{
  "letter_id": "11254",
  "bd_url": "https://www.bullinger-digital.ch/letter/11254",
  "dominant_topic": 1,
  "topic_dist": [
    0.056422,
    0.0577,
    0.056533,
    0.046388,
    0.052822,
    0.046855,
    0.051974,
    0.053221,
    0.045144,
    0.045228,
    0.050514,
    0.050672,
    0.04632,
    0.056729,
    0.050528,
    0.04819,
    0.049698,
    0.046112,
    0.045944,
    0.043007
  ],
  "citations": [
    {
      "rank": 1,
      "cf_id": "cf012",
      "work_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate",
      "max_score": 0.701248,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_616",
          "psc_text": "Patrem quoque cognitum esse dixisset. Sed quid illud est, quod queritur se tanto tempore cognitum non fuisse? Scilicet quia se cognito, paternae in se naturae esset intelligenda divinitas. Cum enim ea, quae gereret, propria Deo essent, calcare undas, jubere ventis, inintellecta demutatione vini 205 incrementoque panum cum gestorum fide gerere, fugare daemonas, morbos depellere, damna corporum rependere, emendare vitia nativitatis, peccata dimittere, vitam mortuis reddere; et haec agere carnalem, et Dei se filium inter ista profitentem: hinc querelae omnis orta conquestio est, quod in sacramento nativitatis humanae, gessisse haec in homine assumpto Dei non intellecta natura est. 37. Patrem exhibet ut vivens ipsius imago. --Et idcirco arguens, cur cum haec tanto tempore gereret, agnitus non fuisset; postulantibus ut sibi Patrem ostenderet, ait: Qui me vidit, vidit et Patrem (Ibid.) . Non hic ille contemplationem corpoream et visum oculorum carnalium significat, sed eorum de quibus dixerat, Nonne vos dicitis, quoniam adhuc",
          "candidate_score": 0.701248,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_616",
          "psc_text": "Patrem quoque cognitum esse dixisset. Sed quid illud est, quod queritur se tanto tempore cognitum non fuisse? Scilicet quia se cognito, paternae in se naturae esset intelligenda divinitas. Cum enim ea, quae gereret, propria Deo essent, calcare undas, jubere ventis, inintellecta demutatione vini 205 incrementoque panum cum gestorum fide gerere, fugare daemonas, morbos depellere, damna corporum rependere, emendare vitia nativitatis, peccata dimittere, vitam mortuis reddere; et haec agere carnalem, et Dei se filium inter ista profitentem: hinc querelae omnis orta conquestio est, quod in sacramento nativitatis humanae, gessisse haec in homine assumpto Dei non intellecta natura est. 37. Patrem exhibet ut vivens ipsius imago. --Et idcirco arguens, cur cum haec tanto tempore gereret, agnitus non fuisset; postulantibus ut sibi Patrem ostenderet, ait: Qui me vidit, vidit et Patrem (Ibid.) . Non hic ille contemplationem corpoream et visum oculorum carnalium significat, sed eorum de quibus dixerat, Nonne vos dicitis, quoniam adhuc",
          "candidate_score": 0.681033,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ;",
          "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_616",
          "psc_text": "Patrem quoque cognitum esse dixisset. Sed quid illud est, quod queritur se tanto tempore cognitum non fuisse? Scilicet quia se cognito, paternae in se naturae esset intelligenda divinitas. Cum enim ea, quae gereret, propria Deo essent, calcare undas, jubere ventis, inintellecta demutatione vini 205 incrementoque panum cum gestorum fide gerere, fugare daemonas, morbos depellere, damna corporum rependere, emendare vitia nativitatis, peccata dimittere, vitam mortuis reddere; et haec agere carnalem, et Dei se filium inter ista profitentem: hinc querelae omnis orta conquestio est, quod in sacramento nativitatis humanae, gessisse haec in homine assumpto Dei non intellecta natura est. 37. Patrem exhibet ut vivens ipsius imago. --Et idcirco arguens, cur cum haec tanto tempore gereret, agnitus non fuisset; postulantibus ut sibi Patrem ostenderet, ait: Qui me vidit, vidit et Patrem (Ibid.) . Non hic ille contemplationem corpoream et visum oculorum carnalium significat, sed eorum de quibus dixerat, Nonne vos dicitis, quoniam adhuc",
          "candidate_score": 0.670407,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_612",
          "psc_text": "Christus cernitur: et quomodo si ipse cognitus sit, erit cognitus Pater; cum naturae suae, id est, hominis in eo habitum Apostoli recognoscant, et liber a corporali Deus carne, non in hac corporalis carnis infirmitate noscendus sit? Sed in sacramento assumpti corporis divinitatis paternae naturam in se Dominus confirmans, hunc ordinem tenuit: Si scitis me, et patrem meum scitis: et a modo scietis eum, et vidistis eum. Tempus visionis separavit a tempore cognitionis. Nam quem cognoscendum ait, eumdem jam dixit et visum ut naturae jam pridem in se conspectae scientiam ex tempore nunc hujus revelationis acciperent. 35. Philippus hoc non capit; cur. Qui salva fide Patrem sibi ostendi rogat. --Sed commovit apostolum Philippum novitas dictorum. Homo cernitur, Dei se filium confitetur, cognito se cognoscendum Patrem fatetur. Patrem visum esse dicit, et per id cognoscendum esse quia visus sit. Humani istud animi infirmitas non capit, 204 nec fidem sumit tam diversarum rerum",
          "candidate_score": 0.669157,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ;",
          "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_612",
          "psc_text": "Christus cernitur: et quomodo si ipse cognitus sit, erit cognitus Pater; cum naturae suae, id est, hominis in eo habitum Apostoli recognoscant, et liber a corporali Deus carne, non in hac corporalis carnis infirmitate noscendus sit? Sed in sacramento assumpti corporis divinitatis paternae naturam in se Dominus confirmans, hunc ordinem tenuit: Si scitis me, et patrem meum scitis: et a modo scietis eum, et vidistis eum. Tempus visionis separavit a tempore cognitionis. Nam quem cognoscendum ait, eumdem jam dixit et visum ut naturae jam pridem in se conspectae scientiam ex tempore nunc hujus revelationis acciperent. 35. Philippus hoc non capit; cur. Qui salva fide Patrem sibi ostendi rogat. --Sed commovit apostolum Philippum novitas dictorum. Homo cernitur, Dei se filium confitetur, cognito se cognoscendum Patrem fatetur. Patrem visum esse dicit, et per id cognoscendum esse quia visus sit. Humani istud animi infirmitas non capit, 204 nec fidem sumit tam diversarum rerum",
          "candidate_score": 0.666405,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_612",
          "psc_text": "Christus cernitur: et quomodo si ipse cognitus sit, erit cognitus Pater; cum naturae suae, id est, hominis in eo habitum Apostoli recognoscant, et liber a corporali Deus carne, non in hac corporalis carnis infirmitate noscendus sit? Sed in sacramento assumpti corporis divinitatis paternae naturam in se Dominus confirmans, hunc ordinem tenuit: Si scitis me, et patrem meum scitis: et a modo scietis eum, et vidistis eum. Tempus visionis separavit a tempore cognitionis. Nam quem cognoscendum ait, eumdem jam dixit et visum ut naturae jam pridem in se conspectae scientiam ex tempore nunc hujus revelationis acciperent. 35. Philippus hoc non capit; cur. Qui salva fide Patrem sibi ostendi rogat. --Sed commovit apostolum Philippum novitas dictorum. Homo cernitur, Dei se filium confitetur, cognito se cognoscendum Patrem fatetur. Patrem visum esse dicit, et per id cognoscendum esse quia visus sit. Humani istud animi infirmitas non capit, 204 nec fidem sumit tam diversarum rerum",
          "candidate_score": 0.653839,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ;",
          "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_892",
          "psc_text": "erat, quem gestis suis docebat; neque homo, in cujus habitu repertus est, non manebat. 52. Pater in Filio visus. --Et idcirco in hoc eodem superiore sermone, naturae sibi cum Patre unitatem contestatus dixerat: Qui me vidit, vidit et Patrem (Joan. XIV, 9) ; et, Pater in me, et ego in Patre (Joan. X, 38) . Quae utique differentiam non habent ex aequalitate naturae; cum contemplatio Filii visum compenset et Patrem, et unus in uno manens unum non discernat ab uno. Ac ne per corporalem contemplationem referre ex se paternae contemplationis visum existimaretur, subjecerat: Credite mihi, quoniam ego in Patre, et Pater in me: sin autem, vel propter opera credite (Joan. XIV, 11 et 12) : ut cum virtus naturae res esset, et operatio ipsa virtutis sit potestas; per virtutis potestatem, naturae in se paternae unitas nosceretur: cum in quantum se quisquam Deum cognovisset in virtute naturae, in tantum Deum Patrem",
          "candidate_score": 0.649394,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34_36",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam . Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe . Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr .",
          "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_1163",
          "psc_text": "Nemo vadit ad Patrem, nisi per me (Joan. XIV, 6)? ut nunc ipse sibi inimicos subjicit, et tamen Deus ei subjecit; omne per hoc opus ejus, Dei in eo esse opus testans. Et cum non nisi per eum eundum ad Patrem sit; ad eum tamen, nisi Pater adduxerit, non venitur. Nam dum filius Dei intelligitur, paternae in eo naturae veritas discitur. Atque ita et cognito Filio Deus pater advocat, et credito Filio Pater suscipit: quia significatio et cognitio Patris in Filio sit per significationem in se Dei patris, religiosos nos in eum paterna religione perferentis. Adducit ergo ita Pater, dum quod principale est pater creditur. Ad Patrem autem nemo vadit nisi per Filium: quia cessante in nobis fide Filii, ignorabilis Pater est, non adituris ad paternam religionem, nisi prius Filii veneratione suscepta. Atque ita Filio cognito, ad vitae nos aeternitatem Pater adducit et suscipit: et utrumque per Filium est, dum",
          "candidate_score": 0.63126,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_39_41",
          "bdc_text": "ianuarii 1539 . Rod . Gvalterus , tui observantissimus .",
          "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_180",
          "psc_text": "intelligentiae nostrae imbecillitatem accommodat, et dubitationi infidelium satisfacturus, arcanum invisibilis virtutis operatur: facti rationem, quisquis eris coelestium rerum scrutator, expone. Erant discipuli in clauso, et secreto post passionem Domini congregati consederant. Dominus 62 Thomae fidem propositis conditionibus confirmaturus assistit, palpandi corporis et contrectandi vulneris obtulit facultatem: et utique qui compunctus recognoscendus sit, necesse est corpus in quo est compunctus attulerit. Quaero ergo per quas clausae domus partes sese corporeus intulerit. Diligenter enim Evangelista expressit dicens: Venit Jesus januis clausis, et stetit in medio (Ib., 26) . An constructa parietum penetrans et solida lignorum, naturam eorum impenetrabilem transcucurrit? Stetit namque corporeus, non simulatus aut fallax. Sequantur ergo oculi mentis tuae penetrantis ingressum, et cum eo clausam domum intelligentiae tuae visus introeat. Integra sunt omnia et obserata: sed esse assistit medius, cui per virtutem suam universa sunt pervia. Invisibilibus calumniaris: ego a te visibilium exposco rationem. Nihil cedit ex solido, neque per",
          "candidate_score": 0.617038,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam .",
          "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_1294",
          "psc_text": "originem, sed nec motum dimensae hujus vicissitudinis assecutus, fidem tamen rationis, mihi imperspicabilis licet, apprehendens, in his te quoque quae ignoro, non nescio. Jam vero cum in terras mente convertor, quae occultarum virtute causarum sata omnia suscepta dissolvunt, dissoluta vivificant, vivificata multiplicant, multiplicata confirmant; nihil in his reperi, quae intelligere sensu meo possem: sed ignoratio mea ad intelligendum te proficit, dum famulantis mihi naturae imperitus, usu te tantum meae utilitatis intelligo. Ipsum me quoque nesciens, ita sentio: ut te magis eo, quod mei sum ignarus, admirer. Nam dijudicantis mentis meae aut motum aut rationem aut vitam et non intelligens sentio, et sentiens tibi debeo, cui ultra intelligentiam naturalis exordii, sensum naturae oblectantis impertias. Et cum te meis ignorans intelligam, et intelligens venerer: 441 nec ego in tuis rebus fidem omnipotentiae tuae laxabo, quia nesciam; ut sensus meus originem Unigeniti tui occupet, et sibi subdat, et aliquid in me sit, quod",
          "candidate_score": 0.612529,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_35_37",
          "bdc_text": "Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe . Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr . et uxoriAnna , geb. Adlischwyler .",
          "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_563",
          "psc_text": "--Denique subjecit: Omnia enim quaecumque facit Pater, eadem et Filius facit similiter (Ibidem). Similiter illud ad significationem nativitatis adjecit: omnia vero et eadem ad ostendendae naturae veritatem locutus est. In his enim, quae et quaecumque et eadem sunt, nec diversitas potest esse, nec reliquum. Atque ita in natura eadem est, cui eadem omnia posse naturae sit. Ubi vero similiter per Filium eadem omnia fiunt, similitudo operum solitudinem operantis exclusit: ut omnia quae Pater facit, eadem omnia similiter faciat et Filius. Haec est verae nativitatis intelligentia, et fidei nostrae, quae ex naturae divinae unitate, unius indifferentisque divinitatis veritatem in Patre et Filio confitetur, absolutissimum sacramentum, 189 ut eadem faciendo Filius similiter faciat, et similiter faciendo eadem sint ipsa quae faciat: quia sub una hac significatione testentur et similiter facta nativitatem, et eadem facta naturam. 19. Demonstratio operum nativitatem ingerit, non ignorationem. Nostrae fidei instructio est. Velle quid. --Tenet itaque responsionis dominicae",
          "candidate_score": 0.612049,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_35_37",
          "bdc_text": "Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe . Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr . et uxoriAnna , geb. Adlischwyler .",
          "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_560",
          "psc_text": "Pater meus usque adhuc operatur, et ego operor (Joan. V, 17) . Et hinc omnis accendebatur invidia, quod se Deo exaequasset paterni nominis usurpatione. Volens itaque et nativitatem suam confirmare, et naturae virtutem profiteri, ait: Non potest quidquam facere ab se Filius, nisi quod viderit Patrem facientem (Ibid., 19) . Exordium responsionis adversum Judaeorum impium motum, per quem usque ad voluntatem inferendae mortis exagitabantur, aptatum 188 est. Nam ad violati sabbati objectum sibi reatum dixerat, Pater meus usque adhuc operatur, et ego operor: ut usurpasse hoc ex auctoritate intelligeretur exempli; significans tamen hoc, quod ipse ageret. Patris esse opus intelligendum, quia ipse in se operaretur operante. Et rursum adversum eam invidiam, qua se per paternum nomen Deo exaequasset, haec subdidit: Amen, amen dico vobis, non potest Filius ab se facere quidquam, nisi quod viderit Patrem facientem. Ne igitur exaequatio illa per nomen naturamque filii fidem nativitatis auferret; ait Filium ab",
          "candidate_score": 0.611762,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_2",
          "bdc_text": "hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_1040",
          "psc_text": "nato eo de conceptione Spiritus sancti. 355 Hinc itaque aestimatus est et in doloribus et in plaga et in vexatione esse. Formam enim servi accepit: et natus ex virgine homo opinionem nobis naturalis sibi in passione doloris invexit. Ipse autem vulneratus est; sed propter iniquitates nostras. Nam quamvis sit vulneratus, non tamen iniquitatis suae vulnus est: et quidquid patitur, non sibi patitur. Non enim sibi homo natus est, nec ex se iniquus est. Testatur Apostolus causam dispensationis istius dicens: Orantes per Christum reconciliari Deo: eum, qui non cognovit peccatum, pro nobis peccatum fecit (II Cor. V, 20) . Peccatum enim in carne per peccatum condemnaturus, peccati licet expers, factus est ipse peccatum, id est, per carnem peccatum in carne condemnans, carnis quidem nescius, sed pro nobis caro factus est: et idcirco propter iniquitates nostras est vulneratus. 48. Christi virtus in passione emicat. Passio Christi triumphus. --Caeterum nescit in Christo Apostolus",
          "candidate_score": 0.610661,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_39_41",
          "bdc_text": "ianuarii 1539 . Rod . Gvalterus , tui observantissimus .",
          "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_923",
          "psc_text": "olei incuriosas, gloriosi adventus sui thalamum ingressus, ignorat. Namque et adeunt et rogant, et usque adeo non ignorantur, ut his respondeatur: Amen dico vobis, quia nescio vos (Matth. XXV, 12) . Nam et occursus 309 et deprecatio non ignorabiles esse eas patitur: sed nesciendi responsio non naturae potius quam voluntatis est; dum ab eo, qui nihil non nescit, indignae sunt quae sciantur. Denique ne per infirmitatem ignorare existimaretur, continuo Apostolis ita locutus est: Vigilate itaque, quia nescitis diem neque horam (Ibid., 13) : ut cum vigilare eos ob ignorationem diei atque horae monet, per id nesciri ab eo virgines noscerentur, quod consopitae et negligentes, indignae aditu thalami sui oleo indigendo mansissent. 66. Christus nil nesciens dispensationis ergo loquitur quasi nesciens. Diei scientia occulta: ideo quasi ignorata. --Non est igitur Dominus Jesus Christus, qui scrutans corda et renes Deus est, in ea naturae infirmitate, (ut) ne nesciat, cum hoc ipsum ex",
          "candidate_score": 0.609933,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_35_37",
          "bdc_text": "Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe . Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr . et uxoriAnna , geb. Adlischwyler .",
          "psc_chunk_id": "010_Hilarius-Pictaviensis_De-Trinitate_window_870",
          "psc_text": "ego loquor; sed Pater, qui in me manet, ipse facit opera sua (Joan. XIV, 10) . Videsne quid hoc sit: Pater meus usque modo operatur? Hoc enim ideo ait, ut paternae in se naturae intelligeretur potestas, in sabbati opere potestatis suae usa natura. Cum enim in se operetur operante Pater, ipse necesse est Patre operante operetur: atque ideo ait: Pater meus usque modo operatur (Joan. V, 17) , ut ipsum illud hoc praesens dictorum atque gestorum per se opus, paternae in se naturae 293 existimaretur operatio. Id enim, quod usque modo operatur, unum atque idem dicti temporisque momentum est; ut non aliud aliquod opus esse Patris, quam suum hoc quod agit, crederetur: cum per id, quod usque modo Pater operatur, haec ipsa esset Patris sub eodem tempore sermonis operatio. Ac ne fides, intra cognitionem tantum Patris relicta, a vitae aeternae spe abesset; continuo subjecit: Et ego operor: ut hoc ipsum,",
          "candidate_score": 0.606323,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 2,
      "cf_id": "cf016",
      "work_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII",
      "max_score": 0.692585,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_16_18",
          "bdc_text": "Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_1137",
          "psc_text": ". . inquit, rupes in statera (Esai. XL, 13) ? Et supra: Quis mensus est manu aquas, et coelum palmo (Ibid., 12) ? Qui nostra examinat, sua utique examinata largitur, et salvo omnia decernit examine. Ponderat misericordiam, ponderat ultionem; in utroque certum pondus, habilisque mensura est. Unde et David ait: Et potum dabis illis in lacrymis, in mensura (Ps. LXXIX, 6) ; ne sine moderatione mensurae poenae cumulo gravarentur, et sustinere non possent. Et alibi idem ait propheta: Calix in manu Domini vini meri plenus est mixto. Et inclinavit ex hoc in hoc; verumtamen faex ejus non est exinanita (Ps. LXXIV, 9) . Et Hieremias ait: Calix aureus Babylon in manu Domini a quo inebriatae sunt gentes (Jerem. LI, 7) : hoc est, poena a nationibus persoluta est; ne diutius insultarent, quod Dei populum acerbissima populatione vexarent. Sensus igitur versus Davidici hic est: Parata et plena est poena quae debetur",
          "candidate_score": 0.692585,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_581",
          "psc_text": ". Isti ergo oculi in verbum Dei deficiunt, et dicunt: Quando consolaberis me? Istis oculis prophetae dicebantur Videntes; quia per revelationem ea quae erant abscondita, mente cernebant. 9. Quid est oculos deficere? De corporalibus dicamus, ut intelligamus de spiritalibus. Nonne quando aliquem desideramus, et speramus adfore, eo dirigimus oculos, unde speramus esse venturum? Itaque contenti diu quotidiana exspectatione 1106 deficimus. Sic Anna circumspiciens in viam, sollicitis adventum filii explorabat excubiis (Tob. X, 7). Sic David propheta, currentem de praelio, positis in turre exploratoribus, interrogare de salute filii pater sedulus gestiebat (II Reg. XVIII, 24). Sic tenerae uxor aetatis de specula littorali, indefessa exspectatione viri praestolatur adventum; ut quamcumque navim viderit, illic putet conjugem navigare, metuatque ne videndi gratiam dilecti alius antevertat, nec ipsa possit prima dicere: Video te, marite; sicut Anna dicebat ad filium: Video te, fili, amodo libentius moriar (Tob. XI, 8) ; mortis videlicet dolorem exoptati conspectus suavitate",
          "candidate_score": 0.676476,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_888",
          "psc_text": "non est me dignus (Matth. X, 38) ? Sed haec perfectiora praecepta Evangelio reservata sunt. Et mala non creavit Deus, sed haec quae videntur nobis austera, verbera, mors et hujusmodi alia quae propter emendationem praescripta sunt noxiorum; justis enim non est lex posita, sed injustis. Nam si noxii nihil timerent, innocentes semper timerent. 19. Qui sunt igitur isti oculi qui deficiunt in salutare Dei? Diximus oculum suppliciorum esse, qui praevidens futura supplicia peccatorum, gerendam annuntiet poenitentiam. Demonstravit hunc oculum Baptista Joannes dicens: Generatio viperarum, quis ostendit vobis fugere ab ira ventura? Facite ergo fructus dignos poenitentiae (Luc. III, 7 et 8) . Ad baptismum enim Joannis veniebat, qui habebat oculum suppliciorum: ad Christi autem baptismum venit, qui videt gratiam. Hic enim oculus est quem Dominicae passionis umbra tuetur et protegit. Aliud ergo Ennon, aliud Ain. In Ennon baptizatur conscius gravium delictorum: qui autem purum oculum habet, gratiam suscipit spiritalem. Et",
          "candidate_score": 0.668905,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_126",
          "psc_text": "supra oculos cordis tui. Convertere ad Dominum, et velamen cadet. Conversus est Paulus ad benedictionem Ananiae, velut squamae ceciderunt ab oculis ejus; et vidit qui per triduum ante non viderat (Act., IX, 18): simul oculus corporis animaeque sanatur; quia medicamentum ei medicus demonstraverat ille de coelo, de quo scriptum est: Misit Verbum suum, et sanavit eos, et ex omnibus infirmitatibus suis liberavit eos (Psal. CVI, 20) . Non est medicus iste de terris, qui omnes curat infirmitates, et populos integros sanat. Mitte ergo, Pater, medicum istum: veniat Verbum tuum, aperiat oculos meos. Et Apostolorum oculi clausi erant, nisi eos Jesus aperuisset. Denique duobus ex his euntibus in castellum cui nomen Emmaus, cum interpretaretur Scripturas, et benediceret eos, Aperti sunt, inquit, oculi eorum, et cognoverunt eum (Luc., XXIV, 31) . Ergo nisi Jesus aperuisset nobis oculos, nemo vidisset: nisi Jesus sustulisset velamen, nulli Evangelii gratia refulsisset. Et Petrus clausos habebat oculos,",
          "candidate_score": 0.668125,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_1137",
          "psc_text": ". . inquit, rupes in statera (Esai. XL, 13) ? Et supra: Quis mensus est manu aquas, et coelum palmo (Ibid., 12) ? Qui nostra examinat, sua utique examinata largitur, et salvo omnia decernit examine. Ponderat misericordiam, ponderat ultionem; in utroque certum pondus, habilisque mensura est. Unde et David ait: Et potum dabis illis in lacrymis, in mensura (Ps. LXXIX, 6) ; ne sine moderatione mensurae poenae cumulo gravarentur, et sustinere non possent. Et alibi idem ait propheta: Calix in manu Domini vini meri plenus est mixto. Et inclinavit ex hoc in hoc; verumtamen faex ejus non est exinanita (Ps. LXXIV, 9) . Et Hieremias ait: Calix aureus Babylon in manu Domini a quo inebriatae sunt gentes (Jerem. LI, 7) : hoc est, poena a nationibus persoluta est; ne diutius insultarent, quod Dei populum acerbissima populatione vexarent. Sensus igitur versus Davidici hic est: Parata et plena est poena quae debetur",
          "candidate_score": 0.665274,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_126",
          "psc_text": "supra oculos cordis tui. Convertere ad Dominum, et velamen cadet. Conversus est Paulus ad benedictionem Ananiae, velut squamae ceciderunt ab oculis ejus; et vidit qui per triduum ante non viderat (Act., IX, 18): simul oculus corporis animaeque sanatur; quia medicamentum ei medicus demonstraverat ille de coelo, de quo scriptum est: Misit Verbum suum, et sanavit eos, et ex omnibus infirmitatibus suis liberavit eos (Psal. CVI, 20) . Non est medicus iste de terris, qui omnes curat infirmitates, et populos integros sanat. Mitte ergo, Pater, medicum istum: veniat Verbum tuum, aperiat oculos meos. Et Apostolorum oculi clausi erant, nisi eos Jesus aperuisset. Denique duobus ex his euntibus in castellum cui nomen Emmaus, cum interpretaretur Scripturas, et benediceret eos, Aperti sunt, inquit, oculi eorum, et cognoverunt eum (Luc., XXIV, 31) . Ergo nisi Jesus aperuisset nobis oculos, nemo vidisset: nisi Jesus sustulisset velamen, nulli Evangelii gratia refulsisset. Et Petrus clausos habebat oculos,",
          "candidate_score": 0.65632,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_581",
          "psc_text": ". Isti ergo oculi in verbum Dei deficiunt, et dicunt: Quando consolaberis me? Istis oculis prophetae dicebantur Videntes; quia per revelationem ea quae erant abscondita, mente cernebant. 9. Quid est oculos deficere? De corporalibus dicamus, ut intelligamus de spiritalibus. Nonne quando aliquem desideramus, et speramus adfore, eo dirigimus oculos, unde speramus esse venturum? Itaque contenti diu quotidiana exspectatione 1106 deficimus. Sic Anna circumspiciens in viam, sollicitis adventum filii explorabat excubiis (Tob. X, 7). Sic David propheta, currentem de praelio, positis in turre exploratoribus, interrogare de salute filii pater sedulus gestiebat (II Reg. XVIII, 24). Sic tenerae uxor aetatis de specula littorali, indefessa exspectatione viri praestolatur adventum; ut quamcumque navim viderit, illic putet conjugem navigare, metuatque ne videndi gratiam dilecti alius antevertat, nec ipsa possit prima dicere: Video te, marite; sicut Anna dicebat ad filium: Video te, fili, amodo libentius moriar (Tob. XI, 8) ; mortis videlicet dolorem exoptati conspectus suavitate",
          "candidate_score": 0.655959,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_1032",
          "psc_text": "mentis angustiae: cognosce te ipsum, et orationis quaere medicinam: posce ut veniat medicus ille qui descendit de coelo, qui maxime aegrotos requirit, sicut ipse ait: Non opus est sanis medicus, sed iis qui male habent (Matth. IX, 12) . Habes vulnera? Ne differas: non est apud eum ulla comperendinatio sanitatis. Habes ulcera? Ne timeas: verbo, non ferro curare consuevit. Aspice igitur illis oculis, quibus David auxilium quaesivit et meruit. Levavi, inquit, oculos meos ad montes: quaesivi unde mihi veniret auxilium (Psal. CXX, 1 et 2) . Non inveni nisi a Domino; qui enim mundum condidit, tuctur accolas mundi. Aspice ergo, et semper aspice; quia justi oculi semper ad Dominum. 3. Hoc monet te etiam Hieremias in Threnis sub hac ipsa littera, dicens ad Hierusalem: Surge et expergiscere in nocte, in principio vigiliae tuae effunde sicut aquam cor tuum ante faciem Domini: extolle ad Dominum manus tuas pro animabus parvulorum tuorum,",
          "candidate_score": 0.653346,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15_17",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen . Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_1137",
          "psc_text": ". . inquit, rupes in statera (Esai. XL, 13) ? Et supra: Quis mensus est manu aquas, et coelum palmo (Ibid., 12) ? Qui nostra examinat, sua utique examinata largitur, et salvo omnia decernit examine. Ponderat misericordiam, ponderat ultionem; in utroque certum pondus, habilisque mensura est. Unde et David ait: Et potum dabis illis in lacrymis, in mensura (Ps. LXXIX, 6) ; ne sine moderatione mensurae poenae cumulo gravarentur, et sustinere non possent. Et alibi idem ait propheta: Calix in manu Domini vini meri plenus est mixto. Et inclinavit ex hoc in hoc; verumtamen faex ejus non est exinanita (Ps. LXXIV, 9) . Et Hieremias ait: Calix aureus Babylon in manu Domini a quo inebriatae sunt gentes (Jerem. LI, 7) : hoc est, poena a nationibus persoluta est; ne diutius insultarent, quod Dei populum acerbissima populatione vexarent. Sensus igitur versus Davidici hic est: Parata et plena est poena quae debetur",
          "candidate_score": 0.651558,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_7_9",
          "bdc_text": "negotiis non parum profuissent , si de nova profectione nostraDie Rede ist von der geplanten Reise nach Wittenberg ; vgl. ebd. , Z. 28-70 . certum abs te responsum accepissemus .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-in-psalmum-David-CXVIII_window_931",
          "psc_text": "ex his versiculis qui sequuntur. 7. (Vers. 130.) Manifestatio sermonum tuorum illuminat me, et intellectum dat parvulis. In Evangelio, cum mitteret discipulos suos Joannes ad Dominum Jesum, dicebat: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus (Matth. XI, 3) ? Respondit Jesus caecos videre, claudos ambulare, audire surdos; hoc enim adventus sui testimonium fore, per Esaiam prophetam significaverat (Esai. LXI, 1). Haec ergo quae annuntiavit per prophetas, in Evangelio manifestavit: et quod ipse locutus est per prophetas, in Evangelio ipse complevit. Ipsius ergo sermo erat propheticus sermo, sicut habes scriptum: Audi, coelum, et percipe auribus, terra; quoniam Dominus locutus est (Esai. I, 2) . 8. Intellectus ergo datus est etiam his qui perfectam sapientiam non haberent, dum muti loquuntur, mortui resuscitantur. His enim signis intellectum est ab iis qui rudes erant, et adhuc quasi in cunabulis fidei constituti, ut erat populus nationum, ipsum venisse qui exspectabatur. Illuminat igitur fidei claritate,",
          "candidate_score": 0.644291,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 3,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1",
      "max_score": 0.677523,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2069",
          "psc_text": "Quamdiu sumus in hoc corpore, peregrinamur a Domino (II Cor. V, 6) . Quia nondum est illa visio nostra facie ad faciem, ubi jam non sint parabolae, ubi jam non sint aenigmata et similitudines. Quidquid modo intelligimus, per aenigmata conspicimus. Aenigma est obscura parabola quae difficile intelligitur. Quantumvis excolat homo cor suum, et ad interiora intelligenda refugiat, quamdiu per corruptibilitatem carnis hujus videmus, ex parte videmus. Assumpta autem incorruptione in resurrectione mortuorum, cum apparuerit Filius hominis judicaturus vivos et mortuos, tunc videbitur Filius hominis, qui primo judicatus est, judicans, discernens malos a bonis, ponens malos a sinistris, bonos a dextris. Videbunt illum et boni et mali, sed malis dicet. Ite in ignem aeternum: bonis autem dicet, Venite benedicti Patris mei, percipite regnum. Abibunt mali in ambustionem aeternam, justi autem in vitam aeternam (Matth. XXV, 33, 34, 41, 46) ; et ibi erit illa visio facie ad faciem, qua illi non",
          "candidate_score": 0.677523,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1297",
          "psc_text": "illi oculos sanaverit, ut videat hanc lucem? Cum sanus factus fuerit ille, nec invenit quid dignum rependat sanatori suo: quantumlibet enim illi det, quid dabit tale quale ille praestitit? Ut plurimum det, aurum dabit, et multum aurum dabit: ille lucem praestitit. Ut noverit ille quia nihil dat, videat in tenebris quod dat. Quid ergo dabimus nos medico illi, oculos interiores nostros sananti, ad videndam quamdam lucem aeternam, quod est ipse? quid illi dabimus? Quaeramus, inveniamus, si possumus; et in angustiis inquisitionis nostrae exclamemus: Quid retribuam Domino pro omnibus quae retribuit mihi? Et quid invenit? Calicem salutaris accipiam, et nomen Domini invocabo (Psal. CXV, 12, 13) . Potestis, inquit, bibere calicem quem ego bibiturus sum (Matth. XX, 22) ? Inde Petro: Amas me? Pasce oves meas (Joan. XXI, 17) : pro quibus biberet calicem Domini. Confirmat autem justos Dominus. Novit Dominus vias immaculatorum, et haereditas eorum in aeternum erit. 9. [vers.",
          "candidate_score": 0.658874,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_3410",
          "psc_text": "in factis et dictis, occisus est a senioribus et principibus sacerdotum? Et nos sperabamus quod ipse erat redempturus Israel (Id. XXIV, 13-21) . Speraverant, et non sperabant. Defecerunt oculi eorum ab sperando in Deum ipsorum. Ipsos ergo in se transfiguravit dicendo: Defecerunt oculi mei ab sperando in Deum meum. Hanc spem reddidit, quando cicatrices palpandas obtulit; quas cum tetigisset Thomas, rediit ad spem quam perdiderat, et exclamavit: Dominus meus, et Deus meus. Defecerunt oculi tui ab sperando in Deum tuum: palpasti cicatrices, et invenisti Deum tuum; palpasti formam servi, et cognovisti Dominum tuum. Cui tamen ipse Dominus ait: Quia vidisti, credidisti. Et nos praenuntians voce misericordiae suae: Beati, inquit, qui non vident et credunt (Joan. XX, 28, 29) . Defecerunt oculi mei ab sperando in Deum meum. 9. [vers. 5.] Multiplicati sunt super capillos capitis mei, qui oderunt me gratis. Quam multiplicati? Ut adderent sibi et unum ex duodecim (Matth.",
          "candidate_score": 0.658452,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2333",
          "psc_text": "Et si hoc cuicumque, quanto magis pedibus Domini? Qui sunt pedes Domini? Evangelistae sancti, de quibus dictum est, Quam speciosi sunt pedes eorum qui annuntiant pacem, qui annuntiant bona (Isai. LII, 7, et Rom. X, 15) ! Ergo acuat sicut novaculam linguam suam Doech; acuat dolum quantum potest: ablaturus est superflua temporalia; numquid necessaria sempiterna? 10. [vers. 5.] Dilexisti malitiam super benignitatem. Ante te erat benignitas, ipsam diligeres. Non enim aliquid eras erogaturus, aut quod diligeres de longinqua navigatione allaturus eras. Benignitas ante te, iniquitas ante te: compara, et elige. Sed forte habes oculum quo videas malignitatem, et non habes oculum quo videas benignitatem. Vae iniquo cordi! Quod pejus est, avertit se ne videat quod videre potest. Quid enim de talibus alio loco dictum est? Noluit intelligere ut bene ageret. Non enim dictum est, non potuit; sed noluit, inquit, intelligere ut bene ageret, clausit oculos a luce praesenti. Et quid",
          "candidate_score": 0.656512,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_22_24",
          "bdc_text": "Verno tempore res meas melius se habituras spero . Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1739",
          "psc_text": "Sustine Dominum, viriliter age, et confortetur cor tuum, et sustine Dominum (Psal. XXVI, 14) ; quoniam qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit (Matth. X, 22, et XXIV, 13) . Quare ergo tristis es anima mea, et quare conturbas me? Spera in Deum, quoniam confitebor illi. Haec est confessio mea, Salutare vultus mei, Deus meus. 12. Ad meipsum anima mea turbata est. Numquid ad Deum turbatur? Ad me turbata est. Ad incommutabile reficiebatur, ad mutabile perturbabatur. Novi quia justitia Dei mei manet: utrum mea maneat, nescio. Terret enim me Apostolus dicens: Qui se putat stare, videat ne cadat (I Cor. X, 12) . Ergo quia non est in me firmitas mihi, nec est mihi spes de me, Ad meipsum turbata est anima mea. Vis non conturbetur? Non remaneat in teipso, et dic: Ad te, Domine, levavi animam meam (Psal. XXIV, 1) . Hoc planius audi. Noli sperare de te,",
          "candidate_score": 0.64708,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_22_24",
          "bdc_text": "Verno tempore res meas melius se habituras spero . Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_1783",
          "psc_text": "Dominus (Jerem. II, 29) . Noli ergo judicio contendere: da operam esse justus; et quantumcumque fueris, confitere te peccatorem; semper spera misericordiam: et in ista humili confessione securus alloquere turbantem te, et tumultuantem adversus te animam tuam. Utquid tristis es, anima mea, et utquid conturbas me? Forte in te volebas sperare: Spera in Dominum, noli in te. Quid enim es in te? quid es de te? Ille sit sanitas in te, qui suscepit vulnera propter te. Spera, inquit, in Dominum, quoniam confitebor illi. Quid illi confiteberis? Salutare vultus mei, Deus meus. Tu es salutare vultus mei, tu sanabis me. Aeger ad te loquor: agnosco medicum, non me jacto sanum. Quid est, agnosco medicum, non me jacto sanum? Quod in alio psalmo dicitur: Ego dixi, Domine, miserere mei, sana animam meam, quoniam peccavi tibi (Psal. XL, 5) . 8. Haec vox, fratres, tuta est: sed vigilate in operibus bonis. Tangite psalterium,",
          "candidate_score": 0.646477,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_36_38",
          "bdc_text": "Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr . et uxoriAnna , geb. Adlischwyler . tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_3582",
          "psc_text": "Domini est salus, vana salus hominis (Psal. LIX, 13). Tota die salutem tuam: toto tempore. Aliquid adversi est; praedica salutem Domini: aliquid prosperi est; praedica salutem Domini. Ne praedices in prosperis, et obmutescas in adversis; alioquin non erit quod dictum est, tota die. Tota enim dies cum sua nocte est. Numquid quando dicimus, Triginta dies, verbi causa, transierunt, non dicimus et noctes? nonne et in ipso nomine dierum includimus noctes? In Genesi quid dicebatur? Factum est vespere, et factum est mane dies unus (Gen. I, 5) . Ergo dies totus cum sua nocte est; nox enim diei servit, non dies nocti. Quidquid facis in carne mortali, justitiae debet servire; quidquid facis ex praecepto Dei, non propter emolumenta carnis fiat, ne dies serviat nocti. Ergo tota die laudem Dei dic; scilicet in prosperis et in adversis: in prosperis, tanquam tempore diurno; in adversis, tanquam tempore nocturno: tota tamen die laudem Dei",
          "candidate_score": 0.621715,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2192",
          "psc_text": "ad dextram, quibus dicit paterfamilias, Venite, benedicti Patris mei, percipite. Quid percipite? Regnum. Pro qua re? Esurivi, et dedistis mihi manducare. Quid tam vile, quid tam terrenum, quam frangere panem esurienti? Tanti valet regnum coelorum. Frange esurienti panem tuum, et egenum sine tecto induc in domum tuam; si videris nudum, vesti (Isai. LVIII, 7). Sed non habes facultatem frangendi panem, non habes domum quo inducas, non habes vestem qua cooperias: da calicem aquae frigidae (Matth. X, 42), mitte duo minuta in gazophylacium (Marc. XII, 42). Tantum emit vidua duobus minutis, quantum emit Petrus relinquens retia (Matth. IV, 20), quantum emit Zacchaeus dando dimidium patrimonium (Luc. XIX, 8). Tanti valet, quantum habueris. Annuntiabunt coeli justitiam ejus. quoniam Deus judex est. Vere judex, non concernens, sed discernens. Novit enim Dominus qui sunt ejus (II Tim. II, 19). Etsi grana latent in palea, agricolae nota sunt. Nemo timeat esse granum etiam inter paleam;",
          "candidate_score": 0.609594,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_26",
          "bdc_text": "Varii apud nos sunt rumores , sed nihil certi habetur .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_2814",
          "psc_text": "nutritis et nutriendis loquimur in Ecclesia Dei, nec alienis a sapore istarum Litterarum a quibus mundus alienus est, non quasi rudia vobis ista semper esse debent. Si enim ea quae saepissime audistis cum jucunditate in ore cogitationis ruminastis, nec oblivione tanquam in ventre sepelistis; eadem ipsa recordatio vestra, et memoria multum nos poterit adjuvare, ne multum loquamur ad enodanda quasi rudibus ea quae jam vos nosse novimus. Certe illud meminimus saepe vos audisse quod dicimus: vix est ut in Psalmis invenias voces, nisi Christi et Ecclesiae, aut Christi tantum, aut Ecclesiae tantum, quod utique ex parte et nos sumus. Ac per hoc quando voces nostras agnoscimus, sine affectu agnoscere non possumus: et tanto magis delectamur, quando indidem nos esse sentimus. David rex unus homo fuit, sed non unum hominem figuravit: quando scilicet figuravit Ecclesiam ex multis constantem, distentam usque ad fines terrae; quando autem unum hominem figuravit, illum figuravit qui",
          "candidate_score": 0.587291,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_26",
          "bdc_text": "Varii apud nos sunt rumores , sed nihil certi habetur .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_394",
          "psc_text": "5. [vers. 5, 4.] Non sunt loquelae neque sermones, quorum non audiantur voces eorum: quorum, nisi coelorum illorum qui enarrant gloriam Dei? Non sunt loquelae neque sermones, quorum non audiantur voces eorum. Legite Actus Apostolorum, quomodo veniente super eos Spiritu sancto, omnes impleti sunt illo; et loquebantur linguis omnium gentium, sicut Spiritus dabat eis pronuntiare (Act. II, 4). Ecce non sunt loquelae neque sermones, quorum non audiantur voces eorum: sed non ibi tantum ubi impleti sunt sonnerunt; In omnem terram exiit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum. Ideo et nos hic loquimur: sonus enim ille ad nos usque pervenit, sonus qui in omnem terram exiit, et haereticus Ecclesiam non intrat. Ideo sonus in omnem terram exiit, ut tu in coelum intres. O pestilentiose, litigiose, pessime, et adhuc errare volens; o superbe fili, audi testamentum patris tui. Ecce, quid planius, quid apertius? In omnem terram exiit sonus eorum,",
          "candidate_score": 0.587201,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_26",
          "bdc_text": "Varii apud nos sunt rumores , sed nihil certi habetur .",
          "psc_chunk_id": "036_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-1_window_948",
          "psc_text": "vide quid de ipsis coelis alibi dicitur: Coeli enarrant gloriam Dei, et opera manuum ejus annuntiat firmamentum. Quod coeli, hoc firmamentum. Dies diei eructat verbum, et nox nocti annuntiat scientiam. Non cessatur, non tacetur. Sed ubi praedicaverunt, et quousque pervenerunt? Non sunt loquelae, neque sermones, quorum non audiantur voces eorum. Sed hoc pertinet ad id quia omnium linguis locuti sunt in uno loco (Act. II, 4). Omnium linguis locuti, impleverunt quod dictum est, Non sunt loquelae neque sermones, quorum non audiantur voces eorum. Sed quaero, ipsa vox in omnibus linguis quousque pervenerit, quae impleverit. Audi ergo quod sequitur: In omnem terram exiit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum (Psal. XVIII, 2-5) . Quorum, nisi coelorum qui enarrant gloriam Dei? Ergo si in omnem terram exiit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum, quid praedicaverint nobis, indicet nobis qui illos misit. Indicat plane, fideliter indicat: quia",
          "candidate_score": 0.58594,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 4,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis",
      "max_score": 0.677124,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2219",
          "psc_text": "et Pater in me est? Illo enim oculo nondum videre poterat, nec Patrem, nec aequalem Patri Filium: sed ut sanaretur oculus ad videndum, inungendus erat ad credendum. Ideo antequam videas quod videre non potes, crede quod nondum vides. Ambula per fidem, ut pervenias ad speciem. Species non laetificabit in patria, quem fides non consolatur in via. Sic enim dicit Apostolus: Quamdiu sumus in corpore, peregrinamur a Domino. Statimque subnectit quare adhuc peregrinamur, quamvis jam crediderimus: Per fidem, inquit, ambulamus, non per speciem (II Cor. V, 6, 7) . CAPUT V. 5. Opera nostra nunc tota est sanare oculum cordis. Tota igitur opera nostra, fratres, in hac vita est, sanare oculum cordis, unde videatur Deus. Ad hoc sacrosancta mysteria celebrantur; ad hoc sermo Dei praedicatur; ad hoc exhortationes Ecclesiae morales, id est, pertinentes ad corrigendos mores, ad emendandas carnales concupiscentias, ad renuntiandum non voce tantum, sed mutata vita huic saeculo; ad",
          "candidate_score": 0.677124,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2215",
          "psc_text": "corporis auribus stabat? Quas ergo alias aures nisi interioris hominis requirebat? CAPUT IV. 4. Oculus mentis, quo Deus videatur, mundatur per fidem. Item quales oculos quaerebat, cum loqueretur utique videntibus, sed videntibus per oculos carnis? Nam cum ei diceret Philippus, Domine, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis: bene quidem hoc intelligebat, ut demonstratus Pater posset sufficere; sed cui non sufficiebat aequalis Patri, quomodo sufficeret Pater? Quare autem non sufficiebat? Quia non videbatur. Quare non videbatur? Quia nondum erat sanus oculus, unde posset videri. Hoc enim quod in carne Domini videbatur his oculis, non soli discipuli viderunt qui honoraverunt, sed et Judaei qui crucifixerunt. Qui ergo aliter se videri volebat, alios oculos requirebat. Et ideo sic respondit dicenti, Ostende nobis Patrem, et sufficit nobis: Tanto tempore vobiscum sum, et non me cognovistis? Philippe, qui me vidit, vidit et Patrem. Et ut interim fidei oculos sanaret, prius admonetur secundum fidem, ut possit",
          "candidate_score": 0.670848,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ;",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2219",
          "psc_text": "et Pater in me est? Illo enim oculo nondum videre poterat, nec Patrem, nec aequalem Patri Filium: sed ut sanaretur oculus ad videndum, inungendus erat ad credendum. Ideo antequam videas quod videre non potes, crede quod nondum vides. Ambula per fidem, ut pervenias ad speciem. Species non laetificabit in patria, quem fides non consolatur in via. Sic enim dicit Apostolus: Quamdiu sumus in corpore, peregrinamur a Domino. Statimque subnectit quare adhuc peregrinamur, quamvis jam crediderimus: Per fidem, inquit, ambulamus, non per speciem (II Cor. V, 6, 7) . CAPUT V. 5. Opera nostra nunc tota est sanare oculum cordis. Tota igitur opera nostra, fratres, in hac vita est, sanare oculum cordis, unde videatur Deus. Ad hoc sacrosancta mysteria celebrantur; ad hoc sermo Dei praedicatur; ad hoc exhortationes Ecclesiae morales, id est, pertinentes ad corrigendos mores, ad emendandas carnales concupiscentias, ad renuntiandum non voce tantum, sed mutata vita huic saeculo; ad",
          "candidate_score": 0.666937,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2219",
          "psc_text": "et Pater in me est? Illo enim oculo nondum videre poterat, nec Patrem, nec aequalem Patri Filium: sed ut sanaretur oculus ad videndum, inungendus erat ad credendum. Ideo antequam videas quod videre non potes, crede quod nondum vides. Ambula per fidem, ut pervenias ad speciem. Species non laetificabit in patria, quem fides non consolatur in via. Sic enim dicit Apostolus: Quamdiu sumus in corpore, peregrinamur a Domino. Statimque subnectit quare adhuc peregrinamur, quamvis jam crediderimus: Per fidem, inquit, ambulamus, non per speciem (II Cor. V, 6, 7) . CAPUT V. 5. Opera nostra nunc tota est sanare oculum cordis. Tota igitur opera nostra, fratres, in hac vita est, sanare oculum cordis, unde videatur Deus. Ad hoc sacrosancta mysteria celebrantur; ad hoc sermo Dei praedicatur; ad hoc exhortationes Ecclesiae morales, id est, pertinentes ad corrigendos mores, ad emendandas carnales concupiscentias, ad renuntiandum non voce tantum, sed mutata vita huic saeculo; ad",
          "candidate_score": 0.666701,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2217",
          "psc_text": "Patrem: atque ideo nec unde videret ipsum Filium Patri coaequalem. Itaque aciem mentis adhuc sauciam, et tantam lucem aspicere non valentem, sanandam atque firmandam fidei medicamentis fomentisque suscepit, et ait, Non credis quia ego in Patre, et Pater in me est? Qui ergo nondum potest videre quod demonstraturus est Dominus, non quaerat prius videre quod credat: sed prius credat, ut possit oculus sanari quo videat. Sola enim forma servi exhibebatur servilibus oculis: quia ille qui non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo, si ab eis quos sanari voluit jam videri posset aequalis Deo, non opus haberet semetipsum exinanire, et formam servi accipere (Philipp. II, 6, 7). Sed quia non erat unde videretur Deus, et erat unde videretur homo; qui Deus erat, factus est homo, ut id quod videbatur, sanaret illud unde non videbatur. Ipse enim alio loco ait: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt (Matth. V, 8) . Poterat",
          "candidate_score": 0.665462,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2215",
          "psc_text": "corporis auribus stabat? Quas ergo alias aures nisi interioris hominis requirebat? CAPUT IV. 4. Oculus mentis, quo Deus videatur, mundatur per fidem. Item quales oculos quaerebat, cum loqueretur utique videntibus, sed videntibus per oculos carnis? Nam cum ei diceret Philippus, Domine, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis: bene quidem hoc intelligebat, ut demonstratus Pater posset sufficere; sed cui non sufficiebat aequalis Patri, quomodo sufficeret Pater? Quare autem non sufficiebat? Quia non videbatur. Quare non videbatur? Quia nondum erat sanus oculus, unde posset videri. Hoc enim quod in carne Domini videbatur his oculis, non soli discipuli viderunt qui honoraverunt, sed et Judaei qui crucifixerunt. Qui ergo aliter se videri volebat, alios oculos requirebat. Et ideo sic respondit dicenti, Ostende nobis Patrem, et sufficit nobis: Tanto tempore vobiscum sum, et non me cognovistis? Philippe, qui me vidit, vidit et Patrem. Et ut interim fidei oculos sanaret, prius admonetur secundum fidem, ut possit",
          "candidate_score": 0.66317,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ;",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2215",
          "psc_text": "corporis auribus stabat? Quas ergo alias aures nisi interioris hominis requirebat? CAPUT IV. 4. Oculus mentis, quo Deus videatur, mundatur per fidem. Item quales oculos quaerebat, cum loqueretur utique videntibus, sed videntibus per oculos carnis? Nam cum ei diceret Philippus, Domine, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis: bene quidem hoc intelligebat, ut demonstratus Pater posset sufficere; sed cui non sufficiebat aequalis Patri, quomodo sufficeret Pater? Quare autem non sufficiebat? Quia non videbatur. Quare non videbatur? Quia nondum erat sanus oculus, unde posset videri. Hoc enim quod in carne Domini videbatur his oculis, non soli discipuli viderunt qui honoraverunt, sed et Judaei qui crucifixerunt. Qui ergo aliter se videri volebat, alios oculos requirebat. Et ideo sic respondit dicenti, Ostende nobis Patrem, et sufficit nobis: Tanto tempore vobiscum sum, et non me cognovistis? Philippe, qui me vidit, vidit et Patrem. Et ut interim fidei oculos sanaret, prius admonetur secundum fidem, ut possit",
          "candidate_score": 0.663133,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ;",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2214",
          "psc_text": "Tamen mortuos eos vocat: ubi, nisi intus in anima? Sicut enim etiam visibiliter plerumque in domo integra et salva dominus ejusdem domus mortuus jacet; sic in corpore integro multi habent intus animam mortuam: et hos sic excitat Apostolus, Surge, qui dormis, et exsurge a mortuis, et illuminabit te Christus (Ephes. V, 14) . Ipse illuminat excaecatum, qui excitat mortuum. Ejus enim voce per Apostolum clamatur ad mortuum, Surge, qui dormis. Caecus luce illuminabitur, cum surrexerit. Surdos autem quam multos ante oculos suos Dominus intuebatur, cum diceret: Qui habet aures audiendi, audiat (Matth. XI, 15) . Quis enim ante illum sine corporis auribus stabat? Quas ergo alias aures nisi interioris hominis requirebat? CAPUT IV. 4. Oculus mentis, quo Deus videatur, mundatur per fidem. Item quales oculos quaerebat, cum loqueretur utique videntibus, sed videntibus per oculos carnis? Nam cum ei diceret Philippus, Domine, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis: bene quidem hoc",
          "candidate_score": 0.651975,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_22_24",
          "bdc_text": "Verno tempore res meas melius se habituras spero . Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_936",
          "psc_text": "Ergo ad hoc facite eleemosynas, ut vestrae orationes exaudiantur, et adjuvet vos Deus ad vitam in melius commutandam. Et qui commutatis eamdem vitam, in melius commutate; ut per eleemosynas et orationes deleantur mala vestra praeterita, et futura bona veniant sempiterna. SERMO XL. De eodem loco Ecclesiastici V, 8, Ne tardes converti ad Deum, etc. In eos qui conversionem de die in diem differunt, quorum alii male sperando, alii desperando pereunt. CAPUT PRIMUM. 1. Sustinere Dominum quid. Frequenter, fratres, cum Psalmista cantavimus, Sustine Dominum, viriliter age; et confortetur cor tuum, et sustine Dominum (Psal. XXVI, 14) . Quid est, Sustine Dominum? Ut tunc accipias, quando dabit; non tunc exigas, quando vis. Tempus dandi nondum est: sustinuit te, sustine illum. Quid est quod dixi, Sustinuit te, sustine illum? Si jam juste vivis, si jam ad illum conversus es, si tibi displicent facta tua praeterita, si jam placuit tibi eligere vitam bonam novam;",
          "candidate_score": 0.644471,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34_36",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam . Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe . Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1450",
          "psc_text": "ut quatuor istas syllabas operareris, unde operatus es? Hoc nomen quod pertinet ad solam memoriam, operata est in te et memoria, ut teneres quod dicebas; et intellectus, ut scires quod tenebas; et voluntas, ut proferres quod sciebas. Gratias Domino Deo nostro. Adjuvit nos, et in vobis et in nobis. Vere dico Charitati vestrae, hoc discutiendum et insinuandum trepidissime aggressus eram. Metuebam enim ne forte laetificarem capacium ingenium, et facerem grave tardioribus taedium. Nunc autem video vos et attentione audiendi, et celeritate intelligendi, non solum percepisse dictum, sed praevolasse dicturum: Gratias Domino. CAPUT IX. 21. Ex his tribus illustratur Trinitatis mysterium. Videte ergo, jam securus commendo quod intellexistis; non inculco incognitum, sed repetens commendo perceptum. Ecce de tribus illis una res nominata est, unius rei nomen dictum est: Memoria nomen est unius ex illis tribus, et tamen nomen unius ex illis tribus tria ipsa operata sunt. Non potuit dici sola memoria,",
          "candidate_score": 0.636869,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_7",
          "bdc_text": "negotiis non parum profuissent , si de nova profectione nostraDie Rede ist von der geplanten Reise nach Wittenberg ;",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_878",
          "psc_text": "lege aliam prophetiam: Veniet ad judicium cum senioribus populi sui (Isai. III, 14) . In illo concilio, hoc est, in illo judicio, judicantibus secum sanctis, quibus dictum est, Sedebitis super duodecim sedes, judicantes duodecim tribus Israel (Matth. XIX, 28) , conspicuus erit. Veniet enim Filius hominis, sicut dixit, in majestate sua, et omnes Angeli ejus cum eo (Id. XXV, 31) . Ibi omnes Angeli et Archangeli coelorum, et Angeli annuntiatores verbi Dei. Etenim et propheta dictus est angelus: angelus enim nuntius est. Et, Ecce ego mitto angelum meum ante faciem tuam, de Joanne dictum est (Id. XI, 10); et, Sicut angelum Dei excepistis me, Apostolus loquitur (Galat. IV, 14). Ille ergo, ille alicubi nunc demorans, de quo multi dicunt, Quando venturus est? aut, Quis venturus est? conspicuus erit in portis, hoc est, in aperto, in manifesto. In portis conspicuus erit: sed alios admittet, contra alios claudet. Erit conspicuus in portis",
          "candidate_score": 0.635754,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_23",
          "bdc_text": "Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1273",
          "psc_text": "Itaque nolite ante tempus quidquam judicare. Et quando erit tempus? Donec veniat Dominus, et illuminet abscondita tenebrarum et manifestet cogitationes cordis; et tunc laus erit unicuique a Deo (I Cor. IV, 5) . Quid est, ante tempus, nisi antequam corda invicem videatis? Intendite si hoc est quod dixi: omnia verba ipsius sententiae paulisper attendite. Nolite ante tempus quidquam judicare. Et quando erit tempus? Donec veniat Dominus, et illuminet abscondita tenebrarum, et manifestabit cogitationes cordis; et tunc laus erit unicuique a Deo. Quomodo te reprehendent tenebrae, quando a luce laudaberis? Tunc patebunt corda, modo latent. Suspectus est nescio quis quasi inimicus, et forte est amicus: videtur alter quasi amicus, et est forsitan occultus inimicus. O tenebrae! Saevit, et amat; blanditur, et odit. Si ex vocibus judico, tranquillum vitans scopulum incurro; fugio amicum, haereo inimico. Hoc fecit cor latens. Ibi credendum est, ibi intus, ubi latet, ubi occultum est. Ad hoc excolendum",
          "candidate_score": 0.630275,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_7",
          "bdc_text": "negotiis non parum profuissent , si de nova profectione nostraDie Rede ist von der geplanten Reise nach Wittenberg ;",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_531",
          "psc_text": "in verbis praeteriti temporis futura facta significantur; sic in figura optantis praenuntiantis mens intelligenda est. Sic et de Juda Domini traditore, tanquam optat ei propheta, quod venturum esse praedicit. Et de ipsis Judaeis, Fiat, inquit, mensa eorum in laqueum, et in venationem, et in scandalum (Psal. LXVIII, 23) . Quod de his praedictum esse sine dubitatione exponit: sicut de Juda quae sub eadem figura praenuntiata sunt, apostolus Petrus commemorat (Act. I, 20). CAPUT II. 2. In figura Prophetae optantis, intelligenda divini decreti approbatio. Nec sine causa ea quae futura sunt, tanquam transacta dicuntur. Deo enim sic certa sunt, ut jam pro factis habeantur; et tanquam optans videtur dicere Propheta, quod certum praevidet esse venturum: nihil aliud, quantum mihi videtur, ostendens, nisi nobis non debere displicere cognitam sententiam Dei, quam fixam immobilemque constituit. Et ideo in Actibus Apostolorum, cum quidam propheta, nomine Agabus, praediceret apostolum Paulum in Jerusalem a Judaeis multa",
          "candidate_score": 0.627044,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_14_16",
          "bdc_text": "Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est . Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen . Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3197",
          "psc_text": "cum ipsis te fruar. Dic mihi ergo, annuntia mihi ubi pascis, ubi cubas in meridie; ne incurram in eos qui alia de te dicunt, alia de te sentiunt; alia de te credunt, alia de te praedicant: et greges suos habent, et sodales tui sunt; quia de mensa tua vivunt, et mensae tuae Sacramenta pertractant. Sodales enim dicti sunt, quod simul edant, quasi simul edales. Tales exprobrantur in Psalmo: Si enim inimicus meus super me magna locutus fuisset, abscondissem me utique ab eo: et si is qui oderat me, super me magna locutus fuisset absconderem me utique ab eo. Tu vero, unanimis meus, dux meus, et notus meus, qui simul mecum dulces capiebas cibos, in domo Dei ambulavimus cum consensu (Psal. LIV, 13-15) . Quare contra domum Domini modo cum dissensu, nisi quia ex nobis exierunt, sed non erant ex nobis (I Joan. XII, 19)? Ideo, o tu, quem dilexit anima",
          "candidate_score": 0.626134,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34_36",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam . Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe . Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3885",
          "psc_text": "Ecclesiarum corde gestans: quid nondum acceperat? Non quia jam acceperim, aut jam perfectus sim. Quid est quod dicis? Dicis, et miramur; dicis, et stupemus. Novimus enim quid audiamus: quid dicis? Fratres, ait. Quid est quod dicis? quid dicis? Ego me non arbitror apprehendisse. Nolite, inquit, in me falli: plus me ipse novi quam vos. Si nescio quid mihi desit; nescio quid adsit. Ego me ipsum non arbitror apprehendisse. Unum autem: hoc non me arbitror apprehendisse. Multa habeo, et unum nondum apprehendi. Unam petii a Domino, hanc requiram. Quid petisti, aut quid requiris? Ut inhabitem in domo Domini per omnes dies vitae meae. Utquid? Ut contempler delectationem Domini (Psal. XXVI, 4.) . Ipsum est unum, quod se dicebat nondum apprehendisse Apostolus: et quantum illi deerat, in tantum nondum perfectus erat. CAPUT XIV. 17. Marthae et Mariae officia. Contemplatio. Meministis, fratres mei, evangelicae illius lectionis, ubi duae sorores Dominum susceperunt, Martha et",
          "candidate_score": 0.626104,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2260",
          "psc_text": "fasciculos, ad comburendum ea; frumentum autem recondite in horreum meum. Si ergo usque ad messem crescunt, post messem reconduntur; improbe, impie, quando minuuntur? Concedo in comparatione zizaniorum simul atque palearum frumenta esse pauciora: tamen utraque crescunt usque ad messem. Cum enim abundat iniquitas, refrigescit charitas multorum: crescunt zizania, crescit palea. Sed quia toto agro deesse non potest frumentum, quod perseverando usque ad finem salvum fiat (Matth. XXIV, 12, 13), crescunt utraque usque ad messem. Et si propter abundantiam malorum dictum est, Putas, veniens Filius hominis inveniet fidem in terra (Luc. XVIII, 8) ? hocque nomine significantur quicumque legis praevaricatione imitantur eum cui dictum est, Terra es, et in terram ibis (Gen. III, 19) : tamen et propter abundantiam bonorum, et propter eum cui dictum est, Sic erit semen tuum sicut stellae coeli, et sicut arena maris (Id. XV, 5, et XXII, 17) , etiam illud non tacitum est, Quia multi",
          "candidate_score": 0.621684,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2259",
          "psc_text": "Quid est, Per agrum? Per mundum. 22. Donatistarum commentum de frumentorum diminutione. Hic illi dicunt: Creverat quidem utrumque per mundum, sed jam frumenta diminuta sunt, et in istam nostram regionem paucitatemque revocata. Non te permittit Dominus interpretari quod vis. Ipse qui exponit hanc parabolam, claudit os tuum, os sacrilegum, os impium, os profanum, os tibi contrarium, qui contradicis testatori, etiam te ad haereditatem vocanti? Quomodo claudit os tuum? Dicendo, Sinite utraque crescere usque ad messem. Si jam fuit messis, credamus esse frumenta diminuta. Quanquam ne tunc quidem minuentur, sed in horreum recondentur. Sic enim ait: Colligite primum zizania, et alligate fasciculos, ad comburendum ea; frumentum autem recondite in horreum meum. Si ergo usque ad messem crescunt, post messem reconduntur; improbe, impie, quando minuuntur? Concedo in comparatione zizaniorum simul atque palearum frumenta esse pauciora: tamen utraque crescunt usque ad messem. Cum enim abundat iniquitas, refrigescit charitas multorum: crescunt zizania, crescit palea.",
