{ "letter_id": "11537", "bd_url": "https://www.bullinger-digital.ch/letter/11537", "dominant_topic": 7, "topic_dist": [ 0.048079, 0.058062, 0.053368, 0.051681, 0.052126, 0.044399, 0.043742, 0.058356, 0.047264, 0.046623, 0.046557, 0.042545, 0.051612, 0.052206, 0.046635, 0.052352, 0.047266, 0.057803, 0.047762, 0.051562 ], "citations": [ { "rank": 1, "cf_id": "cf020", "work_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_De-nominibus-Hebraicis", "max_score": 0.701798, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_109_111", "bdc_text": "iam misit e mea bibliotheca , habeo . Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . . Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens .", "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_De-nominibus-Hebraicis_window_0", "psc_text": "PRAEFATIO. 1-2 Philo vir disertissimus Judaeorum, Origenis quoque testimonio comprobatur, edidisse librum Hebraicorum Nominum, eorumque etymologias juxta ordinem litterarum e latere copulasse. Qui cum vulgo habeatur a Graecis, et bibliothecas orbis impleverit, studii nostri fuit in Latinam linguam eum vertere. Verum tam dissona inter se exemplaria reperi, et sic confusum ordinem, ut tacere melius judicaverim, quam reprehensione quid dignum scribere. Itaque hortatu fratrum Lupuliani et Valeriani, qui me putant aliquid in Hebraeae linguae notitia profecisse, et rei ipsius utilitate commotus, singula per ordinem Scripturarum volumina percucurri; et vetus aedificium nova cura instaurans, fecisse me reor, quod a Graecis quoque appetendum sit. Praeterea et illud in Praefatione commoneo, ut si qua hic praetermissa sunt, alteri sciat lector operi reservata. Libros enim Hebraicarum Quaestionum nunc in manus habeo, opus novum, et tam Graecis quam Latinis usque ad id locorum 3-4 inauditum. Non quo studium meum insolenter extollam, sed quod sudoris conscius, ad", "candidate_score": 0.701798, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_108_110", "bdc_text": "s. DNP V 444-446 . , quem materMargaretha Wolf , geb. Leu . iam misit e mea bibliotheca , habeo . Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . .", "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_De-nominibus-Hebraicis_window_0", "psc_text": "PRAEFATIO. 1-2 Philo vir disertissimus Judaeorum, Origenis quoque testimonio comprobatur, edidisse librum Hebraicorum Nominum, eorumque etymologias juxta ordinem litterarum e latere copulasse. Qui cum vulgo habeatur a Graecis, et bibliothecas orbis impleverit, studii nostri fuit in Latinam linguam eum vertere. Verum tam dissona inter se exemplaria reperi, et sic confusum ordinem, ut tacere melius judicaverim, quam reprehensione quid dignum scribere. Itaque hortatu fratrum Lupuliani et Valeriani, qui me putant aliquid in Hebraeae linguae notitia profecisse, et rei ipsius utilitate commotus, singula per ordinem Scripturarum volumina percucurri; et vetus aedificium nova cura instaurans, fecisse me reor, quod a Graecis quoque appetendum sit. Praeterea et illud in Praefatione commoneo, ut si qua hic praetermissa sunt, alteri sciat lector operi reservata. Libros enim Hebraicarum Quaestionum nunc in manus habeo, opus novum, et tam Graecis quam Latinis usque ad id locorum 3-4 inauditum. Non quo studium meum insolenter extollam, sed quod sudoris conscius, ad", "candidate_score": 0.678062, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_110", "bdc_text": "Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . .", "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_De-nominibus-Hebraicis_window_0", "psc_text": "PRAEFATIO. 1-2 Philo vir disertissimus Judaeorum, Origenis quoque testimonio comprobatur, edidisse librum Hebraicorum Nominum, eorumque etymologias juxta ordinem litterarum e latere copulasse. Qui cum vulgo habeatur a Graecis, et bibliothecas orbis impleverit, studii nostri fuit in Latinam linguam eum vertere. Verum tam dissona inter se exemplaria reperi, et sic confusum ordinem, ut tacere melius judicaverim, quam reprehensione quid dignum scribere. Itaque hortatu fratrum Lupuliani et Valeriani, qui me putant aliquid in Hebraeae linguae notitia profecisse, et rei ipsius utilitate commotus, singula per ordinem Scripturarum volumina percucurri; et vetus aedificium nova cura instaurans, fecisse me reor, quod a Graecis quoque appetendum sit. Praeterea et illud in Praefatione commoneo, ut si qua hic praetermissa sunt, alteri sciat lector operi reservata. Libros enim Hebraicarum Quaestionum nunc in manus habeo, opus novum, et tam Graecis quam Latinis usque ad id locorum 3-4 inauditum. Non quo studium meum insolenter extollam, sed quod sudoris conscius, ad", "candidate_score": 0.671014, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95_97", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis .", "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_De-nominibus-Hebraicis_window_0", "psc_text": "PRAEFATIO. 1-2 Philo vir disertissimus Judaeorum, Origenis quoque testimonio comprobatur, edidisse librum Hebraicorum Nominum, eorumque etymologias juxta ordinem litterarum e latere copulasse. Qui cum vulgo habeatur a Graecis, et bibliothecas orbis impleverit, studii nostri fuit in Latinam linguam eum vertere. Verum tam dissona inter se exemplaria reperi, et sic confusum ordinem, ut tacere melius judicaverim, quam reprehensione quid dignum scribere. Itaque hortatu fratrum Lupuliani et Valeriani, qui me putant aliquid in Hebraeae linguae notitia profecisse, et rei ipsius utilitate commotus, singula per ordinem Scripturarum volumina percucurri; et vetus aedificium nova cura instaurans, fecisse me reor, quod a Graecis quoque appetendum sit. Praeterea et illud in Praefatione commoneo, ut si qua hic praetermissa sunt, alteri sciat lector operi reservata. Libros enim Hebraicarum Quaestionum nunc in manus habeo, opus novum, et tam Graecis quam Latinis usque ad id locorum 3-4 inauditum. Non quo studium meum insolenter extollam, sed quod sudoris conscius, ad", "candidate_score": 0.668693, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_96_98", "bdc_text": "Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis . In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 )", "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_De-nominibus-Hebraicis_window_0", "psc_text": "PRAEFATIO. 1-2 Philo vir disertissimus Judaeorum, Origenis quoque testimonio comprobatur, edidisse librum Hebraicorum Nominum, eorumque etymologias juxta ordinem litterarum e latere copulasse. Qui cum vulgo habeatur a Graecis, et bibliothecas orbis impleverit, studii nostri fuit in Latinam linguam eum vertere. Verum tam dissona inter se exemplaria reperi, et sic confusum ordinem, ut tacere melius judicaverim, quam reprehensione quid dignum scribere. Itaque hortatu fratrum Lupuliani et Valeriani, qui me putant aliquid in Hebraeae linguae notitia profecisse, et rei ipsius utilitate commotus, singula per ordinem Scripturarum volumina percucurri; et vetus aedificium nova cura instaurans, fecisse me reor, quod a Graecis quoque appetendum sit. Praeterea et illud in Praefatione commoneo, ut si qua hic praetermissa sunt, alteri sciat lector operi reservata. Libros enim Hebraicarum Quaestionum nunc in manus habeo, opus novum, et tam Graecis quam Latinis usque ad id locorum 3-4 inauditum. Non quo studium meum insolenter extollam, sed quod sudoris conscius, ad", "candidate_score": 0.668635, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_24", "bdc_text": "Kreis Waldeck-Frankenberg , wo die hessischen Landgrafen seit 1477 ein Jagdschloss besaßen ;", "psc_chunk_id": "023_Hieronymus-Stridonensis_De-nominibus-Hebraicis_window_130", "psc_text": "Jegdalian ( Jegedelias ), magnificus Dominus. Joachal, robustus et fortis. Jeraia, timens Dominum. Jonathan, Domini donum, vel columbam dedit. Juchal potens. , erat donans, vel Domini donum. Jazer, auxiliatus. Mesaia ( ), factura Domini. Morethi ( Morasthi ), haeres meus. Moloch, rex. Matthanna ( Matthan ), munus et donum. Melchia, rex meus. Masepha, speculatio, sive contemplatio. Magdalo, magnificentiae, sive turris. Mephaath, aquae impetus. N. O. R. S. Saphane,. Sesac ( ), byssus sacceus, sive. Ojadae ( Jojada ), ejus. Nechao,. Maon ( Beth-Maon ), habitaculum. Melcham, rex eorum. Marodach, amara contritio, sive impudentia. Medon ( Μήδων Apud LXX, XXVIII, 11), metientes. Neeleamites, haereditas cujusdam. Neria, lucerna Domini. 81 Nathania, donum Domini, vel dedit Dominus. Nergel, lucerna acervi. Nabusabaru ( Nabusezban ), calcatum tempus. paratus iste. Omre ( Emmer ), verbum. Excepto hoc nomine quatuor quae sequuntur per extensam vocalem legenda sunt. Ophaz, obrizum. Est autem genus auri quod Graeci κιῤῥὸν", "candidate_score": 0.602192, "ce_score": null } ] }, { "rank": 2, "cf_id": "cf032", "work_id": "dlt000338", "max_score": 0.695213, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "dlt000338_window_395", "psc_text": "quia, cum sint totius philosophiae tres partes, moralis, naturalis et rationalis, et sit moralis quae docet morum elimatam perfectionem, naturalis quae de diuinis corporibus disputat, rationalis cum de incorporeis sermo est quae mens sola complectitur, nullam de tribus Tullius in hoc somnio praetermisit. Nam illa ad uirtutes amoremque patriae et ad contemptum gloriae adhortatio quid aliud continet nisi ethicae philosophiae instituta moralia? Cum uero uel de sphaerarum modo uel de nouitate siue magnitudine siderum deque principatu solis et circis caelestibus cingulisque terrestribus et Oceani situ loquitur et harmoniae superum pandit arcanum, physicae secreta commemorat. At cum de motu et immortalitate animae disputat, cui nihil constat inesse corporeum cuiusque essentiam nullus sensus sed sola ratio deprehendit, illic ad altitudinem philosophiae rationalis ascendit. Vere igitur pronuntiandum est nihil hoc opere perfectius, quo uniuersa philosophiae continetur integritas.", "candidate_score": 0.695213, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101_103", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) . et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 )", "psc_chunk_id": "dlt000338_window_395", "psc_text": "quia, cum sint totius philosophiae tres partes, moralis, naturalis et rationalis, et sit moralis quae docet morum elimatam perfectionem, naturalis quae de diuinis corporibus disputat, rationalis cum de incorporeis sermo est quae mens sola complectitur, nullam de tribus Tullius in hoc somnio praetermisit. Nam illa ad uirtutes amoremque patriae et ad contemptum gloriae adhortatio quid aliud continet nisi ethicae philosophiae instituta moralia? Cum uero uel de sphaerarum modo uel de nouitate siue magnitudine siderum deque principatu solis et circis caelestibus cingulisque terrestribus et Oceani situ loquitur et harmoniae superum pandit arcanum, physicae secreta commemorat. At cum de motu et immortalitate animae disputat, cui nihil constat inesse corporeum cuiusque essentiam nullus sensus sed sola ratio deprehendit, illic ad altitudinem philosophiae rationalis ascendit. Vere igitur pronuntiandum est nihil hoc opere perfectius, quo uniuersa philosophiae continetur integritas.", "candidate_score": 0.679391, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_99_101", "bdc_text": "erschien erstmals 1534 in Venedig ; s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "dlt000338_window_395", "psc_text": "quia, cum sint totius philosophiae tres partes, moralis, naturalis et rationalis, et sit moralis quae docet morum elimatam perfectionem, naturalis quae de diuinis corporibus disputat, rationalis cum de incorporeis sermo est quae mens sola complectitur, nullam de tribus Tullius in hoc somnio praetermisit. Nam illa ad uirtutes amoremque patriae et ad contemptum gloriae adhortatio quid aliud continet nisi ethicae philosophiae instituta moralia? Cum uero uel de sphaerarum modo uel de nouitate siue magnitudine siderum deque principatu solis et circis caelestibus cingulisque terrestribus et Oceani situ loquitur et harmoniae superum pandit arcanum, physicae secreta commemorat. At cum de motu et immortalitate animae disputat, cui nihil constat inesse corporeum cuiusque essentiam nullus sensus sed sola ratio deprehendit, illic ad altitudinem philosophiae rationalis ascendit. Vere igitur pronuntiandum est nihil hoc opere perfectius, quo uniuersa philosophiae continetur integritas.", "candidate_score": 0.679043, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_100_102", "bdc_text": "s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) .", "psc_chunk_id": "dlt000338_window_395", "psc_text": "quia, cum sint totius philosophiae tres partes, moralis, naturalis et rationalis, et sit moralis quae docet morum elimatam perfectionem, naturalis quae de diuinis corporibus disputat, rationalis cum de incorporeis sermo est quae mens sola complectitur, nullam de tribus Tullius in hoc somnio praetermisit. Nam illa ad uirtutes amoremque patriae et ad contemptum gloriae adhortatio quid aliud continet nisi ethicae philosophiae instituta moralia? Cum uero uel de sphaerarum modo uel de nouitate siue magnitudine siderum deque principatu solis et circis caelestibus cingulisque terrestribus et Oceani situ loquitur et harmoniae superum pandit arcanum, physicae secreta commemorat. At cum de motu et immortalitate animae disputat, cui nihil constat inesse corporeum cuiusque essentiam nullus sensus sed sola ratio deprehendit, illic ad altitudinem philosophiae rationalis ascendit. Vere igitur pronuntiandum est nihil hoc opere perfectius, quo uniuersa philosophiae continetur integritas.", "candidate_score": 0.671673, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_99_101", "bdc_text": "erschien erstmals 1534 in Venedig ; s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "dlt000338_window_394", "psc_text": "sancitur, ideo in conclusione operis poenam sancit extra haec praecepta uiuentibus; quem locum Er ille Platonicus copiosius exsecutus est, saecula infinita dinumerans quibus nocentum animae, in easdem poenas saepe reuolutae, sero de Tartaris permittuntur emergere et ad naturae suae principia, quod est caelum, tandem impetrata purgatione remeare. Necesse est enim omnem animam ad originis suae sedem reuerti; sed quae corpus tamquam peregrinae incolunt, cito post corpus uelut ad patriam reuertuntur, quae uero corporum illecebris ut suis sedibus inhaerent, quanto ab illis uiolentius separantur, tanto ad supera serius reuertuntur. Sed iam finem somnio cohibita disputatione faciamus, hoc adiecto quod conclusionem decebit, quia, cum sint totius philosophiae tres partes, moralis, naturalis et rationalis, et sit moralis quae docet morum elimatam perfectionem, naturalis quae de diuinis corporibus disputat, rationalis cum de incorporeis sermo est quae mens sola complectitur, nullam de tribus Tullius in hoc somnio praetermisit. Nam illa ad uirtutes amoremque patriae et", "candidate_score": 0.65512, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "dlt000338_window_394", "psc_text": "sancitur, ideo in conclusione operis poenam sancit extra haec praecepta uiuentibus; quem locum Er ille Platonicus copiosius exsecutus est, saecula infinita dinumerans quibus nocentum animae, in easdem poenas saepe reuolutae, sero de Tartaris permittuntur emergere et ad naturae suae principia, quod est caelum, tandem impetrata purgatione remeare. Necesse est enim omnem animam ad originis suae sedem reuerti; sed quae corpus tamquam peregrinae incolunt, cito post corpus uelut ad patriam reuertuntur, quae uero corporum illecebris ut suis sedibus inhaerent, quanto ab illis uiolentius separantur, tanto ad supera serius reuertuntur. Sed iam finem somnio cohibita disputatione faciamus, hoc adiecto quod conclusionem decebit, quia, cum sint totius philosophiae tres partes, moralis, naturalis et rationalis, et sit moralis quae docet morum elimatam perfectionem, naturalis quae de diuinis corporibus disputat, rationalis cum de incorporeis sermo est quae mens sola complectitur, nullam de tribus Tullius in hoc somnio praetermisit. Nam illa ad uirtutes amoremque patriae et", "candidate_score": 0.649602, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "dlt000338_window_142", "psc_text": "diximus de pura mente constare. Et ideo postquam dixit: «hisque animus datus est ex illis sempiternis ignibus, quae sidera et stellas uocatis», mox adiecit: «quae diuinis animatae mentibus», ut per sempiternos ignes corpus stellarum, per diuinas uero mentes earum animas manifesta discretione significet, et ex illis in nostras uenire animas uim mentis ostendat. Non ab re est ut haec de anima disputatio in fine sententias omnium qui de anima uidentur pronuntiasse contineat. Platon dixit animam essentiam se mouentem, Xenocrates numerum se mouentem, Aristoteles ἐντελέχειαν, Pythagoras et Philolaus ἁρμονίαν, Posidonius ideam, Asclepiades quinque sensuum exercitium sibi consonum, Hippocrates spiritum tenuem per corpus omne dispersum, Heracli‹de›s Ponticus lucem, Heraclitus physicus scintillam stellaris essentiae, Zenon concretum corpori spiritum, Democritus spiritum insertum atomis hac facilitate motus ut corpus illi omne sit peruium; Critolaus Peripateticus constare eam de quinta essentia, Hipparchus ignem, Anaximenes aera, Empedocles et Critias sanguinem, Parmenides ex terra et igne, Xenophanes ex", "candidate_score": 0.64613, "ce_score": null } ] }, { "rank": 3, "cf_id": "cf026", "work_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Differentiae", "max_score": 0.690728, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101_103", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) . et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 )", "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Differentiae_window_242", "psc_text": "partes tres esse dixerunt, id est, physicam, logicam, ethicam. Physica, naturalis est; Ethica, moralis; Logica, rationalis. Harum prima naturae et contemplationi rerum deputatur, secunda in actione et cognitione recte vivendi versatur, tertia in discernendo verum a falso ponitur. 150. Hoc trimodum philosophiae genus, juxta sapientes mundi in partibus suis, ita distinguitur. Ad physicam pertinere aiunt disciplinas septem, quarum prima est arithmetica, secunda geometria, tertia musica, quarta astronomia, quinta astrologia, sexta mechanica, septima medicina. Ratio autem earumdem disciplinarum breviter, ista est. 110 151. Arithmetica namque est definitio per quam numerorum omnium ratio vel ordo consistit. Geometria est disciplina magnitudinis, et figurarum notis lineamentisque propriis distincta, vel formis. Dicta autem Geometria a dimensione terrae, per quam uniuscujusque termini delineari solent. Hanc primum Aegyptii invenerunt pro necessitate terminorum terrae, quos Nilus inundationis tempore confundebat. Musica est ars spectabilis voce vel gestu, habens in se numerorum ac soni certam dimensionem cum scientia perfectae modulationis.", "candidate_score": 0.690728, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_100_102", "bdc_text": "s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) .", "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Differentiae_window_242", "psc_text": "partes tres esse dixerunt, id est, physicam, logicam, ethicam. Physica, naturalis est; Ethica, moralis; Logica, rationalis. Harum prima naturae et contemplationi rerum deputatur, secunda in actione et cognitione recte vivendi versatur, tertia in discernendo verum a falso ponitur. 150. Hoc trimodum philosophiae genus, juxta sapientes mundi in partibus suis, ita distinguitur. Ad physicam pertinere aiunt disciplinas septem, quarum prima est arithmetica, secunda geometria, tertia musica, quarta astronomia, quinta astrologia, sexta mechanica, septima medicina. Ratio autem earumdem disciplinarum breviter, ista est. 110 151. Arithmetica namque est definitio per quam numerorum omnium ratio vel ordo consistit. Geometria est disciplina magnitudinis, et figurarum notis lineamentisque propriis distincta, vel formis. Dicta autem Geometria a dimensione terrae, per quam uniuscujusque termini delineari solent. Hanc primum Aegyptii invenerunt pro necessitate terminorum terrae, quos Nilus inundationis tempore confundebat. Musica est ars spectabilis voce vel gestu, habens in se numerorum ac soni certam dimensionem cum scientia perfectae modulationis.", "candidate_score": 0.679678, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Differentiae_window_242", "psc_text": "partes tres esse dixerunt, id est, physicam, logicam, ethicam. Physica, naturalis est; Ethica, moralis; Logica, rationalis. Harum prima naturae et contemplationi rerum deputatur, secunda in actione et cognitione recte vivendi versatur, tertia in discernendo verum a falso ponitur. 