdc_text": "Salutem . Et nos optaremus sententiam de sacramento minus philosophicam Zwick , der offenbar auf nicht mehr erhaltene Briefe Bullingers und Pellikans ( unten Z. 34 ) antwortet , verteidigt hier die Württemberger ( oder Stuttgarter ) Konkordie vom 2 . August 1534 , vgl. oben S. 278f , 43-53. , sed quid facias ?", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_191", + "psc_text": "beatus Cyprianus in ipsa intus Ecclesia versari arguit, qui corde in melius non mutato baptizantur, quando utique saeculo verbis, non factis renuntiant, cum dicat apostolus Petrus, Quod et vos simili forma salvos facit Baptisma; non carnis depositio sordium, sed conscientiae bonae interrogatio (I Petr. III, 21) ; quam utique non habebant, de quibus dicitur, Saeculo verbis solis et non factis renuntiantes: et tamen id agit increpans et arguens eos, ut aliquando ambulent in via Christi, et ejus amici malint esse quam saeculi. CAPUT III.--Cui si obtemperassent, et recte jam vivere, non ut pseudochristiani, sed ut veri christiani coepissent, numquid eos juberet denuo baptizari? Non utique, sed hoc eis praestaret vera conversio, ut Sacramentum quod non mutatis valebat ad perniciem, mutatis valere inciperet ad salutem. 4. Quia nec isti Ecclesiae devoti sunt (Cypr., epist. 73, ad Jubaianum) , qui videntur esse intus, et contra Christum vivunt, id est, contra Christi mandata", + "candidate_score": 0.65833, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_93_95", + "bdc_text": "Vielleicht war es eine Abschrift seines Briefes an Berchtold Haller vom 4 . Juni 1532 ( HBBW II , Nr. 102 ) mit den Ratschlägen zur Bekämpfung der Täufer , vielleicht eine Teilkopie des in der folgenden Anm . genannten Vortrags , welcher eine Übersicht über ( anti)trinitarische Irrlehren ( f. 7r. -10r. ) , aber keine Ratschläge zu ihrer Bekämpfung enthält. .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_349", + "psc_text": "semetipsis damnati sunt, quibus dictum est: In quo enim alterum judicas, temetipsum condemnas? His autem dicit Apostolus: Qui praedicas non furandum, furaris (Rom. II, 1, 21) , etc.. Et tales profecto erant illi, qui cum essent episcopi et cum ipso Cypriano in unitate catholica constituti, fundos insidiosis fraudibus rapiebant, praedicantes utique populis Apostoli verba dicentis, Neque rapaces regnum Dei possidebunt (I Cor. VI, 10) . 33. Quapropter ipsius etiam epistolae quae ad Pompeium scripta est, caeteras sententias ex eisdem regulis breviter percurrere non morabor. Contra mandatum Dei esse, quod venientes ab haereticis, si jam illic Baptismum Christi acceperunt, non baptizantur, qua Scripturarum auctoritate sanctarum ostenditur? Sed plane ostenditur multos pseudochristianos, quamvis non habeant eamdem charitatem cum sanctis, sine qua nihil prosunt quaecumque sancta habere potuerint, Baptismum tamen communem habere cum sanctis: quod jam satis atque uberrime demonstratum est. Ecclesiam et Spiritum et Baptisma, dicit, ab invicem non posse separari, et", + "candidate_score": 0.653802, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_83_85", + "bdc_text": "Brecht , Blarer in Schwaben 157. . Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» : «De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_539", + "psc_text": "locum in eadem ad Magnum epistola positum operae pretium est pertractare, quem ita contexuit. Non habitans, inquit, in domo Dei, id est, in Ecclesia Christi, in qua non nisi concordes atque unanimes habitant, loquente in Psalmis Spiritu sancto, et dicente, « Deus qui inhabitare facit unanimes in domo » (Psal. LXVII, 7). Denique unanimitate Christianos firma sibi atque inseparabili charitate connexos, etiam ipsa Dominica sacrificia declarant. Nam quando Dominus corpus suum panem vocat (Joan. VI, 52) , de multorum granorum adunatione congestum; populum nostrum, quem portabat, indicat adunatum: et quando sanguinem suum vinum appellat (Matth. XXVI, 26 29) , de botris atque acinis plurimis expressum, atque in unum coactum; gregem item nostrum significat commixtione adunatae multitudinis copulatum. Haec verba beati Cypriani indicant eum et intellexisse et dilexisse decorem domus Dei, quam domum ex unanimis et concordibus constare affirmavit, et docuit testimonio prophetico, et significatione Sacramentorum: in qua utique non erant", + "candidate_score": 0.652917, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_94_96", + "bdc_text": "Juni 1532 ( HBBW II , Nr. 102 ) mit den Ratschlägen zur Bekämpfung der Täufer , vielleicht eine Teilkopie des in der folgenden Anm . genannten Vortrags , welcher eine Übersicht über ( anti)trinitarische Irrlehren ( f. 7r. -10r. ) , aber keine Ratschläge zu ihrer Bekämpfung enthält. . Si reliquam partem de locis divinitatis ChristiAm Felix- und Regula-Tag ( 11 .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_349", + "psc_text": "semetipsis damnati sunt, quibus dictum est: In quo enim alterum judicas, temetipsum condemnas? His autem dicit Apostolus: Qui praedicas non furandum, furaris (Rom. II, 1, 21) , etc.. Et tales profecto erant illi, qui cum essent episcopi et cum ipso Cypriano in unitate catholica constituti, fundos insidiosis fraudibus rapiebant, praedicantes utique populis Apostoli verba dicentis, Neque rapaces regnum Dei possidebunt (I Cor. VI, 10) . 33. Quapropter ipsius etiam epistolae quae ad Pompeium scripta est, caeteras sententias ex eisdem regulis breviter percurrere non morabor. Contra mandatum Dei esse, quod venientes ab haereticis, si jam illic Baptismum Christi acceperunt, non baptizantur, qua Scripturarum auctoritate sanctarum ostenditur? Sed plane ostenditur multos pseudochristianos, quamvis non habeant eamdem charitatem cum sanctis, sine qua nihil prosunt quaecumque sancta habere potuerint, Baptismum tamen communem habere cum sanctis: quod jam satis atque uberrime demonstratum est. Ecclesiam et Spiritum et Baptisma, dicit, ab invicem non posse separari, et", + "candidate_score": 0.651649, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_92_94", + "bdc_text": "oben [Nr. 424 ] S. 281 , 76f) , gesandt hatte , ließ sich nicht ermitteln. Vielleicht war es eine Abschrift seines Briefes an Berchtold Haller vom 4 . Juni 1532 ( HBBW II , Nr. 102 ) mit den Ratschlägen zur Bekämpfung der Täufer , vielleicht eine Teilkopie des in der folgenden Anm .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_348", + "psc_text": "Stephanus non propterea communicavit haereticis, quia Baptisma Christi quod in eorum perversitate integrum mansisse cognovit, improbare non ausus est. Nam si non habent Baptismum qui de Deo prava sentiunt, hoc posse et intus accidere, jam satis, ut arbitror, disputatum est; Apostoli autem nihil quidem exinde praeceperunt: sed consuetudo illa quae opponebatur Cypriano, ab eorum traditione exordium sumpsisse credenda est, sicut sunt multa quae universa tenet Ecclesia, et ob hoc ab Apostolis praecepta bene creduntur, quanquam scripta non reperiantur. 32. At enim scriptum est de haereticis quod a semetipsis damnati sunt (Tit. III, 11) . Quid ergo, et illi non a semetipsis damnati sunt, quibus dictum est: In quo enim alterum judicas, temetipsum condemnas? His autem dicit Apostolus: Qui praedicas non furandum, furaris (Rom. II, 1, 21) , etc.. Et tales profecto erant illi, qui cum essent episcopi et cum ipso Cypriano in unitate catholica constituti, fundos insidiosis fraudibus rapiebant, praedicantes", + "candidate_score": 0.650139, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_99", + "bdc_text": "oder wenigstens diesbezügliche Bibel- und Kirchenväterstellen und dazu vielleicht die in Anm. 36 erwähnten Seiten - im voraus erhalten hat. expectas , fac , sciam .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_61", + "psc_text": "et si priusquam spirituales fiant, ex hac vita rapiantur, custoditi per Sacramenti sanctitatem in terra viventium computantur, ubi est spes nostra et portio Dominus. Nec invenio quid verius intelligatur in eo quod scriptum est, Imperfectum meum viderunt oculi tui: quandoquidem sequitur, Et in libro tuo omnes scribentur (Psal. CXXXVIII, 16) . CAPUT XVI.--25. Quae autem peperit Abel et Enoch et Noe et Abraham, ipsa peperit Moysen et Prophetas tempore posteriores ante adventum Domini; et quae istos, ipsa et Apostolos et martyres nostros et omnes bonos Christianos. Omnes enim diversis quidem temporibus nati apparuerunt, sed societate unius populi continentur; et ejusdem civitatis cives labores hujus peregrinationis experti sunt, et quidam eorum nunc experiuntur, et usque in finem caeteri experientur. Item quae peperit Cain et Cham et Ismaelem et Esau, eadem ipsa peperit et Dathan et alios in eodem populo similes; et quae istos, eadem ipsa et Judam pseudoapostolum, et Simonem magum,", + "candidate_score": 0.649798, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_94", + "bdc_text": "Juni 1532 ( HBBW II , Nr. 102 ) mit den Ratschlägen zur Bekämpfung der Täufer , vielleicht eine Teilkopie des in der folgenden Anm .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_348", + "psc_text": "Stephanus non propterea communicavit haereticis, quia Baptisma Christi quod in eorum perversitate integrum mansisse cognovit, improbare non ausus est. Nam si non habent Baptismum qui de Deo prava sentiunt, hoc posse et intus accidere, jam satis, ut arbitror, disputatum est; Apostoli autem nihil quidem exinde praeceperunt: sed consuetudo illa quae opponebatur Cypriano, ab eorum traditione exordium sumpsisse credenda est, sicut sunt multa quae universa tenet Ecclesia, et ob hoc ab Apostolis praecepta bene creduntur, quanquam scripta non reperiantur. 32. At enim scriptum est de haereticis quod a semetipsis damnati sunt (Tit. III, 11) . Quid ergo, et illi non a semetipsis damnati sunt, quibus dictum est: In quo enim alterum judicas, temetipsum condemnas? His autem dicit Apostolus: Qui praedicas non furandum, furaris (Rom. II, 1, 21) , etc.. Et tales profecto erant illi, qui cum essent episcopi et cum ipso Cypriano in unitate catholica constituti, fundos insidiosis fraudibus rapiebant, praedicantes", + "candidate_score": 0.649628, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_46", + "bdc_text": "denn gemäß Köhler , ZL II 117 , hätte Zwingli für sich persönlich die Unionsformel ertragen , aber keinesfalls in Zürich gebrauchen können , weil das Volk sie zu kraß sinnlich , zu «römisch-katholisch» verstanden hätte , was angesichts der Spannungen zu den katholischen Orten das Reformationswerk in Frage gestellt hätte .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_126", + "psc_text": "enim Cypriani exemplo uti voluerint ad rebaptizandos catholicos, quia ille censuit in catholica baptizandos haereticos: nos potius ejus exemplo utimur, quo apertissime statuit a catholica communione, id est, a Christianis toto orbe terrarum diffusis, etiam malis et sacrilegis admissis, nullo modo per separationem communionis esse recedendum, quandoquidem nec eos qui, ut eidem videbatur, non baptizatos sacrilegos in catholicam communionem recipiebant, a jure communionis voluit amovere, dicens, Neminem judicantes, aut a jure communionis aliquem, si diversum senserit, amoventes. CAPUT II.--2. Video tamen quid adhuc a me possit inquiri, videlicet ut respondeam verisimilibus illis rationibus, quibus vel ante Agrippinus, vel ipse Cyprianus, vel illi qui eis in Africa consenserunt, vel si forte aliqui ex transmarinis terris longeque discretis, nullo quidem sive plenario sive saltem regionali concilio, sed epistolari colloquio commoti sunt, ut hoc esse faciendum putarent, quod et consuetudo Ecclesiae pristina non habebat, et postea catholicus orbis terrarum robustissima firmitate consensionis exclusit:", + "candidate_score": 0.645538, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_46", + "bdc_text": "denn gemäß Köhler , ZL II 117 , hätte Zwingli für sich persönlich die Unionsformel ertragen , aber keinesfalls in Zürich gebrauchen können , weil das Volk sie zu kraß sinnlich , zu «römisch-katholisch» verstanden hätte , was angesichts der Spannungen zu den katholischen Orten das Reformationswerk in Frage gestellt hätte .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_292", + "psc_text": "oportet intelligat, eos quos nulla zizania, nulla palea, si ipsi frumenta esse voluissent, in societate Ecclesiae toto orbe diffusae poterant maculare, et ideo nulla existente causa divortii se ab eodem unitatis vinculo disruperunt; quodlibet illorum duorum verum sit, sive quod Cyprianus tunc sensit, sive quod Catholicae universitas unde ille non recessit obtinuit; foris apertissime constitutos in manifesto sacrilegio schismatis salvos esse non posse, et omnia quae habent de divinis Sacramentis et liberalitate unius legitimi viri, quamdiu tales sunt, ad eorum confusionem potius quam ad salutem valere. CAPUT V.--5. Quocirca etiamsi vere propterea vellent haeretici correcto errore venire ad Ecclesiam, quia putarent se Baptismum non habere nisi in Catholica acciperent; nec sic eis deberemus ad iterationem Baptismi consentire, sed potius docendi essent, nec integritatem Baptismi prodesse perversitati eorum, si corrigi nollent; nec eorum perversitate violatum fuisse integrum Baptisma, quamdiu corrigi noluerunt; nec quia corrigi volunt, melius in eis Baptisma fieri: sed", + "candidate_score": 0.644435, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_94", + "bdc_text": "Juni 1532 ( HBBW II , Nr. 102 ) mit den Ratschlägen zur Bekämpfung der Täufer , vielleicht eine Teilkopie des in der folgenden Anm .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_510", + "psc_text": "quam Petrum. CAPUT XXI.--40. Julianus a Telepte dixit: Scriptum est, « Nemo potest accipere aliquid, nisi datum illi fuerit de coelo » (Joan. III, 27). Si haeresis de coelo est, potest Baptisma dare. 41. Audiat et alium dicentem: Si avaritia de coelo est, potest Baptisma dare. Et tamen dant avari: sic ergo et haeretici. CAPUT XXII.--42. Faustus a Timida regia dixit: Non sibi blandiantur qui haereticis patrocinantur. Qui pro haereticis ecclesiastico Baptismo intercedit, illos Christianos, et nos haereticos facit. 43. Huic respondetur: Si quisquam dicat, eum qui cum Baptismum acciperet, quia odium fraternum tenebat in corde, non acceperat remissionem peccatorum, non esse iterum baptizandum, quando illud odium de corde dimittit; numquid ecclesiastico Baptismo intercedit pro homicidis, aut illos justos, et nos homicidas facit? Hoc ergo et de haereticis intelligat. CAPUT XXIII.--44. Geminius a Furnis dixit: Quidam de collegis haereticos praeponere sibi possunt, nobis non possunt: et ideo quod semel decrevimus,", + "candidate_score": 0.641371, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_94", + "bdc_text": "Juni 1532 ( HBBW II , Nr. 102 ) mit den Ratschlägen zur Bekämpfung der Täufer , vielleicht eine Teilkopie des in der folgenden Anm .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_518", + "psc_text": "sic ergo et haeretici. CAPUT XXIX.--56. Quintus ab Aggya dixit: Ille potest dare aliquid, qui aliquid habet: haeretici autem quid possunt dare, quos constat nihil habere? 57. Huic respondetur: Si ergo potest dare aliquid qui aliquid habet, manifestum est posse dare haereticos Baptismum, quia cum ab Ecclesia recedunt, habent lavacri Sacramentum quod ibi acceperant: nam redeuntes non recipiunt, quia non amiserant cum recesserunt. CAPUT XXX.--58. Alius Julianus a Marcelliana dixit: Si potest homo duobus dominis servire, Deo et mammonae (Matth. VI, 24) ; potest et Baptisma duobus servire, christiano et haeretico. 59. Imo si potest continenti et avaro, sobrio et ebrioso, pio et homicidae, cur non etiam christiano et haeretico? Quibus quidem non servit; sed ministratur et illis, vel ab illis, ad salutem bene utentibus, et ad judicium male utentibus. CAPUT XXXI.--60. Tenax ab Horreis Celiae dixit: Baptisma unum est, sed Ecclesiae: ubi Ecclesia non est, Baptisma illic esse non", + "candidate_score": 0.640258, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_78", + "bdc_text": "Semper enim monstri aliquid alit in ecclesia adversarius Christi .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_239", + "psc_text": "Et si quis per hominem perversum id accipiens, non accipiat tamen ministri perversitatem, sed solam mysterii sanctitatem, in bona fide et spe et charitate unitati compaginatus Ecclesiae, remissionem accipit peccatorum; non per verba sicut cancer serpentia, sed per evangelica Sacramenta de coelesti fonte manantia. Si autem ipse qui accipit perversus est, nec perverso ad salutem prodest quod datur; et sanctum tamen in eo permanet quod accipitur, nec ei si correctus fuerit iteratur. CAPUT XIII.--19. Nulla itaque participatio est justitiae et iniquitati; non solum quae foris, sed etiam quae intus est. Novit enim Dominus qui sunt ejus; et recedat ab iniquitate omnis qui invocat nomen Domini. Nulla etiam communio est luci et tenebris (II Cor. VI, 14) ; non solum quae foris, sed etiam quae intus sunt. Qui enim odit fratrem suum, ait Joannes, in tenebris est usque adhuc (I Joan. II, 9) . Et utique illi oderant Paulum, qui invidia", + "candidate_score": 0.639623, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_94_96", + "bdc_text": "Juni 1532 ( HBBW II , Nr. 102 ) mit den Ratschlägen zur Bekämpfung der Täufer , vielleicht eine Teilkopie des in der folgenden Anm . genannten Vortrags , welcher eine Übersicht über ( anti)trinitarische Irrlehren ( f. 7r. -10r. ) , aber keine Ratschläge zu ihrer Bekämpfung enthält. . Si reliquam partem de locis divinitatis ChristiAm Felix- und Regula-Tag ( 11 .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_126", + "psc_text": "enim Cypriani exemplo uti voluerint ad rebaptizandos catholicos, quia ille censuit in catholica baptizandos haereticos: nos potius ejus exemplo utimur, quo apertissime statuit a catholica communione, id est, a Christianis toto orbe terrarum diffusis, etiam malis et sacrilegis admissis, nullo modo per separationem communionis esse recedendum, quandoquidem nec eos qui, ut eidem videbatur, non baptizatos sacrilegos in catholicam communionem recipiebant, a jure communionis voluit amovere, dicens, Neminem judicantes, aut a jure communionis aliquem, si diversum senserit, amoventes. CAPUT II.--2. Video tamen quid adhuc a me possit inquiri, videlicet ut respondeam verisimilibus illis rationibus, quibus vel ante Agrippinus, vel ipse Cyprianus, vel illi qui eis in Africa consenserunt, vel si forte aliqui ex transmarinis terris longeque discretis, nullo quidem sive plenario sive saltem regionali concilio, sed epistolari colloquio commoti sunt, ut hoc esse faciendum putarent, quod et consuetudo Ecclesiae pristina non habebat, et postea catholicus orbis terrarum robustissima firmitate consensionis exclusit:", + "candidate_score": 0.639483, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_94", + "bdc_text": "Juni 1532 ( HBBW II , Nr. 102 ) mit den Ratschlägen zur Bekämpfung der Täufer , vielleicht eine Teilkopie des in der folgenden Anm .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_349", + "psc_text": "semetipsis damnati sunt, quibus dictum est: In quo enim alterum judicas, temetipsum condemnas? His autem dicit Apostolus: Qui praedicas non furandum, furaris (Rom. II, 1, 21) , etc.. Et tales profecto erant illi, qui cum essent episcopi et cum ipso Cypriano in unitate catholica constituti, fundos insidiosis fraudibus rapiebant, praedicantes utique populis Apostoli verba dicentis, Neque rapaces regnum Dei possidebunt (I Cor. VI, 10) . 