          "candidate_score": 0.612518,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_35_37",
          "bdc_text": "Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe . Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr . et uxoriAnna , geb. Adlischwyler .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_356",
          "psc_text": "salutem meam? Vis audire quare cum timore et tremore? Deus est enim qui operatur in vobis. Ideo cum timore et tremore: quia quod impetrat humilis, amittit superbus. Si ergo Deus est qui operatur in nobis, quare dictum est, Vestram ipsorum salutem operamini? Quia sic in nobis operatur, ut et nos operemur: Adjutor meus esto (Psal. XXVI, 9) . Designat et se operatorem, qui invocat adjutorem. Sed voluntas, inquit, bona, mea est. Fateor, tua. Sed et ipsa a quo data, a quo excitata? Noli me ipsum audire: Apostolum interroga. Deus est enim, inquit, qui operatur in vobis et velle et operari pro bona voluntate (Philipp. II, 12, 13) . Quid est ergo quod tibi arrogabas? Quid est quod superbus ibas, et peribas? Redi ad cor tuum, inveni te malum; et ut sis bonus, invoca bonum. Non enim in te placet Deo, nisi quod habes ex Deo: quod autem habes ex te,",
          "candidate_score": 0.612299,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1621",
          "psc_text": "Existimemus ergo, universum mundum quasi esse hominem unum. Evadere mala quaerit, et facere bona piget: ac per hoc crebrescentibus tribulationibus suis in sua causa deficiens, quem potest ad accipiendum consilium prudentiorem invenire, quam Christum? Certe meliorem inveniat, et quod vult agat. Si autem non habet ubi meliorem inveniat, ad hunc veniat, quem ubicumque inveniat, consulat, accipiat consilium, servet mandatum bonum, evadat magnum malum. Praesentia enim mala temporalia, quae multum homines exhorrent, sub quibus plurimum murmurant, et murmurando offendunt emendatorem, ne inveniant Salvatorem: praesentia ergo mala sine dubio transitoria sunt; aut illa per nos transeunt, aut nos per illa transimus; aut transeunt nobis viventibus, aut dimittuntur nobis morientibus. Non est in tribulatione magnum, quod tempore breve est. Quisquis cogitas crastinum diem, non revocas hesternum diem. Minente die perendino, hesternus erit et crastinus. Verumtamen si curis tantis homines aestuant ad evadendas temporales et transcurrentes, vel potius transvolantes tribulationes; quid est cogitandum ut",
          "candidate_score": 0.611749,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_35_37",
          "bdc_text": "Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe . Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr . et uxoriAnna , geb. Adlischwyler .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2171",
          "psc_text": "resurrexit Dominus tuus. Ipsum audi, accipe bonum consilium. Noli parcere thesauris tuis, eroga quantum potes. Luxuriae vox orat: Domini vox facta est. Eroga quantum potes, fac bene cum anima tua, ne auferatur hac nocte anima tua. Habetis in nomine Christi, quantum arbitror, sermonem de faciendis eleemosynis. Vox ista vestra laudantium, tunc accepta est Domino, si videat et manus operantium. SERMO LXXXVII . Habitus die dominica, de eo quod scriptum est, Simile est regnum coelorum homini patrifamilias, qui misit operarios in vineam suam. Matth. cap. XX, V\\. 1-16. CAPUT PRIMUM. 1. Colimus nos Deum, et colit nos Deus. De sancto Evangelio praesenti tempori consonantem similitudinem audistis de his qui operantur in vinea. Est enim modo tempus vindemiae corporalis. Est autem et spiritualis vindemia, ubi Deus gaudet ad fructum vineae suae. Colimus enim Deum, et colis nos Deus. Sed non sic Deum colimus, ut nos eum meliorem colendo faciamus. Colimus enim eum",
          "candidate_score": 0.610663,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_35_37",
          "bdc_text": "Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe . Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr . et uxoriAnna , geb. Adlischwyler .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2872",
          "psc_text": "ab Apostolo? Abiit in locum suum (Act. I, 25) . Operante utique divina providentia, quia per malam voluntatem malus esse voluit, non autem Deus malum ordinando fecit. Sed quia ipse malus peccator esse voluit, fecit quod voluit, sed passus est quod noluit. In eo quod fecit quod voluit, peccatum ejus deprehenditur: in eo quod passus est quod noluit, ordo Dei laudatur. 6. Judaeorum turbatio ex duplici capite. Aegrotus descendendo in piscinam curatus. Unus tantum sanatus. Hoc quare dixi? Ut intelligatis, fratres, quod optime dictum sit a Domino Jesu Christo, Pater meus usque modo operatur. Quia non deserit creaturam, quam fecit. Et dixit, Quomodo operatur, et ego operor. Jam ibi se significavit aequalem Deo. Pater meus, ait, usque modo operatur, et ego operor. Ille carnalis sensus de sabbato turbatus est. Putabant enim fatigatum Dominum requievisse, ut nihil operaretur. Audiunt, Pater meus usque modo operatur: turbantur. Et ego operor: fecit se aequalem",
          "candidate_score": 0.606232,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_26",
          "bdc_text": "Varii apud nos sunt rumores , sed nihil certi habetur .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3374",
          "psc_text": "alii. Facta est ergo loquente Apostolo tripartita illa multitudo, per quosdam gradus mira distinctione disposita; irridentium, dubitantium, credentium. Quidam enim, ut scriptum esse audivimus, irridebant, quidam dicebant, Audiemus te de hoc iterum; isti dubitantes erant: aliqui crediderunt. Inter irridentes et credentes, medii sunt dubitantes. Qui irridet, cadit: qui credit, stat: qui dubitat, fluctuat. Audiemus te de hoc iterum, inquiunt: incertum an casuri essent cum irridentibus, an staturi cum credentibus. CAPUT II. Numquid tamen inaniter laboravit seminator ille verborum? Ille vero si formidaret irridentes, non perveniret ad credentes: quomodo seminator ille evangelicus, quem commemorat Dominus (nam utique hoc erat Paulus), si trepidaret mittere semina, ne aliud caderet in via, aliud inter spinas, aliud in loca petrosa; nunquam semen posset etiam ad terram optimam pervenire. Et nos seminemus, spargamus: corda praeparate, fructum date. 3. Epicurei et Stoici cum Apostolo conferentes. Hoc quoque, si meminit Charitas vestra, cum legeretur audivimus, quod quidam ex",
          "candidate_score": 0.593602,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_26",
          "bdc_text": "Varii apud nos sunt rumores , sed nihil certi habetur .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2966",
          "psc_text": "nobis. Quibus respondit: Dicite mihi et vos, Baptismum Joannis de coelo est, an ex hominibus? Audierunt, et tacuerunt. Cogitaverunt enim apud se cito, Si dixerimus, Ab hominibus, lapidabit nos populus: quia prophetam habent Joannem. Si dixerimus, De coelo; dicturus est nobis, Quare ergo non credidistis ei? Quia Joannes perhibuit Christo testimonium. Angustati in cordibus suis quaestionibus suis, et illaqueati laqueis suis, responderunt, Nescimus. Quae potuit alia vox esse tenebrarum? Rectum est quidem homini, ut quando nescit, dicat, Nescio. Quando autem scit, et dicit, Nescio; testis est contra se. Utique noverant excellentiam Joannis, et quia de coelo erat baptismum ejus: sed nolebant acquiescere cui testimonium perhibuit Joannes. At ubi dixerunt, Nescimus: respondit eis Jesus, Nec ego dicam vobis in qua potestate ista facio (Luc. XX, 2-8) . Et confusi sunt, et impletum est, Paravi lucernam Christo meo; inimicos ejus induam confusione. CAPUT II. 3. In martyribus Christus sibi ipse perhibet testimonium.",
          "candidate_score": 0.585624,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_26",
          "bdc_text": "Varii apud nos sunt rumores , sed nihil certi habetur .",
          "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3178",
          "psc_text": "nostrum tracto cum Sanctitate vestra. In nomine Christi plebs Dei estis, plebs catholica estis, membra Christi estis: Non estis divisi ab unitate. Communicatis membris Apostolorum, communicatis memoriis sanctorum martyrum, diffusorum per orbem terrarum, et pertinetis ad curam nostram, ut rationem de vobis bonam reddamus. Tota autem ratio nostra quae est, scitis. Domine, scis quia dixi, scis quia non tacui, scis quo animo dixi, scis quia flevi tibi, cum dicerem, et non audirer. Ipsa puto quod integra ratio nostra est. Securos enim nos fecit Spiritus sanctus per Ezechielem prophetam. Nostis ipsam lectionem de speculatore: Fili, ait, hominis, speculatorem posui te domui Israel: si me dicente ad impium, Impie, morte morieris, non dixeris: hoc est, ergo enim tibi dico, ut dicas; si non annuntiaveris: veneritque gladius, et tulerit eum, id est, quod minatus sum peccatori; ille quidem impius in impietate sua morietur, sanguinem autem ejus de manu speculatoris requiram. Quare? Quia non",
          "candidate_score": 0.58523,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 5,
      "cf_id": "cf020",
      "work_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem",
      "max_score": 0.676949,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_16_18",
          "bdc_text": "Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_127",
          "psc_text": "CHASAMIM ( ): Septuaginta Theodotioque posuerunt ὄλυραν, quam alii avenam, alii sigalam putant. Aquilae autem prima editio et Symmachus ζέας, sive ζείας interpretati sunt: quas nos vel far, vel gentili Italiae Pannoniaeque sermone, spicam, speltam que dicimus. In vase quoque Septuaginta addidere fictili, jubetur autem propheta famem futuram, et inopiam populi Israel opere demonstrare. Sicut enim in rerum omnium penuria, non quaeruntur ciborum diversitates et deliciae; sed quomodo venter impleatur: sic nunc propheta frumentum, et hordeum, fabam, lentem, et milium, avenamque mittit in unum vas, facitque trecentos nonaginta panes, quos per singulos dies comedat: qui panes habent vicenos siclos, id est, stateres. Siclus autem, id est, stater, habet drachmas quatuor. Drachmae autem octo, Latinam unciam faciunt: ita ut unus panis decem uncias habere dicatur, quo trahitur magis anima quam sustentatur. Sterilitatem cibi, aquae auget sterilitas. Sextam enim partem mensurae Hebraicae, quae appellatur HIN, jubetur per singulos dies bibere. Porro HIN",
          "candidate_score": 0.676949,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_32",
          "psc_text": "Filius in Patre sit. De qua rectissime dicitur: Generationem ejus quis enarrabit (Isai. LIII, 8) ? Ista sunt juxta Apocalypsim (Cap. IV), ut ante jam diximus, quatuor animalia plena oculis ante et retro, quorum unum animal simile leoni, et secundum simile vitulo, et tertium habere faciem quasi hominis, et quartum simile aquilae volantis. Ibique dicuntur in modum Seraphim senas habere alas, duabus faciem, et duabus pedes operientia, duabus autem volantia, et nec in die nec in nocte cessantia atque dicentia: Sanctus, sanctus, sanctus Dominus, Deus omnipotens, qui erat, et qui est, et qui venturus est (Apoc. IV, 8) . (Vers. 11.) Et facies eorum et pennae eorum extentae desuper, duae pennae singulorum jungebantur, et duae tegebant corpora eorum. Et supra diximus juncta sibi esse Evangelia et tempora, et omnes rationales creaturas, quatuorque virtutes, ita ut qui una caruerit, omnibus careat. Quodque duae extentae sunt, et in altum se elevant, praedicationem",
          "candidate_score": 0.665785,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_16_18",
          "bdc_text": "Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_128",
          "psc_text": "est, stateres. Siclus autem, id est, stater, habet drachmas quatuor. Drachmae autem octo, Latinam unciam faciunt: ita ut unus panis decem uncias habere dicatur, quo trahitur magis anima quam sustentatur. Sterilitatem cibi, aquae auget sterilitas. Sextam enim partem mensurae Hebraicae, quae appellatur HIN, jubetur per singulos dies bibere. Porro HIN duos χόας Atticos facit: 44 quos nos appellare possumus duos sextarios Italicos, ita ut HIN mensura sit Judaici sextarii, nostrique castrensis, cujus sexta pars facit tertiam partem sextarii Italici. Qui cibus et potus juxta inclytum Oratorem non vires tribuit, sed mortem prohibet. Quod autem dicit: A tempore usque ad tempus comedes, vel bibes, illud, a vespere usque ad vesperam significat: licet quidam male ab anno usque ad annum intelligi putent. Ipsique panes instar hordeacii panis subcinericii fiunt. Diciturque ei, ut humano stercore operiat eos, non ignorantibus his qui comessuri sunt (solet quippe inscitia miserias temperare) sed videntibus, et in oculis",
          "candidate_score": 0.658374,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18_20",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ; vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . .",
          "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_1762",
          "psc_text": "reddat novissimum quadrantem (Matth. V, 26), hoc est, etiam extremum nummum et minutum. Legimus decem mnas singulis servis ad negotiandum traditas (Luc. XIX): et in alia parabola inter servos talenta divisa: et debitorem quingentorum denariorum, et quinquaginta (Matth. XXV): et operarios vineae qui singulos accipiunt denarios (Luc. VII): et mulierem viduam, quae drachmam perdiderat, et vix eam lucernae accensione reperit (Matth. XX, Luc. XV). Quae omnia quem sensum habeant, non est hujus temporis disserere. (Vers. 13, 14). « Et hae sunt primitiae quas tolletis: sextam partem ephi de coro frumenti, et sextam partem ephi de coro hordei. Mensura quoque olei: batus olei, decima pars cori est: et decem bati corum faciunt: quia decem bati implent corum. LXX: Et hae sunt primitiae quas separabitis. Sextam partem mensurae de gomor tritici, et sextam partem Ephi de coro hordei, et praeceptum olei cotylem, id est, cyathum, olei decem cotyles, quia decem cotyles sunt",
          "candidate_score": 0.636404,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15_17",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen . Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_1610",
          "psc_text": "fornicatio, quae nec inter gentes quidem: Lac vobis potum dedi, non escam, id est, solidum cibum: necdum enim capere poteratis (I Cor. III, 2). Ad quos rursum dicit: Filioli mei, quos iterum parturio, donec Christus formetur in vobis (Gal. IV, 19). Parvulis enim atque lactentibus non solum non prodest solidus cibus, sed interficit eos, qui perfectae aetatis hominibus congruit. Illud autem quod a Septuaginta additum est: Propterea non egredientur in atrium exterius sacerdotes, ut semper sancti sint qui offerunt, obelo praenotemus, quia in Hebraico non habetur. (Vers. 15 seqq.) Cum jue complesset mensuras domus interioris, eduxit me per viam portae quae respiciebat ad viam orientalem; et mensus est eam undique per circuitum (sive similitudinem domus per circuitum in ordine) Mensus est autem contra ventum Orientalem (sive et steti post tergum portae respicientis ad Orientem) calamo mensurae per circuitum quingentos calamos, in calamo mensurae per gyrum [Vulg. circuitum ]. Et mensus",
          "candidate_score": 0.634417,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_27_29",
          "bdc_text": "Edita nuper est tragedia quędam Witembergae , quam Pammachium Thomas Naogeorgs \"Tragoedia nova Pammachius\" , das bedeutendste protestantische Kampfdrama , erschien 1538 bei Hans Lufft in Wittenberg ( hg. v . Hans-Gert Roloff in : Thomas Naogeorg , Sämtliche Werke , Bd. I , Berlin 1975 . - Ausgaben deutscher Literatur des XV.",
          "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_195",
          "psc_text": "non habentur, sed in editione eorum de translatione 65 Theodotionis sub asteriscis addita sunt. Nos autem sequamur Hebraicum. Pro afflictione, quam juxta Symmachum, qui interpretatus est κάκωσιν perspicuitatis causa posuimus: et in Hebraico et in Graeco κακία, vel πονηρία scribitur: id est, malitia. Dicitur [ Al. Dicit] autem quod extremum peccatorum terrae Israel tempus advenerit: ut jam non effugiat sententiam Dei, quam longo tempore merebatur. Et quia necdum compleverat peccata sua, propterea differebatur supplicium; secundum illud quod scriptum est: Necdum enim completa sunt peccata Amorrhaeorum (Genes. XV, 16) . Unde et Dominus ad Judaeos: Et vos, ait, implete mensuram patrum vestrorum (Matth. XXIII, 32) . Venit tibi ergo miseria; venit afflictio, venitque captivitas. Et ne putes me rursum futura minitari, ostendo digito atque demonstro. Ecce venit, finis venit, venit finis. Qui hucusque dormitare tibi videbatur et quiescere, evigilavit contra te repente atque surrexit. Venit contractio, quae in Hebraico dicitur SEPHPHIRA",
          "candidate_score": 0.62377,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_485",
          "psc_text": "et olei nominibus, Patris et Filii et Spiritus sancti una dulcedo monstretur. Et hoc animadvertendum, quod in multis sacrificiis offeratur simila, medulla frumenti atque purissima, de qua scriptum est: Et de adipe frumenti saturavit eos (Ps. LXXX, 17) : non de hordeo, nec defarina, quae tunc solum offertur, quando maritus zelotypiae spiritu commovetur. In Judicum volumine Debboram legimus (Judic. IV), quae interpretatur apis, cujus prophetia [ Al. prophetiae] mella dulcissima sunt, et refertur ad Spiritum sanctum, qui apud Hebraeos appellatur genere feminino RUA ( ). In Evangelio quoque Hebraeorum, quod lectitant Nazaraei, Salvator inducitur loquens: Modo me arripuit mater mea, Spiritus sanctus. Porro simila, quae de frumento conficitur, refertur ad Dominum, qui de semetipso ait. Nisi granum tritici ceciderit, et in terra mortuum fuerit, ipsum solum manet. Sin autem mortuum fuerit, multum fructum affert (Joan. XII, 24) . Oleum vero, quod lassorum 159 membra sustentat et reficit, et est luminis",
          "candidate_score": 0.62279,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_27_29",
          "bdc_text": "Edita nuper est tragedia quędam Witembergae , quam Pammachium Thomas Naogeorgs \"Tragoedia nova Pammachius\" , das bedeutendste protestantische Kampfdrama , erschien 1538 bei Hans Lufft in Wittenberg ( hg. v . Hans-Gert Roloff in : Thomas Naogeorg , Sämtliche Werke , Bd. I , Berlin 1975 . - Ausgaben deutscher Literatur des XV.",
          "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_1135",
          "psc_text": "quod et in Prophetis nequaquam historiae ordo servetur, dumtaxat non in omnibus, sed in quibusdam locis, neque enim narrant praeterita, sed futura praenuntiant, prout voluntas Spiritu sancti fuerit. In historia vero, ut sunt Moysi quinque libri, et Jesu, et Judicum volumina, Ruth quoque et Esther, Samuel et Malachim, Paralipomenon liber et Ezrae, juncto sibi pariter Nehemia, praeposteram narrationem nequaquam reperiri. Haec de annorum ordine dixisse sufficiat. Nunc videamus quae contra Pharaonem, 366 sive de Pharaone prophetia sit. Brachium ejus confregisse se dicit, et non esse obvolutum neque ligatum, nec sartum inteolis, nec accepisse malagma, juxta illud quod scriptum est: Non est malagma imponere, nec oleum, nec alligaturas (Isa. I, sec. LXX) . Quod si factum fuisset, utique recepta fortitudine, posset tenere gladium, et ad bella procedere. Idcirco clemens et misericors Deus rursum comminuit brachium ejus, sive brachia, ut penitus cadat gladius de manu ejus, et in gentes Aegyptus dispergatur, et",
          "candidate_score": 0.622496,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_29_31",
          "bdc_text": "- Ausgaben deutscher Literatur des XV. bis XVIII . Jahrhunderts 50 ) .",
          "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_159",
          "psc_text": "Et tertia tui pars peste morietur, et fame consumetur in medio tui. Multoque melius fuerat transferre quod scriptum est, quam rei male translatae patrocinium quaerere. Nec hoc dicimus ab illis factum, quibus vetustas auctoritatem dedit: sed per multa saecula scriptorum atque lectorum vitio depravatum. Quamquam et Aristeus et Josephus, et omnis schola Judaeorum, quinque tantum libros Moysi a Septuaginta 54 translatos asserant. De quo capitulo quia supra diximus, nunc omittendum videtur. Hoc tantum addam, quod necessarium est in eo quod ait: Et implebo furorem meum, et requiescere faciam indignationem meam in eis, et consolabor, et scient quia ego Dominus locutus sum in zelo meo, cum implevero indignationem meam in eis; quomodo sentiendus sit furor, et indignatio et zelus Dei, saepe exposuimus, quod humanis Deus loquatur affectibus: non quo ipse irascatur, sed quo nos per poenas atque cruciatus Deum sentiamus iratum. Zelus autem sub metaphora viri et uxoris accipiendus, qui quamdiu",
          "candidate_score": 0.59906,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_19_21",
          "bdc_text": "Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ; vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto .",
          "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_649",
          "psc_text": "hac nuditate, et ad Jerusalem Dominus loquitur: Tu autem eras nuda et confusione [Al. confusionis] plena (Supra XVI, 7). Duodecimum numerum tenet: Et ad usuram non commodaverit, sive ut LXX transtulerunt, pecuniam suam ad usuram non dederit. In Hebraico cunctarum specierum usura prohibetur; in LXX tantum pecuniae. Juxta quod et in quarto decimo psalmo scriptum est: Qui pecuniam suam non dedit ad usuram (Psal. XIV, 5) . Et quomodo dicitur: Fatri tuo non fenerabis, alieno autem fenerabis (Deut. XV, 6, et XXIII, 10). Sed vide profectum: In principio Legis a fratribus tantum fenus tollitur; in propheta ab omnibus usura prohibetur, dicente Ezechiele: Pecuniam suam non dedit ad usuram. Porro in Evangelio virtutis augmentum est, praecipiente Domino: Feneramini his a quibus non speratis recipere (Luc. VI, 35) . Sequitur in tertio decimo loco: Et amplius non acceperit. Putant quidam usuram tantum esse in pecunia. Quod praevidens Scriptura divina, omnis rei aufert",
          "candidate_score": 0.598663,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 6,
      "cf_id": "cf020",
      "work_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam",
      "max_score": 0.67644,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_268",
          "psc_text": "loquatur Deus: Non poteris faciem meam videre: neque enim videbit homo faciem meam, et vivet (Exod. XXXIII, 20). Ad quod respondebimus, non solum Patris divinitatem, sed ne Filii quidem et Spiritus sancti, quia una in Trinitate natura est, posse oculos carnis aspicere; sed oculos mentis, de quibus ipse Salvator ait: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt (Matth. V, 8) . Legimus quod Abraham visus sit Dominus in hominis figura: et cum Jacob quasi homo luctatus sit, qui Deus erat. Unde et appellatus est locus ipse Phanuel, hoc est, facies Dei: Vidi enim, ait, Dominum facie ad faciem, et salva facta est anima mea (Gen. XXXII) . Ezechiel quoque vidit Dominum in forma hominis sedentem super Cherubim, a lumbis ejus et deorsum erat quasi ignis, et superiora habebant speciem electri (Ezech. I). Ergo Dei natura non cernitur, sed videtur hominibus, ut voluerit. (Vers. 2.) Seraphim stabant super illud, sex alae",
          "candidate_score": 0.67644,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_16_18",
          "bdc_text": "Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_223",
          "psc_text": "mane ad ebrietatem sectandam et potandum usque ad vesperam, ut vino aestuetis. Cithara, et lyra, tympanum, et libia, vinum in conviviis vestris: et opus Domini non respicitis, nec opera manuum ejus consideratis. Pro ebrietate, quam Aquila est interpretatus et Symmachus, LXX ipsum Hebraicum posuerunt SICERAM ( ), quod omnem significat potionem, quae inebriare potest, et statum mentis evertere. Arguit autem juxta consequentiam coeptae explanationis agricolas vineae, qui imminente sterilitate, et vicino incendio, quo vepres et spinae sunt comburendae, luxuriae se et voluptatibus tradiderunt: non solum in vescendo et bibendo; sed in aurium quoque oblectatione, et in diversis musicae artis generibus. Qui cum ista faciunt, opus Domini non respiciunt, nec considerant quae ventura sint. Abutamur hoc testimonio adversum principes Ecclesiae, qui de mane consurgunt ad sectandam siceram, et bibendum usque ad vesperam: de quibus in alio loco dicitur: Vae tibi civitas, cujus rex juvenis est, et principes tui mane comedunt (Eccl.",
          "candidate_score": 0.671612,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18_20",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ; vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_108",
          "psc_text": "psalmo: Vidi impium exaltatum et elevatum quasi cedros Libani, et transivi, et non erat, et quaesivi eum, et non est inventus locus ejus (Psal. VI, 34) . Quercus quoque Basan, quas Aquila δρύας, Symmachus, et Theodotio βαλάνους interpretati sunt, glandiferas novimus, quae etsi fecerint fructus, porcorum sunt alimenta, non hominum. Basan regio est Arabiae, cui imperavit Og, qui appellatus est rex Basan, et interpretatur αἰσχύνη, id est, ignominia, quam si confusionem transferre voluerimus, magis σύγχυσιν, id est, Babylonem significat quam Basan. Super omnes ergo qui eriguntur in superbiam, et faciunt opera ignominiae, atque in coeno libidinum volutantur, Domini vindicta consurget. Quod si prudens lector quaesierit, cur in templo Domini cedrina ligna sint posita, et in centesimo tertio psalmo legamus juxta. Hebraicam veritatem, Saturabuntur ligna Domini, et cedri Libani, quas tu plantasti: ibi passeres nidificabunt (Psal. CIII, 18) ; et inter caetera ligna etiam cedri ad laudes Domini provocentur: et in",
          "candidate_score": 0.647604,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18_20",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ; vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_2181",
          "psc_text": "a regno Dei, quia receperunt mercedem suam (Matt. VI). Unde et Apostolus, si etiam corpus suum tradat martyrio, ut ardeat, sive glorietur (utrumque enim fertur in exemplaribus) absque Dei charitate (I Cor. XIII), quae est in cordis conscientia, frustra se dicit sanguinem fundere. (Vers. 4, 5.) Nolite jejunare sicut usque ad hanc diem, ut audiatur in excelso clamor vester. Numquid tale est jejunium, quod elegi, per diem affligere hominem animam suam? Numquid contorquere quasi circulum caput suum, et saccum et cinerem sternere? Numquid istud vocabis jejunium et diem acceptabilem Domino? LXX: Quid mihi jejunatis, sicut hodie ut audiatur in clamore vox vestra? Non tale jejunium elegi, et diem humiliare animam suam. Neque si incurvaveris quasi circulum collum tuum, et cilicium et cinerem substraveris: nec sic vocabitis jejunium acceptabile. Ne videatur reprobare jejunium, quod ipse praeceperat, docet quomodo jejunandum sit: immo antequam doceat quid sequantur, instruit quid debeant declinare: Ut audiatur,",
          "candidate_score": 0.634079,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18_20",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ; vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1193",
          "psc_text": "et cyminum, et rursum seminabit triticum, et hordeum, et milium, et far in finibus tuis, et erudieris judicio Dei, et laetaberis? Non enim cum duritia mundatur gith, neque rota plaustri circuit super cyminum; sed virga excutitur gith, et cyminum cum pane comeditur. Neque enim in sempiternum ego irascar vobis: nec vox amaritudinis meae conculcabit vos, et haec a Domino sunt egressa portenta. Inite consilium, exaltate vanam consolationem. Ad eosdem nunc etiam loquitur, quibus supra dixerat: Audite verbum Dei, viri illusores, qui dominamini super populum meum qui est in Jerusalem: et praecipit eis, ut vocem ejus audiant, et eloquium illius diligenter attendant. Numquid, ait, agricola semper arabit, ut sementem jaciat? Nonne prius proscindet humum, et vomere sulcos revolvet, jacentesque glebas rastro franget et sarculo: ut cum adaequaverit superficiem terrae, et dura prius arva mollierit, tunc spargat gith, sive cyminum; seratque triticum, et hordeum, et milium, et far in finibus suis, juxta",
          "candidate_score": 0.631069,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18_20",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ; vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_569",
          "psc_text": "pro terminis, et robore intellige, eo quod Segor in finibus Moabitarum sita sit, dividens ab eis terram Philisthiim. Per ascensum enim Luith flens ascendet. Et Jeremias: Per ascensum Luith plorans ascendet in fletum. Intelligimus autem clivum esse itineris quod ducit ad Assyrios, et per hoc captivitatem significari. Et in via Oronaim clamorem contritionis levabunt. Rursum Jeremias: Vox clamoris Oronaim, vastitas, et contritio magna. Longum est, si velim de singulis dicere, cum perspicuum sit vel urbium in Moab, vel locorum esse nomina, quae deserunt transmigrantes. (Vers. 6.) Aquae enim Nemrim desertae erunt. Hoc oppidum super mare Mortuum est, salsis aquis, et ob hoc ipsum sterilibus. Sive autem allusit ad nomen, sive quod ante non fuerat, post vastitatem accidit, ut etiam aquae in amaritudinem verterentur. Quia aruit herba, defecit germen, viror omnis interiit. Non ut quidam putant, vere propter steriles Nemrim aquas omnis herba exaruit, sed per metaphoram Scriptura loquitur. Et est",
          "candidate_score": 0.631028,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18_20",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ; vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_582",
          "psc_text": "vineis non exsultabit, neque jubilabit. Subauditur prior vindemiator, id est, colonus Moabitidis provinciae. Denique statim subjecit: Vinum in torculari non calcabit qui calcare consueverat: vocem calcantium abstuli. Nequaquam in vindemia laetus vindemiator celeuma cantabit, sed ubique hostilis vastitas, et victorum orietur clamor. (Vers. 11.) Super hoc venter meus ad Moab quasi cithara sonabit, et viscera mea ad murum cocti lateris. Ne quis putaret planctum Prophetae exsultationis indictum, per quam inimicos populi Israel gauderet esse captivos, ex affectu, et ex intimo cordis dolore, et potentissimam quondam urbem subrutam lugere se dicit. (Vers. 12.) Et erit, cum apparuerit quod laboravit Moab super excelsis suis, ingredietur ad sancta sua, ut obsecret, et non valebit. Ultima miseria est, nec in his, quos semper venerata est, habere subsidium. Deserta, inquit, viribus tuis, et cunctis propugnatoribus interfectis, perges ad idola, delubra veneraberis, nec 192 in illis reperies auxilium, quibus vastitas tecum communis adveniet. (Vers. 13.) Hoc",
          "candidate_score": 0.630781,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18_20",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ; vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_109",
          "psc_text": "Quod si prudens lector quaesierit, cur in templo Domini cedrina ligna sint posita, et in centesimo tertio psalmo legamus juxta. Hebraicam veritatem, Saturabuntur ligna Domini, et cedri Libani, quas tu plantasti: ibi passeres nidificabunt (Psal. CIII, 18) ; et inter caetera ligna etiam cedri ad laudes Domini provocentur: et in adventu Salvatoris, quando omnes arbores, et ligna campi applaudent ramis suis, scriptum sit: Ponam in terra inaquosa cedrum et buxum, et cypressum et pinum (Isa. XLI, 19, sec. LXX) : et nunc diem Domini super cedros Libani sermo propheticus comminetur? hoc dicendum est, quod ex eodem genere hominum, alii sublimentur ad regnum, alii detrahantur ad poenam, et cedri Libani, quae propter superbiam conterentur, eligantur, cum boni odoris fuerint, et cum Apostolo dixerint: Christi bonus odor sumus (I Cor. II, 15) . (Vers. 14.) Et super omnes montes excelsos, et super omnes colles elevatos. Sicut in bonam partem pro varietate virtutum,",
          "candidate_score": 0.629324,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_109",
          "psc_text": "Quod si prudens lector quaesierit, cur in templo Domini cedrina ligna sint posita, et in centesimo tertio psalmo legamus juxta. Hebraicam veritatem, Saturabuntur ligna Domini, et cedri Libani, quas tu plantasti: ibi passeres nidificabunt (Psal. CIII, 18) ; et inter caetera ligna etiam cedri ad laudes Domini provocentur: et in adventu Salvatoris, quando omnes arbores, et ligna campi applaudent ramis suis, scriptum sit: Ponam in terra inaquosa cedrum et buxum, et cypressum et pinum (Isa. XLI, 19, sec. LXX) : et nunc diem Domini super cedros Libani sermo propheticus comminetur? hoc dicendum est, quod ex eodem genere hominum, alii sublimentur ad regnum, alii detrahantur ad poenam, et cedri Libani, quae propter superbiam conterentur, eligantur, cum boni odoris fuerint, et cum Apostolo dixerint: Christi bonus odor sumus (I Cor. II, 15) . (Vers. 14.) Et super omnes montes excelsos, et super omnes colles elevatos. Sicut in bonam partem pro varietate virtutum,",
          "candidate_score": 0.628153,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1565",
          "psc_text": "unde omnia ligna arcae, et tabernaculi facta sunt instrumenta, quae appellantur Settim (Exod. XXXVII) : quod lignum imputribile et levissimum, omnium lignorum, tam in fortitudine quam in nitore, soliditatem superat et pulchritudinem. Cedrus autem et cyparissus, et myrtus, odoris optimi sunt, et imputribiles. Ulmus quoque et populus, sive buxus, vel maritandis vitibus junguntur, vel ad diversa opera aptissimae sunt. Haec autem omnia pariter ponuntur in solitudine, ne saltem una chorda de cithara Domini, et aliqua virtus gratiarum Ecclesiae deesse videatur. Ut omnes intelligant, et pariter mente cognoscant, quia manus Domini haec universa perfecerit, ut in ariditate gentium invenirentur fluenta virtutum, et in terra quondam deserta plenaque salsuginis, cedrus et cyparissus, et aliae arbores nascerentur, quarum sublimitatem et verticem ad coelestia festinantem, illuminaret lignum olivae, quod nutrimentum lucis est, et laborantium requies. (Vers. 21 seqq.) Prope facite judicium vestrum, dicit Dominus: afferte si quid forte habetis, dixit rex Jacob. Accedant, et",
          "candidate_score": 0.624636,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_108",
          "psc_text": "psalmo: Vidi impium exaltatum et elevatum quasi cedros Libani, et transivi, et non erat, et quaesivi eum, et non est inventus locus ejus (Psal. VI, 34) . Quercus quoque Basan, quas Aquila δρύας, Symmachus, et Theodotio βαλάνους interpretati sunt, glandiferas novimus, quae etsi fecerint fructus, porcorum sunt alimenta, non hominum. Basan regio est Arabiae, cui imperavit Og, qui appellatus est rex Basan, et interpretatur αἰσχύνη, id est, ignominia, quam si confusionem transferre voluerimus, magis σύγχυσιν, id est, Babylonem significat quam Basan. Super omnes ergo qui eriguntur in superbiam, et faciunt opera ignominiae, atque in coeno libidinum volutantur, Domini vindicta consurget. Quod si prudens lector quaesierit, cur in templo Domini cedrina ligna sint posita, et in centesimo tertio psalmo legamus juxta. Hebraicam veritatem, Saturabuntur ligna Domini, et cedri Libani, quas tu plantasti: ibi passeres nidificabunt (Psal. CIII, 18) ; et inter caetera ligna etiam cedri ad laudes Domini provocentur: et in",
          "candidate_score": 0.624023,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_7",
          "bdc_text": "negotiis non parum profuissent , si de nova profectione nostraDie Rede ist von der geplanten Reise nach Wittenberg ;",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1509",
          "psc_text": "timere: dic civitatibus Juda, Synagogis videlicet et populis Judaeorum, de quibus Dominus loquebatur: Non veni nisi ad oves perditas domus Israel (Matth. XV, 24) . Et Paulus apostolus: Vobis, inquit, oportebat annuntiari primum verbum Dei (Act. XIII, 46). Quid est autem illud quod jubentur dicere? Ecce Deus vester, quem semper exspectabatis: Ecce Dominus Deus in fortitudine veniet, quem contempsistis in humilitate venientem. Et fortitudo ejus dominabitur, qui prius formam servi acceperat, factus Patri obediens usque ad mortem (Philipp. III). Ecce merces ejus cum eo, et opus illius coram eo (Isa. XL, et LXII) . Juxta quod ipse dicit in Evangelio: Venturus est enim Filius hominis in gloria Patris sui et reddet unicuique secundum opus suum (Matth. XVI, 17) . Sicut pastor gregem suum pascet. Iste qui postea in majestate venturus est, prius formam pastoris accipit, et dicit ipse de se: Ego sum pastor bonus, et cognosco oves meas, et cognoscunt",
          "candidate_score": 0.618942,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen .",
          "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1959",
          "psc_text": "Juxta Hebraicum hic sensus est: Si posuerit pro peccato animam suam ille quem Dominus conterere voluit, sive mundare, videbit semen longaevum, quod seminavit in bona terra. De quo in Evangelio scriptum est: Exivit qui seminat seminare; et iterum: Simile est regnum coelorum homini qui seminavit bonum semen in agro suo (Matth. XIII, 3) . Et voluntas Domini in manu illius dirigetur, ut quidquid Pater voluit, illius virtutibus impleatur, dicentis 621 ad Patrem: Ego servavi eos in nomine tuo quos dedisti mihi. Custodivi, et nemo ex his periit, nisi filius perditionis. (Joan. XVII, 12) . Semen autem videbit aeternum, et voluntas Patris in manu illius dirigetur: quia laboravit anima ejus multo tempore, requiem non inveniens in Judaeis, et dicens in Evangelio: Vulpes foveas habent: et volucres coeli, nidos: Filius autem hominis non habet ubi caput reclinet (Matth. VIII, 10) . Et in hoc eodem Propheta: Laboravi sustinens (Isai. I, 14) .",
          "candidate_score": 0.615042,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 7,
      "cf_id": "cf016",
      "work_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Commentarius-in-Cantica-canticorum",
      "max_score": 0.674883,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Commentarius-in-Cantica-canticorum_window_227",
          "psc_text": "(Vers. 9.) Vulnerasti cor meum, soror mea, sponsa, vulnerasti cor meum in uno oculorum tuorum, et in uno crine colli tui. Oculi enim mentis isti sunt oculi, scilicet interioris hominis, non hi oculi qui ministerio funguntur obtutus. Est enim oculus et mentis et carnis, sed ille caecus est oculus qui non videt quae divina sunt, qui frustra mente carnis inflatus est. Est et alius oculus sensus Christi, quo Ecclesia videt Christum, sicut ipse dicit ad Sponsam: Corde nos cepisti ab uno oculorum tuorum. Merito uno oculo videtur Christus, quia non videtur oculo carnali, aut quia duos oculos habens Ecclesia, moralem et mysticum, fidei oculo plus videt Christum; mysticus enim oculus acutior est, moralis dulcior. 27. Et fortasse isti oculi sunt, quibus Paulus videbat aeterna, ubi coepit temporalia non videre. Denique qui Christum non videbat, priusquam oculos amitteret, vidit 1584 eum posteaquam amisit visum oculorum; vidit enim qui dixit: Quis es,",
          "candidate_score": 0.674883,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ;",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Commentarius-in-Cantica-canticorum_window_227",
          "psc_text": "(Vers. 9.) Vulnerasti cor meum, soror mea, sponsa, vulnerasti cor meum in uno oculorum tuorum, et in uno crine colli tui. Oculi enim mentis isti sunt oculi, scilicet interioris hominis, non hi oculi qui ministerio funguntur obtutus. Est enim oculus et mentis et carnis, sed ille caecus est oculus qui non videt quae divina sunt, qui frustra mente carnis inflatus est. Est et alius oculus sensus Christi, quo Ecclesia videt Christum, sicut ipse dicit ad Sponsam: Corde nos cepisti ab uno oculorum tuorum. Merito uno oculo videtur Christus, quia non videtur oculo carnali, aut quia duos oculos habens Ecclesia, moralem et mysticum, fidei oculo plus videt Christum; mysticus enim oculus acutior est, moralis dulcior. 27. Et fortasse isti oculi sunt, quibus Paulus videbat aeterna, ubi coepit temporalia non videre. Denique qui Christum non videbat, priusquam oculos amitteret, vidit 1584 eum posteaquam amisit visum oculorum; vidit enim qui dixit: Quis es,",
          "candidate_score": 0.658159,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ;",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Commentarius-in-Cantica-canticorum_window_229",
          "psc_text": "? Denique ut scias quia vidit orando: Factum est, inquit, revertente me in Hierusalem, cum orarem in templo, pavorem habui, vidi illum dicentem mihi: Festina, exi citius de Hierusalem; non enim recipient testimonium tuum de me (Act. XXII, 17 et 18) . 28. Isti ergo oculi in verbum Dei deficiunt, et dicunt: Quando consolaberis me? Istis oculis prophetae dicebantur videntes, quia per revelationem ea quae erant abscondita, mente cernebant. Sed quia oculus mentis et oculus carnis unus oculus sunt, et tunc homo consolatione fulcitur, cum caro et mens diversa non cupiunt, sed unum desiderant, et unum requirunt; ideo intenti ad eum qui ait: Ego et pater unum sumus (Joan. X, 30) . Isti quoque oculi unum esse se confitentur; quia uno atque eodem desiderio officioque funguntur. 29. (Vers. 10.) Pulchriora sunt ubera tua vino, et odor unguentorum tuorum super omnia aromata. Et infra: Odor vestimentorum tuorum sicut Libani. Vide quem",
          "candidate_score": 0.650722,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_39_41",
          "bdc_text": "ianuarii 1539 . Rod . Gvalterus , tui observantissimus .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Commentarius-in-Cantica-canticorum_window_290",
          "psc_text": "si domi non legas, in Ecclesia audire nolis, nonne sicut ille qui averso connivet obtutu, ne videat quod possit videre, claudit oculos ne aspiciat, cui potestas videndi est: aut sicut in furore plerique injecere manus oculis suis; ita et tu primo averteris conniventi magis dissimulatione, quam refragatione praerupta. Nam cum ad Ecclesiam venis et te Christianum 1594 esse asseris, sanus videris, aperis oculos quibus possis videre: sed dum audire dissimulas quae leguntur, claudis ne videas tibi, et si aliis videre videaris. Injicis etiam quasdam perfidiae et intemperantiae manus oculis animae tuae, et caecitatem infers cordi tuo (quod est gravius) voluntariam; ut videns non videas, audiens non audias. 25. Putas te solum esse cum fornicaris, et non recordaris, quia oculi Domini vident orbem terrarum? Non audis dicentem: Ecce venit hora ut dispergamini unusquisque in sua, et me solum relinquatis: sed non sum solus; quia Pater mecum est (Joan. XVI, 32) .",
          "candidate_score": 0.61523,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_39_41",
          "bdc_text": "ianuarii 1539 . Rod . Gvalterus , tui observantissimus .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Commentarius-in-Cantica-canticorum_window_55",
          "psc_text": "nisi ut sciat unusquisque hominem se ad imaginem et similitudinem Dei factum, rationis capacem, qui terram suam excolere tamquam bonus agricola debeat aratro quodam et falce sapientiae; ut vel dura findantur, vel luxuriantia recidantur, qui interiorem sui portionem animi imperio debeat gubernare. Unde etiam in Lege scriptum est: Attende tibi, ne fiat verbum absconditum in corde tuo (Deut. XV, 9) : tibi, inquit, attende, non utique 1556 dicit pecuniae tuae, non possessionibus tuis, non viribus corporis, sed animo tuo ac menti tuae, unde omnia consilia, facta, cogitationesque manant. Tibi ergo attende ibi, ubi potiorem esse te nosti. Nosce teipsum, quod Apollini Pythio assignant gentiles viri, quasi ipse auctor fuerit hujus sententiae; cum de nostro usurpatum ad sua transferant, et longe anterior Moyses fuerit qui scripsit librum Deuteronomii, quam philosophi qui ista finxerunt. 37. Unde et Salomon oraculum divinum secutus, scripsit in Canticis canticorum; Nisi scias te, decora inter mulieres; hoc",
          "candidate_score": 0.610475,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 8,
      "cf_id": "cf026",
      "work_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae",
      "max_score": 0.673364,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_874",
          "psc_text": "quod est pellis: postea transiit hoc nomen in genus. Nam pulchritudo hominis aut in vultu est, utVirg. Aen. 1, 589: Os humerosque deo similis. aut in capillis, utVirg. Aen. 1, 589: Namque ipse decoram caesariem. aut in oculis, utVirg. Aen. 1, 591: Laetos oculis adflarat honores. aut in candore, utVirg. Aen. 1, 592: Quale manus addunt ebori decus. aut in lineamentis, utCic. Verr. 2, 36: 'Te multo plus figura et lineamenta hospitis delectabant,' aut in proceritate, ut TurnusVirg. Aen. 11, 683: Vertitur in mediis, et tota vertice supra est. Pellax a perliciendo. Perspicax, splendidus, eo quod perluceat. [Perpetuus]. Perennis, ab eo quod sit perpetuus annis. Praesul vocatus quia praeest sollicitudine. Praepositus appellatus eo quod sit subiectorum ac famulantium ordinator vel rector. Patroni a patribus dicti sunt, quod huiusmodi affectum clientibus exhibeant ut quasi patres illos regant. Paedagogus est cui parvuli adsignantur. Graecum nomen est; et est conpositum ab eo quod",
          "candidate_score": 0.673364,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1505",
          "psc_text": "semen in alterum vicissim mutatur. Nam rapa in alio solo, ut Aemilianus ait8, 2, per biennium mutatur in napum; alio vero napus transit in rapam. Napocaulis ex duobus oleribus conpositum nomen habet, quia dum sit sapore napo similis, non in radice, sed in thyrso conscendit, ut caulis. Sinapis appellatur, quod foliis sit similis napis. Raphanum Graeci, nos radicem vocamus eo quod totus deorsum nititur, dum reliqua olera in summa magis prosiliant: cuius semine macerato quisquis suas manus infecerit, serpentes inpune tractabit. Siquidem ex ipsius radice etiam ebur albescat. In cibo quoque venenis obsistit. Nam contra venena radices, nuces, lupini, citrum, apium prosunt; sed contra futurum, non contra acceptum venenum. Unde et apud veteres ante alias epulas haec solebant mensis adponere. Lactuca dicta est quod abundantia lactis exuberet, seu quia lacte nutrientes feminas inplet. Haec et in viris Veneris usum coercet. Lactuca agrestis est quam serraliam nominamus, quod dorsum eius in",
          "candidate_score": 0.663123,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17_19",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ;",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1670",
          "psc_text": "6: Imperat excelsos frangere nona toros. Quod et usque hodie Persae faciunt. Coenam vocari a communione vescentium: κοινὸν quippe Graeci commune dicunt: unde et communicantes quod communiter, id est pariter, conveniant. Apud veteres enim solitum erat in propatulo vescere et communiter epulari, ne singularitas luxuriam gigneret. Est autem cena vespertinum cibum, quam vespernam antiqui dicebant; in usu enim non erant prandia. Panis dictus quod cum omni cibo adponatur, vel quod omne animal eum adpetat; πᾶν enim Graece omne dicitur. Cibarius est qui ad cibum servis datur, nec delicatus. Fermentacius fermentis confectus. Azymus non fermentatus; nam ἄζυμος est sine fermento, sincerus. Acrozymus leviter fermentatus, quasi acroazymus. Siligineus panis a frumenti genere nuncupatur; siligo enim genus est tritici. Rubidus, recoctus et rubefactus. Subcinericius, cinere coctus et reversatus: ipse est et focacius. Clibanicius, in testo coctus. Spungia panis aqua diutius malaxatus similam modicam accipit et fermentum modicum, et habet humectationis plus quam omnis",
          "candidate_score": 0.662936,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_16_18",
          "bdc_text": "Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1670",
          "psc_text": "6: Imperat excelsos frangere nona toros. Quod et usque hodie Persae faciunt. Coenam vocari a communione vescentium: κοινὸν quippe Graeci commune dicunt: unde et communicantes quod communiter, id est pariter, conveniant. Apud veteres enim solitum erat in propatulo vescere et communiter epulari, ne singularitas luxuriam gigneret. Est autem cena vespertinum cibum, quam vespernam antiqui dicebant; in usu enim non erant prandia. Panis dictus quod cum omni cibo adponatur, vel quod omne animal eum adpetat; πᾶν enim Graece omne dicitur. Cibarius est qui ad cibum servis datur, nec delicatus. Fermentacius fermentis confectus. Azymus non fermentatus; nam ἄζυμος est sine fermento, sincerus. Acrozymus leviter fermentatus, quasi acroazymus. Siligineus panis a frumenti genere nuncupatur; siligo enim genus est tritici. Rubidus, recoctus et rubefactus. Subcinericius, cinere coctus et reversatus: ipse est et focacius. Clibanicius, in testo coctus. Spungia panis aqua diutius malaxatus similam modicam accipit et fermentum modicum, et habet humectationis plus quam omnis",
          "candidate_score": 0.65905,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1507",
          "psc_text": "insula Graeciae, ubi non procul mons Olympus est. Porrum, cuius duo genera, capitatus et sectilis; sectilis parvus, capitatus maior. Beta apud nos oleris genus; apud Graecos littera. Blitum genus oleris, saporis evanidi, quasi vilis beta. Cucumeres, quod sint interdum amari; qui dulces nasci perhibentur, si lacte mellito eorum semen infundatur. Cucurbita. Apoperes. Sane pepo, melipepo, ocimum Graeca nomina sunt, et origo eorum Latinis incerta. Olus molle. Atriplex. Brassica. Olisatrum. Nasturcium sapor appellavit, quod acrimonia sui nasum torqueat. Fungi, quod aridi ignem acceptum concipiant; φῶς enim ignis est; unde et esca vulgo dicitur, quod sit fomes ignis et nutrimentum. Alii dicunt fungos vocatos quod sint ex eorum genere quidam interemptorii; unde et defuncti. Tuberum tumor terrae prodit; eaque causa nomen illi dedit. Volvi appellati quod sint volubiles et rotundi. Asparagus, quod spinosa et aspera sit frutex eius, ex qua gignitur. Capparis a Graecis nomen sumpsisse videtur, quod habeat in summitatibus rotunda",
          "candidate_score": 0.645969,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1504",
          "psc_text": "qua vegens virtus naturalis est. Malva ex parte Graeco vocabulo appellatur ἀπὸ τοῦ μαλάσσειν, eo quod molliendi alvum solvendique naturam habeat. Cuius sucus, si quis se oleo mixto perunxerit, ab apibus negatur feriri. Folia eius ex oleo trita et inposita scorpionibus creduntur afferre torporem. Pastinaca vocata quod eius radix praecipuus pastus sit hominis: est enim odoratu iucunda, cibo delectabilis. Rapa dicta a rapiendo, id est conprehendendo. Est autem radice amplior napo, sapore dulcior, et folia tenui. Napus a similitudine rapae vocatus, nisi quod foliis latior et radicis gustu subacrior est. Nominis autem adfinitas in utrisque inde pene communis, quia utrumque semen in alterum vicissim mutatur. Nam rapa in alio solo, ut Aemilianus ait8, 2, per biennium mutatur in napum; alio vero napus transit in rapam. Napocaulis ex duobus oleribus conpositum nomen habet, quia dum sit sapore napo similis, non in radice, sed in thyrso conscendit, ut caulis. Sinapis appellatur, quod",
          "candidate_score": 0.633487,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1695",
          "psc_text": "communia nomina habent; sed utrum Latini a Graecis an Graeci a Latinis haec vocabula mutuassent incertum est. Lebetae aeneae sunt Graeco sermone vocatae; sunt enim ollae minores in usum coquendi paratae. Sartago ab strepitu sonus vocata quando ardet in ea oleum. Tripedes appellatae quod tribus pedibus constent: has Graeci tripodas vacant. Mola a sui rotunditate vocata, ut mala pomorum: sic et Graeci. Cribrum, quod ibi currat frumentum, quasi currifrum. Rutabulum dictum a proruendo stercora, sive ignem panis coquendi gratia. § 9 De vasis repositoriis. Gazophylacium arca est ubi colliguntur in templo ea quae ad indigentiam pauperum mittuntur. Compositum est autem nomen de lingua Persa et Graeca; gaza enim lingua Persarum thesaurum, φυλάκιον Graece custodia interpretatur. Arca dicta quod arceat visum atque prohibeat. Hinc et arcivum, hinc et arcanum, id est secretum, unde ceteri arcentur. Cibutum Graecum nomen est, quod nos arcam dicimus. Loculus ad aliquid ponendum in terra factus locus,",
          "candidate_score": 0.633311,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18_20",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ; vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1507",
          "psc_text": "insula Graeciae, ubi non procul mons Olympus est. Porrum, cuius duo genera, capitatus et sectilis; sectilis parvus, capitatus maior. Beta apud nos oleris genus; apud Graecos littera. Blitum genus oleris, saporis evanidi, quasi vilis beta. Cucumeres, quod sint interdum amari; qui dulces nasci perhibentur, si lacte mellito eorum semen infundatur. Cucurbita. Apoperes. Sane pepo, melipepo, ocimum Graeca nomina sunt, et origo eorum Latinis incerta. Olus molle. Atriplex. Brassica. Olisatrum. Nasturcium sapor appellavit, quod acrimonia sui nasum torqueat. Fungi, quod aridi ignem acceptum concipiant; φῶς enim ignis est; unde et esca vulgo dicitur, quod sit fomes ignis et nutrimentum. Alii dicunt fungos vocatos quod sint ex eorum genere quidam interemptorii; unde et defuncti. Tuberum tumor terrae prodit; eaque causa nomen illi dedit. Volvi appellati quod sint volubiles et rotundi. Asparagus, quod spinosa et aspera sit frutex eius, ex qua gignitur. Capparis a Graecis nomen sumpsisse videtur, quod habeat in summitatibus rotunda",
          "candidate_score": 0.632628,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1503",
          "psc_text": "ibi aliquid oriatur. Nam cum alia terra semel in anno aliquid creet, hortus numquam sine fructu est. Olus ab alendo dictum, eo quod primum homines oleribus alerentur, antequam fruges et carnes ederent. Tantum enim pomis arborum et oleribus alebantur, sicut animalia herbis. Caulis est generaliter herbarum vel olerum medius frutex; qui vulgo thyrsus dicitur, quod a terra sursum conscendat; ex quo derivatum est ut specialiter quoddam genus olerum caulis diceretur, quia thyrsus ipsius amplius ceteris oleribus coalescit, id est crescit. Est autem generale nomen; omnis enim frutex caulis [dicitur]. Cyma dicitur quasi coma: est enim summitas olerum vel arborum, in qua vegens virtus naturalis est. Malva ex parte Graeco vocabulo appellatur ἀπὸ τοῦ μαλάσσειν, eo quod molliendi alvum solvendique naturam habeat. Cuius sucus, si quis se oleo mixto perunxerit, ab apibus negatur feriri. Folia eius ex oleo trita et inposita scorpionibus creduntur afferre torporem. Pastinaca vocata quod eius radix praecipuus",
          "candidate_score": 0.631961,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1471",
          "psc_text": "longum vocatur, quod incorruptum ab igni, piper album; quod vero cute rugosa et horrida fuerit, ex calore ignis trahit et colorem et nomen. Piper si leve est, vetustum est; si grave, novellum. Vitanda est autem mercatorum fraus; solent enim vetustissimo piperi humecto argenti spumam aut plumbum aspargere ut ponderosum fiat. Aloa in India atque Arabia gignitur, arbor odoris suavissimi ac summi. Denique lignum ipsius vice thymiamatum altaribus adoletur; unde et nomen traxisse creditur. Cinnamomum dictum quod cortex eius in modum cannae sit rotundus et gracilis. Gignitur autem in Indiae et Aethiopiae regionibus, frutice brevi, duorum tantum cubitorum, colore subnigro vel cinereo, tenuissimarum virgarum. Nam quod in crassitudinem extenditur, despectui est; quod vero gracilius provenerit, eximium. Quod cum frangitur, visibile spiramentum emittit ad imaginem nebulae seu pulveris. Amomum vocatum quod veluti odorem cinnamomi referat. Nascitur in Syria et Armenia, frutex botruosum semen reddens sibi conexum, flore albo veluti violae, foliis similibus",
          "candidate_score": 0.631203,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_27_29",
          "bdc_text": "Edita nuper est tragedia quędam Witembergae , quam Pammachium Thomas Naogeorgs \"Tragoedia nova Pammachius\" , das bedeutendste protestantische Kampfdrama , erschien 1538 bei Hans Lufft in Wittenberg ( hg. v . Hans-Gert Roloff in : Thomas Naogeorg , Sämtliche Werke , Bd. I , Berlin 1975 . - Ausgaben deutscher Literatur des XV.",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_428",
          "psc_text": "uno accipiuntur. Tertius [est] ordo Hagiographorum, id est sancta scribentium, in quo sunt libri novem, quorum primus Iob; secundus Psalterium; tertius Masloth, quod est Proverbia Salomonis; quartus Coheleth, quod est Ecclesiastes; quintus Sir hassirim, quod est Canticum canticorum; sextus Daniel; septimus Dibre haiamim, quod est verba dierum, hoc est Paralipomenon; octavus Esdras; nonus Hester; qui simul omnes quinque, octo et novem fiunt viginti duo, sicut superius conprehensi sunt. Quidam autem Ruth et Cinoth, quod Latine dicitur Lamentatio Ieremiae, Hagiographis adiciunt, et viginti quattuor volumina Testamenti Veteris faciunt, iuxta viginti quattuor seniores qui ante conspectum Dei adsistunt. Quartus est apud nos ordo Veteris Testamenti eorum librorum qui in canone Hebraico non sunt. Quorum primus Sapientiae liber est; secundus Ecclesiasticus; tertius Thobias; quartus Iudith; quintus et sextus Macchabaeorum; quos licet Iudaei inter apocrypha separant, ecclesia tamen Christi inter divinos libros et honorat et praedicat. In Novo autem Testamento duo sunt ordines. Primus",
          "candidate_score": 0.628757,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1461",
          "psc_text": "est inter cannarum nodos; dicta quod lateat. In Indicis stagnis nasci arundines calamique dicuntur, ex quorum radicibus expressum suavissimum sucum bibunt; unde et Varro ait20: Indica non magna in arbore crescit arundo; illius et lentis premitur radicibus humor, dulcia cui nequeant suco contendere mella. Sabucus mollis et pervia arbor. Rhamnus genus est rubi, quam vulgo senticem ursinam appellant, asperum nimis et spinosum. Sentix dicta a situ, quod est terra inculta in qua sentices spinaeque nascuntur. Maiores autem nostri omnem arborem spinosam veprem dicebant, quod vi prendat. Oleaster dictus quod sit foliis olivae similibus sed latioribus, arbor inculta atque silvestris, amara atque infructuosa; cui insertus olivae ramus vim mutat radicis et vertit eam in propriam qualitatem. Lacrima oleastri arboris duplex. Alia enim gummi simulat sine ullo qualitatis morsu, alia ammoniaci guttam ex destillatione collectam ac remordentem. Oliva Graece ἔλαιον dicitur, ex quo in Latinum tractum est ut oliva dicatur. Olea autem",
          "candidate_score": 0.628627,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_975",
          "psc_text": "edere, unde] et edulium vocatur. Hircus lascivum animal et petulcum et fervens semper ad coitum; cuius oculi ob libidine in transversum aspiciunt, unde et nomen traxit. Nam hirqui sunt oculorum anguli secundum SuetoniumPrat. 171; cuius natura adeo calidissima est ut adamantem lapidem, quem nec ignis, nec ferri domare valet materia, solus huius cruor dissolvat. Maiores hirci Cinyphii dicuntur a fluvio Cinyphe in Libya, ubi grandes nascuntur. Capros et capras a carpendis virgultis quidam dixerunt. Alii quod captent aspera. Nonnulli a crepitu crurum, unde eas crepas vocitatas; quae sunt agrestes caprae, quas Graeci pro eo quod acutissime videant, id est ὀξυδερκέστερον, δορκάς appellaverunt. Morantur enim in excelsis montibus, et quamvis de longinquo, vident tamen omnes qui veniunt. Idem autem et capreae: idem ibices, quasi avices, eo quod ad instar avium ardua et excelsa teneant et in sublime inhabitent, ita ut de sublimitate vix humanis obtutibus pateant. Unde et meridiana pars ibices",
          "candidate_score": 0.623478,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1442",
          "psc_text": "cedri odorem referant. Malum eius inimicum venenis; et hoc est quod idem poetaGeorg. 2, 134 intellegi voluit, cum tradat ex illo foveri animam. Haec arbor omni pene tempore plena est pomis, quae in ea partim matura, partim acerba, partim adhuc in flore sunt posita; quod in ceteris arborum rarum est. Mella, quam Graeci loton appellant, quae vulgo propter formam et colorem faba Syrica dicitur. Arbor est enim magna, fructum ferens comestibilem, maiorem pipere, gustu suavem, unde et mella vocata est. Coccymela, quam Latini ob colorem prunum vocant, alii a multitudine enixi fructus nixam appellant. Cuius generis Damascena melior, a Damasco oppido, unde prius asportata est, dicta. Cuius solum pomum stomacho mederi probatur; nam cetera noxia perhibentur. Haec sola arbor gummi glutinosum et conpactivum distillat, quod et medici et scriptores utuntur. Oleomela nascitur in Palmyra, Syriae civitate; ex eo ita appellata quod ex trunco oleum defluat in crassitudine mellis, sapore suavi.",
          "candidate_score": 0.621406,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_2",
          "bdc_text": "hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_925",
          "psc_text": "spina est ima perpetuae spinae, quam Graeci ἱερὸν ὄστοῦν vocant, quoniam primum infante concepto nascitur, ideoque ex hostia id primum a gentilibus diis suis dabatur, unde et sacra spina dicitur. Renes ait Varro dictos quod rivi ab his obsceni humoris nascantur. Nam venae et medullae tenuem liquorem desudant in renibus, qui liquor rursus a renibus calore Venerio resolutus decurrit. Lumbi ob libidinis lasciviam dicti, quia in viris causa corporeae voluptatis in ipsis est, sicut in umbilico feminis. Unde et ad Iob in exordio sermonis dictum est38, 3: 'Accinge sicut vir lumbos tuos': ut in his esset resistendi praeparatio, in quibus libidinis est usitata dominandi occasio. Umbilicus est medius locus corporis, dictus quod sit umbus iliorum. Unde et umbo appellatur locus in medio clypei, a quo pendet. Ex eo enim infans in utero pendet, ex eo etiam et nutritur. Ilium Graeco sermone appellatum, quod ibi nos obvolvamus. Graece enim †ilios† obvolvere",
          "candidate_score": 0.608472,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_28_30",
          "bdc_text": "Thomas Naogeorg , Sämtliche Werke , Bd. I , Berlin 1975 . - Ausgaben deutscher Literatur des XV. bis XVIII .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_430",
          "psc_text": "tria multifarie dividuntur: id est quid a Deo, quid ab angelis, vel ab hominibus gestum dictumque sit; quid a prophetis nuntiatum de Christo et corpore eius; quid de diabolo et membris ipsius; quid de veteri et novo populo; quid de praesenti saeculo et futuro regno atque iudicio. § 2 De scriptoribus et vocabulis sanctorum librorum. Veteris Testamenti secundum Hebraeorum traditionem hi perhibentur auctores. Primus Moyses divinae historiae cosmographiam in quinque voluminibus edidit, quod Pentatichum nominatur. Pentateuchus autem a quinque voluminibus dicitur; πέντε enim Graece quinque, τεῦχος volumen vocatur. Genesis liber inde appellatur, eo quod exordium mundi et generatio saeculi in eo contineatur. Exodus vero exitum ab Aegypto, vel egressum populi Israelis digerit, et ex ea causa nomen accepit. Leviticus appellatus eo quod Levitarum ministeria et diversitatem victimarum exequitur, totusque in eo ordo Leviticus adnotatur. Numerorum liber vocatur eo quod in eo egressae de Aegypto tribus dinumerantur, et quadraginta duarum per",