150. Hoc trimodum philosophiae genus, juxta sapientes mundi in partibus suis, ita distinguitur. Ad physicam pertinere aiunt disciplinas septem, quarum prima est arithmetica, secunda geometria, tertia musica, quarta astronomia, quinta astrologia, sexta mechanica, septima medicina. Ratio autem earumdem disciplinarum breviter, ista est. 110 151. Arithmetica namque est definitio per quam numerorum omnium ratio vel ordo consistit. Geometria est disciplina magnitudinis, et figurarum notis lineamentisque propriis distincta, vel formis. Dicta autem Geometria a dimensione terrae, per quam uniuscujusque termini delineari solent. Hanc primum Aegyptii invenerunt pro necessitate terminorum terrae, quos Nilus inundationis tempore confundebat. Musica est ars spectabilis voce vel gestu, habens in se numerorum ac soni certam dimensionem cum scientia perfectae modulationis.", "candidate_score": 0.677947, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101_103", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) . et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 )", "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Differentiae_window_243", "psc_text": "notis lineamentisque propriis distincta, vel formis. Dicta autem Geometria a dimensione terrae, per quam uniuscujusque termini delineari solent. Hanc primum Aegyptii invenerunt pro necessitate terminorum terrae, quos Nilus inundationis tempore confundebat. Musica est ars spectabilis voce vel gestu, habens in se numerorum ac soni certam dimensionem cum scientia perfectae modulationis. Haec constat ex tribus modis, id est sono, verbis et numeris. 152. Astronomia est lex astrorum. Astrologia est ratio quae conversionem coeli et signorum definit, potestatesque et ortus siderum, et occasus. Hanc mathematici sequuntur. Mechanica est quaedam peritia, vel doctrina, ad quam subtiliter fabricas omnium rerum concurrere dicunt. Medicina est scientia curationum, ad temperamentum corporis, vel salutem inventa. E quibus quidem omnibus quaedam religioni conveniunt, quaedam vero longe modis omnibus aliena sunt. 153. Digestis generibus, sive differentiis physicae artis, nunc partes logices exsequamur. Constat autem ex dialectica et rhetorica. Dialectica est ratio sive regula disputandi, intellectum mentis acuens, veraque a", "candidate_score": 0.673018, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_99_101", "bdc_text": "erschien erstmals 1534 in Venedig ; s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Differentiae_window_242", "psc_text": "partes tres esse dixerunt, id est, physicam, logicam, ethicam. Physica, naturalis est; Ethica, moralis; Logica, rationalis. Harum prima naturae et contemplationi rerum deputatur, secunda in actione et cognitione recte vivendi versatur, tertia in discernendo verum a falso ponitur. 150. Hoc trimodum philosophiae genus, juxta sapientes mundi in partibus suis, ita distinguitur. Ad physicam pertinere aiunt disciplinas septem, quarum prima est arithmetica, secunda geometria, tertia musica, quarta astronomia, quinta astrologia, sexta mechanica, septima medicina. Ratio autem earumdem disciplinarum breviter, ista est. 110 151. Arithmetica namque est definitio per quam numerorum omnium ratio vel ordo consistit. Geometria est disciplina magnitudinis, et figurarum notis lineamentisque propriis distincta, vel formis. Dicta autem Geometria a dimensione terrae, per quam uniuscujusque termini delineari solent. Hanc primum Aegyptii invenerunt pro necessitate terminorum terrae, quos Nilus inundationis tempore confundebat. Musica est ars spectabilis voce vel gestu, habens in se numerorum ac soni certam dimensionem cum scientia perfectae modulationis.", "candidate_score": 0.659444, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_100_102", "bdc_text": "s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) .", "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Differentiae_window_243", "psc_text": "notis lineamentisque propriis distincta, vel formis. Dicta autem Geometria a dimensione terrae, per quam uniuscujusque termini delineari solent. Hanc primum Aegyptii invenerunt pro necessitate terminorum terrae, quos Nilus inundationis tempore confundebat. Musica est ars spectabilis voce vel gestu, habens in se numerorum ac soni certam dimensionem cum scientia perfectae modulationis. Haec constat ex tribus modis, id est sono, verbis et numeris. 152. Astronomia est lex astrorum. Astrologia est ratio quae conversionem coeli et signorum definit, potestatesque et ortus siderum, et occasus. Hanc mathematici sequuntur. Mechanica est quaedam peritia, vel doctrina, ad quam subtiliter fabricas omnium rerum concurrere dicunt. Medicina est scientia curationum, ad temperamentum corporis, vel salutem inventa. E quibus quidem omnibus quaedam religioni conveniunt, quaedam vero longe modis omnibus aliena sunt. 153. Digestis generibus, sive differentiis physicae artis, nunc partes logices exsequamur. Constat autem ex dialectica et rhetorica. Dialectica est ratio sive regula disputandi, intellectum mentis acuens, veraque a", "candidate_score": 0.653383, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_92_94", "bdc_text": "potando suffocatum et studiosum Unbekannt . ( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus . versis pedibus inventum .", "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Differentiae_window_12", "psc_text": "colluvium autem congregatio sordium, quae fit a fluxione multa. 41. Inter Aquatum et aquosum. Aquatam potionem recte dicimus, aquosum locum qui ex se aquam fundit. Ita et meracam potionem, merosum autem vinum appellamus. 8 42. Inter Apricum et opacum. Apricum contrarium est opaco, quasi apertum coelo, vel soli sine [ Al., in] horrore frigoris. Et est apricum, quasi [ Al., quia] sine flatu et frigore. Hinc et Africam dici quidam existimant, quasi Apricam. At contra opacum condensum est, et umbrosum, sicut et amoenum. Amoena autem dicta eo quod amentur. 43. Inter Acerbum et acervum. Acervus per duas vv scribitur, et significat molem. Acerbus per b scriptus significat immaturum. 44. Inter Arbos et arbor. Arbor interdum et sine fructu, arbos vero nonnisi fructifera. Similiter silva et nemus. Silva interdum est fructuosa, nemus vero arbores umbrosae et infructuosae intelliguntur. 45. Inter Acerbum et immaturum. Acerbum est longe a maturitate positum, immaturum vero", "candidate_score": 0.633526, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_27_29", "bdc_text": "Juli 1540 ; vgl . oben Nr. 1473 , Anm. 5 . quo illum calumniis miris laceravit et conviciis .", "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Differentiae_window_92", "psc_text": "Pulchre autem Plautus cuidam [ Al., de quodam] qui furabatur ait ( Plaut. Aulularia) : Tu trium litterarum homo, id est, fur. 341. Inter Locum religiosum, et sacrum, et sanctum, quod sacrum vocamus, quod ad deos superos pertinet; religiosum, quod ad deos inferos; sanctum vero, quod aliqua sanctitate sanctum est, ut sunt tauri apud Homerum ( Ὀδυσσ. μ) soli sancti, sacri, sacrosancti. 342. Inter Labat et lavat. Labat nutat, lavat lotorem esse. 343. Inter Laetum et lethum. Laetum gaudentem, lethum mors dicitur. 344. Inter Labium et labrum. Labium oris; labrum vasis, a rostro, quod incurvum est. 345. Inter Lympham et nympham. Lympham aquam, nympham deam. 346. Inter Litem et rixam. Lis inter duos committitur, et mota finitur; Rixa inter multos et jurgio [ Al., injuria] constat. 347. Inter Ligat et legat. Ligat quis vinculo, legat testamento. 46 348. Inter Limen et limitem. Limen aedium est, limes regionum vel finium. 349.", "candidate_score": 0.627248, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_86_88", "bdc_text": "vgl. Schwennicke , aaO , NF I/2 , Tafel 98. . Habes hactenus , Bullingere pater , ea , quę avaritiam , scortationem , adulterium , rapinas et incendia attinet ; accipe nunc ea , quae ad ebrietatem spectant :", "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Differentiae_window_130", "psc_text": "III) . Et: Sacrae panduntur portae (Aeneid. lib. II) . Et: Leno sacer (Plaut. ). Et: sacer hircus (Ovid.). Unde et ignis sacer dicitur hulcus horribile. Alma autem ab alendo dicta. Unde et apud paganos alma Ceres dicta est, alimentorum inventrix. 499. Inter Sapientem et prudentem ita discerni solet, ut sapiens vocetur is qui intellectum aeternorum rimatur, prudens vero qui ea quae sensibus corporis experiuntur. 500. Inter Stultum, fatuum, et stupidum. Quidam veterum fatuum existimant qui nec quod fatur ipse, nec quod alii dicunt, intelligat; stultum vero hebetiorem corde. Unde Afranius: Ego, inquit, me stultum existimo, fatuum esse non opinor. Id est, obtusis quidem sensibus, non tamen nullis. Stupidus vero dictus est quasi lapideus, quasi stolidus. 501. Inter Saevum et crudelem. Saevus in ira, crudelis in sanguine. 502. Inter Stuprum, incestum, et adulterium. Stuprum in virgine, 64 incestum in parente vel vidua, adulterium in nupta. Dictum autem incestum quasi incastum.", "candidate_score": 0.626226, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_85_87", "bdc_text": "April 1541 geboren ; vgl. Schwennicke , aaO , NF I/2 , Tafel 98. . Habes hactenus , Bullingere pater , ea , quę avaritiam , scortationem , adulterium , rapinas et incendia attinet ;", "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Differentiae_window_130", "psc_text": "III) . Et: Sacrae panduntur portae (Aeneid. lib. II) . Et: Leno sacer (Plaut. ). Et: sacer hircus (Ovid.). Unde et ignis sacer dicitur hulcus horribile. Alma autem ab alendo dicta. Unde et apud paganos alma Ceres dicta est, alimentorum inventrix. 499. Inter Sapientem et prudentem ita discerni solet, ut sapiens vocetur is qui intellectum aeternorum rimatur, prudens vero qui ea quae sensibus corporis experiuntur. 500. Inter Stultum, fatuum, et stupidum. Quidam veterum fatuum existimant qui nec quod fatur ipse, nec quod alii dicunt, intelligat; stultum vero hebetiorem corde. Unde Afranius: Ego, inquit, me stultum existimo, fatuum esse non opinor. Id est, obtusis quidem sensibus, non tamen nullis. Stupidus vero dictus est quasi lapideus, quasi stolidus. 501. Inter Saevum et crudelem. Saevus in ira, crudelis in sanguine. 502. Inter Stuprum, incestum, et adulterium. Stuprum in virgine, 64 incestum in parente vel vidua, adulterium in nupta. Dictum autem incestum quasi incastum.", "candidate_score": 0.619254, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_85_87", "bdc_text": "April 1541 geboren ; vgl. Schwennicke , aaO , NF I/2 , Tafel 98. . Habes hactenus , Bullingere pater , ea , quę avaritiam , scortationem , adulterium , rapinas et incendia attinet ;", "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Differentiae_window_68", "psc_text": "flagrat verberat. 257. Inter Favorem et favum. Favor adjutorium est, favum vero mel. 258. Inter Furatum et furtatum. Furatum eum qui furtum facit; furtatum, quod furatur fur. 259. Inter Fatum et fatuum. Fatuum segnem, fatum vero fortunae decretio est. 260. Inter Fastos et fastus. Fastus de superbia, fastos de libris. 261. Inter Feminam et femina. Feminam de homine, femina femora sunt. 262. Inter Forfices et forcipes. Forfices, id est, tisorias, forcipes, tenaces. 263. Inter Fornicationem et adulterium. Adulterium est conjugalis tori inquinamentum, fornicatio vero amor legitimo conjugio solutus, et vagus, explendae libidinis consectando licentiam. Scripturae autem solent fornicationem vocare omnem illicitam corruptionem, sicut est idololatria, et avaritia, ex quibus fit transgressio legis, propter [ Al., per] illicitam concupiscentiam. Fornicatio autem sumpsit nomen a quibusdam aedificiis arcuatis quos fornices antiqui vocabant, 35 in quibus meretrices constitutae prostituebantur. Meretrices autem dicuntur a merendo, id est, promerendo stipendia libidinis. Unde et milites, cum", "candidate_score": 0.610141, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_93", "bdc_text": "( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus .", "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Differentiae_window_92", "psc_text": "Pulchre autem Plautus cuidam [ Al., de quodam] qui furabatur ait ( Plaut. Aulularia) : Tu trium litterarum homo, id est, fur. 341. Inter Locum religiosum, et sacrum, et sanctum, quod sacrum vocamus, quod ad deos superos pertinet; religiosum, quod ad deos inferos; sanctum vero, quod aliqua sanctitate sanctum est, ut sunt tauri apud Homerum ( Ὀδυσσ. μ) soli sancti, sacri, sacrosancti. 342. Inter Labat et lavat. Labat nutat, lavat lotorem esse. 343. Inter Laetum et lethum. Laetum gaudentem, lethum mors dicitur. 344. Inter Labium et labrum. Labium oris; labrum vasis, a rostro, quod incurvum est. 345. Inter Lympham et nympham. Lympham aquam, nympham deam. 346. Inter Litem et rixam. Lis inter duos committitur, et mota finitur; Rixa inter multos et jurgio [ Al., injuria] constat. 347. Inter Ligat et legat. Ligat quis vinculo, legat testamento. 46 348. Inter Limen et limitem. Limen aedium est, limes regionum vel finium. 349.", "candidate_score": 0.607803, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_87", "bdc_text": "Habes hactenus , Bullingere pater , ea , quę avaritiam , scortationem , adulterium , rapinas et incendia attinet ;", "psc_chunk_id": "083_Isidorus-Hispalensis_Differentiae_window_130", "psc_text": "III) . Et: Sacrae panduntur portae (Aeneid. lib. II) . Et: Leno sacer (Plaut. ). Et: sacer hircus (Ovid.). Unde et ignis sacer dicitur hulcus horribile. Alma autem ab alendo dicta. Unde et apud paganos alma Ceres dicta est, alimentorum inventrix. 499. Inter Sapientem et prudentem ita discerni solet, ut sapiens vocetur is qui intellectum aeternorum rimatur, prudens vero qui ea quae sensibus corporis experiuntur. 500. Inter Stultum, fatuum, et stupidum. Quidam veterum fatuum existimant qui nec quod fatur ipse, nec quod alii dicunt, intelligat; stultum vero hebetiorem corde. Unde Afranius: Ego, inquit, me stultum existimo, fatuum esse non opinor. Id est, obtusis quidem sensibus, non tamen nullis. Stupidus vero dictus est quasi lapideus, quasi stolidus. 501. Inter Saevum et crudelem. Saevus in ira, crudelis in sanguine. 502. Inter Stuprum, incestum, et adulterium. Stuprum in virgine, 64 incestum in parente vel vidua, adulterium in nupta. Dictum autem incestum quasi incastum.", "candidate_score": 0.602766, "ce_score": null } ] }, { "rank": 4, "cf_id": "cf026", "work_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae", "max_score": 0.688601, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101_103", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) . et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 )", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_184", "psc_text": "ipsa quaeratur. In Physica igitur causa quaerendi, in Ethica ordo vivendi, in Logica ratio intellegendi versatur. Physicam apud Graecos primus perscrutatus est Thales Milesius, unus ex septem illis sapientibus. Hic enim ante alios caeli causas atque vim rerum naturalium contemplata ratione suspexit, quam postmodum Plato in quattuor definitiones distribuit, id est Arithmeticam, Geometricam, Musicam, Astronomiam. Ethicam Socrates primus ad corrigendos conponendosque mores instituit, atque omne studium eius ad bene vivendi disputationem perduxit, dividens eam in quattuor virtutibus animae, id est prudentiam, iustitiam, fortitudinem, temperantiam. Prudentia est in rebus, qua discernuntur a bonis mala. Fortitudo, qua adversa aequanimiter tolerantur. Temperantia, qua libido concupiscentiaque rerum frenatur. Iustitia, qua recte iudicando sua cuique distribuunt. Logicam, quae rationalis vocatur, Plato subiunxit, per quam, discussis rerum morumque causis, vim earum rationabiliter perscrutatus est, dividens eam in Dialecticam et Rhetoricam. Dicta autem Logica, id est rationalis. Λόγος enim apud Graecos et sermonem significat et rationem. In", "candidate_score": 0.688601, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101_103", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) . et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 )", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_181", "psc_text": "Hanc quidam primi philosophi in suis dictionibus habuerunt; non tamen ad artis redegere peritiam. Post hos Aristoteles ad regulas quasdam huius doctrinae argumenta perduxit, et Dialecticam nuncupavit, pro eo quod in ea de dictis disputatur. Nam λεκτόν dictio dicitur. Ideo autem post Rhetoricam disciplinam Dialectica sequitur, quia in multis utraque communia existunt. § 23 De differentia Dialecticae et Rhetoricae artis. Dialecticam et Rhetoricam Varro in novem disciplinarum libris tali similitudine definivit: 'Dialectica et Rhetorica est quod in manu hominis pugnus adstrictus et palma distensa: illa verba contrahens, ista distendens'. Dialectica siquidem ad disserendas res acutior: Rhetorica ad illa quae nititur docenda facundior. Illa ad scholas nonnumquam venit: ista iugiter procedit in forum. Illa requirit rarissimos studiosos: haec frequenter et populos. Solent autem Philosophi antequam ad isagogen veniant exponendam, definitionem Philosophiae ostendere, quo facilius ea, quae ad eam pertinent, demonstrentur. § 24 De definitione Philosophiae. Philosophia est rerum humanarum divinarumque cognitio", "candidate_score": 0.683142, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101_103", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) . et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 )", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_655", "psc_text": "haereticus appellari potest. § 6 De philosophis gentium. Philosophi Graeca appellatione vocantur, qui Latine amatores sapientiae interpretantur. Est enim Philosophus qui divinarum et humanarum [rerum] scientiam habet, et omnem bene vivendi tramitem tenet. Nomen Philosophorum primum a Pythagora fertur exortum. Nam dum antea Graeci veteres sophistas, id est sapientes, aut doctores sapientiae semetipsos iactantius nominarent, iste interrogatus quid profiteretur, verecundo nomine philosophum, id est amatorem sapientiae se esse respondit, quoniam sapientem profiteri arrogantissimum videbatur. Ita deinceps posteris placuit ut, quantalibet de rebus ad sapientiam pertinentibus doctrina quisque vel sibi vel aliis videretur excellere, non nisi philosophus vocaretur. Idem autem philosophi triplici genere dividuntur: nam aut Physici sunt, aut Ethici, aut Logici. Physici dicti, quia de naturis tractant. Natura quippe Graece φύσις vocatur. Ethici, quia de moribus disputant. Mores enim apud Graecos ἤθη appellantur. Logici autem, quia in natura et in moribus rationem adiungunt. Ratio enim Graece λόγος dicitur. Divisi sunt", "candidate_score": 0.675912, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_184", "psc_text": "ipsa quaeratur. In Physica igitur causa quaerendi, in Ethica ordo vivendi, in Logica ratio intellegendi versatur. Physicam apud Graecos primus perscrutatus est Thales Milesius, unus ex septem illis sapientibus. Hic enim ante alios caeli causas atque vim rerum naturalium contemplata ratione suspexit, quam postmodum Plato in quattuor definitiones distribuit, id est Arithmeticam, Geometricam, Musicam, Astronomiam. Ethicam Socrates primus ad corrigendos conponendosque mores instituit, atque omne studium eius ad bene vivendi disputationem perduxit, dividens eam in quattuor virtutibus animae, id est prudentiam, iustitiam, fortitudinem, temperantiam. Prudentia est in rebus, qua discernuntur a bonis mala. Fortitudo, qua adversa aequanimiter tolerantur. Temperantia, qua libido concupiscentiaque rerum frenatur. Iustitia, qua recte iudicando sua cuique distribuunt. Logicam, quae rationalis vocatur, Plato subiunxit, per quam, discussis rerum morumque causis, vim earum rationabiliter perscrutatus est, dividens eam in Dialecticam et Rhetoricam. Dicta autem Logica, id est rationalis. Λόγος enim apud Graecos et sermonem significat et rationem. In", "candidate_score": 0.674704, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_100_102", "bdc_text": "s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_186", "psc_text": "Philosophiam in nomine et partibus suis ita definierunt: Philosophia est divinarum humanarumque rerum, in quantum homini possibile est, probabilis scientia. Aliter: Philosophia est ars artium et disciplina disciplinarum. Rursus: Philosophia est meditatio mortis, quod magis convenit Christianis qui, saeculi ambitione calcata, conversatione disciplinabili, similitudine futurae patriae vivunt. Philosophia dividitur in duas partes: prima inspectiva; secunda actualis. Alii definierunt Philosophiae rationem in duabus consistere partibus, quarum prima inspectiva est, secunda actualis. Inspectiva dividitur in tribus modis, id est prima in naturalem; secunda in doctrinalem; tertia in divinam. Doctrinalis dividitur in quattuor, id est, prima in Arithmeticam, secunda Musicam, tertia Geometriam, quarta Astronomiam. Actualis dividitur in tribus, id est, prima in moralem, secunda dispensativam, tertia civilem. Inspectiva dicitur, qua supergressi visibilia, de divinis aliquid et caelestibus contemplamur, eaque mente solummodo inspicimus, quoniam corporeum supergrediuntur obtutum. Naturalis dicitur, ubi uniuscuiusque rei natura discutitur, quia nihil generatur in vita: sed unumquodque his usibus deputatur,", "candidate_score": 0.667673, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101_103", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) . et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 )", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_661", "psc_text": "vero spiritaliter intellexerunt mentem esse Deum, ut Thales Milesius. Quidam animum in omnibus commanentem et lucidum, ut Pythagoras. Quidam Deum sine tempore incommutabilem, ut Plato. Quidam mentem solutam, ut Cicero. Quidam et spiritum et mentem, ut Maro. Inventum enim solummodo Deum, non ut invenerunt, exposuerunt, quia evanuerunt in cogitationibus suis. Dicentes enim se esse sapientes stulti facti sunt. [Item] Platonici quidem Deum curatorem et arbitrum et iudicem asserunt. Epicurei otiosum et inexercitatum. De mundo autem Platonici adfirmant incorporalem; Stoici corporalem; Epicurus atomis; Pythagoras ex numeris; Heraclitus ex igni. Unde et Varro ignem mundi animum dicit, proinde quod in mundo ignis omnia gubernet, sicut animus in nobis. Quam vanissime: 'Qui cum est,' inquit, 'in nobis, ipsi sumus: cum exit, emorimur.' Ergo et ignis cum de mundo per fulgura proficiscitur, mundus emoritur. Hi philosophorum errores etiam et apud Ecclesiam induxerunt haereses. Inde αἰῶνες et formae nescio quae, inde apud Arium Trinitas nominis,", "candidate_score": 0.666038, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_102_104", "bdc_text": "vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) . et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 ) erfreute sich großer Beliebtheit am Anfang des 16 .