33. Quapropter ipsius etiam epistolae quae ad Pompeium scripta est, caeteras sententias ex eisdem regulis breviter percurrere non morabor. Contra mandatum Dei esse, quod venientes ab haereticis, si jam illic Baptismum Christi acceperunt, non baptizantur, qua Scripturarum auctoritate sanctarum ostenditur? Sed plane ostenditur multos pseudochristianos, quamvis non habeant eamdem charitatem cum sanctis, sine qua nihil prosunt quaecumque sancta habere potuerint, Baptismum tamen communem habere cum sanctis: quod jam satis atque uberrime demonstratum est. Ecclesiam et Spiritum et Baptisma, dicit, ab invicem non posse separari, et", + "candidate_score": 0.638521, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_78", + "bdc_text": "Semper enim monstri aliquid alit in ecclesia adversarius Christi .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_418", + "psc_text": "Cum Dominus noster Christus dicat, « Qui mecum non est, adversum me est » (Id. XII, 30); et Joannes apostolus eos qui ab Ecclesia exeunt antichristos dicat (I Joan. II, 18) : indubitanter hostes Christi, quique antichristi nominati sunt, gratiam Baptismi salutaris ministrare non possunt; et ideo censeo eos qui de haereticorum insidiis confugiunt ad Ecclesiam, baptizandos esse a nobis, qui amici appellati sumus Dei de ejus dignatione. 31. Cui respondetur, Christi adversarios omnes esse, quibus dicentibus, Domine, nonne in nomine tuo virtutes multas fecimus? et alia quae ibi dicuntur; in fine dicturus est, Non novi vos; recedite a me, omnes qui operamini iniquitatem (Matth. VII, 22, 23) : quae tota palea si usque ad ultimum in malitia perseverabit, sive ante ventilationem ejus aliquid foras volet, sive intus esse videatur, igni destinata est. Si ergo propterea baptizandi sunt ad Ecclesiam venientes haeretici, ut ab amicis Dei baptizentur; numquid illi avari,", + "candidate_score": 0.638215, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_94", + "bdc_text": "Juni 1532 ( HBBW II , Nr. 102 ) mit den Ratschlägen zur Bekämpfung der Täufer , vielleicht eine Teilkopie des in der folgenden Anm .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_444", + "psc_text": "Ecclesia fideles supplantati, ad haeresis tenebras transierant; sed eos per manus impositionem restituendos. 56. Posset alius dicere: Cum Christi baptismata duo esse non possint, qui iniquis Baptismum concedit, sibi tollit. Sed nobiscum etiam isti resisterent et dicerent: Concedimus iniquis Baptismum; qui non ab ipsis est, sicut iniquitas, sed a Christo cujus est aequitas, et cujus Sacramentum etiam apud iniquos non est iniquum. Quod ergo nobiscum de iniquis dicerent, hoc sibi de haereticis dicant. Et ideo quod sequitur, ita potius erat dicendum: Censeo itaque flebiles et tabidos haereticos non baptizandos esse cum ad Ecclesiam venire coeperint, si habent jam Baptismum Christi, sed a sua perversitate corrigendos. Nam etiam de iniquis dici potest, quorum portio sunt haeretici: Censeo itaque flebiles et tabidos iniquos, si jam baptizati sunt, non baptizandos esse cum ad Ecclesiam, id est, ad illam petram extra quam sunt omnes qui audiunt verba Christi et non faciunt, venire coeperint; sed", + "candidate_score": 0.637887, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_110_112", + "bdc_text": "salutabis mihi , tu Pellicane , quam officiosissime . Hortare tamen interim optimum amicum , ne si quid peccavit MötelinusOb der Konstanzer Kaufmann Heinrich Mötteli ( Blarer BW I 333 ; Vögeli , Schriften II/II 1244 , Anm. 893 ;", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_217", + "psc_text": "concilio Carthaginensi ). Et in fine hujus epistolae: Haec tibi breviter, inquit, pro nostra mediocritate rescripsimus, frater charissime, nemini praescribentes aut praejudicantes, quominus unusquisque episcoporum quod putat faciat, habens arbitrii sui liberam potestatem. Nos, quantum in nobis est, propter haereticos cum collegis et coepiscopis nostris non contendimus, cum quibus divinam concordiam et dominicam pacem tenemus; maxime cum et Apostolus dicat, « Si quis autem putaverit contentiosus esse, nos talem consuetudinem non habemus, neque Ecclesia Dei » (I Cor. XI, 16). Servatur a nobis patienter et leniter charitas animi, collegii honor, vinculum fidei, concordia sacerdotii. Propter hoc etiam libellum nunc de Bono Patientiae, quantum valuit nostra mediocritas, permittente et inspirante Domino conscripsimus, quem ad te pro mutua dilectione transmisimus (Epist. 73, ad Jubaianum) . CAPUT IX.--12. Hac ille charitatis patientia toleravit non solum in obscura quaestione bonos collegas non malevole aliud sentientes, sicut et ipse toleratus est, donec processu temporis saluberrima", + "candidate_score": 0.636457, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_70_72", + "bdc_text": "d. h. durch die geschriebene Übereinkunft [ Württemberger Konkordie ] vom 2 . August 1534 zwischen Blarer und Schnepf. hanc questionem confirmavit , hac scilicethac scilicet am Rande nachgetragen. nunquam inter eos nata . Porro quid nunc agatur in principis Herzog Ulrich von Württemberg. ditione , non possum scire . Ex proximis vero literis AmbrosiiAmbrosius Blarers Brief [ an Zwick ] ist nur in den hier von Zwick mitgeteilten Auszügen teilweise erhalten ( Z. 46-48. 53-59 ;", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_208", + "psc_text": "ut magnitudo charitatis ejus qua unitatem non deseruit probaretur, non ideo quisquam tantis ejus firmamentis meritisque virtutum et tantae copiae gratiarum debet se audere praeponere, quia universalis concilii admonitus firmitate, videt aliquid quod ille non vidit, quia plenarium de hac re concilium nondum habebat Ecclesia. Sicut nec Petri apostoli meritis quisquam tam insanus est ut se praeponat, quia Pauli apostoli edoctus Litteris, et ipsius jam Ecclesiae consuetudine roboratus, non cogit Gentes judaizare, quod Petrus aliquando coegerat (Galat. II, 14). 9. Non ergo invenimus ab Apostolis aliquem, cum apud haereticos baptizatus esset, in eodem Baptismo admissum esse et communicasse. Sed neque hoc invenimus, ab haereticis aliquem venientem, qui apud illos fuerit baptizatus, ab Apostolis denuo baptizatum. Sed illa consuetudo, quam etiam tunc homines sursum versus respicientes non videbant a posterioribus institutam, recte ab Apostolis tradita creditur. Et talia multa sunt, quae longum est repetere. Quapropter si non nihil dicebant, quibus id", + "candidate_score": 0.635376, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_111_113", + "bdc_text": "Hortare tamen interim optimum amicum , ne si quid peccavit MötelinusOb der Konstanzer Kaufmann Heinrich Mötteli ( Blarer BW I 333 ; Vögeli , Schriften II/II 1244 , Anm. 893 ; J [ulius ]", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_217", + "psc_text": "concilio Carthaginensi ). Et in fine hujus epistolae: Haec tibi breviter, inquit, pro nostra mediocritate rescripsimus, frater charissime, nemini praescribentes aut praejudicantes, quominus unusquisque episcoporum quod putat faciat, habens arbitrii sui liberam potestatem. Nos, quantum in nobis est, propter haereticos cum collegis et coepiscopis nostris non contendimus, cum quibus divinam concordiam et dominicam pacem tenemus; maxime cum et Apostolus dicat, « Si quis autem putaverit contentiosus esse, nos talem consuetudinem non habemus, neque Ecclesia Dei » (I Cor. XI, 16). Servatur a nobis patienter et leniter charitas animi, collegii honor, vinculum fidei, concordia sacerdotii. Propter hoc etiam libellum nunc de Bono Patientiae, quantum valuit nostra mediocritas, permittente et inspirante Domino conscripsimus, quem ad te pro mutua dilectione transmisimus (Epist. 73, ad Jubaianum) . CAPUT IX.--12. Hac ille charitatis patientia toleravit non solum in obscura quaestione bonos collegas non malevole aliud sentientes, sicut et ipse toleratus est, donec processu temporis saluberrima", + "candidate_score": 0.633855, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_65_67", + "bdc_text": "RGG I 34-37 , bes. 36 , und Joachim Staedtke , in : TRE I 110-113. . Ergo , ut hac de re nichil convertitur , ita nihil quoque illusum est Ambrosio ab impiis Lutheranis , ut tuisPellikans .", + "psc_chunk_id": "043_Augustinus-Hipponensis_De-baptismo-contra-Donatistas_window_463", + "psc_text": "Si vero recta fuerat consuetudo, qua sic suscipiebantur haeretici, relinquant furorem, fateantur errorem; veniant ad Catholicam, non ut retingantur sacramento Baptismatis, sed ut curentur a plaga concisionis. CAPUT XXXVIII.--73. Lucius a Thebeste dixit: Haereticos, blasphemos, atque iniquos verbis variis decerpentes sancta et adorabilia Scripturarum verba, exsecrandos censeo; et ideo exorcizandos et baptizandos. 74. Et ego exsecrandos censeo; sed non ideo exorcizandos et baptizandos. Ipsorum est enim figmentum quod exsecror, Christi autem Sacramentum quod veneror. CAPUT XXXIX.--75. Eugenius ab Ammedera dixit: Et ego hoc idem censeo, haereticos baptizandos esse. 76. Huic respondetur: Sed non hoc censet Ecclesia, cui Deus jam plenario etiam concilio revelavit, quod tunc adhuc aliter quidem sapiebatis (Philipp. III, 15); sed quia in vobis charitas salva erat, in unitate permanebatis. CAPUT XL.--77. Item alius Felix ab Amaccura dixit: Et ipse secutus divinarum Scripturarum auctoritatem, haereticos baptizandos esse censeo; sed et eos qui se apud schismaticos baptizatos esse contendunt.", + "candidate_score": 0.630391, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 15, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis", + "max_score": 0.704599, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_26_28", + "bdc_text": "Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum . Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_76", + "psc_text": ". 16. Visio Dei an carni promissa. Salutare Dei, Christus per carnem videbitur. Christus in judicio videbitur ab omni carne. Fortassis alicui videatur tam clarum esse testimonium de carne, quam de corde: quia scriptum est, Videbit omnis caro salutare Dei (Luc. III, 6) . Habemus de corde evidentissimum testimonium. Beati mundicordes, quoniam ipsi Deum videbunt. Habemus et de carne, Videbit omnis caro salutare Dei. Jam quis dubitaret visionem Dei carni esse promissam, nisi moveret, quid est salutare Dei? Imo quia non movet, non enim dubii sumus: salutare Dei Christus Dominus est. Dominus itaque noster Jesus Christus si in sola divinitate videretur, nemo dubitaret carnem visuram esse substantiam Dei; quia, Videbit omnis caro salutare Dei. Quia vero Dominus noster Jesus Christus, et oculis cordis mundis, perfectis, Deo plenis videri potest quantum attinet ad ejus divinitatem; visus est autem et in corpore, secundum quod scriptum est, Post haec in terris visus est,", + "candidate_score": 0.704599, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_25_27", + "bdc_text": "adsit . Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum . Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen :", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_76", + "psc_text": ". 16. Visio Dei an carni promissa. Salutare Dei, Christus per carnem videbitur. Christus in judicio videbitur ab omni carne. Fortassis alicui videatur tam clarum esse testimonium de carne, quam de corde: quia scriptum est, Videbit omnis caro salutare Dei (Luc. III, 6) . Habemus de corde evidentissimum testimonium. Beati mundicordes, quoniam ipsi Deum videbunt. Habemus et de carne, Videbit omnis caro salutare Dei. Jam quis dubitaret visionem Dei carni esse promissam, nisi moveret, quid est salutare Dei? Imo quia non movet, non enim dubii sumus: salutare Dei Christus Dominus est. Dominus itaque noster Jesus Christus si in sola divinitate videretur, nemo dubitaret carnem visuram esse substantiam Dei; quia, Videbit omnis caro salutare Dei. Quia vero Dominus noster Jesus Christus, et oculis cordis mundis, perfectis, Deo plenis videri potest quantum attinet ad ejus divinitatem; visus est autem et in corpore, secundum quod scriptum est, Post haec in terris visus est,", + "candidate_score": 0.696794, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_26_28", + "bdc_text": "Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum . Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_83", + "psc_text": "ergo hoc ideo dixi, quia carnem visuram negavi; sed quia quaerenda sunt testimonia clariora, si forte poterunt inveniri. Nam hoc quod prolatum est, videtis quale sit. Pro nobis enim magis facit, vel pro ipsa veritate, vel pro his qui quasi certo contendunt, carnem non visuram omnino ullo modo Deum, nec in resurrectione mortuorum. Nos hinc non contendimus, sed repetendo acutos commemoramus, tardis inculcamus. Licet multis taediosi simus, dicimus tamen. Deus non videtur in loco, quia non est corpus; quia ubique totus est, quia non in parte minor, et in parte major est. Hoc firmissime teneamus. Si autem caro illa tantam acceperit mutationem, ut possit per eam videri quod non videtur in loco; omnino ita sit. Sed quaerendum est, unde doceatur. Et si nondum docetur, nondum negetur; sed certe vel dubitetur. Ita tamen ut carnem resurrecturam non dubitetur, spirituale corpus futurum ex animali non dubitetur, corruptibile hoc et mortale hoc induere", + "candidate_score": 0.696037, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_25_27", + "bdc_text": "adsit . Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum . Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen :", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_83", + "psc_text": "ergo hoc ideo dixi, quia carnem visuram negavi; sed quia quaerenda sunt testimonia clariora, si forte poterunt inveniri. Nam hoc quod prolatum est, videtis quale sit. Pro nobis enim magis facit, vel pro ipsa veritate, vel pro his qui quasi certo contendunt, carnem non visuram omnino ullo modo Deum, nec in resurrectione mortuorum. Nos hinc non contendimus, sed repetendo acutos commemoramus, tardis inculcamus. Licet multis taediosi simus, dicimus tamen. Deus non videtur in loco, quia non est corpus; quia ubique totus est, quia non in parte minor, et in parte major est. Hoc firmissime teneamus. Si autem caro illa tantam acceperit mutationem, ut possit per eam videri quod non videtur in loco; omnino ita sit. Sed quaerendum est, unde doceatur. Et si nondum docetur, nondum negetur; sed certe vel dubitetur. Ita tamen ut carnem resurrecturam non dubitetur, spirituale corpus futurum ex animali non dubitetur, corruptibile hoc et mortale hoc induere", + "candidate_score": 0.695413, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_627", + "psc_text": "merces Deo judice redditur. In persecutione militia, in pace constantia coronatur. SERMO CCCIV In solemnitate Laurentii martyris, III. CAPUT PRIMUM. 1. Diaconi officium, ministrare sanguinem Christi. Coenae Dominicae mysterium, ut cujus sanguinem sumimus, pro ipso animam ponamus. Beati Laurentii triumphalem diem, quo calcavit mundum frementem, sprevit blandientem, et in utroque vicit diabolum persequentem, hodiernum nobis Ecclesia Romana commendat. Quam gloriosa enim, et quanta virtutum multitudine, quasi florum varietate, distincta Laurentii martyris sit corona, universa testis est Roma. In ipsa enim Ecclesia, sicut soletis audire, diaconi gerebat officium. Ibi sacrum Christi sanguinem ministravit: ibi pro Christi nomine suum sanguinem fudit. Ad mensam potentis prudenter accesserat. Ad illam mensam, de qua nobis modo Salomonis proverbia loquebantur, ubi scriptum est: Si sederis coenare ad mensam potentis, cognoscens intellige quae apponuntur tibi; et sic extende manum tuam, sciens quoniam similia te oportet praeparare (Prov. XXIII, 1, 2) . Hujus coenae mysterium beatus apostolus Joannes", + "candidate_score": 0.695309, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_26_28", + "bdc_text": "Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum . Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_77", + "psc_text": "videretur, nemo dubitaret carnem visuram esse substantiam Dei; quia, Videbit omnis caro salutare Dei. Quia vero Dominus noster Jesus Christus, et oculis cordis mundis, perfectis, Deo plenis videri potest quantum attinet ad ejus divinitatem; visus est autem et in corpore, secundum quod scriptum est, Post haec in terris visus est, et cum hominibus conversatus est (Baruch III, 38) : unde scio quomodo dictum sit, Videbit omnis caro salutare Dei? Quia videbit Christum, dictum est, nemo dubitet. CAPUT XVII. Sed utrum in corpore Dominum Christum, an sicut erat in principio Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum, hinc ambigitur, hoc quaeritur. Noli me urgere uno testimonio; cito confiteor: Videbit omnis caro salutare Dei. Dicunt hoc esse, Videbit omnis caro Christum Dei. Sed visus est Christus et in carne, non quidem carne mortali, si adhuc illa spiritualis mutatio caro dicenda est; quia et ipse post resurrectionem sic dixit videntibus", + "candidate_score": 0.694181, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_21_23", + "bdc_text": "An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ? Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse . Qua vero de re contenditur ?", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_77", + "psc_text": "videretur, nemo dubitaret carnem visuram esse substantiam Dei; quia, Videbit omnis caro salutare Dei. Quia vero Dominus noster Jesus Christus, et oculis cordis mundis, perfectis, Deo plenis videri potest quantum attinet ad ejus divinitatem; visus est autem et in corpore, secundum quod scriptum est, Post haec in terris visus est, et cum hominibus conversatus est (Baruch III, 38) : unde scio quomodo dictum sit, Videbit omnis caro salutare Dei? Quia videbit Christum, dictum est, nemo dubitet. CAPUT XVII. Sed utrum in corpore Dominum Christum, an sicut erat in principio Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum, hinc ambigitur, hoc quaeritur. Noli me urgere uno testimonio; cito confiteor: Videbit omnis caro salutare Dei. Dicunt hoc esse, Videbit omnis caro Christum Dei. Sed visus est Christus et in carne, non quidem carne mortali, si adhuc illa spiritualis mutatio caro dicenda est; quia et ipse post resurrectionem sic dixit videntibus", + "candidate_score": 0.690864, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_25_27", + "bdc_text": "adsit . Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum . Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen :", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_77", + "psc_text": "videretur, nemo dubitaret carnem visuram esse substantiam Dei; quia, Videbit omnis caro salutare Dei. Quia vero Dominus noster Jesus Christus, et oculis cordis mundis, perfectis, Deo plenis videri potest quantum attinet ad ejus divinitatem; visus est autem et in corpore, secundum quod scriptum est, Post haec in terris visus est, et cum hominibus conversatus est (Baruch III, 38) : unde scio quomodo dictum sit, Videbit omnis caro salutare Dei? Quia videbit Christum, dictum est, nemo dubitet. CAPUT XVII. Sed utrum in corpore Dominum Christum, an sicut erat in principio Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum, hinc ambigitur, hoc quaeritur. Noli me urgere uno testimonio; cito confiteor: Videbit omnis caro salutare Dei. Dicunt hoc esse, Videbit omnis caro Christum Dei. Sed visus est Christus et in carne, non quidem carne mortali, si adhuc illa spiritualis mutatio caro dicenda est; quia et ipse post resurrectionem sic dixit videntibus", + "candidate_score": 0.688466, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_4_6", + "bdc_text": "An non praeferenda est ecclesiarum ędificatio verbosis istis contentionibus - quanquam non adeo philosophica sit sententia , quin cum veritate dici queat , corpus Christi praesens esse in cęna substantialiter , essentialiter , adde etiam corporaliter , modo statim addas , quo de corpore sentias , nempe non palpabili aut locali . An non deus corporaliter habitat in ChristoKol 2 , 9 ; vgl. Joh 1 , 14. , cum tamen deus non sit corpusVgl. unten Z. 11. ?", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_65", + "psc_text": "non potest, corpus etiam per claustra trajecit. Post resurrectionem in loco uno constitutis discipulis suis, subito apparuit ostiis clausis (Joan. XX, 19). Qua nos videre non possumus, ille potuit et intrare. Nemo dicat, Hoc quidem potuit, sed Domini corpus; numquid continuo etiam meum poterit? Et hinc accipe ab Spiritu, qui de Apostolo loquebatur, plenam securitatem. De ipso quippe Domino dictum est: Qui transfigurabit corpus humilitatis nostrae conforme corpori gloriae suae (Philipp. III, 21) . CAPUT XIII. 13. An Deus videbitur per corpus spirituale. Deus non potest videri in loco ad modum corporis. De isto ergo tali corpore, de hujus corporis tanta facilitate, tanta celeritate, tanta sanitate, nihil temere ac praesumenter definire audeat humana fragilitas. Quales erimus, sciemus cum fuerimus. Antequam simus, temerarii non simus, ne illud non simus. Quaerit aliquando humana curiositas, et dicit sibi: Putasne per illud spirituale corpus videbimus Deum? Cito quidem responderi potest: In loco non videtur", + "candidate_score": 0.687035, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_26_28", + "bdc_text": "Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum . Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_65", + "psc_text": "non potest, corpus etiam per claustra trajecit. Post resurrectionem in loco uno constitutis discipulis suis, subito apparuit ostiis clausis (Joan. XX, 19). Qua nos videre non possumus, ille potuit et intrare. Nemo dicat, Hoc quidem potuit, sed Domini corpus; numquid continuo etiam meum poterit? Et hinc accipe ab Spiritu, qui de Apostolo loquebatur, plenam securitatem. De ipso quippe Domino dictum est: Qui transfigurabit corpus humilitatis nostrae conforme corpori gloriae suae (Philipp. III, 21) . CAPUT XIII. 13. An Deus videbitur per corpus spirituale. Deus non potest videri in loco ad modum corporis. De isto ergo tali corpore, de hujus corporis tanta facilitate, tanta celeritate, tanta sanitate, nihil temere ac praesumenter definire audeat humana fragilitas. Quales erimus, sciemus cum fuerimus. Antequam simus, temerarii non simus, ne illud non simus. Quaerit aliquando humana curiositas, et dicit sibi: Putasne per illud spirituale corpus videbimus Deum? Cito quidem responderi potest: In loco non videtur", + "candidate_score": 0.68682, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_25_27", + "bdc_text": "adsit . Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum . Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen :", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_65", + "psc_text": "non potest, corpus etiam per claustra trajecit. Post resurrectionem in loco uno constitutis discipulis suis, subito apparuit ostiis clausis (Joan. XX, 19). Qua nos videre non possumus, ille potuit et intrare. Nemo dicat, Hoc quidem potuit, sed Domini corpus; numquid continuo etiam meum poterit? Et hinc accipe ab Spiritu, qui de Apostolo loquebatur, plenam securitatem. De ipso quippe Domino dictum est: Qui transfigurabit corpus humilitatis nostrae conforme corpori gloriae suae (Philipp. III, 21) . CAPUT XIII. 13. An Deus videbitur per corpus spirituale. Deus non potest videri in loco ad modum corporis. De isto ergo tali corpore, de hujus corporis tanta facilitate, tanta celeritate, tanta sanitate, nihil temere ac praesumenter definire audeat humana fragilitas. Quales erimus, sciemus cum fuerimus. Antequam simus, temerarii non simus, ne illud non simus. Quaerit aliquando humana curiositas, et dicit sibi: Putasne per illud spirituale corpus videbimus Deum? Cito quidem responderi potest: In loco non videtur", + "candidate_score": 0.686308, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_3_5", + "bdc_text": "August 1534 , vgl. oben S. 278f , 43-53. , sed quid facias ? An non praeferenda est ecclesiarum ędificatio verbosis istis contentionibus - quanquam non adeo philosophica sit sententia , quin cum veritate dici queat , corpus Christi praesens esse in cęna substantialiter , essentialiter , adde etiam corporaliter , modo statim addas , quo de corpore sentias , nempe non palpabili aut locali . An non deus corporaliter habitat in ChristoKol 2 , 9 ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_65", + "psc_text": "non potest, corpus etiam per claustra trajecit. Post resurrectionem in loco uno constitutis discipulis suis, subito apparuit ostiis clausis (Joan. XX, 19). Qua nos videre non possumus, ille potuit et intrare. Nemo dicat, Hoc quidem potuit, sed Domini corpus; numquid continuo etiam meum poterit? Et hinc accipe ab Spiritu, qui de Apostolo loquebatur, plenam securitatem. De ipso quippe Domino dictum est: Qui transfigurabit corpus humilitatis nostrae conforme corpori gloriae suae (Philipp. III, 21) . CAPUT XIII. 13. An Deus videbitur per corpus spirituale. Deus non potest videri in loco ad modum corporis. De isto ergo tali corpore, de hujus corporis tanta facilitate, tanta celeritate, tanta sanitate, nihil temere ac praesumenter definire audeat humana fragilitas. Quales erimus, sciemus cum fuerimus. Antequam simus, temerarii non simus, ne illud non simus. Quaerit aliquando humana curiositas, et dicit sibi: Putasne per illud spirituale corpus videbimus Deum? Cito quidem responderi potest: In loco non videtur", + "candidate_score": 0.683226, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_24_26", + "bdc_text": "Scilicet de modo , et qua formaet qua forma am Rande nachgetragen für gestrichenes scilicet quo modo . adsit . Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_65", + "psc_text": "non potest, corpus etiam per claustra trajecit. Post resurrectionem in loco uno constitutis discipulis suis, subito apparuit ostiis clausis (Joan. XX, 19). Qua nos videre non possumus, ille potuit et intrare. Nemo dicat, Hoc quidem potuit, sed Domini corpus; numquid continuo etiam meum poterit? Et hinc accipe ab Spiritu, qui de Apostolo loquebatur, plenam securitatem. De ipso quippe Domino dictum est: Qui transfigurabit corpus humilitatis nostrae conforme corpori gloriae suae (Philipp. III, 21) . CAPUT XIII. 13. An Deus videbitur per corpus spirituale. Deus non potest videri in loco ad modum corporis. De isto ergo tali corpore, de hujus corporis tanta facilitate, tanta celeritate, tanta sanitate, nihil temere ac praesumenter definire audeat humana fragilitas. Quales erimus, sciemus cum fuerimus. Antequam simus, temerarii non simus, ne illud non simus. Quaerit aliquando humana curiositas, et dicit sibi: Putasne per illud spirituale corpus videbimus Deum? Cito quidem responderi potest: In loco non videtur", + "candidate_score": 0.681631, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_27_29", + "bdc_text": "Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam . iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_79", + "psc_text": "tunc vero in judicio venientem cum Angelis suis ad judicandos vivos et mortuos, cum audierint vocem ejus omnes qui sunt in monumentis, et processerint alii ad resurrectionem vitae, alii ad resurrectionem judicii (Joan. V, 28, 29), ipsam formam videbunt, quam pro nobis suscipere dignatus est, non solum justi, sed etiam iniqui, alii ad dexteram, alii ad sinistram; quia et qui occiderunt, videbunt in quem pupugerunt (Joan. XIX, 37) . Videbit ergo omnis caro salutare Dei. Corpus per corpus: quia in vero corpore veniet judicaturus. Sed ad dexteram positis, et in regnum coelorum missis, sic se demonstraturus est, quomodo jam in corpore videbatur: et tamen dicebat, Qui diligit me diligetur a Patre meo; et ego diligam eum, et manifestabo me ipsum illi (Id. XIV, 21) . Hoc Judaeus impius non videbit. Tolletur enim impius, ne videat claritatem Dei (Isai XXVI, 10, sec. LXX) . CAPUT XVIII. 17. Simeon hic oculis vidit", + "candidate_score": 0.681073, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_26", + "bdc_text": "Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_76", + "psc_text": ". 16. Visio Dei an carni promissa. Salutare Dei, Christus per carnem videbitur. Christus in judicio videbitur ab omni carne. Fortassis alicui videatur tam clarum esse testimonium de carne, quam de corde: quia scriptum est, Videbit omnis caro salutare Dei (Luc. III, 6) . Habemus de corde evidentissimum testimonium. Beati mundicordes, quoniam ipsi Deum videbunt. Habemus et de carne, Videbit omnis caro salutare Dei. Jam quis dubitaret visionem Dei carni esse promissam, nisi moveret, quid est salutare Dei? Imo quia non movet, non enim dubii sumus: salutare Dei Christus Dominus est. Dominus itaque noster Jesus Christus si in sola divinitate videretur, nemo dubitaret carnem visuram esse substantiam Dei; quia, Videbit omnis caro salutare Dei. Quia vero Dominus noster Jesus Christus, et oculis cordis mundis, perfectis, Deo plenis videri potest quantum attinet ad ejus divinitatem; visus est autem et in corpore, secundum quod scriptum est, Post haec in terris visus est,", + "candidate_score": 0.680723, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_20_22", + "bdc_text": "substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ? Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_77", + "psc_text": "videretur, nemo dubitaret carnem visuram esse substantiam Dei; quia, Videbit omnis caro salutare Dei. Quia vero Dominus noster Jesus Christus, et oculis cordis mundis, perfectis, Deo plenis videri potest quantum attinet ad ejus divinitatem; visus est autem et in corpore, secundum quod scriptum est, Post haec in terris visus est, et cum hominibus conversatus est (Baruch III, 38) : unde scio quomodo dictum sit, Videbit omnis caro salutare Dei? Quia videbit Christum, dictum est, nemo dubitet. CAPUT XVII. Sed utrum in corpore Dominum Christum, an sicut erat in principio Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum, hinc ambigitur, hoc quaeritur. Noli me urgere uno testimonio; cito confiteor: Videbit omnis caro salutare Dei. Dicunt hoc esse, Videbit omnis caro Christum Dei. Sed visus est Christus et in carne, non quidem carne mortali, si adhuc illa spiritualis mutatio caro dicenda est; quia et ipse post resurrectionem sic dixit videntibus", + "candidate_score": 0.679593, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_27_29", + "bdc_text": "Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam . iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_65", + "psc_text": "non potest, corpus etiam per claustra trajecit. Post resurrectionem in loco uno constitutis discipulis suis, subito apparuit ostiis clausis (Joan. XX, 19). Qua nos videre non possumus, ille potuit et intrare. Nemo dicat, Hoc quidem potuit, sed Domini corpus; numquid continuo etiam meum poterit? Et hinc accipe ab Spiritu, qui de Apostolo loquebatur, plenam securitatem. De ipso quippe Domino dictum est: Qui transfigurabit corpus humilitatis nostrae conforme corpori gloriae suae (Philipp. III, 21) . CAPUT XIII. 13. An Deus videbitur per corpus spirituale. Deus non potest videri in loco ad modum corporis. De isto ergo tali corpore, de hujus corporis tanta facilitate, tanta celeritate, tanta sanitate, nihil temere ac praesumenter definire audeat humana fragilitas. Quales erimus, sciemus cum fuerimus. Antequam simus, temerarii non simus, ne illud non simus. Quaerit aliquando humana curiositas, et dicit sibi: Putasne per illud spirituale corpus videbimus Deum? Cito quidem responderi potest: In loco non videtur", + "candidate_score": 0.678539, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_27_29", + "bdc_text": "Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam . iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_82", + "psc_text": "qui acceptus est a vobis, sic veniet quomodo vidistis eum euntem in coelum » (Act. I, 11). Sic ergo, sic veniet, quomodo abscessit in coelum. Visibilis veniet ad judicium; quia visibilis abscessit in coelum. Nam si visibilis abscessit et invisibilis veniet, quomodo sic veniet? Si autem sic veniet, visibilis ergo veniet; et videbit omnis caro salutare Dei. CAPUT XIX. 18. De difficultate proposita, deque Deo et de corpore futuro spirituali quid tenendum. Non hoc ideo dixi (mementote quantum potestis, ut ea discamus, usquequo invenerimus, quae nondum novimus; quod autem novimus, non opus est ut discamus, sed Domino adjuvante, doceamus): non ergo hoc ideo dixi, quia carnem visuram negavi; sed quia quaerenda sunt testimonia clariora, si forte poterunt inveniri. Nam hoc quod prolatum est, videtis quale sit. Pro nobis enim magis facit, vel pro ipsa veritate, vel pro his qui quasi certo contendunt, carnem non visuram omnino ullo modo Deum, nec", + "candidate_score": 0.678266, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_27_29", + "bdc_text": "Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen : Tibi iam . iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_76", + "psc_text": ". 16. Visio Dei an carni promissa. Salutare Dei, Christus per carnem videbitur. Christus in judicio videbitur ab omni carne. Fortassis alicui videatur tam clarum esse testimonium de carne, quam de corde: quia scriptum est, Videbit omnis caro salutare Dei (Luc. III, 6) . Habemus de corde evidentissimum testimonium. Beati mundicordes, quoniam ipsi Deum videbunt. Habemus et de carne, Videbit omnis caro salutare Dei. Jam quis dubitaret visionem Dei carni esse promissam, nisi moveret, quid est salutare Dei? Imo quia non movet, non enim dubii sumus: salutare Dei Christus Dominus est. Dominus itaque noster Jesus Christus si in sola divinitate videretur, nemo dubitaret carnem visuram esse substantiam Dei; quia, Videbit omnis caro salutare Dei. Quia vero Dominus noster Jesus Christus, et oculis cordis mundis, perfectis, Deo plenis videri potest quantum attinet ad ejus divinitatem; visus est autem et in corpore, secundum quod scriptum est, Post haec in terris visus est,", + "candidate_score": 0.677757, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_3_5", + "bdc_text": "August 1534 , vgl. oben S. 278f , 43-53. , sed quid facias ? An non praeferenda est ecclesiarum ędificatio verbosis istis contentionibus - quanquam non adeo philosophica sit sententia , quin cum veritate dici queat , corpus Christi praesens esse in cęna substantialiter , essentialiter , adde etiam corporaliter , modo statim addas , quo de corpore sentias , nempe non palpabili aut locali . An non deus corporaliter habitat in ChristoKol 2 , 9 ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_971", + "psc_text": "rem nondum videmus. Si autem quod non videmus speramus, per patientiam exspectamus (Rom. VIII, 25) , et per patientiam aedificamur. CAPUT IV. 4. Fundamentum nostrum sursum, non deorsum. Eia ergo, fratres, si resurrexistis cum Christo, quae sursum sunt quaerite, ubi Christus est in dextera Dei sedens: quae sursum sunt sapite, non quae super terram (Coloss. III, 1 et 2) . Ideo enim et Christus fundamentum nostrum ibi positus est, ut sursum versus aedificemur. Sicut enim terrenis molibus construendis, quarum gravia corpora non utique nisi ad ima devergunt, in imo ponitur fundamentum: sic nobis e contrario sursum est positus lapis ille fundamentalis, ut sursum nos rapiat etiam pondere charitatis. Alacriter ergo cum timore et tremore vestram ipsorum salutem operamini. Deus enim est qui operatur in vobis velle et operari pro bona voluntate. Omnia facite sine murmuratione (Philipp. II, 12-14) . Et tanquam lapides vivi coaedificamini in templum Dei (I Petr. II,", + "candidate_score": 0.676931, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_22", + "bdc_text": "Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_41", + "psc_text": "et fidem vestram interrogate. Sanctus Vincentius si formidine tormentorum negaret Christum, videretur corpori pepercisse: quadam autem conditione mortali, corpore solveretur. Quid ageret in resurrectione, cum in aeternum ignem praecipitaretur? Negans Christum, negatur a Christo. Qui negaverit me, inquit, coram hominibus, negabo eum coram Patre meo qui est in coelis (Luc. XII, 9) . Ecce negaret, quiescerent illi tortores, et vulnerato animo sanum esset corpus; imo occiso animo, viveret corpus: quid prodesset in aeternum mortuo brevis corporis vita? Veniret dies, quam commemorat Dominus, quando omnes qui in monumentis sunt, audient vocem ejus, et procedent: sed cum magna differentia. Omnes procedent, sed non omnes ad eamdem rem procedent. Omnes surrecturi, sed non omnes immutandi. Qui enim bene fecerunt, inquit, in resurrectionem vitae; qui autem male, in resurrectionem judicii (Joan. V, 28, 29) . Cum dicit, Omnes qui in monumentis sunt, procul dubio manifestat corporum resurrectionem. Judicium autem cum audis, ne tibi tanquam", + "candidate_score": 0.676414, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_26", + "bdc_text": "Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_77", + "psc_text": "videretur, nemo dubitaret carnem visuram esse substantiam Dei; quia, Videbit omnis caro salutare Dei. Quia vero Dominus noster Jesus Christus, et oculis cordis mundis, perfectis, Deo plenis videri potest quantum attinet ad ejus divinitatem; visus est autem et in corpore, secundum quod scriptum est, Post haec in terris visus est, et cum hominibus conversatus est (Baruch III, 38) : unde scio quomodo dictum sit, Videbit omnis caro salutare Dei? Quia videbit Christum, dictum est, nemo dubitet. CAPUT XVII. Sed utrum in corpore Dominum Christum, an sicut erat in principio Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum, hinc ambigitur, hoc quaeritur. Noli me urgere uno testimonio; cito confiteor: Videbit omnis caro salutare Dei. Dicunt hoc esse, Videbit omnis caro Christum Dei. Sed visus est Christus et in carne, non quidem carne mortali, si adhuc illa spiritualis mutatio caro dicenda est; quia et ipse post resurrectionem sic dixit videntibus", + "candidate_score": 0.675008, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_22_24", + "bdc_text": "Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse . Qua vero de re contenditur ? Scilicet de modo , et qua formaet qua forma am Rande nachgetragen für gestrichenes scilicet quo modo .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_41", + "psc_text": "et fidem vestram interrogate. Sanctus Vincentius si formidine tormentorum negaret Christum, videretur corpori pepercisse: quadam autem conditione mortali, corpore solveretur. Quid ageret in resurrectione, cum in aeternum ignem praecipitaretur? Negans Christum, negatur a Christo. Qui negaverit me, inquit, coram hominibus, negabo eum coram Patre meo qui est in coelis (Luc. XII, 9) . Ecce negaret, quiescerent illi tortores, et vulnerato animo sanum esset corpus; imo occiso animo, viveret corpus: quid prodesset in aeternum mortuo brevis corporis vita? Veniret dies, quam commemorat Dominus, quando omnes qui in monumentis sunt, audient vocem ejus, et procedent: sed cum magna differentia. Omnes procedent, sed non omnes ad eamdem rem procedent. Omnes surrecturi, sed non omnes immutandi. Qui enim bene fecerunt, inquit, in resurrectionem vitae; qui autem male, in resurrectionem judicii (Joan. V, 28, 29) . Cum dicit, Omnes qui in monumentis sunt, procul dubio manifestat corporum resurrectionem. Judicium autem cum audis, ne tibi tanquam", + "candidate_score": 0.674462, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_24_26", + "bdc_text": "Scilicet de modo , et qua formaet qua forma am Rande nachgetragen für gestrichenes scilicet quo modo . adsit . Nunc si dicam adesse substantialiter corpus Christi in cęna nullis praescriptis limitibus , fieri posset , ut suspicareris de carnea quadam corporis praesentia dictum .