          "candidate_score": 0.603438,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_29_31",
          "bdc_text": "- Ausgaben deutscher Literatur des XV. bis XVIII . Jahrhunderts 50 ) .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_430",
          "psc_text": "tria multifarie dividuntur: id est quid a Deo, quid ab angelis, vel ab hominibus gestum dictumque sit; quid a prophetis nuntiatum de Christo et corpore eius; quid de diabolo et membris ipsius; quid de veteri et novo populo; quid de praesenti saeculo et futuro regno atque iudicio. § 2 De scriptoribus et vocabulis sanctorum librorum. Veteris Testamenti secundum Hebraeorum traditionem hi perhibentur auctores. Primus Moyses divinae historiae cosmographiam in quinque voluminibus edidit, quod Pentatichum nominatur. Pentateuchus autem a quinque voluminibus dicitur; πέντε enim Graece quinque, τεῦχος volumen vocatur. Genesis liber inde appellatur, eo quod exordium mundi et generatio saeculi in eo contineatur. Exodus vero exitum ab Aegypto, vel egressum populi Israelis digerit, et ex ea causa nomen accepit. Leviticus appellatus eo quod Levitarum ministeria et diversitatem victimarum exequitur, totusque in eo ordo Leviticus adnotatur. Numerorum liber vocatur eo quod in eo egressae de Aegypto tribus dinumerantur, et quadraginta duarum per",
          "candidate_score": 0.603299,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_28_30",
          "bdc_text": "Thomas Naogeorg , Sämtliche Werke , Bd. I , Berlin 1975 . - Ausgaben deutscher Literatur des XV. bis XVIII .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_449",
          "psc_text": "et ob hoc sine nomine interpretis Quinta Editio nuncupatur. Praeterea sextam et septimam editionem Origenes miro labore repperit, et cum ceteris editionibus conparavit. Presbyter quoque Hieronymus trium linguarum peritus ex Hebraeo in Latinum eloquium easdem Scripturas convertit, eloquenterque transfudit. Cuius interpretatio merito ceteris antefertur; nam [est] et verborum tenacior, et perspicuitate sententiae clarior [atque, utpote a Christiano, interpretatio verior]. § 5 De eo qui primum Romam libros advexit. Romae primus librorum copiam advexit Aemilius Paulus, Perse Macedonum rege devicto; deinde Lucullus e Pontica praeda. Post hos Caesar dedit Marco Varroni negotium quam maximae bibliothecae construendae. Primum autem Romae bibliothecas publicavit Pollio, Graecas simul atque Latinas, additis auctorum imaginibus in atrio, quod de manubiis magnificentissimum instruxerat. § 6 Qui apud nos bibliothecas instituerunt. Apud nos quoque Pamphilus martyr, cuius vitam Eusebius Caesariensis conscripsit, Pisistratum in sacrae bibliothecae studio primus adaequare contendit. Hic enim in bibliotheca sua prope triginta voluminum milia habuit.",
          "candidate_score": 0.601539,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_28_30",
          "bdc_text": "Thomas Naogeorg , Sämtliche Werke , Bd. I , Berlin 1975 . - Ausgaben deutscher Literatur des XV. bis XVIII .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_428",
          "psc_text": "uno accipiuntur. Tertius [est] ordo Hagiographorum, id est sancta scribentium, in quo sunt libri novem, quorum primus Iob; secundus Psalterium; tertius Masloth, quod est Proverbia Salomonis; quartus Coheleth, quod est Ecclesiastes; quintus Sir hassirim, quod est Canticum canticorum; sextus Daniel; septimus Dibre haiamim, quod est verba dierum, hoc est Paralipomenon; octavus Esdras; nonus Hester; qui simul omnes quinque, octo et novem fiunt viginti duo, sicut superius conprehensi sunt. Quidam autem Ruth et Cinoth, quod Latine dicitur Lamentatio Ieremiae, Hagiographis adiciunt, et viginti quattuor volumina Testamenti Veteris faciunt, iuxta viginti quattuor seniores qui ante conspectum Dei adsistunt. Quartus est apud nos ordo Veteris Testamenti eorum librorum qui in canone Hebraico non sunt. Quorum primus Sapientiae liber est; secundus Ecclesiasticus; tertius Thobias; quartus Iudith; quintus et sextus Macchabaeorum; quos licet Iudaei inter apocrypha separant, ecclesia tamen Christi inter divinos libros et honorat et praedicat. In Novo autem Testamento duo sunt ordines. Primus",
          "candidate_score": 0.600129,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_29_31",
          "bdc_text": "- Ausgaben deutscher Literatur des XV. bis XVIII . Jahrhunderts 50 ) .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_426",
          "psc_text": "6: DE LIBRIS ET OFFICIIS ECCLESIASTICIS § 1 De veteri et novo testamento. Vetus Testamentum ideo dicitur, quia veniente Novo cessavit. De quo Apostolus meminit dicensCorinth. ii. 5, 17: 'vetera transierunt, et ecce facta sunt nova.' Testamentum [autem] Novum ideo nuncupatur, quia innovat. Non enim illud discunt nisi homines renovati ex vetustate per gratiam, et pertinentes iam ad Testamentum Novum, quod est regnum caelorum. Hebraei autem Vetus Testamentum, Esdra auctore, iuxta numerum litterarum suarum in viginti duos libros accipiunt, dividentes eos in tres ordines: Legis scilicet, Prophetarum et Hagiographorum. Primus ordo Legis in quinque libris accipitur, quorum primus est Bresith, quod est Genesis; secundus Veelle Semoth, quod est Exodus; tertius Vaiicra, quod est Leviticum; quartus Vaiedabber, quod est Numerus; quintus Elleaddebarim, quod est Deuteronomium. Hi sunt quinque libri Moysi, quos Hebraei Thora, Latini Legem appellant. Proprie autem Lex appellatur, quae per Moysen data est. Secundus ordo est prophetarum, in quo",
          "candidate_score": 0.596554,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_29_31",
          "bdc_text": "- Ausgaben deutscher Literatur des XV. bis XVIII . Jahrhunderts 50 ) .",
          "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_428",
          "psc_text": "uno accipiuntur. Tertius [est] ordo Hagiographorum, id est sancta scribentium, in quo sunt libri novem, quorum primus Iob; secundus Psalterium; tertius Masloth, quod est Proverbia Salomonis; quartus Coheleth, quod est Ecclesiastes; quintus Sir hassirim, quod est Canticum canticorum; sextus Daniel; septimus Dibre haiamim, quod est verba dierum, hoc est Paralipomenon; octavus Esdras; nonus Hester; qui simul omnes quinque, octo et novem fiunt viginti duo, sicut superius conprehensi sunt. Quidam autem Ruth et Cinoth, quod Latine dicitur Lamentatio Ieremiae, Hagiographis adiciunt, et viginti quattuor volumina Testamenti Veteris faciunt, iuxta viginti quattuor seniores qui ante conspectum Dei adsistunt. Quartus est apud nos ordo Veteris Testamenti eorum librorum qui in canone Hebraico non sunt. Quorum primus Sapientiae liber est; secundus Ecclesiasticus; tertius Thobias; quartus Iudith; quintus et sextus Macchabaeorum; quos licet Iudaei inter apocrypha separant, ecclesia tamen Christi inter divinos libros et honorat et praedicat. In Novo autem Testamento duo sunt ordines. Primus",
          "candidate_score": 0.595636,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 9,
      "cf_id": "cf025",
      "work_id": "075_Gregorius-I_Moralia",
      "max_score": 0.672354,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ;",
          "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_2157",
          "psc_text": "]. VERS. 27.-- Quem visurus sum ego ipse, et oculi mei conspecturi sunt, et non alius. 77. Caro nostra post resurrectionem eadem futura est per naturam, et diversa per gloriam. --Si enim, sicut quidam errorum sequaces arbitrantur, post resurrectionem corpus palpabile non erit, sed invisibilis corporis subtilitas caro vocabitur, quamvis substantia carnis non sit, profecto alius est qui moritur, et alius qui resurgit. Sed beatus Job hanc eis sententiam veridica voce destruit, qui ait: Quem visurus sum ego ipse, et oculi mei conspecturi sunt, et non alius. Nos autem beati Job fidem sequentes, et Redemptoris nostri post resurrectionem corpus palpabile veraciter credentes, fatemur carnem nostram post resurrectionem futuram et eamdem, et diversam: eamdem per naturam, diversam per gloriam; eamdem per veritatem, diversam per potentiam. Erit itaque subtilis, quia et incorruptibilis. Erit palpabilis, quia non amittet essentiam veracis naturae. Sed sanctus vir eamdem resurrectionis fiduciam qua spe teneat, quanta certitudine praestoletur,",
          "candidate_score": 0.672354,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_766",
          "psc_text": "nos veniens, creatus, natus, mortuus, sepultus, resurgens, atque ad coelestia rediens, quasi transeundo monstravit. Quod bene per Evangelium illuminato caeco innuit, cui transiens auditum praebuit, sed stans oculos reparavit (Matth. IX, 27; XX, 30; Marc. VIII, 22; Luc. XVIII, 35; Joan. IX, 1). Per humanitatis quippe dispensationem transire habuit; per divinitatis vero potentiam, quia ubique praesens est, stare. Voces igitur caecitatis nostrae Dominus audire transiens dicitur, quia humanae miseriae factus homo miseretur. Stans autem lucem reparat, quia infirmitatis nostrae tenebras ex virtute divinitatis illustrat. Bene ergo, postquam dictum est: Cum spiritus me praesente transiret, subditur: Stetit quidam, cujus non agnoscebam vultum. Ac si aperte diceretur: Eum quem per transitum sensi, non transire deprehendi. Ipse est ergo qui transit, ipse qui stat. Transit enim, quia teneri cognitus non valet; stat autem, quia in quantum cognoscitur, incommutabilis apparet. Quia ergo raptim is qui semper idem est cernitur, simul Deus est transiens et",
          "candidate_score": 0.656334,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ;",
          "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1417",
          "psc_text": "interfusam haec historiae stipulam servant, et opertum nobis fructum Spiritus deferunt cum carnalia loquuntur. Saepe namque dum quaedam narrant propria, ad Divinitatis elevantur arcana. Qui crebro etiam cum altitudinem Divinitatis aspiciunt, ad incarnationis ejus mysterium repente funduntur. [ Vet. XXIII. ] Unde adhuc apte subjungitur: CAPUT XXXII. IBID.-- Sicut aquila volans ad escam. 48. Velut aquilae a summis ad ima descendunt, Christi carne pascendi. --Moris quippe est aquilae ut irreverberata acie radios solis aspiciat; sed cum refectionis indigentia urgetur, eamdem oculorum aciem, quam radiis solis infixerat, ad respectum cadaveris inclinat; et quamvis ad alta evolet, pro sumendis tamen carnibus terram petit. Sic videlicet, sic antiqui patres fuerunt, qui in quantum humanitatis infirmitas admittebat, Creatoris lucem erecta mente contemplati sunt; sed incarnandum hunc in mundi fine praescientes, quasi a solis radiis ad terram oculos deflexerunt. Et quasi de summis ad ima veniunt, dum hunc Deum supra omnia et hominem intra omnia",
          "candidate_score": 0.652441,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_14",
          "bdc_text": "Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est .",
          "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1691",
          "psc_text": "ergo corporalibus et exterioribus, interiora et spiritalia colligenda sunt, ut per id quod in nobis publicum est transire debeamus ad secretum quod in nobis est et nosmetipsos latet. [ Vet. IV. ] Intuendum quippe est quia cum una sit sapientia, alium minus, alium magis inhabitat; alii hoc, alii illud praestat, et, quasi cerebri more, nobismetipsis velut quibusdam sensibus utitur, ut quamvis ipsa sibimet nunquam sit dissimilis, per nos tamen diversa et dissimilia semper operetur, quatenus iste sapientiae, ille scientiae donum percipiat; iste genera linguarum, ille gratiam curationum habeat. 9. Verba sapientiae reprobi solum audiunt, electi etiam gustant. --Sed in his verbis beatus Job, quibus ait: Auris verba dijudicat, et fauces comedentis, saporem, etiam de electis ac reprobis aliquid videtur innuere, quia verba sapientiae, quae reprobi audiunt, electi non solum audiunt, sed etiam gustant, ut eis in corde sapiat quod reproborum non mentibus, sed solummodo auribus sonat. Aliud namque est nominatum",
          "candidate_score": 0.637824,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1539",
          "psc_text": "evadere? Tota ergo intentione curandum est ut, cum vacationis tempus accipimus, bene vivendi studio, malorum ultricia tormenta fugiamus. Hinc quippe per Salomonem dicitur: Quodcunque potest manus tua facere, instanter operare, quia nec opus, nec ratio, nec scientia, nec sapientia erit apud inferos, quo tu properas (Eccle. IX, 10) . Hinc Isaias ait: Quaerite Dominum dum inveniri potest, invocate eum dum prope est (Isai. LV, 6) . Hinc Paulus ait: Ecce nunc tempus acceptabile, ecce nunc dies salutis (II Cor. VI, 2) . Hinc rursum ait: Dum tempus habemus, operemur bonum ad omnes (Galat. VI, 10) . [ Vet. LI.] 105. Animo ad id nitenti obstat cura carnis. --Sed plerumque se ad viam rectitudinis animus accingit, torporem discutit; tantoque in coelestibus desiderio rapitur, ut pene nil ex eo inferius remansisse videatur. Et tamen cum ad carnis curam reducitur, sine qua praesentis vitae via nullo modo expletur, ita hunc inferius depressum tenet,",
          "candidate_score": 0.621205,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_35",
          "bdc_text": "Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe .",
          "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1757",
          "psc_text": "per opera insinuat, animam suam in manibus portat. Sed cum justus quisque nec se dijudicando, nec bona opera ostendendo, utilitati proximorum proficit, per hoc quod egerit, ad verba doloris redit. Unde recte nunc dicitur: Quare lacero carnes meas dentibus meis, et animam meam porto in manibus meis? Id est, cur me vel districte coram hominibus dijudico, vel quid appetam in opere ostendo, si utilitati proximorum nec mala dijudicando, nec bona ostendendo proficio? Sed tamen justi etiam, cum haec dicunt, nunquam a praebendo proximis bono exemplo deficiunt. Unde adhuc coram amicis suis beatus Job virtutem patientiae exhibens et ostendens ait: CAPUT XXXIV [ Rec. XVII. ] VERS. 15.-- Etiamsi occiderit me, in ipso sperabo. 47. Justus Deum etiam in adversis laudat. --Nunquam est patientiae virtus in prosperis. Ille autem vere est patiens, qui et adversis atteritur, et tamen a spei suae rectitudine non curvatur. De reprobi namque sensu scriptum est: Et",
          "candidate_score": 0.621061,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_35",
          "bdc_text": "Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe .",
          "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1064",
          "psc_text": "gemunt et pergunt, dant ab intimis mugitus, et tamen ab itinere non demutant gressus. Amorem quidem per compassionem sentiunt, sed colla posterius non deflectunt. Sic sic necesse est ut incedere debeant qui, sacrae legis jugo suppositi, jam per internam scientiam Domini arcam portant, quatenus per hoc quod propinquorum necessitatibus condolent a coepto rectitudinis itinere non declinent. Bethsames quippe domus solis dicitur. Arca ergo Domini superposita Bethsames pergere est cum superna scientia ad aeternae lucis habitaculum propinquare. Sed tunc vere Bethsames tendimus, cum viam rectitudinis gradientes, ad vicina erroris latera nec pro affectu pignorum declinamus. Quorum nimirum gratia mentem nostram tenere debet, sed reflectere non debet, ne haec eadem mens aut si affectu non tangitur, dura sit; aut plus tacta, si inflectitur, remissa. [ Vet. XIX.] 43. Propinquorum gratia tenere debet, reflectere non debet. --Intueri libet beatum Job, in quo divini timoris jugum colla cordis attriverat, sub quanto discretionis moderamine divinae",
          "candidate_score": 0.612342,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_2",
          "bdc_text": "hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1103",
          "psc_text": "nimis taciti cum nonnulla injusta patiuntur, eo in acriorem dolorem prodeunt, quo ea quae sustinent non loquuntur. Nam si illatas molestias lingua tranquille diceret, a conscientia dolor emanaret. Vulnera enim clausa plus cruciant, quia cum putredo, quae intrinsecus fervet, ejicitur, ad salutem dolor aperitur. Plerumque nimis taciti dum quorumdam mala respiciunt, et tamen in silentio 241 linguam premunt, quasi conspectis vulneribus usum medicaminis subtrahunt. Eo enim mortis auctores fiunt, quo virus quod poterant ejicere loquendo noluerunt. Unde et immoderatum silentium si in culpa non esset, propheta non diceret: Vae mihi quia tacui (Isai. VI, 5) . 61. Lingua per disciplinam retineatur, et ex necessitate laxetur. --Quid ergo inter haec, nisi studiose lingua sub magni moderaminis libratione frenanda est, non insolubiliter obliganda, ne aut laxata in vitium defluat, aut restricta etiam ab utilitate torpescat? Hinc namque per quemdam dicitur: Sapiens tacebit usque ad tempus (Eccli. XX, 7) , ut nimirum cum",
          "candidate_score": 0.607086,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 10,
      "cf_id": "cf025",
      "work_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II",
      "max_score": 0.669737,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_317",
          "psc_text": "corde, quoniam ipsi Deum videbunt (Matth. V, 8) . Hinc Paulus dicit: Nunc videmus per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem. Nunc cognosco ex parte, tunc autem cognoscam sicut et cognitus sum (I Cor. XIII, 12) . [Vet. XXXIX.] 91. Refelluntur et qui angelos divinae visionis expertes somniant.---Sed quia de Deo per primum Ecclesiae praedicatorem dicitur: In quem desiderant angeli prospicere (I Pet. I, 12) , sunt nonnulli qui nequaquam Deum videre vel angelos suspicantur, et tamen dictum per Veritatis sententiam scimus: Angeli eorum in coelis semper vident faciam Patris mei qui in coelis est (Matth. XVIII, 10) . Nunquid ergo aliud veritas, aliud praedicator insonat veritatis? Sed si sententia utraque confertur, quia sibi nequaquam discordet agnoscitur. Deum 602 quippe angeli et vident, et videre desiderant; et sitiunt intueri et intuentur. Si enim sic videre desiderant ut effectu sui desiderii minime perfruantur, desiderium sine fructu anxietatem habet, et",
          "candidate_score": 0.669737,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_41_43",
          "bdc_text": "Gvalterus , tui observantissimus . [ Adresse auf der Rückseite : ] Vere pio et erudito d. Heinrycho Bullingero , patrono suo imprimis colendo .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1951",
          "psc_text": "Ut recte suo munere defungantur praedicatores et doctores, habent a Deo.---Sed unde tanta haec doctori intelligentia, ut et sibi perfecte vigilet, et dormientes ad vigilias sub quibusdam clamoris provectibus vocet, ut et peccatorum tenebras prius caute discutiat, et discrete postmodum lucem praedicationis ostendat, ut singulis juxta modum et tempora congruat, et simul omnibus quae illos sequantur ostendat? Unde ad tanta et tam subtiliter tenditur, nisi intrinsecus ab eo a quo est conditus doceatur? Quia ergo laus tantae intelligentiae non praedicatoris virtus est, sed auctoris, recte per eumdem auctorem dicitur: Vel quis dedit gallo intelligentiam? Ac si diceret: Nisi ego, qui doctorum mentes quas mire ex nihilo condidi ad intelligenda quae occulta sunt mirabilius instruxi. Unde bene ut in dictis praedicantium non solum inspiratorem se intelligentiae, sed etiam auctorem locutionis ostendat, adjungit: VERS. 37.---Quis enarrabit coelorum rationem? [Rec. V.] Quorum tamen verba quia cum sese nobis per speciem ostenderit subtrahit, protinus",
          "candidate_score": 0.634926,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13_15",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est . Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_18",
          "psc_text": "Ac sic aperte spondeat, dicens: Quae mea sunt, jam videre refugio, quia per imitationis tuae viam pergere conversationis gressibus inardesco. Qui enim praesenti jam mundo contradicit, amoris excitatione continua Redemptoris sui vias cordis oculis objicit, ut mens prospera fugiat, ad adversa praeparetur; nihil quod demulcet appetat, nihil quod deterrere creditur pertimescat; moerorem gaudium deputet; praesentis vitae gaudia damna moeroris penset; abjectionis detrimenta non timeat, sed per haec manentis gloriae locum quaerat. Has etenim vias sequentium monstrabat oculis Veritas, cum dicebat: Si quis mihi ministrat, me sequatur (Joan. XII, 26) . Ad has vias tumentia discipulorum corda revocabat, cum locum jam gloriae quaererent, sed ejusdem gloriae iter ignorarent, dicens: Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum (Matth. XX, 22) ? Confessionis quippe illius celsitudinem a dextris sinistrisque quaesierant, sed quanta ad hanc esset itineris angustia non videbant. Unde et eorum mox oculis imitandus passionis calix objicitur, ut videlicet si ad sublimitatis",
          "candidate_score": 0.632568,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_14",
          "bdc_text": "Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_964",
          "psc_text": "secreta quaedam intelligendo percipiunt, eorum dulcedinem experiri non possunt; et si noverunt quomodo sunt, ignorant, ut dixi, 746 quomodo sapiunt. [Vet. XVII.] Et fit plerumque ut fortiter dicant, sed tamen juxta ea quae dicunt vivere nesciant. Unde bene quidam sapiens dixit: Mihi autem det Deus haec dicere ex sententia (Sap. VII, 15) . Sententia quippe a sensu vocata est. Et recta quae intelligit, non ex sola scientia, sed etiam ex sententia dicere appetit, qui nequaquam tantummodo sciendo dicere, sed sentiendo desiderat experiri quod dicit. Sed mens arrogantium dictorum suorum sensum non penetrat, quia ab interno gustu, recto judicio in eos favores reliditur, quos foris amat. Vera autem scientia afficit, non extollit; nec superbientes quos repleverit, sed lamentantes facit. Qua quisque cum repletus fuerit, primo loco se scire appetit; et jam sui conscius, tanto per illam robustius sapit quanto se infirmum in illa verius recognoscit; atque ampliorem viam hujus scientiae ipsa",
          "candidate_score": 0.626165,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_14_16",
          "bdc_text": "Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est . Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen . Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2041",
          "psc_text": "aliquando vero tempus non praevenit, sed cibos lautiores quaerit; aliquando quaelibet quae sumenda sint praeparari accuratius expetit, aliquando autem et qualitati ciborum et tempori congruit, sed in ipsa quantitate sumendi mensuram moderatae refectionis excedit. Nonnunquam vero et abjectius est quod desiderat, et tamen ipso aestu immensi desiderii deterius peccat. Mortis quippe sententiam patris ore Jonathas meruit, quia in gustu mellis constitutum edendi tempus antecessit (I Reg. XIV, 27) . Et ex Aegypto populus eductus, in eremo occubuit, quia, despecto manna, cibos carnium petiit, quos lautiores putavit (Num. XXI, 5) . Et prima filiorum Heli culpa suborta est, quod ex eorum voto sacerdotis puer, non antiquo more coctas vellet de sacrificio carnes accipere, sed crudas quaereret, quas accuratius exhiberet (I Reg. II, 12, seq.). Et cum ad Jerusalem dicitur: Haec fuit iniquitas Sodomae sororis tuae, superbia, saturitas panis, et abundantia (Ezech. XVI, 49) , aperte ostenditur quod idcirco salutem perdidit, quia",
          "candidate_score": 0.623946,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_19",
          "bdc_text": "Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ;",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_880",
          "psc_text": "sanctus tot in hoc saeculo pignoribus obstrictus, inter occupationes innumeras liber ad studium praedicationis fuit. Qui fructus terrae nunquam sine pecunia comedit, quia nimirum subditis verbum bonae admonitionis reddidit, a quibus fructus corporeae servitutis accepit. Hoc namque debet omnipotenti Deo omnis qui praeest populo, hoc qui multis, hoc qui paucioribus praeest, ut sic debita ministeria a subditis exigat, quatenus ipse etiam quid semper admonitionis debeat sollicitus attendat. Omnes namque qui sub dispensatione conditoris vicario nobis ministerio jungimur sub uno ac vero Domino, quid nobis aliud 726 nisi invicem servi sumus? Cum igitur is qui subest servit ad obsequium, restat procul dubio ut is qui praeest serviat ad verbum. Cum is qui subest jussis obtemperat, oportet ut is qui praeest curam sollicitudinis ac pietatis impendat. Sicque fit ut dum studiose nunc servire nobis invicem per charitatem nitimur, quandoque cum vero Domino communi exsultatione dominemur. [Vet. XXIV.] Sed sunt nonnulli qui in",
          "candidate_score": 0.6158,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_2",
          "bdc_text": "hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2008",
          "psc_text": "in praeceptis, 976 compatientes in infirmitatibus, in minis terribiles, in exhortationibus blandi, in ostendendo magisterio humiles, in rerum temporalium contemptu dominantes, in tolerandis adversitatibus rigidi, et tamen dum vires suas sibimet non tribuunt, infirmi; quantus sit eis dolor de cadentibus, quantus de stantibus timor; quo fervore alia adipisti appetunt, quo pavore alia adepta conservant. Quia igitur perpaucorum est ista pensare, bene ei dicitur: Vel parturientes cervas observasti? [Vet. XX.] 43. Qui per vigorem disciplinae patres sunt, per pietatis viscera sint matres.---Nil vero obstat quod verba Deus de doctoribus faciens, non cervorum, sed cervarum eos specie designat, quia nimirum illi veri doctores sunt, qui cum per vigorem disciplinae patres sunt, per pietatis viscera esse matres noverunt. Qui labores sanctae conceptionis tolerant, et proferendos Deo filios intra uterum charitatis portant. In edenda enim prole amplius matres laborant, quae crescentem intra uterum conceptionem, longo mensium tempore sustinent, et quae ex utero procedentem non",
          "candidate_score": 0.604781,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 11,
      "cf_id": "cf033",
      "work_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis",
      "max_score": 0.669419,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_16_18",
          "bdc_text": "Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1888",
          "psc_text": "Orientalis (Cap. 6. Idem habet Regula S. Pachomii, art. 41), statuens, ut « qui coquinat, antequam fratres reficiant, non gustabit quidquam. » Sed neque Regula Magistri (Cap. 21), volens ut post communionem ab Oratorio hebdomadariis exeuntibus dicat abbas: « Videte fratres ne ante orationem communem mensae praebendam aliquid de cibo aut de potu suasione diaboli praesumatis, etc. » Singulos biberes. ] Biberes, ut aiunt Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, Boherius, et Turrecremata, « sunt parva vascula, quae plena sufficiunt ad unum haustum moderatum. » Suffragatur epistola Theodemari ad Carolum Magnum Augustum: « Direximus etiam mensuram unius calicis, quam obsecuturi fratres juxta sacrae Regulae textum solent accipere. » Et panem. ] In quali pondere non exprimit. Frustulum designat Antonius Perez, sive, ut loquitur Smaragdus, modicum panis; quod modicum Boherius ita explicat, ut ultra quartam partem librae propensae non ascendat. Atque ita communis ordinis nostri usus olim obtinebat ut coquinae hebdomadariis cum",
          "candidate_score": 0.669419,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_16_18",
          "bdc_text": "Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1867",
          "psc_text": "Regula Magistri his verbis (Cap. 19): « In eadem hebdomada servitium ad mensas ipsi adimpleant, omnem diligentiam monasterii ipsi exerceant: ipsi omnes fratres in hebdomada ipsa discalceent, adjunctis in solatio de decada sua fratribus, cum quibus et discalceent, et ipsa calcearia faciant, et facto mane sedentibus ad ordinem fratribus ipsi consignent. Simul et in eadem hebdomada munditias monasterii exerceant, refrigeria lavent, ligna conscindant, aquam faciei tradant, ad communionem intrantibus fratribus aquam manibus ipsi ministrent. Mappas, et sabana, et facitergia, vel res sordidas fratrum ipsi lavent illis horis in quibus non coquent. Candelas monasterii a cellerario factas, quotidie ipsi incendant et tutentur. Mox enim cum in hebdomadam, ut diximus, prima die post primam dictam intraverint, primum opus servitii sui munditias oratorii exhibeant, et mattas oratorii pavimento retendant; quod in totis septem diebus hebdomadae suae post matutinos dominicos hoc opus primum servitii sui oratorio exhibeant. » Vide Udal. lib. II, cap. 35;",
          "candidate_score": 0.668957,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_16_18",
          "bdc_text": "Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2126",
          "psc_text": "lapsana, sal frictum, olivae, pisciculi minuti saliti, quos illi maenidia vocant, summa voluptas est. » De Pachomianis ita loquitur Palladius (Lausiac. cap. 39): « Alii versantur in mensis parandis, mensae imponentes panes, olera agrestia, olivas, caseos, et extremas carnium partes, et comminuta olera. » Et certe solitas eorum escas fuisse olera, legumina, olivas, allia, herbasque minutas oleo et aceto conditas colligitur ex Vita S. Pachomii: unde et negligentem coquum redarguens ait: « Quomodo hoc facis, cum statutae vivendi leges, et SS. Patres sabbatis atque dominicis omnibus, olera coqui jubeant fratribus vesci volentibus? » De SS. Patribus in Sina audiendus est S. Nilus (Hist. caedis SS. Pat. in Sina, cap. 5): « Pauci quidem norunt alimentum ex frumento . . . multi autem vescuntur crudis oleribus et baccis, mensam minime artificiosam, et nullis condimentis instructam amplectentes, eorum qui obsonia condiunt, et panem conficiunt, curiositatem multum valere jubentes; ne si in curando",
          "candidate_score": 0.668781,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17_19",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ;",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2118",
          "psc_text": "Si enim dicatur omnibus mensis, inquit, Bernardus Cassinensis, oportet suppleri prandii; non enim tot fercula in coena danda. » Vel etiam dicendum terminum universalem omnibus coenam et prandium complecti. Duo pulmentaria cocta. ] Totidem concedit Regula Magistri c. 26, Solitariorum c. 43, Cujusdam ad virgines c. 10. At vero S. Caesarius in Regula ad virgines in Recapitulatione c. 16: « Cibaria, inquit, omnibus diebus in jejunio tria, in prandio bina tantummodo praeparentur; » et S. Aurelianus in Ordine convivii: « Cibaria quotidie ad refectionem tria, ad prandium duo, et ad coenam duo. » S. Fructuosus autem mentem suam non satis explicat, cum statuit, ut « in praecipuis solemnitatibus tria pulmenta, et totidem potiones fratribus praebeantur. » Quid vero pulmentariorum nomine intelligendum sit in Regula S. Benedicti paucis est investigandum: « Pulmentum vocatur a pulte, inquit S. Isidorus (Lib. II Orig. c. 2); sive enim sola pultis, sive quid aliud ejus",
          "candidate_score": 0.665762,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_16_18",
          "bdc_text": "Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2112",
          "psc_text": "qui panem cum sale et aqua percipiunt, ubi autem praeter haec aliud aliquid additur, perfectum jejunium non vocatur. » Omnibus mensis. ] Hanc lectionem, quam vulgatae retinent editiones, et in quibusdam codicibus reperiri docent Hildemarus, Bernardus Cassinensis et Boherius, reprobat idem Hildemarus, et cum eo praefati commentatores, cujus loco substituunt omnibus mensibus, sicuti exstat in Regula Magistri cap. 26. Quam lectionem sequuntur antiquae versiones Gallicae, inter alias vetus ex ms. Conch., quae hunc locum ita reddit: en tous les moys de l' an; versio Joannis de Précis cum alia antiqua monasterii S. Remigii Rhemensis: en tout temps; Guidonis Juvenalis: en tout le temps de l' an; Matthiae Lamberti: tous les mois de l' an; altera recentioris auctoris: en tous les mois de l' année. Quam lectionem praefert Menardus, aitque S. Benedictum hic occurrere pravae quorumdam consuetudini, qui ob calores plura fercula in aestate quam in hieme quotidie apponi volebant; quod",
          "candidate_score": 0.66512,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3337",
          "psc_text": "Si quis monachus peregrinus de longinquis provinciis supervenerit, si pro hospite voluerit in monasterio habitare, et contentus fuerit consuetudine loci quam invenerit. ] Solebant enim veteres monachi hospitem monachum post duos tresve dies ad communem congregationis vivendi rationem redigere. Nitrienses permittebant (Pall., Laus. cap. 7), « una hebdomada manere in otio; aliis autem diebus deinceps occupabant eum in operibus, aut in pistrino, aut in coquina. Quod si quispiam fuisset cujus habenda esset ratio, dabant ei librum legendum, non permittentes ei ut cum ullo colloqueretur usque ad horam sextam. » In Regula tamen S. Pachomio ab angelo tradita praescriptum lego (In ejus Vita, apud Boll., 14 Maii), ut « peregrinus alterius monasterii, si veniret habens habitum diversum, nullus cum eo comederet, excepto eo qui iter agens id observare non posset. » Et non forte superfluitate sua perturbat monasterium. ] Hildemarus superfluitatem intelligit in cibo, aut potu, vel in aliquo opere; Bernardus",
          "candidate_score": 0.664649,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17_19",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ;",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2135",
          "psc_text": "fugiens, et potus ebrietatem, ut et sustineat, et non noceat, olera, legumina, farina aquis mixta, cum parvo panis paximatio, ne venter oneretur, et mens suffocetur. » Et tamen sancti Columbani discipulos aliquando etiam piscibus usos fuisse constat ex Vita sancti Galli cap. 6, saec. II Benedic. Regula S. Isidori (Cap. 10): « Per omnem autem hebdomadam fratres viles olerum cibos ac pallentia utantur legumina. In diebus vero sanctis interdum cum oleribus levissimarum carnium alimenta. » Et alibi idem S. Isidorus monachorum vitam describens (Lib. II de Eccles. Offic., cap. 15): « Non solum a carnibus et vino abstinent pro sufficientia domandarum libidinum, sed etiam ab omnibus quae ventris et gutturis provocant appetitum. » Regula S. Fructuosi (Cap. 5): « Vivant solis oleribus et leguminibus, raroque pisciculis fluvialibus vel marinis; et hoc ipsum quoties se opportunitas fratrum vel festivitas solemnitatis dederit alicujus, servata in his et similibus causis discretione majoris. »",
          "candidate_score": 0.663458,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17_19",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ;",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2087",
          "psc_text": "festum sancti ipsius loci, Dedicatio ecclesiae, festum Omnium Sanctorum. » CAPUT XXXIX. De mensura ciborum. 499 Sufficere credimus ad refectionem quotidianam tam sextae quam nonae, omnibus mensis cocta duo pulmentaria, propter diversorum infirmitates: ut forte qui ex uno non potuerit edere, ex alio reficiatur. Ergo duo pulmentaria cocta fratribus omnibus sufficiant: et si fuerit unde poma aut nascentia leguminum, addatur et tertium. Panis libra una propensa sufficiat in die, sive una sit refectio, sive prandii et coenae. Quod si coenaturi sunt, de eadem libra tertia pars a cellerario reservetur reddenda coenaturis. Quod si labor forte factus fuerit major, in arbitrio et potestate abbatis erit, si expediat, aliquid augere, remota prae omnibus crapula, et ut nunquam subripiat monacho indigeries: quia nihil sic contrarium est omni Christiano quomodo crapula, sicut ait Dominus noster: Videte ne graventur corda vestra in crapula (Luc. XXI) . Pueris vero minori aetate non eadem servetur quantitas, sed",
          "candidate_score": 0.662534,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_16_18",
          "bdc_text": "Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1568",
          "psc_text": "duplicare jejunia, si fratres sexta reficiunt, ille ad nonam de uno pulmento, et panis cibarii sibi fragmentum et aqua a praeposito suo pro misericordia porrigatur. » Concilium Tarraconense I (Can. 1): « Si vero religiosus vel monachus in cella monasterii inclusus poenitentiae lamentis incumbat, ubi singulari afflictione panis et aquae victum et abbatis ordinatione percipiat. » Ex quibus omnibus colligitur consuetam excommunicatorum refectionem fuisse in solo pane et aqua; solo, inquam, pane, ex quidem vili, cibario, hordeaceo, aqua vero permodice, idque ad vesperam solum. Nec a quoquam benedicatur transeunte. ] Similiter Regula Magistri (Cap. 13): « Tacito omnium pertranseatur aspectu, petenti benedictionem nullus respondeat: Deus. » Nec cibus qui ei datur. ] Ita etiam Magister (Ibidem): « Quidquid ei porrigitur a nullo signetur. » Et S. Fructuosus in Regula monastica communi (Cap. 14): « Medium accipiat paximatium, et non ad satietatem aquam, et hoc ab abbate exsufflatum, non sanctificatum. »",
          "candidate_score": 0.662253,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17_19",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ;",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2112",
          "psc_text": "qui panem cum sale et aqua percipiunt, ubi autem praeter haec aliud aliquid additur, perfectum jejunium non vocatur. » Omnibus mensis. ] Hanc lectionem, quam vulgatae retinent editiones, et in quibusdam codicibus reperiri docent Hildemarus, Bernardus Cassinensis et Boherius, reprobat idem Hildemarus, et cum eo praefati commentatores, cujus loco substituunt omnibus mensibus, sicuti exstat in Regula Magistri cap. 26. Quam lectionem sequuntur antiquae versiones Gallicae, inter alias vetus ex ms. Conch., quae hunc locum ita reddit: en tous les moys de l' an; versio Joannis de Précis cum alia antiqua monasterii S. Remigii Rhemensis: en tout temps; Guidonis Juvenalis: en tout le temps de l' an; Matthiae Lamberti: tous les mois de l' an; altera recentioris auctoris: en tous les mois de l' année. Quam lectionem praefert Menardus, aitque S. Benedictum hic occurrere pravae quorumdam consuetudini, qui ob calores plura fercula in aestate quam in hieme quotidie apponi volebant; quod",
          "candidate_score": 0.661994,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17_19",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ;",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2126",
          "psc_text": "lapsana, sal frictum, olivae, pisciculi minuti saliti, quos illi maenidia vocant, summa voluptas est. » De Pachomianis ita loquitur Palladius (Lausiac. cap. 39): « Alii versantur in mensis parandis, mensae imponentes panes, olera agrestia, olivas, caseos, et extremas carnium partes, et comminuta olera. » Et certe solitas eorum escas fuisse olera, legumina, olivas, allia, herbasque minutas oleo et aceto conditas colligitur ex Vita S. Pachomii: unde et negligentem coquum redarguens ait: « Quomodo hoc facis, cum statutae vivendi leges, et SS. Patres sabbatis atque dominicis omnibus, olera coqui jubeant fratribus vesci volentibus? » De SS. Patribus in Sina audiendus est S. Nilus (Hist. caedis SS. Pat. in Sina, cap. 5): « Pauci quidem norunt alimentum ex frumento . . . multi autem vescuntur crudis oleribus et baccis, mensam minime artificiosam, et nullis condimentis instructam amplectentes, eorum qui obsonia condiunt, et panem conficiunt, curiositatem multum valere jubentes; ne si in curando",
          "candidate_score": 0.660925,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_16_18",
          "bdc_text": "Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2113",
          "psc_text": "tout le temps de l' an; Matthiae Lamberti: tous les mois de l' an; altera recentioris auctoris: en tous les mois de l' année. Quam lectionem praefert Menardus, aitque S. Benedictum hic occurrere pravae quorumdam consuetudini, qui ob calores plura fercula in aestate quam in hieme quotidie apponi volebant; quod etiam cavit S. Isidorus hoc statuto (Cap. 10): « In utrisque temporibus refectio mensae tribus erit pulmentis. » Vulgaris tamen lectio non videtur omnino spernenda; nam si legamus omnibus mensis, manifestum est S. legislatorem non minus pravae occurrisse quorumdam consuetudini, qui plura aut meliora abbatis aliorumque in dignitate positorum mensis apponi volunt fercula, quam fratrum; id quod expressis verbis prohibet idem S. Isidorus (Cap. 10): « Abbas citra languoris necessitatem cibos in conspectu pariter cum fratribus sumat; nec aliud quam caeteri, nec cultius quam quae in commune consistunt, praeparari sibi quidquam expetat . . . Aequalia quippe erunt mensarum omnium",
          "candidate_score": 0.659731,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_16_18",
          "bdc_text": "Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2128",
          "psc_text": "panis et aqua. » Sancti Gerasimi discipuli quinque infra hebdomadam diebus nihil « quod esset esculentum nisi panem et aquam, et dactylos » gustabant. Sabbato et dominica « cocto utebantur in coenobio, et parum vini sumebant. » Neque vero haec solis in Oriente degentibus monachis singularia exstiterunt. S. Fintani in Hibernia saeculo VI abbatis discipulis communis cibus nihil erat aliud nisi olera agrestia, ex ejus Vita num. 2 (Boll. 17 Feb.). De monasterio S. Comgalli Vitae secundae scriptor num. 26 sic loquitur (Bolland. 10 Maii): « Panis jam, et aqua, atque olera tantum erant in illa coena; lac enim et caetera alimenta in monasterio S. Comgalli visu et gustu antea incognita erant . . . Postea suadente episcopo (S. Finbarro) et aliis 509 sanctis per rationem charitatis lac receptum est senibus et infirmis. » Postea etiam receperunt pisces, ex eadem Vita num. 34. Ex Regula quoque vivendi monachis a S.",
          "candidate_score": 0.658579,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_16_18",
          "bdc_text": "Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2117",
          "psc_text": "Theobaldus Artaldus, ne forte servitores, lectores, et alii monasterii utilitatibus detenti, qui ad primam mensam cum fratribus accumbere nequiverunt, sub specie majoris laboris, aliquid sibi caeteris amplius indulgendum crederent. Ita Regula S. Pachomii: « Ministri absque his quae in commune fratribus praeparata sunt, nihil aliud comedant, nec mutatos cibos sibi audeant praeparare; » e capitulum 20 monachorum Sangallensium: « Ut ministri omnes intus forisve in potu et cibo, vestimentis caeterisque necessariis ea mensura qua caeteri fratres vivunt, contenti sint. » Est qui Gallice vertit à chaque repas; quae versio si recipiatur, intelligenda erit de prandio, non autem de coena: « Si enim dicatur omnibus mensis, inquit, Bernardus Cassinensis, oportet suppleri prandii; non enim tot fercula in coena danda. » Vel etiam dicendum terminum universalem omnibus coenam et prandium complecti. Duo pulmentaria cocta. ] Totidem concedit Regula Magistri c. 26, Solitariorum c. 43, Cujusdam ad virgines c. 10. At vero S.",
          "candidate_score": 0.656887,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17_19",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ;",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1888",
          "psc_text": "Orientalis (Cap. 6. Idem habet Regula S. Pachomii, art. 41), statuens, ut « qui coquinat, antequam fratres reficiant, non gustabit quidquam. » Sed neque Regula Magistri (Cap. 21), volens ut post communionem ab Oratorio hebdomadariis exeuntibus dicat abbas: « Videte fratres ne ante orationem communem mensae praebendam aliquid de cibo aut de potu suasione diaboli praesumatis, etc. » Singulos biberes. ] Biberes, ut aiunt Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, Boherius, et Turrecremata, « sunt parva vascula, quae plena sufficiunt ad unum haustum moderatum. » Suffragatur epistola Theodemari ad Carolum Magnum Augustum: « Direximus etiam mensuram unius calicis, quam obsecuturi fratres juxta sacrae Regulae textum solent accipere. » Et panem. ] In quali pondere non exprimit. Frustulum designat Antonius Perez, sive, ut loquitur Smaragdus, modicum panis; quod modicum Boherius ita explicat, ut ultra quartam partem librae propensae non ascendat. Atque ita communis ordinis nostri usus olim obtinebat ut coquinae hebdomadariis cum",
          "candidate_score": 0.656789,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_16_18",
          "bdc_text": "Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2135",
          "psc_text": "fugiens, et potus ebrietatem, ut et sustineat, et non noceat, olera, legumina, farina aquis mixta, cum parvo panis paximatio, ne venter oneretur, et mens suffocetur. » Et tamen sancti Columbani discipulos aliquando etiam piscibus usos fuisse constat ex Vita sancti Galli cap. 6, saec. II Benedic. Regula S. Isidori (Cap. 10): « Per omnem autem hebdomadam fratres viles olerum cibos ac pallentia utantur legumina. In diebus vero sanctis interdum cum oleribus levissimarum carnium alimenta. » Et alibi idem S. Isidorus monachorum vitam describens (Lib. II de Eccles. Offic., cap. 15): « Non solum a carnibus et vino abstinent pro sufficientia domandarum libidinum, sed etiam ab omnibus quae ventris et gutturis provocant appetitum. » Regula S. Fructuosi (Cap. 5): « Vivant solis oleribus et leguminibus, raroque pisciculis fluvialibus vel marinis; et hoc ipsum quoties se opportunitas fratrum vel festivitas solemnitatis dederit alicujus, servata in his et similibus causis discretione majoris. »",
          "candidate_score": 0.656773,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_16_18",
          "bdc_text": "Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2118",
          "psc_text": "Si enim dicatur omnibus mensis, inquit, Bernardus Cassinensis, oportet suppleri prandii; non enim tot fercula in coena danda. » Vel etiam dicendum terminum universalem omnibus coenam et prandium complecti. Duo pulmentaria cocta. ] Totidem concedit Regula Magistri c. 26, Solitariorum c. 43, Cujusdam ad virgines c. 10. At vero S. Caesarius in Regula ad virgines in Recapitulatione c. 16: « Cibaria, inquit, omnibus diebus in jejunio tria, in prandio bina tantummodo praeparentur; » et S. Aurelianus in Ordine convivii: « Cibaria quotidie ad refectionem tria, ad prandium duo, et ad coenam duo. » S. Fructuosus autem mentem suam non satis explicat, cum statuit, ut « in praecipuis solemnitatibus tria pulmenta, et totidem potiones fratribus praebeantur. » Quid vero pulmentariorum nomine intelligendum sit in Regula S. Benedicti paucis est investigandum: « Pulmentum vocatur a pulte, inquit S. Isidorus (Lib. II Orig. c. 2); sive enim sola pultis, sive quid aliud ejus",
          "candidate_score": 0.656477,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17_19",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ;",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2128",
          "psc_text": "panis et aqua. » Sancti Gerasimi discipuli quinque infra hebdomadam diebus nihil « quod esset esculentum nisi panem et aquam, et dactylos » gustabant. Sabbato et dominica « cocto utebantur in coenobio, et parum vini sumebant. » Neque vero haec solis in Oriente degentibus monachis singularia exstiterunt. S. Fintani in Hibernia saeculo VI abbatis discipulis communis cibus nihil erat aliud nisi olera agrestia, ex ejus Vita num. 2 (Boll. 17 Feb.). De monasterio S. Comgalli Vitae secundae scriptor num. 26 sic loquitur (Bolland. 10 Maii): « Panis jam, et aqua, atque olera tantum erant in illa coena; lac enim et caetera alimenta in monasterio S. Comgalli visu et gustu antea incognita erant . . . Postea suadente episcopo (S. Finbarro) et aliis 509 sanctis per rationem charitatis lac receptum est senibus et infirmis. » Postea etiam receperunt pisces, ex eadem Vita num. 34. Ex Regula quoque vivendi monachis a S.",
          "candidate_score": 0.655564,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_12_14",
          "bdc_text": "noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2851",
          "psc_text": "Bernardus, episcopo, vel principi, si ad carnium abstinentiam astringerentur. Sentiat aliter qui vult, tamen in hoc signo universali omnis hoc comprehendi puto, habita consideratione discretionis ad hospites religiosos sanos, quibus uti carnibus non licet. » Et Turrecremata: « Si hospitibus cibus carnium indifferenter negaretur, non omnis humanitas eis censeretur exhiberi. » Sed huic opinioni, quae contraria est optimae monasteriorum ordinis nostri praxi, et quam expresse damnavit Innocentius Papa III, in brevi ad abbatem et conventum Sylvae Majoris, qui tale aliquid praesumpserant, merito potest opponi illud S. Ambrosii (Lib. V in Hexam., cap. 8): « Melior est enim hospitalitas in oleribus cum gratia, quam vitulorum pinguium praeparatio cum discordia. » Et illud Evagrii in Monachicis, n. 2 (Tom. III Monum. Eccles. Graecae): « Si praetextu hospitalitatis de sumptuoso cibo in mentem venerit, abjice eam cogitationem, nec illi adhaereas; per illam quippe insidiatur tibi adversarius . . . . licet panem duntaxat",
          "candidate_score": 0.653698,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17_19",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ;",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2127",
          "psc_text": "S. Nilus (Hist. caedis SS. Pat. in Sina, cap. 5): « Pauci quidem norunt alimentum ex frumento . . . multi autem vescuntur crudis oleribus et baccis, mensam minime artificiosam, et nullis condimentis instructam amplectentes, eorum qui obsonia condiunt, et panem conficiunt, curiositatem multum valere jubentes; ne si in curando corpore multum temporis ponerent, negligentes, essent in eo in quo potius oportet perseverare. » Non majorem curam in parandis sibi cibis impendebant monachi ad Jordanem habitantes, de quibus in Vita S. Mariae Aegyptiacae num. 5 (Boll. 2 April.): « Esca illis indeficiens erant divina eloquia; corpori vero indulgebantur necessaria duntaxat, panis et aqua. » Sancti Gerasimi discipuli quinque infra hebdomadam diebus nihil « quod esset esculentum nisi panem et aquam, et dactylos » gustabant. Sabbato et dominica « cocto utebantur in coenobio, et parum vini sumebant. » Neque vero haec solis in Oriente degentibus monachis singularia exstiterunt. S. Fintani in",
          "candidate_score": 0.653124,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15_17",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen . Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2289",
          "psc_text": "parvissimo etiam vasculo appellatur. Addere potuisset dissertator heminam apud Cluniacenses unico scypho comprehensam fuisse: nam apud Udalricum (Lib. II, c. 4) reperimus signum scyphi, qui capit quotidianam vini mensuram. Verum hisce exemplis aliud opponimus Hildemari longe ad persuadendum efficacius, ut pote qui perspectam omnino habebat genuinam sancti Benedicti heminam. Hic autem, explicans eum Regulae locum qui cavet ne monacho subrepat ebrietas, ait minuendam esse mensuram ei « qui de sola heminae mensura crapulam sentit, id est qui aut in locutione, vel in ingressu vacillat. » Quod plane ei contingere non potest qui tam parvissimo vasculo in diem contentus est. Caeterum haec nostra, quam proponimus, heminae mensura, sobrietatis metas non adeo excedit, ut pro parvissimo vasculo haberi non possit respectu majoris et amplioris vasis, v. g., modii, qui forte necessarius esset ad potandam numerosam congregationem. Locus autem ex Udalrico citatus intelligendus est de singulari aliquo scypho amplissimo, quales reperiuntur aliqui ad",
          "candidate_score": 0.652424,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17_19",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ;",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2288",
          "psc_text": "hoc est octodecim in qualibet. Atque ita concilii Aquisgranensis canonem intellexisse videtur, qui nostris temporibus strictiorem ordinis Cisterciensis observantiam in suo monasterio restituit (Abbas B. M. de Trappa); nam cum vinum ea in regione non crescat, duplicem suis fratribus sicerae heminam ministrari curat, hoc est uncias circiter octodecim vel viginti ad prandium, et tantumdem ad coenam. Cujus exemplum minus apte protulit in medium dissertator, cum ipsi omnino non faveat. At, inquiet (Resp. n. 5), hemina apud omnes monasticae sobrietatis studiosos, pro vasculo et quidem parvissimo reputata est, ut probat locus ex Vita sancti Hermelandi abbatis (Saec. III Ben.), ubi minor parvissimo etiam vasculo appellatur. Addere potuisset dissertator heminam apud Cluniacenses unico scypho comprehensam fuisse: nam apud Udalricum (Lib. II, c. 4) reperimus signum scyphi, qui capit quotidianam vini mensuram. Verum hisce exemplis aliud opponimus Hildemari longe ad persuadendum efficacius, ut pote qui perspectam omnino habebat genuinam sancti Benedicti heminam. Hic",
          "candidate_score": 0.651131,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2848",
          "psc_text": "humanitas illi exhibenda est, cur non et lectio ei legenda est, quod melius est? Unde ista potest esse discretio? si enim frequenter venerit ipse hospes ad monasterium, ita ut post quindecim aut viginti dies venerit, quoties venerit, toties ei lectio legenda sit, et omnis humanitas praebenda. » Denique singulare haudquaquam exstitit S. Benedicto lectionem adhibere hospitibus; nam in Regula abbatis Isaiae haec lego (Cap. 33): « Hilariter occurre extero, et saluta illum, ne discessus vester ab invicem sit cum detrimento; et cave ne cum advenerit ad te interroges illum inutilia 681 tibi; sed postula ab illo ut oret, et cum sederit, dic illi: Quomodo vales, frater mi? et exhibe illi librum aliquem ad legendum. » Et post haec omnis ei exhibeatur humanitas. ] Omnis humanitas Smaragdo « dicitur omnis miserantis affectus, et obsequium plenum et perfectum amoris, quod hospitibus exhiberi oportet in cibi, et potus, et omnium illis competentium administrationem.",
          "candidate_score": 0.650525,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17_19",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ;",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2125",
          "psc_text": "conveniunt, aut ei ratione pretii vel suavitatis nimiae non repugnant, intelligenda sunt. Quaenam vero monachis conveniant ex SS. Patrum factis, dictis, et Regulis accipiendum est. Itaque S. Hieronymus de coenobitis Aegyptiis loquens (Epist. 22): « Vivitur pane, inquit, leguminibus, et oleribus, quae sale solo condiuntur: vinum tantum senes accipiunt. » De anachoretis vero: « Excepto sale et pane, ad desertum nihil perferunt amplius. » Similiter de Aegyptiis monachis disserens Cassianus (Lib. IV, cap. 22): « Nec tanta cura inter eos parandorum ciborum vel coctionis impenditur, quippe qui maxime xerophagiis vel homophagiis utuntur, et apud quos secta singulis mensibus porrorum folia, lapsana, sal frictum, olivae, pisciculi minuti saliti, quos illi maenidia vocant, summa voluptas est. » De Pachomianis ita loquitur Palladius (Lausiac. cap. 39): « Alii versantur in mensis parandis, mensae imponentes panes, olera agrestia, olivas, caseos, et extremas carnium partes, et comminuta olera. » Et certe solitas eorum escas fuisse",
          "candidate_score": 0.648217,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1700",
          "psc_text": "Sed et juxta Regulam Magistri (Cap. 19), « Cellerarius eleemosynam faciat cum jussu abbatis in praesentia ejus. In absentia vero liceat ei petenti pauperi eleemosynam exhibere, propter praeceptum Domini, quod dicit: Omni petenti te tribue; et item: Da, ne cui non dederis, ipse sit Christus. » Utrorumque autem et hospitum et pauperum omni prorsus admiratione dignam sollicitudinem gerebat B. Raingardis (Petr. Vener. lib. II, ep. 17), « Hos honorifice 408 suscipiens, istis sollicite providens; ut nec illis congrua, nec istis deessent necessaria. Cura tamen propensior circa pauperes erat, quorum egestas in corde mulieris sanctae praeponderabat, ut quos major premebat indigentia, major illis adhiberetur prae aliis diligentia. Ea de causa si quid de commissa obedientia superesse poterat, in usus eorum devote expendebat. Erogabantur frequentes eleemosynae, vestes pro posse parabantur, aut emebantur novae, aut veteres sororibus subreptae dabantur, omnibus secundum Evangelium petentibus absque quaestione quidquid cibi vel indumenti undequaque corrodere poterat, tribuebat:",
          "candidate_score": 0.647338,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2316",
          "psc_text": "praxis, ex eorum regulis aliisque scriptis, priusquam ejus textum attingamus, ante referre duximus alicujus operae pretium. 553 Imprimis Regula sancti Antonii haec habet (Num. 2): « Jejuna usque ad nonam singulis diebus, excepto sabbato et dominico die. Adveniente vero nona, ne adeas cellam cujusquam fratrum, et cum sederis ad comedendum, ora prius, tum comede. » Regula sanctorum Patrum Serapionis, Macarii, Paphnutii, et alterius Macarii (Cap. 9): « Debet ergo iste ordo teneri, fratres, ut nullo die nisi hora nona reficiant fratres in monasterio, excepta dominica die et quinquagesima die Pentecostes. » Paulo severior erat monachorum sub sancto Eusebio abbate montis Coryphes in Syria saeculo IV, viventium continentia: hic enim, ut legimus in ejus Vita, num. 7 (Bolland., 23 Januar.), « cibum capiebat tertio et quarto quoque die. Iis autem qui secum habitabant, jubebat vesci alternis diebus. » Austerior adhuc monachorum in monte Sina de quibus S. Nilus (Histor. caedis SS.",
          "candidate_score": 0.646465,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15_17",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen . Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2288",
          "psc_text": "hoc est octodecim in qualibet. Atque ita concilii Aquisgranensis canonem intellexisse videtur, qui nostris temporibus strictiorem ordinis Cisterciensis observantiam in suo monasterio restituit (Abbas B. M. de Trappa); nam cum vinum ea in regione non crescat, duplicem suis fratribus sicerae heminam ministrari curat, hoc est uncias circiter octodecim vel viginti ad prandium, et tantumdem ad coenam. Cujus exemplum minus apte protulit in medium dissertator, cum ipsi omnino non faveat. At, inquiet (Resp. n. 5), hemina apud omnes monasticae sobrietatis studiosos, pro vasculo et quidem parvissimo reputata est, ut probat locus ex Vita sancti Hermelandi abbatis (Saec. III Ben.), ubi minor parvissimo etiam vasculo appellatur. Addere potuisset dissertator heminam apud Cluniacenses unico scypho comprehensam fuisse: nam apud Udalricum (Lib. II, c. 4) reperimus signum scyphi, qui capit quotidianam vini mensuram. Verum hisce exemplis aliud opponimus Hildemari longe ad persuadendum efficacius, ut pote qui perspectam omnino habebat genuinam sancti Benedicti heminam. Hic",
          "candidate_score": 0.646414,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2289",
          "psc_text": "parvissimo etiam vasculo appellatur. Addere potuisset dissertator heminam apud Cluniacenses unico scypho comprehensam fuisse: nam apud Udalricum (Lib. II, c. 4) reperimus signum scyphi, qui capit quotidianam vini mensuram. Verum hisce exemplis aliud opponimus Hildemari longe ad persuadendum efficacius, ut pote qui perspectam omnino habebat genuinam sancti Benedicti heminam. Hic autem, explicans eum Regulae locum qui cavet ne monacho subrepat ebrietas, ait minuendam esse mensuram ei « qui de sola heminae mensura crapulam sentit, id est qui aut in locutione, vel in ingressu vacillat. » Quod plane ei contingere non potest qui tam parvissimo vasculo in diem contentus est. Caeterum haec nostra, quam proponimus, heminae mensura, sobrietatis metas non adeo excedit, ut pro parvissimo vasculo haberi non possit respectu majoris et amplioris vasis, v. g., modii, qui forte necessarius esset ad potandam numerosam congregationem. Locus autem ex Udalrico citatus intelligendus est de singulari aliquo scypho amplissimo, quales reperiuntur aliqui ad",
          "candidate_score": 0.64505,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15_17",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen . Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1888",
          "psc_text": "Orientalis (Cap. 6. Idem habet Regula S. Pachomii, art. 41), statuens, ut « qui coquinat, antequam fratres reficiant, non gustabit quidquam. » Sed neque Regula Magistri (Cap. 21), volens ut post communionem ab Oratorio hebdomadariis exeuntibus dicat abbas: « Videte fratres ne ante orationem communem mensae praebendam aliquid de cibo aut de potu suasione diaboli praesumatis, etc. » Singulos biberes. ] Biberes, ut aiunt Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, Boherius, et Turrecremata, « sunt parva vascula, quae plena sufficiunt ad unum haustum moderatum. » Suffragatur epistola Theodemari ad Carolum Magnum Augustum: « Direximus etiam mensuram unius calicis, quam obsecuturi fratres juxta sacrae Regulae textum solent accipere. » Et panem. ] In quali pondere non exprimit. Frustulum designat Antonius Perez, sive, ut loquitur Smaragdus, modicum panis; quod modicum Boherius ita explicat, ut ultra quartam partem librae propensae non ascendat. Atque ita communis ordinis nostri usus olim obtinebat ut coquinae hebdomadariis cum",
          "candidate_score": 0.643904,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2126",
          "psc_text": "lapsana, sal frictum, olivae, pisciculi minuti saliti, quos illi maenidia vocant, summa voluptas est. » De Pachomianis ita loquitur Palladius (Lausiac. cap. 39): « Alii versantur in mensis parandis, mensae imponentes panes, olera agrestia, olivas, caseos, et extremas carnium partes, et comminuta olera. » Et certe solitas eorum escas fuisse olera, legumina, olivas, allia, herbasque minutas oleo et aceto conditas colligitur ex Vita S. Pachomii: unde et negligentem coquum redarguens ait: « Quomodo hoc facis, cum statutae vivendi leges, et SS. Patres sabbatis atque dominicis omnibus, olera coqui jubeant fratribus vesci volentibus? » De SS. Patribus in Sina audiendus est S. Nilus (Hist. caedis SS. Pat. in Sina, cap. 5): « Pauci quidem norunt alimentum ex frumento . . . multi autem vescuntur crudis oleribus et baccis, mensam minime artificiosam, et nullis condimentis instructam amplectentes, eorum qui obsonia condiunt, et panem conficiunt, curiositatem multum valere jubentes; ne si in curando",
          "candidate_score": 0.643819,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_12_14",
          "bdc_text": "noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3042",
          "psc_text": "Cassinensis: « Dicunt, inquit, hic quidam, quod abbas semper in refectorio cum fratribus comedere debet, et hoc etiam statuto super hoc facto declaraverunt dicentes, quod mensa abbatis debet esse in superiori loco, et ibi cum hospitibus consedentibus debet sumere refectionem. » Talem fuisse Cluniacensium disciplinam insinuare videtur Udalricus his verbis (Lib. III, cap. 3): « Clericis, et peregrinis monachis, qui ita vadunt pedites absque jumento, nobiscum in refectorio comesturis aquam ad manus ministrat (abbas), talesque sedent ad mensam principalem. » Ego vero sic Menardi sententiam sequar, et defendam, ut oppositas etiam rationes et auctoritates, si quae sunt, haud sileam. Itaque abbatem cum hospitibus in communi fratrum conventu refici debere probat antiqua et recepta monachorum veterum praxis, a quibus S. P. Benedictum recessisse in re tanti momenti facile non est credendum. Hanc vero praxim passim videre est in eorum regulis et actis. Regula tertia SS. Patrum ita habet: « Illud quoque",