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_181", "psc_text": "Hanc quidam primi philosophi in suis dictionibus habuerunt; non tamen ad artis redegere peritiam. Post hos Aristoteles ad regulas quasdam huius doctrinae argumenta perduxit, et Dialecticam nuncupavit, pro eo quod in ea de dictis disputatur. Nam λεκτόν dictio dicitur. Ideo autem post Rhetoricam disciplinam Dialectica sequitur, quia in multis utraque communia existunt. § 23 De differentia Dialecticae et Rhetoricae artis. Dialecticam et Rhetoricam Varro in novem disciplinarum libris tali similitudine definivit: 'Dialectica et Rhetorica est quod in manu hominis pugnus adstrictus et palma distensa: illa verba contrahens, ista distendens'. Dialectica siquidem ad disserendas res acutior: Rhetorica ad illa quae nititur docenda facundior. Illa ad scholas nonnumquam venit: ista iugiter procedit in forum. Illa requirit rarissimos studiosos: haec frequenter et populos. Solent autem Philosophi antequam ad isagogen veniant exponendam, definitionem Philosophiae ostendere, quo facilius ea, quae ad eam pertinent, demonstrentur. § 24 De definitione Philosophiae. Philosophia est rerum humanarum divinarumque cognitio", "candidate_score": 0.664423, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_100_102", "bdc_text": "s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_181", "psc_text": "Hanc quidam primi philosophi in suis dictionibus habuerunt; non tamen ad artis redegere peritiam. Post hos Aristoteles ad regulas quasdam huius doctrinae argumenta perduxit, et Dialecticam nuncupavit, pro eo quod in ea de dictis disputatur. Nam λεκτόν dictio dicitur. Ideo autem post Rhetoricam disciplinam Dialectica sequitur, quia in multis utraque communia existunt. § 23 De differentia Dialecticae et Rhetoricae artis. Dialecticam et Rhetoricam Varro in novem disciplinarum libris tali similitudine definivit: 'Dialectica et Rhetorica est quod in manu hominis pugnus adstrictus et palma distensa: illa verba contrahens, ista distendens'. Dialectica siquidem ad disserendas res acutior: Rhetorica ad illa quae nititur docenda facundior. Illa ad scholas nonnumquam venit: ista iugiter procedit in forum. Illa requirit rarissimos studiosos: haec frequenter et populos. Solent autem Philosophi antequam ad isagogen veniant exponendam, definitionem Philosophiae ostendere, quo facilius ea, quae ad eam pertinent, demonstrentur. § 24 De definitione Philosophiae. Philosophia est rerum humanarum divinarumque cognitio", "candidate_score": 0.662287, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_99_101", "bdc_text": "erschien erstmals 1534 in Venedig ; s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_184", "psc_text": "ipsa quaeratur. In Physica igitur causa quaerendi, in Ethica ordo vivendi, in Logica ratio intellegendi versatur. Physicam apud Graecos primus perscrutatus est Thales Milesius, unus ex septem illis sapientibus. Hic enim ante alios caeli causas atque vim rerum naturalium contemplata ratione suspexit, quam postmodum Plato in quattuor definitiones distribuit, id est Arithmeticam, Geometricam, Musicam, Astronomiam. Ethicam Socrates primus ad corrigendos conponendosque mores instituit, atque omne studium eius ad bene vivendi disputationem perduxit, dividens eam in quattuor virtutibus animae, id est prudentiam, iustitiam, fortitudinem, temperantiam. Prudentia est in rebus, qua discernuntur a bonis mala. Fortitudo, qua adversa aequanimiter tolerantur. Temperantia, qua libido concupiscentiaque rerum frenatur. Iustitia, qua recte iudicando sua cuique distribuunt. Logicam, quae rationalis vocatur, Plato subiunxit, per quam, discussis rerum morumque causis, vim earum rationabiliter perscrutatus est, dividens eam in Dialecticam et Rhetoricam. Dicta autem Logica, id est rationalis. Λόγος enim apud Graecos et sermonem significat et rationem. In", "candidate_score": 0.66181, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_78_80", "bdc_text": "Auditur et illud tacendum quidem in Hessia noviciam principis coniugemMargarethe von der Saale . - non coniugem , sed prellicem - peperisse filiam Margarethe brachte am 12 . März 1541 ihr erstes Kind von Philipp von Hessen zur Welt , den späteren Grafen Philipp von Dietz ;", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_574", "psc_text": "quod esset unius tantummodo domus materfamilias. Postea causa nominis inmutata, ablata de fine I littera, dicitur Sara, id est princeps. Omnium quippe gentium futura princeps erat, sicut et Dominus pollicitus fuerat ad AbrahamGen. 17, 16: 'Dabo tibi ex Sara filium, et benedicam ei, et erit in gentes, et reges populorum erunt ex ea.' Agar advena, vel conversa. Fuit enim. [conplexui Abrahae advena causa generandi data, quae post contemptum, angelo increpante, conversa est ad Saram.] Cethura thymiama. Ismahel interpretatur auditio Dei; sic enim scriptum estGenes. 16, 11: 'Et vocavit nomen eius Ismahel, quia exaudivit eum Deus.' Esau trinomius est, et ex propriis causis varie nuncupatur. Dicitur enim Esau, id est rufus, ob coctionem scilicet rufae lentis ita appellatus, cuius edulio primogenita perdidit. Edom autem ob ruborem corporis dictus est, quod Latine sanguineus dicitur. Seir vero, quod fuerit hispidus et pilosus; quando enim natus est, totus sicut pellis pilosus erat. Atque idem", "candidate_score": 0.661043, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_102_104", "bdc_text": "vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) . et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 ) erfreute sich großer Beliebtheit am Anfang des 16 .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1411", "psc_text": "Graecos primus Hesiodus Boeotius humanis studiis contulit; deinde Democritus. Mago quoque Carthaginiensis in viginti octo voluminibus studium agricolationis conscripsit. Apud Romanos autem de agricultura primus Cato instituit; quam deinde Marcus Terentius expolivit; mox Vergilius laude carminum extulit. Nec minorem studium habuerunt postmodum Cornelius Celsus et Iulius Atticus, Aemilianus, sive Columella insignis orator, qui totum corpus disciplinae eiusdem conplexus est. Primum ad aratrum boves iunxisse ferunt quendam privatum hominem et fulminatum, nomine Homogirum; quidam autem Osirim dicunt esse artis huius inventorem; quidam Triptolemum. Et hic quaestio est quomodo prima Ceres ferro in Graecia vertere terram instituit, sed ferro qualicumque, non specialiter vomere aut aratro. Stercorandi agri rationem primus induxit quidam nomine Stercutus in Italia, cuius ara a Pico dedicata est Romae: hic plura instrumenta agriculturae repperit, primusque agros firmavit. Eundem quidam Saturnum putaverunt ut maiorem illi nobilitatem facerent hoc nomine, quo splendide sonaret et dignitatem tituli conpararet. § 2 De cultura", "candidate_score": 0.66075, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_100_102", "bdc_text": "s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_184", "psc_text": "ipsa quaeratur. In Physica igitur causa quaerendi, in Ethica ordo vivendi, in Logica ratio intellegendi versatur. Physicam apud Graecos primus perscrutatus est Thales Milesius, unus ex septem illis sapientibus. Hic enim ante alios caeli causas atque vim rerum naturalium contemplata ratione suspexit, quam postmodum Plato in quattuor definitiones distribuit, id est Arithmeticam, Geometricam, Musicam, Astronomiam. Ethicam Socrates primus ad corrigendos conponendosque mores instituit, atque omne studium eius ad bene vivendi disputationem perduxit, dividens eam in quattuor virtutibus animae, id est prudentiam, iustitiam, fortitudinem, temperantiam. Prudentia est in rebus, qua discernuntur a bonis mala. Fortitudo, qua adversa aequanimiter tolerantur. Temperantia, qua libido concupiscentiaque rerum frenatur. Iustitia, qua recte iudicando sua cuique distribuunt. Logicam, quae rationalis vocatur, Plato subiunxit, per quam, discussis rerum morumque causis, vim earum rationabiliter perscrutatus est, dividens eam in Dialecticam et Rhetoricam. Dicta autem Logica, id est rationalis. Λόγος enim apud Graecos et sermonem significat et rationem. In", "candidate_score": 0.65813, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_186", "psc_text": "Philosophiam in nomine et partibus suis ita definierunt: Philosophia est divinarum humanarumque rerum, in quantum homini possibile est, probabilis scientia. Aliter: Philosophia est ars artium et disciplina disciplinarum. Rursus: Philosophia est meditatio mortis, quod magis convenit Christianis qui, saeculi ambitione calcata, conversatione disciplinabili, similitudine futurae patriae vivunt. Philosophia dividitur in duas partes: prima inspectiva; secunda actualis. Alii definierunt Philosophiae rationem in duabus consistere partibus, quarum prima inspectiva est, secunda actualis. Inspectiva dividitur in tribus modis, id est prima in naturalem; secunda in doctrinalem; tertia in divinam. Doctrinalis dividitur in quattuor, id est, prima in Arithmeticam, secunda Musicam, tertia Geometriam, quarta Astronomiam. Actualis dividitur in tribus, id est, prima in moralem, secunda dispensativam, tertia civilem. Inspectiva dicitur, qua supergressi visibilia, de divinis aliquid et caelestibus contemplamur, eaque mente solummodo inspicimus, quoniam corporeum supergrediuntur obtutum. Naturalis dicitur, ubi uniuscuiusque rei natura discutitur, quia nihil generatur in vita: sed unumquodque his usibus deputatur,", "candidate_score": 0.65737, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_100_102", "bdc_text": "s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_348", "psc_text": "quid quisque observare oporteat. Porro Musica incognita illi non erit, nam multa sunt quae in aegris hominibus per hanc disciplinam facta leguntur; sicut de David legitur, qui ab spiritu inmundo Saulem arte modulationis eripuit. Asclepiades quoque medicus phreneticum quendam per symphoniam pristinae sanitati restituit. Postremo et Astronomiam notam habebit, per quam contempletur rationem astrorum et mutationem temporum. Nam sicut ait quidam medicorum, cum ipsorum qualitatibus et nostra corpora commutantur. Hinc est quod Medicina secunda Philosophia dicitur. Utraque enim disciplina totum hominem sibi vindicat. Nam sicut per illam anima, ita per hanc corpus curatur. Liber 5: DE LEGIBUS ET TEMPORIBUS § 1 De auctoribus legum. Moyses gentis Hebraeae primus omnium divinas leges sacris litteris explicavit. Phoroneus rex Graecis primus leges iudiciaque constituit. Mercurius Trimegistus primus leges Aegyptiis tradidit. Solon primus leges Atheniensibus dedit. Lycurgus primus Lacedaemoniis iura ex Apollinis auctoritate confinxit. Numa Pompilius, qui Romulo successit in regno, primus leges Romanis", "candidate_score": 0.657103, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_121_123", "bdc_text": "Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus . Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 . id [ibus ] april[is ] .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_793", "psc_text": "matrimoniales instrumenta emptionis suae sunt. Alias sicut matrona est mater primi pueri, id est quasi mater nati, ita materfamilias illa est quae plures enixa est. Nam familia ex duobus esse incipit. Avus patris pater est, ab aevo dictus, id est ab antiquitate. Proavus avi pater est, quasi prope avum. Abavus proavi pater [est], iam longe ab avo. Atavus abavi pater. Tritavus atavi pater, quasi tetravus, id est quartus super avum. Sed tritavus ultimum cognationis nomen est. Familia enim oritur a patre, terminatur in tritavo. Filius et filia a familia dicti sunt; ipsi enim primi in ordine nascentium existunt. Unde et Cornelia familia stirps ipsa omnis a Cornelio orta. Familia autem a femore. Femore enim genus et stirps ostenditur. Nam familia pro servis abusive, non proprie dicitur. Stirps ex longa generis significatione vocatur. Gnatus dictus quia generatus. Unde et per G scribitur. Suboles eo quod substitutio sit generis. Quadripertitus est autem", "candidate_score": 0.656034, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_100_102", "bdc_text": "s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_187", "psc_text": "Astronomiam. Actualis dividitur in tribus, id est, prima in moralem, secunda dispensativam, tertia civilem. Inspectiva dicitur, qua supergressi visibilia, de divinis aliquid et caelestibus contemplamur, eaque mente solummodo inspicimus, quoniam corporeum supergrediuntur obtutum. Naturalis dicitur, ubi uniuscuiusque rei natura discutitur, quia nihil generatur in vita: sed unumquodque his usibus deputatur, in quibus a creatore definitum est, nisi forte cum voluntate Dei aliquod miraculum provenire monstratur. Divinalis dicitur, quando aut ineffabilem naturam Dei, aut spiritales creaturas ex aliqua parte, profundissima qualitate disserimus. Doctrinalis dicitur scientia, quae abstractam considerat quantitatem. Abstracta enim quantitas dicitur, quam intellectu a materia separantes, vel ab aliis accidentibus, ut est par, inpar, vel ab huiuscemodi, in sola ratiocinatione tractamus. Cuius species sunt quattuor: Arithmetica, Geometrica, Musica, Astronomia. Arithmetica est disciplina quantitatis numerabilis secundum se. Geometrica est disciplina magnitudinis inmobilis et formarum. Musica est disciplina quae de numeris loquitur qui ad aliquid sunt, his qui inveniuntur in sonis.", "candidate_score": 0.653526, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_99_101", "bdc_text": "erschien erstmals 1534 in Venedig ; s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_186", "psc_text": "Philosophiam in nomine et partibus suis ita definierunt: Philosophia est divinarum humanarumque rerum, in quantum homini possibile est, probabilis scientia. Aliter: Philosophia est ars artium et disciplina disciplinarum. Rursus: Philosophia est meditatio mortis, quod magis convenit Christianis qui, saeculi ambitione calcata, conversatione disciplinabili, similitudine futurae patriae vivunt. Philosophia dividitur in duas partes: prima inspectiva; secunda actualis. Alii definierunt Philosophiae rationem in duabus consistere partibus, quarum prima inspectiva est, secunda actualis. Inspectiva dividitur in tribus modis, id est prima in naturalem; secunda in doctrinalem; tertia in divinam. Doctrinalis dividitur in quattuor, id est, prima in Arithmeticam, secunda Musicam, tertia Geometriam, quarta Astronomiam. Actualis dividitur in tribus, id est, prima in moralem, secunda dispensativam, tertia civilem. Inspectiva dicitur, qua supergressi visibilia, de divinis aliquid et caelestibus contemplamur, eaque mente solummodo inspicimus, quoniam corporeum supergrediuntur obtutum. Naturalis dicitur, ubi uniuscuiusque rei natura discutitur, quia nihil generatur in vita: sed unumquodque his usibus deputatur,", "candidate_score": 0.65148, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_99_101", "bdc_text": "erschien erstmals 1534 in Venedig ; s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_660", "psc_text": "Adserunt autem Deum nihil agere; omnia constare corporibus: animam nihil aliud esse quam corpus. Unde et dixit: 'Non ero, posteaquam mortuus fuero.' Gymnosophistae nudi per opacas Indiae solitudines perhibentur philosophari, adhibentes tantum genitalibus tegmina. Gymnasium enim ex eo dictum est, quod iuvenes nudi exercerentur in campo, ubi pudenda sola tantum operiunt. Hi et a generando se cohibent. Theologi autem idem sunt qui et Physici. Dicti autem Theologi, quoniam in scriptis suis de Deo dixerunt. Quorum varia constat opinio, quid Deus esset dum quaererent. Quidam enim corporeo sensu hunc mundum visibilem ex quattuor elementis Deum esse dixerunt, ut Dionysius Stoicus. Alii vero spiritaliter intellexerunt mentem esse Deum, ut Thales Milesius. Quidam animum in omnibus commanentem et lucidum, ut Pythagoras. Quidam Deum sine tempore incommutabilem, ut Plato. Quidam mentem solutam, ut Cicero. Quidam et spiritum et mentem, ut Maro. Inventum enim solummodo Deum, non ut invenerunt, exposuerunt, quia evanuerunt in cogitationibus suis.", "candidate_score": 0.65124, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_100_102", "bdc_text": "s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_660", "psc_text": "Adserunt autem Deum nihil agere; omnia constare corporibus: animam nihil aliud esse quam corpus. Unde et dixit: 'Non ero, posteaquam mortuus fuero.' Gymnosophistae nudi per opacas Indiae solitudines perhibentur philosophari, adhibentes tantum genitalibus tegmina. Gymnasium enim ex eo dictum est, quod iuvenes nudi exercerentur in campo, ubi pudenda sola tantum operiunt. Hi et a generando se cohibent. Theologi autem idem sunt qui et Physici. Dicti autem Theologi, quoniam in scriptis suis de Deo dixerunt. Quorum varia constat opinio, quid Deus esset dum quaererent. Quidam enim corporeo sensu hunc mundum visibilem ex quattuor elementis Deum esse dixerunt, ut Dionysius Stoicus. Alii vero spiritaliter intellexerunt mentem esse Deum, ut Thales Milesius. Quidam animum in omnibus commanentem et lucidum, ut Pythagoras. Quidam Deum sine tempore incommutabilem, ut Plato. Quidam mentem solutam, ut Cicero. Quidam et spiritum et mentem, ut Maro. Inventum enim solummodo Deum, non ut invenerunt, exposuerunt, quia evanuerunt in cogitationibus suis.", "candidate_score": 0.650356, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_99_101", "bdc_text": "erschien erstmals 1534 in Venedig ; s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_348", "psc_text": "quid quisque observare oporteat. Porro Musica incognita illi non erit, nam multa sunt quae in aegris hominibus per hanc disciplinam facta leguntur; sicut de David legitur, qui ab spiritu inmundo Saulem arte modulationis eripuit. Asclepiades quoque medicus phreneticum quendam per symphoniam pristinae sanitati restituit. Postremo et Astronomiam notam habebit, per quam contempletur rationem astrorum et mutationem temporum. Nam sicut ait quidam medicorum, cum ipsorum qualitatibus et nostra corpora commutantur. Hinc est quod Medicina secunda Philosophia dicitur. Utraque enim disciplina totum hominem sibi vindicat. Nam sicut per illam anima, ita per hanc corpus curatur. Liber 5: DE LEGIBUS ET TEMPORIBUS § 1 De auctoribus legum. Moyses gentis Hebraeae primus omnium divinas leges sacris litteris explicavit. Phoroneus rex Graecis primus leges iudiciaque constituit. Mercurius Trimegistus primus leges Aegyptiis tradidit. Solon primus leges Atheniensibus dedit. Lycurgus primus Lacedaemoniis iura ex Apollinis auctoritate confinxit. Numa Pompilius, qui Romulo successit in regno, primus leges Romanis", "candidate_score": 0.649602, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_183", "psc_text": "an concava, et stellae utrumne adhaereant caelo, an per aerem libero cursu ferantur: caelum ipsum qua magnitudine, qua materia constat: utrum quietum sit et inmobile, an incredibili celeritate volvatur: quanta sit terrae crassitudo, aut quibus fundamentis librata et suspensa permaneat. Ipsud autem nomen Latine interpretatum amorem sapientiae profitetur. Nam Graeci φιλο- amorem, σοφίαν sapientiam dicunt. Philosophiae species tripertita est: una naturalis, quae Graece Physica appellatur, in qua de naturae inquisitione disseritur: altera moralis, quae Graece Ethica dicitur, in qua de moribus agitur: tertia rationalis, quae Graeco vocabulo Logica appellatur, in qua disputatur quemadmodum in rerum causis vel vitae moribus veritas ipsa quaeratur. In Physica igitur causa quaerendi, in Ethica ordo vivendi, in Logica ratio intellegendi versatur. Physicam apud Graecos primus perscrutatus est Thales Milesius, unus ex septem illis sapientibus. Hic enim ante alios caeli causas atque vim rerum naturalium contemplata ratione suspexit, quam postmodum Plato in quattuor definitiones distribuit, id", "candidate_score": 