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_77", + "psc_text": "videretur, nemo dubitaret carnem visuram esse substantiam Dei; quia, Videbit omnis caro salutare Dei. Quia vero Dominus noster Jesus Christus, et oculis cordis mundis, perfectis, Deo plenis videri potest quantum attinet ad ejus divinitatem; visus est autem et in corpore, secundum quod scriptum est, Post haec in terris visus est, et cum hominibus conversatus est (Baruch III, 38) : unde scio quomodo dictum sit, Videbit omnis caro salutare Dei? Quia videbit Christum, dictum est, nemo dubitet. CAPUT XVII. Sed utrum in corpore Dominum Christum, an sicut erat in principio Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum, hinc ambigitur, hoc quaeritur. Noli me urgere uno testimonio; cito confiteor: Videbit omnis caro salutare Dei. Dicunt hoc esse, Videbit omnis caro Christum Dei. Sed visus est Christus et in carne, non quidem carne mortali, si adhuc illa spiritualis mutatio caro dicenda est; quia et ipse post resurrectionem sic dixit videntibus", + "candidate_score": 0.673708, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_2_4", + "bdc_text": "Et nos optaremus sententiam de sacramento minus philosophicam Zwick , der offenbar auf nicht mehr erhaltene Briefe Bullingers und Pellikans ( unten Z. 34 ) antwortet , verteidigt hier die Württemberger ( oder Stuttgarter ) Konkordie vom 2 . August 1534 , vgl. oben S. 278f , 43-53. , sed quid facias ? An non praeferenda est ecclesiarum ędificatio verbosis istis contentionibus - quanquam non adeo philosophica sit sententia , quin cum veritate dici queat , corpus Christi praesens esse in cęna substantialiter , essentialiter , adde etiam corporaliter , modo statim addas , quo de corpore sentias , nempe non palpabili aut locali .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_75", + "psc_text": "XVI. Teneamus istam indeclinabilem confessionem. Non est simile offendere in creaturam, et offendere in Creatorem. Certe qualitates creaturarum disserendo quaeramus, et si in aliquo fallimur, in quod pervenimus in eo ambulemus. Tunc enim si quid aliter sapimus, et hoc nobis Deus revelabit (Philipp. III, 15 16,). Unde hesterno die diutius disputavimus. Beati mundicordes, quoniam ipsi Deum videbunt (Matth. V, 8) . Nos mundandis cordibus modis omnibus instemus, omni conatu invigilemus; omni prece, quantum possumus, impetremus, ut cor mundemus. Et si de his quae forinsecus sunt cogitamus: Mundate, ait, quae intus sunt, et quae foris sunt mundata erunt (Id. XXIII, 26) . 16. Visio Dei an carni promissa. Salutare Dei, Christus per carnem videbitur. Christus in judicio videbitur ab omni carne. Fortassis alicui videatur tam clarum esse testimonium de carne, quam de corde: quia scriptum est, Videbit omnis caro salutare Dei (Luc. III, 6) . Habemus de corde evidentissimum testimonium. Beati", + "candidate_score": 0.671147, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_99_101", + "bdc_text": "oder wenigstens diesbezügliche Bibel- und Kirchenväterstellen und dazu vielleicht die in Anm. 36 erwähnten Seiten - im voraus erhalten hat. expectas , fac , sciam . Alioqui manebit apud me . Calamum hębraicum conor parare , qualem vellet LeoVon Leo Jud ist aus dieser Zeit kein Brief an Johannes Zwick erhalten. , sed non succedit .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_256", + "psc_text": "enim exspectabant Judaei; quia et in ipsis Prophetis, quos et ipsi legerunt, praenuntiatus est Christus. Exspectabant absentem, occiderunt praesentem: cum putant non esse ipsum, defecerunt ipsi, et mansit ipse. Non tamen omnes defecerunt, et de Judaeis multi crediderunt. Ergo quia Christus exspectabatur; videte gloriam Joannis: cum enim in illo adverteretur tanta gratia, cum baptizaret in poenitentia, et pararet viam Domino velut praemissus metator, miserunt ad illum Judaei, et dixerunt, Quis es tu? Numquid tu Elias, aut propheta? aut tu es Christus? Non sum, inquit, Christus, nec Elias, nec propheta. Et tu, inquiunt, quis es? Ego sum, inquit, vox clamantis in eremo (Joan. I, 21-23) . Joannes respondit Judaeis quaerentibus quis esset, et jam putare incipientibus quod ipse esset Christus, Ego vox clamantis in eremo. Audistis, si intenti fuistis, lectionem propheticam, quae primo recitata est. Ibi scriptum est: « Vox clamantis in eremo, Parate viam Domino, rectas facite semitas ejus. Omnis", + "candidate_score": 0.669962, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_22", + "bdc_text": "Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_77", + "psc_text": "videretur, nemo dubitaret carnem visuram esse substantiam Dei; quia, Videbit omnis caro salutare Dei. Quia vero Dominus noster Jesus Christus, et oculis cordis mundis, perfectis, Deo plenis videri potest quantum attinet ad ejus divinitatem; visus est autem et in corpore, secundum quod scriptum est, Post haec in terris visus est, et cum hominibus conversatus est (Baruch III, 38) : unde scio quomodo dictum sit, Videbit omnis caro salutare Dei? Quia videbit Christum, dictum est, nemo dubitet. CAPUT XVII. Sed utrum in corpore Dominum Christum, an sicut erat in principio Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum, hinc ambigitur, hoc quaeritur. Noli me urgere uno testimonio; cito confiteor: Videbit omnis caro salutare Dei. Dicunt hoc esse, Videbit omnis caro Christum Dei. Sed visus est Christus et in carne, non quidem carne mortali, si adhuc illa spiritualis mutatio caro dicenda est; quia et ipse post resurrectionem sic dixit videntibus", + "candidate_score": 0.668931, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_29", + "bdc_text": "iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_190", + "psc_text": "cruces. Crux Christi, tribunal judicis. Illud ergo praecipue commonendi estis, quod assidue commoneri, et semper cogitare debetis, quod martyrem Dei non facit poena, sed causa. Justitia enim nostra, non cruciatibus, delectatur Deus: nec quaeritur in omnipotentis veracisque judicio, quid quisque patiatur, sed quare patiatur. Ut enim cruce dominica nos signemus, non fecit hoc Domini poena, sed causa. Nam si poena hoc fecisset, hoc et latronum similis poena valuisset. Unus locus erat trium crucifixorum, in medio Dominus, qui inter iniquos deputatus est (Isai. LIII, 12) . Duos latrones hinc atque inde posuerunt: sed causam similem non habuerunt. Lateribus pendentis adjungebantur, sed longe separabantur. Illos facinora sua, illum crucifixerunt nostra. Verumtamen etiam in uno ipsorum satis apparuit, quantum valeret, non cruciatus pendentis, sed pietas confitentis. Acquisivit latro in dolore, quod Petrus perdiderat in timore: scelus admisit, crucem ascendit; causam mutavit, paradisum comparavit. Meruit omnino causam mutare, qui non contempsit in Christo similitudinem", + "candidate_score": 0.668446, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_20_22", + "bdc_text": "substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ? Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_83", + "psc_text": "ergo hoc ideo dixi, quia carnem visuram negavi; sed quia quaerenda sunt testimonia clariora, si forte poterunt inveniri. Nam hoc quod prolatum est, videtis quale sit. Pro nobis enim magis facit, vel pro ipsa veritate, vel pro his qui quasi certo contendunt, carnem non visuram omnino ullo modo Deum, nec in resurrectione mortuorum. Nos hinc non contendimus, sed repetendo acutos commemoramus, tardis inculcamus. Licet multis taediosi simus, dicimus tamen. Deus non videtur in loco, quia non est corpus; quia ubique totus est, quia non in parte minor, et in parte major est. Hoc firmissime teneamus. Si autem caro illa tantam acceperit mutationem, ut possit per eam videri quod non videtur in loco; omnino ita sit. Sed quaerendum est, unde doceatur. Et si nondum docetur, nondum negetur; sed certe vel dubitetur. Ita tamen ut carnem resurrecturam non dubitetur, spirituale corpus futurum ex animali non dubitetur, corruptibile hoc et mortale hoc induere", + "candidate_score": 0.66817, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_20_22", + "bdc_text": "substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ? Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_76", + "psc_text": ". 16. Visio Dei an carni promissa. Salutare Dei, Christus per carnem videbitur. Christus in judicio videbitur ab omni carne. Fortassis alicui videatur tam clarum esse testimonium de carne, quam de corde: quia scriptum est, Videbit omnis caro salutare Dei (Luc. III, 6) . Habemus de corde evidentissimum testimonium. Beati mundicordes, quoniam ipsi Deum videbunt. Habemus et de carne, Videbit omnis caro salutare Dei. Jam quis dubitaret visionem Dei carni esse promissam, nisi moveret, quid est salutare Dei? Imo quia non movet, non enim dubii sumus: salutare Dei Christus Dominus est. Dominus itaque noster Jesus Christus si in sola divinitate videretur, nemo dubitaret carnem visuram esse substantiam Dei; quia, Videbit omnis caro salutare Dei. Quia vero Dominus noster Jesus Christus, et oculis cordis mundis, perfectis, Deo plenis videri potest quantum attinet ad ejus divinitatem; visus est autem et in corpore, secundum quod scriptum est, Post haec in terris visus est,", + "candidate_score": 0.667712, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_22", + "bdc_text": "Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_76", + "psc_text": ". 16. Visio Dei an carni promissa. Salutare Dei, Christus per carnem videbitur. Christus in judicio videbitur ab omni carne. Fortassis alicui videatur tam clarum esse testimonium de carne, quam de corde: quia scriptum est, Videbit omnis caro salutare Dei (Luc. III, 6) . Habemus de corde evidentissimum testimonium. Beati mundicordes, quoniam ipsi Deum videbunt. Habemus et de carne, Videbit omnis caro salutare Dei. Jam quis dubitaret visionem Dei carni esse promissam, nisi moveret, quid est salutare Dei? Imo quia non movet, non enim dubii sumus: salutare Dei Christus Dominus est. Dominus itaque noster Jesus Christus si in sola divinitate videretur, nemo dubitaret carnem visuram esse substantiam Dei; quia, Videbit omnis caro salutare Dei. Quia vero Dominus noster Jesus Christus, et oculis cordis mundis, perfectis, Deo plenis videri potest quantum attinet ad ejus divinitatem; visus est autem et in corpore, secundum quod scriptum est, Post haec in terris visus est,", + "candidate_score": 0.66594, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_29", + "bdc_text": "iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_79", + "psc_text": "tunc vero in judicio venientem cum Angelis suis ad judicandos vivos et mortuos, cum audierint vocem ejus omnes qui sunt in monumentis, et processerint alii ad resurrectionem vitae, alii ad resurrectionem judicii (Joan. V, 28, 29), ipsam formam videbunt, quam pro nobis suscipere dignatus est, non solum justi, sed etiam iniqui, alii ad dexteram, alii ad sinistram; quia et qui occiderunt, videbunt in quem pupugerunt (Joan. XIX, 37) . Videbit ergo omnis caro salutare Dei. Corpus per corpus: quia in vero corpore veniet judicaturus. Sed ad dexteram positis, et in regnum coelorum missis, sic se demonstraturus est, quomodo jam in corpore videbatur: et tamen dicebat, Qui diligit me diligetur a Patre meo; et ego diligam eum, et manifestabo me ipsum illi (Id. XIV, 21) . Hoc Judaeus impius non videbit. Tolletur enim impius, ne videat claritatem Dei (Isai XXVI, 10, sec. LXX) . CAPUT XVIII. 17. Simeon hic oculis vidit", + "candidate_score": 0.66484, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_4", + "bdc_text": "An non praeferenda est ecclesiarum ędificatio verbosis istis contentionibus - quanquam non adeo philosophica sit sententia , quin cum veritate dici queat , corpus Christi praesens esse in cęna substantialiter , essentialiter , adde etiam corporaliter , modo statim addas , quo de corpore sentias , nempe non palpabili aut locali .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_65", + "psc_text": "non potest, corpus etiam per claustra trajecit. Post resurrectionem in loco uno constitutis discipulis suis, subito apparuit ostiis clausis (Joan. XX, 19). Qua nos videre non possumus, ille potuit et intrare. Nemo dicat, Hoc quidem potuit, sed Domini corpus; numquid continuo etiam meum poterit? Et hinc accipe ab Spiritu, qui de Apostolo loquebatur, plenam securitatem. De ipso quippe Domino dictum est: Qui transfigurabit corpus humilitatis nostrae conforme corpori gloriae suae (Philipp. III, 21) . CAPUT XIII. 13. An Deus videbitur per corpus spirituale. Deus non potest videri in loco ad modum corporis. De isto ergo tali corpore, de hujus corporis tanta facilitate, tanta celeritate, tanta sanitate, nihil temere ac praesumenter definire audeat humana fragilitas. Quales erimus, sciemus cum fuerimus. Antequam simus, temerarii non simus, ne illud non simus. Quaerit aliquando humana curiositas, et dicit sibi: Putasne per illud spirituale corpus videbimus Deum? Cito quidem responderi potest: In loco non videtur", + "candidate_score": 0.661971, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_6", + "bdc_text": "vgl. Joh 1 , 14. , cum tamen deus non sit corpusVgl. unten Z. 11. ?", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_65", + "psc_text": "non potest, corpus etiam per claustra trajecit. Post resurrectionem in loco uno constitutis discipulis suis, subito apparuit ostiis clausis (Joan. XX, 19). Qua nos videre non possumus, ille potuit et intrare. Nemo dicat, Hoc quidem potuit, sed Domini corpus; numquid continuo etiam meum poterit? Et hinc accipe ab Spiritu, qui de Apostolo loquebatur, plenam securitatem. De ipso quippe Domino dictum est: Qui transfigurabit corpus humilitatis nostrae conforme corpori gloriae suae (Philipp. III, 21) . CAPUT XIII. 13. An Deus videbitur per corpus spirituale. Deus non potest videri in loco ad modum corporis. De isto ergo tali corpore, de hujus corporis tanta facilitate, tanta celeritate, tanta sanitate, nihil temere ac praesumenter definire audeat humana fragilitas. Quales erimus, sciemus cum fuerimus. Antequam simus, temerarii non simus, ne illud non simus. Quaerit aliquando humana curiositas, et dicit sibi: Putasne per illud spirituale corpus videbimus Deum? Cito quidem responderi potest: In loco non videtur", + "candidate_score": 0.658838, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_127_129", + "bdc_text": "et liberis . Parcite liturisVgl. unten S. 372 , 20f mit Anm. 14-16 . . Audio te , Pellicanum , brevi profecturum Sanctogallum Pelli kan hatte auf Bitten Froschauers ein ausführliches Register zu Vadians «Epitome» ausgearbeitet , wie er diesem am 1 .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_806", + "psc_text": "reliquias Stephani. Exspectat Sanctitas vestra scire quid hodie in isto loco positum sit. Reliquiae sunt primi et beatissimi martyris Stephani. Audistis, cum passionis ejus lectio legeretur de libro canonico Actuum Apostolorum, quemadmodum lapidatus sit a Judaeis, quemadmodum Domino commendaverit spiritum suum, quemadmodum etiam in extremo genibus fixis oraverit pro lapidatoribus suis (Act. VII). Hujus corpus ex illo usque ad ista tempora latuit; nuper autem apparuit, sicut solent apparere sanctorum corpora martyrum, revelatione Dei, quando placuit Creatori. Sic ante aliquot annos, nobis juvenibus apud Mediolanum constitutis, apparuerunt corpora sanctorum martyrum Gervasii et Protasii. Scitis quod Gervasius et Protasius longe posterius passi sunt, quam beatissimus Stephanus. Quare ergo illorum prius, et hujus postea? Nemo disputet: voluntas Dei fidem quaerit, non quaestionem. Verum autem revelatum fuit ei, qui res ipsas inventas monstravit. Praecedentibus enim signis locus demonstratus est; et quomodo fuerat revelatum, sic et inventum est. Multi inde reliquias acceperunt, quia Deus voluit,", + "candidate_score": 0.650284, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_128_130", + "bdc_text": "Parcite liturisVgl. unten S. 372 , 20f mit Anm. 14-16 . . Audio te , Pellicanum , brevi profecturum Sanctogallum Pelli kan hatte auf Bitten Froschauers ein ausführliches Register zu Vadians «Epitome» ausgearbeitet , wie er diesem am 1 . September 1534 mitteilte ( Vadian BW V 187 ;", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_806", + "psc_text": "reliquias Stephani. Exspectat Sanctitas vestra scire quid hodie in isto loco positum sit. Reliquiae sunt primi et beatissimi martyris Stephani. Audistis, cum passionis ejus lectio legeretur de libro canonico Actuum Apostolorum, quemadmodum lapidatus sit a Judaeis, quemadmodum Domino commendaverit spiritum suum, quemadmodum etiam in extremo genibus fixis oraverit pro lapidatoribus suis (Act. VII). Hujus corpus ex illo usque ad ista tempora latuit; nuper autem apparuit, sicut solent apparere sanctorum corpora martyrum, revelatione Dei, quando placuit Creatori. Sic ante aliquot annos, nobis juvenibus apud Mediolanum constitutis, apparuerunt corpora sanctorum martyrum Gervasii et Protasii. Scitis quod Gervasius et Protasius longe posterius passi sunt, quam beatissimus Stephanus. Quare ergo illorum prius, et hujus postea? Nemo disputet: voluntas Dei fidem quaerit, non quaestionem. Verum autem revelatum fuit ei, qui res ipsas inventas monstravit. Praecedentibus enim signis locus demonstratus est; et quomodo fuerat revelatum, sic et inventum est. Multi inde reliquias acceperunt, quia Deus voluit,", + "candidate_score": 0.640828, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_27", + "bdc_text": "Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen :", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_72", + "psc_text": "non vident, quia radii ad longe posita non perveniunt; si autem ad eos aliquid propinquius admoveris, nisi sit intervallum aliquod inter oculos videntis et corpus quod videtur, videri omnino non potest; nam si propius admovendo oculos ipsos, quibus aliquid videtur, contingas, perdito spatio amittitur visio: hoc ergo dico, quoniam tales oculi, qui nonnisi per intervalla et spatia locorum vident quidquid vident, nec nunc possunt videre Deum, nec tunc poterunt, quia ille non est in loco. Aut ergo aliud erit quod videre possint, et quod in loco videri non potest: aut si manebit in eis non posse videre nisi in loco, non videbunt eum qui non est in loco. CAPUT XV. 15. De corpore spirituali, deque invisibili Dei natura quid jam certum. Hoc autem donec de spirituali corpore diligentius requiratur, quod aut intelligatur aut recte credatur, teneamus corpus resurrecturum, teneamus formam corporis nostri, hanc futuram, quam vel Christus exhibuit, vel in", + "candidate_score": 0.63114, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_27", + "bdc_text": "Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen :", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_73", + "psc_text": "non videbunt eum qui non est in loco. CAPUT XV. 15. De corpore spirituali, deque invisibili Dei natura quid jam certum. Hoc autem donec de spirituali corpore diligentius requiratur, quod aut intelligatur aut recte credatur, teneamus corpus resurrecturum, teneamus formam corporis nostri, hanc futuram, quam vel Christus exhibuit, vel in occulto promisit. Teneamus corpus spirituale futurum, non animale, sicut nunc est. Evidenter enim expressum est, et contradici non potest: Seminatur corpus animale, resurget corpus spirituale (I Cor. XV, 44) . Teneamus Patrem et Filium et Spiritum sanctum natura propria, substantia propria, pariter et aequaliter esse invisibilem, quia pariter et aequaliter credimus immortalem, pariter et aequaliter credimus incorruptibilem. Uno autem loco simul haec posuit Apostolus: Regi autem saeculorum, immortali, invisibili, incorruptibili, soli Deo, honor et gloria in saecula saeculorum. Amen. (I Tim. I, 17) . Deus solus, Pater et Filius et Spiritus sanctus, immortalis, invisibilis, incorruptibilis: non modo invisibilis, et postea", + "candidate_score": 0.629599, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_65_67", + "bdc_text": "RGG I 34-37 , bes. 36 , und Joachim Staedtke , in : TRE I 110-113. . Ergo , ut hac de re nichil convertitur , ita nihil quoque illusum est Ambrosio ab impiis Lutheranis , ut tuisPellikans .