          "candidate_score": 0.643785,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1888",
          "psc_text": "Orientalis (Cap. 6. Idem habet Regula S. Pachomii, art. 41), statuens, ut « qui coquinat, antequam fratres reficiant, non gustabit quidquam. » Sed neque Regula Magistri (Cap. 21), volens ut post communionem ab Oratorio hebdomadariis exeuntibus dicat abbas: « Videte fratres ne ante orationem communem mensae praebendam aliquid de cibo aut de potu suasione diaboli praesumatis, etc. » Singulos biberes. ] Biberes, ut aiunt Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, Boherius, et Turrecremata, « sunt parva vascula, quae plena sufficiunt ad unum haustum moderatum. » Suffragatur epistola Theodemari ad Carolum Magnum Augustum: « Direximus etiam mensuram unius calicis, quam obsecuturi fratres juxta sacrae Regulae textum solent accipere. » Et panem. ] In quali pondere non exprimit. Frustulum designat Antonius Perez, sive, ut loquitur Smaragdus, modicum panis; quod modicum Boherius ita explicat, ut ultra quartam partem librae propensae non ascendat. Atque ita communis ordinis nostri usus olim obtinebat ut coquinae hebdomadariis cum",
          "candidate_score": 0.6433,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15_17",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen . Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1568",
          "psc_text": "duplicare jejunia, si fratres sexta reficiunt, ille ad nonam de uno pulmento, et panis cibarii sibi fragmentum et aqua a praeposito suo pro misericordia porrigatur. » Concilium Tarraconense I (Can. 1): « Si vero religiosus vel monachus in cella monasterii inclusus poenitentiae lamentis incumbat, ubi singulari afflictione panis et aquae victum et abbatis ordinatione percipiat. » Ex quibus omnibus colligitur consuetam excommunicatorum refectionem fuisse in solo pane et aqua; solo, inquam, pane, ex quidem vili, cibario, hordeaceo, aqua vero permodice, idque ad vesperam solum. Nec a quoquam benedicatur transeunte. ] Similiter Regula Magistri (Cap. 13): « Tacito omnium pertranseatur aspectu, petenti benedictionem nullus respondeat: Deus. » Nec cibus qui ei datur. ] Ita etiam Magister (Ibidem): « Quidquid ei porrigitur a nullo signetur. » Et S. Fructuosus in Regula monastica communi (Cap. 14): « Medium accipiat paximatium, et non ad satietatem aquam, et hoc ab abbate exsufflatum, non sanctificatum. »",
          "candidate_score": 0.643241,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1568",
          "psc_text": "duplicare jejunia, si fratres sexta reficiunt, ille ad nonam de uno pulmento, et panis cibarii sibi fragmentum et aqua a praeposito suo pro misericordia porrigatur. » Concilium Tarraconense I (Can. 1): « Si vero religiosus vel monachus in cella monasterii inclusus poenitentiae lamentis incumbat, ubi singulari afflictione panis et aquae victum et abbatis ordinatione percipiat. » Ex quibus omnibus colligitur consuetam excommunicatorum refectionem fuisse in solo pane et aqua; solo, inquam, pane, ex quidem vili, cibario, hordeaceo, aqua vero permodice, idque ad vesperam solum. Nec a quoquam benedicatur transeunte. ] Similiter Regula Magistri (Cap. 13): « Tacito omnium pertranseatur aspectu, petenti benedictionem nullus respondeat: Deus. » Nec cibus qui ei datur. ] Ita etiam Magister (Ibidem): « Quidquid ei porrigitur a nullo signetur. » Et S. Fructuosus in Regula monastica communi (Cap. 14): « Medium accipiat paximatium, et non ad satietatem aquam, et hoc ab abbate exsufflatum, non sanctificatum. »",
          "candidate_score": 0.64299,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2391",
          "psc_text": "mox ut surrexerint a coena.] Cum nimirum coenant, hoc est, tempore duntaxat paschali: nam tota aestate non videtur sanctus Pater coenam concessisse, ut diximus superiori capite. Igitur mox ut surrexerint a mensa: « Illud mox, inquit Hildemarus, non pro continuatione positum est; sed quia noluit sanctus Benedictus, ut grande intervallum fuisset, sed parvissimum inter coenam et collationem; ideo dixit mox, ac si diceret: Ut surrexerint a coena, parvissimo intervallo facto donec servitores manducant, mox accedant ad lectionem. » Similiter Bernardus Cassinensis: « Quod, inquit, dicit mox ut surrexerint a coena, non dicit quod incontinenti postquam surrexerint primi, debeat fieri collatio; sed postquam surrexerint servitores, quoniam omnes ad illam lectionem debent ad completorium convenire. » Eamdem sequitur sententiam Joannes Craesbeeck, uti et Cassinenses, qui in antiquis Declarationibus hunc ad locum sic scribunt: « Intellige mox largo modo, quia plerumque differunt per horam, vel amplius, ne hujusmodi lectio ob recentem coenam sit",
          "candidate_score": 0.642759,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2356",
          "psc_text": "loquitur (Collat. 21, cap. 23): « Ut ergo et diebus festivis statutae consuetudo solemnitatis conservetur, et saluberrimus parcimoniae modus minime transcendatur, sufficit ut indulgentiam remissionis eousque progredi patiamur, ut cibus qui hora diei nona fuerat capiendus, paulo citius, id est sexta hora pro festivitatis tempore capiatur, ea ratione duntaxat, ut escarum solitus modus vel qualitas non mutetur, etc. » Et ex sancto Hieronymo ad Eustochium de monachis scribente (Epist. 22), quod « a Pascha ad Pentecosten coenae mutantur in prandia, quo et traditioni Ecclesiae satis fiat, et ventrem cibo non onerent duplicato. » Idem etiam post scriptam S. P. Benedicti Regulam advertere licet in Regula sancti Fructuosi, in qua haec lego: « A Pascha usque ad Pentecosten reficiendum est ad sextam, et monophagia, id est unica refectio conservanda est. » Idem et de nostris Fuldensibus refert Mabillonius (Praefat. ad saec. III, part. I, num. 25), quod scilicet « abstinuere a",
          "candidate_score": 0.642304,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3342",
          "psc_text": "litteris G. Mosomensis et A. Marchianensis abbatum ad abbates S. Theoderici (Ms. Histor. S. Theod.) et S. Crispini Suessionensis, quibus eos suae provinciae visitatores constituunt, inter alia generalis capituli statuta, quorum eis maxime commendant observationem, istud est: « Ut nullus hospes detineatur ultra annum, nisi de abbatis et conventus ad quos missus fuerit, processerit voluntate, vel visitatoribus visum fuerit ex edire. » Si qua sane rationabiliter, et cum humilitate charitatis reprehendit aut ostendit. ] Idque verbo aut exemplo, sive de servitio Dei, sive de Regulae observationibus, sive de praeceptis Domini custodiendis. Ubi notat Boherius triplicem esse reprehensionem: imperiosam, quae fit imperio potestatis, quae solum majoribus conceditur; temerariam, quae malo fit animo, et socialem, quae minoribus conceditur, quae sine acerbitate, devoto et reverenti animo fieri debet, de qua hic S. Benedictus. Tractet prudenter abbas. ] « Apud se, et cum aliis qui hospitis conversationem noverunt et verba, » inquit Bernardus Cassinensis.",
          "candidate_score": 0.642154,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3336",
          "psc_text": "suscipiatur congregationi sociandus, verum etiam suadeatur ut stet, ut ejus exemplo alii erudiantur: quia in omni loco uni Domino servitur et uni Regi militatur. Quem etiam si talem esse perspexerit abbas, liceat eum in superiore aliquantulum constituere loco. Non solum autem monachum, sed etiam de suprascriptis gradibus sacerdotum vel clericorum stabilire potest abbas in majori quam ingreditur loco, si eorum talem perspexerit esse vitam. Caveat autem abbas ne aliquando de alio noto monasterio monachum ad habitandum suscipiat, sine consensu abbatis ejus, aut litteris commendatitiis: quia scriptum est: Quod tibi non vis fieri, alteri ne feceris (Tob. IV) . COMMENTARIUS. 800 Si quis monachus peregrinus de longinquis provinciis supervenerit, si pro hospite voluerit in monasterio habitare, et contentus fuerit consuetudine loci quam invenerit. ] Solebant enim veteres monachi hospitem monachum post duos tresve dies ad communem congregationis vivendi rationem redigere. Nitrienses permittebant (Pall., Laus. cap. 7), « una hebdomada manere in",
          "candidate_score": 0.642136,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2290",
          "psc_text": "haec nostra, quam proponimus, heminae mensura, sobrietatis metas non adeo excedit, ut pro parvissimo vasculo haberi non possit respectu majoris et amplioris vasis, v. g., modii, qui forte necessarius esset ad potandam numerosam congregationem. Locus autem ex Udalrico citatus intelligendus est de singulari aliquo scypho amplissimo, quales reperiuntur aliqui ad singulares aliquos usus destinati, non de communi. Atque haec sufficere credimus ad faciendum satis dissertatori. Quod si iterum assurgat, nobis opponendo sanctorum quorumdam exempla, qui vinum ita dilutum aqua bibebant, ut vini speciem amisisse videretur, respondebimus omnia haec singularia sanctorum exempla contra ipsum pro nobis militare: nam si sex tantummodo uncias ad prandium unicuique concedas, certe omnes ita vinum diluere cogentur, ut vini speciem amittat; et sic quod singulare quibusdam laudatur in sanctis, omnibus monachis commune evadet. Sed de hemina satis. Quibus autem donat Deus tolerantiam abstinentiae, propriam se habituros mercedem sciant. ] Quem locum ita explicat Petrus Damiani (Opusc.",
          "candidate_score": 0.642042,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3633",
          "psc_text": "Ut pauca referantur e multis, monachus in itinere positus tenere jejunium nequit, quia hospitalis ei humanitas noh permittit; non sapienter psallit, quia obambulantis comitatus eum loquacitas impedit; nocturnis non insistit excubiis, quia secretum deest singularibus; flectendis genibus non insudat, quia sanctae devotionis studio labor itineris non concordat; nequaquam sub silentii censura constringitur, quia frequenter emergentibus causis, invitus etiam per multiloquia defrenatur, etc. » Vide ejusdem opusculi cap. 12, 13 et 14, et opusculi 27 cap. 3 et 5. Praeclare etiam idem argumentum prosequitur Petrus Blesensis epistola 134. Nota est omnibus sententia, quam sancto Antonio tribuunt sanctus Athanasius in ejus Vita, cap. 53, et Sozomenus libro I Histor. cap. 13, abbati Moysi Rufinus libro III de Vitis Patrum num. 109, quod piscibus aqua, hoc monachis claustrum: quemadmodum ergo piscis extra aquam cito exstinguitur, sic monachus extra monasterium facillime perit: adeo ut non mirum sit quosdam Patres etiam consolandorum parentum causa egressum",
          "candidate_score": 0.641547,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2841",
          "psc_text": "sermones in Cassinensi bibliotheca vidit noster Mabillonius. Rodulfus abbas monasterii S. Theodorici prope Rhemos, coram Roberto Flandrensium comite, et Danorum regina Vitam S. Theoderici (Saec. I Ben) jussit legi, ut scribit Adalgisus in lib. Mirac. ejus, cap. 15. Denique Patres congregationis Anglicanae statuunt (In cap. 53), ut « ducatur ad cellam hospitum, ubi a fratre cui mandatur cura hospitum legatur lectio ex I Joan., cap. IV, Charissimi, diligamus, etc., usque ad finem; et dicatur, Tu autem, Domine, et statim prosternat se coram hospite, deosculans terram, quo Christus in eo adoretur juxta regulam. » Secundo, statim post factam in ecclesia orationem, et exhibitum pacis osculum, antequam hospes duceretur in hospitium, fiebat hujusmodi lectio, ut videre est in libro Usuum Cisterciensium (Cap. 87): « Osculentur eos, et postmodum resideant, et lecta sententia, si expositione indiget hospes, exponatur ei; deinde ducatur ad hospitium, vel praesentetur hospitali; fratres autem redeant in claustrum; » et",
          "candidate_score": 0.641359,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15_17",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen . Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2277",
          "psc_text": "appendentem. Quapropter cum hoc capite heminam explicans Nicolaus ait, ejus mensuram in Cassinensi monasterio servatam, facto experimento parum plus aut minus capere quam petitum, quod est mensura quaedam apud Romanos, aut mendum in nomine mensurae irrepsisse necesse est, aut duplex apud Romanos fuisse petitum, unum majus, aliud minus (quod saepe contingit in mensuris ejusdem nominis), et Nicolaum de minori locutum fuisse; nam et longe erat ab eligendis magnis mensuris, qui paulo post subdit: « Quia vinum plus indulgetur monacho ad confortationem stomachi, quam ad saporem oris, seu delectamentum naturae. » Quae si legisset dissertator, fortassis Nicolaum non appellasset (Resp. n. 12) insignem potatorem. Sed quid etiam si concederemus dissertatori antiquas Romanorum mensuras ad usque tempora sancti Benedicti conservatas fuisse, idque in tota Italia; quid inde proficeret? cum ipse fateatur S. Patrem specialem heminam suo in monasterio instituisse, ut revera instituit. Quamvis an ita fateatur merito dubitaveris: nam fatetur, et non",
          "candidate_score": 0.641347,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_777",
          "psc_text": "Vitam, lib. I, n. 9. Secundum. Quamvis nullum Regula determinate designet tempus quo fratres inter se conveniant, convenientius tamen ipsis interdum mutuis colloquiis animi relaxandi indulgentiam esse concedendam; inhumanum est enim hominem in taciturnitate semper esse, et non loqui, inquit S. Hildegardis, atque ita senserunt S. Antonius In Constit. monast. c. 12, et S. Basilius, insignes ambo vitae monasticae cultores: « Utile fuerit loqui, si de virtute opportuno tempore disseratur, » inquit S. Basilius. Et S. Antonius, referente S. Athanasio In ejus Vita c. 15, « dicebat ad omnem quidem mandatorum disciplinam Scripturas posse sufficere, sed et hoc optimum fore, si mutuis se invicem fratres sermonibus consolarentur. » Atque eam fuisse S. Benedicti mentem patet, tum ex hoc capite, quo aliqua, licet rara concedit eloquia, vultque ori exemplo prophetae apponi custodiam sive ostium quod aliquando aperitur, aliquando clauditur, ut ait Hildemarus; tum ex capite 48, in quo mentionem facit horarum",
          "candidate_score": 0.641124,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2288",
          "psc_text": "hoc est octodecim in qualibet. Atque ita concilii Aquisgranensis canonem intellexisse videtur, qui nostris temporibus strictiorem ordinis Cisterciensis observantiam in suo monasterio restituit (Abbas B. M. de Trappa); nam cum vinum ea in regione non crescat, duplicem suis fratribus sicerae heminam ministrari curat, hoc est uncias circiter octodecim vel viginti ad prandium, et tantumdem ad coenam. Cujus exemplum minus apte protulit in medium dissertator, cum ipsi omnino non faveat. At, inquiet (Resp. n. 5), hemina apud omnes monasticae sobrietatis studiosos, pro vasculo et quidem parvissimo reputata est, ut probat locus ex Vita sancti Hermelandi abbatis (Saec. III Ben.), ubi minor parvissimo etiam vasculo appellatur. Addere potuisset dissertator heminam apud Cluniacenses unico scypho comprehensam fuisse: nam apud Udalricum (Lib. II, c. 4) reperimus signum scyphi, qui capit quotidianam vini mensuram. Verum hisce exemplis aliud opponimus Hildemari longe ad persuadendum efficacius, ut pote qui perspectam omnino habebat genuinam sancti Benedicti heminam. Hic",
          "candidate_score": 0.64077,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_12_14",
          "bdc_text": "noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_799",
          "psc_text": "Carthusiensium, imo et Cisterciensium, ut supra collegimus ex S. Bernardo, consuetudo. Tunc qui aliqua re indigebant, hanc potissimum eo tempore petebant, ut de Cluniacensibus scribit Udalricus, et Carthusiensibus suis praescribit Guido his verbis: « Post nonam convenimus in claustro de utilibus locuturi: in hoc spatio incaustum, pergamenum, pennas, cretam, libros seu legendos seu transcribendos a sacrista; a coquinario vero legumina, sal, et caetera hujusmodi poscimus, et accipimus. » Vel denique omnes uno in loco residentes, se invicem loquentes auscultabant, ut velle videtur S. Hildegardis. Atque ad hos potissimum spectat praeclara illa S. Basilii admonitio Serm. 2 de Instit. monach. : « Inutilis sermo, et quae ex mutuis colloquiis oritur importuna elatio non proferatur, sed si quid utile ad aedificationem animarum, hoc solum convenit loqui; et haec ipsa quae utilia sunt, cum ordine, et decenti tempore, et ab his a quibus dici oportet. Si quis de inferioribus sit, exspectet donec invitetur",
          "candidate_score": 0.640698,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_12_14",
          "bdc_text": "noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3341",
          "psc_text": "sua propria monasteria relinquerent, vel monachos probatissimos ad eum dirigerent, ut cum eo longo tempore demorantes, discerent ejus vitam, vel conversationem, ut in suis propriis recte prodesse deberent. » Cassinenses quoque monachi in epist. ad Alemannos haec testantur (Analect. tom. IV): « Plerique nostrae consuetudinis nostraeque conversationis cupidi, de suis, quem cognoscunt ingenii, unum huc transmittunt, quo non solum auditu, verum etiam ipso visu, pro quibus mittitur, perspiciat; eoque modo quasi unus ex nobis hic quidam per integrum annum, quidam etiam diutius manent. Tandem omnibus perspectis ad sua certus cum gaudio redit. » Ne tamen inde monasteria gravarentur nimis, in litteris G. Mosomensis et A. Marchianensis abbatum ad abbates S. Theoderici (Ms. Histor. S. Theod.) et S. Crispini Suessionensis, quibus eos suae provinciae visitatores constituunt, inter alia generalis capituli statuta, quorum eis maxime commendant observationem, istud est: « Ut nullus hospes detineatur ultra annum, nisi de abbatis et conventus ad",
          "candidate_score": 0.640603,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3346",
          "psc_text": "mihi conversatio fratrum istius loci, et illis placuit mea conversatio; ideo stabilitatem meam in hoc monasterio per hanc scripturam manu mea scriptam perpetuum confirmo. » Addit Hildemarus: « Si autem nescierit litteras, debet rogare alium qui scribat, et debet dicere inferius: Manu mea pro majore firmitate subscriptam. Hoc vero notandum, quia non debet nominare monasterium unde fuit. » Sed Bernardus Cassinensis ad hunc locum scribens: « Puto ego, inquit, quod promittendo obedientiam abbati loci istius, maxime si in alio monasterio fuit professus, satis potest ejus stabilitas esse firmata; nec est apud nos consuetudo aliter stabilitatem firmare. » Idem habet Nicolaus de Fractura. Maxime quia tempore hospitalitatis potuit ejus vita dignosci. ] Ad probationem monachorum peregrinorum, aliud a tempore hospitalitatis spatium, quod Boherius vult esse annuale, non indicit S. P. Benedictus. Ex quo datur intelligi, statim ut stabilitatem in monasterio firmare rogaverint, congregationis corpori esse sociandos. Et certe Regula Magistri (Cap.",
          "candidate_score": 0.640439,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2365",
          "psc_text": "Regula Magistri (Cap. 27): « His aestatis diebus cum ad horam nonam reficitur, sera antequam compleant binae omnibus sufficiant potiones: ita tamen ut antequam bibant, orent; et postquam biberint, reorent; » et infra: « Illis vero diebus in quibus in hieme ad nonam reficitur, post dictam vesperam non amplius quam singulos caldos accipiant: ita tamen ut antequam bibant, orent; et postquam biberint, reorent. » Id quod etiam in Quadragesima indulget concilium Aquisgranense, statuens (Can. 12), « ut si necessitas poposcerit ob operis laborem post refectionem vespertinam etiam, et in Quadragesima pari modo, et quando officium mortuorum celebratur priusquam lectio completorii legatur, bibant. » Vide Udalricum, lib. I, cap. 41; lib. Usuum Cisterc., cap. 80, de bibere post vesperas, et lib. I de Antiq. monach. Ritibus, cap. 2. Et quod faciunt fratres absque justa murmuratione faciant. ] Justa murmuratio ex Smaragdo illa dicitur quam non voluntarie, aut non sine causa, sed",
          "candidate_score": 0.640382,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2302",
          "psc_text": "His concinunt ea quae de vivendi ratione priscorum monachorum nonnulli scribunt. Sanctus Athanasius (In Vit. S. Anton.): « De carnibus vero et vino tacere melius puto quam quidquam dicere, quando nec apud plurimos quidem monachorum istiusmodi aliquid reperiatur. » Sanctus Augustinus (Lib. de Mor. eccles. Cath., cap. 31): « Non solum a carnibus et vino abstinent pro sufficientia domandarum libidinum, sed ab eis etiam quae tanto concitatius ventris et gutturis provocant appetitum. » Severus Sulpicius de discipulis sancti Martini (Lib. I de Vita S. Martini): « Vinum nemo noverat, nisi quem infirmitas coegisset. » Vide Vitam sancti Pachomii, num. 50, apud Bolland., 14 Maii. Sed his indulgentiores fuerunt Nitrienses monachi, qui, teste Palladio, vino utebantur. Vinum etiam monachis permittunt sanctus Ferreolus, sanctus Fructuosus, et Magister in suis Regulis; sanctimonialibus sanctus Caesarius in Regul., cap. 28 (Laus. c. 7): infirmis duntaxat sanctus Leander, in lib. de Institutione virginum, cap. 9. In",
          "candidate_score": 0.640281,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2781",
          "psc_text": "ibi, hoc est in itinere, quam lectionem probat Menardus. Et servitu is pensum non negligant reddere. ] Ideoque « debent a bibliotheca habere librum in quo sit officium ordinatum, » inquit Bernardus Cassinensis; idque juxta Gregorii papae IX constitutionem pro Benedictinis, praescribentem ut « ipsi dicant horas in via, et de libris provideatur eisdem: » cui concinit Benedictus XII in sua item pro monachis Benedictinis constitutione, in qua sic lego (Cap. 24): « Nullus monachus pernoctaturus extra ecclesiam, monasterium, et alium locum suum, permittatur abire sine cuculla regulari clausa, nec non breviario, in quo servitutis pensum possit exsolvere Creatori. » CAPUT LI. De fratribus qui non satis longe profiscuntur. Frater qui pro quovis responso dirigitur, et ea die speratur reverti ad monasterium, non praesumat foris manducare, etiamsi a quovis rogetur nisi forte ei ab abbate suo praecipiatur. Quod si aliter fecerit, excommunicetur. COMMENTARIUS. Frater qui pro quovis responso dirigitur. ]",
          "candidate_score": 0.640218,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_12_14",
          "bdc_text": "noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3342",
          "psc_text": "litteris G. Mosomensis et A. Marchianensis abbatum ad abbates S. Theoderici (Ms. Histor. S. Theod.) et S. Crispini Suessionensis, quibus eos suae provinciae visitatores constituunt, inter alia generalis capituli statuta, quorum eis maxime commendant observationem, istud est: « Ut nullus hospes detineatur ultra annum, nisi de abbatis et conventus ad quos missus fuerit, processerit voluntate, vel visitatoribus visum fuerit ex edire. » Si qua sane rationabiliter, et cum humilitate charitatis reprehendit aut ostendit. ] Idque verbo aut exemplo, sive de servitio Dei, sive de Regulae observationibus, sive de praeceptis Domini custodiendis. Ubi notat Boherius triplicem esse reprehensionem: imperiosam, quae fit imperio potestatis, quae solum majoribus conceditur; temerariam, quae malo fit animo, et socialem, quae minoribus conceditur, quae sine acerbitate, devoto et reverenti animo fieri debet, de qua hic S. Benedictus. Tractet prudenter abbas. ] « Apud se, et cum aliis qui hospitis conversationem noverunt et verba, » inquit Bernardus Cassinensis.",
          "candidate_score": 0.639547,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2022",
          "psc_text": "Regula monastica communi praescribit (Cap. 8) ut « vestimentum et calceamentum sic eis (senibus) praebeantur, ut absque foco frigoris ab eis asperitas arceatur. » Habitationem etiam singularem senibus debuisse concedi docet hoc ratiocinio Haeftenus (Lib. I, tract. 5, disq. 12): « Cum tempore S. Benedicti non haberent religiosi singuli distinctas cellas, in quibus dormirent, et in claustro, vel alibi studio lectionis vacarent; magna tum erat ratio senibus particularia assignandi cubicula; tum quod difficile illis esset dormitorium ascendere et descendere; tum quod ob tussim illis usitatam facile alios excitarent, et nec conveniret ut illi ad nocturnas excitarentur vigilias; tum quod cum reliquis hieme in claustro degentes durum esset frigus pati. » Sed sit in eis pia consideratio, et praeveniant horas canonicas. ] Id est regulares, quibus fratres comedere solent, uti exponunt commentatores, et ipsa nominis significatio demonstrat; nam κανὼν Graece regula Latine, et κανωνικὸς regularis redditur; « ac si diceret aliis",
          "candidate_score": 0.639287,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_12_14",
          "bdc_text": "noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2848",
          "psc_text": "humanitas illi exhibenda est, cur non et lectio ei legenda est, quod melius est? Unde ista potest esse discretio? si enim frequenter venerit ipse hospes ad monasterium, ita ut post quindecim aut viginti dies venerit, quoties venerit, toties ei lectio legenda sit, et omnis humanitas praebenda. » Denique singulare haudquaquam exstitit S. Benedicto lectionem adhibere hospitibus; nam in Regula abbatis Isaiae haec lego (Cap. 33): « Hilariter occurre extero, et saluta illum, ne discessus vester ab invicem sit cum detrimento; et cave ne cum advenerit ad te interroges illum inutilia 681 tibi; sed postula ab illo ut oret, et cum sederit, dic illi: Quomodo vales, frater mi? et exhibe illi librum aliquem ad legendum. » Et post haec omnis ei exhibeatur humanitas. ] Omnis humanitas Smaragdo « dicitur omnis miserantis affectus, et obsequium plenum et perfectum amoris, quod hospitibus exhiberi oportet in cibi, et potus, et omnium illis competentium administrationem.",
          "candidate_score": 0.639249,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1699",
          "psc_text": "uti loquitur Smaragdus. Tertio, hospites, quibus advenientibus escas parabit ex Regula Orientali cap. 25. Sive, ut praescribit S. Isidorus (Cap. 19), « ipse praebebit hebdomadariis quidquid necessarium est victui monachorum hospitum et infirmorum. » Observat etiam hic Hildemarus moris fuisse apud veteres monachos ut cellerarius hospitum curam gereret; successu vero temporis propter nimiam eorum multitudinem, alios ad id muneris constitutos fuisse, illudque, quod Regula S. Benedicti cellerario injungit de cura hospitum, intelligendum esse quando dicuntur in refectorio manducaturi. Cujus sententiam confirmare videntur Statuta S. Adelardi lib. II, cap. 3. Quarto, pauperes, quibus ex Regula S. Isidori quidquid residuum fuerit reservabit. Sed et juxta Regulam Magistri (Cap. 19), « Cellerarius eleemosynam faciat cum jussu abbatis in praesentia ejus. In absentia vero liceat ei petenti pauperi eleemosynam exhibere, propter praeceptum Domini, quod dicit: Omni petenti te tribue; et item: Da, ne cui non dederis, ipse sit Christus. » Utrorumque autem et hospitum",
          "candidate_score": 0.639205,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2282",
          "psc_text": "postulet, vinum bibat. Et sic cum sex in nostra hemina habeamus cyathos vini, tres ad prandium, inquit, et totidem ad coenam, si tantumdem aquae vino admisceamus, duodecim liquoris uncias ad quamlibet refectionem propinamus, ut scilicet quatuor ad singulos haustus absorbeantur, quod satis superque sufficere debet homini sobrio ad quotidianum potum. Praetereo hic silentio quod duas pondo uncias cyatho tribuat dissertator, cum tamen ex constanti veterum scriptorum auctoritate non constet nisi decem drachmis, id est una uncia cum quarta parte unciae (uncia enim drachmas octo continet), aut ad summum duabus unciis mensuralibus, quae ponderalibus aliquanto leviores sunt. At quod ait, sufficere homini sobrio uncias potus duodecim ad refectionem perfectam, an discretionis legibus quadret, aliis judicandum relinquo. Et quidem id sufficere puerulo aliquando posset, imo quibusdam abstinentiae gratia a Deo donatis; sed universam congregationem his legibus 545 constringere nullae discretionis ac prudentiae leges permittunt. Neque vero existimandum antiquos illos auctores, qui ternum",
          "candidate_score": 0.639168,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3069",
          "psc_text": "projiciebant; et cum limpidissimam aquam biberent, reliquam pedibus suis conturbabant, et gregem Domini turbida et coenosa aqua potabant; hoc est, sibi optime providentes, de caeteris non curabant: qui quoniam bono praecepto male abutebantur, novo ulceri novum emplastrum superponendum fuit, et praeceptum quod aliquando salubre fuerat, salubriore consilio commutandum; eapropter ut vitium de virtute ortum rursum virtute exstingueretur, cum de communi mensa ad singularem Regula transmisisset, iterum de singulari mensa ad communem regula rationis et charitatis adduxit; unde et abbates nostri, nisi infirmitas obstiterit, nobiscum semper comedunt: et aliquando cum hospitibus, quando tales adsunt, aliquando sine illis, a communi tamen mensa nunquam vel raro discedunt, hospitibus autem et peregrinis nihil deesse patiuntur. » Audiant et alium Petrum (Petrus Dam., opusc. 33, cap. 7): « Nonnulla in nostris partibus monasteria praeclaram nuper institutionis normam sibimet indiderunt, ut praeter caetera pietatis opera, etiam tres pauperes cum privata mensa juxta se semper abbas habeat,",
          "candidate_score": 0.638982,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_12_14",
          "bdc_text": "noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2342",
          "psc_text": "I, cap. 18. Dunstanus vero praescribit ut mediante hora quinta cantetur sexta, dehinc manibus lotis adeant mensam. 559 Ante praedictam vero sextam horam non videmus sanctum Benedictum, aut quemquam alium monachorum magistrum aliquid cibi fratribus suis, saltem omnibus, praegustandum concessisse; nonnulli quidem ad nonam aut vesperam refectionem distulerunt; at qui sextam praeveniret invenimus neminem: una est Vita S. Samsonis (Saec. I Bened.), in cujus num. 16 haec lego: « Consuetudo erat in hujus monasterii lege, herbas hortinas per poculum ad sanitatem convenientes fricare, ac singulis fratribus in suis vasculis scyphunculo non grandi ad sanitatem particulatim dividere, ut quando de tertia celebranda veniebant, paratum jam poculum hortinis mixtum herbis reperirent. » Ante hanc autem tertiam horam, ut id etiam obiter observem, quidquam cibi praegustare religio Britannis erat, ut patet ex Beda in Vita sancti Cuthberti, et ex Vita sancti Guthlaci anachoretae, num. 29, saec. III Bened. Et ad seram coenent. ]",
          "candidate_score": 0.638855,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15_17",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen . Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2071",
          "psc_text": "de pane et vino tantum praelibat, sicut et cellerarius custosque ecclesiae, qui consuetudinaliter post majorem 495 missam mixtum accipere solent. Sciendum tamen quod nullum pittantiam debent mensurae panis et vini, olim ut dictum est, a B. Benedicto constitutae intermiscere, sicut aliquando auditum est, contigisse, ut alia quaedam epularum munuscula a decanis horas canonicas profectionis causa in prandendo praevenientibus sibi largita praesumerent: quae res non modo irrationabilis visa est, verum etiam contra institutionem Regulae praedicti Patris usurpata, in qua praecipitur singulos biberes tantum et panem hebdomadariis coquinae atque lectori dari super statutam annonam; unde generali definitione sancitur nihil penitus aliud quam quod Regula praecipit in mixto esse sumendum, his videlicet qui peracto generali prandio cum servitoribus reficiunt, in praedictis officiis occupati. » Prolixum istud statutum concilii Aquisgranensis canonem illustrat, nostramque sententiam confirmat. Vide Mabillonii praefationem ad saec. IV Bened., part. I, n. 167 et seq. Porro sumentes mixtum ante praemittebant benedictionem,",
          "candidate_score": 0.638275,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2202",
          "psc_text": "Eccles. Graec., pag. 428), ad quem aliquando in prandio S. Epiphanius avem apposuit; quam ille recusavit dicens: Ignosce mihi, pater, quia ex qua accepi istum habitum, non manducavi quidquam necisum: non dixit quia hoc monachis vetitum est. Et certe S. Epiphanium non latebant monachorum vivendi leges, ut eas a viro sanctissimo violari vellet. Jam vero post S. Benedictum innumera proferunt monasteriorum bene ordinatorum exempla, in quibus volatilium esus erat in usu: unde si praxis optima sit legum interpres, concludunt permissas a S. Benedicto volatilium carnes. Hujuscemodi exempla habemus in Vita S. Bertulfi abbatis Bobiensis auctore Jona monacho ejus discipulo, num. 21 (Saec. II Ben.), in quo praepositus monasterii triginta fratribus vineae custodibus anatem divisisse legitur; in Vita S. Judoci (Saec. II Ben.), qui, ut scribit anonymus in ejus Vita num. 10, gallinas SIBI nutrire consueverat; in Vita S. Cuthberti (Saec. II Ben.) auctore Beda cap. 36, qui aliquando hospitibus monachis",
          "candidate_score": 0.638176,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_12_14",
          "bdc_text": "noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2316",
          "psc_text": "praxis, ex eorum regulis aliisque scriptis, priusquam ejus textum attingamus, ante referre duximus alicujus operae pretium. 553 Imprimis Regula sancti Antonii haec habet (Num. 2): « Jejuna usque ad nonam singulis diebus, excepto sabbato et dominico die. Adveniente vero nona, ne adeas cellam cujusquam fratrum, et cum sederis ad comedendum, ora prius, tum comede. » Regula sanctorum Patrum Serapionis, Macarii, Paphnutii, et alterius Macarii (Cap. 9): « Debet ergo iste ordo teneri, fratres, ut nullo die nisi hora nona reficiant fratres in monasterio, excepta dominica die et quinquagesima die Pentecostes. » Paulo severior erat monachorum sub sancto Eusebio abbate montis Coryphes in Syria saeculo IV, viventium continentia: hic enim, ut legimus in ejus Vita, num. 7 (Bolland., 23 Januar.), « cibum capiebat tertio et quarto quoque die. Iis autem qui secum habitabant, jubebat vesci alternis diebus. » Austerior adhuc monachorum in monte Sina de quibus S. Nilus (Histor. caedis SS.",
          "candidate_score": 0.638108,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15_17",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen . Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2065",
          "psc_text": "est sumere singulos biberes et panem. » Richardus de Sancto Angelo: « Mixtum, id est, modicum cibi; panis enim cor hominis confirmat, et vinum laetificat cor hominis. » Petrus Boherius: « Vulgare est Italicorum dicere mixtum illam levem comestionem quae prandium antecedit. » Joannes de Turrecremata: « Accipiat mixtum, id est panem cum potu, sicut supra dictum est de servitoribus in capitulo 35 Regulae, quod sumant singulos biberes et panem. » Theobaldus Artaldus Coelestinus in Gallica expositione: « Le frère hebdomadaire liseur peut prendre mixte, c' est-à-dire, boire une bonne fois, et manger du pain à l' avenant. » Matthias Lambertus in Gallica item expositione: « Que le frère hebdomadaire prenne de la mistion, c' est-à-dire du pain et un trait à boire. » Antiqua versio ms. ex codice Conchensis monasterii: « Prenge mixte, c' est une souppe en vin, ou en autre chose. » Joannes Craesbeeck ad haec verba",
          "candidate_score": 0.637994,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3368",
          "psc_text": "dedisse per has dimissorias litteras ad aliud monasterium transeundi. Praeter has generales specialesque litterarum formulas quibus monachis indultum erat ad aliud transire monasterium, erant et aliae pro abbatibus seu monachis ad fundandum novum monasterium missis, a quibus absoluti ab obedientia sui abbatis futuro monasterii, ad quod mittebantur, abbatii subjiciebantur, ut patet ex Vita S. Germani abbatis Grandivallensis, n. 10 (Saec. II Ben.). Harum litterarum formulam ex Hildemaro habes in tomo II Analectorum, p. 81. Porro quod S. Benedictus commendatitias exigit litteras, hoc tantum venientes ex noto monasterio respicit, non peregrinos, qui, ut observant commentatores, in aliud monasterium stabilitatem sine dimissoriis litteris licite poterant firmare. Sed quia de monasterii mutatione hic agit S. Benedictus, quam etiam peregrinis monachis suadet, vicinis cum licentia abbatis permittit; celebris est quaestio an expediat monacho transire ab uno ad aliud monasterium: quam ut clarius resolvam, tribus modis eam proponi posse suppono. Primo enim fieri potest ut",
          "candidate_score": 0.637732,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1826",
          "psc_text": "faciat. Lintea cum quibus sibi fratres manus aut pedes tergunt, lavet. Pedes vero tam ipse qui egreditur quam ille qui intraturus est, omnibus lavent. Vasa ministerii sui munda et sana cellerario reconsignet. Qui cellerarius item intranti 438 consignet, ut sciat quid dat, aut quid recipit. Septimanarii autem, ante unam horam refectionis, accipiant super statutam annonam, singulos biberes, et panem, ut hora refectionis sine murmuratione et gravi labore serviant fratribus suis. In diebus autem solemnibus usque ad missas sustineant. Intrantes autem et exeuntes hebdomadarii in oratorio mox matutinis finitis dominica, omnium genibus provolvantur, postulantes pro se orari. Egrediens autem de septimana dicat hunc versum: Benedictus es, Domine Deus, qui adjuvisti me, et consolatus es me. Quo dicto tertio, accipiat benedictionem egrediens. Subsequatur ingrediens, et dicat: Deus, in adjutorium meum intende; Domine, ad adjuvandum me festina. Et hoc idem tertio repetatur ab omnibus. Et accepta benedictione, ingrediatur. COMMENTARIUS. Fratres sibi invicem serviant.",
          "candidate_score": 0.637533,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2812",
          "psc_text": "occasio blasphemandi. Quod si ad vesperas venerint, abjicere eas nefas est; sed accipient, ut diximus, separatum locum, et clausum cum omni disciplina atque cautela, ut grex fratrum libere suo officio serviat, et nulli detur offendiculum detrahendi. » Idem praestabant et Cluniacenses, ut testatur Petrus Venerabilis ad S. Bernardum scribens (Lib. I, epist. 28), et Farfenses ex mss. Consuetudinibus ejusdem monasterii. Ipsi etiam Cistercienses, etsi feminas ad hospitandum haud reciperent, foris nihilominus eis victum praebebant ex lib. Usuum Cisterciensium cap. 120. Quarto. « Quod S. Benedictus ait supervenientes, videtur excludere contiguos vel proximos habitatores, qui potius domestici seu concives, quam hospites appellari possunt, » ut cum Bernardo Cassinensi loquitur 673 Boherius. Addit tamen: « Sed et contra illos indifferenter admittendos, vel totaliter excludendos discretio debet haberi. Pauperem tamen sive remotum, sive propinquum admittendum hortor. » Fuerunt etiam qui hospitalitatem tanquam monasticae quieti et solitudini contrariam a monachorum coenobiis omnino arcendam esse",
          "candidate_score": 0.637293,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15_17",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen . Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2241",
          "psc_text": "Sane 535 cum sanctus Pater tarde venientem ad mensam solum reficere jubet, sublata ei portione sua vini, non de infirmis debilibusque loquitur, sed de sanis maxime. At de his videsis Haeftenum lib. X, tract. 4, disq. 3. Credimus heminam vini per singulos sufficere per diem. ] De nomine heminae consentiunt inter se viri eruditi; at de mensura ipsa non parum litigant. Jacobus Brolius Parisiensis Sancti Germani monasterii monachus, vir doctus et religiosus, varias diversorum sententias refert, nulli tamen certo adhaerens. Prima est Petri Masii abbatis Casalis Benedicti, qui in Constitutionibus suae congregationis (Const. ms. Casalis Ben., cap. 57) heminae mensuram ita definit: « Hemina, sicut a quibusdam expositoribus Regulae accepimus, est mensura continens unam libram cum quarta parte alicujus liquoris; et est quasi tertia pars quartae vini Parisiensis. » Secunda est Smaragdi, qui sanctum Isidorum describens (Isid. l. XVI Orig., c. 25): « Hemina vini, ait, appendit libram unam, quae",
          "candidate_score": 0.63728,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2227",
          "psc_text": "Odo incunctanter apostatas appellat (Lib. III Collat. num. 17): « An non est apostasia, inquit, de habitu et victu traditiones Patrum contemnere, cum Deus terminos Patrum transgredi interdixerit, despectaque victus qualitate vel quantitate per B. Benedictum praefixa, sanguineas dapes cum filiis Israel desiderare? » Et certe abstinentia a carnibus inter praecipua vitae monasticae instituta semper considerata est; unde etiam sanctus Vitalis abbas ordinis sancti Basilii (In ejus Vita, n. 18 apud Bolland.) successorem suum instituens, inter alia jubet ut « in monasterio carnes comedi non permittat: » quam legem etiam ad fabros aliosque saeculares operarios intra monasterii terminos laborantes extendebat sanctus Theodorus Siceota (In ejus Vita n. 63, Boll. 22 April.), quos ea de causa ad oppidum remittebat. Imo inter objecta Graecorum tempore Michaelis Cerularii Latinis improperarunt (Humberti lib. contr. Graec. calumanias) , quod sanctus Benedictus infirmis carnis esum concedit; et inter querelas quas Innocentii III tempore adversus Latinos renovarunt,",
          "candidate_score": 0.637033,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1849",
          "psc_text": "de Vulturno habetur in Vita S. Thomae abbatis Farfensis (Saec. III Ben.); quod scilicet congruis temporibus ad Farfense monasterium veniebant, « et hebdomadas suas in coquinae officio sicut et alii fratres in ipso faciebant monasterio. » Porro nullum hoc capite discrimen ponere videtur S. Benedictus inter coquinae hebdomadarios et mensae ministros: utrosque tamen distinguit cap. 38, ubi, agens de hebdomadario lectore, ait: Postea autem cum coquinae hebdomadariis, et servitoribus reficiat. Quem in locum Boherius in primo comment.: « An enim isti servitores per septimanas serviant, an per dies non curo, quia nec in Regula hoc reperio, sibi tamen vicissim hujus servitutis officium impendent. » Ubi manifeste servitores ab hebdomadariis coquinae, qui per totam septimanam serviebant, distinguit. Apud Cluniacenses tamen, Divionenses S. Benigni, et Cistercienses, hebdomadarii coquinae utrumque munus obibant. De Cluniacensibus audiendus est Udalricus (Lib. II, c. 35): « Finita hora post quam fratres sunt refecturi, celeriter exeunt, ut fabas",
          "candidate_score": 0.636882,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15_17",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen . Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2443",
          "psc_text": "sed quia, sicut de oratorio dicit, pro verecundia illum separatum stare, ut emendetur, ita pro emendatione intelligendum est, ut sedeat solus ad mensam aliam separatam ab aliis mensis, manducantibus aliis; nam cum solus separatus dicit, non est intelligendum, ut postquam alii manducaverint, ille manducet, sed quando alii manducant, ille separatus manducet, et non bibat vinum. Nam in Francia, in meo monasterio, in medio refectorio manducantibus fratribus manducare vidi talem fratrem negligentem. » Sublata ei portione sua vini. ] Seu cujuslibet alterius liquoris, quo in regionibus ubi vitis non crescit, utuntur. Usque ad satisfactionem et emendationem. ] Quod ita explicat Hildemarus: « Postquam manducaverint et voluerint jam fratres exire, debet ille abbati coram fratribus veniam petere. Si hoc fecerit ad sextam, jam ad vesperum non debet facere. » Et Bernardus Cassinensis: « Et quod ait usque ad satisfactionem et emendationem, illam dicit satisfactionem et emendationem qua prostratus debet ante fratres genua",
          "candidate_score": 0.635674,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3066",
          "psc_text": "vero urget Haeftenus in verbo semper, dicit enim S. Benedictus, Seniores semper cum fratribus dimittat, certe non urget: nam, ut optime dicit Hildemarus, verbum illud in divinis Scripturis non semper sumitur universaliter; sed neque in Regula S. Benedicti, ut facile demonstrare possem. Quod ergo S. Pater ait, Seniores semper cum fratribus dimittat, non sic capiendum est quasi quotidie fratres secum assumere deberet; id enim quotidie S. Benedictus non permittit, sed quando minus sunt hospites, et abbas hospitalitatis gratia canonicas refectionis horas praevenit. Opponi insuper posset Regula SS. Serapionis, Macarii, Paphnutii, et alterius Macarii, ita praescribens: « Venientibus vero fratribus ad horam refectionis, non licebit peregrino fratri cum fratribus manducare, nisi cum eo, qui praeest, Patre, ut possit aedificari. » Sed hic locus intelligitur non de quibuscunque hospitibus, at de peregrinis, hoc est de longe venientibus, quos non semper expedit admittere cum fratribus; nec de quibuscunque peregrinis, sed de venientibus hora",
          "candidate_score": 0.635624,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2004",
          "psc_text": "carnes comederint, loco poenitentiae, injungatur ut septem psalmos cantent, vel, si nesciunt, septies orationem dominicam; Benignianae Consuet. addunt vel septies Miserere mei, Deus. Ex Caeremoniali etiam Bursfeldensium infirmi in conventum redire non debent, nisi ex abbatis licentia, et petita in capitulo 479 de negligentiis venia; et quidem ex libro Usuum Cisterc. jejuni, nisi in via dirigendi sint. Curam autem maximam habeat abbas, ne a cellerariis aut servitoribus negligantur infirmi. ] Cellerariorum nomine Bernardus Cass. et Boherius omnes intelligunt officiales quibus ratione obedientiae infirmis aliquid ministrare incumbit. Ab his ergo caveat abbas ne negligantur infirmi, qui « quidquid petierint eis dandum est, etiamsi emere opus sit, inquiunt Farfensis monasterii Consuetudines; regula enim praecipit ante omnia, et super omnia adhibendam infirmis esse curam, et sollicitudinem. » Hic redit in memoriam quanta S. Pachomius (Vita S. Pachom., n. 34, Boll., 14 Maii) severitate fratrem perstrinxerit qui postulanti infirmo carnes denegaverat. Quia ad ipsum",
          "candidate_score": 0.635617,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1567",
          "psc_text": "excommunicationis suspensio, sola panis et aquae in vespertinum sit adhibenda refectio. » S. Fructuosus in prima Regula (Cap. 16): « Trium mensium spatio excommunicationis vindictam suscipiens, sub poenitentiae districtione solus recludatur in cella, de vespere in vesperi ex hordeacei panis sex unciis, et aquae mensura parvula sustentandus. » Et in secunda Regula (Cap. 14): « Cum excommunicatur aliquis pro culpa, mittatur solitarius in cellam obscuram in solo pane et aqua, ut in vespera post coenam fratrum medium accipiat paximatium, et non ad satietatem aquam. » Regula Magistri (Cap. 13): « Quod si forte propter levitatem culpae non ei voluerit abbas duplicare jejunia, si fratres sexta reficiunt, ille ad nonam de uno pulmento, et panis cibarii sibi fragmentum et aqua a praeposito suo pro misericordia porrigatur. » Concilium Tarraconense I (Can. 1): « Si vero religiosus vel monachus in cella monasterii inclusus poenitentiae lamentis incumbat, ubi singulari afflictione panis et aquae",
          "candidate_score": 0.635491,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2807",
          "psc_text": "cum Joseph locum non inveniat in diversorio, ne nobis Jesus dicat exclusus: Hospes eram, et non suscepistis me. Solos haereticos non suscepimus. » Et S. Basilius (Regul. brev., interr. 124): « De cibo capiendo cum haereticis habemus praeceptum Apostoli in quibus hoc fugere conveniat, etc. » Secundo. Eadem lege excludendi sunt ab hospitio homines malitiosi, ad omnia crimina parati; id quod enixe postularunt in supplici ad Carolum Magnum libello monachi Fuldenses his verbis (Cap. 17): « Malitiosae et furiosae mentis homines, et ad cuncta flagitia perpetranda promptissimi, non colligantur intra monasterium, sicut factum est de illo homicida clerico qui monachum interfecit, qui contra omnium fratrum voluntatem et consensum locatus est in monasterio. » Attamen, ut cum S. Augustino loquar (Epist. 38): « In recipiendis hospitibus ignotis solemus dicere multo esse melius malum hominem perpeti, quam forsitan per ignorantiam excludi bonum, dum cavetur ne recipiatur malus. » Tertio. Sub hac etiam",
          "candidate_score": 0.635431,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15_17",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen . Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2064",
          "psc_text": "sacras lectiones praefatus abbas allocutus est. » Frater autem hebdomadarius accipiat mixtum. ] Quid sit mixtum docent Regulae commentatores antiqui et recentes. « Quod dicit accipiat mixtum, inquit Smaragdus, panis intelligitur simul et vinum; in multis enim provinciis panis tantum et vinum quod super altare offertur, mixtum vocatur. » Et Hildemarus: « Mixtum enim intelligitur panis et vinum, sicut superius dicit singulos biberes et panem. » S. Hildegardis: « Accipiat mixtum, scilicet prandium, id est panem et potum. » Bernardus Cassin.: « Paulus Diaconus idem esse dicit mixtum accipere, quam mordere quod simul et prae manibus haberi potest, et hoc est sumere singulos biberes et panem. » Richardus de Sancto Angelo: « Mixtum, id est, modicum cibi; panis enim cor hominis confirmat, et vinum laetificat cor hominis. » Petrus Boherius: « Vulgare est Italicorum dicere mixtum illam levem comestionem quae prandium antecedit. » Joannes de Turrecremata: « Accipiat mixtum, id",
          "candidate_score": 0.635275,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2112",
          "psc_text": "qui panem cum sale et aqua percipiunt, ubi autem praeter haec aliud aliquid additur, perfectum jejunium non vocatur. » Omnibus mensis. ] Hanc lectionem, quam vulgatae retinent editiones, et in quibusdam codicibus reperiri docent Hildemarus, Bernardus Cassinensis et Boherius, reprobat idem Hildemarus, et cum eo praefati commentatores, cujus loco substituunt omnibus mensibus, sicuti exstat in Regula Magistri cap. 26. Quam lectionem sequuntur antiquae versiones Gallicae, inter alias vetus ex ms. Conch., quae hunc locum ita reddit: en tous les moys de l' an; versio Joannis de Précis cum alia antiqua monasterii S. Remigii Rhemensis: en tout temps; Guidonis Juvenalis: en tout le temps de l' an; Matthiae Lamberti: tous les mois de l' an; altera recentioris auctoris: en tous les mois de l' année. Quam lectionem praefert Menardus, aitque S. Benedictum hic occurrere pravae quorumdam consuetudini, qui ob calores plura fercula in aestate quam in hieme quotidie apponi volebant; quod",
          "candidate_score": 0.635103,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11_13",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1684",
          "psc_text": "Regula Orientali quae decernit (Cap. 25), ut cellerarius « omnia utensilia, quae in monasterio sunt, id est vestem, vas, ferramentum, et quidquid usibus quotidianis necessarium est, custodiat, et unamquamque rem proferens cum fuerit necessarium, ab eo iterum ad reponendum cui utendo consignaverit recepturus. Ad victum vero fratrum proferat et tradat septimanariis, ad condiendos cibos det necessaria secundum quotidianae expensae consuetudinem, neque profuse, neque avare; ne vitio ipsius vel monasterii substantia gravetur, et fratres patiantur injuriam. Sed et necessitatem infirmorum fratrum ac laborem considerans, nihil aegrotantium desideriis neget ex his quae habuerit, quantum illis necesse fuerit: advenientibus diversis fratribus escas parabit. Haec erit cura custodis cellarii, recurrens semper ad seniorum consilium, et requirens de omnibus, et praecipue de his quae proprio intellectu non potuit adimplere. » Quae postrema verba hunc sanctae Regulae locum illustrant, ut scilicet in his quae dubia sunt, nec proprio potest adimplere intellectu, sive, ut loquitur Lanfrancus (Stat,",
          "candidate_score": 0.634739,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15_17",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen . Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare . Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2270",
          "psc_text": "(In Resp. ad object., n. 7). Hactenus satis demonstratum existimo non probasse dissertatorem in suis responsis immutatas adusque sanctum Benedictum Romanorum antiquas mensuras viguisse. At multo minus probat eas eo tempore 542 per totam Italiam usu receptas fuisse. Nam quem ad id astruendum profert, Nicolaum de Fractura, qui annis post sancti Benedicti obitum septingentis quinquaginta duobus scripsit; quem etiam, si non erraverit typographus, integro saeculo antiquiorem facit, is nimis remotus est testis quam ut faciat fidem, cum scripsit quod suo tempore, id est anno 1299, inferioris Italiae populi « communiter circa mensuram hujusmodi usum sequuntur Romanum. » Potuerunt enim in tanto temporis intermedio populorum illorum leges non semel mutari. O si quis adeo dissitum testem dissertatori produceret, Deus bone, quam longe valere juberet! Sed videamus num id revera docuerit Nicolaus, quod cum asseruisse dicit dissertator: « Hemina, inquit, est mensura competens ad bibendum in uno prandio; quae usque hodie in",
          "candidate_score": 0.634598,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13_15",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est . Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2851",
          "psc_text": "Bernardus, episcopo, vel principi, si ad carnium abstinentiam astringerentur. Sentiat aliter qui vult, tamen in hoc signo universali omnis hoc comprehendi puto, habita consideratione discretionis ad hospites religiosos sanos, quibus uti carnibus non licet. » Et Turrecremata: « Si hospitibus cibus carnium indifferenter negaretur, non omnis humanitas eis censeretur exhiberi. » Sed huic opinioni, quae contraria est optimae monasteriorum ordinis nostri praxi, et quam expresse damnavit Innocentius Papa III, in brevi ad abbatem et conventum Sylvae Majoris, qui tale aliquid praesumpserant, merito potest opponi illud S. Ambrosii (Lib. V in Hexam., cap. 8): « Melior est enim hospitalitas in oleribus cum gratia, quam vitulorum pinguium praeparatio cum discordia. » Et illud Evagrii in Monachicis, n. 2 (Tom. III Monum. Eccles. Graecae): « Si praetextu hospitalitatis de sumptuoso cibo in mentem venerit, abjice eam cogitationem, nec illi adhaereas; per illam quippe insidiatur tibi adversarius . . . . licet panem duntaxat",
          "candidate_score": 0.634297,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_10_12",
          "bdc_text": "Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam . Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1068",
          "psc_text": "matutinalis synaxis, ut B. permittit Benedictus in oratorio peculiaris orationis gratia remorari. » Quod vero S. Pater ait a fratribus qui Psalterii vel lectionum aliquid indigent, sic intelligit Menardus, ut fratres qui Psalterio aut lectione non indigent, liberas hoc per intervallum horas habeant, quia non omnia dici momenta S. Pater minutatim prosecutus est, neque ordinavit quid inter laudes et primam fieri deberet, neque tempore jejunii quid a vesperis ad collationis lectionem. Sed Hildemarus, ut modo dicebamus, censet ei qui nihil se indigere credit talem ab abbate Scripturae quaestionem esse proponendam, quam ille difficile solvat. Verum cum Regulae textum non solum de praevidendis lectionibus et Psalterio memoriter addiscendo, sed etiam de studio scrutandisque Scripturae locis difficilioribus explicuerimus; nullusque sit qui his non indigeat, omnes aequaliter hic Regulae locus tangere dicendus est; possetque ita intelligi: A fratribus qui omnes indigent Psalterio et lectione, meditationi inserviatur: nam verba illa qui indigent notant causam",
          "candidate_score": 0.633693,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2573",
          "psc_text": "fuit Petro Venerabili edendi decreti (Stat. 25), ut meridianae jejuniorum, quae in aestate post sextam fieri solent momentaneae et simulatitiae, dimittantur; et pro spatio illius temporis, quod inutiliter 616 expendebatur, fratres in claustro sedeant, et legant, aut missas cantent, aut aliquid necessarii operis agant. » Alii aliam iniere rationem, dormientes laudes inter et primam, sicuti legimus in Floriacensis monasterii Consuetudinibus (Cap. 2): « In omnibus jejuniis quae veniunt a Pascha usque ad idus Septembris, post matutinas usque ad primam loco meridianae dormitum imus, et post nonam reficimus. » Idem Rogationum tempore observabant olim Cluniacenses ex Udal. lib. I, cap. 21. Sexto, quia vulgo noxius censetur somnus meridianus; quinque, ne sanitati noceat, conditiones requirit Haeftenus (Lib. XII, tract. 2, disq. 6): 1º fiat ex consuetudine, 2º non statim post sumptum cibum, 3º non depresso, sed erecto capite, 4º non sit nimius, 5º ne tumultuosa et subita, sed lenis et modesta fiat",
          "candidate_score": 0.631333,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_43",
          "bdc_text": "] Vere pio et erudito d. Heinrycho Bullingero , patrono suo imprimis colendo .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2077",
          "psc_text": "in secunda libri sui editione, non de communione eucharistica S. Benedictum intelligit, sed de communione precum et charitatis; cujus a lectore signum aliquod S. Pater omnibus dari voluerit, priusquam incipiat legere. Egregium sane charitatis indicium frustulum panis privatim edere ante lectionem! Et hanc interpretationem ab eruditissimo et in traditione versatissimo viro accepisse se fatetur dissertator; cui non deferre haudquaquam potuerit. Ita praevaluerunt in gratiam viri doctissimi, doctioris fortasse semel praeconcepta praejudicia. Adeo ineptam contra germanum S. Benedicti sensum opinionem singulari tractatu refutavit noster Mabillonius, quem habet sub prelo. Ejus rationes quilibet videre poterit; nos sola traditione, de qua dissertator gloriatur, licet nullum inde protulerit argumentum aliqua auctoritate firmatum, contenti erimus. Itaque sancti Benedicti textum de communione eucharistica intelligendum esse constans est omnium qui a tempore sancti Benedicti scripserunt hanc in rem, auctorum sententia. In primis Magister, qui ante mille annos suam scripsit Regulam, ex Benedictina magna ex parte desumptam, sancti",
          "candidate_score": 0.630906,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_10_12",
          "bdc_text": "Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam . Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1743",
          "psc_text": "quasi ad vitam officia monachis essent commissa, cum potius singulis annis renovata fuisse constans sit traditio, quam colligere licet ex sancto Hieronymo de Tabennensibus referente (Praef. in Reg. sancti Pach., n. 8), quod singulis annis mense cui vocabulum est mesore, id est Augusto, « disponuntur monasteriorum capita, dispensatores, praepositi, ministri, prout necessitas postulaverit; » ex Leone Ostiensi docente morem fuisse apud Cassinenses (Chron. Cass. l. I, c. 31) ut pridie calendas Septembris omnium in circuitu monachorum conventus fieret, in quo « sequenti die ordinabantur et describebantur, atque destinabantur in obedientias per singulas prout opportunum erat provincias; » ex Vita sancti Joannis Gorziensis (Num. 73, saec. V Bened.), quem Einoldus abbas diversis exercere mutationibus non destitit; cujus etiam diversa officia describit Joannes abbas Mettensis his verbis: « Jussus praepositus, paret (continuo.) Praepositura deposita, decanus esto; jugum quietus admittit. Eo abiens cellarium cura, manum illico profert. Alio ibi succedente, vestes fratrum serva;",
          "candidate_score": 0.629559,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3005",
          "psc_text": "Id quod duobus modis intelligi posse docet Bernardus Cassinensis, « vel quia de nocte frigidior aer solet esse; et ideo pluribus vestimentis egemus: vel quia vestiti jacentes aliquas superfluitates naturae non studiose procuratas emittere solent, et ideo vestis est abluenda, nec oportet nudum monachum remanere. » Idem dicunt Nicolaus de Fractura, et Boherius. At vera videtur ratio, quia vestiti dormientes, diurnis vestibus depositis, nocturnas assumebant, cum quibus et dormiebant, et nocturnas vigilias celebrabant: nam surgentes a lecto eas minime deponebant, uti observat hic Menardus; unde et Sidonius lib. VII, epist. 16, Chariabaudi abbati « nocturnalem cucullum, quo membra confecta jejuniis inter orandum, cubandumque dignanter tegeret, » transmisit. Et propter lavare ipsas res. ] Lavabant ergo vestimenta sibi, haud dubium, quin propriis ipsorum manibus, sicuti declarat synodus Aquisgranensis statuens (Can. 4), « ut monachi propriis operentur manibus, et vestimenta sua opportuno tempore lavent. » Et certe ea fuit veterum monachorum praxis,",
          "candidate_score": 0.628696,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2874",
          "psc_text": "ejectus de officio suo, alius fiat eleemosynarius, qui negotia pauperum juxta formam praetaxatam melius voluerit procurare. Hanc namque consuetudinem cum aliquandiu tenuissemus, de aliis monasteriis comprofessi nostri ad nos accedentes, multum aedificati cum ad sua rediissent, eumdem modum etiam apud suos introducebant. » Antequam hinc discedamus, quaeret fortassis aliquis quonam potissimum tempore veteres monachi pedes hospitibus abluerint? hoc enim S. Benedictus tacuit. Regula S. Pachomii statim post ipsorum hospitum adventum, etiam antequam ducantur ad hospitium, id fieri velle videtur (Art. 28). In Regula vero S. Fructuosi lego (Cap. 10): « Hospitibus vel peregrinis fratribus cum summa reverentia charitatis et ministrationis obsequia sunt praebenda, et ad vesperum lavandi pedes; et si ex itinere sunt confecti, oleo perungendi. » Ita S. Barnardus abbas Ambroniacensis et postea Viennensis episcopus (Saec. IV Ben.) « receptorum hospitio peregrinorum omnium vespere pedes abluebat, » ut legitur in ejus Vita, num. 5. 687 « Sed et ipse",
          "candidate_score": 0.627909,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3122",
          "psc_text": "diximus, comprobatus, ac depositis propriis vestimentis, habitu monasteriali fuerit accinctus, non statim congregationi fratrum commisceri permittitur, sed deputatur seniori, qui seorsum haud longe a vestibulo monasterii commanens habet curam peregrinorum et advenientium deputatam; eisque omnem diligentiam susceptionis et humanitatis impendit; cumque ibidem integro anno deserviens absque ulla querela suum circa peregrinos exhibuerit famulatum, imbutus per hoc prima institutione humilitatis ac patientiae, atque in ea longa exercitatione praecognitus, admiscendus ex hoc congregationi fratrum. » Simili modo Regula Tarnatensis (Cap. 1): « Uni de senioribus deputatus tandiu jubeatur advenientibus deservire, quousque ejus devotio fuerit patientia teste demonstrata. » Regula S. Isidori (Cap. 4): « Qui renuntians saeculo ad monasterium venerit, non statim in coetum delegandus est monachorum; vitam enim uniuscujusque in hospitalis servitio tribus mensibus considerari oportet. » Regula S. Fructuosi (Cap. 21): « Hospitibus sive peregrinis stramina comportabit, aquam calefaciens pedibus, et omnia humiliter ministeria exercebit; fascemque lignorum suo quotidie 746",