0.649258, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_98", "bdc_text": "In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 )", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_184", "psc_text": "ipsa quaeratur. In Physica igitur causa quaerendi, in Ethica ordo vivendi, in Logica ratio intellegendi versatur. Physicam apud Graecos primus perscrutatus est Thales Milesius, unus ex septem illis sapientibus. Hic enim ante alios caeli causas atque vim rerum naturalium contemplata ratione suspexit, quam postmodum Plato in quattuor definitiones distribuit, id est Arithmeticam, Geometricam, Musicam, Astronomiam. Ethicam Socrates primus ad corrigendos conponendosque mores instituit, atque omne studium eius ad bene vivendi disputationem perduxit, dividens eam in quattuor virtutibus animae, id est prudentiam, iustitiam, fortitudinem, temperantiam. Prudentia est in rebus, qua discernuntur a bonis mala. Fortitudo, qua adversa aequanimiter tolerantur. Temperantia, qua libido concupiscentiaque rerum frenatur. Iustitia, qua recte iudicando sua cuique distribuunt. Logicam, quae rationalis vocatur, Plato subiunxit, per quam, discussis rerum morumque causis, vim earum rationabiliter perscrutatus est, dividens eam in Dialecticam et Rhetoricam. Dicta autem Logica, id est rationalis. Λόγος enim apud Graecos et sermonem significat et rationem. In", "candidate_score": 0.649153, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_348", "psc_text": "quid quisque observare oporteat. Porro Musica incognita illi non erit, nam multa sunt quae in aegris hominibus per hanc disciplinam facta leguntur; sicut de David legitur, qui ab spiritu inmundo Saulem arte modulationis eripuit. Asclepiades quoque medicus phreneticum quendam per symphoniam pristinae sanitati restituit. Postremo et Astronomiam notam habebit, per quam contempletur rationem astrorum et mutationem temporum. Nam sicut ait quidam medicorum, cum ipsorum qualitatibus et nostra corpora commutantur. Hinc est quod Medicina secunda Philosophia dicitur. Utraque enim disciplina totum hominem sibi vindicat. Nam sicut per illam anima, ita per hanc corpus curatur. Liber 5: DE LEGIBUS ET TEMPORIBUS § 1 De auctoribus legum. Moyses gentis Hebraeae primus omnium divinas leges sacris litteris explicavit. Phoroneus rex Graecis primus leges iudiciaque constituit. Mercurius Trimegistus primus leges Aegyptiis tradidit. Solon primus leges Atheniensibus dedit. Lycurgus primus Lacedaemoniis iura ex Apollinis auctoritate confinxit. Numa Pompilius, qui Romulo successit in regno, primus leges Romanis", "candidate_score": 0.647178, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_99_101", "bdc_text": "erschien erstmals 1534 in Venedig ; s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_183", "psc_text": "an concava, et stellae utrumne adhaereant caelo, an per aerem libero cursu ferantur: caelum ipsum qua magnitudine, qua materia constat: utrum quietum sit et inmobile, an incredibili celeritate volvatur: quanta sit terrae crassitudo, aut quibus fundamentis librata et suspensa permaneat. Ipsud autem nomen Latine interpretatum amorem sapientiae profitetur. Nam Graeci φιλο- amorem, σοφίαν sapientiam dicunt. Philosophiae species tripertita est: una naturalis, quae Graece Physica appellatur, in qua de naturae inquisitione disseritur: altera moralis, quae Graece Ethica dicitur, in qua de moribus agitur: tertia rationalis, quae Graeco vocabulo Logica appellatur, in qua disputatur quemadmodum in rerum causis vel vitae moribus veritas ipsa quaeratur. In Physica igitur causa quaerendi, in Ethica ordo vivendi, in Logica ratio intellegendi versatur. Physicam apud Graecos primus perscrutatus est Thales Milesius, unus ex septem illis sapientibus. Hic enim ante alios caeli causas atque vim rerum naturalium contemplata ratione suspexit, quam postmodum Plato in quattuor definitiones distribuit, id", "candidate_score": 0.643045, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_98", "bdc_text": "In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 )", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_185", "psc_text": "libido concupiscentiaque rerum frenatur. Iustitia, qua recte iudicando sua cuique distribuunt. Logicam, quae rationalis vocatur, Plato subiunxit, per quam, discussis rerum morumque causis, vim earum rationabiliter perscrutatus est, dividens eam in Dialecticam et Rhetoricam. Dicta autem Logica, id est rationalis. Λόγος enim apud Graecos et sermonem significat et rationem. In his quippe tribus generibus Philosophiae etiam eloquia divina consistunt. Nam aut de natura disputare solent, ut in Genesi et in Ecclesiaste: aut de moribus, ut in Proverbiis et in omnibus sparsim libris: aut de Logica, pro qua nostri Theoreticam sibi vindicant, ut in Cantico canticorum, et Evangeliis. Item aliqui doctorum Philosophiam in nomine et partibus suis ita definierunt: Philosophia est divinarum humanarumque rerum, in quantum homini possibile est, probabilis scientia. Aliter: Philosophia est ars artium et disciplina disciplinarum. Rursus: Philosophia est meditatio mortis, quod magis convenit Christianis qui, saeculi ambitione calcata, conversatione disciplinabili, similitudine futurae patriae vivunt. Philosophia dividitur in", "candidate_score": 0.641535, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_92_94", "bdc_text": "potando suffocatum et studiosum Unbekannt . ( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus . versis pedibus inventum .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1684", "psc_text": "madefactae frugis ac deinde siccatur et post in farinam redacta molli suco admiscitur, quo fermentato sapor austeritatis et calor ebrietatis adicitur. Quae fit in his partibus Hispaniae cuius ferax vini locus non est. Fex dicta, quod sese vasis emergendo adfigat. Garum est liquor piscium salsus, qui olim conficiebatur ex pisce quem Graeci γάρον vocabant; et quamvis nunc ex infinito genere piscium fiat, nomen tamen pristinum retinet a quo initium sumpsit. Liquamen dictum eo quod soluti in salsamento pisciculi eundem humorem liquant. Cuius liquor appellatur salsugo vel muria. Proprie autem muria dicitur aqua sale commixta, effectaque gustu in modum maris. Sucus dicti quod sacco exprimantur, ut ptisanae. Ptisana, zema, apozema Graeca vocabula sunt. § 4 De vasis escariis. Vasa dicta a vescendo, quad in ea escae adponantur. Cuius diminutivum vascula, quasi vescula. Fictilia dicta quod fiant et fingantur ex terra. Fingere enim est facere, formare et plasmare, unde et figuli dicuntur.", "candidate_score": 0.639144, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_108", "bdc_text": "s. DNP V 444-446 . , quem materMargaretha Wolf , geb. Leu .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_793", "psc_text": "matrimoniales instrumenta emptionis suae sunt. Alias sicut matrona est mater primi pueri, id est quasi mater nati, ita materfamilias illa est quae plures enixa est. Nam familia ex duobus esse incipit. Avus patris pater est, ab aevo dictus, id est ab antiquitate. Proavus avi pater est, quasi prope avum. Abavus proavi pater [est], iam longe ab avo. Atavus abavi pater. Tritavus atavi pater, quasi tetravus, id est quartus super avum. Sed tritavus ultimum cognationis nomen est. Familia enim oritur a patre, terminatur in tritavo. Filius et filia a familia dicti sunt; ipsi enim primi in ordine nascentium existunt. Unde et Cornelia familia stirps ipsa omnis a Cornelio orta. Familia autem a femore. Femore enim genus et stirps ostenditur. Nam familia pro servis abusive, non proprie dicitur. Stirps ex longa generis significatione vocatur. Gnatus dictus quia generatus. Unde et per G scribitur. Suboles eo quod substitutio sit generis. Quadripertitus est autem", "candidate_score": 0.638533, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_12_14", "bdc_text": "Nach der Erziehung am Hofe Albrechts von Mainz und Kurfürst Johann Friedrichs I . von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen . In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_572", "psc_text": "Cham interpretatur motus eorum. Quod quid est aliud nisi opus eorum? Pro motu enim patris, id est pro opere eius, maledictus est. Arfaxat sanans depopulationem. Chus Hebraice Aethiops interpretatur; a posteritate sui generis nomen sortitus. Ab ipso enim sunt progeniti Aethiopes. Nembroth interpretatur tyrannus. Iste enim prior arripuit insuetam in populo tyrannidem, et ipse adgressus est adversus Deum impietatis aedificare turrem. Heber transitus. Etymologia eius mystica est, quod ab eius stirpe transiret Deus, nec perseveraret in eis, tralata in gentibus gratia. Ex ipso enim sunt exorti Hebraei. Phaleg divisio, cui pater propterea tale nomen inposuit, quia tunc natus est, quando per linguas terra divisa est. Thara exploratio ascensionis. Melchisedech rex iustus. Rex, quia ipse postea imperavit Salem. Iustus, pro eo quod discernens sacramenta Legis et Evangelii, non pecudum victimas, sed oblationem panis et calicis in sacrificio obtulit. Loth declinans. Factis enim Sodomorum non consensit, sed eorum inlicita carnis incendia declinavit.", "candidate_score": 0.6382, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_98", "bdc_text": "In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 )", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_183", "psc_text": "an concava, et stellae utrumne adhaereant caelo, an per aerem libero cursu ferantur: caelum ipsum qua magnitudine, qua materia constat: utrum quietum sit et inmobile, an incredibili celeritate volvatur: quanta sit terrae crassitudo, aut quibus fundamentis librata et suspensa permaneat. Ipsud autem nomen Latine interpretatum amorem sapientiae profitetur. Nam Graeci φιλο- amorem, σοφίαν sapientiam dicunt. Philosophiae species tripertita est: una naturalis, quae Graece Physica appellatur, in qua de naturae inquisitione disseritur: altera moralis, quae Graece Ethica dicitur, in qua de moribus agitur: tertia rationalis, quae Graeco vocabulo Logica appellatur, in qua disputatur quemadmodum in rerum causis vel vitae moribus veritas ipsa quaeratur. In Physica igitur causa quaerendi, in Ethica ordo vivendi, in Logica ratio intellegendi versatur. Physicam apud Graecos primus perscrutatus est Thales Milesius, unus ex septem illis sapientibus. Hic enim ante alios caeli causas atque vim rerum naturalium contemplata ratione suspexit, quam postmodum Plato in quattuor definitiones distribuit, id", "candidate_score": 0.638107, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_98_100", "bdc_text": "In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 ) erschien erstmals 1534 in Venedig ; s. DNP XII /1 303-305 .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_184", "psc_text": "ipsa quaeratur. In Physica igitur causa quaerendi, in Ethica ordo vivendi, in Logica ratio intellegendi versatur. Physicam apud Graecos primus perscrutatus est Thales Milesius, unus ex septem illis sapientibus. Hic enim ante alios caeli causas atque vim rerum naturalium contemplata ratione suspexit, quam postmodum Plato in quattuor definitiones distribuit, id est Arithmeticam, Geometricam, Musicam, Astronomiam. Ethicam Socrates primus ad corrigendos conponendosque mores instituit, atque omne studium eius ad bene vivendi disputationem perduxit, dividens eam in quattuor virtutibus animae, id est prudentiam, iustitiam, fortitudinem, temperantiam. Prudentia est in rebus, qua discernuntur a bonis mala. Fortitudo, qua adversa aequanimiter tolerantur. Temperantia, qua libido concupiscentiaque rerum frenatur. Iustitia, qua recte iudicando sua cuique distribuunt. Logicam, quae rationalis vocatur, Plato subiunxit, per quam, discussis rerum morumque causis, vim earum rationabiliter perscrutatus est, dividens eam in Dialecticam et Rhetoricam. Dicta autem Logica, id est rationalis. Λόγος enim apud Graecos et sermonem significat et rationem. In", "candidate_score": 0.636992, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_103_105", "bdc_text": "et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 ) erfreute sich großer Beliebtheit am Anfang des 16 . Jahrhunderts ;", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_655", "psc_text": "haereticus appellari potest. § 6 De philosophis gentium. Philosophi Graeca appellatione vocantur, qui Latine amatores sapientiae interpretantur. Est enim Philosophus qui divinarum et humanarum [rerum] scientiam habet, et omnem bene vivendi tramitem tenet. Nomen Philosophorum primum a Pythagora fertur exortum. Nam dum antea Graeci veteres sophistas, id est sapientes, aut doctores sapientiae semetipsos iactantius nominarent, iste interrogatus quid profiteretur, verecundo nomine philosophum, id est amatorem sapientiae se esse respondit, quoniam sapientem profiteri arrogantissimum videbatur. Ita deinceps posteris placuit ut, quantalibet de rebus ad sapientiam pertinentibus doctrina quisque vel sibi vel aliis videretur excellere, non nisi philosophus vocaretur. Idem autem philosophi triplici genere dividuntur: nam aut Physici sunt, aut Ethici, aut Logici. Physici dicti, quia de naturis tractant. Natura quippe Graece φύσις vocatur. Ethici, quia de moribus disputant. Mores enim apud Graecos ἤθη appellantur. Logici autem, quia in natura et in moribus rationem adiungunt. Ratio enim Graece λόγος dicitur. Divisi sunt", "candidate_score": 0.632841, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_121_123", "bdc_text": "Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus . Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 . id [ibus ] april[is ] .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_804", "psc_text": "Fratres patrueles dicti, eo quod patres eorum germani fratres inter se fuerunt. Consobrini vero vocati, qui aut ex sorore et fratre, aut ex duabus sororibus sunt nati, quasi consororini. Fratrueles autem materterae filii sunt. Sobrini consobrinorum filii. Tius Graecum est. Patruus frater patris est, quasi pater alius. Unde et moriente patre pupillum prior patruus suscipit, et quasi filium lege tuetur. Avunculus est matris frater, cuius nomen formam diminutivi habere videtur, quia ab avo venire monstratur. Amita est soror patris quasi alia mater. Matertera est soror matris, quasi mater altera. Socer est, qui filiam dedit. Gener est, qui filiam duxit. Gener autem dictus, quod adsciscatur ad augendum genus. Socer autem et socrus, quod generum vel nurum sibi adsocient. Vitricus [est], qui uxorem ex alio viro filium aut filiam habentem duxit. Et dictus vitricus quasi novitricus, quod a matre superducatur novus. Privignus est qui ex alio patre natus est; et privignus dici", "candidate_score": 0.632693, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_92_94", "bdc_text": "potando suffocatum et studiosum Unbekannt . ( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus . versis pedibus inventum .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_1678", "psc_text": "vel puteo; fetescit enim vetusta. Vinum inde dictum quod eius potus venas sanguine cito repleat. Hoc alii, quod nos cura solvat, Lyaeum appellant. Veteres vinum venenum vocabant; sed postquam inventus est virus letiferi sucus, hoc vinum vocatum, illud venenum. Unde et Hieronymus in libro quem de virginitate servanda scripsit: 'Adolescentulas' inquit 'ita vinum debere fugere ut venenum, ne pro aetatis calore ferventi bibant et pereant.' Inde est quod apud veteres Romanos feminae non utebantur vinum, nisi sacrorum causa certis diebus. Merum dicimus cum vinum purum significamus; nam merum dicimus quidquid purum atque sincerum est, sicut et aquam meram, nulli utique rei mixtam. Hinc et merenda, quod antiquitus id temporis pueris operariis quibus panis merus dabatur; aut quod meridient eo tempore, id est soli ac separatim, non, ut in prandio aut in cena, ad unam mensam. Inde credimus etiam illud tempus, quod post medium diem est, meridiem appellari, quod purum sit.", "candidate_score": 0.630561, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_98_100", "bdc_text": "In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 ) erschien erstmals 1534 in Venedig ; s. DNP XII /1 303-305 .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_183", "psc_text": "an concava, et stellae utrumne adhaereant caelo, an per aerem libero cursu ferantur: caelum ipsum qua magnitudine, qua materia constat: utrum quietum sit et inmobile, an incredibili celeritate volvatur: quanta sit terrae crassitudo, aut quibus fundamentis librata et suspensa permaneat. Ipsud autem nomen Latine interpretatum amorem sapientiae profitetur. Nam Graeci φιλο- amorem, σοφίαν sapientiam dicunt. Philosophiae species tripertita est: una naturalis, quae Graece Physica appellatur, in qua de naturae inquisitione disseritur: altera moralis, quae Graece Ethica dicitur, in qua de moribus agitur: tertia rationalis, quae Graeco vocabulo Logica appellatur, in qua disputatur quemadmodum in rerum causis vel vitae moribus veritas ipsa quaeratur. In Physica igitur causa quaerendi, in Ethica ordo vivendi, in Logica ratio intellegendi versatur. Physicam apud Graecos primus perscrutatus est Thales Milesius, unus ex septem illis sapientibus. Hic enim ante alios caeli causas atque vim rerum naturalium contemplata ratione suspexit, quam postmodum Plato in quattuor definitiones distribuit, id", "candidate_score": 0.629501, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_6_8", "bdc_text": "hac fere tota hyeme Marpurgi fuit et filiam suamLandgr äfin Agnes von Hessen . ducis Heinrichi Saxoniae , Mysiae etcHerzog Heinrich der Fromme von Sachsen. . , qui Lypsiam occupat , filio , principi ditissimo , nuptum dedit , Die Hochzeit fand am 9 . Januar 1541 statt ;", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_574", "psc_text": "quod esset unius tantummodo domus materfamilias. Postea causa nominis inmutata, ablata de fine I littera, dicitur Sara, id est princeps. Omnium quippe gentium futura princeps erat, sicut et Dominus pollicitus fuerat ad AbrahamGen. 17, 16: 'Dabo tibi ex Sara filium, et benedicam ei, et erit in gentes, et reges populorum erunt ex ea.' Agar advena, vel conversa. Fuit enim. [conplexui Abrahae advena causa generandi data, quae post contemptum, angelo increpante, conversa est ad Saram.] Cethura thymiama. Ismahel interpretatur auditio Dei; sic enim scriptum estGenes. 16, 11: 'Et vocavit nomen eius Ismahel, quia exaudivit eum Deus.' Esau trinomius est, et ex propriis causis varie nuncupatur. Dicitur enim Esau, id est rufus, ob coctionem scilicet rufae lentis ita appellatus, cuius edulio primogenita perdidit. Edom autem ob ruborem corporis dictus est, quod Latine sanguineus dicitur. Seir vero, quod fuerit hispidus et pilosus; quando enim natus est, totus sicut pellis pilosus erat. Atque idem", "candidate_score": 0.621993, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_5_7", "bdc_text": "Hessorum princepsLandgraf Philipp von Hessen . hac fere tota hyeme Marpurgi fuit et filiam suamLandgr äfin Agnes von Hessen . ducis Heinrichi Saxoniae , Mysiae etcHerzog Heinrich der Fromme von Sachsen. . , qui Lypsiam occupat , filio , principi ditissimo , nuptum dedit , Die Hochzeit fand am 9 .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_574", "psc_text": "quod esset unius tantummodo domus materfamilias. Postea causa nominis inmutata, ablata de fine I littera, dicitur Sara, id est princeps. Omnium quippe gentium futura princeps erat, sicut et Dominus pollicitus fuerat ad AbrahamGen. 17, 16: 'Dabo tibi ex Sara filium, et benedicam ei, et erit in gentes, et reges populorum erunt ex ea.' Agar advena, vel conversa. Fuit enim. [conplexui Abrahae advena causa generandi data, quae post contemptum, angelo increpante, conversa est ad Saram.] Cethura thymiama. Ismahel interpretatur auditio Dei; sic enim scriptum estGenes. 