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_918", + "psc_text": "Sed in mercede tu nihil agis; in opere non solus agis. Corona tibi ab ipso est; opus autem abs te est, sed non nisi ipso adjuvante. Cum autem Paulus apostolus, prius Saulus, crudelissimus esset et immanissimus persecutor, nihil omnino boni merebatur, imo merebatur plurimum mali: merebatur enim damnari, non eligi. Et ecce subito, cum mala faceret, et mala mereretur, una coelesti voce prosternitur: persecutor dejicitur, praedicator erigitur. Audi eum hoc ipsum confitentem: Qui prius fui blasphemus, et persecutor, et injuriosus; sed misericordiam consecutus sum (I Tim, I, 13) . Numquid ibi dixit, Reddet mihi justus judex? Misericordiam, inquit, consecutus sum: mala merebar, bona accepi. Non secundum peccata nostra fecit nobis. Misericordiam consecutus sum. Debita mihi non sunt reddita. Si enim debita redderentur, supplicium redderetur. Non, inquit, accepi quod debebatur: sed misericordiam consecutus sum. Non secundum peccata nostra fecit nobis. CAPUT III. 3. Pauli mutatio. Prophetia Jacob in Paulo impleta.--Quantum distat", + "candidate_score": 0.629133, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_129_131", + "bdc_text": "Audio te , Pellicanum , brevi profecturum Sanctogallum Pelli kan hatte auf Bitten Froschauers ein ausführliches Register zu Vadians «Epitome» ausgearbeitet , wie er diesem am 1 . September 1534 mitteilte ( Vadian BW V 187 ; vgl . ferner oben S. 282 , Anm. 77 ) .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_806", + "psc_text": "reliquias Stephani. Exspectat Sanctitas vestra scire quid hodie in isto loco positum sit. Reliquiae sunt primi et beatissimi martyris Stephani. Audistis, cum passionis ejus lectio legeretur de libro canonico Actuum Apostolorum, quemadmodum lapidatus sit a Judaeis, quemadmodum Domino commendaverit spiritum suum, quemadmodum etiam in extremo genibus fixis oraverit pro lapidatoribus suis (Act. VII). Hujus corpus ex illo usque ad ista tempora latuit; nuper autem apparuit, sicut solent apparere sanctorum corpora martyrum, revelatione Dei, quando placuit Creatori. Sic ante aliquot annos, nobis juvenibus apud Mediolanum constitutis, apparuerunt corpora sanctorum martyrum Gervasii et Protasii. Scitis quod Gervasius et Protasius longe posterius passi sunt, quam beatissimus Stephanus. Quare ergo illorum prius, et hujus postea? Nemo disputet: voluntas Dei fidem quaerit, non quaestionem. Verum autem revelatum fuit ei, qui res ipsas inventas monstravit. Praecedentibus enim signis locus demonstratus est; et quomodo fuerat revelatum, sic et inventum est. Multi inde reliquias acceperunt, quia Deus voluit,", + "candidate_score": 0.628683, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_27", + "bdc_text": "Hoc ne suspiceris , modum praesentiae praescribo , que scilicet sit non secundum hoc corpuscorpus am Rande nachgetragen. , quod est palpabile et locale , vobisVor vobis gestrichen :", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_83", + "psc_text": "ergo hoc ideo dixi, quia carnem visuram negavi; sed quia quaerenda sunt testimonia clariora, si forte poterunt inveniri. Nam hoc quod prolatum est, videtis quale sit. Pro nobis enim magis facit, vel pro ipsa veritate, vel pro his qui quasi certo contendunt, carnem non visuram omnino ullo modo Deum, nec in resurrectione mortuorum. Nos hinc non contendimus, sed repetendo acutos commemoramus, tardis inculcamus. Licet multis taediosi simus, dicimus tamen. Deus non videtur in loco, quia non est corpus; quia ubique totus est, quia non in parte minor, et in parte major est. Hoc firmissime teneamus. Si autem caro illa tantam acceperit mutationem, ut possit per eam videri quod non videtur in loco; omnino ita sit. Sed quaerendum est, unde doceatur. Et si nondum docetur, nondum negetur; sed certe vel dubitetur. Ita tamen ut carnem resurrecturam non dubitetur, spirituale corpus futurum ex animali non dubitetur, corruptibile hoc et mortale hoc induere", + "candidate_score": 0.62841, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_129", + "bdc_text": "Audio te , Pellicanum , brevi profecturum Sanctogallum Pelli kan hatte auf Bitten Froschauers ein ausführliches Register zu Vadians «Epitome» ausgearbeitet , wie er diesem am 1 .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_806", + "psc_text": "reliquias Stephani. Exspectat Sanctitas vestra scire quid hodie in isto loco positum sit. Reliquiae sunt primi et beatissimi martyris Stephani. Audistis, cum passionis ejus lectio legeretur de libro canonico Actuum Apostolorum, quemadmodum lapidatus sit a Judaeis, quemadmodum Domino commendaverit spiritum suum, quemadmodum etiam in extremo genibus fixis oraverit pro lapidatoribus suis (Act. VII). Hujus corpus ex illo usque ad ista tempora latuit; nuper autem apparuit, sicut solent apparere sanctorum corpora martyrum, revelatione Dei, quando placuit Creatori. Sic ante aliquot annos, nobis juvenibus apud Mediolanum constitutis, apparuerunt corpora sanctorum martyrum Gervasii et Protasii. Scitis quod Gervasius et Protasius longe posterius passi sunt, quam beatissimus Stephanus. Quare ergo illorum prius, et hujus postea? Nemo disputet: voluntas Dei fidem quaerit, non quaestionem. Verum autem revelatum fuit ei, qui res ipsas inventas monstravit. Praecedentibus enim signis locus demonstratus est; et quomodo fuerat revelatum, sic et inventum est. Multi inde reliquias acceperunt, quia Deus voluit,", + "candidate_score": 0.626057, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_122", + "bdc_text": "Dolet mihi certe , si quid ab illo , scilicet Mötelinoscilicet Mötelino am Rande nachgetragen. , gestum est , cuius non potest honestissimam rationem reddere .", + "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_922", + "psc_text": "quid? Nolo recordari: imo recorder hominis nequitiam, ut approbem Dei misericordiam. A quo patiebatur Christus, patitur pro Christo: fit Paulus ex Saulo; fit verus testis ex falso. Qui spargebat, colligit: qui oppugnabat, defendit. Unde hoc Saulo, quod dicimus? Ipsum audiamus. Quaeritis, inquit, unde hoc mihi? Non est, inquit, hoc a me: Misericordiam consecutus sum. Non est, inquit, mihi hoc a me: Misericordiam consecutus sum. Quid retribuam Domino pro omnibus quae retribuit mihi? Retribuit enim, sed non mala pro malis: retribuit plane, sed non mala pro malis; retribuit bona pro malis. Quid ergo retribuam? Calicem salutaris accipiam (Psal. CXV, 12, 13) . Certe retribuebas? Accipis: adhuc accipis. Sed modo plane propinquante passione, retribuam bona pro bonis, non bona pro malis. Prius ergo Dominus debebat mala pro malis: noluit autem retribuere mala pro malis, sed retribuit bona pro malis. Retribuendo bona pro malis, invenit quomodo retribueret bona pro bonis. CAPUT V. 5.", + "candidate_score": 0.574067, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 16, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "040_Augustinus-Hipponensis_Sermo-I-de-symbolo", + "max_score": 0.703235, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_29_31", + "bdc_text": "iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 . iuxta spiritum . Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ?", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_Sermo-I-de-symbolo_window_31", + "psc_text": "Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est a constitutione mundi. Sinistris quid? Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus (Matth. XXV, 34, 41) . Sic judicabuntur a Christo vivi et mortui. Dicta est prima sine tempore nativitas Christi, dicta est alia in plenitudine temporis de virgine nativitas Christi, dicta est passio Christi, dictum est judicium Christi. Totum dictum est, quod dicendum erat de Christo, Filio Dei unico, Domino nostro: sed nondum perfecta est Trinitas. CAPUT V. 13. Spiritum sanctum esse Deum. Sequitur in Symbolo, Et in Spiritum sanctum. Ista Trinitas unus Deus, una natura, una substantia, una potentia, summa aequalitas, nulla divisio, nulla diversitas, perpetua charitas. Vultis nosse quod Deus est Spiritus sanctus? Baptizamini, et templum ejus eritis. Apostolus dicit, Nescitis quia corpora vestra templum in vobis est Spiritus sancti, quem habetis a Deo (I Cor. VI, 19) ? Templum habet Deus: nam", + "candidate_score": 0.703235, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_28_30", + "bdc_text": "Tibi iam . iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 . iuxta spiritum .", + "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_Sermo-I-de-symbolo_window_31", + "psc_text": "Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est a constitutione mundi. Sinistris quid? Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus (Matth. XXV, 34, 41) . Sic judicabuntur a Christo vivi et mortui. Dicta est prima sine tempore nativitas Christi, dicta est alia in plenitudine temporis de virgine nativitas Christi, dicta est passio Christi, dictum est judicium Christi. Totum dictum est, quod dicendum erat de Christo, Filio Dei unico, Domino nostro: sed nondum perfecta est Trinitas. CAPUT V. 13. Spiritum sanctum esse Deum. Sequitur in Symbolo, Et in Spiritum sanctum. Ista Trinitas unus Deus, una natura, una substantia, una potentia, summa aequalitas, nulla divisio, nulla diversitas, perpetua charitas. Vultis nosse quod Deus est Spiritus sanctus? Baptizamini, et templum ejus eritis. Apostolus dicit, Nescitis quia corpora vestra templum in vobis est Spiritus sancti, quem habetis a Deo (I Cor. VI, 19) ? Templum habet Deus: nam", + "candidate_score": 0.683585, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 17, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis", + "max_score": 0.703084, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_34_36", + "bdc_text": "«Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 . addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. :", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_253", + "psc_text": "51) . Sicut studiosi autem et bene vigilantes verba dominica attendite, ut proficiatis et legere et audire noveritis. Eumdem, inquit, cibum spiritualem manducaverunt. Quid est, eumdem, nisi quia eum quem etiam nos? Video aliquantum esse ad promendum explicandumque difficile quod dicere institui: sed adjuvabor benevolentia vestra, haec mihi a Domino impetret facultatem. Eumdem, inquit, cibum spiritualem manducaverunt. Suffecerat ut diceret, Cibum spiritualem manducaverunt. Eumdem, inquit. Eumdem non invenio quomodo intelligam, nisi eum quem manducamus et nos. Quid ergo, ait aliquis, hoc erat manna illud, quod ego nunc accipio? Ergo nihil modo venit, si ante jam fuit. Ergo evacuatum est scandalum crucis. Quomodo ergo eumdem, nisi quia addidit spiritualem? Nam qui manna illud sic acceperunt, ut tantummodo indigentiae suae corporali satisfieri putarent, et ventrem suum pasci, non mentem; nihil magnum manducaverunt, factum satis est eorum indigentiae. Alios Deus pavit, aliis aliquid nuntiavit. Hi tales cibum corporalem manducaverunt, non cibum spiritualem. Quos", + "candidate_score": 0.703084, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_31_33", + "bdc_text": "Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ? Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_30", + "psc_text": "X. 12. Christus in Scripturis enuntiatus tribus modis. Christus et Ecclesia unus Christus. Sic ergo aliquando in Scripturis insinuatur Christus, ut intelligas Verbum aequale Patri. Sic aliquando, ut intelligas mediatorem; cum Verbum caro factum est, ut habitaret in nobis (Joan. I, 14) : cum ille unigenitus per quem facta sunt omnia, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo, sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens, factus obediens usque ad mortem, mortem autem crucis (Philipp. II, 6-8) . Sic autem aliquando, ut intelligas caput et corpus, exponente ipso Apostolo apertissime quod dictum est de viro et uxore in Genesi, Erunt, inquit, duo in carne una. Videte ipsum exponentem, ut non conjecturis nostris aliquid ausi dicere videamur. Erunt enim, inquit, duo in carne una: et addidit, Sacramentum hoc magnum est. Et ne adhuc putaret quisquam in viro esse et uxore secundum naturalem utriusque sexus copulationem corporalemque mixturam: Ego autem dico, inquit, in Christo", + "candidate_score": 0.683193, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_19_21", + "bdc_text": "Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 . substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ?", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_30", + "psc_text": "X. 12. Christus in Scripturis enuntiatus tribus modis. Christus et Ecclesia unus Christus. Sic ergo aliquando in Scripturis insinuatur Christus, ut intelligas Verbum aequale Patri. Sic aliquando, ut intelligas mediatorem; cum Verbum caro factum est, ut habitaret in nobis (Joan. I, 14) : cum ille unigenitus per quem facta sunt omnia, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo, sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens, factus obediens usque ad mortem, mortem autem crucis (Philipp. II, 6-8) . Sic autem aliquando, ut intelligas caput et corpus, exponente ipso Apostolo apertissime quod dictum est de viro et uxore in Genesi, Erunt, inquit, duo in carne una. Videte ipsum exponentem, ut non conjecturis nostris aliquid ausi dicere videamur. Erunt enim, inquit, duo in carne una: et addidit, Sacramentum hoc magnum est. Et ne adhuc putaret quisquam in viro esse et uxore secundum naturalem utriusque sexus copulationem corporalemque mixturam: Ego autem dico, inquit, in Christo", + "candidate_score": 0.680823, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_32_34", + "bdc_text": "Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_253", + "psc_text": "51) . Sicut studiosi autem et bene vigilantes verba dominica attendite, ut proficiatis et legere et audire noveritis. Eumdem, inquit, cibum spiritualem manducaverunt. Quid est, eumdem, nisi quia eum quem etiam nos? Video aliquantum esse ad promendum explicandumque difficile quod dicere institui: sed adjuvabor benevolentia vestra, haec mihi a Domino impetret facultatem. Eumdem, inquit, cibum spiritualem manducaverunt. Suffecerat ut diceret, Cibum spiritualem manducaverunt. Eumdem, inquit. Eumdem non invenio quomodo intelligam, nisi eum quem manducamus et nos. Quid ergo, ait aliquis, hoc erat manna illud, quod ego nunc accipio? Ergo nihil modo venit, si ante jam fuit. Ergo evacuatum est scandalum crucis. Quomodo ergo eumdem, nisi quia addidit spiritualem? Nam qui manna illud sic acceperunt, ut tantummodo indigentiae suae corporali satisfieri putarent, et ventrem suum pasci, non mentem; nihil magnum manducaverunt, factum satis est eorum indigentiae. Alios Deus pavit, aliis aliquid nuntiavit. Hi tales cibum corporalem manducaverunt, non cibum spiritualem. Quos", + "candidate_score": 0.679613, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84_86", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» : «De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_534", + "psc_text": "et sanguis regnum Dei non possidebit. Audistis, cum Apostolus legeretur. Dicimus carnem resurgere, et clamat Apostolus, Caro et sanguis regnum Dei non possidebit. Ergo contra Apostolum praedicamus, aut ipse contra Evangelium praedicavit? Evangelium divina voce testatur, Verbum caro factum est, et habitavit in nobis (Joan. I, 14) . Si caro factum est, vera caro factum est. Nam si non vera caro, nec caro. Sicut vera caro Mariae, vera caro Christi, quae inde suscepta est. Haec vera caro comprehensa, flagellata, colaphizata, suspensa; haec vera caro mortua, haec vera caro sepulta est; haec vera caro a morte etiam resurrexit. Reddunt testimonia cicatrices: vident oculi discipulorum, et adhuc fluctuat admiratio; compalpat manus, ne dubitet animus. Contra tantam evidentiam, fratres, quam hoc modo poluit Dominus noster Jesus Christus persuadere discipulis eam per orbem terrarum praedicaturis; contra hanc evidentiam pugnare videtur Apostolus, dicens: Caro et sanguis regnum Dei non possidebit? 14. Solvitur quaestio. Prima expositio", + "candidate_score": 0.675068, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_31", + "bdc_text": "Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ?", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_573", + "psc_text": "Apostolus loquitur: Si autem Christus in vobis, corpus quidem mortuum est propter peccatum, spiritus autem vita est propter justitiam. Ecce jam resurrectio spiritus per justitiam facta intelligitur: vide utrum speranda sit etiam corporis resurrectio. Mortale enim corpus noluit appellare mortale, sed mortuum; et tamen hoc se significasse in consequentibus aperit. Sequitur itaque, et dicit: Si ergo spiritus ejus qui suscitavit Jesum a mortuis, habitat in vobis; qui suscitavit Dominum nostrum Jesum, vivificabit et mortalia corpora vestra per habitantem Spiritum ejus in vobis (Rom. VIII, 10, 11) . Quapropter illi circa veritatem aberraverunt, unam negaverunt resurrectionem. Si enim omni modo eam negarent, a veritate aberrarent, non circa veritatem. Quia vero circa veritatem aberraverunt, confessi sunt unam, quae secundum spiritum fit; negaverunt autem alteram, quae per carnis resurrectionem speratur, dicentes resurrectionem jam factam esse: quod nisi ita dicerent, ut illam quae in corpore futura est credi et sperari prohiberent, non de his", + "candidate_score": 0.6709, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_20_22", + "bdc_text": "substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est . An non satis exprimunt posteriora hęc verba , quam praesentiam Christi adstruam ? Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_301", + "psc_text": "misit (Joan. XII, 44). Missum esse ad nos Salvatorem mundi, fides verissima tenet: quoniam Christum ipse praedicat Christus, hoc est corpus Christi toto orbe diffusum. In coelis enim ille erat, et saevienti in terra persecutori dicebat, Quid me persequeris (Act. IX, 4) ? Ubi Dominus sic expressit et hic se esse in nobis. Sic totus crescit: quia quemadmodum ille in nobis est hic, sic et nos ibi in illo sumus. Hoc facit compago charitatis. Ipse qui caput nostrum, Salvator est corporis sui. Praedicat ergo Christus Christum, praedicat corpus caput suum, et tuetur caput corpus suum. Et ideo nos mundus odit, sicut ab ipso Domino audivimus (Joan. XV, 18-21). Non enim Apostolis hoc dicebat paucis, quod odisset eos mundus; et quia gaudere deberent, cum eis detraherent homines et dicerent omnia mala adversum eos, quia propter haec merces eorum major esset in coelis (Matth. V, 11, 12); non eis solis dixit Dominus,", + "candidate_score": 0.669012, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_22", + "bdc_text": "Iam si quaeratur , corpus Christi an vere sit in caenaVgl. Joh 6 , 51-58. , omnes respondebunt sic esse .