          "candidate_score": 0.626777,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_10_12",
          "bdc_text": "Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam . Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3170",
          "psc_text": "Ex chartulario Bellilocensi. Ego frater Geraldus promitto stabilitatem meam loci istius secundum Regulam S. Benedicti et SS. apostolorum Petri et Pauli, in praesentia Domini Geraldi abbatis, et caeterorum fratrum: et cedo aliquid de rebus meis ad istud monasterium quod est constructum in honorem S. Petri, ubi vir venerabilis Geraldus abbas praeesse videtur. Ex Smaragdo. Ego ille in hoc monasterio sancti illius promitto stabilitatem meam, et conversionem morum meorum, et obedientiam secundum Regulam S. Benedicti coram Deo et sanctis ejus. Ex Udalrico, lib. II, cap. 27. 757 Ego frater promitto stabilitatem monachi, et conversionem morum meorum, et obedientiam secundum Regulam S. Benedicti coram Deo et sanctis ejus, in hoc monasterio, quod est constructum in honore BB. apostolorum Petri et Pauli, in praesentia domni N. abbatis. Ex ms. codice S. Dionysii in Francia. Ego frater N. humilis monachus monasterii S. Dionysii in Francia, Parisiensis dioecesis, voveo et promitto Deo, B. Mariae, B.",
          "candidate_score": 0.626295,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_26_28",
          "bdc_text": "Varii apud nos sunt rumores , sed nihil certi habetur . Edita nuper est tragedia quędam Witembergae , quam Pammachium Thomas Naogeorgs \"Tragoedia nova Pammachius\" , das bedeutendste protestantische Kampfdrama , erschien 1538 bei Hans Lufft in Wittenberg ( hg. v . Hans-Gert Roloff in : Thomas Naogeorg , Sämtliche Werke , Bd. I , Berlin 1975 .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2650",
          "psc_text": "Eodem tempore vivebat alter Ammonius, abbatis Pambo discipulus, vir insigniter doctus (Pallad. in Laus., c. 12) , qui « Vetus et Novum Testamentum dicebat memoriter, et in doctorum virorum Origenis, et Didymi, et Pierii, et Stephani scriptis ita erat versatus, ut sexagies centena millia versuum percurrerit. » Hic magno Athanasio Romam proficiscenti datus est socius, vir, teste Socrate (Lib. IV, cap. 18), adeo « parum curiosus, ut cum Romae una cum Athanasio forte versaretur, nihil ex magnificis urbis operibus, praeter templum Petro et Paulo dicatum, videre omnino desideraret. » Adeo verum est, quod aiunt nonnulli, scientiam in monachis parere curiositatem, eosque ad curas externas plus aequo effundere. Eodem referri debet quod de Theone abbate, qui triginta annis in domuncula seorsum inclusus silentium exercuit, tradunt Rufinus (Ruf. lib. II de Vit. Patr. cap. 6) et Palladius (Pall. Laus. cap. 50), quod scilicet « erat vir eruditus in triplici gratia sermonum, in",
          "candidate_score": 0.625651,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1972",
          "psc_text": "Idem legitur in Benignianis et in mss. Cluniacensis monasterii Consuetudinibus. Sed de his satis. Quae vero ad corporis valetudinem restaurandum praescribat sanctus Pater, jam inquirendum est. Quibus fratribus infirmis sit cella super se deputata. ] Id est ab aliis officinis monasterii separata, inquit Bernardus Cassinensis et post eum Boherius; nam, licet ex vitae coenobiticae institutione omnes simul monachi debeant habitare, in uno simul refectorio manducare, in uno simul dormitorio quiescere, infirmis tamen fratribus par erat separatum providere habitaculum. Idque pietas exigebat tam propter sanos, qui ex eis non modicum paterentur 472 impedimentum, quam propter aegros, qui in separato loco paulo liberius tractari queunt. Atque ita placuit priscis vitae monasticae Patribus, ut videre est in Regula S. Pachomii art. 20; S. Caesarii ad virgines, cap. 30; S. Aureliani ad monachos cap. 53, et ad virgines cap. 37; Cujusdam etiam ad virgines cap. 15, apud Hieronymum epist. 22, in concil. Agathensi cap.",
          "candidate_score": 0.625359,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3251",
          "psc_text": "» De Cassinensibus audiendus est Bernardus Cassinensis: « Nos autem moderni, inquit, de consuetudine, o utinam rationabili! in ipso ingressu probationis, et radimus, et tonsuramus, et habitum induimus, non tamen habitum benedictum: et licet ista consuetudo non reprobetur de more, tamen consultius videtur opinio dicti Pauli sequenda. » Haec est opinio Hildemari a nobis supra relata, quem sub nomine Pauli Diaconi solet citare. Addit Boherius: « Ego credo bene factum, si initio probationis tradantur ei vestes, tonsura, et clausura regulares, ut per annum probetur in eis, et aliis duris et asperis observationibus ordinis. » Et infra: « Similitudinem tamen et asperitatem habere debet alicujus monachalis habitus, ut habetur hodie in constitutione Benedicti papae, c. 22. Scissura tamen, colore vel benedictione distingui debet hujusmodi habitus novitiorum ab habitu professorum. » Et certe cum monastici habitus gestatio ad religionis austeritatem pertineat (laneis enim ad cutem indui, vestitum dormire, contemptibilem saeculo habitum deferre,",
          "candidate_score": 0.625215,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_43",
          "bdc_text": "] Vere pio et erudito d. Heinrycho Bullingero , patrono suo imprimis colendo .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3727",
          "psc_text": "Caeterum qui festinant ad perfectionem, sunt doctrinae sanctorum, sive Collationes, et Instituta Patrum, etc.; quae quoniam vobis notissima novimus, hic apponere superfluum judicamus. » Porro doctrinae SS. Patrum, secundum Bernardum Cassinensem et Nicolaum de Fractura (In 2 comm.), « Magis intelligendae sunt per exempla factorum quam per scripta verborum: » unde acute observat Boherius S. Benedictum non in singulari, sed in plurali numero dixisse doctrinae; « quia, inquit, quaedam doctrina est verbalis, quaedam autem exemplaris. » Sed Richardus de S. Angelo, nulla facta utriusque doctrina distinctione, doctrinas hic intelligit eas « quae recipiuntur ab Ecclesia Romana; et sunt istae, inquit, in primis Opuscula B. Cypriani martyris et Carthaginiensis episcopi, item Opuscula B. Athanasii Alexandrini episcopi, item Opuscula B. Basilii Cappadoceni episcopi, item Opuscula B. Gregorii Nazianzeni episcopi, item Opuscula B. Joannis Constantinopolitani episcopi, item Opuscula B. Hilarii Pictaviensis episcopi, item Opuscula B. Ambrosii Mediolanensis episcopi, item Opuscula B. Theophili episcopi",
          "candidate_score": 0.624377,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_43",
          "bdc_text": "] Vere pio et erudito d. Heinrycho Bullingero , patrono suo imprimis colendo .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2622",
          "psc_text": "plane, sic verbi Domini poteris fieri taciturnus praedicator, et lingua silente in multorum populorum auribus manus tua clamosis vocibus personabit. » Eumdem laborem singulari opusculo laudavit Joannes Trithemius, etiam post typographiae inventionem fratres suos ad illum invitans. Vide Benedicti ejusdem lib. I de Viris illustribus ordinis S. cap. 6. Denique, aliud laboris genus a nostris frequentatum notat Mabillonius (Praefat. ad saec. I Bened., pag. 60): nimirum qui prae corporis infirmitate operosos labores manibus exercere non poterant, iis pro Regulae indulgentia prolixioribus studiis aliorum operas compensare licebat. Quod probat exemplo Lanfranci, qui, ut loquitur Guillelmus Malmesburiensis (Lib. I de Gestis Pont. Angl.): « Factus monachus, homo qui ne ciret agresti opere victum quaerere, publicas scholas de dialectica professus est, ut egestatem monasterii scholarum liberalitate 627 temperaret, » cum econtra Herluinus abbas coquendis panibus, et fimo tractando occuparetur, et S. Bernardi abbatis Clarevallensis, cui pro manuum labore commissa est cura divini verbi",
          "candidate_score": 0.623821,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3310",
          "psc_text": "occasio maledicti gratia excludatur hominum pessimorum. » Quod tam de nobilibus quam de pauperibus intelligendum esse usus comprobavit. CAPUT LX. De sacerdotibus qui forte voluerint in monasterio habitare. 793 Si quis de ordine sacerdotum in monasterio se suscipi rogaverit, non quidem ei citius assentiatur: tamen si omnino perstiterit in hac supplicatione, sciat se omnem regulae disciplinam servaturum, nec aliquid ei relaxabitur, ut sit sicut scriptum est: Amice, ad quid venisti (Matth. XXVI) ? Concedatur ei tamen post abbatem stare, et benedicere, aut missas tenere, si tamen jusserit ei abbas: sin alias, nullatenus aliqua praesumat, sciens se disciplinae regulari subditum, et magis humilitatis exempla omnibus det. Et si forte ordinationis aut alicujus rei causa fuerit in monasterio, illum locum attendat, quando ingressus est in monasterium, non illum qui ei pro reverentia sacerdotii concessus est. Clericorum autem si. quis eodem desiderio monasterio sociari voluerit, loco mediocri collocetur. Et ipse tamen si promittit",
          "candidate_score": 0.623654,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2572",
          "psc_text": "» testaturque Petrus Venerabilis (Stat. 25), quod « antiquus monachorum mos erat jejuniorum diebus detrimenta usitati somni congruenti dormitione ante mensam compensare: unde Hieronymus: Saepe vacuo ventre dormiendum est. » Et in Regula Magistri legitur (Cap. 50): « Statim post sextam tam post prandium quam in jejunio omnes modice in suis lectis meridientur. » Atque ita Cistercienses in lib. Usuum decernunt (Cap. 84), « quod si dies jejunii fuerit, omnibus ordine praedicto celebratis, post sextam, fratribus laicis praeeuntibus, intrantes dormitorium pausent, in lectis suis usque ad horam octavam, etc. » Cluniacenses meridianas his diebus potius simulabant quam agebant; quae causa fuit Petro Venerabili edendi decreti (Stat. 25), ut meridianae jejuniorum, quae in aestate post sextam fieri solent momentaneae et simulatitiae, dimittantur; et pro spatio illius temporis, quod inutiliter 616 expendebatur, fratres in claustro sedeant, et legant, aut missas cantent, aut aliquid necessarii operis agant. » Alii aliam iniere rationem, dormientes",
          "candidate_score": 0.62324,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2357",
          "psc_text": "Regulam advertere licet in Regula sancti Fructuosi, in qua haec lego: « A Pascha usque ad Pentecosten reficiendum est ad sextam, et monophagia, id est unica refectio conservanda est. » Idem et de nostris Fuldensibus refert Mabillonius (Praefat. ad saec. III, part. I, num. 25), quod scilicet « abstinuere a coena per totum annum iidem ad aetatem Marcwardi abbatis, id est ad medium saeculum duodecimum, nec ante decimum quartum feminas in ecclesiam suam admiserunt. » Idemque asserendum esse de iis monasteriis quae ad Fuldensium normam vivebant, in quibus instituta est disciplina purior. Neque tamen defuerunt ex priscis monachis qui prandium ad sextam, et sero coenam aestate sibi pararent, quod de Tabennensibus imprimis refert sanctus Hieronymus (Praefat. ad Regulam S. Pachomii): « Bis, inquit, in hebdomada die quarta et sexta sabbati ab omnibus jejunatur, excepta Pentecoste: aliis diebus comedunt, qui volunt post meridiem, et in coena similiter mensa ponitur propter laborantes,",
          "candidate_score": 0.623165,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_993",
          "psc_text": "spectat ad cellerarium; hospitii lecta non praeparet, etc., hujusmodi, quae non leves aliquando simultates in monasteriis generant. Tertio, si per regulam monasterii intelligatur non solum ea, quae a S. Legislatore scripta est; sed cum Boherio in secundo commentario commune statutum, vel usus coenobii habita enim ratione regionum ac locorum, in quibus sita sunt monasteria, multa observare necesse est, quae non sunt hac in Regula contenta, ut satis innuit S. P. Benedictus, cap. 40, 48 et 55), hujusce loci sensus erit, ut monachus monasterii sui ritus, et usus receptos probatosque sequens, aliorum coenobiorum statuta non ambiat, ut verbi gratia ubi cervisia defectu vini ministratur, vinum sibi nolit dari; aut ubi vinum datur cervisiam sibi ministrari haud requirat, atque hunc sensum huic loco aptare videtur S. Bernardus in lib. de Praecepto et dispensatione cap. 16. Quartus denique hujus loci sensus est, ut non solum aliorum ritus et usus monasteriorum non sectetur, sed",
          "candidate_score": 0.622874,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3056",
          "psc_text": "saeculi sunt, ad Dei servitutem venire festinabunt, » ut cum Hildemaro loquar. Tandem non esse periculum ne fratres haudquaquam jussi hospitibus loquantur experientia magistra docet. Unum est quod majorem videtur pati difficultatem. Nam cum S. Benedictus abbatem velit frangere jejunium propter hospitem, et hospites nunquam desint monasterio, si abbas cum hospitibus in refectorio reficere debet, sequetur abbatem quotidie coram toto conventu, aliis interim jejunantibus, jejunium frangere; quod quis credat? Haec objectio, quae prima fronte videtur aliquid habere difficultatis, nullam in rei veritate complectitur; nam quid melius jejunium extra aut coram conventu violare? quid perfectius? Deinde haec objectio locum tantum habet quando abbas solitas refectionis horas propter hospitem cogitur praevenire; nam quando hospites una cum conventu reficiunt, abbas nec debet frangere jejunium, nec aliis quam fratres uti alimentis, saltem communiter. Non ita vero frequens est abbatem praevenire solitas refectionis horas, cum non quotidie veniant hospites, et saepius horam congregationis facile exspectent.",
          "candidate_score": 0.622743,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_43",
          "bdc_text": "] Vere pio et erudito d. Heinrycho Bullingero , patrono suo imprimis colendo .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1366",
          "psc_text": "» Antequam caput istud absolvam, observabo cum Boherio in secundo comm., hujus capitis initio, quosdam olim existimasse S. Patrem Benedictum Gallicano usum esse Psalterio; quod ex iis locis colligebant, quae S. Pater citat ex Psalterio in Regula, in quibus variae reperiuntur lectiones quae non exstant in Romano, bene autem in Gallicano. CAPUT XIX. De disciplina psallendi. Ubique credimus divinam esse praesentiam, et oculos Domini in omni loco speculari bonos et malos: maxime tamen hoc sine aliqua dubitatione credamus, cum ad opus divinum assistimus. Ideo semper memores simus quod ait propheta: Servite Domino in timore; et iterum, Psallite sapienter; et, In conspectu angelorum psallam tibi. Ergo consideremus qualiter oporteat nos in conspectu divinitatis et angelorum ejus esse: et sic stemus ad psallendum, ut mens nostra concordet voci nostrae. COMMENTARIUS Hactenus de divinis officiis satis fuse S. Benedictus, singulas illius horas assignando, singulas horarum partes distribuendo, psalmorum ordinem disponendo: unum restare videbatur,",
          "candidate_score": 0.622333,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_43",
          "bdc_text": "] Vere pio et erudito d. Heinrycho Bullingero , patrono suo imprimis colendo .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2650",
          "psc_text": "Eodem tempore vivebat alter Ammonius, abbatis Pambo discipulus, vir insigniter doctus (Pallad. in Laus., c. 12) , qui « Vetus et Novum Testamentum dicebat memoriter, et in doctorum virorum Origenis, et Didymi, et Pierii, et Stephani scriptis ita erat versatus, ut sexagies centena millia versuum percurrerit. » Hic magno Athanasio Romam proficiscenti datus est socius, vir, teste Socrate (Lib. IV, cap. 18), adeo « parum curiosus, ut cum Romae una cum Athanasio forte versaretur, nihil ex magnificis urbis operibus, praeter templum Petro et Paulo dicatum, videre omnino desideraret. » Adeo verum est, quod aiunt nonnulli, scientiam in monachis parere curiositatem, eosque ad curas externas plus aequo effundere. Eodem referri debet quod de Theone abbate, qui triginta annis in domuncula seorsum inclusus silentium exercuit, tradunt Rufinus (Ruf. lib. II de Vit. Patr. cap. 6) et Palladius (Pall. Laus. cap. 50), quod scilicet « erat vir eruditus in triplici gratia sermonum, in",
          "candidate_score": 0.620021,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_43",
          "bdc_text": "] Vere pio et erudito d. Heinrycho Bullingero , patrono suo imprimis colendo .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2658",
          "psc_text": "cum Polichronio doctrinae scientiis imbuti fuerunt Severus Trevirensis, Albinus Catalaunensis, Aventinus Trecensis episcopi, et S. Aemilianus: omnes vitae merito et sanctitate insignes. Idem de Britanniae monachis asserendum esse constat, tum ex vita S. Gildae abbatis Ruyensis (Saec. I Bened.), qui sub finem saeculi V abbati « Hilduto traditur imbuendus, qui suscipiens sanctum puerulum, sacris litteris coepit instruere illum; et videns eum formae specie fulgentem, ac liberalibus studiis instantissime intentum, benigno amore dilexit, etc. » Sub eodem magistro profecere etiam Samson et Paulus, quorum primus Dolensis, alter Oximensis fuit episcopus ex ejusdem Vitae n. 3. Et quidem de S. Samsone constat ex ejus Vita n. 7, ab auctore subaequali scripta, ubi de Hilduto sive Eltuto magistro sic disserit: « Ille vero Eltutus de totis Scripturis Veteris ac Novi Testamenti, et omnis philosophiae generis, geometriae scilicet ac rhetoricae grammaticae, et arithmeticae, et omnium artium philosophiae omnium Britannorum peritissimus erat. » Additque: «",
          "candidate_score": 0.615589,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2802",
          "psc_text": "et in omnibus officiis monasterii ista sit consideratio, ut quando indigent, solatia accommodentur eis; et iterum quando vacant, obediant imperatis. Item et cellam hospitum habeat assignatam frater, cujus animam timor Dei possidet: ubi sint lecti strati sufficienter, et domus Dei a sapientibus sapienter administretur. Hospitibus autem, cui non praecipitur, nullatenus societur neque colloquatur; sed si obviaverit aut viderit, salutatis humiliter, ut dictum est, et petita benedictione, pertranseat, dicens non licere sibi colloqui cum hospite. COMMENTARIUS. Ab oratorio transimus ad hospitium; tanta est enim utriusque loci affinitas, ut ab invicem separari non debeant: utrobique Christus adoratur, utrobique suscipitur; in oratorio quidem ad altare, in hospitio autem in hospite et peregrino. Neque vero necesse arbitror pluribus hic hospitalitatis virtutem commendare, quam tot ac tantis SS. Patres celebrarunt encomiis. Hanc abunde laudat Petrus Blesensis in epist. 29, quem si lubet consule: nobis interim sufficiat exemplum patriarcharum, praeceptum apostolorum, Christi Domini promissum, quo coeleste",
          "candidate_score": 0.614861,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_43",
          "bdc_text": "] Vere pio et erudito d. Heinrycho Bullingero , patrono suo imprimis colendo .",
          "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2395",
          "psc_text": "] Id est simul, sive, ut alii legunt, in unum locum, seu in uno loco. De loco ubi facienda sit collatio, diximus in lib. I de Antiq. monach. Ritibus, cap. 11. Et legat unus collationes. ] Quales descripsit Cassianus. Vel vitas Patrum, aut certe aliquid quod aedificet audientes. ] Quod Smaragdus explicat « de homiliis Patrum, in quibus aedificationes pleniter scriptae sunt audientium; vel certe de expositionibus librorum catholicorum, quae ab orthodoxis factae sunt viris, in quibus sancta sufficienter sanctis doctrina redundat monachis. » Similiter Bernardus Cassinensis: « De homiliis sanctorum doctorum, et aliis moralibus et aedificationis documentis. » Et Nicolaus de Fractura: « De homiliis sanctorum Patrum, et aliis moralibus, et de lib. Dialog. B. Gregorii, de vitis Patrum, et aliis similibus. » Ita sanctus Benedictus abbas Anianensis unum « ex sanctorum doctorum homiliis, quae in exhortationem monachorum sunt prolatae conjunxit librum; eumque omni tempore in vespertinis collectis legere",
          "candidate_score": 0.613105,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 12,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae",
      "max_score": 0.669228,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ;",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2267",
          "psc_text": "promittatur, dicente ipso Domino, quando corporalibus oculis visibiliter apparebat, et invisibilem se contuendum mundis cordibus promittebat, Qui diligit me, diligetur a Patre meo; et ego diligam eum, et ostendam meipsum illi (Joan. XIV, 21). Haec quippe natura ejus aequaliter cum Patre invisibilis, sicut aequaliter incorruptibilis est: quae, sicut supra dictum est, continuatim Apostolus posuit; divinam substantiam, qua potuit hominibus praedicatione, commendans (I Tim. I, 17). Quam si oculi corporales in resurrectione mutata corporum qualitate conspicient, viderint qui hoc possunt adstruere: me plus movet illius sententia, qui nec in ipsa resurrectione hoc corporalibus oculis, sed mundis cordibus tribuit. CAPUT XXI. 49. Et de spiritualis quidem corporis qualitate, quod resurrecturis promittitur, vel discere aliquid adhuc, vel quaerere non recuso: si tamen de hac re disputantes illis vitiis carere possimus, quae plerumque studiis humanis et concertationibus excitantur, dum supra quam scriptum est unus pro altero infletur adversus alterum: ne dum altercando quaerimus investigare",
          "candidate_score": 0.669228,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_23_25",
          "bdc_text": "Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2387",
          "psc_text": "necesse commendandi alicujus gratia, cui hoc negare non possem intercessionis officio; quae solet nostra esse omnibus concedendi consuetudo, et quaedam, etiam importuna, non tamen improbanda, professio. Itaque feci: nam amicum meum commendavi benignitati tuae; a quo etiam sua rescripta jam sumpsi, agente gratias, quas et ipse ago. 3. Si quid autem de te mali existimarem, praesertim in ea causa quam etiam non expressam, tamen mihi tua epistola redolebat; absit ut ad te tale aliquid scriberem, ubi ullum vel mihi vel cuiquam beneficium postularem. Aut enim conticescerem, observans tempus ubi te possem habere praesentem; aut si litteris agendum putarem, illud potius agerem, et sic agerem, ut dolorem manifestare vix posses. Nam ideo post illius impiam crudelemque perfidiam (cui etiam per tuam nobiscum participatam sollicitudinem frustra vehementer institimus, ne illo cor nostrum dolore percelleret, suam vero conscientiam tanto scelere trucidaret), continuo sum a Carthagine profectus, occultato abscessu meo, ne tot ac tanti",
          "candidate_score": 0.664785,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_23_25",
          "bdc_text": "Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_513",
          "psc_text": "epistolam praenotavi; quod in tuam contumeliam fecisse videar, si non ita mihi abs te ut rescribatur exspecto. De Carthaginensi promissione tua vel nostra instantia, quid multa commemorem? Quomodolibet ea gesserimus, transierint, ne quod restat impediant. Nunc excusatio, nisi fallor, nulla est adjuvante Domino; ambo in Numidia sumus, et nobis loco terrarum invicem propinquamus. Rumor ad me detulit, adhuc te velle mecum disputando experiri de quaestione, quae nostram dirimit communionem. Vide quam breviter omnes auferantur ambages, ad hanc epistolam responde, si placet, et fortasse sufficiet, non solum nobis, sed et eis qui nos audire desiderant; aut si non sufficiet, scripta atque rescripta, donec sufficiant, repetantur. Quid enim nobis commodius poterit exhibere urbium, quas incolimus, tanta vicinitas? Ego enim statui nihil de hac re agere vobiscum, nisi per litteras, vel ne cui nostrum de memoria, quod dicitur elabatur, vel ne fraudentur talium studiosi, qui forte interesse non possunt. Soletis de praeteritis rebus",
          "candidate_score": 0.662064,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_23_25",
          "bdc_text": "Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_123",
          "psc_text": "mihi auferre non possum. 9. Haec propterea scripsi, ut si tuae Sanctitati jam non sunt necessaria, sive quod plura hujusmodi ipse cogites atque utiliora, sive quod tuae Sanctitati medicina ista non opus sit, mala tamen mea nota sint tibi, sciasque unde pro mea infirmitate Deum rogare digneris: quod ut impensissime facias, obsecro per humanitatem illius qui praeceptum dedit ut invicem onera nostra portemus. Multa sunt quae de vita nostra et conversatione deflerem, quae nollem per litteras ad te venire, si inter cor meum et cor tuum ulla essent ministeria praeter os meum et aures tuas. Si autem venerabilis nobis omniumque nostrum tota sinceritate charissimus, cujus in te vere fraternam cum praesens essem benignitatem studiumque perspexi, senex Saturninus dignatus fuerit, quando opportunum videbitur, ad nos venire, quidquid cum ejus Sanctitate, et spirituali affectu colloqui potuerimus, aut nihil, aut non multum distabit, ac si cum tua Dignatione id ageremus. Quod ut nobiscum",
          "candidate_score": 0.661343,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_24_26",
          "bdc_text": "Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero . Varii apud nos sunt rumores , sed nihil certi habetur .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_513",
          "psc_text": "epistolam praenotavi; quod in tuam contumeliam fecisse videar, si non ita mihi abs te ut rescribatur exspecto. De Carthaginensi promissione tua vel nostra instantia, quid multa commemorem? Quomodolibet ea gesserimus, transierint, ne quod restat impediant. Nunc excusatio, nisi fallor, nulla est adjuvante Domino; ambo in Numidia sumus, et nobis loco terrarum invicem propinquamus. Rumor ad me detulit, adhuc te velle mecum disputando experiri de quaestione, quae nostram dirimit communionem. Vide quam breviter omnes auferantur ambages, ad hanc epistolam responde, si placet, et fortasse sufficiet, non solum nobis, sed et eis qui nos audire desiderant; aut si non sufficiet, scripta atque rescripta, donec sufficiant, repetantur. Quid enim nobis commodius poterit exhibere urbium, quas incolimus, tanta vicinitas? Ego enim statui nihil de hac re agere vobiscum, nisi per litteras, vel ne cui nostrum de memoria, quod dicitur elabatur, vel ne fraudentur talium studiosi, qui forte interesse non possunt. Soletis de praeteritis rebus",
          "candidate_score": 0.660471,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_23_25",
          "bdc_text": "Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_995",
          "psc_text": "apud eos quidquam valuisse tuas litteras. Cur autem non valuerint, non opus est scribere; sed mitte aliquem tuorum, vel domesticorum, vel amicorum, cujus hoc fidei possis injungere, qui non ad ea loca, sed ad nos primitus veniat illis omnino nescientibus, et nobiscum primitus consilio pertractato, quod agendum Domino adjuvante visum fuerit, agat. Neque enim tantum pro eis agimus cum hoc agimus, sed etiam pro nostris jam factis catholicis, quibus illorum vicinitas sic infesta est, ut contemni a nobis nullo modo possit. Et hoc quidem breviter scribere poteram; sed volui te habere aliquid litterarum nostrarum, quo rationem curae meae non solum ipse cognosceres, sed etiam cuicumque dissuadenti ne tuorum correctioni operam instanter impendas, nobisque detrahenti quod talia velimus, habeas quod respondeas. Quod si superfluo feci, quod jam ista vel didiceras, vel ipse cogitaveras, aut onerosus fui quod curis publicis tam occupato prolixam epistolam ingessi, peto des veniam, dum tamen quod suggessi",
          "candidate_score": 0.656073,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_23_25",
          "bdc_text": "Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_840",
          "psc_text": "cancrum (II Tim. II, 17). Itaque denuntio tibi in nomine Christi, ut si paratus es, solve quaestionem in qua defecit praecessor tuus Fortunatus. Et ita hinc ierat, ut non rediret, nisi, cum suis disputatione collata, inveniret quid contra respondere posset, disputans cum fratribus. Si autem ad hoc non es paratus; discede hinc, et noli pervertere vias Domini, et illaqueare ut venenis inficere animas infirmas, ne adjuvante dextera Domini nostri, quomodo non putaveras erubescas. EPISTOLA LXXX. Cupit explicari liquidius a Paulino, quonam modo voluntatem Dei, quae nostrae praeferenda est, nosse possimus. Sanctis et Deo dilectis, merito venerabilibus et multum desiderabilibus fratribus PAULINO et THERASIAE, AUGUSTINUS, in Domino salutem. 1. Charissimus frater Celsus cum rescripta repeteret, debitum reddere festinavi; sed vere festinavi. Cum enim eum putarem adhuc aliquot dies nobiscum moraturum, repente comperta occasione navigii, mihi pridianam suam profectionem jam nocte suggessit. Quid facerem cum eum tenere non possem, et quia ad",
          "candidate_score": 0.655211,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_23_25",
          "bdc_text": "Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2319",
          "psc_text": "nostri Ruffini quae proxima occurrit, nunc rescripta persolvo: de littore namque Hipponensi profectus est. Et approbo misericordiae consilium quod tibi Dominus inspiravit, mihique insinuare dignatus es. Ipse et hoc adjuvet, ipse prosperet, qui jam curam nostram ex magna parte lenivit, quia pervectus et commendatus est charissimus homo, non solum bonis operibus, sed etiam sanctis orationibus tuis. 2. Litterae sane Venerationis tuae, ubi multa quaesiisti, et quaerenda admonuisti, et quaerendo docuisti, ad me pervenerunt. Sed quas ipse continuo rescripsi per homines eorumdem sanctorum solatiorum nostrorum, sicut his tuis recentioribus comperi, non sunt redditae Venerationi tuae. In quibus quidem, quatenus ad interrogata responderim, recolere non valui; nec earum exemplum cum requisiissem, ubi hoc possem recognoscere, inveni. Ad nonnulla tamen me respondisse certus omnino sum, et ideo non ad omnia, quia ut cito finirem, festinatio perlatoris urgebat. Simul etiam miseram, sicut jusseras, et illius epistolae exemplum, quam tuae Charitati apud Carthaginem de corporum",
          "candidate_score": 0.654312,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_23_25",
          "bdc_text": "Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1632",
          "psc_text": "per libros quaerere, aut in reminiscendis memoriam ventilare), sed vel pauca, quae ad horam dictationis hujus in mentem veniunt, sciscitabor. De resurrectionis forma non grandem, sed plenam fidei instructione epistolam, qua secundae consultationi meae, dum Carthagini hiemares rescripseras, si habes relatam in schedis, rogo ut mittas, aut certe retexas eam mihi; quod tibi facile est. Nam etsi scripta non exstat, quia forte brevis epistola, ut tumultuaria tibi inter libros tuos haberi spreta sit, renova eam mihi eodem sensu promptam de thesauro cordis tui, et mitte ad me inter alia responsa quae reddes mihi, ut spero, praestante mihi ac tibi commeatum dierum Christo, ut ea, quo labor tuus in me fructificet, accipiam, secundum haec capitula Scripturarum, de quibus te, qui vides quasi per Deum, interrogavi, ut audiam quid in te vel ex te mihi loquatur Deus. 15. Hoc autem rogo lucere mihi facias, quo modo vel qua ratione Dominus post resurrectionem",
          "candidate_score": 0.652236,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ;",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2268",
          "psc_text": "Et de spiritualis quidem corporis qualitate, quod resurrecturis promittitur, vel discere aliquid adhuc, vel quaerere non recuso: si tamen de hac re disputantes illis vitiis carere possimus, quae plerumque studiis humanis et concertationibus excitantur, dum supra quam scriptum est unus pro altero infletur adversus alterum: ne dum altercando quaerimus investigare quomodo possit videri Deus, ipsam pacem sanctificationemque perdamus, sine qua nemo poterit videre Deum; quod ipse avertat a cordibus nostris, ut ea suae contemplationi munda reddat atque custodiat. Illud tamen quia non dubito, non requiro, quod Dei natura nunquam videatur in loco. Jam utrum possit hujus corporis oculis videri aliquid quod in loco non videtur, ab eis qui hoc valent disserendo monstrare, cum pace dilectionis audire paratus sum, et quod me movet in commune conferre. Sunt enim quidam, qui Deum ipsum omnino corpus esse praesumunt, putantes quidquid corpus non est, nullam prorsus esse substantiam: istos omni modo aversandos censeo. Sunt",
          "candidate_score": 0.650003,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_23_25",
          "bdc_text": "Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3845",
          "psc_text": "ne pereat anima tua, non facile tibi quisquam consulit; non quia desunt qui hoc faciant, sed quia difficile est invenire quando tecum ista possunt loqui. Nam et ego semper desideravi, et nunquam inveni locum vel tempus, ut agerem tecum quod me agere oportebat cum homine quem multum diligo in Christo. Scis autem qualem me apud Hipponem videris, quando ad me venire dignatus es, quia vix loquebar, imbecillitate corporis fatigatus. Nunc ergo, fili, audi me, saltem per litteras tibi sermocinantem, quas in periculis tuis nunquam tibi mittere potui, periculum cogitans perlatoris, et cavens ne ad eos ad quos nollem, mea epistola perveniret. Unde peto ut ignoscas, si me putas plus timuisse quam debui: tamen dixi quod timui. 3. Audi ergo me, imo Dominum Deum nostrum per ministerium infirmitatis meae. Recole qualis fueris, adhuc in corpore constituta religiosae memoriae priore conjuge tua, et recenti ejus obitu quomodo tibi vanitas saeculi hujus horruerit,",
          "candidate_score": 0.649661,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_23_25",
          "bdc_text": "Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_744",
          "psc_text": "inimicitias pervenisse; laetum erit, et multo majus ex inimicitiis talibus ad pristinam concordiam revertisse. EPISTOLA LXXIV. Augustinus Praesidium rogat ut superiorem epistolam curet Hieronymo reddendam, utque sibi eumdem suis etiam litteris placet. Domino beatissimo, et merito venerando fratri, et consacerdoti PRAESIDIO, AUGUSTINUS, in Domino salutem. 1. Sicut praesens rogavi Sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et compresbytero nostro Hieronymo mittere non graveris. Ut autem noverit Charitas tua quemadmodum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum, et mearum ad ipsum, et ad me ipsius, quibus lectis pro tua sancta prudentia facile videas et modum meum, quem servandum putavi, et motum ejus, quem non frustra timui. Aut si ego quod non debui, vel quomodo non debui, aliquid scripsi; non ad illum de me, sed ad me ipsum potius fraterna dilectione mitte sermonem, quo correctus petam ut ignoscat, si meam culpam ipse cognovero. EPISTOLA LXXV.",
          "candidate_score": 0.648254,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_22_24",
          "bdc_text": "Verno tempore res meas melius se habituras spero . Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_195",
          "psc_text": "Filium autem ejus, filium nostrum, cujus etiam nomen in aliquibus nostris libris invenies, etsi ad tuae charitatis praesentiam ipse non pergeret, statueram litteris in manum tuam tradere consolandum, exhortandum, instruendum, non tam oris sono, quam exemplo roboris tui. Ardeo quippe, ut dum adhuc aetas ejus in viridi feno est, zizania convertat in frugem, et credat expertis quod experiri periculose desiderat. Nunc ergo ex ejus carmine, et ex epistola quam ad eum misi, intelligit benevolentissima et mansuetissima prudentia tua, quid de illo doleam, quid timeam, quid cupiam. Nec despero affuturum Dominum, ut per te ministrum ejus tantis curarum aestibus liberer. Sane quia multa scripta nostra lecturus es, multo erit mihi gratior dilectio tua, si ex his quae tibi displicuerint, emendaveris me justus in misericordia, et argueris me. Non enim talis es, cujus oleo timeam impinguari caput meum. Fratres non solum qui nobiscum habitant, et qui ubilibet habitantes Deo pariter serviunt, sed",
          "candidate_score": 0.648159,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_23_25",
          "bdc_text": "Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_706",
          "psc_text": "nec alacritas in perferendis, nec fides in reddendis: tantum si aliquo modo merear, adjuvet Dominus, et adsit cordi tuo et desiderio meo, ut fraternam voluntatem nulla major voluntas impediat. 2. Quia ergo duas jam epistolas misi, nullam autem tuam postea recepi, easdem ipsas rursus mittere volui, credens eas non pervenisse. Quae etsi pervenerunt, ac fortasse tuae potius ad me pervenire minime potuerunt, ea ipsa scripta quae jam misisti, iterum mitte, si forte reservata sunt; sin minus, rursus dicta quod legam, dum tamen his respondere ne graveris, quod jam diu est ut exspecto. Primas etiam quas ad te adhuc presbyter litteras praeparaveram mittendas per quemdam fratrem nostrum Profuturum, qui postea collega nobis factus, jam ex hac vita migravit, nec eas tunc ipse perferre potuit, quia continuo dum proficisci disponit, episcopatus sarcina detentus, ac deinde in brevi defunctus est, etiam nunc mittere volui; ut scias in tua colloquia quam olim inardescam, et",
          "candidate_score": 0.647562,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_22_24",
          "bdc_text": "Verno tempore res meas melius se habituras spero . Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3924",
          "psc_text": "confidimus, mereamur accipere. Nolo autem Sanctitas tua sic me arbitretur haec scribere, quasi de iis quae nunc edidisti, ego dubitem. Sufficiat mihi poena mea, quod a praesentiae tuae deliciis exsulatus, ubi salubribus tuis uberibus nutriebar, non solum absentia tua crucior, verum etiam pervicacia quorumdam, qui non tantum manifesta respuunt, sed etiam non intellecta reprehendunt. Caeterum hac suspicione in tantum careo, ut potius infirmitatem meam, qua tales parum patienter fero, notabilem putem. Qualiter autem ad haec consulendum judices, ut dixi, tuae sapientiae derelinquo. Nam ad me hoc pertinere credidi, pro ea quam Christo vel tibi debeo charitate, ut quae in quaestionem veniunt, non tacerem. Quidquid pro ea gratia quam in te pusilli cum magnis miramur, volueris aut valueris, gratissime accipiemus, tanquam a nobis charissima et reverendissima auctoritate decretum. Sane quia, urgente perlatore, timui ne vel non omnia, vel haec ipsa minus digne, conscius mearum virium, possem dirigere; egi cum viro, tum",
          "candidate_score": 0.647536,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_22_24",
          "bdc_text": "Verno tempore res meas melius se habituras spero . Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_105",
          "psc_text": "quid desit instructioni tuae. Tam multa autem sunt, ut facilius possim enumerare quae habeam, quam quae habere desidero. Auderem enim dicere, scire me, et plena fide retinere quid pertineat ad salutem nostram. Sed hoc ipsum quomodo ministrem ad salutem aliorum, non quaerens quod mihi utile est, sed quod multis, ut salvi fiant? Et sunt fortasse aliqua, imo non est dubitandum esse, in sanctis Libris conscripta consilia, quibus cognitis et apprehensis possit homo Dei rebus ecclesiasticis ordinatioribus ministrare, aut certe inter manus iniquorum vel vivere conscientia saniore, vel mori, ut illa vita non amittatur, cui uni christiana corda humilia et mansueta suspirant. Quomodo autem hoc fieri potest, nisi quemadmodum ipse Dominus dicit, petendo, quaerendo, pulsando; id est orando, legendo, plangendo? Ad quod negotium mihi parvum tempus velut usque ad Pascha impetrare volui per fratres a tua sincerissima et venerabili charitate, et nunc per has preces volo. 5. Quid enim responsurus sum",
          "candidate_score": 0.647456,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_37_39",
          "bdc_text": "et uxoriAnna , geb. Adlischwyler . tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 . ianuarii 1539 .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1790",
          "psc_text": "nec gemitibus quaereretur. CAPUT XVI. 29. Haec omnia considerans, et si quid aliud de hac re tibi Dominus insinuaverit, quod vel mihi non occurrit, vel dici a me longum fuit, concerta in oratione vincere hoc saeculum; ora in spe, ora fideliter et amanter, ora instanter atque patienter, ora sicut vidua Christi. Quamvis enim ad omnia membra ejus, hoc est ad omnes qui in eum credunt, et ejus corpori sociantur, sicut docuit, orare pertineat, specialiter tamen diligentior cura orationum in Scripturis ejus viduis invenitur injuncta. Nam duae fuerunt Annae honorabiliter nominatae, una conjugata quae sanctum Samuelem peperit, alia vidua quae Sanctum sanctorum, cum adhuc infans esset, agnovit. Oravit et conjugata in dolore animi et afflictione cordis, quia filios non habebat: tunc ipsum Samuelem impetravit, et acceptum Deo reddidit, quia cum posceret, vovit (I Reg. 1). Sed oratio ejus quomodo ad orationem illam dominicam pertineat, non facile reperitur, nisi quia in eo",
          "candidate_score": 0.647451,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_23_25",
          "bdc_text": "Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3591",
          "psc_text": "quid restabit, nisi aequo animo habere Domini voluntatem? Neque enim hoc scribere ad quemquam deberem, quod semper latere voluissem. Nam si, quod absit, aliquo vel casu, vel necessitate nunquam ille rescripserit; procul dubio nostra consultatio, quam ad eum misimus, quandoque manifestabitur. Nec inutilis legentibus erit: quia etsi non illa invenient quae requirunt, invenient certe quemadmodum sint inquirenda nec temere affirmanda quae nesciunt; et secundum ea quae ibi legerint, consulere etiam ipsi quos poterint, studiosa charitate, non discordiosa contentione curabunt; donec aut id quod volunt reperiant, aut ipsa inquisitione aciem mentis exerceant, ut ulterius inquirendum non esse cognoscant. Nunc tamen quamdiu jam consulti amici nondum est desperanda responsio, edendam non esse consultationem nostram, quantum quidem in nobis est, puto quod persuaserim dilectioni tuae: quanquam et ipse non eam solam poposceris, sed adjunctam etiam ejus quem consului, responsionem tibi desideraveris mitti; quod utique facerem, si haberem. Si autem, ut verbis tuae Sanctitatis",
          "candidate_score": 0.645465,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_7_9",
          "bdc_text": "negotiis non parum profuissent , si de nova profectione nostraDie Rede ist von der geplanten Reise nach Wittenberg ; vgl. ebd. , Z. 28-70 . certum abs te responsum accepissemus .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1878",
          "psc_text": "novum, non sicut testamentum quod disposui patribus eorum, cum eduxi eos de terra Aegypti (Jer. XXXI, 31, 32). Et alia multa sunt de hac re testimonia, quibus hoc Deum facturum esse praedictum est, quae commemorare nunc longum est. 8. Hic jam si satis constitit, quod recte alio tempore constitutum est, idem recte alio tempore posse mutari, mutantis opere, non dispositione mutata, quam dispositionem intelligibilis ratio continet, ubi sine tempore simul sunt quae in temporibus simul fieri non possunt, quia tempora non simul currunt; quispiam fortassis exspectet causas a nobis ipsius mutationis accipere, quod ipse nosti quam prolixi sit negotii. Verumtamen breviter dici potest, quod homini acuto fortasse suffecerit, aliis sacramentis praenuntiari Christum cum venturus esset, aliis cum venisset annuntiari oportuisse; sicut modo nos idipsum loquentes, diversitas rerum compulit etiam verba mutare. Siquidem aliud est praenuntiari, aliud annuntiari; aliud cum venturus esset, aliud cum venisset. CAPUT II. 9. Nunc deinde videamus",
          "candidate_score": 0.64322,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13_15",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est . Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_25",
          "psc_text": "Nam cum recordor patrem meum, id utique recordor quod me deseruit, et nunc non est: cum autem Carthaginem, id quod est, et quod ipse deserui. In utroque tamen generum horum, praeteritum tempus memoria tenet. Nam et illum hominem, et istam urbem, ex eo quod vidi, non ex eo quod video, memini. 2. Hic tu fortasse quaeris: Quorsum ista? praesertim cum animadvertas utrumlibet horum non posse in memoriam venire, nisi viso illo imaginario. At mihi satis est sic interim ostendisse, posse dici earum etiam rerum, quae nondum interierunt, memoriam. Verum quid me adjuvet, facito intentus accipias. Nonnulli calumniantur adversus Socraticum illud nobilissimum inventum, quo asseritur, non nobis ea quae discimus, veluti nova inseri, sed in memoriam recordatione revocari; dicentes memoriam praeteritarum rerum esse, haec autem quae intelligendo discimus, Platone ipso auctore, manere semper, nec posse interire, ac per hoc non esse praeterita: qui non attendunt illam visionem esse praeteritam, qua haec",
          "candidate_score": 0.641473,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_23_25",
          "bdc_text": "Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3924",
          "psc_text": "confidimus, mereamur accipere. Nolo autem Sanctitas tua sic me arbitretur haec scribere, quasi de iis quae nunc edidisti, ego dubitem. Sufficiat mihi poena mea, quod a praesentiae tuae deliciis exsulatus, ubi salubribus tuis uberibus nutriebar, non solum absentia tua crucior, verum etiam pervicacia quorumdam, qui non tantum manifesta respuunt, sed etiam non intellecta reprehendunt. Caeterum hac suspicione in tantum careo, ut potius infirmitatem meam, qua tales parum patienter fero, notabilem putem. Qualiter autem ad haec consulendum judices, ut dixi, tuae sapientiae derelinquo. Nam ad me hoc pertinere credidi, pro ea quam Christo vel tibi debeo charitate, ut quae in quaestionem veniunt, non tacerem. Quidquid pro ea gratia quam in te pusilli cum magnis miramur, volueris aut valueris, gratissime accipiemus, tanquam a nobis charissima et reverendissima auctoritate decretum. Sane quia, urgente perlatore, timui ne vel non omnia, vel haec ipsa minus digne, conscius mearum virium, possem dirigere; egi cum viro, tum",
          "candidate_score": 0.641393,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13_15",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est . Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_754",
          "psc_text": "contemneretur. Itaque ut simpliciter fatear, legi haec omnia, et in mente mea plurima coacervans, accito notario, vel mea, vel aliena dictavi, nec ordinis, nec verborum interdum, nec sensuum memor. Jam Domini misericordiae est, ne per imperitiam nostram ab aliis bene dicta dispereant, et non placeant inter extraneos, quae placent inter suos. » Si quid igitur reprehensione dignum putaveras in explanatione nostra, eruditionis tuae fuerat quaerere utrum ea quae scripsimus haberentur in graecis, ut, si illi non dixissent, tunc meam proprie sententiam condemnares; praesertim cum libere in praefatione confessus sim, Origenis commentarios me esse secutum, et vel mea vel aliena dictasse, et in fine ejusdem capituli quod reprehendis, scripserim: « Si cui iste non placet sensus, quo nec Petrus peccasse, nec Paulus procaciter ostenditur arguisse majorem; debet exponere, qua consequentia Paulus in altero reprehendat quod ipse commisit. » Ex quo ostendi, me non ex definito id defendere, quod in graecis legeram,",
          "candidate_score": 0.638697,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_33_35",
          "bdc_text": "eam omnes cum maxime laudent , tibi misissem , si venalem invenire potuissem . Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam . Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1141",
          "psc_text": "quo et illam beatam matrem et aviam Melaniam flevisse carnalem obitum unici filii, taciturno quidem luctu, non tamen sicco a maternis lacrymis dolore vidisti. Cujus quidem modestas et graves lacrymas, sicut propior vel aequalior animae ejus spiritus altius intellexisti, et perfectae in Christo feminae, salva virilis animi fortitudine, cor maternum de cordis tui similitudine melius ex aequo statu contemplatus es, ut eam primum pro naturali affectione permotam, deinde causa potiore compunctam flevisse perspiceres, non tam illud humanum, quod unicum filium conditione mortali defunctum in praesenti saeculo amisisset, quam quod propemodum in saeculari vanitate praeventum (quia necdum illum deseruerat senatoriae dignitatis ambitio), non juxta sanctam votorum suorum avaritiam cogitaret assumptum ut de conversionis gloria transisset ad gloriam resurrectionis, communem cum matre requiem, coronamque capturus, si in hujus saeculi vita matris exemplo saccum togae et monasterium Senatui praetulisset. 3. Verumtamen idem vir, ut et antea retulisse me puto Sanctitati tuae, his operibus",
          "candidate_score": 0.638325,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_33_35",
          "bdc_text": "eam omnes cum maxime laudent , tibi misissem , si venalem invenire potuissem . Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam . Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4264",
          "psc_text": "meritis tuis: salutem vero meam commendo precibus tuis, poscens et ipse a Deo Domino ut dedicationem tantae fabricae pacis prosperitas prosequatur. EPISTOLA CCLXX. Augustino Anonymus (non enim Hieronymus, uti ex stilo liquet, tametsi in ipsius Epistolis haec edita sit numero 40), significans se moerore gravi affectum quod ipsum cum Severo simul non repererit in urbe Leges, et quanto ipsum amore prosequatur exponens. Cum in urbem Leges anteriori tempore commeassem, nimium sum contristatus quod te totum ibidem minime potui reperire. Inveni enim te medium, et, ut ita dicam, partem animae tuae, Severum charissimum, de quo ex parte gavisus sum. Perfecte enim gauderem, si te totum invenirem: unde ex parte qua te repereram, gratulabar; et propter partem tuam quam nequaquam cernebam, omnibus modis contristabar. Proinde dixi animae meae, Quare tristis es, et quare conturbas me? Spera in Deo (Psal. XLI, 6), et faciet praesentem amicum quem diligis. Unde confido in Domino et",
          "candidate_score": 0.636694,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_7",
          "bdc_text": "negotiis non parum profuissent , si de nova profectione nostraDie Rede ist von der geplanten Reise nach Wittenberg ;",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3486",
          "psc_text": "Non est vestrum praedicare tempora; sed, Non est vestrum nosse: verum si ita vis intelligi quod ait, Non est vestrum scire, ac si diceret, Non est vestrum scientes facere, id est, non est vestrum hoc docere; quis nostrum docere audeat, vel se scire praesumat quod Deus ille magister nec eos discipulos docuit, a quibus praesentibus interrogatus est praesens, nec illi tam sancti magnique doctores Ecclesiam docere potuerunt? 5. An respondebitur, haec non docuisse Apostolos, sed Prophetas? Hoc enim aisti, et verum est, quod ea quae futura sunt, sanctorum Prophetarum vocibus cognoscuntur, qui priusquam fierent, inquis, ea quae futura erant, voluntate divina hominibus sunt locuti. Sed si venratio tua satis admiratione plenum esse dicit, si ea Deus quae praedici voluit, ad hominum sensus penitus non posse pervenire constituit; quanto majore admiratione plenam est, si ea quae Prophetae hominibus sunt locuti, haec Apostoli vel scire sunt prohibiti vel docere! Quomodo autem Prophetae",
          "candidate_score": 0.636452,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_8_10",
          "bdc_text": "vgl. ebd. , Z. 28-70 . certum abs te responsum accepissemus . Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3924",
          "psc_text": "confidimus, mereamur accipere. Nolo autem Sanctitas tua sic me arbitretur haec scribere, quasi de iis quae nunc edidisti, ego dubitem. Sufficiat mihi poena mea, quod a praesentiae tuae deliciis exsulatus, ubi salubribus tuis uberibus nutriebar, non solum absentia tua crucior, verum etiam pervicacia quorumdam, qui non tantum manifesta respuunt, sed etiam non intellecta reprehendunt. Caeterum hac suspicione in tantum careo, ut potius infirmitatem meam, qua tales parum patienter fero, notabilem putem. Qualiter autem ad haec consulendum judices, ut dixi, tuae sapientiae derelinquo. Nam ad me hoc pertinere credidi, pro ea quam Christo vel tibi debeo charitate, ut quae in quaestionem veniunt, non tacerem. Quidquid pro ea gratia quam in te pusilli cum magnis miramur, volueris aut valueris, gratissime accipiemus, tanquam a nobis charissima et reverendissima auctoritate decretum. Sane quia, urgente perlatore, timui ne vel non omnia, vel haec ipsa minus digne, conscius mearum virium, possem dirigere; egi cum viro, tum",
          "candidate_score": 0.63395,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34_36",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam . Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe . Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4254",
          "psc_text": "tantum a me quidquam discere, sed ab ullo prorsus hominum. Verumtamen, quia cum illic essem, te quidem per aetatem verecundante, boni parentes et amantissimi bonorum studiorum tuorum, quanto pietatis veraeque sapientiae ardore flagrares, mihi intimare dignati sunt, et benevolentissime petierunt ne tibi instruendae, in quo opus esset, meam operulam denegarem; admonendam te his litteris credidi, secundum supra dictas optiones, ut quaeras quod vis, ne sim superfluus, si conatus fuero docere quod scis: dum tamen firmissime teneas, quod etsi aliquid salubriter per me scire potueris, ille te docebit qui est interioris hominis magister interior, qui in corde tuo tibi ostendit verum esse quod dicitur; quia neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat, sed qui incrementum dat Deus. EPISTOLA CCLXVII. Augustinus Fabiolae peregrinationem suam in hac vita moleste ferenti, de praesentia animorum nexu amicitiae vinctorum. Dominae religiosissimae et praestantissimae, et in Christi charitate laudabili filiae FABIOLAE, AUGUSTINUS, in Domino salutem. Quanquam",
          "candidate_score": 0.633765,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_33_35",
          "bdc_text": "eam omnes cum maxime laudent , tibi misissem , si venalem invenire potuissem . Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam . Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_123",
          "psc_text": "mihi auferre non possum. 9. Haec propterea scripsi, ut si tuae Sanctitati jam non sunt necessaria, sive quod plura hujusmodi ipse cogites atque utiliora, sive quod tuae Sanctitati medicina ista non opus sit, mala tamen mea nota sint tibi, sciasque unde pro mea infirmitate Deum rogare digneris: quod ut impensissime facias, obsecro per humanitatem illius qui praeceptum dedit ut invicem onera nostra portemus. Multa sunt quae de vita nostra et conversatione deflerem, quae nollem per litteras ad te venire, si inter cor meum et cor tuum ulla essent ministeria praeter os meum et aures tuas. Si autem venerabilis nobis omniumque nostrum tota sinceritate charissimus, cujus in te vere fraternam cum praesens essem benignitatem studiumque perspexi, senex Saturninus dignatus fuerit, quando opportunum videbitur, ad nos venire, quidquid cum ejus Sanctitate, et spirituali affectu colloqui potuerimus, aut nihil, aut non multum distabit, ac si cum tua Dignatione id ageremus. Quod ut nobiscum",
          "candidate_score": 0.633698,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_23",
          "bdc_text": "Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3592",
          "psc_text": "jam consulti amici nondum est desperanda responsio, edendam non esse consultationem nostram, quantum quidem in nobis est, puto quod persuaserim dilectioni tuae: quanquam et ipse non eam solam poposceris, sed adjunctam etiam ejus quem consului, responsionem tibi desideraveris mitti; quod utique facerem, si haberem. Si autem, ut verbis tuae Sanctitatis utar, quae in tua epistola posuisti, sapientiae meae lucidam demonstrationem, quam mihi pro merito, ut scribis, vitae meae auctor lucis attribuit, non ipsam dicis consultationem et inquisitionem meam, sed mihi jam ejus rei quam quaesivi, provenisse inventionem putas, et ipsam potius poscis, ut mittam; facerem, si ita esset ut putas. Ego enim adhuc, fateor, non inveni, quemadmodum anima et peccatum ex Adam trahat (unde dubitare fas non est), et ipsa ex Adam non trahatur; quod mihi diligentius inquirendum, quam inconsultius asserendum est. CAPUT III. 7. Habent litterae tuae, nescio quot senes, et a doctis sacerdotibus institutos viros, quos ad tuae",
          "candidate_score": 0.633544,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_24_26",
          "bdc_text": "Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero . Varii apud nos sunt rumores , sed nihil certi habetur .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3095",
          "psc_text": "per viventem atque intelligentem epistolam noscere. Pelagium, quem credimus, ut ab illo distingueretur qui Pelagius Tarenti dicitur, Britonem fuisse cognominatum, quod ut servum Dei dilexeris, novimus: nunc autem quemadmodum diligas, ignoramus. Nam et nos non solum dileximus, verum etiam diligimus eum; sed aliter nunc diligimus, aliter aliquando dileximus: tunc enim, quia nobis rectae fidei videbatur; nunc autem, ut ab iis quae inimica et adversa gratiae Dei sentire dicitur, illius misericordia liberetur. Nam cum hoc de illo aliquandiu fama jactaret, non utique facile credendum fuit; solet quippe fama mentiri: sed propius ut crederemus, accessit quod librum quemdam ejus, ea prorsus persuadere molientem quae gratiam Dei per unum mediatorem Dei et hominum hominem Jesum Christum generi humano impertitam, de fidelium cordibus creditam deleant, legimus, traditum nobis a famulis Christi, qui eum talia docentem studosissime audierant, fuerantque sectati. Cui quidem libro, eisdem rogantibus, quia id fieri oportere videbamus, tacito nomine auctoris, ne offensus",
          "candidate_score": 0.632869,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_7",
          "bdc_text": "negotiis non parum profuissent , si de nova profectione nostraDie Rede ist von der geplanten Reise nach Wittenberg ;",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1878",
          "psc_text": "novum, non sicut testamentum quod disposui patribus eorum, cum eduxi eos de terra Aegypti (Jer. XXXI, 31, 32). Et alia multa sunt de hac re testimonia, quibus hoc Deum facturum esse praedictum est, quae commemorare nunc longum est. 8. Hic jam si satis constitit, quod recte alio tempore constitutum est, idem recte alio tempore posse mutari, mutantis opere, non dispositione mutata, quam dispositionem intelligibilis ratio continet, ubi sine tempore simul sunt quae in temporibus simul fieri non possunt, quia tempora non simul currunt; quispiam fortassis exspectet causas a nobis ipsius mutationis accipere, quod ipse nosti quam prolixi sit negotii. Verumtamen breviter dici potest, quod homini acuto fortasse suffecerit, aliis sacramentis praenuntiari Christum cum venturus esset, aliis cum venisset annuntiari oportuisse; sicut modo nos idipsum loquentes, diversitas rerum compulit etiam verba mutare. Siquidem aliud est praenuntiari, aliud annuntiari; aliud cum venturus esset, aliud cum venisset. CAPUT II. 9. Nunc deinde videamus",
          "candidate_score": 0.632313,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_10_12",
          "bdc_text": "Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam . Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1910",
          "psc_text": "Scio enim in causa clericorum Anaunensium, qui occisi a Gentilibus, nunc martyres honorantur, Imperatorem rogatum facile concessisse ne illi qui eos occiderant et capti jam tenebantur, poena simili punirentur. 3. Libros de Baptismo parvulorum, cum jam codicem ipsum Praestantiae tuae misissem, cur abs te rursus acceperim, oblitus sum: nisi forte cum inspicerem, mendosos eos reperi, et emendare volui, quod mirabiliter impeditus, adhuc usque non feci. Epistolam quoque ad te scribendam et his adjungendam, quam cum ibi essem jam dictare coeperam, paulo addito sic esse imperfectam scias. Si autem rationem omnium dierum et lucubrationum aliis necessitatibus impensarum tibi possem reddere, graviter contristatus mirareris quanta me distendant, quae differri omnino non possunt, nec agere illa permittant in quae me, petendo et admonendo, urges volentem, et ineffabiliter (quia non possum) dolentem. Cum enim ab eorum hominum necessitatibus aliquantulum vaco, qui me sic angariant, ut eos nullo modo liceat evitare, nec contemnere oporteat; non",
          "candidate_score": 0.632045,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13_15",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est . Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3924",
          "psc_text": "confidimus, mereamur accipere. Nolo autem Sanctitas tua sic me arbitretur haec scribere, quasi de iis quae nunc edidisti, ego dubitem. Sufficiat mihi poena mea, quod a praesentiae tuae deliciis exsulatus, ubi salubribus tuis uberibus nutriebar, non solum absentia tua crucior, verum etiam pervicacia quorumdam, qui non tantum manifesta respuunt, sed etiam non intellecta reprehendunt. Caeterum hac suspicione in tantum careo, ut potius infirmitatem meam, qua tales parum patienter fero, notabilem putem. Qualiter autem ad haec consulendum judices, ut dixi, tuae sapientiae derelinquo. Nam ad me hoc pertinere credidi, pro ea quam Christo vel tibi debeo charitate, ut quae in quaestionem veniunt, non tacerem. Quidquid pro ea gratia quam in te pusilli cum magnis miramur, volueris aut valueris, gratissime accipiemus, tanquam a nobis charissima et reverendissima auctoritate decretum. Sane quia, urgente perlatore, timui ne vel non omnia, vel haec ipsa minus digne, conscius mearum virium, possem dirigere; egi cum viro, tum",
          "candidate_score": 0.631968,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_24_26",
          "bdc_text": "Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero . Varii apud nos sunt rumores , sed nihil certi habetur .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_995",
          "psc_text": "apud eos quidquam valuisse tuas litteras. Cur autem non valuerint, non opus est scribere; sed mitte aliquem tuorum, vel domesticorum, vel amicorum, cujus hoc fidei possis injungere, qui non ad ea loca, sed ad nos primitus veniat illis omnino nescientibus, et nobiscum primitus consilio pertractato, quod agendum Domino adjuvante visum fuerit, agat. Neque enim tantum pro eis agimus cum hoc agimus, sed etiam pro nostris jam factis catholicis, quibus illorum vicinitas sic infesta est, ut contemni a nobis nullo modo possit. Et hoc quidem breviter scribere poteram; sed volui te habere aliquid litterarum nostrarum, quo rationem curae meae non solum ipse cognosceres, sed etiam cuicumque dissuadenti ne tuorum correctioni operam instanter impendas, nobisque detrahenti quod talia velimus, habeas quod respondeas. Quod si superfluo feci, quod jam ista vel didiceras, vel ipse cogitaveras, aut onerosus fui quod curis publicis tam occupato prolixam epistolam ingessi, peto des veniam, dum tamen quod suggessi",