16, 11: 'Et vocavit nomen eius Ismahel, quia exaudivit eum Deus.' Esau trinomius est, et ex propriis causis varie nuncupatur. Dicitur enim Esau, id est rufus, ob coctionem scilicet rufae lentis ita appellatus, cuius edulio primogenita perdidit. Edom autem ob ruborem corporis dictus est, quod Latine sanguineus dicitur. Seir vero, quod fuerit hispidus et pilosus; quando enim natus est, totus sicut pellis pilosus erat. Atque idem", "candidate_score": 0.620219, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_43", "bdc_text": "Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil.", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_61", "psc_text": "Aquila libertus Maecenatis alius alias addiderunt. Deinde Seneca, contractu omnium digestoque et aucto numero, opus efficit in quinque milia. Notae autem dictae eo, quod verba vel syllabas praefixis characteribus notent et ad notitiam legentium revocent; quas qui didicerunt proprie iam notarii appellantur. § 23 De notis iuridicis. Quaedam autem litterae in libris iuris verborum suorum notae sunt, quo scriptio celeris breviorque fiat. Scribebatur enim verbi gratia per B et F 'bonum factum', per S et C 'senatus consultum', per R et P 'respublica', per P et R 'populus Romanus', per D et T 'dumtaxat', per supinam W litteram 'mulier', per P secundum naturam 'pupillus', per verso capite 'pupilla', per unum K 'caput', per duo KK iuncta 'calumniae causa', per I et E 'iudex esto', per D et M 'dolum malum'. Cuius generis plurimas consimiles notas in libris antiquis invenimus. Has iuris notas novicii imperatores a codicibus legum abolendas sanxerunt, quia", "candidate_score": 0.61939, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_86_88", "bdc_text": "vgl. Schwennicke , aaO , NF I/2 , Tafel 98. . Habes hactenus , Bullingere pater , ea , quę avaritiam , scortationem , adulterium , rapinas et incendia attinet ; accipe nunc ea , quae ad ebrietatem spectant :", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_377", "psc_text": "est sacrarum rerum furtum. Postea et in idolorum cultu haesit hoc nomen. Adulterium est inlusio alieni coniugii, quod, quia alterius torum commaculavit, adulterii nomen accepit. Stuprum. Raptus proprie est inlicitus coitus, a conrumpendo dictus; unde et qui 'rapto potitur,' stupro fruitur. Homicidii vocabulum conpositum est ex homine et caede. Qui enim caedem in hominem fecisse conpertus erat, homicidam veteres appellabant. Parricidii actio non solum in eum dabatur qui parentem, id est vel patrem vel matrem interemisset, sed et in eum qui fratrem occiderat; et dictum parricidium quasi parentis caedem. Internecivum iudicium in eum dabatur qui falsum testamentum fecerat et ob id hominem occiderat. Accusatorem eius possessio bonorum sequebatur. Internecivi autem significatio est, quasi quaedam hominis enectio. Nam praepositionem inter pro e ponebant. Naeviustrag. 52: 'Mare interbibere'; et Plautusfrag. 87: 'Interluere mare': id est, ebibere et eluere. Furtum est rei alienae clandestina contrectatio, a furvo, id est fusco vocatum, quia in", "candidate_score": 0.617641, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_108", "bdc_text": "s. DNP V 444-446 . , quem materMargaretha Wolf , geb. Leu .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_804", "psc_text": "Fratres patrueles dicti, eo quod patres eorum germani fratres inter se fuerunt. Consobrini vero vocati, qui aut ex sorore et fratre, aut ex duabus sororibus sunt nati, quasi consororini. Fratrueles autem materterae filii sunt. Sobrini consobrinorum filii. Tius Graecum est. Patruus frater patris est, quasi pater alius. Unde et moriente patre pupillum prior patruus suscipit, et quasi filium lege tuetur. Avunculus est matris frater, cuius nomen formam diminutivi habere videtur, quia ab avo venire monstratur. Amita est soror patris quasi alia mater. Matertera est soror matris, quasi mater altera. Socer est, qui filiam dedit. Gener est, qui filiam duxit. Gener autem dictus, quod adsciscatur ad augendum genus. Socer autem et socrus, quod generum vel nurum sibi adsocient. Vitricus [est], qui uxorem ex alio viro filium aut filiam habentem duxit. Et dictus vitricus quasi novitricus, quod a matre superducatur novus. Privignus est qui ex alio patre natus est; et privignus dici", "candidate_score": 0.615452, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_85_87", "bdc_text": "April 1541 geboren ; vgl. Schwennicke , aaO , NF I/2 , Tafel 98. . Habes hactenus , Bullingere pater , ea , quę avaritiam , scortationem , adulterium , rapinas et incendia attinet ;", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_377", "psc_text": "est sacrarum rerum furtum. Postea et in idolorum cultu haesit hoc nomen. Adulterium est inlusio alieni coniugii, quod, quia alterius torum commaculavit, adulterii nomen accepit. Stuprum. Raptus proprie est inlicitus coitus, a conrumpendo dictus; unde et qui 'rapto potitur,' stupro fruitur. Homicidii vocabulum conpositum est ex homine et caede. Qui enim caedem in hominem fecisse conpertus erat, homicidam veteres appellabant. Parricidii actio non solum in eum dabatur qui parentem, id est vel patrem vel matrem interemisset, sed et in eum qui fratrem occiderat; et dictum parricidium quasi parentis caedem. Internecivum iudicium in eum dabatur qui falsum testamentum fecerat et ob id hominem occiderat. Accusatorem eius possessio bonorum sequebatur. Internecivi autem significatio est, quasi quaedam hominis enectio. Nam praepositionem inter pro e ponebant. Naeviustrag. 52: 'Mare interbibere'; et Plautusfrag. 87: 'Interluere mare': id est, ebibere et eluere. Furtum est rei alienae clandestina contrectatio, a furvo, id est fusco vocatum, quia in", "candidate_score": 0.615114, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_107_109", "bdc_text": "in Paris , Lyon und Venedig gedruckt ; s. DNP V 444-446 . , quem materMargaretha Wolf , geb. Leu . iam misit e mea bibliotheca , habeo .", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_449", "psc_text": "et ob hoc sine nomine interpretis Quinta Editio nuncupatur. Praeterea sextam et septimam editionem Origenes miro labore repperit, et cum ceteris editionibus conparavit. Presbyter quoque Hieronymus trium linguarum peritus ex Hebraeo in Latinum eloquium easdem Scripturas convertit, eloquenterque transfudit. Cuius interpretatio merito ceteris antefertur; nam [est] et verborum tenacior, et perspicuitate sententiae clarior [atque, utpote a Christiano, interpretatio verior]. § 5 De eo qui primum Romam libros advexit. Romae primus librorum copiam advexit Aemilius Paulus, Perse Macedonum rege devicto; deinde Lucullus e Pontica praeda. Post hos Caesar dedit Marco Varroni negotium quam maximae bibliothecae construendae. Primum autem Romae bibliothecas publicavit Pollio, Graecas simul atque Latinas, additis auctorum imaginibus in atrio, quod de manubiis magnificentissimum instruxerat. § 6 Qui apud nos bibliothecas instituerunt. Apud nos quoque Pamphilus martyr, cuius vitam Eusebius Caesariensis conscripsit, Pisistratum in sacrae bibliothecae studio primus adaequare contendit. Hic enim in bibliotheca sua prope triginta voluminum milia habuit.", "candidate_score": 0.610401, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_87", "bdc_text": "Habes hactenus , Bullingere pater , ea , quę avaritiam , scortationem , adulterium , rapinas et incendia attinet ;", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_377", "psc_text": "est sacrarum rerum furtum. Postea et in idolorum cultu haesit hoc nomen. Adulterium est inlusio alieni coniugii, quod, quia alterius torum commaculavit, adulterii nomen accepit. Stuprum. Raptus proprie est inlicitus coitus, a conrumpendo dictus; unde et qui 'rapto potitur,' stupro fruitur. Homicidii vocabulum conpositum est ex homine et caede. Qui enim caedem in hominem fecisse conpertus erat, homicidam veteres appellabant. Parricidii actio non solum in eum dabatur qui parentem, id est vel patrem vel matrem interemisset, sed et in eum qui fratrem occiderat; et dictum parricidium quasi parentis caedem. Internecivum iudicium in eum dabatur qui falsum testamentum fecerat et ob id hominem occiderat. Accusatorem eius possessio bonorum sequebatur. Internecivi autem significatio est, quasi quaedam hominis enectio. Nam praepositionem inter pro e ponebant. Naeviustrag. 52: 'Mare interbibere'; et Plautusfrag. 87: 'Interluere mare': id est, ebibere et eluere. Furtum est rei alienae clandestina contrectatio, a furvo, id est fusco vocatum, quia in", "candidate_score": 0.607673, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_105_107", "bdc_text": "Jahrhunderts ; seine Werke wurden v. a . in Paris , Lyon und Venedig gedruckt ;", "psc_chunk_id": "Isidorus-Hispalensis_Etymologiae_window_449", "psc_text": "et ob hoc sine nomine interpretis Quinta Editio nuncupatur. Praeterea sextam et septimam editionem Origenes miro labore repperit, et cum ceteris editionibus conparavit. Presbyter quoque Hieronymus trium linguarum peritus ex Hebraeo in Latinum eloquium easdem Scripturas convertit, eloquenterque transfudit. Cuius interpretatio merito ceteris antefertur; nam [est] et verborum tenacior, et perspicuitate sententiae clarior [atque, utpote a Christiano, interpretatio verior]. § 5 De eo qui primum Romam libros advexit. Romae primus librorum copiam advexit Aemilius Paulus, Perse Macedonum rege devicto; deinde Lucullus e Pontica praeda. Post hos Caesar dedit Marco Varroni negotium quam maximae bibliothecae construendae. Primum autem Romae bibliothecas publicavit Pollio, Graecas simul atque Latinas, additis auctorum imaginibus in atrio, quod de manubiis magnificentissimum instruxerat. § 6 Qui apud nos bibliothecas instituerunt. Apud nos quoque Pamphilus martyr, cuius vitam Eusebius Caesariensis conscripsit, Pisistratum in sacrae bibliothecae studio primus adaequare contendit. Hic enim in bibliotheca sua prope triginta voluminum milia habuit.", "candidate_score": 0.591996, "ce_score": null } ] }, { "rank": 5, "cf_id": "cf032", "work_id": "dlt000339", "max_score": 0.684897, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_94_96", "bdc_text": "versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "dlt000339_window_257", "psc_text": "ipse pronuntiet. Ipsius enim Maronis epistula, qua compellat Augustum, ita incipit: \"ego vero frequentes a te litteras accipio\"; et infra: \"de Aenea quidem meo, si mehercle iam dignum auribus haberem tuis, libenter mitterem, sed tanta inchoata res est ut paene vitio mentis tantum opus ingressus mihi videar, cum praesertim, ut scis, alia quoque studia ad id opus multoque potiora impertiar.\" Nec his Vergilii verbis copia rerum dissonat, quam plerique omnes litteratores pedibus inlotis praetereunt, tamquam nihil ultra verborum explanationem liceat nosse grammatico. Ita sibi belli isti homines certos scientiae fines et velut quaedam pomeria et effata posuerunt, ultra quae si quis egredi audeat, introspexisse in aedem deae a qua mares absterrentur existimandus sit. Sed nos quos crassa Minerva dedecet non patiamur abstrusa esse adyta sacri poematis sed arcanorum sensuum investigato aditu doctorum cultu celebranda praebeamus reclusa penetralia. Et ne videar velle omnia unus amplecti, spondeo violentissima inventa vel sensa rhetoricae", "candidate_score": 0.684897, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_100_102", "bdc_text": "s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) .", "psc_chunk_id": "dlt000339_window_853", "psc_text": "mihi rem consensu generis humani decantatam et creditam oblivioni dare, philosophiam artem esse artium et disciplinam disciplinarum: et nunc in ipsam invehitur parricidali ausu medicina, cum philosophia illic se habeatur augustior ubi de rationali parte, id est de incorporeis, disputat; et illic inclinetur ubi de physica, quod est de divinis corporibus vel caeli vel siderum, tractat. Medicina autem physicae partis extrema faex est, cui ratio est cum testeis terrenisque corporibus. Sed quid rationem nominavi, cum magis apud ipsam regnet coniectura quam ratio? —Quae ergo conicit de carne lutulenta, audet inequitare philosophiae de incorporeis et vere divinis certa ratione tractanti. Sed ne videatur communis ista defensio tractatum vitare pulmonis, accipe causas quas Platonica maiestas secuta est. Ἐπιγλωττίς, quam memoras, inventum naturae est ad tegendas detegendasque certa alternatione vias cibatus et potus ut illum stomacho transmittat, hunc pulmo suscipiat. Propterea tot meatibus distinctus est et interpatet rimis, non ut spiritus egressiones habeat,", "candidate_score": 0.666474, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "dlt000339_window_853", "psc_text": "mihi rem consensu generis humani decantatam et creditam oblivioni dare, philosophiam artem esse artium et disciplinam disciplinarum: et nunc in ipsam invehitur parricidali ausu medicina, cum philosophia illic se habeatur augustior ubi de rationali parte, id est de incorporeis, disputat; et illic inclinetur ubi de physica, quod est de divinis corporibus vel caeli vel siderum, tractat. Medicina autem physicae partis extrema faex est, cui ratio est cum testeis terrenisque corporibus. Sed quid rationem nominavi, cum magis apud ipsam regnet coniectura quam ratio? —Quae ergo conicit de carne lutulenta, audet inequitare philosophiae de incorporeis et vere divinis certa ratione tractanti. Sed ne videatur communis ista defensio tractatum vitare pulmonis, accipe causas quas Platonica maiestas secuta est. Ἐπιγλωττίς, quam memoras, inventum naturae est ad tegendas detegendasque certa alternatione vias cibatus et potus ut illum stomacho transmittat, hunc pulmo suscipiat. Propterea tot meatibus distinctus est et interpatet rimis, non ut spiritus egressiones habeat,", "candidate_score": 0.659083, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_99_101", "bdc_text": "erschien erstmals 1534 in Venedig ; s. DNP XII /1 303-305 . et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ;", "psc_chunk_id": "dlt000339_window_853", "psc_text": "mihi rem consensu generis humani decantatam et creditam oblivioni dare, philosophiam artem esse artium et disciplinam disciplinarum: et nunc in ipsam invehitur parricidali ausu medicina, cum philosophia illic se habeatur augustior ubi de rationali parte, id est de incorporeis, disputat; et illic inclinetur ubi de physica, quod est de divinis corporibus vel caeli vel siderum, tractat. Medicina autem physicae partis extrema faex est, cui ratio est cum testeis terrenisque corporibus. Sed quid rationem nominavi, cum magis apud ipsam regnet coniectura quam ratio? —Quae ergo conicit de carne lutulenta, audet inequitare philosophiae de incorporeis et vere divinis certa ratione tractanti. Sed ne videatur communis ista defensio tractatum vitare pulmonis, accipe causas quas Platonica maiestas secuta est. Ἐπιγλωττίς, quam memoras, inventum naturae est ad tegendas detegendasque certa alternatione vias cibatus et potus ut illum stomacho transmittat, hunc pulmo suscipiat. Propterea tot meatibus distinctus est et interpatet rimis, non ut spiritus egressiones habeat,", "candidate_score": 0.643623, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_108_110", "bdc_text": "s. DNP V 444-446 . , quem materMargaretha Wolf , geb. Leu . iam misit e mea bibliotheca , habeo . Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . .", "psc_chunk_id": "dlt000339_window_0", "psc_text": "MACROBII AMBROSII THEODOSII VIRI CLARISSIMI ET ILLVSTRIS CONVIVIORVM PRIMI DIEI SATVRNALIORVM [liber primus] [prooemium] MVLTAS variasque res in hac vita nobis, Eustathi fili, natura conciliavit; sed nulla nos magis quam eorum qui e nobis essent procreati caritate devinxit, eamque nostram in his educandis atque erudiendis curam esse voluit, ut parentes, neque si id quod cuperent ex sententia cederet, tantum ulla alia ex re voluptatis, neque si contra eveniret, tantum maeroris capere possint. Hinc est quod mihi quoque institutione tua nihil antiquius aestimatur, ad cuius perfectionem compendia longis anfractibus anteponenda ducens moraeque omnis impatiens non opperior ut per haec sola promoveas quibus ediscendis naviter ipse invigilas, sed ago ut ego quoque tibi legerim, et quicquid mihi —vel te iam in lucem edito vel antequam nascereris— in diversis seu Graecae seu Romanae linguae voluminibus elaboratum est, id totum sit tibi scientiae supellex et quasi de quodam litterarum peno, siquando usus venerit aut", "candidate_score": 0.641958, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_42_44", "bdc_text": "Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ; Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil. fallor , octo aulicis suis et 150 equitibus ex Marpurgo profectus est , sed cum terminos suae regionis egressurus esset , 300 ferunt habuisse equites et una cum iisNach iis gestrichenes et.", "psc_chunk_id": "dlt000339_window_517", "psc_text": "ἀφ᾽ ἵππων ὦσε χαμᾶζε, δουρὶ βαλὼν πρὸς στῆθος• ὃ δ᾽ ὕπτιος οὔδει ἐρείσθη Ἱππόλοχος δ᾽ ἀπόρουσε, τὸν αὖ χαμαὶ ἐξενάριξε, χεῖρας ἀπὸ ξίφεϊ τμήξας ἀπό τ᾽ αὐχένα κόψας, ὅλμον δ᾽ ὣς ἔσσευε κυλίνδεσθαι δι᾽ ὁμίλου. Impastus stabula alta leo ceu saepe peragrans, (suadet enim vesana fames), si forte fugacem conspexit capream aut surgentem in cornua cervum, gaudet hians immane comasque arrexit et haeret visceribus super accumbens; lavit improba taeter ora cruor— sic ruit in densos alacer Mezentius hostes. Ὥς τε λέων ἐχάρη μεγάλῳ ἐπὶ σώματι κύρσας εὑρὼν ἠ᾽ ἔλαφον κεραὸν ἠ᾽ ἄγριον αἶγα πεινάων• μάλα γάρ τε κατεσθίει, εἴ περ ἂν αὐτὸν σεύωνται ταχέες τε κύνες θαλεροί τ᾽ αἰζηοί• ὣς ἐχάρη Μενέλαος Ἀλέξανδρον θεοειδέα ὀφθαλμοῖσιν ἰδών• φάτο γὰρ τείσεσθαι ἀλείτην. ‹Βῆ ῥ᾽ ἴμεν ὥς τε λέων ὀρεσίτροφος, ὅς τ᾽ ἐπιδευὴς>› δηρὸν ἔῃ κρειῶν, κέλεται δέ ἑ θυμὸς ἀγήνωρ μήλων πειρήσοντα καὶ ἐς πυκινὸν δόμον ἐλθεῖν. Εἴ περ γάρ χ᾽ εὕρῃσι", "candidate_score": 0.641334, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_108_110", "bdc_text": "s. DNP V 444-446 . , quem materMargaretha Wolf , geb. Leu . iam misit e mea bibliotheca , habeo . Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . .", "psc_chunk_id": "dlt000339_window_1", "psc_text": "quibus ediscendis naviter ipse invigilas, sed ago ut ego quoque tibi legerim, et quicquid mihi —vel te iam in lucem edito vel antequam nascereris— in diversis seu Graecae seu Romanae linguae voluminibus elaboratum est, id totum sit tibi scientiae supellex et quasi de quodam litterarum peno, siquando usus venerit aut historiae quae in librorum strue latens clam vulgo est aut dicti factive memorabilis reminiscendi, facile id tibi inventu atque depromptu sit. Nec indigeste tamquam in acervum congessimus digna memoratu, sed variarum rerum disparilitas, auctoribus diversa, confusa temporibus, ita in quoddam digesta corpus est, ut quae indistincte atque promiscue ad subsidium memoriae adnotaveramus, in ordinem instar membrorum cohaerentia convenirent. Nec mihi vitio vertas, si res quas ex lectione varia mutuabor ipsis saepe verbis quibus ab ipsis auctoribus enarratae sunt explicabo, quia praesens opus non eloquentiae ostentationem sed noscendorum congeriem pollicetur; et boni consulas oportet, si notitiam vetustatis modo nostris non obscure,", "candidate_score": 0.63918, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_98_100", "bdc_text": "In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 ) erschien erstmals 1534 in Venedig ; s. DNP XII /1 303-305 .", "psc_chunk_id": "dlt000339_window_708", "psc_text": "deceat tectum pudorem. An ego censeam producendam philosophiam quo rhetorica venire ars et professio popularis erubuit? Isocrates enim Graecus orator qui verba prius libera sub numeros ire primus coegit, cum in convivio a sodalibus oraretur ut aliquid in medium de eloquentiae suae fonte proferret, hanc venia deprecatus est: \"quae praesens\", inquit, \"locus et tempus exigit ego non calleo, quae ego calleo nec loco praesenti sunt apta nec tempori.\"» Ad haec Eustathius: «probo, Symmache, propositum tuum, quo philosophiam ea quam maximam putas observatione veneraris, ut tantum intra suum penetral aestimes adorandam. Sed si propter hoc a conviviis exulabit, procul hinc facessant et alumnae eius, honestatem dico et modestiam, nec minus cum sobrietate pietatem. Quam enim harum dixerim minus esse venerabilem? Ita fit ut ab huiusmodi coetibus relegatus matronarum talium chorus libertatem conviviorum solis concubinis, id est vitiis et criminibus, addicat. Sed absit ut philosophia, quae in scholis suis sollicite tractat de", "candidate_score": 0.637144, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_103_105", "bdc_text": "et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 ) erfreute sich großer Beliebtheit am Anfang des 16 . Jahrhunderts ;", "psc_chunk_id": "dlt000339_window_716", "psc_text": "gloriam et singula eius facta fortia digerendo animum filii fecit alacriorem, et ita credita est contra maerorem vino remedium miscuisse. Quid hoc, inquis, ad philosophiam? Immo nihil tam cognatum sapientiae quam locis et temporibus aptare sermones, personarum quae aderunt aestimatione in medium vocata. Alios enim relata incitabunt exempla virtutum, alios beneficiorum, nonnullos modestiae, ut et qui aliter agebant saepe auditis talibus ad emendationem venirent. Sic autem vitiis inretitos, si et hoc in conviviis exegerit loquendi ordo, feriet philosophia non sentientes, ut Liber pater thyrso ferit per obliquationem circumfusae hederae latente mucrone, quia non ita profitebitur in convivio censorem ut palam vitia castiget; ceterum his obnoxii repugnabunt et talis erit convivii tumultus ut sub huiusmodi invitati videantur edicto: quod superest, laeti bene gestis corpora rebus procurate, viri, et pugnam sperate parati, aut ut Homerus brevius et expressius dixit, νῦν δ᾽ ἔρχεσθ᾽ ἐπὶ δεῖπνον, ἵνα ξυνάγωμεν ἄρηα. Ergo si opportunitas necessariae reprehensionis", "candidate_score": 0.636784, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_92_94", "bdc_text": "potando suffocatum et studiosum Unbekannt . ( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus . versis pedibus inventum .", "psc_chunk_id": "dlt000339_window_765", "psc_text": "meri plurimi solere curari. Infusum enim visceribus trahit ad se calorem et veneno frigido quasi calidum iam repugnat. Si vero aconitum ipsum cum vino tritum potui datum sit, haurientem nulla curatio a morte defendit. Tunc enim vinum natura frigidum admixtione sui frigus auxit veneni nec in interioribus iam calescit, quia non liberum sed admixtum alii, immo in aliud versum, descendit in viscera. Sed et sudore nimio vel laxato ventre defessis vinum ingerunt, ut in utroque morbo constringat meatus. Insomnem medici frigidis oblinunt, modo papaveris suco, modo mandragora vel similibus, in quibus est et vinum; nam vino somnus reduci solet, quod non nisi ingeniti frigoris testimonium est. Deinde omnia calida Venerem provocant et semen excitant et generationi favent, hausto autem mero plurimo fiunt viri ad coitum pigriores, sed nec idoneum conceptioni serunt, quia vini nimietas ut frigidi facit semen exile vel debile. Hoc vero vel manifestissimam aestimationis meae habet adsertionem, quod", "candidate_score": 0.628636, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_93", "bdc_text": "( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus .", "psc_chunk_id": "dlt000339_window_436", "psc_text": "eo statuae impositum. Vergilius non minus evidenter: altaria ad ipsa trementem traxit et in multo lapsantem sanguine nati, et capulo tenus abdidit ensem. Et illa omnia a modo sunt: rostroque immanis vultur adunco immortale iecur tondens et reliqua, et quos super atra silex iam iam lapsura cadentique imminet adsimilis. Sed et misericordiam a modo saepe commovet, ut de Orpheo, latos iuvenem sparsere per agros; et illud: obruit Auster aqua involvens navemque virosque, et: saxum ingens volvunt alii et mortua quin etiam iungebat corpora vivis, et in Georgicis: nec via mortis erat simplex, et cetera in descriptione morbi. Sed et materia apud rhetoras pathos movet, ut dum queritur Cicero flammam ex lignis viridibus factam atque ibi inclusum fumo necatum. Hoc enim a materia est, quoniam hic usus est fumo materia ad occidendum —ut alius gladio, alius veneno— et ideo acerrimum pathos ex hoc motum est. Idem facit et cum flagellis caesum", "candidate_score": 0.617023, "ce_score": null } ] }, { "rank": 6, "cf_id": "cf021", "work_id": "stoa0040.stoa056a.opp-lat1", "max_score": 0.682288, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_1_3", "bdc_text": "non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. . Porro non dubium est , quin nova expectes plurima , ex quibus ( quoniam ea rerum est perturbatio tantaque novarum rerum copia , ut ex omnibus , quid tibi scribi oporteat , non intelligam ) ea , quae partim vidi et cognovi , partim ex iisiis über der Zeile nachgetragen. etiam , qui praesentes rebus affuerunt , didicididici am Rande nachgetragen. , scribenda existimo .