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_29", + "psc_text": "futurum est, totum hoc unum corpus Christi: singuli autem membra Christi. Si ergo omnes corpus, singuli membra; est utique caput cujus hoc sit corpus. Et ipse est, inquit, caput corporis Ecclesiae, primogenitus, ipse primatum tenens (Coloss. I, 18) . Et quia de illo ait etiam, quod semper caput omnis principatus et potestatis sit (Id. II, 10), adjungitur ista Ecclesia, quae nunc peregrina est, illi coelesti Ecclesiae, ubi Angelos cives habemus; cui aequales nos futuros post resurrectionem corporum impudenter nobis arrogaremus, nisi Veritas promisisset, dicens: Erunt aequales Angelis Dei (Luc. XX, 36) ; et fit una Ecclesia, civitas Regis magni. CAPUT X. 12. Christus in Scripturis enuntiatus tribus modis. Christus et Ecclesia unus Christus. Sic ergo aliquando in Scripturis insinuatur Christus, ut intelligas Verbum aequale Patri. Sic aliquando, ut intelligas mediatorem; cum Verbum caro factum est, ut habitaret in nobis (Joan. I, 14) : cum ille unigenitus per quem facta sunt", + "candidate_score": 0.667019, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_36", + "bdc_text": "«spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. :", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_253", + "psc_text": "51) . Sicut studiosi autem et bene vigilantes verba dominica attendite, ut proficiatis et legere et audire noveritis. Eumdem, inquit, cibum spiritualem manducaverunt. Quid est, eumdem, nisi quia eum quem etiam nos? Video aliquantum esse ad promendum explicandumque difficile quod dicere institui: sed adjuvabor benevolentia vestra, haec mihi a Domino impetret facultatem. Eumdem, inquit, cibum spiritualem manducaverunt. Suffecerat ut diceret, Cibum spiritualem manducaverunt. Eumdem, inquit. Eumdem non invenio quomodo intelligam, nisi eum quem manducamus et nos. Quid ergo, ait aliquis, hoc erat manna illud, quod ego nunc accipio? Ergo nihil modo venit, si ante jam fuit. Ergo evacuatum est scandalum crucis. Quomodo ergo eumdem, nisi quia addidit spiritualem? Nam qui manna illud sic acceperunt, ut tantummodo indigentiae suae corporali satisfieri putarent, et ventrem suum pasci, non mentem; nihil magnum manducaverunt, factum satis est eorum indigentiae. Alios Deus pavit, aliis aliquid nuntiavit. Hi tales cibum corporalem manducaverunt, non cibum spiritualem. Quos", + "candidate_score": 0.661121, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_18_20", + "bdc_text": "Nonne sic quoque dici potest : Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 . substantialiter et essentialiter , sed non localiter , nec quantus aut qualis est .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_30", + "psc_text": "X. 12. Christus in Scripturis enuntiatus tribus modis. Christus et Ecclesia unus Christus. Sic ergo aliquando in Scripturis insinuatur Christus, ut intelligas Verbum aequale Patri. Sic aliquando, ut intelligas mediatorem; cum Verbum caro factum est, ut habitaret in nobis (Joan. I, 14) : cum ille unigenitus per quem facta sunt omnia, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo, sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens, factus obediens usque ad mortem, mortem autem crucis (Philipp. II, 6-8) . Sic autem aliquando, ut intelligas caput et corpus, exponente ipso Apostolo apertissime quod dictum est de viro et uxore in Genesi, Erunt, inquit, duo in carne una. Videte ipsum exponentem, ut non conjecturis nostris aliquid ausi dicere videamur. Erunt enim, inquit, duo in carne una: et addidit, Sacramentum hoc magnum est. Et ne adhuc putaret quisquam in viro esse et uxore secundum naturalem utriusque sexus copulationem corporalemque mixturam: Ego autem dico, inquit, in Christo", + "candidate_score": 0.659912, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_4", + "bdc_text": "An non praeferenda est ecclesiarum ędificatio verbosis istis contentionibus - quanquam non adeo philosophica sit sententia , quin cum veritate dici queat , corpus Christi praesens esse in cęna substantialiter , essentialiter , adde etiam corporaliter , modo statim addas , quo de corpore sentias , nempe non palpabili aut locali .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_518", + "psc_text": "utique in terra collocatur. Jerusalem illa nostra peregrina in coelo aedificatur. Ideo praecessit fundamentum Christus in coelum. Ibi enim fundamentum nostrum est et caput Ecclesiae: nam et fundamentum dicitur et caput, et revera ita est. Quia et caput aedificii fundamentum est: non enim caput est quod finitur, sed unde incipit sursum versus. Terrenorum aedificiorum culmina subriguntur, caput tamen in terrae soliditate constituunt. Sic et caput Ecclesiae praecessit in coelum, et sedet ad dexteram Patris. Quomodo operantur homines, ut ad constituendum fundamentum aliquid trahant quod in imo stabiliant, propter securitatem superventurae molis in constructionibus fabricae futurae: sic per omnia illa quae contigerunt in Christo, nasci, crescere, comprehendi, contumeliam pati, flagellari, crucifigi, occidi, mori, sepeliri, velut attracta est moles ad fundamentum coeleste. 9. Agendum ut in Christo aedificemur. Christus fundamentum est, si primum in corde locum obtineat. Ignis gehennae quam timendus. Posito ergo in summis fundamento nostro, aedificemur in eo. Audi Apostolum:", + "candidate_score": 0.658498, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_19", + "bdc_text": "Ubi duo aut tres congregati fuerint in nomine Christi , ille est in medio illorumMt 18 , 20 .", + "psc_chunk_id": "039_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-diversis_window_30", + "psc_text": "X. 12. Christus in Scripturis enuntiatus tribus modis. Christus et Ecclesia unus Christus. Sic ergo aliquando in Scripturis insinuatur Christus, ut intelligas Verbum aequale Patri. Sic aliquando, ut intelligas mediatorem; cum Verbum caro factum est, ut habitaret in nobis (Joan. I, 14) : cum ille unigenitus per quem facta sunt omnia, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo, sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens, factus obediens usque ad mortem, mortem autem crucis (Philipp. II, 6-8) . Sic autem aliquando, ut intelligas caput et corpus, exponente ipso Apostolo apertissime quod dictum est de viro et uxore in Genesi, Erunt, inquit, duo in carne una. Videte ipsum exponentem, ut non conjecturis nostris aliquid ausi dicere videamur. Erunt enim, inquit, duo in carne una: et addidit, Sacramentum hoc magnum est. Et ne adhuc putaret quisquam in viro esse et uxore secundum naturalem utriusque sexus copulationem corporalemque mixturam: Ego autem dico, inquit, in Christo", + "candidate_score": 0.655771, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 18, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana", + "max_score": 0.702713, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ;", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_391", + "psc_text": "in calice offerendo dominica traditio servetur, neque aliud fiat a nobis, quam quod pro nobis Dominus prior fecit, ut calix qui in commemorationem ejus offertur, vino mixtus offeratur. Nam cum dicat Christus, « Ego sum vitis vera » (Joan. XV, 5); sanguis Christi, non aqua est utique, sed vinum; nec potest videri sanguis ejus, quo redempti et vivificati sumus, esse in calice, quando vinum desit calici, quo Christi sanguis ostenditur; qui Scripturarum omnium sacramento ac testimonio praedicatur. Invenimus enim in Genesi circa sacramentum Noc hoc idem praecucurrisse, et figuram dominicae passionis illic exstitisse, quod vinum bibit, quod inebriatus est, quod in domo sua nudatus est, quod fuit recubans nudis et patentibus femoribus; quod nuditas illa patris a medio filio denotata est; a majore vero et minore contecta (Gen. IX, 20-23) , et caetera quae necesse non est exsequi, cum satis sit hoc solum complecti, quod Noe typum futurae veritatis ostendens,", + "candidate_score": 0.702713, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» :", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_391", + "psc_text": "in calice offerendo dominica traditio servetur, neque aliud fiat a nobis, quam quod pro nobis Dominus prior fecit, ut calix qui in commemorationem ejus offertur, vino mixtus offeratur. Nam cum dicat Christus, « Ego sum vitis vera » (Joan. XV, 5); sanguis Christi, non aqua est utique, sed vinum; nec potest videri sanguis ejus, quo redempti et vivificati sumus, esse in calice, quando vinum desit calici, quo Christi sanguis ostenditur; qui Scripturarum omnium sacramento ac testimonio praedicatur. Invenimus enim in Genesi circa sacramentum Noc hoc idem praecucurrisse, et figuram dominicae passionis illic exstitisse, quod vinum bibit, quod inebriatus est, quod in domo sua nudatus est, quod fuit recubans nudis et patentibus femoribus; quod nuditas illa patris a medio filio denotata est; a majore vero et minore contecta (Gen. IX, 20-23) , et caetera quae necesse non est exsequi, cum satis sit hoc solum complecti, quod Noe typum futurae veritatis ostendens,", + "candidate_score": 0.688416, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_84_86", + "bdc_text": "Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» : «De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_391", + "psc_text": "in calice offerendo dominica traditio servetur, neque aliud fiat a nobis, quam quod pro nobis Dominus prior fecit, ut calix qui in commemorationem ejus offertur, vino mixtus offeratur. Nam cum dicat Christus, « Ego sum vitis vera » (Joan. XV, 5); sanguis Christi, non aqua est utique, sed vinum; nec potest videri sanguis ejus, quo redempti et vivificati sumus, esse in calice, quando vinum desit calici, quo Christi sanguis ostenditur; qui Scripturarum omnium sacramento ac testimonio praedicatur. Invenimus enim in Genesi circa sacramentum Noc hoc idem praecucurrisse, et figuram dominicae passionis illic exstitisse, quod vinum bibit, quod inebriatus est, quod in domo sua nudatus est, quod fuit recubans nudis et patentibus femoribus; quod nuditas illa patris a medio filio denotata est; a majore vero et minore contecta (Gen. IX, 20-23) , et caetera quae necesse non est exsequi, cum satis sit hoc solum complecti, quod Noe typum futurae veritatis ostendens,", + "candidate_score": 0.682996, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_85_87", + "bdc_text": "«De coena domini docent , quod corpus et sanguis Christi vere adsint et distribuantur vescentibus in coena domini ; et improbant secus docentes . » ( BSLK 64 , vgl. die Apologie der Konfession , ebenda 247f). .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_391", + "psc_text": "in calice offerendo dominica traditio servetur, neque aliud fiat a nobis, quam quod pro nobis Dominus prior fecit, ut calix qui in commemorationem ejus offertur, vino mixtus offeratur. Nam cum dicat Christus, « Ego sum vitis vera » (Joan. XV, 5); sanguis Christi, non aqua est utique, sed vinum; nec potest videri sanguis ejus, quo redempti et vivificati sumus, esse in calice, quando vinum desit calici, quo Christi sanguis ostenditur; qui Scripturarum omnium sacramento ac testimonio praedicatur. Invenimus enim in Genesi circa sacramentum Noc hoc idem praecucurrisse, et figuram dominicae passionis illic exstitisse, quod vinum bibit, quod inebriatus est, quod in domo sua nudatus est, quod fuit recubans nudis et patentibus femoribus; quod nuditas illa patris a medio filio denotata est; a majore vero et minore contecta (Gen. IX, 20-23) , et caetera quae necesse non est exsequi, cum satis sit hoc solum complecti, quod Noe typum futurae veritatis ostendens,", + "candidate_score": 0.676849, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_43", + "bdc_text": "- Einzelarbeiten aus der Kirchengeschichte Bayerns XLIV , S. 167 ) verfaßt worden. , cum audisset eandem a Philippo quoque et Luthero receptam .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_105", + "psc_text": "Novi autem, quatuor libris Evangelii, secundum Matthaeum, secundum Marcum, secundum Lucam, secundum Joannem; quatuordecim Epistolis Pauli apostoli, ad Romanos, ad Corinthios duabus, ad Galatas, ad Ephesios, ad Philippenses, ad Thessalonicenses duabus, ad Colossenses, ad Timotheum duabus, ad Titum, ad Philemonem, ad Hebraeos; Petri duabus; tribus Joannis; una Judae, et una Jacobi; Actibus Apostolorum libro uno, et Apocalypsi Joannis libro uno. CAPUT IX.-- Qua ratione vacandum studio Scripturae. 14. In his omnibus libris timentes Deum et pietate mansueti, quaerunt voluntatem Dei. Cujus operis et laboris prima observatio est, ut diximus, nosse istos libros, etsi nondum ad intellectum, legendo tamen vel mandare memoriae, vel omnino incognitos non habere. Deinde illa quae in eis aperte posita sunt, vel praecepta vivendi, vel regulae credendi, solertius diligentiusque investiganda sunt: quae tanto quisque plura invenit, quanto est intelligentiae capacior. In iis enim quae aperte in Scripturis posita sunt, inveniuntur illa omnia quae continent fidem, moresque vivendi,", + "candidate_score": 0.674011, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_57_59", + "bdc_text": "esse corpu[ s ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. domini . Sed nec Ambrosius isthuc concessit , neque ul[la ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. est quęstio , sitne corpus Christi panis . Dann d[as ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich.", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_266", + "psc_text": "loquitur. Quid autem doceant vel admoneant istae septem regulae, breviter ostendam. CAPUT XXXI.-- Regula prima Tichonii. 44. Prima de Domino et ejus corpore est; in qua scientes aliquando capitis et corporis, id est, Christi et Ecclesiae unam personam nobis intimari (neque enim frustra dictum est fidelibus, Ergo Abrahae semen estis [Galat. III, 29], cum sit unum semen Abrahae, quod est Christus), non haesitemus quando a capite ad corpus, vel a corpore transitur ad caput, et tamen non receditur ab una eademque persona. Una enim persona loquitur dicens, sicut sponso imposuit mihi mitram, et sicut sponsam ornavit me ornamento (Isai. LXI, 10) ; et tamen quid horum duorum capiti, quid corpori, id est, quid Christo, quid Ecclesiae conveniat, utique intelligendum est. CAPUT XXXII.-- Regula secunda Tichonii. Secunda est de Domini corpore bipartito, quod quidem non ita debuit appellari; non enim revera Domini corpus est, quod cum illo non erit in aeternum:", + "candidate_score": 0.673525, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_61_63", + "bdc_text": "Grimm IX 2033f ) als Bezeichnung eines Widerspruchs. . Lutherus quoque non adserit panem esse corpus aut esse sub speciebus panisZu Luthers Abendmahlslehre s.", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_251", + "psc_text": "cum diceret, Simile est regnum coelorum mulieri quae abscondit fermentum in tribus mensuris farinae, donec fermentaretur totum (Luc. XIII, 21) . 36. Hujus igitur varietatis observatio duas habet formas. Sic enim aliud atque aliud res quaeque significant, ut aut contraria, aut tantummodo diversa significent. Contraria scilicet, cum alias in bono, alias in malo res eadem per similitudinem ponitur, sicut hoc est quod de fermento supra diximus. Tale est etiam quod leo significat Christum, ubi dicitur, Vicit leo de tribu Juda (Apoc. V, 5) ; significat et diabolum, ubi scriptum est, Adversarius vester diabolus tanquam leo rugiens circuit, quaerens quem devoret (I Petr. V, 8) . Ita serpens in bono est, Astuti ut serpentes (Matth. X, 16) ; in malo autem, Serpens Evam seduxit in astutia sua (II Cor. XI, 3) . In bono panis, Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI, 51) ; in malo, Panes occultos", + "candidate_score": 0.670197, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_82_84", + "bdc_text": "PC II 228f ; Brecht , Blarer in Schwaben 157. . Ea sic habet , corpus et sanguinem Christi vere esse praesentia in cęna et distribui vescentibus Confessio Augustana , Artikel 10 «De coena domini» :", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_267", + "psc_text": "10) ; et tamen quid horum duorum capiti, quid corpori, id est, quid Christo, quid Ecclesiae conveniat, utique intelligendum est. CAPUT XXXII.-- Regula secunda Tichonii. Secunda est de Domini corpore bipartito, quod quidem non ita debuit appellari; non enim revera Domini corpus est, quod cum illo non erit in aeternum: sed dicendum fuit, De Domini corpore vero atque permixto, aut, vero atque simulato, vel quid aliud; quia non solum in aeternum, verum etiam nunc hypocritae non cum illo esse dicendi sunt, quamvis in ejus esse videantur Ecclesia. Unde poterat ista regula et sic appellari, ut diceretur de permixta Ecclesia. Quae regula lectorem vigilantem requirit, quando Scriptura cum ad alios jam loquatur, tanquam ad eos ipsos ad quos loquebatur, videtur loqui; vel de ipsis, cum de aliis jam loquatur; tanquam unum sit utrorumque corpus, propter temporalem commixtionem et communionem Sacramentorum. Ad hoc pertinet in Canticis canticorum, Fusca sum et speciosa ut", + "candidate_score": 0.664989, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_62_64", + "bdc_text": "als Bezeichnung eines Widerspruchs. . Lutherus quoque non adserit panem esse corpus aut esse sub speciebus panisZu Luthers Abendmahlslehre s. Ernst Sommerlath , in :", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_251", + "psc_text": "cum diceret, Simile est regnum coelorum mulieri quae abscondit fermentum in tribus mensuris farinae, donec fermentaretur totum (Luc. XIII, 21) . 36. Hujus igitur varietatis observatio duas habet formas. Sic enim aliud atque aliud res quaeque significant, ut aut contraria, aut tantummodo diversa significent. Contraria scilicet, cum alias in bono, alias in malo res eadem per similitudinem ponitur, sicut hoc est quod de fermento supra diximus. Tale est etiam quod leo significat Christum, ubi dicitur, Vicit leo de tribu Juda (Apoc. V, 5) ; significat et diabolum, ubi scriptum est, Adversarius vester diabolus tanquam leo rugiens circuit, quaerens quem devoret (I Petr. V, 8) . Ita serpens in bono est, Astuti ut serpentes (Matth. X, 16) ; in malo autem, Serpens Evam seduxit in astutia sua (II Cor. XI, 3) . In bono panis, Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi (Joan. VI, 51) ; in malo, Panes occultos", + "candidate_score": 0.663993, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_45_47", + "bdc_text": "»Diese nur hier durch Zwick überlieferte und sonst nicht belegbare Aussage Zwinglis könnte dem Inhalt nach zutreffend sein ; denn gemäß Köhler , ZL II 117 , hätte Zwingli für sich persönlich die Unionsformel ertragen , aber keinesfalls in Zürich gebrauchen können , weil das Volk sie zu kraß sinnlich , zu «römisch-katholisch» verstanden hätte , was angesichts der Spannungen zu den katholischen Orten das Reformationswerk in Frage gestellt hätte . Quacumque ergo ratione sanctissimi illi viri , Zvinglius , Aecolampadius et Bucerus , hanc de eucharistia sententiam concordi ę studioconcordiae studio am Rande nachgetragen.", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_257", + "psc_text": "et uberius potuit divinitus provideri, quam ut eadem verba pluribus intelligantur modis, quos alia non minus divina contestantia faciant approbari? CAPUT XXVIII.-- Locus incertus tutius per alios Scripturae locos, quam per rationem manifestatur. 39. Ubi autem talis sensus eruitur, cujus incertum certis sanctarum Scripturarum testimoniis non possit aperiri, restat ut ratione reddita manifestus appareat, etiam si ille cujus verba intelligere quaerimus, eum forte non sensit. Sed haec consuetudo periculosa est: per Scripturas enim divinas multo tutius ambulatur; quas verbis translatis opacatas cum scrutari volumus, aut hoc inde exeat quod non habeat controversiam; aut, si habet, ex eadem Scriptura ubicumque inventis atque adhibitis testibus terminetur. CAPUT XXIX.-- Troporum cognitio necessaria. 40. Sciant autem litterati, modis omnibus locutionis, quos grammatici graeco nomine tropos vocant, auctores nostros usos fuisse, et multiplicius atque copiosius, quam possunt existimare vel credere qui nesciunt eos, et in aliis ista didicerunt. Quos tamen tropos qui noverunt, agnoscunt in", + "candidate_score": 0.661506, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_80", + "bdc_text": "«Bullingerum quam primum de concordiae nostrę ratione certiorem facies interim et hoc indicans , curatum a principe , ut docturis in ditione sua verbi ministris Saxonicę Confessionis formulam in caenae negotio simpliciter praescribamus Nicht die «dunkle» Württemberger Konkordie , sondern das Augsburgische Bekenntnis ( vgl. oben S. 277 , Anm. 17 )", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_340", + "psc_text": "diligens appetitus aliquando negligit verba cultiora, nec curat quid bene sonet, sed quid bene indicet atque intimet quod ostendere intendit. Unde ait quidam, cum de tali genere locutionis ageret, esse in ea quamdam diligentem negligentiam ( Cicero, in Oratore ). Haec tamen sic detrahit ornatum, ut sordes non contrahat. Quamvis in bonis doctoribus tanta docendi cura sit, vel esse debeat, ut verbum quod nisi obscurum sit vel ambiguum, latinum esse non potest, vulgi autem more sic dicitur ut ambiguitas obscuritasque vitetur, non sic dicatur ut a doctis, sed potius ut ab indoctis dici solet. Si enim non piguit dicere interpretes nostros, Non congregabo conventicula eorum de sanguinibus (Psal. XV, 4) , quoniam senserunt ad rem pertinere, ut eo loco pluraliter enuntiaretur hoc nomen, quod in latina lingua tantummodo singulariter dicitur; cur pietatis doctorem pigeat imperitis loquentem, ossum potius quam os dicere, ne ista syllaba non ab eo quod sunt ossa,", + "candidate_score": 0.653187, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_96", + "bdc_text": "Si reliquam partem de locis divinitatis ChristiAm Felix- und Regula-Tag ( 11 .