          "candidate_score": 0.631412,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_41_43",
          "bdc_text": "Gvalterus , tui observantissimus . [ Adresse auf der Rückseite : ] Vere pio et erudito d. Heinrycho Bullingero , patrono suo imprimis colendo .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2611",
          "psc_text": "de Genesi scripsi, versatur haec quaestio vehementer, et ex multis rerum expertarum atque credibiliter auditarum exemplis disputatio illa silvescit. Quid in ea potuerimus vel effecerimus, cum legeris, judicabis; si tamen Dominus dignabitur donare ut eos mihi libros, quantum possum congruenter emendatos, jam liceat edere, et multorum fratrum exspectationem non jam longa disputatione suspendere. 3. Narrabo autem unum aliquid breviter unde cogites. Frater noster Gennadius, notissimus fere omnibus, nobisque charissimus medicus, qui nunc apud Carthaginem degit, et Romae suae artis exercitatione praepolluit, ut hominem religiosum nosti, atque erga pauperum curam impigra misericordia facillimoque animo benignissimum, dubitabat tamen aliquando, ut modo nobis retulit, cum adhuc esset adolescens, et in his eleemosynis ferventissimus, utrum esset ulla vita post mortem. Hujus igitur mentem et opera misericordiae quoniam Deus nullo modo desereret, apparuit illi in somnis conspicuus juvenis et dignus intendi, eique dixit: Sequere me. Quem dum sequeretur, venit ad quamdam civitatem, ubi audire coepit",
          "candidate_score": 0.628702,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_37_39",
          "bdc_text": "et uxoriAnna , geb. Adlischwyler . tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 . ianuarii 1539 .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1791",
          "psc_text": "sanctorum, cum adhuc infans esset, agnovit. Oravit et conjugata in dolore animi et afflictione cordis, quia filios non habebat: tunc ipsum Samuelem impetravit, et acceptum Deo reddidit, quia cum posceret, vovit (I Reg. 1). Sed oratio ejus quomodo ad orationem illam dominicam pertineat, non facile reperitur, nisi quia in eo quod ibi positum est, Libera nos a malo, non parvum malum videbatur, et nuptam esse, et fructu carere nuptiarum, cum sola excuset nuptias procreandorum causa filiorum. De illa vero Anna vidua vide quid scriptum sit: Quia non discedebat de templo, jejuniis et obsecrationibus serviens nocte ac die (Luc. II, 36, 37). Nec aliunde Apostolus, quod et supra commemoravi: Quae autem vere vidua est, inquit, et desolata, speravit in Domino, et persistit in orationibus nocte ac die (I Tim. V, 5): et Dominus cum semper ad orandum, et non deficiendum nos hortaretur, viduam commemoravit, quae licet iniquum et impium judicem, ac",
          "candidate_score": 0.628462,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34_36",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam . Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe . Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1790",
          "psc_text": "nec gemitibus quaereretur. CAPUT XVI. 29. Haec omnia considerans, et si quid aliud de hac re tibi Dominus insinuaverit, quod vel mihi non occurrit, vel dici a me longum fuit, concerta in oratione vincere hoc saeculum; ora in spe, ora fideliter et amanter, ora instanter atque patienter, ora sicut vidua Christi. Quamvis enim ad omnia membra ejus, hoc est ad omnes qui in eum credunt, et ejus corpori sociantur, sicut docuit, orare pertineat, specialiter tamen diligentior cura orationum in Scripturis ejus viduis invenitur injuncta. Nam duae fuerunt Annae honorabiliter nominatae, una conjugata quae sanctum Samuelem peperit, alia vidua quae Sanctum sanctorum, cum adhuc infans esset, agnovit. Oravit et conjugata in dolore animi et afflictione cordis, quia filios non habebat: tunc ipsum Samuelem impetravit, et acceptum Deo reddidit, quia cum posceret, vovit (I Reg. 1). Sed oratio ejus quomodo ad orationem illam dominicam pertineat, non facile reperitur, nisi quia in eo",
          "candidate_score": 0.628253,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_24_26",
          "bdc_text": "Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero . Varii apud nos sunt rumores , sed nihil certi habetur .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_123",
          "psc_text": "mihi auferre non possum. 9. Haec propterea scripsi, ut si tuae Sanctitati jam non sunt necessaria, sive quod plura hujusmodi ipse cogites atque utiliora, sive quod tuae Sanctitati medicina ista non opus sit, mala tamen mea nota sint tibi, sciasque unde pro mea infirmitate Deum rogare digneris: quod ut impensissime facias, obsecro per humanitatem illius qui praeceptum dedit ut invicem onera nostra portemus. Multa sunt quae de vita nostra et conversatione deflerem, quae nollem per litteras ad te venire, si inter cor meum et cor tuum ulla essent ministeria praeter os meum et aures tuas. Si autem venerabilis nobis omniumque nostrum tota sinceritate charissimus, cujus in te vere fraternam cum praesens essem benignitatem studiumque perspexi, senex Saturninus dignatus fuerit, quando opportunum videbitur, ad nos venire, quidquid cum ejus Sanctitate, et spirituali affectu colloqui potuerimus, aut nihil, aut non multum distabit, ac si cum tua Dignatione id ageremus. Quod ut nobiscum",
          "candidate_score": 0.627479,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_731",
          "psc_text": "collatione mutua vel doceremus aliqua, vel disceremus! Ego autem dico: Utinam saltem propinquis terrarum locis habitaremus; ut, si non possent misceri nostra colloquia, litterae possent esse crebriores! Nunc vero tanto locorum intervallo absumus a sensibus nostris, ut de illis verbis Apostoli ad Galatas, juvenem me ad tuam Sanctitatem scripsisse meminerim, et ecce jam senex, necdum rescripta meruerim, faciliusque ad te exemplaria epistolae meae pervenerint, nescio qua occasione praeveniente, quam ipsa epistola me curante. Homo enim qui eam tunc acceperat, nec ad te pertulerit, nec ad me retulerit. Tantae autem mihi in litteris tuis, quae in manus nostras venire potuerunt, apparent res, ut nihil studiorum meorum mallem, si possem, quam inhaerere lateri tuo. Quod ego quia non possum, aliquem nostrorum in Domino filiorum erudiendum nobis ad te mittere cogito, si etiam de hac re tua rescripta meruero. Nam neque in me tantum scientiae Scripturarum divinarum est, aut esse jam poterit, quantum",
          "candidate_score": 0.627141,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_24_26",
          "bdc_text": "Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero . Varii apud nos sunt rumores , sed nihil certi habetur .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3094",
          "psc_text": "quid respondeas eis corrigendis atque sanandis, quos etiam tibi ipsi tanquam fideli filio mater Ecclesia, ubi potueris, et quomodo potueris, sive ipse loquendo et respondendo, sive ad doctores Ecclesiae perducendo, in adjutorio Domini corrigendos sanandosque commendat. EPISTOLA CLXXXVI. Alypius et Augustinus Paulino episcopo, ipsum plenius instituentes adversus Pelagii haeresim. Domino beatissimo et in Christi visceribus germanitus amplectendo, plus quam dici potest desiderabili fratri et coepiscopo PAULINO, ALYPIUS et AUGUSTINUS. CAPUT PRIMUM. 1. Tandem aliquando providit Deus nobis litterarum fidelissimum perlatorem, omnium nostrum merito charissimum fratrem Januarium; per quem, etiamsi non scriberemus, omnia quae circa nos sunt possit Sinceritas tua tanquam per viventem atque intelligentem epistolam noscere. Pelagium, quem credimus, ut ab illo distingueretur qui Pelagius Tarenti dicitur, Britonem fuisse cognominatum, quod ut servum Dei dilexeris, novimus: nunc autem quemadmodum diligas, ignoramus. Nam et nos non solum dileximus, verum etiam diligimus eum; sed aliter nunc diligimus, aliter aliquando dileximus: tunc enim,",
          "candidate_score": 0.626773,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_9_11",
          "bdc_text": "certum abs te responsum accepissemus . Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam . Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_691",
          "psc_text": "ad crebrum et dulce colloquium! Sed quia id non est datum, peto ut hoc ipsum, quod in Domino quam possumus simul sumus, conservari studeas, et augeri ac perfici, et rescripta quamvis rara non spernere. Saluta obsequio meo sanctum fratrem Paulinianum, et omnes fratres qui tecum ac de te in Domino gaudent. Memor nostri exaudiaris a Domino in omni sancto desiderio tuo, domine charissime et desideratissime, et honorande in Christo frater. EPISTOLA LXVIII. Hieronymus Augustino, jam accepta epistola quae continet quaestionem de mendacio officioso, sed dubitans etiamnum an sit Augustini, negat se responsurum nisi sit certus de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere sancto, ac beatissimo papae AUGUSTINO, HIERONYMUS, in Christo salutem. 1. In ipso profectionis articulo, sancti filii nostri Asterii hypodiaconi, necessarii mei, Beatitudinis tuae litterae supervenerunt, quibus satisfacis te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc nec ego factum audieram; sed epistolae cujusdam, quasi ad me",
          "candidate_score": 0.625589,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_14_16",
          "bdc_text": "Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est . Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen . Helvetica frugalitate omnes nostrę mensae delitias commutare .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_754",
          "psc_text": "contemneretur. Itaque ut simpliciter fatear, legi haec omnia, et in mente mea plurima coacervans, accito notario, vel mea, vel aliena dictavi, nec ordinis, nec verborum interdum, nec sensuum memor. Jam Domini misericordiae est, ne per imperitiam nostram ab aliis bene dicta dispereant, et non placeant inter extraneos, quae placent inter suos. » Si quid igitur reprehensione dignum putaveras in explanatione nostra, eruditionis tuae fuerat quaerere utrum ea quae scripsimus haberentur in graecis, ut, si illi non dixissent, tunc meam proprie sententiam condemnares; praesertim cum libere in praefatione confessus sim, Origenis commentarios me esse secutum, et vel mea vel aliena dictasse, et in fine ejusdem capituli quod reprehendis, scripserim: « Si cui iste non placet sensus, quo nec Petrus peccasse, nec Paulus procaciter ostenditur arguisse majorem; debet exponere, qua consequentia Paulus in altero reprehendat quod ipse commisit. » Ex quo ostendi, me non ex definito id defendere, quod in graecis legeram,",
          "candidate_score": 0.624469,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_20_22",
          "bdc_text": "vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4214",
          "psc_text": "debere in habitu ornato; aurique circumpositio, et intortio crinium, et caetera hujusmodi quae vel ad inanem pompam vel ad illecebram formae adhiberi solent, merito reprehensa sunt (I Tim. II, 9). Sed est quidam pro modulo personae habitus matronalis a viduali veste distinctus, qui potest fidelibus conjugatis salva religionis observantia convenire. Hunc te maritus si deponere noluit, ne te velut viduam illo vivente jactares, puto quia non fuerat in hac re usque ad dissensionis scandalum perducendus, magis inobedientiae malo, quam ullius abstinentiae bono. Quid enim est absurdius, quam mulierem de humili veste viro superbire, cui te potius expediret obtemperare candidis moribus, quam nigellis vestibus repugnare? Quia etsi te indumentum monachae delectabat, etiam hoc gratius posset marito observato exoratoque sumi, quam illo inconsulto contemptoque praesumi. Quod si omnino non sineret, quid tuo proposito deperiret? Absit ut hinc displiceres Deo, quod conjuge tuo nondum defuncto, non induereris sicut Anna, sed sicut Susanna. 10.",
          "candidate_score": 0.623261,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_21_23",
          "bdc_text": "Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto . Verno tempore res meas melius se habituras spero . Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4214",
          "psc_text": "debere in habitu ornato; aurique circumpositio, et intortio crinium, et caetera hujusmodi quae vel ad inanem pompam vel ad illecebram formae adhiberi solent, merito reprehensa sunt (I Tim. II, 9). Sed est quidam pro modulo personae habitus matronalis a viduali veste distinctus, qui potest fidelibus conjugatis salva religionis observantia convenire. Hunc te maritus si deponere noluit, ne te velut viduam illo vivente jactares, puto quia non fuerat in hac re usque ad dissensionis scandalum perducendus, magis inobedientiae malo, quam ullius abstinentiae bono. Quid enim est absurdius, quam mulierem de humili veste viro superbire, cui te potius expediret obtemperare candidis moribus, quam nigellis vestibus repugnare? Quia etsi te indumentum monachae delectabat, etiam hoc gratius posset marito observato exoratoque sumi, quam illo inconsulto contemptoque praesumi. Quod si omnino non sineret, quid tuo proposito deperiret? Absit ut hinc displiceres Deo, quod conjuge tuo nondum defuncto, non induereris sicut Anna, sed sicut Susanna. 10.",
          "candidate_score": 0.622908,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_25",
          "bdc_text": "nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_513",
          "psc_text": "epistolam praenotavi; quod in tuam contumeliam fecisse videar, si non ita mihi abs te ut rescribatur exspecto. De Carthaginensi promissione tua vel nostra instantia, quid multa commemorem? Quomodolibet ea gesserimus, transierint, ne quod restat impediant. Nunc excusatio, nisi fallor, nulla est adjuvante Domino; ambo in Numidia sumus, et nobis loco terrarum invicem propinquamus. Rumor ad me detulit, adhuc te velle mecum disputando experiri de quaestione, quae nostram dirimit communionem. Vide quam breviter omnes auferantur ambages, ad hanc epistolam responde, si placet, et fortasse sufficiet, non solum nobis, sed et eis qui nos audire desiderant; aut si non sufficiet, scripta atque rescripta, donec sufficiant, repetantur. Quid enim nobis commodius poterit exhibere urbium, quas incolimus, tanta vicinitas? Ego enim statui nihil de hac re agere vobiscum, nisi per litteras, vel ne cui nostrum de memoria, quod dicitur elabatur, vel ne fraudentur talium studiosi, qui forte interesse non possunt. Soletis de praeteritis rebus",
          "candidate_score": 0.621923,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_32_34",
          "bdc_text": "vocant ; eam omnes cum maxime laudent , tibi misissem , si venalem invenire potuissem . Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3573",
          "psc_text": "Domino illustri et merito praestantissimo, atque in Christi dilectione charissimo filio VALERIO, AUGUSTINUS, in Domino salutem. 1. Cum diu moleste haberem quod aliquoties scripserim, et nulla tuae Sublimitatis rescripta meruerim, repente epistolas tres tuae Benignitatis accepi: unam non ad me solum datam per coepiscopum meum Vindemialem, et non longe post per compresbyterum Firmum duas; qui vir sanctus, nobisque, ut ab illo scire potuisti, familiarissima charitate conjunctus, multa nobiscum de tua excellentia colloquendo, et veraciter insinuando qualem et in Christi visceribus noverit, non solum eas quas memoratus episcopus, vel quas ipse attulit, sed etiam illas quas non accepisse querebamur, litteras vicit. Et ideo de te narratio ejus suavior nobis erat, quia ea dicebat quae ipse non posses, ne quidem me inquirente, rescribere, ne tuarum laudum, quod sancta Scriptura prohibet (Prov. XXVII, 2), fieres praedicator. Quanquam et ego verear haec ad te scribere, ne suspicionem adulantis incurram, domine illustris et merito praestantissime,",
          "candidate_score": 0.621581,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_32_34",
          "bdc_text": "vocant ; eam omnes cum maxime laudent , tibi misissem , si venalem invenire potuissem . Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_123",
          "psc_text": "mihi auferre non possum. 9. Haec propterea scripsi, ut si tuae Sanctitati jam non sunt necessaria, sive quod plura hujusmodi ipse cogites atque utiliora, sive quod tuae Sanctitati medicina ista non opus sit, mala tamen mea nota sint tibi, sciasque unde pro mea infirmitate Deum rogare digneris: quod ut impensissime facias, obsecro per humanitatem illius qui praeceptum dedit ut invicem onera nostra portemus. Multa sunt quae de vita nostra et conversatione deflerem, quae nollem per litteras ad te venire, si inter cor meum et cor tuum ulla essent ministeria praeter os meum et aures tuas. Si autem venerabilis nobis omniumque nostrum tota sinceritate charissimus, cujus in te vere fraternam cum praesens essem benignitatem studiumque perspexi, senex Saturninus dignatus fuerit, quando opportunum videbitur, ad nos venire, quidquid cum ejus Sanctitate, et spirituali affectu colloqui potuerimus, aut nihil, aut non multum distabit, ac si cum tua Dignatione id ageremus. Quod ut nobiscum",
          "candidate_score": 0.621032,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2319",
          "psc_text": "nostri Ruffini quae proxima occurrit, nunc rescripta persolvo: de littore namque Hipponensi profectus est. Et approbo misericordiae consilium quod tibi Dominus inspiravit, mihique insinuare dignatus es. Ipse et hoc adjuvet, ipse prosperet, qui jam curam nostram ex magna parte lenivit, quia pervectus et commendatus est charissimus homo, non solum bonis operibus, sed etiam sanctis orationibus tuis. 2. Litterae sane Venerationis tuae, ubi multa quaesiisti, et quaerenda admonuisti, et quaerendo docuisti, ad me pervenerunt. Sed quas ipse continuo rescripsi per homines eorumdem sanctorum solatiorum nostrorum, sicut his tuis recentioribus comperi, non sunt redditae Venerationi tuae. In quibus quidem, quatenus ad interrogata responderim, recolere non valui; nec earum exemplum cum requisiissem, ubi hoc possem recognoscere, inveni. Ad nonnulla tamen me respondisse certus omnino sum, et ideo non ad omnia, quia ut cito finirem, festinatio perlatoris urgebat. Simul etiam miseram, sicut jusseras, et illius epistolae exemplum, quam tuae Charitati apud Carthaginem de corporum",
          "candidate_score": 0.620351,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_45",
          "psc_text": "vivere liceat. Magnum crimen, et, nisi falsum esset, periculosissimum. Sed cum probabilis ratio demonstrare videatur, hic nos potius quam Carthagini, vel etiam ruri, ex sententia posse degere, quid tecum agam, mi Nebridi, prorsus incertus sum. Mittaturne ad te accommodissimum tibi vehiculum? nam basterna innoxie te vehi posse noster Lucinianus auctor est. At matrem cogito, ut quae absentiam sani non ferebat, imbecilli multo minus esse laturam. Veniamne ipse ad vos? At hic sunt qui nec venire mecum queant, et quos deserere nefas putem. Tu enim potes et apud tuam mentem suaviter habitare; ii vero ut idem possint, satagitur. Eamne crebro et redeam, et nunc tecum, nunc cum ipsis sim? At hoc neque simul, neque ex sententia vivere est. Non enim brevis est via, sed tanta omnino, cujus peragendae negotium saepe suscipere, non sit ad optatum otium pervenisse. Huc accedit infirmitas corporis, qua ego quoque, ut nosti, non valeo quod volo, nisi",
          "candidate_score": 0.617265,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_31_33",
          "bdc_text": "Jahrhunderts 50 ) . vocant ; eam omnes cum maxime laudent , tibi misissem , si venalem invenire potuissem .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1798",
          "psc_text": "ne capiamur, alia sic ferimus ne frangamur, et secundum praecepta divina in omnibus gratias agimus ei, de quo dicimus: Benedicam Dominum in omni tempore; semper laus ejus in ore meo (Psal. XXXIII, 2); et, Bonum est mihi quod humiliasti me, ut discam justificationes tuas (Psal. CXVIII, 71). Neque enim revera, si fallacis prosperitatis semper hic tranquillitas arrideret, anima humana portum illum verae certaeque securitatis appeteret, domina insignis et merito illustris, et praestantissima filia. Reddens itaque debitum Praestantiae tuae salutationis obsequium, agensque gratias quod salutis nostrae religiosissimam curam geris, posco tibi a Domino futurae vitae praemia, praesentisque solaria; omniumque vestrum, in quorum cordibus per fidem habitat Christus, me dilectioni orationique commendo. Et alia manu: Deus verus et verax veraciter consoletur cor tuum, et protegat salutem tuam, domina insignis et merito illustris, ac praestantissima filia. EPISTOLA CXXXII. Augustinus Volusiano, exhortans illum ut sacrarum scripturarum lectioni vacet, sibique rescribat si quid in eis",
          "candidate_score": 0.617015,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_31_33",
          "bdc_text": "Jahrhunderts 50 ) . vocant ; eam omnes cum maxime laudent , tibi misissem , si venalem invenire potuissem .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1793",
          "psc_text": "Quapropter si se omnis anima intelligat in hoc saeculo destitutam atque desolatam, quamdiu peregrinatur a Domino, profecto quamdam viduitatem suam Deo defensori assidua et impensissima precatione commendat. Ora ergo ut vidua Christi, nondum habens ejus conspectum, cujus precaris auxilium. Et licet sis ditissima, sicut pauper ora: nondum enim veras futuri saeculi divitias habes, ubi nulla damna formides. Licet habeas filios et nepotes, numerosamque familiam, quod et supra dictum est, sicut desolata ora: incerta sunt enim omnia temporalia, etiam usque in finem vitae hujus in nostram consolationem mansura. Tu autem si ea quae sursum sunt quaeris et sapis, aeterna et certa desideras, quae quamdiu nondum habes, etiam salvis omnibus atque obsequentibus tuis, tanquam desolatam deputare te debes. Et si tu, profecto etiam tuo exemplo religiosissima nurus tua, et aliae sanctae viduae virginesque sub vestra cura securius constitutae: quanto enim magis domum vestram pie tractatis, tanto impensius orationibus instare debetis, rerum praesentium",
          "candidate_score": 0.616773,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_105",
          "psc_text": "quid desit instructioni tuae. Tam multa autem sunt, ut facilius possim enumerare quae habeam, quam quae habere desidero. Auderem enim dicere, scire me, et plena fide retinere quid pertineat ad salutem nostram. Sed hoc ipsum quomodo ministrem ad salutem aliorum, non quaerens quod mihi utile est, sed quod multis, ut salvi fiant? Et sunt fortasse aliqua, imo non est dubitandum esse, in sanctis Libris conscripta consilia, quibus cognitis et apprehensis possit homo Dei rebus ecclesiasticis ordinatioribus ministrare, aut certe inter manus iniquorum vel vivere conscientia saniore, vel mori, ut illa vita non amittatur, cui uni christiana corda humilia et mansueta suspirant. Quomodo autem hoc fieri potest, nisi quemadmodum ipse Dominus dicit, petendo, quaerendo, pulsando; id est orando, legendo, plangendo? Ad quod negotium mihi parvum tempus velut usque ad Pascha impetrare volui per fratres a tua sincerissima et venerabili charitate, et nunc per has preces volo. 5. Quid enim responsurus sum",
          "candidate_score": 0.616324,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1565",
          "psc_text": "libris tuis valde sum tuo delectatus ingenio. Proinde volui ut quaedam nostra opuscula, quae arbitratus sum tibi esse necessaria, non procul a nobis positus, sed potius apud nos legeres, ut ea quae forte minus intellexisses, non difficulter praesens interrogares, atque ex nostra sermocinatione mutuoque colloquio, quantum Dominus et nobis promere, et tibi capere tribuisset, quid in libris tuis emendandum esset, ipse cognosceres, ipse emendares. Ejus quippe es facultatis, ut possis ea quae senseris explicare; ejus porro probitatis et humilitatis, ut merearis vera sentire. Et nunc in eadem sum, quae nec tibi debet displicere, sententia; unde te nuper admonui ut in his quae a nobis elaborata apud te legis, signa facias ad ea loca quae te movent, et cum his ad me venias, et de singulis quaeras. Nondum quae fecisti exhortor ut facias. Recte quippe verecundareris, ac te pigeret id agere, si vel semel voluisses, et me difficilem reperisses. Illud quoque",
          "candidate_score": 0.615585,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_25",
          "bdc_text": "nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3590",
          "psc_text": "scriptum meum, ubi res obscurissima tantummodo legitur inquisita, sine illius rescripto, ubi forsitan apparebit inventum, emanarit, latius pergat, perveniat etiam ad illos, qui comparantes, ut ait Apostolus, semetipsos sibimetipsis (II Cor. X, 12), non intelligunt quo animo a nobis fiat, quod ipsi eo animo facere nesciunt; et voluntatem meam erga honorandum pro suis ingentibus meritis dilectissimum amicum, non sicut eam vident, quando nec vident, sed sicut eis libitum est, et sicut odio suo dictante suspicantur, exponent: quod profecto, quantum in nobis est, cavere debemus. 6. At si forte quod per nos innotescere nolumus, etiam invitis nobis, eis, quibus nolumus innotuerit; quid restabit, nisi aequo animo habere Domini voluntatem? Neque enim hoc scribere ad quemquam deberem, quod semper latere voluissem. Nam si, quod absit, aliquo vel casu, vel necessitate nunquam ille rescripserit; procul dubio nostra consultatio, quam ad eum misimus, quandoque manifestabitur. Nec inutilis legentibus erit: quia etsi non illa invenient",
          "candidate_score": 0.615429,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_35",
          "bdc_text": "Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3836",
          "psc_text": "accepisti? Si autem accepisti, cave ne glorieris quasi non acceperis (I Cor. IV, 7), hoc est, quasi ex te ipso habere potueris. Sciens autem unde acceperis, ab illo pete ut perficiatur, a quo datum est ut inciperetur. Cum timore itaque et tremore tuam salutem operare. Deus est enim qui operatur in te et velle, et perficere, pro bona voluntate (Philipp. II, 12, 13): quoniam praeparatur voluntas a Domino (Prov. VIII, 35, sec. LXX), atque ab ipso gressus hominis diriguntur, et viam ejus volet (Psal. XXXVI, 23). Haec cogitatio sancta servabit te, ut sapientia tua pietas sit; id est, ut ex Deo sis bonus, et Christi gratiae non ingratus. 4. Desiderant te parentes tui, fideliter congratulantes meliori spei tuae quam in Domino habere coepisti. Nos autem te sive absentem corpore sive praesentem, in uno spiritu habere cupimus, per quem diffunditur charitas in cordibus nostris, ut quolibet loco fuerit caro nostra, nullo",
          "candidate_score": 0.61449,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3845",
          "psc_text": "ne pereat anima tua, non facile tibi quisquam consulit; non quia desunt qui hoc faciant, sed quia difficile est invenire quando tecum ista possunt loqui. Nam et ego semper desideravi, et nunquam inveni locum vel tempus, ut agerem tecum quod me agere oportebat cum homine quem multum diligo in Christo. Scis autem qualem me apud Hipponem videris, quando ad me venire dignatus es, quia vix loquebar, imbecillitate corporis fatigatus. Nunc ergo, fili, audi me, saltem per litteras tibi sermocinantem, quas in periculis tuis nunquam tibi mittere potui, periculum cogitans perlatoris, et cavens ne ad eos ad quos nollem, mea epistola perveniret. Unde peto ut ignoscas, si me putas plus timuisse quam debui: tamen dixi quod timui. 3. Audi ergo me, imo Dominum Deum nostrum per ministerium infirmitatis meae. Recole qualis fueris, adhuc in corpore constituta religiosae memoriae priore conjuge tua, et recenti ejus obitu quomodo tibi vanitas saeculi hujus horruerit,",
          "candidate_score": 0.614114,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3969",
          "psc_text": "presbytero, ad tuam Beatitudinem deferenda; quae, ut vir memoratus affirmat, ad alleviationem doloris et morbi curationem non parum proficient. EPISTOLA CCXXXI. Augustinus Dario, declarans se ipsius litteris summopere delectatum, et quare; ubi multa obiter de humanae laudis amore dicit: mittitque ipsi Confessionum libros et alia quaedam sua opuscula. AUGUSTINUS servus Christi membrorumque Christi, DARIO filio membro Christi, in ipso salutem. 1. Quod acceperim libenter litteras tuas, mea rescripta indicio esse voluisti. Ecce rescribo, et tamen rescriptis hoc indicare non possum, vel istis, vel quibuslibet aliis, sive breviter, sive prolixissime scribam: neque enim aut paucis aut multis verbis indicari potest quod indicari verbis non potest. Et ego quidem parum eloquor, etsi multum loquar: sed nulli eloquenti omnino concesserim, ut qualicumque et quantacumque epistola sua affectum explicet, quem fecit in mente tua, quod non possum ego, etsi eum possit ita in animo meo videre sicut ego. Restat ergo sic tibi indicare quod",
          "candidate_score": 0.613046,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3980",
          "psc_text": "si bene de me existimas, cogitas quantum me Christi lucra delectent. Jamvero quod te ipsum, qui, ut scribis, a parentibus, ab avis, et postrema usque gentis prole Christi jura percipere potuisti, tamen adversus gentiles ritus, ut nunquam alias, eisdem laboribus meis adjutum esse significas; parumne cogito quantum boni aliis, et quam multis, quam claris, et quam facile, quamque salubriter per illos caeteris quibus talia conveniunt, possint scripta nostra te commendante atque disseminante conferre? aut hoc cogitans possumne parvorum vel mediocrium gaudiorum jucunditate perfundi? 6. Quia igitur non potui verbis explicare quantam delectationem de tuis litteris ceperim, unde me delectaverint, dixi: jam quod nequivi satis dicere, id est, quantum delectaverint, tibi conjiciendum relinquo. Sume itaque, mi fili, sume, vir bone et non in superficie, sed in christiana charitate christiane; sume, inquam, libros, quos desiderasti, Confessionum mearum: ibi me inspice, ne me laudes ultra quam sum; ibi non aliis de me crede,",
          "candidate_score": 0.613034,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_25",
          "bdc_text": "nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_731",
          "psc_text": "collatione mutua vel doceremus aliqua, vel disceremus! Ego autem dico: Utinam saltem propinquis terrarum locis habitaremus; ut, si non possent misceri nostra colloquia, litterae possent esse crebriores! Nunc vero tanto locorum intervallo absumus a sensibus nostris, ut de illis verbis Apostoli ad Galatas, juvenem me ad tuam Sanctitatem scripsisse meminerim, et ecce jam senex, necdum rescripta meruerim, faciliusque ad te exemplaria epistolae meae pervenerint, nescio qua occasione praeveniente, quam ipsa epistola me curante. Homo enim qui eam tunc acceperat, nec ad te pertulerit, nec ad me retulerit. Tantae autem mihi in litteris tuis, quae in manus nostras venire potuerunt, apparent res, ut nihil studiorum meorum mallem, si possem, quam inhaerere lateri tuo. Quod ego quia non possum, aliquem nostrorum in Domino filiorum erudiendum nobis ad te mittere cogito, si etiam de hac re tua rescripta meruero. Nam neque in me tantum scientiae Scripturarum divinarum est, aut esse jam poterit, quantum",
          "candidate_score": 0.612767,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_690",
          "psc_text": "noveris; Deum nostrum testor, hoc me non fecisse. Sed si forte aliqua in aliquibus scriptis meis reperiuntur, in quibus aliter aliquid quam tu sensisse reperiar, non contra te dictum, sed quod mihi videbatur a me scriptum esse, puto te debere cognoscere; aut si cognosci non potest, credere. Ita sane hoc dixerim, ut ego non tantum paratissimus sim, si quid te in meis scriptis moverit, fraterne accipere quid contra sentias, aut de correctione mea, aut de ipsa tua benevolentia gavisurus; verum etiam hoc a te postulem, et flagitem. 3. O si licuisset, etsi non cohabitante, saltem vicino te in Domino perfrui ad crebrum et dulce colloquium! Sed quia id non est datum, peto ut hoc ipsum, quod in Domino quam possumus simul sumus, conservari studeas, et augeri ac perfici, et rescripta quamvis rara non spernere. Saluta obsequio meo sanctum fratrem Paulinianum, et omnes fratres qui tecum ac de te in Domino",
          "candidate_score": 0.61206,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3878",
          "psc_text": "Nunc enim ab Alypio se urgeri dicit, ut posterioribus Juliani libris respondeat. Domino sinceriter dilectissimo, fratri et condiacono QUODVULTDEO, AUGUSTINUS episcopus. 1. Cum mihi haec scribendi offerretur occasio per Fussalensem presbyterum, quem commendo charitati tuae, recensui epistolam tuam, in qua petis ut de haeresibus quae oriri potuerunt ex quo Domini in carne nuntiari coepit adventus, aliquid scriberem. Hoc autem feci, ut viderem utrum jam deberem opus ipsum aggredi, et inde tibi aliquid mittere; ubi considerares tanto esse difficilius, quanto vis effici brevius. Sed ne hoc quidem potui, talibus curis supervenientibus impeditus, a quibus omnino dissimulare non possem: nam me et ab eo quod habebam in manibus, averterunt. 2. Hoc autem est, ubi respondeo libris Juliani, quos octo edidit post illos quatuor quibus ante respondi. Hos enim cum Romae accepisset frater Alypius, nondum omnes descripserat, cum oblatam occasionem noluit praeterire, per quam mihi quinque transmisit; promittens alios tres cito se esse",
          "candidate_score": 0.61206,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3845",
          "psc_text": "ne pereat anima tua, non facile tibi quisquam consulit; non quia desunt qui hoc faciant, sed quia difficile est invenire quando tecum ista possunt loqui. Nam et ego semper desideravi, et nunquam inveni locum vel tempus, ut agerem tecum quod me agere oportebat cum homine quem multum diligo in Christo. Scis autem qualem me apud Hipponem videris, quando ad me venire dignatus es, quia vix loquebar, imbecillitate corporis fatigatus. Nunc ergo, fili, audi me, saltem per litteras tibi sermocinantem, quas in periculis tuis nunquam tibi mittere potui, periculum cogitans perlatoris, et cavens ne ad eos ad quos nollem, mea epistola perveniret. Unde peto ut ignoscas, si me putas plus timuisse quam debui: tamen dixi quod timui. 3. Audi ergo me, imo Dominum Deum nostrum per ministerium infirmitatis meae. Recole qualis fueris, adhuc in corpore constituta religiosae memoriae priore conjuge tua, et recenti ejus obitu quomodo tibi vanitas saeculi hujus horruerit,",
          "candidate_score": 0.611937,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4144",
          "psc_text": "me videre noluisti. Deus tibi ignoscat. Quid enim aliud tibi dicam, nisi quod ipse novit quia cupio? sed scio quia nisi te correxeris, ille justus est. Cum autem tibi parcis, et mihi parcis: neque enim tam miser sum et alienus a visceribus Christi, ut non gravissimo vulnere feriatur cor meum, quando sic agunt, quos in ejus Evangelio genui. 3. Iterum dicturus es: Non eis jussi ut darent Ponticano. Respondetur tibi: Sed jussisti ut servirent Ponticano; nec possent distinguere quousque servirent, et quousque non servirent, maxime cum ea peteret quae se debere sciebant. Tuas autem litteras habere debuerunt, quas proferrent actori, si te nolente exigebat, et relegerent ei non se debere dare, nisi cum tuas litteras accepissent. Nam si verbo aliquando jussisti ne actori aliquid darent, multum est ut meminerint; multum est ut tu ipse memineris an vere jusseris, an ipsis jusseris, an aliis, an omnibus: maxime quia etiam nunc alteri",
          "candidate_score": 0.611921,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1484",
          "psc_text": "Hoc loco vero exarsi ad rescribendum tibi: hoc enim languore animi tui penetrasti mihi pectus, et irrupisti in curas meas, ut dissimulare non possem, quantum me Deus adjuvaret, mederi tibi; non ut de tuis quaestionibus enodandis explicandisque cogitarem, sed ut felicitatem tuam pendentem ex linguis hominum atque nutantem a tam infelici retinaculo abrumperem, et cuidam sedi omnino inconcussae stabilique religarem. Tune, o Dioscore, nec Persium tuum respicis insultantem tibi contorto versiculo, sed plane puerile caput, si sensus adsit, idoneo colapho contundentem atque coercentem: Scire tuum nihil est, nisi te scire hoc sciat alter? (Persius Satyra 1.) Tot, ut superius dixi, legisti dialogos, tot philosophorum altercationibus cor inseruisti. Dic mihi quis eorum finem actionum suarum constituerit in fama vulgi, aut in lingua hominum vel bonorum atque sapientium. Tu autem, et quod magis pudendum est, jam navigaturus, satis praeclare te in Africa profecisse testaris, cum aliam ob causam te oneri non esse",
          "candidate_score": 0.610955,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3591",
          "psc_text": "quid restabit, nisi aequo animo habere Domini voluntatem? Neque enim hoc scribere ad quemquam deberem, quod semper latere voluissem. Nam si, quod absit, aliquo vel casu, vel necessitate nunquam ille rescripserit; procul dubio nostra consultatio, quam ad eum misimus, quandoque manifestabitur. Nec inutilis legentibus erit: quia etsi non illa invenient quae requirunt, invenient certe quemadmodum sint inquirenda nec temere affirmanda quae nesciunt; et secundum ea quae ibi legerint, consulere etiam ipsi quos poterint, studiosa charitate, non discordiosa contentione curabunt; donec aut id quod volunt reperiant, aut ipsa inquisitione aciem mentis exerceant, ut ulterius inquirendum non esse cognoscant. Nunc tamen quamdiu jam consulti amici nondum est desperanda responsio, edendam non esse consultationem nostram, quantum quidem in nobis est, puto quod persuaserim dilectioni tuae: quanquam et ipse non eam solam poposceris, sed adjunctam etiam ejus quem consului, responsionem tibi desideraveris mitti; quod utique facerem, si haberem. Si autem, ut verbis tuae Sanctitatis",
          "candidate_score": 0.610513,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1806",
          "psc_text": "in quo inveniendo noluisti adhibere tortorem. 3. Postremo pro Ecclesiae utilitate missus es. Hoc Ecclesiae catholicae, aut, ut modum dispensationis meae non supergredi videar, hoc Ecclesiae ad Hipponensium-Regiorum dioecesim pertinenti prodesse, hoc expedire contestor. Si non audis amicum petentem, audi episcopum consulentem. Quamvis quoniam christiano loquor, maxime in tali causa, non arroganter dixerim, audire te episcopum convenit jubentem, domine eximie et merito insignis, atque charissime fili. Unde scio quidem causas ecclesiasticas Excellentiae tuae potissimum injunctas, sed quia credo istam curam ad virum clarissimum atque spectabilem proconsulem pertinere, ad eum quoque litteras dedi; quas rego ut ipse illi tradere et allegare, si opus est, non graveris: atque ambos obsecro, ne importunam arbitremini, vel intercessionem, vel suggestionem, vel sollicitudinem nostram; et passiones catholicorum servorum Dei, quae infirmis ad aedificationem spiritualem utiles esse debent, haud reciproca inimicorum, a quibus passi sunt, poena decoloretis, sed potius refracta judiciaria severitate, et vestram fidem, quia filii",
          "candidate_score": 0.610056,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_15",
          "bdc_text": "Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3924",
          "psc_text": "confidimus, mereamur accipere. Nolo autem Sanctitas tua sic me arbitretur haec scribere, quasi de iis quae nunc edidisti, ego dubitem. Sufficiat mihi poena mea, quod a praesentiae tuae deliciis exsulatus, ubi salubribus tuis uberibus nutriebar, non solum absentia tua crucior, verum etiam pervicacia quorumdam, qui non tantum manifesta respuunt, sed etiam non intellecta reprehendunt. Caeterum hac suspicione in tantum careo, ut potius infirmitatem meam, qua tales parum patienter fero, notabilem putem. Qualiter autem ad haec consulendum judices, ut dixi, tuae sapientiae derelinquo. Nam ad me hoc pertinere credidi, pro ea quam Christo vel tibi debeo charitate, ut quae in quaestionem veniunt, non tacerem. Quidquid pro ea gratia quam in te pusilli cum magnis miramur, volueris aut valueris, gratissime accipiemus, tanquam a nobis charissima et reverendissima auctoritate decretum. Sane quia, urgente perlatore, timui ne vel non omnia, vel haec ipsa minus digne, conscius mearum virium, possem dirigere; egi cum viro, tum",
          "candidate_score": 0.609676,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_995",
          "psc_text": "apud eos quidquam valuisse tuas litteras. Cur autem non valuerint, non opus est scribere; sed mitte aliquem tuorum, vel domesticorum, vel amicorum, cujus hoc fidei possis injungere, qui non ad ea loca, sed ad nos primitus veniat illis omnino nescientibus, et nobiscum primitus consilio pertractato, quod agendum Domino adjuvante visum fuerit, agat. Neque enim tantum pro eis agimus cum hoc agimus, sed etiam pro nostris jam factis catholicis, quibus illorum vicinitas sic infesta est, ut contemni a nobis nullo modo possit. Et hoc quidem breviter scribere poteram; sed volui te habere aliquid litterarum nostrarum, quo rationem curae meae non solum ipse cognosceres, sed etiam cuicumque dissuadenti ne tuorum correctioni operam instanter impendas, nobisque detrahenti quod talia velimus, habeas quod respondeas. Quod si superfluo feci, quod jam ista vel didiceras, vel ipse cogitaveras, aut onerosus fui quod curis publicis tam occupato prolixam epistolam ingessi, peto des veniam, dum tamen quod suggessi",
          "candidate_score": 0.609425,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3844",
          "psc_text": "transitoria est, et quamdiu sit, semper incertum est; sed pro illa salute quam nobis promisit Christus: qui propterea hic exhonoratus atque crucifixus est, ut doceret nos bona hujus saeculi magis contemnere quam diligere, et hoc amare et sperare ab illo, quod in sua resurrectione monstravit. Resurrexit enim a mortuis, nec jam moritur, et mors ei ultra non dominabitur (Rom. VI, 9). 2. Scio non deesse homines qui te secundum vitam mundi hujus diligunt, et secundum ipsam tibi dant consilia, aliquando utilia, aliquando inutilia; quia homines sunt, et sicut possunt ad praesens sapiunt, nescientes quid contingat sequenti die. Secundum autem Deum ne pereat anima tua, non facile tibi quisquam consulit; non quia desunt qui hoc faciant, sed quia difficile est invenire quando tecum ista possunt loqui. Nam et ego semper desideravi, et nunquam inveni locum vel tempus, ut agerem tecum quod me agere oportebat cum homine quem multum diligo in Christo.",
          "candidate_score": 0.609204,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_25",
          "bdc_text": "nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_744",
          "psc_text": "inimicitias pervenisse; laetum erit, et multo majus ex inimicitiis talibus ad pristinam concordiam revertisse. EPISTOLA LXXIV. Augustinus Praesidium rogat ut superiorem epistolam curet Hieronymo reddendam, utque sibi eumdem suis etiam litteris placet. Domino beatissimo, et merito venerando fratri, et consacerdoti PRAESIDIO, AUGUSTINUS, in Domino salutem. 1. Sicut praesens rogavi Sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et compresbytero nostro Hieronymo mittere non graveris. Ut autem noverit Charitas tua quemadmodum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum, et mearum ad ipsum, et ad me ipsius, quibus lectis pro tua sancta prudentia facile videas et modum meum, quem servandum putavi, et motum ejus, quem non frustra timui. Aut si ego quod non debui, vel quomodo non debui, aliquid scripsi; non ad illum de me, sed ad me ipsum potius fraterna dilectione mitte sermonem, quo correctus petam ut ignoscat, si meam culpam ipse cognovero. EPISTOLA LXXV.",
          "candidate_score": 0.608841,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2387",
          "psc_text": "necesse commendandi alicujus gratia, cui hoc negare non possem intercessionis officio; quae solet nostra esse omnibus concedendi consuetudo, et quaedam, etiam importuna, non tamen improbanda, professio. Itaque feci: nam amicum meum commendavi benignitati tuae; a quo etiam sua rescripta jam sumpsi, agente gratias, quas et ipse ago. 3. Si quid autem de te mali existimarem, praesertim in ea causa quam etiam non expressam, tamen mihi tua epistola redolebat; absit ut ad te tale aliquid scriberem, ubi ullum vel mihi vel cuiquam beneficium postularem. Aut enim conticescerem, observans tempus ubi te possem habere praesentem; aut si litteris agendum putarem, illud potius agerem, et sic agerem, ut dolorem manifestare vix posses. Nam ideo post illius impiam crudelemque perfidiam (cui etiam per tuam nobiscum participatam sollicitudinem frustra vehementer institimus, ne illo cor nostrum dolore percelleret, suam vero conscientiam tanto scelere trucidaret), continuo sum a Carthagine profectus, occultato abscessu meo, ne tot ac tanti",
          "candidate_score": 0.607294,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_11",
          "bdc_text": "Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2849",
          "psc_text": "Firmum, anno praeterito, ob rem earum Ravennam, et inde Africam Siciliamque direximus, quem putamus jam in Africae partibus commorari. Sanctos tuo adhaerentes lateri, ut meo obsequio salutes, precor. Litteras quoque meas ad sanctum presbyterum Firmum direxi; quae si ad te venerint, ei dirigere non graveris. Incolumem te, et mei memorem, Christus Dominus custodiat, domine vere sancte, et beatissime papa. Et subter: Grandem latini sermonis in ista provincia notariorum patimur penuriam; et idcirco praeceptis tuis parere non possumus, maxime in editione Septuaginta, quae asteriscis verubusque dictincta est: pleraque enim prioris laboris, fraude cujusdam amisimus. EPISTOLA CLXXIII. Augustinus Donato, villae Mutugennae in dioecesi Hipponensi presbytero donatistae, qui jussus comprehendi et adduci ad ecclesiam, conatus est sibi vim inferre, suadet ut re sobrie perpensa resipiscat, docens pravam voluntatem recte cogi ad meliora. Donato presbytero partis Donati, AUGUSTINUS episcopus Ecclesiae catholicae. 1. Si posses videre dolorem cordis mei, et sollicitudinem pro salute tua, fortassis",
          "candidate_score": 0.606429,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_10",
          "bdc_text": "Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3924",
          "psc_text": "confidimus, mereamur accipere. Nolo autem Sanctitas tua sic me arbitretur haec scribere, quasi de iis quae nunc edidisti, ego dubitem. Sufficiat mihi poena mea, quod a praesentiae tuae deliciis exsulatus, ubi salubribus tuis uberibus nutriebar, non solum absentia tua crucior, verum etiam pervicacia quorumdam, qui non tantum manifesta respuunt, sed etiam non intellecta reprehendunt. Caeterum hac suspicione in tantum careo, ut potius infirmitatem meam, qua tales parum patienter fero, notabilem putem. Qualiter autem ad haec consulendum judices, ut dixi, tuae sapientiae derelinquo. Nam ad me hoc pertinere credidi, pro ea quam Christo vel tibi debeo charitate, ut quae in quaestionem veniunt, non tacerem. Quidquid pro ea gratia quam in te pusilli cum magnis miramur, volueris aut valueris, gratissime accipiemus, tanquam a nobis charissima et reverendissima auctoritate decretum. Sane quia, urgente perlatore, timui ne vel non omnia, vel haec ipsa minus digne, conscius mearum virium, possem dirigere; egi cum viro, tum",
          "candidate_score": 0.602271,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_19",
          "bdc_text": "Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ;",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_923",
          "psc_text": "utrique nostrum visum sit, cum illis resisteremus: vehementer exhorruit, et nobis hoc visum esse miratus est; nulla re alia permotus, nisi ipsa specie foeda non nostra, sed cujuslibet vita, ac moribus indignissima. 5. Proinde obsecro te ut epistolam quam eis communi nomine scripsi, subscriptam non differas mittere. Et si forte illic illud justum apertissime pervides, non cogantur infirmi modo discere quod ego nondum intelligo, ut hoc circa eos in hac causa servetur quod Dominus ait: Multa habeo vobis dicere, sed non potestis illa portare modo (Joan. XVI, 12). Tali quippe infirmitati parcens, etiam illud de tributo solvendo, ait, Ergo liberi sunt filii; sed ne scandalizemus eos, et caetera, quando Petrum misit, ut didrachmas quae tunc exigebantur solverent (Matth. XVII, 26). Noverat enim aliud jus, quo nihil tale debebat; sed eo jure tributum ei ille solvebat, quo jure diximus haeredem presbyteri Honorati successurum fuisse, si antequam rem suam vel donaret, vel",
          "candidate_score": 0.601723,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_10",
          "bdc_text": "Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1032",
          "psc_text": "insidiarum generibus gravibus graviter infestantes, si sic contemneremus et toleraremus, ut nihil omnino quod ad eos terrendos ac corrigendos valere posset, excogitaretur et ageretur a nobis, vere malum pro malo redderemus. Si enim quisquam inimicum suum periculosis febribus phreneticum factum, currere videret in praeceps, nonne tunc potius malum pro malo redderet, si eum sic currere permitteret, quam si corripiendum ligandumque curaret? Et tamen tunc ei molestissimus et adversissimus videretur, quando utilissimus et misericordissimus extitisset: sed plane salute reparata tanto uberius ei gratias ageret, quanto sibi eum minus pepercisse sensisset. O si possem tibi ostendere, ex ipsis Circumcellionibus quam multos jam catholicos manifestos habeamus, damnantes suam pristinam vitam, et miserabilem errorem quo se arbitrabantur pro Ecclesia Dei facere quidquid inquieta temeritate faciebant! qui tamen ad hanc sanitatem non perducerentur, nisi legum istarum quae tibi displicent, vinculis tanquam phrenetici ligarentur. Quid illud alterum genus morbi gravissimi eorum, qui turbulentam quidem audaciam non",
          "candidate_score": 0.600528,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_10",
          "bdc_text": "Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_640",
          "psc_text": "suadebit. Quantum autem te diligam, salubribusque studiis in rerum divinarum atque humanarum cognitione oblectari atque exerceri velim, credo quod optime intelligas. 2. Charitatem officii mei si non aspernaris, spero in ipsa fide christiana, et in moribus jam ita constitutae personae tuae congruis, tales te provectus habiturum, ut hujus fumi vel vaporis temporalis, quae vita humana dicitur, ultimum diem, quem nulli mortalium evitare conceditur, vel avidus vel securus vel certe non desperate sollicitus, non in vanitate erroris, sed in soliditate veritatis exspectes. Quam certum est enim tibi vivere te, tam sit certum doctrina salutari istam vitam quae in deliciis temporalibus agitur, in comparatione vitae aeternae quae nobis per Christum atque in Christo promittitur, non vitam sed mortem esse deputandam. Nullo modo autem dubitaverim de indole tua, quod ista consuetudine Donatistarum facillime te extrahes, si religiosissime ipsam christianam puritatem non parvipenderis. Quam inconcussis enim documentorum firmamentis error ille convincatur, non magnum est",
          "candidate_score": 0.596486,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_26",
          "bdc_text": "Varii apud nos sunt rumores , sed nihil certi habetur .",
          "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3196",
          "psc_text": "res sit ac transitoria, surdus non capit, surdaster non totum capit, atque in his qui audiunt cum pariter ei propinquant, tanto magis alius alio capit, quanto est acutioris, tanto autem minus, quanto est obtusioris auditus, cum ille non varie magis minusve insonet, sed in eo loco in quo sunt, omnibus aequaliter praesto sit; quanto excellentius Deus natura incorporea et immutabiliter viva, qui non sicut sonus per moras temporum tendi et dividi potest, nec spatio aerio tanquam loco suo indiget, ubi praesentibus praesto sit, sed aeterna stabilitate in seipso manens, totus adesse rebus omnibus potest, et singulis totus, quamvis in quibus habitat, habeant eum pro suae capacitatis diversitate, alii amplius, alii minus, quos ipse sibi dilectissimum templum gratia suae bonitatis aedifificat! 20. Et donationum quidem dictae sunt divisiones tanquam per partes et membra unius corporis, ubi et simul omnes unum templum, et singuli singula templa sumus; quia non est Deus in",
          "candidate_score": 0.583386,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 13,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2",
      "max_score": 0.667863,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3464",
          "psc_text": "fuit in vultu suo; bene illis erit cum vultu tuo. Quando vultum suum amaverunt, in sudore vultus sui panem manducaverunt (Gen. III, 19) . Redeant, et deterso sudore, finitis laboribus, pereunte gemitu, veniet illis facies tua abundans sufficientia. Nihil quaerent amplius, quia melius non habent; amplius non te deserent, nec deserentur a te. Etenim post resurrectionem de Domino quid dictum est? «Adimplebis me laetitia cum vultu tuo» (Psal. XV, 11) . Sine vultu suo non nobis daret laetitiam. Ad hoc purgamus vultum nostrum, ut gaudeamus ad vultum ipsius. «Filii» enim «Dei sumus, et nondum apparuit quid erimus: scimus quia cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est» (I Joan. III, 2) ; quia «inhabitabunt recti cum vultu tuo.» Putamusne cum vultu Patris, et non cum vultu Filii? an cum vultu Filii, et non cum vultu Patris? an unus quodammodo vultus Patris et Filii et Spiritus sancti? Videamus si",
          "candidate_score": 0.667863,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_35",
          "bdc_text": "Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_1067",
          "psc_text": "Es iniquus, esse debes justus: nunquam justitiam percepturus es, si adhuc tibi placet iniquitas. Contere illam in corde tuo, et munda; expelle illam de corde tuo, ubi vult habitare quem vis videre. Accedit ergo utcumque anima humana, interior homo recreatus ad imaginem Dei, quia creatus ad imaginem Dei; qui tanto erat longe factus, quanto ierat in dissimilitudinem. Non enim locorum intervallis acceditur ad Deum, aut receditur a Deo: dissimilis factus, longe recessisti; similis factus, proxime accedis. Vide quomodo nos vult accedere Dominus, faciens primo similes, ut accedamus. «Estote,» ait, «sicut Pater vester qui in coelis est, qui solem suum oriri facit super bonos et malos, et pluit super justos et injustos» (Matth. V, 45) . Disce diligere inimicum, si vis cavere inimicum. Inquantum autem in te charitas crescit, efficiens te et revocans te ad similitudinem Dei, pertendit usque ad inimicos; ut sis ei similis qui facit solem suum oriri, non",
          "candidate_score": 0.651365,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_37_39",
          "bdc_text": "et uxoriAnna , geb. Adlischwyler . tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 . ianuarii 1539 .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3917",
          "psc_text": "laetitia est in rebus saecularibus, sic gaudet, ut intus spiritualiter timeat, nec donet se corrumpendum felicitati, nec se det adversitati frangendum (hoc est enim flere tanquam non flentem, et gaudere tanquam non gaudentem): quisquis et si habet uxorem, ejus infirmitati compatiens, reddit, non exigit debitum; aut si propter propriam infirmitatem ducit uxorem, plangens potius quia sine uxore esse non potuit, quam gaudens quia duxit: quisquis vendit quod novit quia etsi maneret, beatum non faceret; quisquis quod emit, novit quia transiet; et de his omnibus etsi abundantibus, etsi circumfluentibus non praesumit, facitque ex eo quod habet, misericordiam cum eo qui non habet, ut et ipse accipiat quod non habet, ab illo qui omnia habet: quisquis talis est, securus exspectat diem novissimum, quia non est praeter arcam; jam inter ligna imputribilia computatur, ex quibus arca fabricatur (Gen. VI, 14) . Non ergo timeat venturum Dominum; sed speret, et desideret: non enim veniet",
          "candidate_score": 0.62424,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_7",
          "bdc_text": "negotiis non parum profuissent , si de nova profectione nostraDie Rede ist von der geplanten Reise nach Wittenberg ;",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3912",
          "psc_text": "credebas. Si ergo fidem excitaveris, et oculos ejus in novissima miseris, futurumque saeculum in quo gaudebimus post alterum Domini adventum, post judicium peractum, post traditum sanctis regnum coelorum, si illam vitam cogitaveris, et illius vitae negotium otiosum, de quo saepe locuti sumus, charissimi; non fluctuabit negotium nostrum, otiosum negotium plenum solius dulcedinis, nulla interpellatum molestia, nulla fatigatione sauciatum, nulla nube perturbatum. Negotium nostrum quod erit? Laudare Deum amare et laudare; laudare in amore, amare in laudibus. «Beati qui habitant in domo tua; in saecula saeculorum laudabunt te» (Psal. LXXXIII, 5) . Quare, nisi quia in saecula saeculorum amabunt te? Quare, nisi quia in saecula saeculorum videbunt te? Hoc ergo, fratres mei, quale spectaculum erit in visione Dei? Vident homines venatorem, et delectantur: vae miseris, si non se correxerint! Qui enim vident venatorem, et delectantur, videbunt Salvatorem, et contristabuntur. Quid illis miserius, quibus Salvator saluti non erit? Non ergo mirum quia",
          "candidate_score": 0.621104,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_4_6",
          "bdc_text": "Literas measHBBW VIII , Nr. 1206 . tam sero ad te pervenisse maxime doleo ; hę enim si citius ad te perlatę fuissent , et meis et sodalis meiMartin Peyer .",
          "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2494",
          "psc_text": "tamen ei nostrum deesse debuit ministerium, maxime id de me flagitantibus fratribus, quibus sum debitor hujus officii. Quod autem de alphabeto hebraeo, ubi octoni versus singulis subjacent litteris, atque ita Psalmus totus contexitur, nihil dixi, non sit mirum, quoniam nihil quod ad istum proprie pertineret inveni: non enim solus habet has litteras. Illud sane sciant qui hoc in graeca et latina scriptura, quoniam non illic servatum est, invenire non possunt, omnes octonos versus in hebraicis codicibus ab ea quae illis praeponitur, littera incipere; sicut nobis ab eis qui illas noverunt litteras, indicatum est. Quod multo diligentius factum est, quam nostri vel latine vel punice, quos abecedarios vocant psalmos, facere consueverunt. Non enim omnes versus donec claudatur periodus, sed solos primos ab eadem littera incipiunt, quam praeponunt. IN PSALMUM CXIX ENARRATIO. SERMO AD PLEBEM. 1. [«vers.» 1.] Brevis Psalmus est, et valde utilis, quem modo nobis cantatum audivimus, et cantando respondimus.",
          "candidate_score": 0.617886,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 14,
      "cf_id": "cf023",
      "work_id": "074_Theodoretus-Cyrensis_Philotheus-sive-Theophiles",
      "max_score": 0.667397,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "074_Theodoretus-Cyrensis_Philotheus-sive-Theophiles_window_176",
          "psc_text": "Dicebat enim Danielus (erat enim hoc illi nomen) me quoque praeclari ministerii hujus futurum socium. Vir autem ille divinus non est assensus ut hoc fieret, parentum meorum in me amorem considerans; saepe autem me genibus impositum uva aluit et pane. Nam cum mater fecisset periculum spiritalis ejus gratiae, jussit me semel in hebdomada decerpere illius benedictionem. Ejus autem habuit notitiam hac de causa: Morbus qui ei in alterum ex oculis incubuerat, visus est medicinae superare scientiam; nihil enim erat aut scriptum a veteribus, aut inventum ab iis qui fuere posterius, quod non morbo fuerit adhibitum. Postquam autem omnia probavit, et ostendit nullam afferre utilitatem, venit quaedam ei familiaris quae divinum virum ostendebat, et ab eo factum docebat miraculum. Dicebat enim uxorem ejus qui eo tempore tenebat clavum Orientis administrationis (erat autem is Pergamenus) cum ea in hunc morbum incidisset, eum ipsam curasse cum deprecatione esset usus et crucis signaculo. Audivit",
          "candidate_score": 0.667397,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17_19",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem . Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ;",
          "psc_chunk_id": "074_Theodoretus-Cyrensis_Philotheus-sive-Theophiles_window_87",
          "psc_text": "narrationem, hujus unius et solius meminero. Fuit quidam qui ad eum ventitabat, eum autem appellabant Sabinum, qui corpus consumpsit laboribus innumerabilibus. Neque enim panis, neque obsonii fuit alicujus particeps: cibus autem erat ei farina aqua madefacta. Consueverat autem is totum unius mensis miscere nutrimentum, ut situm contraheret, et tetrum odorem emitteret. Volebat autem hoc genere alimenti hebetare sui corporis appetitiones, et efficere ut fetore nutrimenti flaccesceret voluptas. Cum autem per se sic degeret, si quis ex familiaribus ad cum accederet, simpliciter et citra discrimen vescebatur iis quae apponebantur. Tantam autem divinitus gratiam acceperat, ut mulier quaedam Antiochena, cuique et genus et opes ingentes faciebant spiritus, ad eum accurrerit, et ei supplicarit ut opem ferret filiae quae vexabatur a daemone: In somnis enim, inquiebat, vidi quemdam jubentem ut huc accurrerem, et precibus praesidis monasterii salutem filii procurarem. Dicebat ergo is qui responsa dabat, non solere praesidem loqui cum mulieribus. Cum autem",
          "candidate_score": 0.662967,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "074_Theodoretus-Cyrensis_Philotheus-sive-Theophiles_window_176",
          "psc_text": "Dicebat enim Danielus (erat enim hoc illi nomen) me quoque praeclari ministerii hujus futurum socium. Vir autem ille divinus non est assensus ut hoc fieret, parentum meorum in me amorem considerans; saepe autem me genibus impositum uva aluit et pane. Nam cum mater fecisset periculum spiritalis ejus gratiae, jussit me semel in hebdomada decerpere illius benedictionem. Ejus autem habuit notitiam hac de causa: Morbus qui ei in alterum ex oculis incubuerat, visus est medicinae superare scientiam; nihil enim erat aut scriptum a veteribus, aut inventum ab iis qui fuere posterius, quod non morbo fuerit adhibitum. Postquam autem omnia probavit, et ostendit nullam afferre utilitatem, venit quaedam ei familiaris quae divinum virum ostendebat, et ab eo factum docebat miraculum. Dicebat enim uxorem ejus qui eo tempore tenebat clavum Orientis administrationis (erat autem is Pergamenus) cum ea in hunc morbum incidisset, eum ipsam curasse cum deprecatione esset usus et crucis signaculo. Audivit",
          "candidate_score": 0.653,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 15,
      "cf_id": "cf016",
      "work_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1",
      "max_score": 0.666819,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1340",