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa056a.opp-lat1_window_4", "psc_text": "sed nunc ea per supradictum fratrem plura et testatiora cognouimus. § 3 Porro autem de pudicitia coniugali, ut eam quoque in te laudare et amare possimus, quid audiremus nisi ab aliquo interiore familiari tuo, qui uitam tuam non in superficie, sed penitus nosset? de hoc itaque tuo bono, dei dono, me quoque delectat familiarius et aliquanto diutius loqui tecum. scio me non esse oneri tibi, si aliquid prolixum mitto, quod legendo diutius sis nobiscum. nam et hoc comperi, quod inter tuas multas magnasque curas facile ac libenter legas nostrisque opusculis, etiam quae ad alios conscripsimus, si qua in manus tuas uenire potuerunt, admodum delecteris. quanto magis quod ad te scribitur, ubi tamquam praesenti loquar, et aduertere dignaris attentius et accipere gratius! ab hac ergo epistula perge ad librum, quem simul misi, qui tuae reuerentiae et cur conscriptus sit et cur ad te potissimum missus ipse suo principio commodius intimabit. 1", "candidate_score": 0.682288, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0_2", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ; non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa056a.opp-lat1_window_4", "psc_text": "sed nunc ea per supradictum fratrem plura et testatiora cognouimus. § 3 Porro autem de pudicitia coniugali, ut eam quoque in te laudare et amare possimus, quid audiremus nisi ab aliquo interiore familiari tuo, qui uitam tuam non in superficie, sed penitus nosset? de hoc itaque tuo bono, dei dono, me quoque delectat familiarius et aliquanto diutius loqui tecum. scio me non esse oneri tibi, si aliquid prolixum mitto, quod legendo diutius sis nobiscum. nam et hoc comperi, quod inter tuas multas magnasque curas facile ac libenter legas nostrisque opusculis, etiam quae ad alios conscripsimus, si qua in manus tuas uenire potuerunt, admodum delecteris. quanto magis quod ad te scribitur, ubi tamquam praesenti loquar, et aduertere dignaris attentius et accipere gratius! ab hac ergo epistula perge ad librum, quem simul misi, qui tuae reuerentiae et cur conscriptus sit et cur ad te potissimum missus ipse suo principio commodius intimabit. 1", "candidate_score": 0.660904, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_120_122", "bdc_text": "Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus . Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa056a.opp-lat1_window_4", "psc_text": "sed nunc ea per supradictum fratrem plura et testatiora cognouimus. § 3 Porro autem de pudicitia coniugali, ut eam quoque in te laudare et amare possimus, quid audiremus nisi ab aliquo interiore familiari tuo, qui uitam tuam non in superficie, sed penitus nosset? de hoc itaque tuo bono, dei dono, me quoque delectat familiarius et aliquanto diutius loqui tecum. scio me non esse oneri tibi, si aliquid prolixum mitto, quod legendo diutius sis nobiscum. nam et hoc comperi, quod inter tuas multas magnasque curas facile ac libenter legas nostrisque opusculis, etiam quae ad alios conscripsimus, si qua in manus tuas uenire potuerunt, admodum delecteris. quanto magis quod ad te scribitur, ubi tamquam praesenti loquar, et aduertere dignaris attentius et accipere gratius! ab hac ergo epistula perge ad librum, quem simul misi, qui tuae reuerentiae et cur conscriptus sit et cur ad te potissimum missus ipse suo principio commodius intimabit. 1", "candidate_score": 0.652143, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_1", "bdc_text": "non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa056a.opp-lat1_window_4", "psc_text": "sed nunc ea per supradictum fratrem plura et testatiora cognouimus. § 3 Porro autem de pudicitia coniugali, ut eam quoque in te laudare et amare possimus, quid audiremus nisi ab aliquo interiore familiari tuo, qui uitam tuam non in superficie, sed penitus nosset? de hoc itaque tuo bono, dei dono, me quoque delectat familiarius et aliquanto diutius loqui tecum. scio me non esse oneri tibi, si aliquid prolixum mitto, quod legendo diutius sis nobiscum. nam et hoc comperi, quod inter tuas multas magnasque curas facile ac libenter legas nostrisque opusculis, etiam quae ad alios conscripsimus, si qua in manus tuas uenire potuerunt, admodum delecteris. quanto magis quod ad te scribitur, ubi tamquam praesenti loquar, et aduertere dignaris attentius et accipere gratius! ab hac ergo epistula perge ad librum, quem simul misi, qui tuae reuerentiae et cur conscriptus sit et cur ad te potissimum missus ipse suo principio commodius intimabit. 1", "candidate_score": 0.639598, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_121_123", "bdc_text": "Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus . Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 . id [ibus ] april[is ] .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa056a.opp-lat1_window_4", "psc_text": "sed nunc ea per supradictum fratrem plura et testatiora cognouimus. § 3 Porro autem de pudicitia coniugali, ut eam quoque in te laudare et amare possimus, quid audiremus nisi ab aliquo interiore familiari tuo, qui uitam tuam non in superficie, sed penitus nosset? de hoc itaque tuo bono, dei dono, me quoque delectat familiarius et aliquanto diutius loqui tecum. scio me non esse oneri tibi, si aliquid prolixum mitto, quod legendo diutius sis nobiscum. nam et hoc comperi, quod inter tuas multas magnasque curas facile ac libenter legas nostrisque opusculis, etiam quae ad alios conscripsimus, si qua in manus tuas uenire potuerunt, admodum delecteris. quanto magis quod ad te scribitur, ubi tamquam praesenti loquar, et aduertere dignaris attentius et accipere gratius! ab hac ergo epistula perge ad librum, quem simul misi, qui tuae reuerentiae et cur conscriptus sit et cur ad te potissimum missus ipse suo principio commodius intimabit. 1", "candidate_score": 0.635513, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_121", "bdc_text": "Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa056a.opp-lat1_window_4", "psc_text": "sed nunc ea per supradictum fratrem plura et testatiora cognouimus. § 3 Porro autem de pudicitia coniugali, ut eam quoque in te laudare et amare possimus, quid audiremus nisi ab aliquo interiore familiari tuo, qui uitam tuam non in superficie, sed penitus nosset? de hoc itaque tuo bono, dei dono, me quoque delectat familiarius et aliquanto diutius loqui tecum. scio me non esse oneri tibi, si aliquid prolixum mitto, quod legendo diutius sis nobiscum. nam et hoc comperi, quod inter tuas multas magnasque curas facile ac libenter legas nostrisque opusculis, etiam quae ad alios conscripsimus, si qua in manus tuas uenire potuerunt, admodum delecteris. quanto magis quod ad te scribitur, ubi tamquam praesenti loquar, et aduertere dignaris attentius et accipere gratius! ab hac ergo epistula perge ad librum, quem simul misi, qui tuae reuerentiae et cur conscriptus sit et cur ad te potissimum missus ipse suo principio commodius intimabit. 1", "candidate_score": 0.627879, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa056a.opp-lat1_window_151", "psc_text": "curasti, ubi aduersariorum potui uaniloquia reperire, ad ea respondere adiuuante domino quanta possum ueritate et scripturarum diuinarum auctoritate proposui. § 2 Chartula, cui nunc respondeo, hoc titulo praenotatur: 'capitula de libro Augustini quem scripsit contra quae de libris pauca decerpsi'. hic uideo eum qui tuae praestantiae ista scripta direxit de nescio quibus ea libris causa, quantum existimo, celerioris responsionis, ne tuam differret instantiam, uoluisse decerpere. qui autem sint isti libri cum cogitarem, eos esse arbitratus sum, quorum mentionem Iulianus facit in epistula quam Romam misit, cuius exemplum simul ad me usque peruenit. ibi quippe ait: 'dicunt etiam istas quae modo aguntur nuptias a deo institutas non fuisse, quod in libro Augustini legitur, contra quem ego modo quattuor libellis respondi.' credo, ex his libellis ista decerpta sunt. unde melius fortasse fuerat, ut uniuerso ipsi operi eius, quod quattuor uoluminibus explicauit, redarguendo et refellendo nostra elaboraret intentio, nisi et ego responsionem differre", "candidate_score": 0.622167, "ce_score": null } ] }, { "rank": 7, "cf_id": "cf040", "work_id": "021_Rufinus-Aquileiensis_De-benedictionibus-patriarcharum", "max_score": 0.682069, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_119_121", "bdc_text": "vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus .", "psc_chunk_id": "021_Rufinus-Aquileiensis_De-benedictionibus-patriarcharum_window_2", "psc_text": "famelici cordis ore colligere. III. In tempore sane, quo scripta haec scribebantur, cecidit sub oculis, incidens proposita lectione, capitulum illud ex Genesi, quo Judas a Jacob benedicitur. Et quia Dominus opportunissimam hanc occasionem dederat, pulsare post tempus fores cordis tui placuit. Ergo si me amas, imo quia multum amas, rogo ut scribas mihi, ut intelligis ipsam Patriarcharum benedictionem. Et si qua ipse scis in eis ardua sensu et digna cognitione, scire me velis: specialiter tamen de Capitulo illo in quo ait: Alligans ad vitem pullum suum, et ad cilicium pullum asinae suae (Gen. 49. 11.): quis suus sit pullus, vel quis asinae pullus; et cur suus ad vitem, asinae vero pullus ad cilicium alligetur? IN LIBRUM DE BENEDICTIONIBUS JUDAE RUFINI AQUILEIENSIS PRESBYTERI AD PAULINUM PRESBYTERUM Praefatio. 3-4 I. Quanto magis ego me tibi excuso, et minus idoneum ad responsionem eorum quae sciscitaris, adfirmo, tanto tu instantius percontaris, et difficiliora perquiris,", "candidate_score": 0.682069, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_119_121", "bdc_text": "vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus .", "psc_chunk_id": "021_Rufinus-Aquileiensis_De-benedictionibus-patriarcharum_window_3", "psc_text": "quis asinae pullus; et cur suus ad vitem, asinae vero pullus ad cilicium alligetur? IN LIBRUM DE BENEDICTIONIBUS JUDAE RUFINI AQUILEIENSIS PRESBYTERI AD PAULINUM PRESBYTERUM Praefatio. 3-4 I. Quanto magis ego me tibi excuso, et minus idoneum ad responsionem eorum quae sciscitaris, adfirmo, tanto tu instantius percontaris, et difficiliora perquiris, ac velut lenti bovis vitio deprehenso, cunctantis armos, et retrorsum terga cedentia, stimulis pertinacioribus perfodis. Unde consequenter tibi et illud continuo cognoscendum est, quod etiam si, depressa saltem cervice, jugi quod superponis onus movere possumus, nusquam tamen adest nobis copia in apertos patentesque campos, affluentioris facultate orationis, effundenti in latum distenta spacia, rapidioribus cursibus superare. Ideo ergo patere nos, si forte vel tardius voluerimus, eo quo nos vocas, passibus pervenire. II. Requiris a nobis, quomodo intelligatur illud quod scriptum est in Genesi de Patriarcha Juda, quod Israel pater ejus, dum singulis filiorum, quae praevidebat eventura praedicit, de isto ait inter", "candidate_score": 0.670106, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95_97", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis .", "psc_chunk_id": "021_Rufinus-Aquileiensis_De-benedictionibus-patriarcharum_window_6", "psc_text": "si ab initio ipsarum Benedictionum sumsisset exordium. Quod utique et otii, et temporis non parum quaerit, et ut fidelius dicam, quod mentem Spiritu Sancto illuminatam deposcit. Quantum ergo vel mediocritas intelligentiae nostrae valet, vel tempus indulget, vel hi simunt, qui rescripta ad Origenem perurgent, quanta res tanta pati [ Forte peragi] potuit brevitate, pro eo amore, quo confidere nos tibi de omnibus jubes, sine praejudicio eorum, qui melius aliquid sentire possunt, quid nobis de hoc interim capitulo videatur, exprimimus. IV. Scio quamplurimos caput istud ita de Domino interpretari, ut nihil ad Patriarcham Judam pertinere ex his quae dicuntur, adfirment, quia neque ut leo dormisse usquam, neque ut catulus leonis ostenditur suscitatus, neque Gentes in eo sperasse ullatenus probabuntur Sed cum dicit: Non deficiet princeps ex Juda, neque dux de femore ejus, donec veniat is, cui repositum est, regnum scilicet, et in ipso gentes sperabunt: quia donec veniat is, cui repositum", "candidate_score": 0.66851, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_1_3", "bdc_text": "non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. . Porro non dubium est , quin nova expectes plurima , ex quibus ( quoniam ea rerum est perturbatio tantaque novarum rerum copia , ut ex omnibus , quid tibi scribi oporteat , non intelligam ) ea , quae partim vidi et cognovi , partim ex iisiis über der Zeile nachgetragen. etiam , qui praesentes rebus affuerunt , didicididici am Rande nachgetragen. , scribenda existimo .", "psc_chunk_id": "021_Rufinus-Aquileiensis_De-benedictionibus-patriarcharum_window_2", "psc_text": "famelici cordis ore colligere. III. In tempore sane, quo scripta haec scribebantur, cecidit sub oculis, incidens proposita lectione, capitulum illud ex Genesi, quo Judas a Jacob benedicitur. Et quia Dominus opportunissimam hanc occasionem dederat, pulsare post tempus fores cordis tui placuit. Ergo si me amas, imo quia multum amas, rogo ut scribas mihi, ut intelligis ipsam Patriarcharum benedictionem. Et si qua ipse scis in eis ardua sensu et digna cognitione, scire me velis: specialiter tamen de Capitulo illo in quo ait: Alligans ad vitem pullum suum, et ad cilicium pullum asinae suae (Gen. 49. 11.): quis suus sit pullus, vel quis asinae pullus; et cur suus ad vitem, asinae vero pullus ad cilicium alligetur? IN LIBRUM DE BENEDICTIONIBUS JUDAE RUFINI AQUILEIENSIS PRESBYTERI AD PAULINUM PRESBYTERUM Praefatio. 3-4 I. Quanto magis ego me tibi excuso, et minus idoneum ad responsionem eorum quae sciscitaris, adfirmo, tanto tu instantius percontaris, et difficiliora perquiris,", "candidate_score": 0.663366, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_94_96", "bdc_text": "versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "021_Rufinus-Aquileiensis_De-benedictionibus-patriarcharum_window_44", "psc_text": "interpretationibus aliquid a me posceres per literas respondere: et quo magis a poscendo desisteres, signum tibi imperitiae meae, et ineruditi sermonis semel atque iterum dedi. II. Sed quia tu nec sic quidem taedias imperare, ut potui etiam nunc, de reliquis undecim Patriarchis addidi ad haec quae de Judae benedictione prius tibi responderam: arbitrans quod patris illius, cui jubenti ut irem in vineam, dixi, Non eo (Matth. 15.) , et abii postmodum: fecerim voluntatem. Si quid sane temeritatis in facto est, quod cum minus idonei simus, tam magna contingimus, cum tui venia dixerim, tibi justissime reputabitur, qui prae nimio amore, mensuras in nobis scientiae, ut et reliquarum virtutum, satis breves esse, non aspicis. Quia autem Quadragesimae diebus, in monasterio Pineti positus, haec rescripsi ad te, etiam Fratribus qui aderant, ineptias meas celare non potui; sed et ipsi magnum putantes aliquid esse, quod tibi placere potest, extorserunt tamen, ut haec describerent sibi.", "candidate_score": 0.657537, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_110_112", "bdc_text": "Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . . Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens . RodolphusRudolf Gwalther .", "psc_chunk_id": "021_Rufinus-Aquileiensis_De-benedictionibus-patriarcharum_window_1", "psc_text": "sicut te diligis, ut studium in Graecas literas attentius sumam, libenter accipio, sed implere non valeo; nisi forte desideria mea adjuvat Dominus, ut diutius consortio tuo perfruar. Nam quomodo profectum capere potero sermonis ignoti, si desit a quo ignorata condiscam? Credo enim in Translatione S. Clementis, praeter alias ingenii mei defectiones, hanc te potissimum imperitiae meae penuriam considerasse, quod aliqua in quibus intelligere, vel exprimere verba non potui, sensu potius apprehenso, vel ut verius dicam, opinata transtulerim. Quo magis egeo misericordia Dei, ut pleniorem mihi copiam tui tribuat, quia pro divitiis erit pauperi, vel micas a divitis mensa cadentes avido famelici cordis ore colligere. III. In tempore sane, quo scripta haec scribebantur, cecidit sub oculis, incidens proposita lectione, capitulum illud ex Genesi, quo Judas a Jacob benedicitur. Et quia Dominus opportunissimam hanc occasionem dederat, pulsare post tempus fores cordis tui placuit. Ergo si me amas, imo quia multum amas, rogo", "candidate_score": 0.655789, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_94_96", "bdc_text": "versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "021_Rufinus-Aquileiensis_De-benedictionibus-patriarcharum_window_6", "psc_text": "si ab initio ipsarum Benedictionum sumsisset exordium. Quod utique et otii, et temporis non parum quaerit, et ut fidelius dicam, quod mentem Spiritu Sancto illuminatam deposcit. Quantum ergo vel mediocritas intelligentiae nostrae valet, vel tempus indulget, vel hi simunt, qui rescripta ad Origenem perurgent, quanta res tanta pati [ Forte peragi] potuit brevitate, pro eo amore, quo confidere nos tibi de omnibus jubes, sine praejudicio eorum, qui melius aliquid sentire possunt, quid nobis de hoc interim capitulo videatur, exprimimus. IV. Scio quamplurimos caput istud ita de Domino interpretari, ut nihil ad Patriarcham Judam pertinere ex his quae dicuntur, adfirment, quia neque ut leo dormisse usquam, neque ut catulus leonis ostenditur suscitatus, neque Gentes in eo sperasse ullatenus probabuntur Sed cum dicit: Non deficiet princeps ex Juda, neque dux de femore ejus, donec veniat is, cui repositum est, regnum scilicet, et in ipso gentes sperabunt: quia donec veniat is, cui repositum", "candidate_score": 0.652873, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0_2", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ; non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. .", "psc_chunk_id": "021_Rufinus-Aquileiensis_De-benedictionibus-patriarcharum_window_45", "psc_text": "in nobis scientiae, ut et reliquarum virtutum, satis breves esse, non aspicis. Quia autem Quadragesimae diebus, in monasterio Pineti positus, haec rescripsi ad te, etiam Fratribus qui aderant, ineptias meas celare non potui; sed et ipsi magnum putantes aliquid esse, quod tibi placere potest, extorserunt tamen, ut haec describerent sibi. Sic me et cum escas tuas poscis, etiam aliis propinas. Vale in pace, frater amantissime, verissime Dei cultor, et Israelita in quo dolus non est, meique memor esto, gratia plene homo Dei. LIBER SECUNDUS. DE BENEDICTIONIBUS RELIQUORUM UNDECIM PATRIARCHARUM. 