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_284", + "psc_text": "partem primam diei quo id ostendit impletum, pro totis diebus duobus atque integris posuisse; is vero qui dixit, post dies sex, integros omnes et totos, sed solos medios computasse. Hoc modo locutionis, quo significatur a parte totum, etiam illa de resurrectione Christi solvitur quaestio. Pars enim novissima diei quo passus est, nisi pro toto die accipiatur, id est, adjuncta etiam nocte praeterita; et nox in cujus parte ultima resurrexit, nisi totus dies accipiatur, adjuncto scilicet die illucescente dominico, non possunt esse tres dies et tres noctes, quibus se in corde terrae praedixit futurum (Matth. XII, 40). 51. Legitimos autem numeros dicit, quos eminentius divina Scriptura commendat, sicut septenarium, vel denarium, vel duodenarium, et quicumque alii sunt, quos legendo studiosi libenter agnoscunt. Plerumque enim hujusmodi numeri pro universo tempore ponuntur: sicut, Septies in die laudabo te (Psal. CXVIII, 164) , nihil est aliud quam, Semper laus ejus in ore meo (Psal.", + "candidate_score": 0.638017, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_96", + "bdc_text": "Si reliquam partem de locis divinitatis ChristiAm Felix- und Regula-Tag ( 11 .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_283", + "psc_text": "Scripturis sanctis quantitas temporum. Duobus autem modis vigere dicit hanc regulam; aut tropo synecdoche, aut legitimis numeris. Tropus synecdoche, aut a parte totum, aut a toto partem facit intelligi: sicut unus evangelista post dies octo factum dicit, quod alius post dies sex, quando in monte discipulis tantum tribus praesentibus facies Domini fulsit ut sol, et vestimenta ejus sicut nix (Luc. IX, 28; Matth. XVII, 1, 2; Marc. IX, 1, 2). Utrumque enim verum esse non posset, quod de numero dierum dictum est, nisi ille qui dixit, post dies octo, intelligatur partem novissimam diei ex quo id Christus praedixit futurum, et partem primam diei quo id ostendit impletum, pro totis diebus duobus atque integris posuisse; is vero qui dixit, post dies sex, integros omnes et totos, sed solos medios computasse. Hoc modo locutionis, quo significatur a parte totum, etiam illa de resurrectione Christi solvitur quaestio. Pars enim novissima diei quo passus", + "candidate_score": 0.629816, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_44", + "bdc_text": "«At hunc modum loquendi non adferam ecclesiae meae» , inquit pie memorie miles , «utcumque sententia mihi non improbetur .", + "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_341", + "psc_text": "nostros, Non congregabo conventicula eorum de sanguinibus (Psal. XV, 4) , quoniam senserunt ad rem pertinere, ut eo loco pluraliter enuntiaretur hoc nomen, quod in latina lingua tantummodo singulariter dicitur; cur pietatis doctorem pigeat imperitis loquentem, ossum potius quam os dicere, ne ista syllaba non ab eo quod sunt ossa, sed ab eo quod sunt ora intelligatur, ubi Afrae aures de correptione vocalium vel productione non judicant? Quid enim prodest locutionis integritas, quam non sequitur intellectus audientis, cum loquendi omnino nulla sit causa, si quod loquimur non intelligunt, propter quos ut intelligant loquimur? Qui ergo docet, vitabit omnia verba quae non docent; et si pro eis alia integra, quae intelligantur, potest dicere, id magis eliget: si autem non potest, sive quia non sunt, sive quia in praesentia non occurrunt, utetur etiam verbis minus integris, dum tamen res ipsa doceatur atque discatur integre. 25. Et hoc quidem non solum in collocutionibus,", + "candidate_score": 0.616437, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 19, + "cf_id": "cf021", + "work_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1", + "max_score": 0.70227, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_30_32", + "bdc_text": "iuxta spiritum . Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ? Sic quidam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_59", + "psc_text": "utraque parte, qua constat, spiritalis homo erit, quando spiritale etiam corpus erit. neque enim absurdum est, ut sit in illa uita etiam caro spiritalis, si potuit esse in hac uita in his, qui adhuc carnalia sapiunt, etiam spiritus ipse carnalis. sic ergo ideo dixit: ego autem carnalis sum, quia nondum spiritale corpus habebat apostolus, sicut posset dicere: 'ego autem mortalis sum'; quod utique non nisi secundum corpus intellegeretur dixisse, quod nondum fuerat inmortalitateuestitum. item quudquod adiunxit: uenundatus sub peccato, ne quisquam eum nondum redemptum Christi sanguine existimet, etiam hoc secundum illud potest intellegi, quod ait: et nos primitias habentes spiritus et ipsi in nobismet ipsis ingemescimus adoptionem expectantes, redemptionem corporis nostri. si enim secundum hoc se dicit ucnundatumuenundatum sub peccato, quod adhuc non est redemptum a corruptione corpus eius, uel uenundatum aliquando in prima transgressione praecepti, ut haberet corpus corruptibile quod adgrauat animam, quid prohibet hic apostolum intellegi de se", + "candidate_score": 0.70227, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_29_31", + "bdc_text": "iam relinquens iuditium sensisse me Christum adesse vel in cęna vel inter duos aut tresMt 18 , 20 . iuxta spiritum . Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ?", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_59", + "psc_text": "utraque parte, qua constat, spiritalis homo erit, quando spiritale etiam corpus erit. neque enim absurdum est, ut sit in illa uita etiam caro spiritalis, si potuit esse in hac uita in his, qui adhuc carnalia sapiunt, etiam spiritus ipse carnalis. sic ergo ideo dixit: ego autem carnalis sum, quia nondum spiritale corpus habebat apostolus, sicut posset dicere: 'ego autem mortalis sum'; quod utique non nisi secundum corpus intellegeretur dixisse, quod nondum fuerat inmortalitateuestitum. item quudquod adiunxit: uenundatus sub peccato, ne quisquam eum nondum redemptum Christi sanguine existimet, etiam hoc secundum illud potest intellegi, quod ait: et nos primitias habentes spiritus et ipsi in nobismet ipsis ingemescimus adoptionem expectantes, redemptionem corporis nostri. si enim secundum hoc se dicit ucnundatumuenundatum sub peccato, quod adhuc non est redemptum a corruptione corpus eius, uel uenundatum aliquando in prima transgressione praecepti, ut haberet corpus corruptibile quod adgrauat animam, quid prohibet hic apostolum intellegi de se", + "candidate_score": 0.696261, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_37", + "bdc_text": "«Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_59", + "psc_text": "utraque parte, qua constat, spiritalis homo erit, quando spiritale etiam corpus erit. neque enim absurdum est, ut sit in illa uita etiam caro spiritalis, si potuit esse in hac uita in his, qui adhuc carnalia sapiunt, etiam spiritus ipse carnalis. sic ergo ideo dixit: ego autem carnalis sum, quia nondum spiritale corpus habebat apostolus, sicut posset dicere: 'ego autem mortalis sum'; quod utique non nisi secundum corpus intellegeretur dixisse, quod nondum fuerat inmortalitateuestitum. item quudquod adiunxit: uenundatus sub peccato, ne quisquam eum nondum redemptum Christi sanguine existimet, etiam hoc secundum illud potest intellegi, quod ait: et nos primitias habentes spiritus et ipsi in nobismet ipsis ingemescimus adoptionem expectantes, redemptionem corporis nostri. si enim secundum hoc se dicit ucnundatumuenundatum sub peccato, quod adhuc non est redemptum a corruptione corpus eius, uel uenundatum aliquando in prima transgressione praecepti, ut haberet corpus corruptibile quod adgrauat animam, quid prohibet hic apostolum intellegi de se", + "candidate_score": 0.693502, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_31_33", + "bdc_text": "Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ? Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_59", + "psc_text": "utraque parte, qua constat, spiritalis homo erit, quando spiritale etiam corpus erit. neque enim absurdum est, ut sit in illa uita etiam caro spiritalis, si potuit esse in hac uita in his, qui adhuc carnalia sapiunt, etiam spiritus ipse carnalis. sic ergo ideo dixit: ego autem carnalis sum, quia nondum spiritale corpus habebat apostolus, sicut posset dicere: 'ego autem mortalis sum'; quod utique non nisi secundum corpus intellegeretur dixisse, quod nondum fuerat inmortalitateuestitum. item quudquod adiunxit: uenundatus sub peccato, ne quisquam eum nondum redemptum Christi sanguine existimet, etiam hoc secundum illud potest intellegi, quod ait: et nos primitias habentes spiritus et ipsi in nobismet ipsis ingemescimus adoptionem expectantes, redemptionem corporis nostri. si enim secundum hoc se dicit ucnundatumuenundatum sub peccato, quod adhuc non est redemptum a corruptione corpus eius, uel uenundatum aliquando in prima transgressione praecepti, ut haberet corpus corruptibile quod adgrauat animam, quid prohibet hic apostolum intellegi de se", + "candidate_score": 0.693276, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_37", + "bdc_text": "«Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_58", + "psc_text": "24 amissum EF quum Hm1 a s.l.Om2,om.GL 25 sit latet om.Oml iustitia G 26 prohibitione∗DG prohibiti- onemL probaturGL 27 quodadmodo L notitia nati hominis reuiueseitreuiuescit, quod in notitia primum facti hominis aliquando iam uixerat. § 17 Sed quod sequitur non ita expeditum est, quomodo de Paulo possit intellegi. scimus enim, inquit, quia lex spiritalis est; ego autem carnalis sum. non ait 'fui', sed 'sum'. numquid ergo apostolus, cum haec scriberet, carnalis fuit? an secundum corpus hoc dicit? adhuc enim erat in corpore mortismorti huius nondum facto, quod alibi dicit: seminatur corpus animale, surgit corpus spiritale. tuncenimextoto se, id est ex utraque parte, qua constat, spiritalis homo erit, quando spiritale etiam corpus erit. neque enim absurdum est, ut sit in illa uita etiam caro spiritalis, si potuit esse in hac uita in his, qui adhuc carnalia sapiunt, etiam spiritus ipse carnalis. sic ergo ideo dixit: ego autem carnalis sum, quia nondum", + "candidate_score": 0.685225, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_37_39", + "bdc_text": "«Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam . Hinc Zvinglius quoque hanc sententiam Gemeint ist die Marburger Unionsformel vom 3 . Oktober 1529 , die am 2 . August 1534 zur Württemberger Konkordie geworden ist , vgl. Anm .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_59", + "psc_text": "utraque parte, qua constat, spiritalis homo erit, quando spiritale etiam corpus erit. neque enim absurdum est, ut sit in illa uita etiam caro spiritalis, si potuit esse in hac uita in his, qui adhuc carnalia sapiunt, etiam spiritus ipse carnalis. sic ergo ideo dixit: ego autem carnalis sum, quia nondum spiritale corpus habebat apostolus, sicut posset dicere: 'ego autem mortalis sum'; quod utique non nisi secundum corpus intellegeretur dixisse, quod nondum fuerat inmortalitateuestitum. item quudquod adiunxit: uenundatus sub peccato, ne quisquam eum nondum redemptum Christi sanguine existimet, etiam hoc secundum illud potest intellegi, quod ait: et nos primitias habentes spiritus et ipsi in nobismet ipsis ingemescimus adoptionem expectantes, redemptionem corporis nostri. si enim secundum hoc se dicit ucnundatumuenundatum sub peccato, quod adhuc non est redemptum a corruptione corpus eius, uel uenundatum aliquando in prima transgressione praecepti, ut haberet corpus corruptibile quod adgrauat animam, quid prohibet hic apostolum intellegi de se", + "candidate_score": 0.676008, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_31", + "bdc_text": "Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ?", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_59", + "psc_text": "utraque parte, qua constat, spiritalis homo erit, quando spiritale etiam corpus erit. neque enim absurdum est, ut sit in illa uita etiam caro spiritalis, si potuit esse in hac uita in his, qui adhuc carnalia sapiunt, etiam spiritus ipse carnalis. sic ergo ideo dixit: ego autem carnalis sum, quia nondum spiritale corpus habebat apostolus, sicut posset dicere: 'ego autem mortalis sum'; quod utique non nisi secundum corpus intellegeretur dixisse, quod nondum fuerat inmortalitateuestitum. item quudquod adiunxit: uenundatus sub peccato, ne quisquam eum nondum redemptum Christi sanguine existimet, etiam hoc secundum illud potest intellegi, quod ait: et nos primitias habentes spiritus et ipsi in nobismet ipsis ingemescimus adoptionem expectantes, redemptionem corporis nostri. si enim secundum hoc se dicit ucnundatumuenundatum sub peccato, quod adhuc non est redemptum a corruptione corpus eius, uel uenundatum aliquando in prima transgressione praecepti, ut haberet corpus corruptibile quod adgrauat animam, quid prohibet hic apostolum intellegi de se", + "candidate_score": 0.675673, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_37_39", + "bdc_text": "«Hoc est corpus meumMt 26 , 26 par. , scilicet spiritualiter » aut tale quidpiam . Hinc Zvinglius quoque hanc sententiam Gemeint ist die Marburger Unionsformel vom 3 . Oktober 1529 , die am 2 . August 1534 zur Württemberger Konkordie geworden ist , vgl. Anm .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_78", + "psc_text": "corpora uestra per habitantem spiritum eius in uobis. uiuificatis igitur mortalibus corporibus nostris non solum ad peccandum consensio nulla erit, sed nec ipsa cui non consentiatur carnis concnpiscentiaconcupiscentia remanebit. quam spiritui resistentem non habere in carne mortali ille tantum homo potuit, qui non per ipsam ad homines uenit. et ideo apostolos, quia homines erant et corpus, quod corrumpitur et adgrauat animam, in huius uitae mortalitate portabant, absit ut dicamus, sicut iste calumniatur, semper inmoderata libidine fuisse pollutos, sed dicimus a consensione prauarum libidinum liberos, de concupiscentia 3 Matth. 7, 23 4 II Cor. 5, 21 10 cf. I Cor. 15, 54 Rom. 8, 10. 11 21. 24 Iulianus; cf. 433, 4 22 cf- Sap. 9, 15 1 si enim GL dictum in tng.Gml consessione Dml 2 est] sitGL deus BCEFV 5 fecerat ex nouerat Om2 6 istam GL circonstantia B circumstantiani GL 7 consideratL apostolos Ga.c.L 8 in om. O", + "candidate_score": 0.66545, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_127_129", + "bdc_text": "et liberis . Parcite liturisVgl. unten S. 372 , 20f mit Anm. 14-16 . . Audio te , Pellicanum , brevi profecturum Sanctogallum Pelli kan hatte auf Bitten Froschauers ein ausführliches Register zu Vadians «Epitome» ausgearbeitet , wie er diesem am 1 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_537", + "psc_text": "V 22 amen add.OB subscriptio abest a cod. V Explicit liber quartus Augustini ad Bonifatium papam deo gratias amen 0 Explicit lib IV bi aug epi ad papa bonifatiu contra eplas iuliani epi pelagianorum B Explicit. Incipit epta sci aug ad ualentiu monachum C Explicit liber quartus D In collatione cod. EF subscr. non est addita AVGVSTINI RETRACTATIONVM LIB. II CAP. LXXXVII (LXI) (PAG. 200, 1 ED. KNOELL). COXTRA DVAS EPISTVLAS PELAGIANORVM LIBRI QVATTVOR § 1 Secuntur libri quattuor, quos contra duas epistulas Pelagianorura ad episcopum Romanae ecclesiae Bonifatium scripsi, quia, cum in manus eius uenissent, ipse mihi eas miserat inueniens in illis calumniose interpositum nomen meum. § 2 Hoc opus sic incipit: Noueram te quidem fama celeberrima praedicante.", + "candidate_score": 0.64833, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_69_71", + "bdc_text": "Multo minus cyrographoch( e )irographo ; d. h. durch die geschriebene Übereinkunft [ Württemberger Konkordie ] vom 2 . August 1534 zwischen Blarer und Schnepf. hanc questionem confirmavit , hac scilicethac scilicet am Rande nachgetragen. nunquam inter eos nata . Porro quid nunc agatur in principis Herzog Ulrich von Württemberg. ditione , non possum scire .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_150", + "psc_text": "apostolus loquebatur, ubi ait: quotquot ergo perfccti hoc sapiamus; et siquid aliter sapitis, idquoque deus uobis reuelabit. hoc in illo factum esse putabatur, quando se litteris beatae memoriae papae Innocentii, quibus de hac re dubitatio tota sublata est, consentire respondit. et hoc ut plenius et manifestius in illo fieret, expectabatur uenturis ex Africa litteris, in qua prouincia eius calliditas aliquanto euidentius innotuerat. quae Romam litterae posteaquam uenenmtuenerunt id continentes non sufficere hominibus tardioribus et sollicitioribus, quod se gcneralitergeneraliter InnoccntiiInnocentii episcopi litteris consentire fatebatur, sed aperte eum debere anathcmare quae in suo libello praua posuerat, ne, si id non fecisset, multi parum intellegentes magis in libello eius illa fidei uenena a sede apostolica crederent adprobata, propter quod ab illa dictum erat eum libellum 14 Phil. 3,15 1 ct recurrentibus om.OB 2 eelestioO et oni.O 3 quaenara (ae s.l.m2)0 4 reperitur codd. praet. BV 5 uoce hominem inc. D nuquaC; nusquam-dixit om.EF", + "candidate_score": 0.647497, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_68_70", + "bdc_text": "verbis utar . Multo minus cyrographoch( e )irographo ; d. h. durch die geschriebene Übereinkunft [ Württemberger Konkordie ] vom 2 . August 1534 zwischen Blarer und Schnepf. hanc questionem confirmavit , hac scilicethac scilicet am Rande nachgetragen. nunquam inter eos nata .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_150", + "psc_text": "apostolus loquebatur, ubi ait: quotquot ergo perfccti hoc sapiamus; et siquid aliter sapitis, idquoque deus uobis reuelabit. hoc in illo factum esse putabatur, quando se litteris beatae memoriae papae Innocentii, quibus de hac re dubitatio tota sublata est, consentire respondit. et hoc ut plenius et manifestius in illo fieret, expectabatur uenturis ex Africa litteris, in qua prouincia eius calliditas aliquanto euidentius innotuerat. quae Romam litterae posteaquam uenenmtuenerunt id continentes non sufficere hominibus tardioribus et sollicitioribus, quod se gcneralitergeneraliter InnoccntiiInnocentii episcopi litteris consentire fatebatur, sed aperte eum debere anathcmare quae in suo libello praua posuerat, ne, si id non fecisset, multi parum intellegentes magis in libello eius illa fidei uenena a sede apostolica crederent adprobata, propter quod ab illa dictum erat eum libellum 14 Phil. 3,15 1 ct recurrentibus om.OB 2 eelestioO et oni.O 3 quaenara (ae s.l.m2)0 4 reperitur codd. praet. BV 5 uoce hominem inc. D nuquaC; nusquam-dixit om.EF", + "candidate_score": 0.643244, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_68_70", + "bdc_text": "verbis utar . Multo minus cyrographoch( e )irographo ; d. h. durch die geschriebene Übereinkunft [ Württemberger Konkordie ] vom 2 . August 1534 zwischen Blarer und Schnepf. hanc questionem confirmavit , hac scilicethac scilicet am Rande nachgetragen. nunquam inter eos nata .