          "psc_text": "19 § 1 Qui sunt igitur oculi isti qui deficiunt in salutare dei? diximus oculmnoculum suppliciorum esse. qui praeuidens futura supplicia peccatorum gerendam adnuntiet paenitentiam. demonstrauit hunc oculum Baptista Iohannes dicens: generatio uiperarum, quis ostendit uobis fugere ab ira uentura ? § 2 facite ergo fructus dignos paenitentiae. ad IohanniIohannis? baptismum ueniebat qui habebat oculum suppliciorum, ad Christi autem baptismiunbaptismum uenit qui uidet gratiam; hic 6 Ps. 118, 123 7 Gen. 25, 23 9*Ezech. 20, 25 10*Esai. 45, 7 13*Matth. 19, 21 14*Matth. 10,38 19 cf. I Tim. 1,9 22 cap. 1-2.8-9 24∗Luc. 3, 7—8 1 pr. oculi om.NO hominis om.O interioris hominis av 2 uerbum dei 0 4 patientds Rml 5 dei om.O mouerej add. non N B ministerium M 10 deus] dominus AOR 11 qui R infirmioribus GM infirmis NOP Rm2av dare debuit Gv 12 perfecta praecepta dare 0 possunt AO, add. qucd si non faceret Tm2a 15",
          "candidate_score": 0.666819,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1559",
          "psc_text": "periculum et constricta laxare. ueniens medicus temptat omnia. explorat interna. et tu ergo conclusus animi femoreferuore aspice temet ipsum interiore oculo. morbi uis urget, feruet noxia conscientia, moles peccatorum premit, intercipiunt sensiunsensum mentis angustiae: cognosce te ipsum et orationis quaere medicinam, posce ut ueniat medicus ille qui descendit de caelo, qui maxime aegrotos requirit, sicut ipse ait: nonopus estsanis medicus, sed nishis qui male habent. habes uulnera? § 2 ne differas; non est apud eum ulla conperendinatio sanitatis. habes ulcera? ne timeas; uerbo, non ferro curare consueuit. aspice igitur illis oculis, quibus Dauid auxilium quaesiuit et meruit. 'leuaui', inquit, 'ocuIos meos ad montes, quaesiui unde mihi ueniret auxiiumauxilium, non inueni nisi a domino'. qui enim mundum condidit. tuetur accolas mu mundi. aspice ergo et semper aspice, quia iusti oculi semper ad dominum. cap. 3 § 1 Hoc monet te etiam Hieremias in Threnis sub hac ipsa littera dicens ad Hierusalem:",
          "candidate_score": 0.654355,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_192",
          "psc_text": "triduum ante non uiderat; simul oculus corporis animaeque sanatur, quia medicamentunimedicamentum ei medicus demonstrauerat ille de caelo, de quo scriptum est: misit uerbum suum et sanauit eos et ex omnibus infirmitatibus suis liberauit eos. non est medicus iste de terris, qui omnes curat infirmitates et populos integros sanat. § 2 mitte ergo, pater, medicum istum, ueniat uerbum tuum, aperiat oculos meos. et apostolorum oculi clausi erant, nisi eos Iesus aperuisset. denique duobus ex his euntibus in castellum, cui nomen Emmaus, cum interpretaretur scripturas et benediceret eos, aperti sunt, inquit, oculi eorum et cognouerunt eum. ergo nisi Iesus aperuisset nobis oculos, nemo uidisset; nisi Iesus sustulisset uelamen, nulli euangelii gratia refulsisset. et Petrus clausos habebat oculos et Iohannes clausos habebat et Iacobus clausos habebat. denique in monte grauati erant somno, sed excitati maiestatis fulgore diuinae oculos cordis sui aperuerunt. et quia siti in corpore plene uidere non poterant, obumbrauit eos nubes,",
          "candidate_score": 0.653797,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_881",
          "psc_text": "NPmlTa me NTa, om.AR 25 dicente Pml 26 recipient v, cf. Sabatier ad hunc locum me? istis oculis prophetae dicebantur 'uidentes', quia per reuelationem ea, quae erant abscondita, mente cernebant. cap. 9 § 1 Quid est oculos deficere? de corporalibus dicamus, ut intellegamus de spiritalibus. nonne, quando aliquem desideramus et speramus adfore, eo dirigimus oculos, unde speramus esse uenturum? itaque intenti diu cotidiana expectatione deficimus. sic Anna circumspieienscircumspiciens in uiam sollicitis aduentum filii explorabat excubiis. sic Dauid propheta currentem de proelio positis in turre exploratoribus interrogare de salute filii pater sedulus gestiebat. § 2 sic tenerae uxor aetatis de specula htoralilitorali mdelessaindefessa expectatione uiri praestolatur aduentum, ut, quamcumque nauem uiderit, illic putet coniugem nauigare metuatque, ne uidendi gratiam dilecti alius anteuertat nec ipsa possit prima dicere: 'uideo te, marite', sicut Anna dicebat ad filium: uideo te, fiifili, amodo § 3 libenter moriar, mortis uidelicet dolorem exoptati conspectus suauitate non sentiens.",
          "candidate_score": 0.652883,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13_15",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est . Nam cum apud te , quem solum patris loco mihi colendum puto , nihil cęlare ausim , certo scias me , quoad vixerim , frugaliori mensa acceptum minime fuisse , ita ut non raro exoptem cumcum über der Zeile nachgetragen .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1077",
          "psc_text": "O stola sapientiae Oante habuit O anteaMoy Hlernsalem quae in caclo sursum est. aecedimusaccedimus ergo ad patrem. § 3 offerimus illi epulas mitiores, patientiae cibos, misericordiae lenitatem, suauitatem intellectus. accipio benedictionem, praeripio fratri seniori gratiam spiritalem. uenit ille, irascitur, non inuenit quod accipiat; mater oceurritoccurrit et pio nos informat hortatu. residet penes me stola illa bonis intexta mandatis. cap. 16 § 1 Ab omni uia maligna prohibui pedes meos, ut custodiam uerba tua. uere dignus qui super seniores intellexerit, quandoquidem diuino est honoratus spiritu, ut seniores doceret non solum intellectus ueritatem, uerum etiam peccati fugam culpaeque cautelam. itaque cum fragilitas humana prona sit, ut ad imimiimum affectibus et currente uestigio feratur in uitium, docet quemadmodum uiae istius lubriciunlubricum, itineris huius anfractus uiantem implicare non possit. § 2 prohibui, inquit, pedes meos a maligna uia, hoc est ab istius saeculi nanitateuanitate, quia saeculum in maligno positum est. dubium quicquid est et",
          "candidate_score": 0.631727,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_23",
          "bdc_text": "Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_797",
          "psc_text": "Mm2N luce Mm2 22 est infirmum M est oni.NO 24 filiis M 25 qaoniam NTct cap. 19 § 1 Et nunc in reliqua uersiculi portione ait: da mihi intellectum, ut discam mandata tua. spiritalem igitur se esse cognoscens propheta petit gratiam spiritus sancti. etenim intellectum dari a domino et inter munera gratiarum primo constitui loco in apostolica lectione didicisti, quia unicuique datur manifestatio spiritus ad utilitatem, et in propheta primo loco sapientiae et intellectus spiritalis gratia postulatur. petitur ergo ut dei donum. deinde uide ordinem: d a mihi, inquit, intellectum, ut discam mandata tua. § 2 intellectus praemittitur, ut scientia sequatur; nam nisi quis HueuexerH, doctus esse non potentpoterit. aoctnnamdoctrinam igitur mtellectusintellectus facit, non memoria; nihil enim prodest multa legisse, nisi intellegas ipse quae legeris. et in apostolo post manifestationem spiritus sermonem scientiae legisti postea substitutum, ut scias intellectum memoriae praeferendum et illum posse habere scientiam, cui ante intellectus adfulserit.",
          "candidate_score": 0.627382,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_31_33",
          "bdc_text": "Jahrhunderts 50 ) . vocant ; eam omnes cum maxime laudent , tibi misissem , si venalem invenire potuissem .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_802",
          "psc_text": "Sequitur uersus secundus: qui timent te uidebunt me et laetabuntur, quia in uerba tua supersperaui. fortasse aliquibus uideatur hoc esse contrarium, quia iustus dicit: qui timent te uidebunt me et laetabuntur; multis enim iustus grauis est cum uidetur. denique in euangelio plerique dominum Iesum uidere non poterant, sicut Geraseni rogabant eum, ut abiret de regionibus eorum, et alii ei transitum denegabant, quando tamen per eos transire nolebat. § 2 unde puto quod, sicut illic Iudaicae forma impietatis exprimitur, ita hic ecclesiae gratia reueletur. prophetat enim totum orbem repienaum esse timore diuino et ideo quasi timentes deum sanctorum aicitdicit cogmtionecognitione laetanlaetari; qui enim uidet iustum et gaudet, etiam ipse uult esse iustus. pulchrum est enim ut in aliis delectetur, quod 4 ci. Matth. 13; 36 7Matth.5,3 8*Matth. 7,24 15.18 Ps. 118,74 21 cf. Luc. 8, 37 ef. Luc. 9, 52—53 dej. A 1 dari sibi OR 5 postulabat 0 postolabant Rml",
          "candidate_score": 0.616741,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_39_41",
          "bdc_text": "ianuarii 1539 . Rod . Gvalterus , tui observantissimus .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1060",
          "psc_text": "es tibi. de tuo pretio tracta, considera quid sis, quod nomen habeas, quudquid adquiras tibi: non agrum, non pecuniam, non gemmarum monilia, § 2 sed Christum Iesum, cui nulla possint pretia, nulla ornamenta conferri. adhibe tibi consiliarios Moysen Esaiam Hieremiam Petrum Paulum Iohannem, ipsum magnum consiliarium Iesum dei filium, ut adquiras patrem. cum his tractandum, cum his tota conferendum est tibi, tota meditandum die, sicut meditabatur Dauid et haec erat 5 ci Gal. 4, 4-5 12 cf. Hebr. 4, 12 24 cf. Esai. 9, 6 1 legiGMm1 2 ille AOv 3 enim orn.N 4 in om.GMm10Pm1Rm1 ueibo Pml 5 ideo om. NT 6 quo] quod GMmlNPR et om. MNOPR 8 iUi uulnus 0 ffle PmlRml 9 aurrexit Rv sarcire NPm1Rm1 10 subuculam Pm2 quod} quo GMNPm2Ta quem Ov pro om.GMNPRTa nomen Ta 11 distingat AR 12 uerbum dei N accutum G 13 per scriptum MNPm1 legis <m.N 15 fuco T",
          "candidate_score": 0.615549,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_6",
          "bdc_text": "hę enim si citius ad te perlatę fuissent , et meis et sodalis meiMartin Peyer .",
          "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_852",
          "psc_text": "MNTa prophetamque Pm1 28 exuont Rml suos delictorumque labe detersa uirtutum induant disciplinam. § 2 si autem ita legimus: conuertantur mihi, hoc est: quoniam exercebor in praeceptis tuis, [ut] mihi conuertantur, mihi iam non peccanti, iam non erranti. conuertantur, inquit, qui timentes te propriis renuntiauere peccatis, ut consortio iustorum propheta ad uberius prouehatur et ipse de ea gratia, quae in ipso est, plurimum conferat audientibus. conuertantur igitur iam non peccante me iusti ad iustum. de testimoniis autem puto iam non opus esse repetere, cum ante iam dictum sit. cap. 45 § 1 Sequitur uersus octauus: f iat cor meum in maculatum in iustificationibus tuis, ut non confundarconfundat . quanto excelsior est propheta uel munere prophetiae uel regni gratia, tanto magis sequitur humilitatem et docet quid nos debeamus imitari, eo quod propheta tantus inmaculatum cor fieri sibi deposcit. supra postulauit: cor mundum crea in me, deus. § 2 non dixit 'fac',",
          "candidate_score": 0.575248,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 16,
      "cf_id": "cf016",
      "work_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam",
      "max_score": 0.66668,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_134",
          "psc_text": "in terris; ut tu in coelis: ille alium locum in eo diversorio non habebat; ut tu plures haberes in coelestibus sedibus mansiones. Qui cum dives, inquit, esset, propter vos pauper factus est; ut illius inopia vos ditaremini (II Cor. VIII, 9) . Meum ergo paupertas illa patrimonium est; et infirmitas Domini mea est virtus. Maluit sibi egere, ut omnibus abundaret. Me illius infantiae vagientis abluunt fletus, mea lacrymae illae delicta laverunt. Plus igitur, Domine Jesu, injuriis tuis debeo quod redemptus sum, quam operibus quod creatus sum. Non prodesset nasci, nisi redimi profuisset. 42. Sed nemo intra usum corporis formam omnem divinitatis includat. Alia natura carnis est, alia divinitatis gloria. Propter te infirmitas, in se potentia: propter te inopia, in se opulentia. Noli hoc aestimare quod cernis, sed quod 1296 redimeris, agnosce. Quia in pannis est, vides: quia in coelis est, non vides: infantis audis vagitus, non audis bovis Dominum agnoscentis",
          "candidate_score": 0.66668,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_134",
          "psc_text": "in terris; ut tu in coelis: ille alium locum in eo diversorio non habebat; ut tu plures haberes in coelestibus sedibus mansiones. Qui cum dives, inquit, esset, propter vos pauper factus est; ut illius inopia vos ditaremini (II Cor. VIII, 9) . Meum ergo paupertas illa patrimonium est; et infirmitas Domini mea est virtus. Maluit sibi egere, ut omnibus abundaret. Me illius infantiae vagientis abluunt fletus, mea lacrymae illae delicta laverunt. Plus igitur, Domine Jesu, injuriis tuis debeo quod redemptus sum, quam operibus quod creatus sum. Non prodesset nasci, nisi redimi profuisset. 42. Sed nemo intra usum corporis formam omnem divinitatis includat. Alia natura carnis est, alia divinitatis gloria. Propter te infirmitas, in se potentia: propter te inopia, in se opulentia. Noli hoc aestimare quod cernis, sed quod 1296 redimeris, agnosce. Quia in pannis est, vides: quia in coelis est, non vides: infantis audis vagitus, non audis bovis Dominum agnoscentis",
          "candidate_score": 0.652025,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34_36",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam . Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe . Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_26",
          "psc_text": "tamen quando dixit ei Dominus: Tu me sequere (Joan. XXI, 22) , tulit crucem suam et secutus est Verbum, atque actionem subiit passionis. Sed fuerat in Petro, Andrea, Joanne, et caeteris apostolis et intentionis, et actionis aequalitas. . 9. Est autem nonnumquam plus in intentione quam in actione, aut plus in actione, quam in intentione; ut in Evangelio cernimus inter sanctam Mariam, et Martham fuisse distantiam. Alia enim Verbum audiebat: alia festinabat circa ministerium, quae stetit, et ait: Domine, non est tibi curae, quod dereliquit me soror mea solam ministrare. Dic ergo illi, ut me adjuvet. Et dixit illi Dominus: Martha, Martha . . . Maria optimam partem elegit, quae 1269 non auferetur ab ea (Luc. X, 40-42) . Ergo in altera intentionis studium, in altera actionis ministerium redundabat: utrique tamen utriusque virtutis studium suppetebat. Siquidem et Martha, nisi audisset Verbum, ministerium non subiisset, cujus actio intentionis indicium est: et",
          "candidate_score": 0.645689,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_17",
          "bdc_text": "Ad mensuram enim bibendum est , cum singulis singula tantum apponantur pocula eaque minima semelque tantum repleta , quod ego curarem minime , si huius soli aquam ferre possem .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1035",
          "psc_text": "nisi mensura perfectior? Non mediocres qui mensuram habent. Denique Dominus: Mensuram, inquit, bonam commotam, superfluentem dabunt vobis (Luc. VI, 38) . 48. Nam de aqua quid loquar? Super aquam ante ipsos mundi natales sanctus, ut legitur, Spiritus ferebatur (Gen. I, 2). O aqua, quae humano aspersum sanguine, ut praesentium lavacrorum figura praecederet, orbem terrarum lavisti! O aqua, quae sacramentum Christi esse meruisti, quae lavas omnia, nec lavaris! Tu incipis prima, tu comples perfecta mysteria. A te principium, in te finis: vel potius tu facis ut finem nesciamus. Per te fetor tabidae carnis aboletur, et pereuntia situ viscera asperso sale, in multam servantur aetatem. Per te arentibus aestu corporibus dulcis ad gratiam, salutaris ad vitam, suavis ad voluptatem potus infunditur. Tu nomen prophetis et apostolis, tu nomen Salvatori dedisti: illi nubes coeli (Esai. LX, 8), illi sal mundi (Matth. V, 13), iste fons vitae est (Joan. VII, 38). Quae montibus pressa",
          "candidate_score": 0.636535,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_18_20",
          "bdc_text": "Cibi , quibus cibamur , lautissimi sunt , olera et rapae . Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ; vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_165",
          "psc_text": "in spiritu fervens vigeat affectus, et ad omne accingamur obsequium coelestium praeceptorum, devotione mentis intenti, atque apparatu corporis expediti. . 71. Cibus quoque propheticus index officii, nuntiusque mysterii est. Quid enim tam otiosum ad hominis officium, quam locustas quaerere: et quid tam plenum ad vatis mysterium? Nam quo magis ad fructum inutiles, ad usum laboris inertes, ad tactum fugaces, vagae saltu, ore stridulae sunt locustae; eo convenientius his populi figura gentilis aptatur, qui nullo usu laboris, nullo operis sui fructu, sine gravitate, sine voce sonum querelae ederet, verbum vitae ignoraret. Hic igitur populus cibus est prophetarum; nam quo numerus major populi congregatur, eo uberior prophetici oris usus augetur. Ecclesiae quoque gratia praefiguratur in melle silvestri, non intra alvearium legis plebis Judaicae fetu reperta, sed in campis, et foliis silvae gentilium errore diffusa, juxta quod scriptum est: Invenimus eam in campis silvae (Psal. CXXXI, 6) . 72. Et hic quidem mel",
          "candidate_score": 0.629578,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34_36",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam . Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe . Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1108",
          "psc_text": "mei (Matth. XII, 48) ? Quia non venerat vocare justos, sed peccatores. Sed ibi pro loco; hic et in cruce non immemor matris, appellat eam dicens: Ecce filius tuus; et Joanni: Ecce mater tua (Joan. XIX, 26 et 27) . Testabatur de cruce Christus, et testamentum ejus signabat Joannes, dignus tanto testatore testis. Bonum testamentum non pecuniae, sed vitae: quod non atramento scribitur, sed Spiritu Dei vivi: Lingua mea calamus scribae velociter scribentis (Psal. XLIV, 3) . 132. Sed nec Maria minor quam matrem Christi decebat, fugientibus apostolis ante crucem 1533 stabat, et piis spectabat oculis Filii vulnera; quia exspectabat non pignoris mortem, sed mundi salutem. Aut fortasse quia cognoverat per Filii mortem mundi redemptionem, aula regalis putabat se et sua morte publico muneri aliquid additurum. Sed Jesus non egebat adjutore ad omnium redemptionem, qui dixit: Factus sum sicut homo sine adjutorio, inter mortuos liber (Psal. LXXXVII, 5) . Suscepit",
          "candidate_score": 0.626902,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_19_21",
          "bdc_text": "Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ; vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_519",
          "psc_text": "a saeculis in Deo: Quis enim cognovit sensum Domini (Ibid.) ? Conquerebantur ergo discipuli quia mulier super caput effudit unguentum, et quaerebantur dicentes: Quare hoc sic periit? Potuit enim venumdari pretio, et dari pauperibus (Matth. XXVI, 8) . Quid utique displicuerit Christo in eorum sermonibus, non poteris deprehendere, nisi mysterium intelligas; luxuriosi enim hominis, vel potius non hominis est olere unguentum. Certe et ipsi qui olent, ungere se, non perfundere solent. Quid ergo displicuit quia dictum est: Potuit hoc venumdari pretio, et dari pauperibus (Matth. XXV, 40) ? Certe et ipse supra dixerat: Quidquid uni minimorum horum fecistis, et mihi fecistis. Sed ipse mortem suam pro pauperibus offerebat. 28. Non est igitur simplex figura; et ideo respondit illis Dei Verbum: Quid molesti estis huic mulieri? . . . . . Semper pauperes habetis vobiscum, me autem non semper (Matth. XXVI, 10 et 11) . Semper ergo tecum pauperem habes, et",
          "candidate_score": 0.622294,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_39_41",
          "bdc_text": "ianuarii 1539 . Rod . Gvalterus , tui observantissimus .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_471",
          "psc_text": "Cum autem venerint ad Evangelium, et cognoverint illuminari caecos, ambulare claudos, audisse surdos, mundatos esse leprosos, mortuos resurrexisse, tunc dicunt: Vidimus eum, et oculis nostris perspeximus, et in vestigia clavorum ejus digitos nostros inseruimus. Videmur enim nobis vidisse quem legimus, spectasse pendentem, et vulnera ejus, spiritu Ecclesiae scrutante, tentasse; si enim digito Dei ejiciuntur daemonia, fides quoque digito Ecclesiae reperitur. Aut fortasse in parte quadam operatrice corporis nostri omnes videmur investigasse Dominicae seriem passionis; fides enim per paucos ad plures pervenit. Lex ergo Christum venturum annuntiat: Evangelii scriptura venisse confirmat. 98. Nonnulli etiam de ipso Joanne sic intelligunt, magnum quidem ita prophetam, ut Christum agnosceret, annuntiaret remissionem peccatorum futuram: sed tamen non tamquam dubium, sed tamquam pium vatem, quem venturum crediderat, non credidisse moriturum. Non 1379 igitur fide, sed pietate dubitavit. Dubitavit et Petrus dicens: Propitius esto, Domine, non fiet hoc (Matth. XVI, 22) . Ille fidei princeps (cui se",
          "candidate_score": 0.615039,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_19",
          "bdc_text": "Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ;",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_519",
          "psc_text": "a saeculis in Deo: Quis enim cognovit sensum Domini (Ibid.) ? Conquerebantur ergo discipuli quia mulier super caput effudit unguentum, et quaerebantur dicentes: Quare hoc sic periit? Potuit enim venumdari pretio, et dari pauperibus (Matth. XXVI, 8) . Quid utique displicuerit Christo in eorum sermonibus, non poteris deprehendere, nisi mysterium intelligas; luxuriosi enim hominis, vel potius non hominis est olere unguentum. Certe et ipsi qui olent, ungere se, non perfundere solent. Quid ergo displicuit quia dictum est: Potuit hoc venumdari pretio, et dari pauperibus (Matth. XXV, 40) ? Certe et ipse supra dixerat: Quidquid uni minimorum horum fecistis, et mihi fecistis. Sed ipse mortem suam pro pauperibus offerebat. 28. Non est igitur simplex figura; et ideo respondit illis Dei Verbum: Quid molesti estis huic mulieri? . . . . . Semper pauperes habetis vobiscum, me autem non semper (Matth. XXVI, 10 et 11) . Semper ergo tecum pauperem habes, et",
          "candidate_score": 0.614472,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_19",
          "bdc_text": "Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ;",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_522",
          "psc_text": "mulieris unguentum est? Quis hoc audire potest? Quis tales aures habet, ut dicente Jesu verbum quod accepit a Patre, immo qui ipse Verbum est, possit tantam mysterii altitudinem capere? Et discipuli ex parte intelligunt, etsi non totum intelligant. Unde et quidam putant dixisse discipulos unguenti pretio 1391 emi fidem gentium debuisse, quae sanguinis Dominici tantum pretio debebatur; quod videtur verisimile. Denique Joannes Evangelista inducit sermone Judae Iscariotis aestimatum trecentis denariis illud unguentum, sicut habes: Potuit enim venumdari trecentis denariis, et dari pauperibus (Joan. XII, 5) . Trecenta autem aera crucis insigne declarant: sed Dominus non perfunctoriam mysterii praescientiam quaerit, sed consepeliri in se fidem credentium mavult. 31. Id tamen de caeterorum apostolorum vocibus intelligimus: Judas autem condemnatur avaritiae, qui pecuniam Dominicae praetulit sepulturae, qui etiamsi de passione sensit, erravit tam cara auctione: vili vult aestimari se Christus, ut ab omnibus ematur, ne quis pauper deterreatur. Gratis, inquit, accepistis, gratis date",
          "candidate_score": 0.606704,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_19_21",
          "bdc_text": "Tamen non possem quemquam invenire , qui me eodem modo viliori quam 26 florenorum pretio aleretGemeint ist das Kostgeld für ein ganzes Jahr ; vgl. HBBW VIII [Nr. 1191] , S. 254 , 16-20 . . Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto .",
          "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_518",
          "psc_text": "vae mihi si non dilexero! Audeo dicere: non reddidit Petrus, et ideo plus dilexit. Non reddidit Paulus? Reddidit quidem mortem pro morte, sed alia non reddidit; quia multa debebat. Audi ipsum dicentem quia non reddidit: Quis prior dedit illi, et retribuetur ei (Rom. XI, 34) ? Reddamus licet crucem pro cruce, funus pro funere, numquid reddimus quod ex ipso, et per ipsum, et in ipso habemus omnia? Reddamus ergo amorem pro debito, charitatem pro munere, gratiam pro sanguinis pretio; plus enim diligit cui donatur amplius. 27. Sed revertamur ad illam superiorem, cujus consilium adhuc nec apostoli intelligunt, quod erat absconditum a saeculis in Deo: Quis enim cognovit sensum Domini (Ibid.) ? Conquerebantur ergo discipuli quia mulier super caput effudit unguentum, et quaerebantur dicentes: Quare hoc sic periit? Potuit enim venumdari pretio, et dari pauperibus (Matth. XXVI, 8) . Quid utique displicuerit Christo in eorum sermonibus, non poteris deprehendere, nisi mysterium",
          "candidate_score": 0.598582,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 17,
      "cf_id": "cf025",
      "work_id": "077_Gregorius-I_Epistolae",
      "max_score": 0.666587,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_22_24",
          "bdc_text": "Verno tempore res meas melius se habituras spero . Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1917",
          "psc_text": "et susceptiones possint exhibere, quive monasteriis custodiendis praeesse, tua fraternitas ad me ante aestivum tempus debeat venire, ut aegritudinis tuae ego specialiter, in quantum valeo, curam geram, quietem tuam custodiam, quia huic aegritudini aestivum tempus medici vehementer dicunt periculosum. Et valde pertimesco ne si curas aliquas cum adversitate temporis habueris, amplius ex eadem molestia pericliteris. Ego etiam ipse valde sum debilis, et omnino est utile ut cum Dei gratia sanus ad tuam redeas Ecclesiam; aut certe si vocandus es, inter tuorum manus voceris; et ego qui me proximum morti video, si me omnipotens Deus ante te vocare voluerit, inter tuas manus transire debeam. 1117 Si autem qualitas temporis ad veniendum praepedierit, aliquo parvo exenio dato, apud agonem agi potest ut ipse vobiscum hominem suum usque Romam transmittat. Si igitur eadem aegritudine gravari te sentis, et venire disponis, cum paucis tibi veniendum est, quia mecum in episcopio manens, quotidiana obsequia de",
          "candidate_score": 0.666587,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_2_4",
          "bdc_text": "hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. . Literas measHBBW VIII , Nr. 1206 .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_2051",
          "psc_text": "genus pro culpa sua funditus exstinguere noluit, et immortalitatem homini pro peccato suo abstulit, et tamen pro benignitate suae pietatis fecunditatem ei sobolis reservavit. Quod ergo naturae humanae ex omnipotentis Dei dono servatum est qua ratione poterit a sacri baptismatis gratia prohiberi? Illi quippe mysterio in quo omnis culpa funditus exstinguitur valde stultum 1158 est si donum gratiae contradicere posse videatur. Cum vero enixa fuerit mulier, post quot dies debeat ecclesiam intrare, Testamenti Veteris praeceptione didicisti (Grat. dist. 3, c. 1) ut pro masculo XXXIII diebus, pro femina vero LXVI debeat abstinere (Levit. XII). Quod tamen sciendum est quia in mysterio accipitur. Nam si eadem hora qua genuerit actura gratias intrat ecclesiam, nullo peccati pondere gravatur. Voluptas etenim carnis, non dolor in culpa est. In carnis autem commistione voluptas est, nam in prolis partu dolor et gemitus. Unde et ipsi primae matri omnium dicitur: In doloribus paries (Genes. III, 6)",
          "candidate_score": 0.657969,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_12_14",
          "bdc_text": "noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1596",
          "psc_text": "desiderium Joannis regionarii relatione cognovimus: quod quidem libenter parati sumus implere, si diligenter fuerimus de his quae retulit informati. Inquit autem a vestra sibi relatum dilectione quod Ecclesiae vestrae quaedam olim privilegia ab apostolica sede concessa sint, atque usum pallii ejus sacerdotes 1020 antiquitus habuisse. Quod quia vobis magnopere poscitis reformari, in Ecclesiae nostrae scrinio requiri fecimus, et inveniri nil potuit. Sed quoniam quanto studiosius ista cupitis adipisci, tanto vos arbitramur esse sollicitos, in requirendis chartis Ecclesiae vestrae vigilantius curam impendite; et si qua exinde scripta inveniri potuerint, quae nos valeant informare, huc curae vestrae sit transmittere. Nam qui nova concedimus, vetera libentissime reparamus. EPISTOLA CXIII. AD SYAGRIUM EPISCOPUM AUGUSTODUNENSEM. Ut Menatem et Theodorum Episcopos in Italiam redire compellat. Gregorius Syagrio episcopo Augustodunensi. Cum sacerdotalis dignitas aliis videatur dignitatibus eminere, ita quisquis ea ornatus est, cunctis se imitandum debet ostendere, ut exemplo suo nulli nocere, sed vitam potius valeat componere",
          "candidate_score": 0.655286,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_22_24",
          "bdc_text": "Verno tempore res meas melius se habituras spero . Te rogo , ut consilio meo ( quod ante tibi explanavi ) bene perpenso tuo me subleves consilio , quod nunc expecto indies . Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_152",
          "psc_text": "Dum enim quispiam ad baptismatis fontem non praedicationis suavitate, sed necessitate pervenerit, ad pristinam superstitionem remeans, inde deterius moritur, unde renatus esse videbatur. Fraternitas ergo vestra hujusmodi homines frequenti praedicatione provocet, quatenus mutare veterem vitam magis de doctoris suavitate desiderent. Sic enim et intentio nostra recte perficitur, et conversi animus ad priorem denuo vomitum non mutatur. Adhibendus ergo est illis sermo, qui et errorum in ipsis spinas urere debeat, et praedicando quod in his tenebrescit illuminet, ut pro his admonitione frequenti mercedem fraternitas vestra capiat, et eos quantum Deus donaverit, ad novae regenerationem vitae perducat. (Cf. Joan. Diac. l. IV, c. 43.) EPISTOLA XLVIII. AD THEODORUM DUCEM SARDINIAE. Ut officialem suum cum Juliana abbatissa judicium subire praecipiat, Pompeianam vero in pia causa salvo jure protegat. Gregorius Theodoro duci Sardiniae. Justitiam, quam mente geritis, oportet coram hominibus luce operum demonstretis. Juliana siquidem abbatissa monasterii sancti Viti, quod 543 Vitula quondam recordandae",
          "candidate_score": 0.645284,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_33_35",
          "bdc_text": "eam omnes cum maxime laudent , tibi misissem , si venalem invenire potuissem . Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam . Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_473",
          "psc_text": "vestram charitas dilectionis astrinxerit, scriptorum vestrorum series evidenter innotuit; magnumque fomitem nobis contulere laetitiae, quod ea et benigna pietate composita et Deo placita dilectione fervere didicimus. Ut igitur breviter diximus, ita mentem vestram epistola quam direxistis exposuit, ut auctor ejus abesse minime crederetur. Nec enim absentes judicandi sunt, quorum animus ab alterutra charitate non discrepat Quamvis autem nec virtus, nec aetas vos, sicut scribitis, ad nos venire permittat, ut de fraternitatis vestrae corporali possimus gratulari praesentia, tamen, quia animus noster vobis, vesterque nobis unitus est, 660 vicissim nobis per omnia praesentes sumus, dum nos unita per amorem mente conspicimus. Salutantes praeterea fraternitatem vestram, congruo charitatis affectu hortamur, ut officium primatus, quod Deo habetis auctore, tota intentione sic studeatis sagaciter exhibere, quatenus ad hunc vos ordinem pervenisse et animae vestrae proficiat, et aliis in futuro exemplum bonae imitationis existat. Estote ergo praecipue in ordinatione solliciti (Grat. 1, q. 1, c. 119);",
          "candidate_score": 0.6443,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_10_12",
          "bdc_text": "Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam . Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_88",
          "psc_text": "suscipere, tamen ego etiam obliviscentem me non obliviscor, negligentem pulso, torpentem amoris stimulis inquieto, ut qui ex semetipso non vult impendere, vel pulsatus sciat reddere quod debet. Praeterea indico suggestionem me apud piissimos dominos summis precibus plenam fecisse, ut virum beatissimum domnum Anastasium patriarcham, concesso usu pallii, ad beati Petri apostolorum principis limina mecum celebraturum solemnia missarum transmittere debuissent; quatenus si ei ad sedem suam minime reverti liceret, saltem mecum in honore suo viveret. 519 Sed quae causa contigerit, ut eadem scripta retinerem, praesentium lator vobis innotescet. Ejusdem tamen domni Anastasii animum cognoscite, et quidquid ei de hac re placuerit, vestris mihi epistolis indicate. EPISTOLA XXIX. AD ARISTOBOLUM EXPRAEFECTUM ET ANTIGRAPHUM. Illum consolatur, et rogat ut in epistolis suis e Latino in Graecum convertendis, non verba, sed sensum reddat. Gregorius Aristobolo, expraefecto et antigrapho. Ad explendum affectum meum, fateor, lingua non sufficit; sed quidquid de vobis sentio, vester vobis melius",
          "candidate_score": 0.640418,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_10_12",
          "bdc_text": "Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam . Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_87",
          "psc_text": "quam nos locorum facit sustinere disjunctio, scriptorum sibi vicissitudine praesentetur. Adhortamur etiam ut quia memoratum superius praesentium portitorem pro necessariis quibusdam causis ad clementissimi principis vestigia destinavimus, et mutabilitas temporis multa solet impedimenta itineris generare, quidquid ei sive in terreni itineris provisione, sive etiam in procuratione navigii necessarium fuerit, vestra sacerdotalis impendat affectio, ut destinatum iter celerius, Domino miserante, valeat explicare. (Cf. Joan. Diac., l. I, c. 64.) EPISTOLA XXVIII. AD SEBASTIANUM EPISCOPUM RHISINIENSEM. Ut Anastasii patriarchae a sede sua pulsi, quem secum in honore suo vivere cupiebat, animum exploret. Gregorius Sebastiano episcopo Rhisiniensi. Quamvis nulla merui beatitudinis vestrae scripta suscipere, tamen ego etiam obliviscentem me non obliviscor, negligentem pulso, torpentem amoris stimulis inquieto, ut qui ex semetipso non vult impendere, vel pulsatus sciat reddere quod debet. Praeterea indico suggestionem me apud piissimos dominos summis precibus plenam fecisse, ut virum beatissimum domnum Anastasium patriarcham, concesso usu pallii, ad beati Petri",
          "candidate_score": 0.638848,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_24_26",
          "bdc_text": "Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero . Varii apud nos sunt rumores , sed nihil certi habetur .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_2408",
          "psc_text": "quibus et aliqua injusta eis impingebantur. Sunt etiam quaedam ecclesiae in nostra provincia super quarum consecrationibus dubitatur, et tam propter antiquitatem, quam et propter earum custodum incuriam, nescitur utrum dedicatae ab episcopis fuerint, necne. Super quibus omnibus nos a vestra sanctitate ac vestrae sanctae sedis auctoritate instrui precamur; et utrum ea quae, sicut praediximus, vos praefato consodali nostro Augustino episcopo et Anglorum genti scripsisse audivimus, specialiter eis aut generaliter omnibus scripta sint scriptis vestris imbui quaerimus, et de hac sive de aliis praescriptis rebus pleniter informari cupimus. Nos enim ea quae legimus, et observari a fidelibus cognovimus, non increpando, 1276 quod absit, vobis significamus, sed quid rationabiliter et fideliter super his observare debeamus requirimus. Et quoniam non modicum murmur super hac re nobiscum versatur, quid respondere fratribus et coepiscopis nostris debeamus a vobis quasi a capite responsum quaerimus, ne super his ancipites remaneamus, aut murmur illud tam vestris temporibus quam",
          "candidate_score": 0.638135,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_12_14",
          "bdc_text": "noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1708",
          "psc_text": "sub omni ad nos studeat festinatione transmittere, quatenus petentium desideria cum Christi auxilio, si nihil est quod eum impediat, impleantur. Cujus vita vel actus, quia melius possunt illic ubi diu est conversatus agnosci, curae tuae sit cum fratre et coepiscopo nostro Fortunato de eo diligenter inquirere. Et si nulla sunt quae ad sacrum ordinem obsistere valeant, ad nos debet omni postposita tarditate transmitti. Ne autem gloriosa filia nostra Clementina hoc moleste suscipiat, ad eam experientia tua pergat, et cum ejus voluntate hoc faciat. Sin vero reniti fortasse voluerit, huc eum, sicut diximus, sine mora experientia tua transmittat, quia ita animi filiorum nostrorum a nobis pacandi sunt, ut tamen animarum utilitas non debeat praepediri. EPISTOLA XX. AD ANTHEMIUM SUBDIACONUM. Ne acceptam ad possessiones emendas pecuniam, in alios usus expendant Surrentini monachi. Gregorius Anthemio subdiacono Campaniae. Pervenit ad nos quod monachi, quos in Surrentina civitate pro complenda, sicut nosti, Antonini quondam defensoris",
          "candidate_score": 0.637748,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_12_14",
          "bdc_text": "noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest . Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem . Nam te omnino hoc opinari intelligo , sumptus hos meos propter splendidiores nobis mensas appositas maiores fieri , quod autem revera non est .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_347",
          "psc_text": "l. III, c. 33.) Convivia autem quae ex intentione impendendae charitatis fiunt, recte sanctitas vestra in suis epistolis laudat. Sed tamen sciendum est quia tunc ex charitate veraciter prodeunt, cum in eis nulla absentium vita mordetur, nullus ex irrisione reprehenditur, et nec inanes in eis saecularium negotiorum fabulae, sed verba sacrae lectionis audiuntur, cum non plus quam necesse est servitur corpori, sed sola ejus infirmitas reficitur, ut ad usum exercendae virtutis habeatur. Haec itaque si vos in vestris conviviis agitis, abstinentium fateor magistri estis. Quod ergo Pauli apostoli testimonium ad me posuistis, quo ait: Qui non manducat, manducantem non judicet (Rom. XIV, 3) ; omnino existimo incongruum fuisse, quia neque ego non comedo, neque ad hoc a Paulo dictum est ut membra Christi, quae in ejus corpore, id est in Ecclesia, invicem sibi charitatis compage connexa sunt, nullam de se ullo modo curam gerant. Sed si neque ego ad te,",
          "candidate_score": 0.637408,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_10_12",
          "bdc_text": "Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam . Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1623",
          "psc_text": "ut qui navi integra dives pervenire non merui, saltem post damna ad littus per tabulam reducar. De podagrae vero molestia sanctitas vestra, ut scribit, affligitur, cujus dolore assiduo et ipse vehementer attritus sum. Sed facilis erit consolatio, si inter flagella quae patimur quaeque fecimus ad memoriam delicta revocamus; atque haec non jam flagella, sed dona esse conspicimus, si quae carnis delectatione peccavimus, carnis dolore purgemus. Praeterea ex benedictione beati Petri apostolorum principis pallium vobis transmisimus, ad sola missarum solemnia utendum. Quo transmisso, valde debui qualiter vobis esset vivendum, admonere; sed locutionem supprimo, quia verba moribus anteitis. Omnipotens Deus sua vos protectione custodiat, atque ad coelestis remunerationem patriae cum multiplici animarum fructu perducat. Ego autem quanta occupatione deprimor et debilitate, brevis attestatur epistola, in qua ei quem multum diligo parum loquor. EPISTOLA CXXII. AD RECMAREDUM VISIGOTHORUM REGEM. Regem laudat de conversa ad fidem Gothorum gente, de oblatis beato Petro muneribus, de",
          "candidate_score": 0.636765,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_33_35",
          "bdc_text": "eam omnes cum maxime laudent , tibi misissem , si venalem invenire potuissem . Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam . Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_471",
          "psc_text": "ordinatione venalitas; potentia vel supplicatio personarum nihil adversus haec quae prohibemus obtineat. Nam proculdubio Deus offenditur, si ad sacros ordines quisquam non ex merito, sed ex favore, quod absit, aut ex venalitate provehitur. Haec autem si fieri cognoscis, non taceas; sed instanter obsiste: quoniam si haec aut investigare fortasse neglexeris, aut intellecta celaveris, non solum illos qui haec agunt, peccati vinculum illigabit; sed et te hujus rei non levis ante Deum culpa respiciet. Oportet ergo canonica ultione si quid tale committitur, coerceri: ne tantum facinus cum aliorum peccato vires ex dissimulatione percipiat. Praesentium igitur portitorem Victorinum fraternitatis tuae diaconum, quem tuum reor imitatorem existere, et cum charitate suscepi, et ad remeandum citius relaxavi, per quem etiam claves beati Petri, in quibus de catenis ipsius inclusum est, tibimet pro benedictione transmisi. Praeterea de unitate ac pace concilii, quod Deo auctore congregare disponitis, charitas tua animos nostros subtiliter omnia indicando laetificet. EPISTOLA",
          "candidate_score": 0.634882,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_10_12",
          "bdc_text": "Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam . Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1918",
          "psc_text": "manus transire debeam. 1117 Si autem qualitas temporis ad veniendum praepedierit, aliquo parvo exenio dato, apud agonem agi potest ut ipse vobiscum hominem suum usque Romam transmittat. Si igitur eadem aegritudine gravari te sentis, et venire disponis, cum paucis tibi veniendum est, quia mecum in episcopio manens, quotidiana obsequia de hac Ecclesia habebis. Praeterea nec hortor nec admoneo, sed districte praecipio ut jejunare minime praesumas, quia dicunt medici huic molestiae valde esse contrarium, nisi forte si grandis solemnitas exigit, quinque in anno vicibus concedo. A vigiliis quoque temperandum est, et preces quae super cereum in Ravennati civitate dici solent, vel expositiones Evangelii, quae circa Paschalem solemnitatem a sacerdotibus fiunt, per alium dicantur. Et tua dilectio contra virtutem, laborem sibi minime imponat. Haec autem dixi, ut si te melius senseris, et venire distuleris, scias quid debeas ex meo mandato custodire. (Cf. Joan. Diac. l. IV, c. 53.) EPISTOLA XXXIV. AD PASCHASIUM",
          "candidate_score": 0.633984,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_34_36",
          "bdc_text": "Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam . Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe . Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_88",
          "psc_text": "suscipere, tamen ego etiam obliviscentem me non obliviscor, negligentem pulso, torpentem amoris stimulis inquieto, ut qui ex semetipso non vult impendere, vel pulsatus sciat reddere quod debet. Praeterea indico suggestionem me apud piissimos dominos summis precibus plenam fecisse, ut virum beatissimum domnum Anastasium patriarcham, concesso usu pallii, ad beati Petri apostolorum principis limina mecum celebraturum solemnia missarum transmittere debuissent; quatenus si ei ad sedem suam minime reverti liceret, saltem mecum in honore suo viveret. 519 Sed quae causa contigerit, ut eadem scripta retinerem, praesentium lator vobis innotescet. Ejusdem tamen domni Anastasii animum cognoscite, et quidquid ei de hac re placuerit, vestris mihi epistolis indicate. EPISTOLA XXIX. AD ARISTOBOLUM EXPRAEFECTUM ET ANTIGRAPHUM. Illum consolatur, et rogat ut in epistolis suis e Latino in Graecum convertendis, non verba, sed sensum reddat. Gregorius Aristobolo, expraefecto et antigrapho. Ad explendum affectum meum, fateor, lingua non sufficit; sed quidquid de vobis sentio, vester vobis melius",
          "candidate_score": 0.633692,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_33_35",
          "bdc_text": "eam omnes cum maxime laudent , tibi misissem , si venalem invenire potuissem . Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam . Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_470",
          "psc_text": "Haec igitur ita esse ex te bene consideras. Nam profecto plus in charitate animorum unitas quam corporalis potest unire praesentia. Praeterea tota te mente, toto corde, totaque anima apostolicae sedi inhaerere ac esse devotum et nunc scio, 659 et priusquam epistola tua hoc testimonium perhiberet, manifeste cognovi. Praemisso itaque debita ex charitate salutationis alloquio, adhortor ut eorum quae beato Petro apostolorum principi promisisti memor esse non desinas. Itaque erga primatem synodi tuae esto sollicitus. ut pueri (Grat. 1, q. 1, c. 120) ad sacros ordines nullatenus admittantur, ne tanto periculosius cadant, quanto citius conscendere ad altiora festinant. Nulla sit in ordinatione venalitas; potentia vel supplicatio personarum nihil adversus haec quae prohibemus obtineat. Nam proculdubio Deus offenditur, si ad sacros ordines quisquam non ex merito, sed ex favore, quod absit, aut ex venalitate provehitur. Haec autem si fieri cognoscis, non taceas; sed instanter obsiste: quoniam si haec aut investigare fortasse neglexeris,",
          "candidate_score": 0.633563,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_10_12",
          "bdc_text": "Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam . Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_623",
          "psc_text": "Quod autem scripsit mihi charitas vestra, ut filio meo domno Theodoro archiatro et expraefecto pro vobis gratias agerem, feci, et quantum potui commendare minime cessavi. Peto autem mihi ignoscas quod epistolis tuis sub brevitate respondeo, quia tantis tribulationibus premor, ut mihi neque legere, neque per epistolas multa loqui liceat. Hoc solum tibi breviter dico: Quia oblitus sum manducare panem meum a voce 714 gemitus mei (Ps. CI, 5) . Omnes qui vobiscum sunt mea peto vice salutari. Domnae Dominicae salutes meas dicite, cui minime respondi, quia cum sit Latina, Graece mihi scripsit. EPISTOLA XXXIII. AD ANTHEMIUM SUBDIACONUM. Judaeis conversis tribus det solidos singulis annis. Gregorius Anthemio subdiacono. His quos de Judaica perditione Redemptor noster ad se dignatur convertere, rationabili nos oportet moderatione concurrere, ne victus, quod absit, inopiam patiantur. Ideoque tibi hujus praecepti auctoritate mandamus quatenus filiis Justae ex Hebraeis, id est Juliano, Redempto, et Fortunae, a tertia decima succedenti",
          "candidate_score": 0.628993,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_24_26",
          "bdc_text": "Curabo , ut NicolaoNicholas Partridge . nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero . Varii apud nos sunt rumores , sed nihil certi habetur .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_2103",
          "psc_text": "falsitate deciperet, et quocunque potuisset non levia scandala generaret. Nam inter alia quae idem Andreas pessime cogitavit et fecit, eam quoque quam ad nos misistis, dum apud ipsum a praefato latore esset deposita, ita falsavit epistolam, ut quicunque eam legeret, vos nec catholice, nec recte sapere evidenter argueret. Ex qua re contigit ut dum veritatem studiose quaerimus, ejus quae latebat iniquitas vulgaretur, et tanta in eo reperta sunt quanta nec de scelerato quocunque laico crederentur. Et quia inter diversa mala aliquos etiam sermones scripsit, atque eos ex nostro nomine titulavit, et suspecti sumus ne eos alicubi transmiserit, fraternitas vestra sollicitudinem gerat; et si quid tale repererit, eos et rescindi et omnino faciat aboleri, ut quod imperitus litterarum et Scripturae divinae nescius, nostro, sicut diximus, nomine praenotavit, quorumdam animos non possit inficere. Nam nos nec Graece novimus, nec aliquod opus aliquando Graece conscripsimus. Alia vero mala ipsius, vel quid de eo",
          "candidate_score": 0.628094,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_10_12",
          "bdc_text": "Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam . Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1639",
          "psc_text": "ITALICAM. Morbis afflictum ex suis ipsius molestiis atque ex generali totius orbis percussione, quae mundi finem proximum indicat, consolatur. Gregorius Domno Venantio patricio et Italicae jugalibus. Quosdam de Sicilia venientes, affectu quo debui, de sospitate vestrae excellentiae requirere 1032 curavi. Sed de assiduitate aegritudinum mihi tristia responderunt. Haec autem dicens, nec ego vobis de meipso invenio aliud quod debeam nuntiare, nisi quod, peccatis meis facientibus, ecce jam undecim menses sunt quod valde rarum est si de lecto surgere aliquando potuero. Tantis enim podagrae tantisque molestiarum doloribus premor, ut vita mea mihi gravissima poena sit. Quotidie enim in dolore deficio, et mortis remedium exspectando suspiro. In clero vero hujus urbis et populo tanti febrium languores irruerunt, ut pene nullus liber, nullus servus remanserit, qui esse idoneus ad aliquod officium vel ministerium possit. De vicinis autem urbibus strages quotidie mortalitatis nobis nuntiantur. Africa autem qualiter mortalitate et languoribus vastetur, quanto viciniores estis,",
          "candidate_score": 0.626882,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_10_12",
          "bdc_text": "Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam . Si enim tabellarius tibi defuerit , qui Argentinam petat , Basileam missas literas OthoOtto Werdmüller . noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1917",
          "psc_text": "et susceptiones possint exhibere, quive monasteriis custodiendis praeesse, tua fraternitas ad me ante aestivum tempus debeat venire, ut aegritudinis tuae ego specialiter, in quantum valeo, curam geram, quietem tuam custodiam, quia huic aegritudini aestivum tempus medici vehementer dicunt periculosum. Et valde pertimesco ne si curas aliquas cum adversitate temporis habueris, amplius ex eadem molestia pericliteris. Ego etiam ipse valde sum debilis, et omnino est utile ut cum Dei gratia sanus ad tuam redeas Ecclesiam; aut certe si vocandus es, inter tuorum manus voceris; et ego qui me proximum morti video, si me omnipotens Deus ante te vocare voluerit, inter tuas manus transire debeam. 1117 Si autem qualitas temporis ad veniendum praepedierit, aliquo parvo exenio dato, apud agonem agi potest ut ipse vobiscum hominem suum usque Romam transmittat. Si igitur eadem aegritudine gravari te sentis, et venire disponis, cum paucis tibi veniendum est, quia mecum in episcopio manens, quotidiana obsequia de",
          "candidate_score": 0.626875,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_32_34",
          "bdc_text": "vocant ; eam omnes cum maxime laudent , tibi misissem , si venalem invenire potuissem . Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_2325",
          "psc_text": "ad arbores ac temones faciendos ligna paraveram, sed navis parva quae venerat, haec portare non potuit, et nihil mihi exinde rescripsistis. Unde si sunt necessaria, communi filio Bonifacio diacono nostro, quem nunc ad urbem regiam pro faciendis responsis transmittimus, scribite, ut mihi ipse rescribat quatenus praeparentur, ut cum beatitudo vestra transmiserit, parata valeant inveniri. Praeterea transmisimus crucem parvulam, in qua de catenis amatorum vestrorum sanctorum Petri et Pauli apostolorum inserta est benedictio, quae oculis vestris assidue superponatur, quia multa per eamdem benedictionem miracula fieri consueverunt. Omnipotens Deus cordi beatitudinis vestrae aspiret, ut pro me orare assidue curetis, et vos vestrosque omnes sua dextera protegat, atque post longa annorum curricula ad coelestia regna perducat. Eulogias vero sancti Marci a beatissima fraternitate vestra transmissas cum ea charitate qua sunt directae secundum notitiam earum suscepimus, et gratias affectui vestro referimus, quia ex his exterioribus quales erga nos interius sitis agnoscimus. (Joan. Diac., lib.",
          "candidate_score": 0.626078,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_32_34",
          "bdc_text": "vocant ; eam omnes cum maxime laudent , tibi misissem , si venalem invenire potuissem . Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_2326",
          "psc_text": "omnes sua dextera protegat, atque post longa annorum curricula ad coelestia regna perducat. Eulogias vero sancti Marci a beatissima fraternitate vestra transmissas cum ea charitate qua sunt directae secundum notitiam earum suscepimus, et gratias affectui vestro referimus, quia ex his exterioribus quales erga nos interius sitis agnoscimus. (Joan. Diac., lib. IV, c. 52.) EPISTOLA XLIII. AD JOANNEM PANORMITANUM. Quem videre peroptabat, manere in Sicilia concedit, ob navigii periculum. Gregorius Joanni Panormitano. Amorem circa nos vestrum, quem corporali nobis visione voluimus exhibere, scriptis et 1249 operibus assidue demonstratis. Sed quid aliud haec exhibendo agitis, nisi ut plus quaeramus videre, quem docemur amplius amare? Et paulo minus jam etiam murmur accepimus, quia non possumus videre quem amamus. Sed adfuit qui mihi impossibilitatem navigii de vestra gloria narraret, atque ideo quod amavi retinui, et quod iratus fueram peperci. Omnipotens Deus sua vos protectione custodiat, et a malis omnibus gratia continua defendat. EPISTOLA XLIV.",
          "candidate_score": 0.624344,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_5_7",
          "bdc_text": "tam sero ad te pervenisse maxime doleo ; hę enim si citius ad te perlatę fuissent , et meis et sodalis meiMartin Peyer . negotiis non parum profuissent , si de nova profectione nostraDie Rede ist von der geplanten Reise nach Wittenberg ;",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1446",
          "psc_text": "EPISTOLA LVI. AD FANTINUM. Candidum defensorem, Jamni Judaei ex navis pretio debiti soluti chirographum restituere compellat. Gregorius Fantino defensori. Indicavit nobis Jamnus Judaeus praesentium portitor, navem suam atque res suas Candidum defensorem nostrum cum aliis creditoribus occupasse, atque eas pro credita quam dederant pecunia venundedisse, et cunctis debitis cautionibus restitutis, solum apud se praefatum defensorem obligationis chirographum tenuisse, et saepius se supplicantem ideo reddere contempsisse, quia, ut ait, sors est debiti satisfacta. Experientiae ergo tuae praecipimus, ut cum omni subtilitate curet addiscere? et si ita repererit, districta compulsione perurge, quatenus omni mora postposita, cautionem praedicti portitoris restituat. Ita ergo sollicitudo tua studeat, ut denuo ad nos hac de causa querefa non redeat. EPISTOLA LVII. AD PRAEJECTAM ILLUSTREM. Gesta inter ipsam et Fantinum defensorem approbat. Gregorius Praejectae illustri. Quoties in conventionibus quibusdam noster exspectatur assensus, ne in dubium veniant quae geruntur, ratio ea pro securitate partium debet habita solidare. Proinde cognoscentes",
          "candidate_score": 0.623057,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_39_41",
          "bdc_text": "ianuarii 1539 . Rod . Gvalterus , tui observantissimus .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_49",
          "psc_text": "ut rector cogitatione sit mundus, operatione praecipuus, discretus in silentio, utilis in verbo, singulis compassione proximus, prae cunctis contemplatione suspensus, bene agentibus per humilitatem socius, contra delinquentium vitia per zelum justitiae erectus. Quae videlicet cuncta dum subtili studeo inquisitione perscrutari, ipsa me in singulis latitudo considerationis angustat. Nam sicut praedixi, curandum summopere est ut rector cogitatione sit mundus, quatenus nulla hunc immunditia polluat, qui hoc suscepit officii, ut in alienis quoque cordibus pollutionis maculas tergat. Quia necesse est (Caus. I Q., cap. Necesse est) ut esse munda studeat manus, quae diluere sordes curat, ne tacta quaeque deterius inquinet, si sordida ipsa insequens lutum tenet. Scriptum namque est: Mundamini, qui fertis vasa Domini (Isai. LII, 11) . Domini etenim vasa ferunt, qui proximorum animas ad interna sacraria perducendas in conversationis suae exemplo suscipiunt. Apud semetipsum ergo quantum debeat mundari conspiciat, qui ad aeternitatis templum vasa viventia in sinu propriae conversationis portat.",
          "candidate_score": 0.612947,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_31_33",
          "bdc_text": "Jahrhunderts 50 ) . vocant ; eam omnes cum maxime laudent , tibi misissem , si venalem invenire potuissem .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1075",
          "psc_text": "gaudio relevati quod de vestrae salutis indicio prospera cuncta cognovimus; sed in his omnipotentem Dominum deprecamur, ut sicut vos in praesenti vita, quae quodammodo umbra futurae est, de transitoria praestitit corporis incolumitate gaudere, 858 ita in illa coelesti patria, in qua vita vera est, de perfecta animae salute gratulari communique faciat exsultatione gaudere. Harum itaque lator nostris se apud vos desiderans epistolis commendari, a nobis inquisitus utrum, sicut decet clericum, litteras didicisset, eas se ignorare respondit. Quid ergo commendationis de eo apud fraternitatem vestram amplius agamus ignoro, nisi ut de ejus anima debeatis esse solliciti, ac circa eum pastorali invigilare studio, ut qui nescit legere, lingua vestra illi sit codex, ut in bono praedicationis vestrae vel operis quod imitetur aspiciat. Solet enim plerumque strictius cor viva vox trahere quam lectio dicta per transitum. Sed dum haec ei interius spiritalis a vobis magisterli doctrina tribuetur, exterior quoque sollicitudo non desit; ut",
          "candidate_score": 0.612919,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_25",
          "bdc_text": "nostro hęc in Angliam scribam Ein entsprechender Brief ist nicht erhalten ( vgl . auch unten Nr. 1217 , 82-84 ). , quam primum potero .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_2408",
          "psc_text": "quibus et aliqua injusta eis impingebantur. Sunt etiam quaedam ecclesiae in nostra provincia super quarum consecrationibus dubitatur, et tam propter antiquitatem, quam et propter earum custodum incuriam, nescitur utrum dedicatae ab episcopis fuerint, necne. Super quibus omnibus nos a vestra sanctitate ac vestrae sanctae sedis auctoritate instrui precamur; et utrum ea quae, sicut praediximus, vos praefato consodali nostro Augustino episcopo et Anglorum genti scripsisse audivimus, specialiter eis aut generaliter omnibus scripta sint scriptis vestris imbui quaerimus, et de hac sive de aliis praescriptis rebus pleniter informari cupimus. Nos enim ea quae legimus, et observari a fidelibus cognovimus, non increpando, 1276 quod absit, vobis significamus, sed quid rationabiliter et fideliter super his observare debeamus requirimus. Et quoniam non modicum murmur super hac re nobiscum versatur, quid respondere fratribus et coepiscopis nostris debeamus a vobis quasi a capite responsum quaerimus, ne super his ancipites remaneamus, aut murmur illud tam vestris temporibus quam",
          "candidate_score": 0.61175,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_13",
          "bdc_text": "Scripsisti mihi vitae meae rationem proximis datis literis Nicht erhalten. , quod quidem consilium utilissimum esset , si talem usquam invenire possem hospitem .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_103",
          "psc_text": "litterati clientes vocantur, et de causa vitae consilium a fautoribus mortis quaeritur: qui dum non te, sed res tuas diligunt, nulla tibi, nisi quae ad tempus placeant, loquuntur. Tales enim fuerunt, sicut ipse reminisceris, dudum consiliarii, qui ad tanti facinus te perduxerunt delicti. Ut tibi aliquid saecularis auctoris loquar, cum amicis omnia tractanda sunt, sed prius de ipsis. Si vero in causa tua hominem consiliarium quaeris, consiliarium, rogo, me suscipe. Nullus tibi fidelior esse ad consilium potest, quam qui non tua, sed te diligit. Omnipotens Deus cordi tuo indicet, cor meum quanto te amore, quantaque charitate complectitur, in quantum tamen divina gratia non offendatur. Nam sic culpam tuam insequor, ut personam diligam; sic personam diligo, ut culpae vitium non amplectar. Si igitur a me amari te credis, apostolorum liminibus praesentare, meque consiliario utere. Si autem esse fortasse in causa Dei nimius credor, et pro zeli mei ardore suspectus sum, cunctam",
          "candidate_score": 0.608197,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_2",
          "bdc_text": "hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_2051",
          "psc_text": "genus pro culpa sua funditus exstinguere noluit, et immortalitatem homini pro peccato suo abstulit, et tamen pro benignitate suae pietatis fecunditatem ei sobolis reservavit. Quod ergo naturae humanae ex omnipotentis Dei dono servatum est qua ratione poterit a sacri baptismatis gratia prohiberi? Illi quippe mysterio in quo omnis culpa funditus exstinguitur valde stultum 1158 est si donum gratiae contradicere posse videatur. Cum vero enixa fuerit mulier, post quot dies debeat ecclesiam intrare, Testamenti Veteris praeceptione didicisti (Grat. dist. 3, c. 1) ut pro masculo XXXIII diebus, pro femina vero LXVI debeat abstinere (Levit. XII). Quod tamen sciendum est quia in mysterio accipitur. Nam si eadem hora qua genuerit actura gratias intrat ecclesiam, nullo peccati pondere gravatur. Voluptas etenim carnis, non dolor in culpa est. In carnis autem commistione voluptas est, nam in prolis partu dolor et gemitus. Unde et ipsi primae matri omnium dicitur: In doloribus paries (Genes. III, 6)",
          "candidate_score": 0.605084,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_21",
          "bdc_text": "Ego unius floreni causa , cum mox mihi discedendum sit , hospitem mutare parum decorum esse puto .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1034",
          "psc_text": "ad nos pro causa eadem cancellarium 846 destinavit. Sed dum fecissemus inquiri utrum cum eo nobis coram positis vellet inire conflictum, respondit ad hoc se minime fuisse transmissum, sed solummodo tres quosdam huc de ejus Ecclesia deduxisse, qui contra eum plurima dicere debuissent. Dum ergo neque illum ad inferendas actiones paratum invenimus, neque personarum illarum nos qualitas movit quod in accusatione episcopi valuissent idoneae reperiri, saepe dicto Paulo episcopo ad urbem se regiam relaxari debuisse precibus speranti non potuimus contradictionis moras afferre; sed mox eum secundum petitionem suam cum aliis duobus secum deductis episcopis ambulare permisimus. Si qua ergo fuere quae contra eum dici rationabiliter poterant, mox eo huc veniente vestra debuit, quod nunc fecit, fraternitas cuncta subtiliter indicare. Quod enim multorum vos inimicitias ob hoc quod nostris vos frequentius visitamus epistolis pati signastis, dubium non est, reverendissime frater, bonos pravorum odia sustinere, divinisque intentos operibus perversorum adversitatibus lacerari. Sed",
          "candidate_score": 0.603102,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_12",
          "bdc_text": "noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_190",