23 Sciendum est primo, quod in singulis quibusque locis, ubi Scriptura de duodecim Patriarchis commemorat, multa est in ipsa ordinis conscriptione diversitas. Alius ordo est in ipsa eorum nativitate conscriptus (Gen. 35.): alius cum terram Aegypti una cum patre suo Israele et sobole posteritatis referuntur intrare (Gen. 46.): alius nunc, cum benedictiones obituri parentis excipiunt (Gen. 49.): alius cum egressae de", "candidate_score": 0.650976, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_96", "bdc_text": "Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "021_Rufinus-Aquileiensis_De-benedictionibus-patriarcharum_window_92", "psc_text": "ei quasi iterum nascitur filius, quum ei post persuasionem mortis vivere nunciatur (Ibid. 45.). Tertio vero ei filius efficitur, quum doctrina, et eruditione et his omnibus virtutibus, quibus ipse Deum videbat, erudiens eum et instruens, etiam in spiritu eum filium procreaverat. Alioqui nec conveniet ei, quod adolescentior filius dicitur, quum habeat posteriorem se Benjamin, nisi in patris eruditionibus adolescentior sentiatur. Ad me, inquit, revertere. Hoc est, converte [Ant. convertere] ad me animos tuos, ut diligenter notes, et in corde quae dicuntur, inscribas: tu, fili Joseph, in quem consiliantes maledicebant, et intendebant tibi insidias domini arcuum (Ibid. 42.) : refertur enim et hoc a Scriptura sancta, quod habebant consilium fratres sui illo in tempore, ut occiderent eum, sed interveniens Judas repressit parricidiale consilium. Quod autem dixit, Maledicebant, illud est, quod dixerunt: Ecce somniator venit (Ibidem.) . Dominos vero arcuum, bellatores designat viros; quod autem dissoluta sunt brachia, et arcus contriti, frustratum", "candidate_score": 0.637338, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_113", "bdc_text": "noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus .", "psc_chunk_id": "021_Rufinus-Aquileiensis_De-benedictionibus-patriarcharum_window_73", "psc_text": "Deitas Verbi non competenter dicetur. Inde puto, quod Dan fortasse ad illum rectius transferatur, qui judex exspectatur vivorum et mortuorum: quia Dan, judicium, vel judex interpretatur. Dominus ergo Jesus Christus qui dicit, Ego in judicium veni in hunc mundum (Joan. 9.) : et iterum, Pater neminem judicat, sed omne judicium Filio dedit (Ibid. 5.) ; ipse populum suum tanquam unam judicabit Tribum, non enim ultra erit divisio Tribuum, non ulla diversitas, sed sicut ipse ait: Erit unus grex, et unus pastor (Ibid. 10.) . 3. Quod autem aliquos videtur deterrere in hoc loco, iste sermo qui sequitur, dicens, Fiat Dan serpens in via: et quia serpens frequenter in Scripturis in diaboli persona ponitur, putant hoc non posse Domino convenire. Sed si redeamus ad Scripturas, sicut invenimus leonem dici diabolum, qui circumiens, quaerit quem transvoret (1. Pet. 5).: et tauros dici contrarias virtutes, sicut ibi, Tauri pingues circumdederunt me (Psal. 21.)", "candidate_score": 0.601701, "ce_score": null } ] }, { "rank": 8, "cf_id": "cf020", "work_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae", "max_score": 0.682004, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95_97", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_413", "psc_text": "quam spiritus exultatione celebremus. QUIA VALDE ABSURDUM EST, nimia saturitate velle honorare Martyrem, quem scias Deo placuisse jejuniis. Ita tibi semper comedendum est, ut cibum et oratio sequatur, et lectio. Quod si aliquibus displicet, Apostoli verba cantato: Si adhuc hominibus placerem, Christi ancilla non essem. EPISTOLA XXXII. AD MARCELLAM. Excusat se, quod paucis scripserit, nimirum conferendis cum Aquilae translatione Hebraeis voluminibus occupatus. Brevitatem vero hujus Epistolae compensat duabus superioribus Epistolis Paulae et Eustochio directis, quas Marcellae legendas mittit. 1. Ut tam parvam Epistolam scriberem, causae duplicis fuit; quod, et tabellarius festinabat, et ego alio opere detentus, hoc quasi παρέργῳ me occupare nolui. Quaeris quidnam illud sit tam grande, tam necessarium, quo epistolicae confabulationis munus exclusum sit. Jam pridem cum voluminibus Hebraeorum Editionem Aquilae confero, ne quid forsitan propter odium Christi Synagoga mutaverit: et ut amicae menti fatear, quae ad nostram fidem pertineant roborandam, plura reperio. Nunc a Prophetis, Salomone, Psalterio,", "candidate_score": 0.682004, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_96_98", "bdc_text": "Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis . In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1482", "psc_text": "Ipse, si adhuc viveret. Origenes irasceretur vobis fautoribus suis, et cum Jacob diceret, Odiosum me fecistis in mundo (Gen. 34) . 8. Vult aliquis laudare Origenem? laudet, ut laudo: magnus vir ab infantia, et vere martyris [Leonidis Martyris] filius: Alexandriae ecclesiasticam scholam tenuit, succedens eruditissimo viro Clementi presbytero: voluptates in tantum fugit, ut zelo Dei, sed tamen non secundum scientiam ferro truncaret genitalia: calcavit avaritiam: Scripturas memoriter tenuit, et in studio explanationis earum, diebus desudavit ac noctibus. Mille et co amplius tractatus in Ecclesia locutus est: edidit innumerabiles praeterea commentarios, quos ipse appellat τόμους, et quos nunc praetereo, ne videar operum ejus indicem texere. Quis nostrum tanta potest legere, quanta ille conscripsit? quis ardentem in Scripturis animum non miretur? Quod si quis Judas zelotes opposuerit nobis errores ejus, audiat libere: Interdum magnus dormitat Homerus. Verum opere in longo fas est obrepere somnum. (HORAT. Art. Poet.) Non imitemur ejus vitia, cujus", "candidate_score": 0.679791, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101_103", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) . et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_650", "psc_text": "Aristotelis, non περὶ ἑρμηνείας ( Praedicamenta De Interpretatione ), non ἀναλυτικὰ ( Resolutiones ), non saltem Ciceronis τόπους, sed per imperitorum circulos, muliercularumque συμπόσια ( Compotationes ), syllogismos ἀσυλλογίστους texere, et quasi sophismata nostra callida argumentatione dissolvere. Stultus ego qui me putaverim haec absque Philosophis scire non posse; qui meliorem stili partem eam legerim, quae deleret, quam quae scriberet. Frustra 237 ergo Alexandri verti Commentarios: nequidquam me doctus magister per εἰσαγωγήν Porphyrii introduxit ad Logicam: et, ut humana contemnam, sine causa Gregorium Nazianzenum et Didymum in Scripturis sanctis catechistas habui: nihil mihi profuit Hebraeorum eruditio, et ab adolescentia usque ad hanc aetatem quotidiana in Lege, Prophetis, Evangeliis, Apostolisque meditatio. 2. Inventus est homo absque praeceptore perfectus πνευματοφόρος, καὶ αὐτοδίδακτος, qui eloquentia Tullium, argumentis Aristotelem, prudentia Platonem, eruditione Aristarchum, multitudine librorum Chalcenterum, Didymum scientia Scripturarum, omnesque sui temporis vincat Tractatores. Denique dicitur materiam poscere: et Carneadis aliquid referens, in utramque partem,", "candidate_score": 0.67871, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_13_15", "bdc_text": "von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen . In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte . Nachdem sich das Verhältnis zum Kaiser wegen der Reichsacht gegen Philipp von Hessen und des Augsburger Interims schnell getrübt hatte , wechselte Moritz erneut die Seite und griff mit Hilfe der protestantischen Fürsten und Frankreichs im sog .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1216", "psc_text": "esse transmissas, unam tantum et brevem 436 Epistolam beati Papae Amabilis reddidit, solita munuscula continentem. Satisque miror quid causae fuerit, ut cum in benedictionibus et tuis et illius perferendis fidelis extiterit, in reddenda epistola negligens comprobetur. Neque enim te falli arbitror discipulum veritatis; nisi forte Graeco homini Latinus sermo inter chartulas oberravit. Itaque ad secundam rescribo Epistolam, quam mihi sanctus filius meus Heraclius Diaconus reddidit, in qua inter caetera deprecaris, ut exponam tibi causas, Quare Salomon, et Achaz undecim annorum, filios genuisse dicantur. Si enim duodecimo anno Salomon super Israel accepit imperium, et quadraginta annis regnavit in Jerusalem; filiusque ejus Roboam cum quadragesimum et primum annum ageret aetatis, patri successit in regnum, perspicuum est undecim annorum fuisse Salomonem, sive decem, quia decem menses a conceptu usque ad partum sibi mater vindicat. Rursum Achaz filius Joathan cum viginti esset annorum, rex constitutus est super duas tribus, idest, Judam et Benjamin (4.", "candidate_score": 0.678592, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_101_103", "bdc_text": "et Philippi in ethica et physica compendia Gemeint sind wohl Philipp Melanchthons \"Moralis philosophiae epitome \" und der \"Commentarius de anima\" , der allerdings nur einen Teil der Physik , nämlich die Anthropologie , behandelt ; vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) . et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1197", "psc_text": "429 quid non de media Philosophia est? Hunc imitatus Origenes, decem scripsit Stromateas, Christianorum et Philosophorum inter se sententias comparans: et omnia nostrae religionis dogmata de Platone et Aristotele, Numenio, Cornutoque confirmans. Scripsit et Miltiades contra Gentes volumen egregium. Hippolytus quoque, et Apollonius, Romanae urbis Senator, propria opuscula condiderunt. Exstant et Julii Africani libri, qui temporum scripsit historias; et Theodori, qui postea Gregorius appelatus est (S. Gregorius Thaumaturgus), viri Apostolicorum signorum. atque virtutum; et Dionysii Alexandrini Episcopi: Anatolii quoque Laodicenae Ecclesiae Sacerdotis; nec non Presbyterorum Pamphili, Pierii, Luciani, Malchionis, Eusebii Caesariensis Episcopi, et Eustathii Antiocheni, et Athanasii Alexandrini: Eusebii quoque Emiseni, et Triphilii Cyprii, et Asterii Scythopolitae, et Serapionis Confessoris: Titi quoque Bostrensis Episcopi: Cappadocumque Basilii, Gregorii, Amphilochii: qui omnes in tantum Philosophorum doctrinis atque sententiis suos resarciunt libros, ut nescias quid in illis primum admirari debeas, eruditionem saeculi, an scientiam Scripturarum. 5. Veniam ad Latinos. Quid Tertulliano eruditius, quid", "candidate_score": 0.677473, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_96_98", "bdc_text": "Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis . In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_467", "psc_text": "supra dictorum lapidum trahat, et a colore nomen acceperit. Licet Josephus 173 TAU littera commutata, Graecos putet Tarsum appellasse pro Tharsis. 3. Innumerabilia sunt, quae in illius mihi commentariis sordere visa sunt. Est quidem sermo compositus, et Gallicano cothurno fluens: sed quid ad interpretem, cujus professio est, non quo ipse disertus appareat, sed quo eum, qui lecturus est, sic faciat intelligere, quomodo ipse intellexit qui scripsit. Rogo, non habuerat decem Origenis volumina? non Interpretes caeteros? non certe aliquos necessarios Hebraeorum, ut aut interrogaret, aut legeret, quid sibi vellent quae ignorabat? Sed tam male videtur existimasse de posteris, ut nemo posset de ejus erroribus judicare. 4. Frustra ergo a me ejusdem viri commentarios postulas, cum mihi in illis displiceant multo plura, quam placeant. Quod si opposueris, cur caeteris dederim, audies, non omnes iisdem vesci debere cibis. Jesus in deserto plures hordeaceis panibus pascit, frumentaceis pauciores. Corinthii in quibus audiebatur fornicatio qualis", "candidate_score": 0.677452, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95_97", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2001", "psc_text": "verbis Apostoli ad Galatas, juvenem me ad tuam sanctitatem scripsisse meminerim; et ecce jam senex, necdum rescripta meruerim; faciliusque ad te exemplaria epistolae meae pervenerint, nescio qua occasione praeveniente, quam ipsa epistola, me curante. Homo enim, qui eam tunc acceperat, nec ad te pertulit nec ad me retulit [al. pertulerit et retulerit ]. Tantae autem mihi in litteris tuis, quae in manus nostras pervenire potuerunt, apparent res, ut nihil studiorum meorum mallem, si possem, quam inhaerere lateri tuo. Quod ego quia non possum, aliquem nostrorum in Domino filiorum erudiendum nobis ad te mittere cogito, si etiam de hac re tua rescripta meruero. Nam neque in me tantum scientiae divinarum Scripturarum est, aut esse jam poterit, quantum inesse tibi video. Et si quid in hac re habeo facultatis, utcumque impendo populo Dei. Vacare autem studiis diligentius, quam quae populi audiunt instruendi, propter Ecclesiasticas occupationes omnino non possum. 6. « Nescio quae", "candidate_score": 0.675421, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_119_121", "bdc_text": "vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2151", "psc_text": "te, ne me tanto itinere vexatum, frustra venisse patiaris. Scit enim Dominus, quod post visionem sanctorum Locorum, hanc vel maxime causam habui, ut cum tuis litteris sorori mederer ac matri. Et ego: Jamjam, inquam, quod vis faciam: nam et epistolae transmarinae sunt, et specialiter sermo dictatus, raro potest invenire quos mordeat. Te autem obsecro, ut clam sermonem hunc habeas. Cumque portaveris eum pro viatico, si auditus fuerit, laetemur pariter, si autem contemptus fuerit, quod et magis reor, ego verba perdiderim, tu itineris longitudinem. Explicit Praefatio. 2. Primum vos scire cupio soror et filia, me non idcirco scribere, quia aliquid de vobis sinistrum suspicer; sed ne caeteri suspicentur vestram me orare concordiam. Alioquin (quod absit) si peccatorum vos existimarem glutino cohaesisse, nunquam scriberem; sciremque me surdis narrare fabulam. Deinde hoc obsecro, ut si mordacius quippiam scripsero, non tam meae putetis austeritatis [al. auctoritatis ] esse, quam morbi. Putridae carnes ferro curantur", "candidate_score": 0.671967, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95_97", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2653", "psc_text": "(Psal. 1. 2) . Meditationem legis non in replicando quae scripta sunt, ut Judaeorum existimant Pharisaei; sed in opere intelligens, juxta illud Apostolicum: Sive comeditis, sive bibitis, sive quid agitis; omnia in gloriam Domini facientes (1. Cor. 10) . Et Prophetae verba dicentis: A mandatis tuis intellexi (Psal. 118. 104) : ut postquam mandata complesset, tunc se sciret mereri intelligentiam Scripturarum. Quod et alibi legimus: Quia coepit Jesus facere et docere (Act. 1. 1) . ERUBESCIT enim quamvis praeclara doctrina, quam propria reprehendit conscientia; frustraque ejus lingua praedicat paupertatem, et docet eleemosynas, qui Croesi divitiis tumet; vilique opertus pallio, pugnat contra tineas vestium sericarum. Illi erant moderata jejunia, carnium abstinentia, vini odor magis, quam gustus, propter stomachum et frequentes infirmitates (1. Tim. 5). Raro procedebat ad publicum, et maxime nobilium matronarum vitabat domos, ne cogeretur videre quod contempserat. Apostolorum et Martyrum basilicas 954 secretis celebrans orationibus, et quae populorum frequentiam", "candidate_score": 0.669709, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_119_121", "bdc_text": "vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1189", "psc_text": "tam Epistola tua, quam ipsius poenitudine didicimus. Et 426 mirum in modum plus correptus placuit, quam errans laeserat. Certaverunt inter se indulgentia parentis, et filii pietas: dum alter praeteritorum non meminit, alter in futurum quoque officia pollicetur. Unde et mutuo nobis tibique gaudendum est: quia nos filium recepimus, tu discipulum comprobasti. 2. Quod autem quaeris in calce Epistolae tuae, cur in opusculis nostris saecularium (al. scholarium litterarum interdum ponamus exempla, et candorem Ecclesiae, Ethnicorum sordibus polluamus; breviter responsum habeto. Nunquam hoc quaereres, nisi te totum Tullius possideret; si Scripturas sanctas legeres, si Interpretes earum, omisso Volcatio, evolveres. Quis enim nesciat et in Moyse, et in Prophetarum voluminibus quaedam assumpta de Gentilium libris, et Salomonem Philosophis Tyri et nonnulla proposuisse, et aliqua respondisse? Unde in exordio Proverbiorum commonet, ut intelligamus sermones prudentiae, versutiasque verborum, parabolas, et obscurum sermonem, dicta sapientum, et aenigmata (Prov. 1), quae proprie dialecticorum et philosophorum sunt. Sed", "candidate_score": 0.669199, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_119_121", "bdc_text": "vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2078", "psc_text": "qui te unico amore complectitur, simulque obsecro, ut ignoscas pudori meo, quod diu ut rescriberem, praecipienti negare non potui. Nec ego tibi, sed causa causae respondit. Et si culpa est respondisse, quaeso ut patienter audias, multo major est provocasse. Sed facessant istiusmodi querimoniae: sit inter nos pura germanitas; et deinceps non quaestionum, sed caritatis ad nos scripta mittamus. Sancti 761 fratres qui nobiscum Domino serviunt, affatim te salutant. Sanctos qui tecum Christi leve trahunt jugum, praecipue sanctum et suspiciendum [al. suscipiendum ] papam Alypium, ut meo obsequio salutes, precor. Incolumem te et memorem mei, Christus Deus noster tucatur omnipotens, domine vere sancte et beatissime papa. Si legisti librum explanationum in Jonam, puto quod ridiculam cucurbitae non recipias quaestionem. Sin autem amicus qui me primus gladio petiit, stylo repulsus est; sit humanitatis tuae atque justitiae accusantem reprehendere, non respondentem. In Scripturarum si placet campo sine nostro invicem dolore ludamus. EPISTOLA CXVI.", "candidate_score": 0.668478, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_124_126", "bdc_text": "Tuus Iohannes Wolffius . [ Adresse auf der Rückseite : ] Clarissimo viro domino Heinricho Bullingero , Tigurinae ecclesiae antistiti , patri suo unice observando .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_119", "psc_text": "Evangelista in hac eadem Visione, non Deum Patrem, sed Christum scribat esse conspectum. Nam cum de incredulitate diceret Judaeorum, statim causas incredulitatis exposuit, dicens: Et ideo non poterant credere in eum, quia dixit Isaias: Aure audietis, et non intelligetis: et cernentes aspicietis, et non videbitis. Haec autem dixit, quando vidit gloriam Unigeniti, et testificatus est de eo (Is. 6. 9. 10; Joan. 12. 40. 41) . In praesenti ergo volumine Isaiae ab eo qui sedet in throno jubetur, ut dicat: Aure audietis, et non intelligetis. Qui autem haec jubet, ut Evangelista intelligit, Christus est: unde nunc colligitur, non posse Seraphim Christum intelligi, cum Christus sit ipse qui sedeat. Et licet in Actis Apostolorum adversus Judaeos inter se dissidentes, Paulus dicat: « Bene Spiritus Sanctus locutus est per Isaiam Prophetam ad patres nostros, dicens: Vade ad populum istum, et dic: Aure audietis, et non intelligetis: et videntes videbitis, et non perspicietis.", "candidate_score": 0.667335, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_96_98", "bdc_text": "Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis . In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2001", "psc_text": "verbis Apostoli ad Galatas, juvenem me ad tuam sanctitatem scripsisse meminerim; et ecce jam senex, necdum rescripta meruerim; faciliusque ad te exemplaria epistolae meae pervenerint, nescio qua occasione praeveniente, quam ipsa epistola, me curante. Homo enim, qui eam tunc acceperat, nec ad te pertulit nec ad me retulit [al. pertulerit et retulerit ]. Tantae autem mihi in litteris tuis, quae in manus nostras pervenire potuerunt, apparent res, ut nihil studiorum meorum mallem, si possem, quam inhaerere lateri tuo. Quod ego quia non possum, aliquem nostrorum in Domino filiorum erudiendum nobis ad te mittere cogito, si etiam de hac re tua rescripta meruero. Nam neque in me tantum scientiae divinarum Scripturarum est, aut esse jam poterit, quantum inesse tibi video. Et si quid in hac re habeo facultatis, utcumque impendo populo Dei. Vacare autem studiis diligentius, quam quae populi audiunt instruendi, propter Ecclesiasticas occupationes omnino non possum. 6. « Nescio quae", "candidate_score": 0.66649, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95_97", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2060", "psc_text": "eo autem imitator gentium est, quia praeputium recipit in fide Christi: et indifferenter permittit vesci cibis quos damnant Judaei, non cultum, ut tu putas, idolorum. In Christo enim Jesu, nec circumcisio est aliquid, nec praeputium, sed observatio mandatorum Dei (Gal. 5. 6. et cap. 6. 15) . 18. Quaeso igitur te, et iterum atque iterum obsecro [al. deprecor ], ut ignoscas disputatiunculae meae: et quod modum meum egressus sum, tibi imputes, qui coegisti ut rescriberem [al. scriberem ], et mihi cum Stesichoro oculos abstulisti. Neque me putes magistrum esse mendacii, qui sequor Christum dicentem: Ego sum via, veritas, et vita (Joan. 14. 