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_488", + "psc_text": "14 quasi om.V innocenOml ignocens B 15 sese 0 16 dum cotidie om.V ibetur Oml 18 habe.mus V 21 est] add. domitius Cypr. 22 absolotissimam V suamom.V 23 sorde] corde EF 24 peccata Oml 25 nescio quo EF 26 prabosue Oml neminem esse sine sorde nec cuius sit uita diei unius super terramterra, siue quod in psalmo legitur: in facinore conceptus sum et in peccatis me mater mea in utero auitaluit. quibus tcstimoniistestimoniis propter eos etiam qui iam in actatc maiore sunt sancti, quia nec ipsi sunt sine sordcsorde atque pcccatopeccato, adiunxit etiam illud beatissimi Iohannis, quod multis et aliis locis saepe commemorat: sidixerimus quia peccatum non habemus et cetera eiusdem sententiae, quae ab omnibus catholicis non tacentur aduersus istos, qui se ipsos decipiunt et in eis ueritas non est. § 28 Dicant, si audent, Pelagiani hunc hominem dei Manicheomm errore peruersum, quia ita laudat sanctos, ut tamen fateatur nemineninneminem", + "candidate_score": 0.641166, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_93", + "bdc_text": "Vielleicht war es eine Abschrift seines Briefes an Berchtold Haller vom 4 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_537", + "psc_text": "V 22 amen add.OB subscriptio abest a cod. V Explicit liber quartus Augustini ad Bonifatium papam deo gratias amen 0 Explicit lib IV bi aug epi ad papa bonifatiu contra eplas iuliani epi pelagianorum B Explicit. Incipit epta sci aug ad ualentiu monachum C Explicit liber quartus D In collatione cod. EF subscr. non est addita AVGVSTINI RETRACTATIONVM LIB. II CAP. LXXXVII (LXI) (PAG. 200, 1 ED. KNOELL). COXTRA DVAS EPISTVLAS PELAGIANORVM LIBRI QVATTVOR § 1 Secuntur libri quattuor, quos contra duas epistulas Pelagianorura ad episcopum Romanae ecclesiae Bonifatium scripsi, quia, cum in manus eius uenissent, ipse mihi eas miserat inueniens in illis calumniose interpositum nomen meum. § 2 Hoc opus sic incipit: Noueram te quidem fama celeberrima praedicante.", + "candidate_score": 0.641085, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_70_72", + "bdc_text": "d. h. durch die geschriebene Übereinkunft [ Württemberger Konkordie ] vom 2 . August 1534 zwischen Blarer und Schnepf. hanc questionem confirmavit , hac scilicethac scilicet am Rande nachgetragen. nunquam inter eos nata . Porro quid nunc agatur in principis Herzog Ulrich von Württemberg. ditione , non possum scire . Ex proximis vero literis AmbrosiiAmbrosius Blarers Brief [ an Zwick ] ist nur in den hier von Zwick mitgeteilten Auszügen teilweise erhalten ( Z. 46-48. 53-59 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_150", + "psc_text": "apostolus loquebatur, ubi ait: quotquot ergo perfccti hoc sapiamus; et siquid aliter sapitis, idquoque deus uobis reuelabit. hoc in illo factum esse putabatur, quando se litteris beatae memoriae papae Innocentii, quibus de hac re dubitatio tota sublata est, consentire respondit. et hoc ut plenius et manifestius in illo fieret, expectabatur uenturis ex Africa litteris, in qua prouincia eius calliditas aliquanto euidentius innotuerat. quae Romam litterae posteaquam uenenmtuenerunt id continentes non sufficere hominibus tardioribus et sollicitioribus, quod se gcneralitergeneraliter InnoccntiiInnocentii episcopi litteris consentire fatebatur, sed aperte eum debere anathcmare quae in suo libello praua posuerat, ne, si id non fecisset, multi parum intellegentes magis in libello eius illa fidei uenena a sede apostolica crederent adprobata, propter quod ab illa dictum erat eum libellum 14 Phil. 3,15 1 ct recurrentibus om.OB 2 eelestioO et oni.O 3 quaenara (ae s.l.m2)0 4 reperitur codd. praet. BV 5 uoce hominem inc. D nuquaC; nusquam-dixit om.EF", + "candidate_score": 0.635229, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_128", + "bdc_text": "Parcite liturisVgl. unten S. 372 , 20f mit Anm. 14-16 . .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_185", + "psc_text": "20, 9-12 21 Matth. 20, 13—15 28 Matth. 20, 15 1 siom. CVb deiom.F 2qu*a V indebita ] non debita F 5 all. non om. EF 9 item quae b 10 indicat B relinduens-iudicat om. EF 11 honore ex onereO 12 habea*tO 13 uellet b 16 persorū C uideri] uidere est D 18 aaquales (a init. m2 add.) O in exp. D 19 fuer*at**O sed] si II quid om.Om1 ueluti CDEFbd 20 patremfamiliaV murmorantibusOml 27 neque-negui sequuntur post uolo lin. 28 D darem D autem D debebum (alt. b 8.1.) B 28 Anno C sicut ergo hic nulla est acceptio pcrsonarumpersonarum, quia sic alius gratis honoratur, ut alius debito non fraudetur, sic etiam cum secundum propositum dei uocatur alius, alius non uocatur, uocatio datur gratuitum bonum, cuius boni cstest uocatio ipsa principium, non uocato redditur malum, quia omnes rei sunt ex eo, quod pcr unumhominem peccatum intrauit in mundum. et", + "candidate_score": 0.632913, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_110_112", + "bdc_text": "salutabis mihi , tu Pellicane , quam officiosissime . Hortare tamen interim optimum amicum , ne si quid peccavit MötelinusOb der Konstanzer Kaufmann Heinrich Mötteli ( Blarer BW I 333 ; Vögeli , Schriften II/II 1244 , Anm. 893 ;", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_0", + "psc_text": "LIBER PRIMVS. § 1 Noueram te quidem fama celeberrima praedicante et frequentissimis atque uenicissimis nuntiis quanta esscsesses dei gratia plenus acceperam, beatissime atque ucnerandc papa Bonifaci. sed posteaquam te etiam praesentia corporali frater meus uidit Alypius acceptusque a te benignissime ac sinccrissimesincerissime mutua miscuit dictante dilectione conloquia tecumque conuiuens et paruo licet tempore magno tibi iunctus affeetuaffectu se simul et me refudit animo tnotuo teque mihi reportauit in suo, tanto maior in me tuae sanctitatis est facta notitia quanto certior amicitia. neque enim dedignaris, qui uonnon alta sapis, quamuis altius praesidcas, esse amicus humilium et amorem rependere inpensum. quid est enim aliud amicitia, quae non aliunde quam ex amore nomen accepit et nusquam nisi in Christo fidelis est, in quo solo esse etiam sempiterna ac fclixfelix potest ? unde accepta per eumcum fratrem, per quem te familiarius didici, maiore fiducia ausus suntsum aliquid ad tuam beatitudinenibeatitudinem scribere de his rebus,", + "candidate_score": 0.63068, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_51", + "bdc_text": "Max Lenz , Briefwechsel Landgraf Philipp's des Großmüthigen mit Bucer , 1 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_0", + "psc_text": "LIBER PRIMVS. § 1 Noueram te quidem fama celeberrima praedicante et frequentissimis atque uenicissimis nuntiis quanta esscsesses dei gratia plenus acceperam, beatissime atque ucnerandc papa Bonifaci. sed posteaquam te etiam praesentia corporali frater meus uidit Alypius acceptusque a te benignissime ac sinccrissimesincerissime mutua miscuit dictante dilectione conloquia tecumque conuiuens et paruo licet tempore magno tibi iunctus affeetuaffectu se simul et me refudit animo tnotuo teque mihi reportauit in suo, tanto maior in me tuae sanctitatis est facta notitia quanto certior amicitia. neque enim dedignaris, qui uonnon alta sapis, quamuis altius praesidcas, esse amicus humilium et amorem rependere inpensum. quid est enim aliud amicitia, quae non aliunde quam ex amore nomen accepit et nusquam nisi in Christo fidelis est, in quo solo esse etiam sempiterna ac fclixfelix potest ? unde accepta per eumcum fratrem, per quem te familiarius didici, maiore fiducia ausus suntsum aliquid ad tuam beatitudinenibeatitudinem scribere de his rebus,", + "candidate_score": 0.617088, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_67", + "bdc_text": "Ergo , ut hac de re nichil convertitur , ita nihil quoque illusum est Ambrosio ab impiis Lutheranis , ut tuisPellikans .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_512", + "psc_text": "his qui in lege sunt loquitur, ut omne os obstruatur et reus fiat omnis mundus deo, quia non iustificabitur ex lege omnis caro coram illo. ex hoc enim apostolico sensu illa sumpsit et scripsit Ambrosius. § 31 Iam uero quoniam Pelagiani dicunt iustos in hac uita uel esse uel fuisse, qui sine ullo peccato uixerint, in tantum ut uita futura, quae in praemio speranda est, prouectior et perfectior esse non possit, etiam hinc eis respondeat eosque refutet Ambrosius. nam exponens Esaiam prophetam propter id quod ibi scriptum est: 1 uidcs—sinc domino] cf. Ambros. Expos. cnang. sec. Lucam II 84 (CSEL XXXII p. IV 88, 18) 8 cf. De gratia Christi cc. 7-9 (CSEL XLII 130-13.3) 12 lex os-conuertere] cf. Ambros. De fuga saec. 3, 15 (CSEL XXXII p. II 175, 23) 14 ibid. 7,39 (p. II 194, 18) 16 Rom. 3,19. 20 luidensC ubique] utique 0,om.B 3 nemo—domino in mg.D", + "candidate_score": 0.616953, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_51", + "bdc_text": "Max Lenz , Briefwechsel Landgraf Philipp's des Großmüthigen mit Bucer , 1 .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_134", + "psc_text": "paenitcntiam. 1 libero (o ex 11111) V quoclGL dimcrsus D 2 mereri] deserere ex deseri Gm1 deseri L 3 nemo bene illo uti DEFbd per omJlu.c.L 5 a salu.] salnatori DVGLb saluari C eos audeant B 6 et] ut GL execrabilia BDL et seminantes om. V 7 aud»entiamO audientiam (pr. i s.l.m1)G audeut iam L agere] cogitare B penitentiam anienO 8 Finit liber primus (lilt. mai.) r Sci augustini ad bonafatiu papam urbis romę liber primus rxplirit. incipit liber serundus 0 Explicit liber primus. Incipit liber sccundus (add. m2) B,CD Diui aurelii augustini hipponensis epi contra duas epistolas pclagianoru ad bonifaciu liber primus explicit. liber secundus incipit EF Explicit liber augustini ad bonifatiiim papam urbij contra epistl iuliani pelagiani et eius erroris factores ac defensoresG EXPL FPISTULA SCI AUG ADUEHSUS EPISTOLAM. IULIAM PELAGIAXI AD BOXIFACIUM PAPAM URBIS L LIBER SECVNDVS. § 1 Iam nunc aliam, non Iuliani tantum, sed ei", + "candidate_score": 0.612744, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_67", + "bdc_text": "Ergo , ut hac de re nichil convertitur , ita nihil quoque illusum est Ambrosio ab impiis Lutheranis , ut tuisPellikans .", + "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_497", + "psc_text": "cum manifestatis cogitationibus cordis nulla ullum dc ullo mali ullius possit sollicitarcsollicitare suspicio. § 29 Sed iam gloriosissimo martyri Cypriano ad istos cumulatius redarguendos beatissimum addamus Ambrosium. quoniam et ipsum PelagimPelagius; ita laudauit, ut ne ab inimicis quiricmquidem in eius libris quod reprehenderetur diceret inucniriinueniri. quoniam ergo Pelagiani dicunt non esse originale pcccatumpeccatum, cum quo nascantur infantes, et catholicis, qui eis pro antiquissima et firmissima ecclesiae fide rcsistuntresistunt, hercsisheresis Manicheae crimcncrimen obiciunt, respondeat ciseis de hac rc homo dei catholicus et ab ipsoPel.ogio in ueritate fidei laudatus Ambrosius. qui cum Esaiam prophetam exponcretexponeret ait: ideireo Christus in maculatus, quia nec ipsa quidem nascendi solita condicione maculatus est. et alio loco in eodem opere loquens de apostolo Petro: ipse sc, inquit, obtulit. 1 Phil. 4, 4 8 cf. Pliil. 1, 21 9 cf. I C r. 13, 12 15 cf. Aug. Degrati:: Christi 43, 47 (CSEL XLII 159,25) 21. 24 Ambrosii", + "candidate_score": 0.610339, + "ce_score": null + } + ] + }, + { + "rank": 20, + "cf_id": "cf051", + "work_id": "062_Leo-I_Epistola-ad-Flavianum", + "max_score": 0.702059, + "ce_confirmed": false, + "evidence": [ + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_34_36", + "bdc_text": "«Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 . addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «spiritualiter » aut in cęna panem porrigenspanem porrigens am Rande nachgetragen. :", + "psc_chunk_id": "062_Leo-I_Epistola-ad-Flavianum_window_18", + "psc_text": "Scripturarum occulta pandebat: et rursum vulnus lateris, fixuras clavorum, et omnia recentissimae passionis signa monstrabat, dicens: Videte manus meas, et pedes, quia ego sum. Palpate et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet sicut me videtis habere (Luc. XXIV, 39) ; ut cognosceretur in eo proprietas divinae humanaeque naturae individua permanere; et ita sci emus Verbum non hoc esse quod carnem, ut unum Dei Filium, et Verbum confiteremur, et carnem. Quo fidei sacramento Eutyches iste nimium aestimandus est vacuus, qui naturam nostram in unigenito Dei, nec per humilitatem mortalitatis, nec per gloriam resurrectionis agnovit: nec sententiam beati apostoli et evangelistae Joannis expavit, dicentis: Omnis spiritus qui confitetur Jesum Christum in carne venisse, ex Deo est: et omnis spiritus qui solvit Jesum, ex Deo non est, et hic est Antichristus (I Joan. IV, 2) . Quid autem est solvere Jesum, nisi humanam ab eo separare naturam, et sacramentum per quod", + "candidate_score": 0.702059, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_33_35", + "bdc_text": "Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 . addideritq[ ue ]Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "062_Leo-I_Epistola-ad-Flavianum_window_18", + "psc_text": "Scripturarum occulta pandebat: et rursum vulnus lateris, fixuras clavorum, et omnia recentissimae passionis signa monstrabat, dicens: Videte manus meas, et pedes, quia ego sum. Palpate et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet sicut me videtis habere (Luc. XXIV, 39) ; ut cognosceretur in eo proprietas divinae humanaeque naturae individua permanere; et ita sci emus Verbum non hoc esse quod carnem, ut unum Dei Filium, et Verbum confiteremur, et carnem. Quo fidei sacramento Eutyches iste nimium aestimandus est vacuus, qui naturam nostram in unigenito Dei, nec per humilitatem mortalitatis, nec per gloriam resurrectionis agnovit: nec sententiam beati apostoli et evangelistae Joannis expavit, dicentis: Omnis spiritus qui confitetur Jesum Christum in carne venisse, ex Deo est: et omnis spiritus qui solvit Jesum, ex Deo non est, et hic est Antichristus (I Joan. IV, 2) . Quid autem est solvere Jesum, nisi humanam ab eo separare naturam, et sacramentum per quod", + "candidate_score": 0.697532, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_32_34", + "bdc_text": "Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. : «Nisi manducaveritis carnem meam » etc. Joh 6 , 53 .", + "psc_chunk_id": "062_Leo-I_Epistola-ad-Flavianum_window_18", + "psc_text": "Scripturarum occulta pandebat: et rursum vulnus lateris, fixuras clavorum, et omnia recentissimae passionis signa monstrabat, dicens: Videte manus meas, et pedes, quia ego sum. Palpate et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet sicut me videtis habere (Luc. XXIV, 39) ; ut cognosceretur in eo proprietas divinae humanaeque naturae individua permanere; et ita sci emus Verbum non hoc esse quod carnem, ut unum Dei Filium, et Verbum confiteremur, et carnem. Quo fidei sacramento Eutyches iste nimium aestimandus est vacuus, qui naturam nostram in unigenito Dei, nec per humilitatem mortalitatis, nec per gloriam resurrectionis agnovit: nec sententiam beati apostoli et evangelistae Joannis expavit, dicentis: Omnis spiritus qui confitetur Jesum Christum in carne venisse, ex Deo est: et omnis spiritus qui solvit Jesum, ex Deo non est, et hic est Antichristus (I Joan. IV, 2) . Quid autem est solvere Jesum, nisi humanam ab eo separare naturam, et sacramentum per quod", + "candidate_score": 0.695425, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_31_33", + "bdc_text": "Cur igitur non praescribitur Christi corpus non esse in caena nisi spiritualiter ? Sic quidam . Quaero , cur non Christus quoque dixer[ it ] Randtext wegen engem Einband und wegen Überklebung nicht zugänglich. :", + "psc_chunk_id": "062_Leo-I_Epistola-ad-Flavianum_window_18", + "psc_text": "Scripturarum occulta pandebat: et rursum vulnus lateris, fixuras clavorum, et omnia recentissimae passionis signa monstrabat, dicens: Videte manus meas, et pedes, quia ego sum. Palpate et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet sicut me videtis habere (Luc. XXIV, 39) ; ut cognosceretur in eo proprietas divinae humanaeque naturae individua permanere; et ita sci emus Verbum non hoc esse quod carnem, ut unum Dei Filium, et Verbum confiteremur, et carnem. Quo fidei sacramento Eutyches iste nimium aestimandus est vacuus, qui naturam nostram in unigenito Dei, nec per humilitatem mortalitatis, nec per gloriam resurrectionis agnovit: nec sententiam beati apostoli et evangelistae Joannis expavit, dicentis: Omnis spiritus qui confitetur Jesum Christum in carne venisse, ex Deo est: et omnis spiritus qui solvit Jesum, ex Deo non est, et hic est Antichristus (I Joan. IV, 2) . Quid autem est solvere Jesum, nisi humanam ab eo separare naturam, et sacramentum per quod", + "candidate_score": 0.682474, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_123_125", + "bdc_text": "Ego vero rationem non reddam . In hac enim causa non me habuit authorem neque consultorem . Theodorum Theodor Bibliander. , sanctissimum minimeque superciliosum pectus , diutissime nobis incolumen conservet Christus .", + "psc_chunk_id": "062_Leo-I_Epistola-ad-Flavianum_window_18", + "psc_text": "Scripturarum occulta pandebat: et rursum vulnus lateris, fixuras clavorum, et omnia recentissimae passionis signa monstrabat, dicens: Videte manus meas, et pedes, quia ego sum. Palpate et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet sicut me videtis habere (Luc. XXIV, 39) ; ut cognosceretur in eo proprietas divinae humanaeque naturae individua permanere; et ita sci emus Verbum non hoc esse quod carnem, ut unum Dei Filium, et Verbum confiteremur, et carnem. Quo fidei sacramento Eutyches iste nimium aestimandus est vacuus, qui naturam nostram in unigenito Dei, nec per humilitatem mortalitatis, nec per gloriam resurrectionis agnovit: nec sententiam beati apostoli et evangelistae Joannis expavit, dicentis: Omnis spiritus qui confitetur Jesum Christum in carne venisse, ex Deo est: et omnis spiritus qui solvit Jesum, ex Deo non est, et hic est Antichristus (I Joan. IV, 2) . Quid autem est solvere Jesum, nisi humanam ab eo separare naturam, et sacramentum per quod", + "candidate_score": 0.650809, + "ce_score": null + }, + { + "bdc_chunk_id": "10470_sent_119_121", + "bdc_text": "und Dekan des Frauenfelder Kapitels ( Sulzberger 76. 181f ; Kindler von Knobloch , aaO , S. 107 ) gemeint ist , läßt sich nicht mehr entscheiden , da über die hier erwähnte Angelegenheit nichts weiteres bekannt ist. me , culpae insimulet , quasi mihi impurae facetiae displiceant , impuriora vero non item .", + "psc_chunk_id": "062_Leo-I_Epistola-ad-Flavianum_window_0", + "psc_text": "Epistola ad Flavianum 86 Dilectissimo fratri Flaviano episcopo Constantinopolitano LEO episcopus. Lectis dilectionis tuae litteris, quas miramur fuisse tam seras, et gestorum episcopalium ordine recensito, tandem quid apud vos scandali contra integritatem fidei exortum fuisset agnovimus: et quae prius videbantur occulta, nunc nobis reserata patuerunt. Quibus Eutyches, qui presbyterii nomine honorabilis videbatur, multum imprudens et nimis imperitus ostenditur: ut etiam de ipso dictum sit a propheta: Noluit intelligere ut bene ageret: iniquitatem meditatus est in cubili suo (Psal. XXXV, 4) . Quid autem iniquius quam impia sapere, et sapientioribus doctioribusque non cedere? Sed in hanc insipientiam cadunt qui, cum ad cognoscendam veritatem aliquo impediantur obscuro, non ad propheticas voces, non ad apostolicas litteras, nec ad evangelicas auctoritates, sed ad semetipsos recurrunt: et ideo magistri erroris existunt, quia veritatis discipuli non fuerunt. Quam enim eruditionem de sacris Novi et Veteris Testamenti paginis acquisivit, qui ne ipsius quidem symboli initia comprehendit? Et", + "candidate_score": 0.649662, + "ce_score": null + } + ] + } + ], + "biblical_hits": [] +} \ No newline at end of file