          "psc_text": "repone, ut mense Februario illuc naves quantas possumus dirigamus, et eadem ad nos frumenta deferantur. Sed etsi nos transmittere cessamus, ipse naves provide, et ad nos, auxiliante Domino, Februario mense transmitte haec eadem frumenta, exceptis duntaxat frumentis, quae nunc mense Septembri, vel Octobri, juxta consuetudinem transmitti praestolamur. Ita ergo experientia tua faciat, ut sine alicujus vexatione coloni ecclesiastici frumenta congregentur, quia tantum hic parva nativitas fuit, ut, nisi auxiliante Deo frumenta de Sicilia congregentur, fames vehementer immineat. Naves vero, quae commendatae Ecclesiae sanctae semper fuerunt, in omnibus tuere, ad quod tibi etiam directae gloriosi viri Leonis exconsulis epistolae concurrunt. Multi vero huc veniunt, qui terras aliquas, vel insulas in jure Ecclesiae nostrae, in emphyteosim sibi postulant dari, et aliquibus quidem negamus, 558 aliquibus vero jam concessimus. Sed tua experientia sanctae Ecclesiae utilitatem conspiciat, memor quod ante sacratissimum beati Petri apostoli corpus potestatem patrimonii ejus acceperit. Et licet hinc scripta decurrant,",
          "candidate_score": 0.600107,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_10",
          "bdc_text": "Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1769",
          "psc_text": "mihi, quia sicut immortalis mori dignatus est ut nos liberaret a morte, et aeternus ante tempora fieri voluit temporalis, ita Dei sapientia ignorantiam nostram suscipere dignata est, ut nos ab ignorantia liberaret? Sed ad haec ei necdum respondi, quia gravi nuncusque infirmitate detentus sum. Jam nunc autem vestra coepi oratione convalescere, et ei, si ita perfecte convaluero ut dictare valeam, adjuvante Domino, respondebo; de quibus vobis mihi nihil dicendum est, ne videar docere quae nostis, quia et medicamina vires medendi perdum, quae membris sanis et fortibus apponuntur. Indicamus praeterea quia gravem hic difficultatem interpretum patimur. Dum enim non sunt qui sensum de sensu exprimant, sed transferre semper verborum proprietatem volunt, omnem dictorum sensum confundunt. Unde agitur ut ea quae translata fuerint, nisi cum gravi labore intelligere nullo modo valeamus. Benedictionem vero sancti Marci evangelistae et vestrae beatitudinis accepi. Ligna autem transmittere volui; sed quia navis parva fuit, quae venit, ea",
          "candidate_score": 0.599146,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_12",
          "bdc_text": "noster singulis fere diebus ad menach me gestrichenes p. transmittere potest .",
          "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1708",
          "psc_text": "sub omni ad nos studeat festinatione transmittere, quatenus petentium desideria cum Christi auxilio, si nihil est quod eum impediat, impleantur. Cujus vita vel actus, quia melius possunt illic ubi diu est conversatus agnosci, curae tuae sit cum fratre et coepiscopo nostro Fortunato de eo diligenter inquirere. Et si nulla sunt quae ad sacrum ordinem obsistere valeant, ad nos debet omni postposita tarditate transmitti. Ne autem gloriosa filia nostra Clementina hoc moleste suscipiat, ad eam experientia tua pergat, et cum ejus voluntate hoc faciat. Sin vero reniti fortasse voluerit, huc eum, sicut diximus, sine mora experientia tua transmittat, quia ita animi filiorum nostrorum a nobis pacandi sunt, ut tamen animarum utilitas non debeat praepediri. EPISTOLA XX. AD ANTHEMIUM SUBDIACONUM. Ne acceptam ad possessiones emendas pecuniam, in alios usus expendant Surrentini monachi. Gregorius Anthemio subdiacono Campaniae. Pervenit ad nos quod monachi, quos in Surrentina civitate pro complenda, sicut nosti, Antonini quondam defensoris",
          "candidate_score": 0.59292,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 18,
      "cf_id": "cf020",
      "work_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Liber-Psalmorum-2",
      "max_score": 0.666449,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_0_2",
          "bdc_text": "Gratiam et pacem a domino . Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt .",
          "psc_chunk_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Liber-Psalmorum-2_window_540",
          "psc_text": "lacrymis, pedes meos a lapsu. Placebo Domino, in regione vivorum. ALLELUIA. Dilexi, quoniam exaudiet Dominus: vocem orationis meae. Quia inclinavit aurem suam mihi: et in diebus meis invocabo eum. Circumdederunt me dolores mortis: pericula inferni invenerunt me. Tribulationem et dolorem inveni: et nomen Domini invocavi. O Domine, libera animam meam; misericors Dominus et justus, et Deus noster miserebitur. Custodiens parvulos Dominus: humiliatus sum, et liberavit me. Convertere, anima mea, in requiem tuam: quia [ Ms. quoniam] Dominus benefecit mihi. Quia eripuit animam meam de morte: oculos meos a lacrymis, pedes meos a lapsu: placebo Domino, in regione vivorum. PSALMUS CXV. ÷ ALLELUIA ** Credidi propter quod locutus sum: ego ÷ autem ** humiliatus sum nimis. Ego dixi in excessu meo: Omnis homo mendax. Quid retribuam Domino, pro omnibus quae retribuit mihi? Calicem salutaris accipiam: et nomen Domini invocabo. + Vota mea Domino reddam coram omni populo ejus ** pretiosa in",
          "candidate_score": 0.666449,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_41_43",
          "bdc_text": "Gvalterus , tui observantissimus . [ Adresse auf der Rückseite : ] Vere pio et erudito d. Heinrycho Bullingero , patrono suo imprimis colendo .",
          "psc_chunk_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Liber-Psalmorum-2_window_4",
          "psc_text": "Vaticana. Gallicanum autem Psalterium appellata est editio posterior et accuratissima, eo quod primi inter omnes ad usus ecclesiasticos eamdem adhibuerint Galli nostrates. Meminerit proinde lector in nostra hac editione Psalterii duplicis, Romani et Gallicani, prius a nobis notatum esse in capite columnarum littera R, posterius autem littera G; his enim litteris praemissis, nulla deinceps versionum confusio subrepere poterit. TESTIMONIA DE DUPLICI HIERONYMIANO PSALTERIO JUXTA LXX INTERPRETES. Hieronymus epist. 71, ad Lucinium Boeticum, num. 5. Septuaginta Interpretum editionem et te habere non dubito, et ante annos plurimos diligentissime emendatam studiosis tradidi. Idem lib. II, contra Rufinum, num. 30. Psalterium quoque, quod certe emendatissimum juxta Septuaginta Interpretes nostro labore dudum Roma suscepit, rursum juxta Hebraicum vertens, etc. Item epist. 106, ad Sunniam et Fretelam. Cujus rei vobis sensum breviter aperiam. Ubi qui minus habetur in Graeco, ab Hebraica veritate, Origenes de translatione Theodotionis addidit, et signum posuit asterisci, id est, stellam, quae,",
          "candidate_score": 0.638349,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_42_44",
          "bdc_text": "[ Adresse auf der Rückseite : ] Vere pio et erudito d. Heinrycho Bullingero , patrono suo imprimis colendo . An M. Heinrich Bullinger , predicanten zuͦ Zürich.",
          "psc_chunk_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Liber-Psalmorum-2_window_2",
          "psc_text": "dicebamus, emendatissimum omnibusque numeris suis absolutum prodeat nunc ad publicam Ecclesiae ac studiosorum utilitatem. Porro duplicis Psalmorum juxta LXX emendationis a se susceptae meminit S. Doctor praefatione jamjam subsecutura: libro etiam secundo Apologiae adversus Rufinum, Psalterium curis suis castigatum, Romae olim susceptum testatur his verbis: Psalterium quoque, quod certe emendatissimum juxta Septuaginta Interpretes nostro labore dudum Roma suscepit, rursum juxta Hebraicum vertens, etc. Cujus vero emendationis hic recordetur; an ejus quam Romae positus priorem subministravit; an posterioris in Bethlehemitico secessu editae cum obelis et asteriscis, vix nobis compertum esse potest. Certe de prima illa emendatione quam cursim Romae elaboratam dicit infra, haec intelligenda minime veniunt; quamquam id asserant scriptores non pauci: nam qui fieri potuit ut Ecclesia Romana emendatissimum susciperet ab Hieronymo Psalterium, quod ille cursim et magna tantum ex parte correxerat? Verisimillimum igitur apparet utramque Hieronymianam editionem, tam priorem quam posteriorem, in urbe Romana fuisse susceptam; ac Hieronymum indistinctim",
          "candidate_score": 0.634892,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_41_43",
          "bdc_text": "Gvalterus , tui observantissimus . [ Adresse auf der Rückseite : ] Vere pio et erudito d. Heinrycho Bullingero , patrono suo imprimis colendo .",
          "psc_chunk_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Liber-Psalmorum-2_window_11",
          "psc_text": "obelos ÷ vel asteriscos +. Et ubicumque viderit virgulam praecedentem ÷, ab ea usque ad duo puncta ** quae impressimus, sciat in Septuaginta translatoribus [ Al. interpretibus] plus haberi. Ubi autem stellae + similitudinem perspexerit, de Hebraeis voluminibus additum noverit, aeque usque ad duo puncta, juxta Theodotionis dumtaxat editionem, qui simplicitate sermonis a Septuaginta interpretibus non discordat. Haec ergo et vobis et studioso cuique fecisse me sciens, non ambigo multos fore, qui vel invidia, vel supercilio malint contemnere videri praeclara, quam discere, et de turbulento magis rivulo [ Al. rivo], quam de purissimo fonte potare. INCIPIT LIBER PSALMORUM JUXTA SEPTUAGINTA INTERPRETES AB HIERONYMO SEMEL ET ITERUM EMENDATUS Atque in hac editione Obelis et Asteriscis ab eodem illustratus. PSALMUS I. GALLICANUM PSALTERIUM. Beatus vir, qui non abiit in consilio impiorum, et in via peccatorum non stetit: et in cathedra pestilentiae non sedit. Sed in lege Domini voluntas ejus: et in lege",
          "candidate_score": 0.633804,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_41_43",
          "bdc_text": "Gvalterus , tui observantissimus . [ Adresse auf der Rückseite : ] Vere pio et erudito d. Heinrycho Bullingero , patrono suo imprimis colendo .",
          "psc_chunk_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Liber-Psalmorum-2_window_0",
          "psc_text": "ADMONITIO IN OPUS SUBSEQUENS. Psalmorum volumen juxta Septuaginta Interpretes, semel atque iterum emendatum ab Hieronymo, ante annos circiter decem, J. Cari presbyteri studio ac labore, Romae primum editum est: additis obelis et asteriscis in eo Psalterio, quod Gallicanum vocant veteres ac recentiores scriptores. Hujus eruditi Cari diligentiam in edendo duplici Hieronymi Psalterio, ut imitaremur; nonnihilque castigatius et auctius apud nos prodiret, quamplures antiquissimos codices mss. perquisivimus ad supplenda ea, quae tum in textu, tum in signis obelorum et asteriscorum deesse videbantur. Subsidium ergo ministrante haud mediocri copia veterum codicum, Cari votis fecimus satis; qui eodem mss. librorum destitutus auxilio fatetur inchoatum a se opus, aliis perficiendum tradidisse. Horum, inquit, Psalmorum tituli ex mss. codicibus et Cassiodoro, quantum quidem licuit, sed non quantum oportebat ac optabamus (cum id rei plures oculatioresque viros, ac ipsos manuscriptos codices ad manus haberi exigeret), sunt excerpti. Quam ampliorem diligentiam desiderari in obelorum, asteriscorum ac diapsalmatum",
          "candidate_score": 0.633186,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_41_43",
          "bdc_text": "Gvalterus , tui observantissimus . [ Adresse auf der Rückseite : ] Vere pio et erudito d. Heinrycho Bullingero , patrono suo imprimis colendo .",
          "psc_chunk_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Liber-Psalmorum-2_window_3",
          "psc_text": "infra, haec intelligenda minime veniunt; quamquam id asserant scriptores non pauci: nam qui fieri potuit ut Ecclesia Romana emendatissimum susciperet ab Hieronymo Psalterium, quod ille cursim et magna tantum ex parte correxerat? Verisimillimum igitur apparet utramque Hieronymianam editionem, tam priorem quam posteriorem, in urbe Romana fuisse susceptam; ac Hieronymum indistinctim ambas emendationes comprehendere, cum Psalterium suum juxta LXX emendatissimum Rufino objiciebat. Opinioni nostrae impense favent Valafridi paulo post citati dicta, quibus certi sumus Gallos a Romanis mutuatos esse posteriorem etiam emendationem Psalterii. Caeterum prior editio Romani Psalterii nomen obtinuit, quod ea uteretur antiquitus Ecclesia Romana; hodieque usus perseveret in Ecclesia Vaticana. Gallicanum autem Psalterium appellata est editio posterior et accuratissima, eo quod primi inter omnes ad usus ecclesiasticos eamdem adhibuerint Galli nostrates. Meminerit proinde lector in nostra hac editione Psalterii duplicis, Romani et Gallicani, prius a nobis notatum esse in capite columnarum littera R, posterius autem littera G; his enim",
          "candidate_score": 0.629977,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_35",
          "bdc_text": "Tu hęc mea aequo , ut soles , animo accipe .",
          "psc_chunk_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Liber-Psalmorum-2_window_554",
          "psc_text": "corde ÷ meo ** He. Deduc me in semitam mandatorum tuorum: quia ipsam volui. He. Inclina cor meum in testimonia tua, et non in avaritiam. He. Averte oculos meos ne videant vanitatem: in via tua vivifica me. He. Statue servo tuo eloquium tuum, in timore tuo. He. Amputa opprobrium meum, quod suspicatus sum: quia judicia tua jucunda. He. Ecce concupivi mandata tua: in aequitate tua vivifica me. Vav. Et veniat super me misericordia tua, Domine: salutare tuum secundum eloquium tuum. Vav. Et respondebo exprobrantibus mihi verbum: quia speravi in sermonibus tuis. Vav. Et ne auferas de ore meo verbum veritatis usquequaque: quia in judiciis tuis supersperavi. Vav. Et custodiam legem tuam semper in saeculum et in saeculum saeculi. Vav. Et ambulabam in latitudine: quia mandata tua exquisivi. Vav. Et loquebar de testimoniis tuis in conspectu regum: et non confundebar. Vav. Et meditabar in mandatis tuis: quae dilexi. Vav. Et levavi",
          "candidate_score": 0.629954,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_42_44",
          "bdc_text": "[ Adresse auf der Rückseite : ] Vere pio et erudito d. Heinrycho Bullingero , patrono suo imprimis colendo . An M. Heinrich Bullinger , predicanten zuͦ Zürich.",
          "psc_chunk_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Liber-Psalmorum-2_window_4",
          "psc_text": "Vaticana. Gallicanum autem Psalterium appellata est editio posterior et accuratissima, eo quod primi inter omnes ad usus ecclesiasticos eamdem adhibuerint Galli nostrates. Meminerit proinde lector in nostra hac editione Psalterii duplicis, Romani et Gallicani, prius a nobis notatum esse in capite columnarum littera R, posterius autem littera G; his enim litteris praemissis, nulla deinceps versionum confusio subrepere poterit. TESTIMONIA DE DUPLICI HIERONYMIANO PSALTERIO JUXTA LXX INTERPRETES. Hieronymus epist. 71, ad Lucinium Boeticum, num. 5. Septuaginta Interpretum editionem et te habere non dubito, et ante annos plurimos diligentissime emendatam studiosis tradidi. Idem lib. II, contra Rufinum, num. 30. Psalterium quoque, quod certe emendatissimum juxta Septuaginta Interpretes nostro labore dudum Roma suscepit, rursum juxta Hebraicum vertens, etc. Item epist. 106, ad Sunniam et Fretelam. Cujus rei vobis sensum breviter aperiam. Ubi qui minus habetur in Graeco, ab Hebraica veritate, Origenes de translatione Theodotionis addidit, et signum posuit asterisci, id est, stellam, quae,",
          "candidate_score": 0.628801,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_41_43",
          "bdc_text": "Gvalterus , tui observantissimus . [ Adresse auf der Rückseite : ] Vere pio et erudito d. Heinrycho Bullingero , patrono suo imprimis colendo .",
          "psc_chunk_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Liber-Psalmorum-2_window_10",
          "psc_text": "LIBRUM PSALMORUM. Psalterium Romae dudum positus emendaram, et juxta Septuaginta interpretes, licet cursim, magna illud ex parte correxeram. Quod quia rursum videtis, o Paula et Eustochium, scriptorum vitio depravatum, plusque antiquum errorem, quam novam emendationem valere: cogitis, ut veluti quodam novali, scissum jam arvum exerceam, et obliquis sulcis renascentes spinas eradicem: aequum esse, dicentes, ut quod crebro male pullulat, crebrius succidatur. Unde consueta praefatione commoneo tam vos, quibus forte labor iste desudat, quam eos qui exemplaria istiusmodi habere voluerint, ut quae diligenter emendavi, cum cura et diligentia transcribantur. Notet sibi unusquisque vel jacentem lineam, vel signa radiantia: id est, vel obelos ÷ vel asteriscos +. Et ubicumque viderit virgulam praecedentem ÷, ab ea usque ad duo puncta ** quae impressimus, sciat in Septuaginta translatoribus [ Al. interpretibus] plus haberi. Ubi autem stellae + similitudinem perspexerit, de Hebraeis voluminibus additum noverit, aeque usque ad duo puncta, juxta Theodotionis dumtaxat editionem, qui",
          "candidate_score": 0.627111,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_36_38",
          "bdc_text": "Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr . et uxoriAnna , geb. Adlischwyler . tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "029_Hieronymus-Stridonensis_Liber-Psalmorum-2_window_392",
          "psc_text": "Quia melior est dies ÷ una ** in atriis tuis, super millia. Elegi abjectus esse in domo Dei mei: magis quam habitare in tabernaculis peccatorum. Quia misericordiam et veritatem diligit Deus, gratiam et gloriam dabit Dominus. Non privabit bonis eos qui ambulant in innocentia: Domine virtutum, beatus homo qui sperat in te. IN FINEM, PRO TORCULARIBUS, FILIIS CORE PSALMUS. Quam amabilia sunt tabernacula tua, Domine virtutum: concupivit et defecit [ Ms. deficit] anima mea in atria Domini. Cor meum et caro mea exsultaverunt in Deum vivum: etenim passer invenit sibi domum, et turtur nidum, ubi reponat pullos suos. Altaria tua, Domine virtutum, rex meus et Deus meus. Beati qui habitant [ Ms. ambulant] in domo tua, Domine: in saeculum saeculi [ Ms. saecula saeculorum] laudabunt te. DIAPSALMA. Beatus vir, cujus est auxilium abs te, Domine: ascensus in corde ejus disposuit in convalle lacrymarum, in loco quem disposuisti ei. Etenim benedictionem",
          "candidate_score": 0.621814,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 19,
      "cf_id": "cf021",
      "work_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV",
      "max_score": 0.666323,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_109",
          "psc_text": "Evangelium interroga: Beati mundo corde; quia ipsi Deum videbunt (Matth. V, 8) . Fuerunt homines qui dicerent vanitate sui cordis decepti, Pater invisibilis est, Filius autem visibilis est. Unde visibilis? Si propter carnem, quia suscepit carnem; manifestum est. Illi enim qui carnem Christi viderunt, aliqui crediderunt, aliqui crucifixerunt: et qui crediderunt, illo crucifixo nutaverunt; et nisi ipsam post resurrectionem palparent, fides ad eos non revocaretur. Si ergo propter carnem visibilis Filius; et nos concedimus, et est catholica fides: si autem ante carnem sicut ipsi dicunt, id est, antequam incarnaretur; multum delirant, et multum errant. Facta enim sunt illa visibilia corporaliter per creaturam, in quibus typus ostenderetur: non utique substantia ipsa demonstrabatur et manifestabatur. Et hoc attendat Charitas vestra lene documentum. Sapientia Dei videri oculis non potest. Fratres, si Christus Sapientia Dei, et Virtus Dei (I Cor. I, 24); si Christus Verbum Dei; verbum hominis oculis non videtur, Verbum Dei videri",
          "candidate_score": 0.666323,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ;",
          "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_516",
          "psc_text": "puteum sedens, comprehensus, flagellatus, sputis illitus, spinis coronatus, ligno suspensus, lancea percussus, mortuus, sepultus? quomodo ergo rex omnis terrae? Quod videbatur in loco, caro erat: oculis carneis caro apparebat; in carne mortali majestas immortalis occultabatur. Et quibus oculis majestas immortalis penetrata compage carnis poterit intueri? Est alius oculus, est interior oculus. Non enim nullos oculos habebat et Tobias, quando caecus oculis corporeis filio dabat praecepta vitae (Tob. IV). Ille patri manum tenebat, ut pedibus ambularet: ille filio consilium dabat, ut viam justitiae teneret. Et hac oculos video, et hac oculos intelligo. Et meliores oculi dantis vitae consilium, quam oculi tenentis manum. Tales oculos quaerebat et Jesus, quando ait Philippo, Tanto tempore vobiscum sum, et non cognovistis me? Tales oculos quaerebat, cum ait, Philippe, qui videt me, videt et Patrem (Joan. XIV, 9) . Isti oculi in intelligentia sunt, isti oculi in mente sunt. Ideo cum dixisset Psalmus, Quoniam rex omnis",
          "candidate_score": 0.650164,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_32_34",
          "bdc_text": "vocant ; eam omnes cum maxime laudent , tibi misissem , si venalem invenire potuissem . Plura nunc scribere non possum nec habeo , quorum relatione te iuvari intelligam .",
          "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1785",
          "psc_text": "Et aliter intelligi potest. Et clarificavi, cum de Virgine natus est, cum virtutes operatus est, cum coelo indice per stellam a Magis adoratus est, cum a sanctis Spiritu sancto plenis agnitus est, cum descendente Spiritu in specie columbae declaratus, cum voce de coelo sonante monstratus, cum in monte transfiguratus, cum miracula multa fecit, cum multos sanavit atque mundavit, cum de paucissimis panibus tantam multitudinem pavit, cum ventis et fluctibus imperavit, cum mortuos suscitavit: et iterum clarificabo, cum resurget a mortuis, cum mors ei ultra non dominabitur, cum exaltabitur super coelos Deus, et super omnem terram gloria ejus. 5. Turba ergo quae stabat, et audierat, dicebat tonitruum factum esse: alii dicebant, Angelus ei locutus est. Respondit Jesus, et dixit: Non propter me haec vox venit, sed propter vos. Hic ostendit illa voce non sibi indicatum quod jam sciebat, sed eis quibus indicari oportebat. Sicut autem illa vox non propter eum, sed",
          "candidate_score": 0.634655,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_5_7",
          "bdc_text": "tam sero ad te pervenisse maxime doleo ; hę enim si citius ad te perlatę fuissent , et meis et sodalis meiMartin Peyer . negotiis non parum profuissent , si de nova profectione nostraDie Rede ist von der geplanten Reise nach Wittenberg ;",
          "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_2261",
          "psc_text": "meo, nota feci vobis (Joan. XV, 15) : et hic dicat, Adhuc multa habeo vobis dicere, sed non potestis portare modo. Verum illud quomodo dixerit, quod nondum fecerat tanquam fecerit, sicut ea quae futura sunt, Deum fecisse propheta testatur dicens, Qui fecit quae futura sunt (Isai. XLV, 11, sec. LXX) , jam cum ipsa verba tractaremus, ut potuimus, exposuimus. Nunc ergo quae ista sint quae Apostoli tunc portare non poterant, vultis forsitan scire. Sed quis nostrum audeat eorum se dicere jam capacem, quae illi capere non valebant? Ac per hoc nec a me exspectanda sunt ut dicantur, quae forte non caperem, si mihi ab alio dicerentur; nec vos ea portare possetis, etiamsi ego tantus essem, ut a me ista quae vobis altiora sunt audiretis. Et fieri quidem potest ut sint in vobis aliqui ad ea capienda jam idonei, quae alii capere nondum valent; et si non omnia de quibus magister",
          "candidate_score": 0.622563,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38_40",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 . ianuarii 1539 . Rod .",
          "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_377",
          "psc_text": "in eo occultus erat, in quo benedicuntur omnes gentes, sicut promissum est Abrahae dicente Domino, In semine tuo benedicentur omnes gentes (Gen. XXII, 18) . Nondum autem intelligebatur, quia nondum aqua conversa erat in vinum. Ergo omnibus gentibus dispensabatur prophetia. Quod ut emineat jucundius, de singulis aetatibus, tanquam de singulis hydriis, pro tempore quaedam commemoremus. 10. In ipso exordio Adam et Eva parentes omnium gentium erant, non tantummodo Judaeorum; et quidquid figurabatur in Adam de Christo, ad omnes utique gentes pertinebat, quibus salus est in Christo. Quid ergo potissimum dicam de aqua primae hydriae, nisi quod Apostolus ait de Adam et Eva? Nemo enim me dicet prave intellexisse, quando intellectum non meum, sed Apostoli profero. Illud ergo unum quantum mysterium de Christo continet, quod commemorat Apostolus, dicens, Et erunt duo in carne una: sacramentum hoc magnum est (Ephes. III, 31 et 32) ? Et ne quis magnitudinem istam sacramenti in",
          "candidate_score": 0.622049,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_10",
          "bdc_text": "Spero tamen te hoc curaturum , ut brevissime id abs te habeam .",
          "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_743",
          "psc_text": "onerabo vos, et timeo ne etiam quod haustum est effundatur; sufficiant ergo ista Charitati vestrae. Debitores sumus, non nunc, sed semper quamdiu vivimus; quia propter vos vivimus. Verumtamen vitam nostram istam infirmam, laboriosam, periculosam, in hoc mundo cons lamini bene vivendo, nolite nos contristare et atterere malis moribus vestris. Cum enim offendimur mala vita vestra, si refugiamus a vobis, et separemus nos a vobis, et ad vos non accedamus; nonne conqueremini, et dicetis: Et si languebamus, curaretis; et si infirmabamur, visitaretis? Ecce curamus, ecce visitamus sed non nobis fiat quomodo audistis ab Apostolo, Timeo ne sine causa laboraverim in vos (Galat. IV, 11) . TRACTATUS XIX. Ab eo quod scriptum est, Non potest a se Filius facere quidquam, nisi quod viderit Patrem facientem; usque ad id, quia non quaero voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui misit me. Cap. V, V\\. 19-30. 1. Sermone pristino, quantum nostrum movit affectum et intelligendi",
          "candidate_score": 0.599515,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_26",
          "bdc_text": "Varii apud nos sunt rumores , sed nihil certi habetur .",
          "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1155",
          "psc_text": "eramus praevidebat. Nos itaque sic audiamus Evangelium, quasi praesentem Dominum; nec dicamus, O illi felices qui eum videre potuerunt! quia multi in eis qui viderunt, et occiderunt; multi autem in nobis qui non viderunt, et crediderunt. Quod enim pretiosum sonabat de ore Domini, et propter nos scriptum est, et nobis servatum, et propter nos recitatum, et recitabitur etiam propter posteros nostros, et donec saeculum finiatur. Sursum est Dominus: sed etiam hic est veritas Dominus. Corpus enim Domini in quo resurrexit, uno loco esse potest: veritas ejus ubique diffusa est. Dominum ergo audiamus, et quod ipse donaverit de verbis ejus, et nos dicamus. 2. Nonne Moyses, inquit, dedit vobis Legem, et nemo ex vobis facit Legem? Quid me quaeritis interficere? Ideo enim quaeritis me interficere, quia nemo ex vobis facit Legem: nam si Legem faceretis, in ipsis litteris Christum agnosceretis, et praesentem non occideretis. Et illi responderunt: Respondit ei turba. Respondit",
          "candidate_score": 0.586744,
          "ce_score": null
        }
      ]
    },
    {
      "rank": 20,
      "cf_id": "cf025",
      "work_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum",
      "max_score": 0.666011,
      "ce_confirmed": false,
      "evidence": [
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_1_3",
          "bdc_text": "Valetudinem meam incolumem esse scias , pater observande , si oculorum tam valerem acumine quam reliquo corporis habitu ; hi enim nescio qua de causa viribus suis indies remissis etiam dolores non raro mihi parturiunt . Sed dabit deus his quoque finem Vergil , Aeneis , 1 , 199. .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_694",
          "psc_text": "singulos dies Vesperas et Matutinos cum hymno: (918) Christe coelestis medicina Patris, et reliq., et cum Antiphonis, et Responsoriis, sive lectionibus et Orationibus ad hoc pertinentibus. (919) Multi enim sacerdotum infirmos (920) perunguent insuper in quinque sensus corporis, id est in superciliis oculorum, et in (921) naribus deintus, et in narium summitate sive exterius, et in labiis exterius, et in manibus exterius, id est deforis. In omnibus ergo his membris crucem faciant de oleo sacrato (922) dicentes: In nomine +Patris, et +Filii, et +Spiritus sancti. Hoc enim faciant, ut si in quinque sensus mentis et et corporis aliqua macula inhaesit, hac medicina Dei sanetur. Oratio in consummatione hujus officii. --(923) Omnipotens sempiterne Deus, qui subvenis in periculis et necessitate laborantibus, Majestatem tuam supplices exoramus, ut mittere digneris sanctum angelum tuum, qui famulum tuum Ill. in angustiis et necessitatibus laborantem consolationibus tuis attollat, quibus et de praesenti consequatur auxilio, et aeterna",
          "candidate_score": 0.666011,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_36_38",
          "bdc_text": "Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr . et uxoriAnna , geb. Adlischwyler . tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_17",
          "psc_text": "et, beatae Anastasiae suffragantibus meritis, ad nostrae salutis auxilium provenire concede. Per Dominum nostrum Jesum Christum Filium tuum. Qui tecum vivit. (104) Praefatio. --Vere dignum et justum est, aequum et salutare, nos tibi semper et ubique gratias agere, Domine sancte, Pater omnipotens, aeterne Deus: quia nostri Salvatoris hodie lux vera processit, quae clara nobis omnia et intellectu manifestavit, et visu. Et ideo cum angelis et archangelis, cum thronis et dominationibus, cumque omni militia coelestis exercitus, hymnum gloriae tuae canimus, sine fine dicentes. Ad Complendum. --(105) Ejus nos, Domine, (106) sacramenti semper (107) natalis instauret, cujus (108) Nativitas singularis humanam repulit vetustatem. Qui tecum vivit. Alia. --Satiasti, Domine, familiam tuam muneribus sacris; ejus, quaesumus, semper interventione nos refove cujus solemnia celebramus. Per Dominum nostrum Jesum Christum, etc. VIII KAL. JANUARII.--IN DIE NATALIS DOMINI. (109) Concede, quaesumus, omnipotens Deus, ut nos Unigeniti Filii tui nova per carnem Nativitas liberet, quos sub peccati",
          "candidate_score": 0.636419,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_37_39",
          "bdc_text": "et uxoriAnna , geb. Adlischwyler . tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 . ianuarii 1539 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_10",
          "psc_text": "tentationem. R\\ Sed libera nos a malo. Libera nos, quaesumus, Domine, ab omnibus malis, praeteritis, praesentibus, et futuris, et intercedente beata et gloriosa semper virgine Dei genitrice Maria, et (85) beatis apostolis tuis, Petro, et Paulo, atque (86) Andrea, necnon et beato (87) Stephano protomartyre tuo, et omnibus sanctis, da propitius pacem diebus nostris, ut, ope misericordiae tuae adjuti, et a peccato simus semper liberi, et ab omni perturbatione securi. Per Dominum. 5 Pax Domini sit semper vobiscum. R\\. Et cum Spiritu tuo. (88) Agnus Dei qui tollis peccata mundi, miserere nobis. IX KALEND. JANUARII.--IN VIGILIA NATALIS DOMINI. Ad (89) Nonam. --(90) Deus, qui nos Redemptionis nostrae annua exspectatione laetificas, (91) praesta ut Unigenitum tuum quem Redemptorem laeti suscepimus, venientem quoque judicem securi videamus Dominum nostrum, Jesum Christum, Filium tuum, (92) qui tecum vivit et regnat Deus in unitate Spiritus sancti (93) per omnia saecula saeculorum. (94) Super oblata. --Da",
          "candidate_score": 0.635235,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_36_38",
          "bdc_text": "Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr . et uxoriAnna , geb. Adlischwyler . tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_15",
          "psc_text": "sacratissimae Nativitatis gaudium magnum pastoribus ab angelo voluit nuntiari, ipse super vos benedictionis suae gratissimum imbrem infundat, atque ipso pastore vos ad aeternorum gaudiorum pascua aeterna perducat. Amen. Et qui per ejus incarnationem terrena coelestibus sociavit, internae pacis et bonae voluntatis vos nectare repleat, et coelestis militiae consortes efficiat. Amen. Quod ipse, etc. Ad Complendum. --Da nobis, quaesumus, Domine Deus noster, ut qui Nativitatem Domini nostri Jesu Christi nos frequentare gaudemus, dignis conversationibus ad ejus mereamur pertinere consortium. Qui tecum vivit, etc. Ad Matutinum. --Respice nos, misericors Deus, et mentibus clementer humanis, nascente Christo, summae veritatis lumen ostende. Qui tecum vivit et regnat. 7 MISSA (101) IN MANE PRIMA NAT. DOM., SIVE SANCTAE ANASTASIAE. Da (102), quaesumus, omnipotens Deus, ut, qui nova incarnati Verbi tui luce perfundimur, hoc in nostro resplendeat opere, quod per fidem fulget in mente. Per eumdem. Alia. --Da, quaesumus, omnipotens Deus, ut qui beatae Anastasiae martyris",
          "candidate_score": 0.631389,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_141",
          "psc_text": "tuis ad remedium providisti. Per. Super populum. -- Tueatur, quaesumus, Domine, dextera tua populum tuum deprecantem, et purificatum dignanter erudiat, ut consolatione praesenti ad futura bona proficiat. Per Dominum nostrum. FERIA IV IN HEBDOMADA QUARTA. Omnipotens sempiterne Deus, qui et justis praemia meritorum, et peccatoribus per jejunium veniam praebes, miserere supplicibus, parce peccantibus, ut reatus nostri confessio indulgentiam valeat percipere delictorum. Per Dominum nostrum. Alia. --Praesta, quaesumus, omnipotens Deus, ut quos jejunia votiva castigant, ipsa quoque devotio sancta laetificet, ut, terrenis affectibus mitigatis, facilius coelestia capiamus. Per Dominum. Super oblata. --Supplices, Domine, te rogamus, ut his sacrificiis peccata nostra mundentur, quia tunc veram 54 nobis tribuis et mentis et corporis sanitatem. Per Dominum nostrum. Praefatio. --Vere dignum et justum est, aequum et salutare, nos tibi semper et ubique gratias agere, Domine sancte, Pater omnipotens, aeterne Deus: qui illuminatione suae fidei tenebras expulit mundi, et genus humanum, quod primae matris uterus",
          "candidate_score": 0.627872,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_36_38",
          "bdc_text": "Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr . et uxoriAnna , geb. Adlischwyler . tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_16",
          "psc_text": "vivit et regnat. 7 MISSA (101) IN MANE PRIMA NAT. DOM., SIVE SANCTAE ANASTASIAE. Da (102), quaesumus, omnipotens Deus, ut, qui nova incarnati Verbi tui luce perfundimur, hoc in nostro resplendeat opere, quod per fidem fulget in mente. Per eumdem. Alia. --Da, quaesumus, omnipotens Deus, ut qui beatae Anastasiae martyris tuae solemnia colimus, ejus apud te patrocinia sentiamus. Per Dominum nostrum Jesum Christum. Super oblata. --Munera nostra, quaesumus, Domine, Nativitatis hodiernae mysteriis apta proveniant, ut (103) sicut homo genitus idem refulsit Deus, sic nobis haec terrena substantia conferat quod divinum est. Per eumdem. Alia. --Accipe, quaesumus, Domine, munera dignanter oblata, et, beatae Anastasiae suffragantibus meritis, ad nostrae salutis auxilium provenire concede. Per Dominum nostrum Jesum Christum Filium tuum. Qui tecum vivit. (104) Praefatio. --Vere dignum et justum est, aequum et salutare, nos tibi semper et ubique gratias agere, Domine sancte, Pater omnipotens, aeterne Deus: quia nostri Salvatoris hodie lux vera",
          "candidate_score": 0.627768,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_37_39",
          "bdc_text": "et uxoriAnna , geb. Adlischwyler . tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 . ianuarii 1539 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_400",
          "psc_text": "muneris rudimenta donasti, per eos subsidia perpetuae salutis impendas. Per Dominum nostrum. Alia. --Exaudi, Domine, populum tuum cum sancti apostoli tui Andreae patrocinio supplicantem, ut tuo semper auxilio secura tibi possit devotione servire. Per. IDIBUS DECEMBRIS.--NATALIS SANCTAE LUCIAE VIRGINIS. Exaudi nos, Deus salutaris noster, ut sicut de beatae Luciae festivitate gaudemus, ita piae devotionis erudiamur effectu. Per. Super oblata. --Quaesumus, virtutum coelestium Deus, ut sacrificia pro sanctae tuae Luciae solemnitate delata desiderium nos temporale doceant habere contemptum, et ambire dona faciant coelestium gaudiorum. Per. Ad Complendum. --Laeti, Domine, sumpsimus sacramenta coelestia, quae, intercedente pro nobis beata Lucia martyre tua, ad vitam nobis proficiant sempiternam. Per Dominum. Alia. --Intercessio nos, Domine, quaesumus, sanctae Luciae martyris tuae votiva confoveat, ut ejus sacrata natalitia et temporaliter frequentemus, et conspiciamus aeterna. Per Dominum nostrum. XII KALENDAS JANUARII.--NATALIS SANCTI THOMAE APOSTOLI. Da nobis, quaesumus, Domine, beati apostoli tui Thomae solemnitatibus gloriari, ut ejus semper 145",
          "candidate_score": 0.626961,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_37_39",
          "bdc_text": "et uxoriAnna , geb. Adlischwyler . tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 . ianuarii 1539 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_380",
          "psc_text": "cum sanctorum tuorum tibi patrociniis supplicantem, ut nobis et pacis donum tribuas, et continuatum proficiat ad fidei et charitatis augmentum. Per Dominum nostrum. V KALENDAS NOVEMBRIS.--NATALIS SANCTORUM APOSTOLORUM SIMONIS ET JUDAE. Deus, qui nos per beatos apostolos tuos ad agnitionem tui nominis venire tribuisti, da nobis gloriam sempiternam proficiendo celebrare, et celebrando proficere. Per. Super oblata. --Gloriam, Domine, sanctorum apostolorum perpetuam venerantes, quaesumus ut eam, sacris mysteriis expiati, dignius celebremus. Per. Praefatio. --Vere dignum et justum est, aequum et salutare, nos tibi semper et ubique gratias agere, Domine sancte, Pater omnipotens, aeterne Deus: te in tuorum apostolorum glorificantes honore, qui et illis tribuisti beatitudinem sempiternam, et infirmitati nostrae talia praestitisti suffragia, per (494) quae tua possimus adipisci subsidia, et pervenire ad praemia repromissa. Per Christum. Benedictionem R. Q. (Id est Require quae supra. ) Ad Complendum. --Perceptis, Domine, sacramentis, suppliciter te rogamus, ut, intercedentibus beatis apostolis tuis, quae pro illorum",
          "candidate_score": 0.626634,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38_40",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 . ianuarii 1539 . Rod .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_377",
          "psc_text": "et ubique gratias agere, Domine sancte, Pater omnipotens, aeterne Deus; et te in tuorum sanctorum meritis gloriosis collaudare, benedicere et praedicare, qui eos dimicantes contra antiqui serpentis machinamenta, et proprii corporis blandimenta, inexpugnabili virtute, Rex gloriae, roborasti. Ex quibus beatus Lucas evangelista tuus, (491) assumpto scuto fidei, et galea salutis, et gladio Spiritus sancti, et viriliter contra vitiorum incentiva pugnavit, et evangelicae nobis dulcedinis fluenta (492) manavit. Unde petimus immensam, Domine, pietatem tuam, ut qui eum tot meritorum donasti praerogativis, nos ejus et informes exemplis, et adjuves meritis. Per Christum. Benedictionem require, in natali (Vide notam 508). Ad Complendum. --Praesta, quaesumus omnipotens aeterne Deus, ut id quod de sancto altari tuo accepimus precibus beati evangelistae tui Lucae sanctificet animas nostras, per quod tuti esse possimus. Per. VI KALENDAS NOVEMBRIS--VIGILIA APOSTOLORUM SIMONIS ET JUDAE. Concede, quaesumus, omnipotens Deus, ut sicut apostolorum tuorum Simonis et Judae gloriosa natalitia praevenimus, sic ad tua",
          "candidate_score": 0.626492,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38_40",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 . ianuarii 1539 . Rod .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_380",
          "psc_text": "cum sanctorum tuorum tibi patrociniis supplicantem, ut nobis et pacis donum tribuas, et continuatum proficiat ad fidei et charitatis augmentum. Per Dominum nostrum. V KALENDAS NOVEMBRIS.--NATALIS SANCTORUM APOSTOLORUM SIMONIS ET JUDAE. Deus, qui nos per beatos apostolos tuos ad agnitionem tui nominis venire tribuisti, da nobis gloriam sempiternam proficiendo celebrare, et celebrando proficere. Per. Super oblata. --Gloriam, Domine, sanctorum apostolorum perpetuam venerantes, quaesumus ut eam, sacris mysteriis expiati, dignius celebremus. Per. Praefatio. --Vere dignum et justum est, aequum et salutare, nos tibi semper et ubique gratias agere, Domine sancte, Pater omnipotens, aeterne Deus: te in tuorum apostolorum glorificantes honore, qui et illis tribuisti beatitudinem sempiternam, et infirmitati nostrae talia praestitisti suffragia, per (494) quae tua possimus adipisci subsidia, et pervenire ad praemia repromissa. Per Christum. Benedictionem R. Q. (Id est Require quae supra. ) Ad Complendum. --Perceptis, Domine, sacramentis, suppliciter te rogamus, ut, intercedentibus beatis apostolis tuis, quae pro illorum",
          "candidate_score": 0.625479,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_36_38",
          "bdc_text": "Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr . et uxoriAnna , geb. Adlischwyler . tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_10",
          "psc_text": "tentationem. R\\ Sed libera nos a malo. Libera nos, quaesumus, Domine, ab omnibus malis, praeteritis, praesentibus, et futuris, et intercedente beata et gloriosa semper virgine Dei genitrice Maria, et (85) beatis apostolis tuis, Petro, et Paulo, atque (86) Andrea, necnon et beato (87) Stephano protomartyre tuo, et omnibus sanctis, da propitius pacem diebus nostris, ut, ope misericordiae tuae adjuti, et a peccato simus semper liberi, et ab omni perturbatione securi. Per Dominum. 5 Pax Domini sit semper vobiscum. R\\. Et cum Spiritu tuo. (88) Agnus Dei qui tollis peccata mundi, miserere nobis. IX KALEND. JANUARII.--IN VIGILIA NATALIS DOMINI. Ad (89) Nonam. --(90) Deus, qui nos Redemptionis nostrae annua exspectatione laetificas, (91) praesta ut Unigenitum tuum quem Redemptorem laeti suscepimus, venientem quoque judicem securi videamus Dominum nostrum, Jesum Christum, Filium tuum, (92) qui tecum vivit et regnat Deus in unitate Spiritus sancti (93) per omnia saecula saeculorum. (94) Super oblata. --Da",
          "candidate_score": 0.625341,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_37_39",
          "bdc_text": "et uxoriAnna , geb. Adlischwyler . tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 . ianuarii 1539 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_17",
          "psc_text": "et, beatae Anastasiae suffragantibus meritis, ad nostrae salutis auxilium provenire concede. Per Dominum nostrum Jesum Christum Filium tuum. Qui tecum vivit. (104) Praefatio. --Vere dignum et justum est, aequum et salutare, nos tibi semper et ubique gratias agere, Domine sancte, Pater omnipotens, aeterne Deus: quia nostri Salvatoris hodie lux vera processit, quae clara nobis omnia et intellectu manifestavit, et visu. Et ideo cum angelis et archangelis, cum thronis et dominationibus, cumque omni militia coelestis exercitus, hymnum gloriae tuae canimus, sine fine dicentes. Ad Complendum. --(105) Ejus nos, Domine, (106) sacramenti semper (107) natalis instauret, cujus (108) Nativitas singularis humanam repulit vetustatem. Qui tecum vivit. Alia. --Satiasti, Domine, familiam tuam muneribus sacris; ejus, quaesumus, semper interventione nos refove cujus solemnia celebramus. Per Dominum nostrum Jesum Christum, etc. VIII KAL. JANUARII.--IN DIE NATALIS DOMINI. (109) Concede, quaesumus, omnipotens Deus, ut nos Unigeniti Filii tui nova per carnem Nativitas liberet, quos sub peccati",
          "candidate_score": 0.625188,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_36_38",
          "bdc_text": "Salutem dicas nomine meo matriAnna , geb. Wiederkehr . et uxoriAnna , geb. Adlischwyler . tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_443",
          "psc_text": "sancti martyris tui Ill. solemnia praeimus, ejus etiam virtutes imitemur. Per. Ad Vesperos. --Deus, qui nobis beati Ill. martyris tui natalitia gloriosa praeire concedis, tribue, quaesumus, ejus nos semper et beneficiis praeveniri, et orationibus adjuvari. Per. Alia. --Deus, qui nos beati martyris tui Ill. concedis natalitia praevenire, ejus nos tribue meritis adjuvari. Per. Ad Matutinos. --Omnipotens sempiterne Deus, fortitudo certantium, et martyrum palma, solemnitatem hodiernae diei propitius intuere, et Ecclesiam tuam continua fac celebritate laetari, ut quod meritis non praesumit, intercessione beati martyris tui Ill. assequi mereatur. Per Dominum nostrum. Alia. --Deus, mundi Creator et rector, qui hunc diem in beati Ill. martyrio consecrasti, concede propitius, ut omnes qui martyrii ejus merita venerantur intercessionibus ejus ab aeternis gehennae incendiis liberentur. Per. MISSA IN NATALI UNIUS MARTYRIS. (592) Votivos, Domine, quaesumus, beati martyris tui Ill. natalis nos semper excipiat, qui et jucunditatem nobis suae glorificationis infundat, et tibi nos reddat acceptos.",
          "candidate_score": 0.624999,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_140",
          "psc_text": "dignum et justum est, aequum et salutare, nos tibi semper et ubique gratias agere, Domine sancte, Pater omnipotens, aeterne Deus, per Mediatorem Dei et hominum, Jesum Christum Dominum nostrum: qui mediante die festo ascendit in templum docere, qui de coelo descendit, mundum ab ignorantiae tenebris liberare; cujus descensus genus humanum doctrina salutari instruit, mors a perpetua morte redemit, ascensio ad coelestia regna perducit. Per quem te, summe Pater, poscimus, ut, ejus institutione edocti, salutaris parcimoniae devotione purificati, ad tua perveniamus promissa securi. Per quem Majestatem tuam. Ad Complendum. --Coelestia dona capientibus, quaesumus, Domine, non ad judicium pervenire patiaris quod fidelibus tuis ad remedium providisti. Per. Super populum. -- Tueatur, quaesumus, Domine, dextera tua populum tuum deprecantem, et purificatum dignanter erudiat, ut consolatione praesenti ad futura bona proficiat. Per Dominum nostrum. FERIA IV IN HEBDOMADA QUARTA. Omnipotens sempiterne Deus, qui et justis praemia meritorum, et peccatoribus per jejunium veniam praebes, miserere",
          "candidate_score": 0.620978,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_380",
          "psc_text": "cum sanctorum tuorum tibi patrociniis supplicantem, ut nobis et pacis donum tribuas, et continuatum proficiat ad fidei et charitatis augmentum. Per Dominum nostrum. V KALENDAS NOVEMBRIS.--NATALIS SANCTORUM APOSTOLORUM SIMONIS ET JUDAE. Deus, qui nos per beatos apostolos tuos ad agnitionem tui nominis venire tribuisti, da nobis gloriam sempiternam proficiendo celebrare, et celebrando proficere. Per. Super oblata. --Gloriam, Domine, sanctorum apostolorum perpetuam venerantes, quaesumus ut eam, sacris mysteriis expiati, dignius celebremus. Per. Praefatio. --Vere dignum et justum est, aequum et salutare, nos tibi semper et ubique gratias agere, Domine sancte, Pater omnipotens, aeterne Deus: te in tuorum apostolorum glorificantes honore, qui et illis tribuisti beatitudinem sempiternam, et infirmitati nostrae talia praestitisti suffragia, per (494) quae tua possimus adipisci subsidia, et pervenire ad praemia repromissa. Per Christum. Benedictionem R. Q. (Id est Require quae supra. ) Ad Complendum. --Perceptis, Domine, sacramentis, suppliciter te rogamus, ut, intercedentibus beatis apostolis tuis, quae pro illorum",
          "candidate_score": 0.61996,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38_40",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 . ianuarii 1539 . Rod .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_400",
          "psc_text": "muneris rudimenta donasti, per eos subsidia perpetuae salutis impendas. Per Dominum nostrum. Alia. --Exaudi, Domine, populum tuum cum sancti apostoli tui Andreae patrocinio supplicantem, ut tuo semper auxilio secura tibi possit devotione servire. Per. IDIBUS DECEMBRIS.--NATALIS SANCTAE LUCIAE VIRGINIS. Exaudi nos, Deus salutaris noster, ut sicut de beatae Luciae festivitate gaudemus, ita piae devotionis erudiamur effectu. Per. Super oblata. --Quaesumus, virtutum coelestium Deus, ut sacrificia pro sanctae tuae Luciae solemnitate delata desiderium nos temporale doceant habere contemptum, et ambire dona faciant coelestium gaudiorum. Per. Ad Complendum. --Laeti, Domine, sumpsimus sacramenta coelestia, quae, intercedente pro nobis beata Lucia martyre tua, ad vitam nobis proficiant sempiternam. Per Dominum. Alia. --Intercessio nos, Domine, quaesumus, sanctae Luciae martyris tuae votiva confoveat, ut ejus sacrata natalitia et temporaliter frequentemus, et conspiciamus aeterna. Per Dominum nostrum. XII KALENDAS JANUARII.--NATALIS SANCTI THOMAE APOSTOLI. Da nobis, quaesumus, Domine, beati apostoli tui Thomae solemnitatibus gloriari, ut ejus semper 145",
          "candidate_score": 0.61948,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_543",
          "psc_text": "tuam. Benedictio. --Omnipotens Deus vos placato vultu respiciat, et in vos donum suae benedictionis infundat. Amen. Et qui hos dies incarnatione Unigeniti sui fecit solemnes, a cunctis praesentis et futurae vitae adversitatibus reddat indemnes. Amen. Ut qui de adventu Redemptoris nostri secundum carnem devota mente laetamini, in secundo, cum in majestate venerit, praemiis aeternae vitae ditemini. Amen. Quod ipse praestare dignetur. Ad Complendum. --Imploramus, Domine, clementiam tuam, ut haec divina subsidia a vitiis expiatos ad festa ventura nos praeparent. Per. MENSIS X FERIA IV. Praesta, quaesumus, omnipotens Deus, ut redemptionis nostrae ventura solemnitas, et praesentis nobis vitae subsidia conferat, et aeternae beatitudinis praemia largiatur. Per Dominum. Alia. --Festina, quaesumus, Domine, ne tardaveris, et auxilium nobis supernae virtutis impende, ut adventus tui consolationibus subleventur qui in tua pietate confidunt. Qui vivis et regnas. Super oblata. --Grata tibi sint, Domine, munera quibus mysteria celebrantur nostrae libertatis et vitae. Per Dominum nostrum Jesum",
          "candidate_score": 0.619302,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38_40",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 . ianuarii 1539 . Rod .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_274",
          "psc_text": "est, aequum et salutare, nos tibi semper et ubique gratias agere, Domine sancte, Pater omnipotens, aeterne Deus: (392) qui, sacramentum paschale consummans, quibus per Unigeniti tui consortium filios adoptionis esse tribuisti, per Spiritum sanctum largiris dona gratiarum, et sui cohaeredibus Redemptoris jam nunc supernae pignus haereditatis impendis, ut tanto se certius ad eum confidant esse venturos, quanto se sciunt ab eo redemptos, et sancti Spiritus infusione ditatos. Et ideo cum angelis. Te igitur, etc. Communicantes, et (393) diem sacratissimum Pentecostes praevenientes, quo Spiritus sanctus apostolos, plebemque credentium praesentia suae Majestatis implevit. Sed et memoriam venerantes, etc. Hanc igitur oblationem servitutis nostrae, sed et cunctae familiae tuae, quam tibi offerimus, pro his quoque, quos regenerare dignatus es ex aqua et Spiritu sancto, tribuens eis remissionem omnium peccatorum, quaesumus, ut placatus. Benedictio. --Benedicat vobis omnipotens Deus, ob cujus paracliti Spiritus adventum mentes vestras jejunii observantia praeparatis, et praesentem diem solemnibus laudibus honoratis.",
          "candidate_score": 0.619119,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_291",
          "psc_text": "103 DOMINICA (401) OCTAVAS PENTECOSTES. Omnipotens sempiterne Deus, qui dedisti famulis tuis in confessione verae fidei aeternae Trinitatis gloriam agnoscere, et in potentia Majestatis adorare Unitatem, quaesumus ut ejusdem fidei firmitate ab omnibus semper muniamur adversis. Per Dominum nostrum. Super oblata. --Sanctifica, quaesumus, Domine Deus noster, per Unigeniti tui virtutem, hujus oblationis Hostiam, et, cooperante Spiritu sancto, per eam nosmetipsos tibi perfice munus aeternum. Per eumdem. In unitate ejusdem. Praefatio. --Vere dignum et justum est, aequum et salutare, nos tibi semper et ubique gratias agere: Domine sancte, Pater omnipotens, aeterne Deus: (402) qui cum Unigenito Filio tuo et Spiritu sancto unus es Deus, unus es Dominus, non in unius singularitate personae, sed in unius Trinitate substantiae. Quod enim de tua gloria, revelante te, credimus, hoc de Filio tuo, hoc de Spiritu sancto sine differentiae discretione sentimus; ut in confessione verae sempiternaeque Deitatis, et in personis proprietas, et in essentia Unitas,",
          "candidate_score": 0.618198,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_153",
          "psc_text": "nostrum. Super populum. --Libera, quaesumus, Domine, a peccatis et hostibus tibi populum supplicantem, ut sancta conversatione viventes, nullis inficiantur adversis. Per eumdem Dominum nostrum. FERIA IV IN HEBDOMADA QUINTA. Sanctificato hoc jejunio, Deus, tuorum corda fidelium miseratus illustra, et quibus devotionis praestas affectum, praebe supplicantibus pium benignus auditum. Per Dominum. Super oblata. --Annue, misericors Deus, ut hostias placationis et laudis sincero tibi deferamus obsequio. Per. Praefatio. --Vere dignum et justum est, aequum et salutare, nos tibi semper et ubique gratias agere, Domine sancte, Pater omnipotens, aeterne Deus: et te supplici devotione exorare, ut per jejunia, quae sacris institutis exsequimur, a cunctis reatibus emundari mereamur, tuamque percipere valeamus propitiationem, qui praeparamur ad celebrandam Unigeniti Filii tui passionem. Per quem Majestatem. Ad Complendum. --Coelestis doni benedictione percepta, supplices te, Deus omnipotens, deprecamur, ut hoc idem nobis et (231) sacramenti causa sit et salutis. Per Dominum. Alia. --Exaudi, quaesumus, Domine, gemitum populi supplicantis,",
          "candidate_score": 0.617402,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38_40",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 . ianuarii 1539 . Rod .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_378",
          "psc_text": "quaesumus omnipotens aeterne Deus, ut id quod de sancto altari tuo accepimus precibus beati evangelistae tui Lucae sanctificet animas nostras, per quod tuti esse possimus. Per. VI KALENDAS NOVEMBRIS--VIGILIA APOSTOLORUM SIMONIS ET JUDAE. Concede, quaesumus, omnipotens Deus, ut sicut apostolorum tuorum Simonis et Judae gloriosa natalitia praevenimus, sic ad tua beneficia promerenda majestatem tuam pro nobis ipsi praeveniant. Super oblata. --Muneribus nostris, Domine, apostolorum Simonis et Judae festa praecedimus, humiliter postulantes ut quae conscientiae nostrae praepediuntur obstaculis illorum meritis grata reddantur. Per. Praefatio. --Vere dignum et justum est, aequum et salutare, nos tibi semper et ubique gratias agere, Domine sancte, Pater omnipotens, aeterne Deus, quia tu es mirabilis in omnibus sanctis tuis, quos et nominis tui confessione praeclaros, et suscepta pro te fecisti passione gloriosos. Unde sicut illi jejunando orandoque certaverunt, ut hanc possent obtinere victoriam, ita nos (493) eorum exemplis informemur ut ad celebranda praesentia festa idonei inveniamur, et",
          "candidate_score": 0.617213,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38_40",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 . ianuarii 1539 . Rod .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_11",
          "psc_text": "Nonam. --(90) Deus, qui nos Redemptionis nostrae annua exspectatione laetificas, (91) praesta ut Unigenitum tuum quem Redemptorem laeti suscepimus, venientem quoque judicem securi videamus Dominum nostrum, Jesum Christum, Filium tuum, (92) qui tecum vivit et regnat Deus in unitate Spiritus sancti (93) per omnia saecula saeculorum. (94) Super oblata. --Da nobis, quaesumus, omnipotens Deus, ut, sicut adoranda Filii tui Natalia praevenimus, sic ejus munera capiamus sempiterna gaudentes. Per eumdem. (95) Praefatio.--Vere dignum et justum est, aequum et salutare, nos tibi semper et ubique gratias agere, Domine sancte, Pater omnipotens, aeterne Deus. Per Christum Dominum nostrum: cujus hodie faciem in confessione praevenimus, et voce supplici exoramus, ut superventurae noctis officiis nos ita pervigiles reddat, ut sinceris mentibus ejus percipere mereamur Natale venturum, in quo invisibilis ex substantia tua visibilis per carnem apparuit in nostra, tecumque unus non tempore genitus, non natura inferior, ad nos venit ex tempore natus. Per quem, etc.",
          "candidate_score": 0.615617,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_400",
          "psc_text": "muneris rudimenta donasti, per eos subsidia perpetuae salutis impendas. Per Dominum nostrum. Alia. --Exaudi, Domine, populum tuum cum sancti apostoli tui Andreae patrocinio supplicantem, ut tuo semper auxilio secura tibi possit devotione servire. Per. IDIBUS DECEMBRIS.--NATALIS SANCTAE LUCIAE VIRGINIS. Exaudi nos, Deus salutaris noster, ut sicut de beatae Luciae festivitate gaudemus, ita piae devotionis erudiamur effectu. Per. Super oblata. --Quaesumus, virtutum coelestium Deus, ut sacrificia pro sanctae tuae Luciae solemnitate delata desiderium nos temporale doceant habere contemptum, et ambire dona faciant coelestium gaudiorum. Per. Ad Complendum. --Laeti, Domine, sumpsimus sacramenta coelestia, quae, intercedente pro nobis beata Lucia martyre tua, ad vitam nobis proficiant sempiternam. Per Dominum. Alia. --Intercessio nos, Domine, quaesumus, sanctae Luciae martyris tuae votiva confoveat, ut ejus sacrata natalitia et temporaliter frequentemus, et conspiciamus aeterna. Per Dominum nostrum. XII KALENDAS JANUARII.--NATALIS SANCTI THOMAE APOSTOLI. Da nobis, quaesumus, Domine, beati apostoli tui Thomae solemnitatibus gloriari, ut ejus semper 145",
          "candidate_score": 0.614792,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_11",
          "psc_text": "Nonam. --(90) Deus, qui nos Redemptionis nostrae annua exspectatione laetificas, (91) praesta ut Unigenitum tuum quem Redemptorem laeti suscepimus, venientem quoque judicem securi videamus Dominum nostrum, Jesum Christum, Filium tuum, (92) qui tecum vivit et regnat Deus in unitate Spiritus sancti (93) per omnia saecula saeculorum. (94) Super oblata. --Da nobis, quaesumus, omnipotens Deus, ut, sicut adoranda Filii tui Natalia praevenimus, sic ejus munera capiamus sempiterna gaudentes. Per eumdem. (95) Praefatio.--Vere dignum et justum est, aequum et salutare, nos tibi semper et ubique gratias agere, Domine sancte, Pater omnipotens, aeterne Deus. Per Christum Dominum nostrum: cujus hodie faciem in confessione praevenimus, et voce supplici exoramus, ut superventurae noctis officiis nos ita pervigiles reddat, ut sinceris mentibus ejus percipere mereamur Natale venturum, in quo invisibilis ex substantia tua visibilis per carnem apparuit in nostra, tecumque unus non tempore genitus, non natura inferior, ad nos venit ex tempore natus. Per quem, etc.",
          "candidate_score": 0.614126,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_138",
          "psc_text": "spiritalem, ne deficiamus, impende. Qui vivis et regnas. FERIA II IN HEBDOMADA QUARTA. Praesta, quaesumus, omnipotens Deus, ut observationes sacras annua devotione recolentes, et corpore tibi placeamus et mente. Per. Super oblata. --Oblatum tibi, Domine, sacrificium vivificet nos semper et muniat. Per. Praefatio. --Vere dignum et justum est, aequum et salutare, nos tibi semper et ubique gratias agere, Domine sancte, Pater omnipotens, aeterne Deus: et tuam suppliciter misericordiam implorare, ut exercitatio veneranda jejunii salutaris, nos a peccatorum nostrorum maculis purgatos reddat, et ad supernorum civium societatem perducat, ut et hic devotorum actuum sumamus augmentum, et illic aeternae beatitudinis percipiamus emolumentum. Per Christum Dominum nostrum. Ad Complendum. --Divini satiati muneris largitate, quaesumus, Domine Deus noster, ut in hujus semper participatione vivamus. Per Dominum nostrum. Super populum. --Proficiat, quaesumus, Domine, plebs tibi dicata piae devotionis affectu, ut sacris actionibus erudita, quanto Majestati tuae fit gratior, tanto donis potioribus augeatur. Per Dominum. 53",
          "candidate_score": 0.614122,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38_40",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 . ianuarii 1539 . Rod .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_450",
          "psc_text": "Deus: misericordiae dator, et totius bonitatis auctor, qui jejuniis, orationibus et eleemosynis, peccatorum remedia et virtutum omnium tribuis incrementa; te humili devotione precamur ut qui sanctis tuis Ill., quorum festa praevenimus, martyrii dedisti coronam, intercessionibus eorum ad haec agenda nobis tribuas indefessam efficaciam. Per Christum. Ad Complendum. --Pasce nos, Domine, tuorum gaudiis ubique sanctorum, quia nostrae salutis augmenta sunt, quoties illis honor impenditur, in quibus tu mirabilis praedicaris. Per. Super populum. --Protege, Domine, plebem tuam, et quam martyrum tuorum Ill. assidua tribuisti festivitate devotam, tibi semper placitam fieri precibus concede justorum. Per. Alia. --Sint tibi, Domine, quaesumus, nostri munera grata jejunii, quia tunc eadem in sanctorum Ill. digna commemoratione deferimus, si et actus illorum pariter subsequamur. Per. 159 Alia. --Praesta, quaesumus, omnipotens Deus, ut populus tuus ad plenae devotionis affectum beatorum martyrum Ill. natalitiis praeparetur, et eorum patrocinio promerente, plenae capiat securitatis augmentum. Per Dominum. Alia. --Deus, qui nos annua",
          "candidate_score": 0.614101,
          "ce_score": null
        },
        {
          "bdc_chunk_id": "11254_sent_38",
          "bdc_text": "tuę et universae familiae tuę , quibus hunc annum quam fortunatissimum esse precor. 4 .",
          "psc_chunk_id": "078_Gregorius-I_Liber-sacramentorum_window_434",
          "psc_text": "Deus: qui cum ubique sis totus, et cum universa tua Majestate contineas, sacrari tamen tibi loca tuis mysteriis apta voluisti, ut ipsae orationum domus supplicum mentes ad invocationem tui nominis incitarent. Effunde, quaesumus, super hunc locum gratiam tuam, et omnibus te invocantibus auxilii tui munus ostende, ut hic sacramentorum virtus omnium fidelium corda confirmet. Per eumdem Dominum. Benedictio. --Benedicat et custodiat vos omnipotens Dominus, domumque hanc sui muneris praesentia illustrare, atque suae pietatis oculos super eam die ac nocte dignetur aperire. Amen. Concedatque propitius ut omnes qui ad dedicationem hujus basilicae devote convenistis, intercedente beato Ill. et caeteris sanctis suis, quorum reliquiae hic pio venerantur amore vobiscum, hinc veniam peccatorum vestrorum reportare valeatis. Amen. Quatenus eorum interventu ipsi templum sancti Spiritus, in quo sancta Deus Trinitas jugiter habitare dignetur, efficia mini, et post hujus vitae labentis excursum ad gaudia aeterna feliciter pervenire mereamini. Amen. Quod ipse praestare dignetur. 154 Ad",
          "candidate_score": 0.61362,
          "ce_score": null
        }
      ]
    }
  ],
  "biblical_hits": []
}