6) ; nec potest fieri, ut veritatis cultor, mendacio colla submittam. Neque mihi imperitorum plebeculam concites, qui te venerantur ut Episcopum, et in Ecclesia declamantem, Sacerdotii honore suspiciunt: me autem aetatis ultimae et pene decrepitum, ac Monasterii et ruris secreta sectantem parvipendunt. Et quaeras tibi quos doceas, sive", "candidate_score": 0.666487, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_118_120", "bdc_text": "ego certe gratia potissimum Francfordiam me contuli , quo lucubrationes suas Gwalthers \"Monomachia \" und \"Epistolae herionae\" ; vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2871", "psc_text": "Domino Deo nostro, cujus munere talis es, gratias agit. Unde cum libentius debeam a quolibet discere quod inutiliter ignoro, quam promptius quoslibet docere quod scio; quanto justius abs te hoc caritatis debitum flagito, cujus doctrina in nomine et adjutorio Domini tantum in Latina lingua Ecclesiasticae litterae adjutae sunt, quantum nunquam antea potuerunt? Maxime tamen istam sententiam: « Quicumque totam legem servaverit, offendat autem in uno, factus est omnium reus (Jacob. 2. 10): » si quo alio modo exponi melius posse novit tua dilectio, per Dominum obsecro, ut id nobiscum communicare digneris. » EPISTOLA CXXXIII. AD CTESIPHONTEM. Adversus Pelagium. Pelagiani dogmatis insaniam, in primis vero ἀπαθείαν, et ἀναμαρτησίαν, sive ab animi perturbationibus immunitatem, et impeccantiam, rogatu Ctesiphontis refellit, ostendens e quorum coenosis fontibus manarint. Tum Ruffinum redarguit, qui Xisti Pythagorici, sub nomine Sixti martyris ac Romani Pontificis, Pelagianum errorem redolentem librum Latine interpretatus sit, aliumque Eusebii Pamphili pro Origene, obtruderit quasi", "candidate_score": 0.665509, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_96_98", "bdc_text": "Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis . In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2659", "psc_text": "Cypri rexit Ecclesiam) et verecunde nobilium feminarum oculos declinarem, ita egit secundum Apostolum, importune, opportune (2. Tim. 4) , ut pudorem meum sua superaret industria. Et quia alicujus tunc nominis esse 956 existimabar super studio Scripturarum, nunquam convenit, quin de Scripturis aliquid interrogaret: nec ut statim [al. nec statim ] acquiesceret, sed moveret e contrario quaestiones; non ut contenderet, sed ut quaerendo disceret earum solutiones, quas opponi posse intelligebat. Quid in illa virtutum, quid ingenii, quid sanctitatis, quid puritatis invenerim, vereor dicere, ne fidem credulitatis excedam, et tibi majorem dolorem incutiam, recordanti quanto bono carueris. Hoc solum dicam, quod quidquid in nobis longo fuit studio congregatum, et meditatione diuturna, quasi in naturam versum; hoc illa libavit, hoc didicit, atque possedit: ita ut post profectionem nostram, si de aliquo testimonio Scripturarum esset oborta contentio, ad illam judicem pergeretur. Et quia valde prudens erat, et noverat illud, quod appellant Philosophi τὸ πρέπον", "candidate_score": 0.665442, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_110_112", "bdc_text": "Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . . Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens . RodolphusRudolf Gwalther .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_834", "psc_text": "ignotus, commendo germanitati tuae fratrem Profuturum, quem nostris conatibus, deinde adjutorio tuo vere profuturum speramus: nisi forte quod talis est, ut ipse tibi per eum fiam commendatior, quam ille per me. Hactenus fortasse scribere debuerim, si esse vellem epistolarum solemnium more contentus: sed scatet animus in loquelas communicandas tecum de studiis nostris, quae habemus in Christo Jesu Domino nostro; qui nobis multas utilitates et viatica quaedam demonstrati a se itineris, etiam [al. demonstravit itineris; et jam. ] per tuam caritatem non mediocriter ministrare dignatur. » 2. « Petimus ergo, et nobiscum petit omnis Africanarum Ecclesiarum studiosa societas, ut in interpretandis eorum libris qui Graece Scripturas nostras quam optime tractaverunt, curam atque operam impendere non graveris. Potes enim efficere, ut nos quoque habeamus illos tales viros, et unum potissimum quem tu libentius in tuis litteris sonas [ Origenem ]. De vertendis autem in linguam Latinam sanctis litteris Canonicis, laborare te nollem", "candidate_score": 0.665173, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_96_98", "bdc_text": "Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis . In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1465", "psc_text": "juvenis, miro discendi ferebar ardore, nec juxta quorumdam praesumptionem, ipse me docui. Apollinarium Laodicenum audivi Antiochiae frequenter, et colui; et cum me in sanctis Scripturis erudiret, nunquam 524 illius contentiosum super sensu dogma suscepi. Jam canis spargebatur caput, et magistrum potius quam discipulum decebat. Perrexi tamen Alexandriam, audivi Didymum: in multis ei gratias ago. Quod nescivi, didici: quod sciebam, illo docente, non perdidi. Putabant me homines finem fecisse discendi. Veni rursum Jerosolymam et Bethleem. Quo labore, quo pretio Baraninam nocturnum habui praeceptorem! Timebat enim Judaeos, et mihi alterum exhibebat Nicodemum (Joan. 3. 1). Horum omnium frequenter in opusculis meis facio mentionem. Certe Apollinarii et Didymi inter se dogma contrarium est. Rapiat me ergo utraque turma diversum altrinsecus, quia magistrum utrumque confiteor. Si expedit odisse homines, et gentem aliquam detestari, miro odio adversor circumcisos. Usque hodie enim persequuntur Dominum nostrum Jesum Christum in synagogis Satanae. Objiciat mihi quispiam, cur hominem Judaeum", "candidate_score": 0.664335, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_96_98", "bdc_text": "Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis . In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1677", "psc_text": "liber est, et in Philosophis, et agens susceptam causam absque invidia personarum. Unde obsecro te, ignoscas tarditati etiam meae; ita enim sanctae et venerabilis Paulae confectus sum dormitione, ut absque translatione hujus libri, usque in praesentiarum nihil aliud divini operis scripserim. Perdidimus enim, ut ipse nosti, repente solatium, quod (ut conscientiae nostrae testis est Dominus) non ad proprias ducimus necessitates, sed ad sanctorum refrigeria, quibus illa sollicite serviebat. Sancta et venerabilis te, filia tua Eustochium, quae nullam pro matris absentia recipit consolationem, te universa Fraternitas suppliciter salutat. Libros quos dudum scripsisse te nuntiasti, vel legendos nobis, vel vertendos transmitte. Vale in Christo. 611 EPISTOLA C. SIVE THEOPHILI ALEXANDRINI EPISCOPI AD TOTIUS AEGYPTI EPISCOPOS PASCHALIS ANNI 404. D. HIERONYMO INTERPRETE. Cessandum a peccatis, inita virtutum consuetudine, qua ad Pascha celebrandum animi praeparentur. Jejuniorum quadragesimalium observatio sancta, tum recta in Deum fides proponuntur. Origenis errores, quos exsecrari oporteat ante Dominicum Pascha. Calcanda", "candidate_score": 0.664234, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_120_122", "bdc_text": "Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus . Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2657", "psc_text": "notus Pontifici, et Judaeorum insidias non timebat: in tantum, ut Petrum introduceret in atrium, et staret solus Apostolorum ante crucem: matremque Salvatoris in sua reciperet; ET HAEREDITATEM virginis Domini, virginem matrem filius virgo susciperet. 6. Annis igitur plurimis sic suam transegit aetatem, ut ante se vetulam cerneret, quam adolescentulam fuisse meminisset, laudans illud Platonicum, qui Philosophiam meditationem mortis esse dixit. Unde et noster Apostolus: Quotidie, inquit, morior propter vestram salutem (1. Cor. 15. 31) . Et Dominus, juxta antiqua exemplaria: Nisi quis tulerit crucem suam quotidie, et secutus fuerit me, non potest meus esse discipulus (Luc. 14. 27.) Multoque ante per Prophetam Spiritus Sanctus: Propter te mortificamur tota die, aestimati sumus ut oves occisionis (Rom. 8 36) . Et post multas aetates illa sententia: Memento semper diem mortis, et nunquam peccabis (Eccli. 7) . Disertissimique praeceptum Satyrici: Vive memor lethi, fugit hora, hoc quod loquor, inde est. Sic ergo (ut", "candidate_score": 0.664231, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_94_96", "bdc_text": "versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2001", "psc_text": "verbis Apostoli ad Galatas, juvenem me ad tuam sanctitatem scripsisse meminerim; et ecce jam senex, necdum rescripta meruerim; faciliusque ad te exemplaria epistolae meae pervenerint, nescio qua occasione praeveniente, quam ipsa epistola, me curante. Homo enim, qui eam tunc acceperat, nec ad te pertulit nec ad me retulit [al. pertulerit et retulerit ]. Tantae autem mihi in litteris tuis, quae in manus nostras pervenire potuerunt, apparent res, ut nihil studiorum meorum mallem, si possem, quam inhaerere lateri tuo. Quod ego quia non possum, aliquem nostrorum in Domino filiorum erudiendum nobis ad te mittere cogito, si etiam de hac re tua rescripta meruero. Nam neque in me tantum scientiae divinarum Scripturarum est, aut esse jam poterit, quantum inesse tibi video. Et si quid in hac re habeo facultatis, utcumque impendo populo Dei. Vacare autem studiis diligentius, quam quae populi audiunt instruendi, propter Ecclesiasticas occupationes omnino non possum. 6. « Nescio quae", "candidate_score": 0.660675, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_68", "bdc_text": "Festgenommene Brandstifter bezichtigten Heinrich von Braunschweig der Anstiftung. - Lit. :", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2664", "psc_text": "fraudulenter, attamen pro se prudenter fecerit (Luc. 16. 10). Cernentes haeretici de parva scintilla maxima incendia concitari; et suppositam dudum flammam jam ad 958 culmina pervenisse; nec posse latere, quod multos deceperat, petunt, et impetrant ecclesiasticas epistolas: ut communicantes Ecclesiae discessisse viderentur. Non multum tempus in medio, succedit in pontificatum vir insignis Anastasius, quem diu Roma habere non meruit, ne orbis caput sub tali episcopo truncaretur. Imo idcirco raptus atque translatus est, ne semel latam sententiam, precibus suis flectere conaretur: dicente Domino ad Jeremiam: Ne oraveris pro populo isto, neque depreceris in bonum. Quia si jejunaverint, non exaudiam preces eorum. Et si holocausta et victimas obtulerint, non suscipiam eas. In gladio enim et fame, et pestilentia ego consumam eos (Jerem. 14. 11. 12) . Dicas, quid haec ad laudem Marcellae? Damnationis haereticorum haec fuit principium: dum adducit testes, qui prius ab eis eruditi, et postea ab haeretico fuerant errore correpti:", "candidate_score": 0.659445, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_109_111", "bdc_text": "iam misit e mea bibliotheca , habeo . Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . . Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_835", "psc_text": "eorum libris qui Graece Scripturas nostras quam optime tractaverunt, curam atque operam impendere non graveris. Potes enim efficere, ut nos quoque habeamus illos tales viros, et unum potissimum quem tu libentius in tuis litteris sonas [ Origenem ]. De vertendis autem in linguam Latinam sanctis litteris Canonicis, laborare te nollem nisi eo modo quo Job interpretatus est: ut signis adhibitis, quid inter hanc tuam, et Septuaginta, quorum est gravis sima auctoritas, interpretationem distet, appareat. Satis autem nequeo mirari, si aliquid adhuc in Hebraicis litteris et 302 exemplaribus invenitur, quod tot Interpretes illius linguae peritissimos fugerit. Omitto enim Septuaginta, de quorum vel consilii, vel majore spiritus concordia, quam si [al. quasi ] unus homo esset, non audeo in aliquam partem certam ferre sententiam; nisi quod eis praeeminentem auctoritatem in hoc munere sine controversia tribuendam existimo. Illi me plus movent, qui cum posteriores interpretarentur, et verborum locutionumque Hebraearum viam atque regulas mordicus", "candidate_score": 0.659204, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_110_112", "bdc_text": "Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . . Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens . RodolphusRudolf Gwalther .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2870", "psc_text": "judicis perveniat, et eam quam non fecit misericordiam non inveniat; sed potius dimittendo atque dando mereatur sibi dimitti peccata, reddique promissa. » 21. « Multa dixi quibus tibi taedium fortassis inferrem, qui haec tamen quae approbas, non exspectas discere, quod ea docere consuevisti. Si quid autem est in eis, quantum ad rem ipsam pertinet: nam quali eloquio explicata sint, 1025 non nimis curo. Si quid ergo in eis est, quod eruditionem offendat tuam, quaeso ut rescribendo admoneas, et me corrigere non graveris. Infelix est enim qui non tantos et tam sanctos tuorum studiorum labores et digne honorat, et de his Domino Deo nostro, cujus munere talis es, gratias agit. Unde cum libentius debeam a quolibet discere quod inutiliter ignoro, quam promptius quoslibet docere quod scio; quanto justius abs te hoc caritatis debitum flagito, cujus doctrina in nomine et adjutorio Domini tantum in Latina lingua Ecclesiasticae litterae adjutae sunt, quantum nunquam", "candidate_score": 0.657734, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_110_112", "bdc_text": "Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . . Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens . RodolphusRudolf Gwalther .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_843", "psc_text": "non dicam nulla, certe non magna culpa, meus error veritati favet: si recte in te veritas potest favere mendacio. 5. Multa alia cum sincerissimo corde tuo loqui cuperem, et de Christiano studio conferre: sed huic desiderio meo nulla epistola satis est. Uberius idipsum possum per fratrem Profuturum, quem miscendum et alendum dulcibus atque utilibus sermocinationibus tuis misisse me gaudeo. Et tamen quantum vellem, nec ipse (quod ejus pace dixerim) forsitan capit, quanquam in nihilo me illi praetulerim. Ego enim me fateor tui capaciorem; sed ipsum video fieri pleniorem, quo me sine dubitatione antecellit, et postea quam redierit, quod Domino adjuvante prosperato fiat cursu, cum ejus pectoris abs te cumulati particeps fuero: non est impleturus, quod in me adhuc vacuum erit, atque avidum sensuum tuorum. Ita fiet, ut et ego etiam tunc egentior sim, ille copiosior. Sane idem frater aliqua scripta nostra fert secum, quibus legendis, si dignationem adhibueris, etiam sinceram", "candidate_score": 0.656387, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_110_112", "bdc_text": "Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . . Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens . RodolphusRudolf Gwalther .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1130", "psc_text": "videbitur, ubi hoc dixerit, quod lector sapit? Cum vero contra sensum lectoris aliquid occurrerit, officioso mendacio deputabitur? Non enim deesse poterunt causae, cur existimetur non solum potuisse, verum etiam debuisse mentiri, si huic regulae conceditur locus. Non opus est hanc causam multis verbis agere, praesertim apud te, cui sapienter providenti dictum est satis. Nequaquam vero mihi arrogaverim, ut ingenium tuum divino dono aureum, meis obolis ditare contendam: nec est quisquam te magis idoneus, qui opus illud emendet. » 4. « Neque enim a me docendus es, quomodo intelligatur, quod idem dicit: Factus sum Judaeis tanquam Judaeus, ut Judaeos lucrifacerem (1. Cor. 9. 20) , et caetera quae ibi dicuntur COMPASSIONE misericordiae, non simulatione fallaciae. Fit enim tanquam aegrotus, qui ministrat aegroto: non cum se febres habere mentitur, sed cum animo condolentis cogitat, quemadmodum sibi serviri vellet, si ipse aegrotaret. Nam utique Judaeus erat; Christianus autem factus, non Judaeorum sacramenta 406", "candidate_score": 0.655869, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_102_104", "bdc_text": "vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) . et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 ) erfreute sich großer Beliebtheit am Anfang des 16 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_650", "psc_text": "Aristotelis, non περὶ ἑρμηνείας ( Praedicamenta De Interpretatione ), non ἀναλυτικὰ ( Resolutiones ), non saltem Ciceronis τόπους, sed per imperitorum circulos, muliercularumque συμπόσια ( Compotationes ), syllogismos ἀσυλλογίστους texere, et quasi sophismata nostra callida argumentatione dissolvere. Stultus ego qui me putaverim haec absque Philosophis scire non posse; qui meliorem stili partem eam legerim, quae deleret, quam quae scriberet. Frustra 237 ergo Alexandri verti Commentarios: nequidquam me doctus magister per εἰσαγωγήν Porphyrii introduxit ad Logicam: et, ut humana contemnam, sine causa Gregorium Nazianzenum et Didymum in Scripturis sanctis catechistas habui: nihil mihi profuit Hebraeorum eruditio, et ab adolescentia usque ad hanc aetatem quotidiana in Lege, Prophetis, Evangeliis, Apostolisque meditatio. 2. Inventus est homo absque praeceptore perfectus πνευματοφόρος, καὶ αὐτοδίδακτος, qui eloquentia Tullium, argumentis Aristotelem, prudentia Platonem, eruditione Aristarchum, multitudine librorum Chalcenterum, Didymum scientia Scripturarum, omnesque sui temporis vincat Tractatores. Denique dicitur materiam poscere: et Carneadis aliquid referens, in utramque partem,", "candidate_score": 0.655789, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_109_111", "bdc_text": "iam misit e mea bibliotheca , habeo . Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . . Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_834", "psc_text": "ignotus, commendo germanitati tuae fratrem Profuturum, quem nostris conatibus, deinde adjutorio tuo vere profuturum speramus: nisi forte quod talis est, ut ipse tibi per eum fiam commendatior, quam ille per me. Hactenus fortasse scribere debuerim, si esse vellem epistolarum solemnium more contentus: sed scatet animus in loquelas communicandas tecum de studiis nostris, quae habemus in Christo Jesu Domino nostro; qui nobis multas utilitates et viatica quaedam demonstrati a se itineris, etiam [al. demonstravit itineris; et jam. ] per tuam caritatem non mediocriter ministrare dignatur. » 2. « Petimus ergo, et nobiscum petit omnis Africanarum Ecclesiarum studiosa societas, ut in interpretandis eorum libris qui Graece Scripturas nostras quam optime tractaverunt, curam atque operam impendere non graveris. Potes enim efficere, ut nos quoque habeamus illos tales viros, et unum potissimum quem tu libentius in tuis litteris sonas [ Origenem ]. De vertendis autem in linguam Latinam sanctis litteris Canonicis, laborare te nollem", "candidate_score": 0.653965, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_12_14", "bdc_text": "Nach der Erziehung am Hofe Albrechts von Mainz und Kurfürst Johann Friedrichs I . von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen . In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1216", "psc_text": "esse transmissas, unam tantum et brevem 436 Epistolam beati Papae Amabilis reddidit, solita munuscula continentem. Satisque miror quid causae fuerit, ut cum in benedictionibus et tuis et illius perferendis fidelis extiterit, in reddenda epistola negligens comprobetur. Neque enim te falli arbitror discipulum veritatis; nisi forte Graeco homini Latinus sermo inter chartulas oberravit. Itaque ad secundam rescribo Epistolam, quam mihi sanctus filius meus Heraclius Diaconus reddidit, in qua inter caetera deprecaris, ut exponam tibi causas, Quare Salomon, et Achaz undecim annorum, filios genuisse dicantur. Si enim duodecimo anno Salomon super Israel accepit imperium, et quadraginta annis regnavit in Jerusalem; filiusque ejus Roboam cum quadragesimum et primum annum ageret aetatis, patri successit in regnum, perspicuum est undecim annorum fuisse Salomonem, sive decem, quia decem menses a conceptu usque ad partum sibi mater vindicat. Rursum Achaz filius Joathan cum viginti esset annorum, rex constitutus est super duas tribus, idest, Judam et Benjamin (4.", "candidate_score": 0.653938, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_94_96", "bdc_text": "versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1189", "psc_text": "tam Epistola tua, quam ipsius poenitudine didicimus. Et 426 mirum in modum plus correptus placuit, quam errans laeserat. Certaverunt inter se indulgentia parentis, et filii pietas: dum alter praeteritorum non meminit, alter in futurum quoque officia pollicetur. Unde et mutuo nobis tibique gaudendum est: quia nos filium recepimus, tu discipulum comprobasti. 2. Quod autem quaeris in calce Epistolae tuae, cur in opusculis nostris saecularium (al. scholarium litterarum interdum ponamus exempla, et candorem Ecclesiae, Ethnicorum sordibus polluamus; breviter responsum habeto. Nunquam hoc quaereres, nisi te totum Tullius possideret; si Scripturas sanctas legeres, si Interpretes earum, omisso Volcatio, evolveres. Quis enim nesciat et in Moyse, et in Prophetarum voluminibus quaedam assumpta de Gentilium libris, et Salomonem Philosophis Tyri et nonnulla proposuisse, et aliqua respondisse? Unde in exordio Proverbiorum commonet, ut intelligamus sermones prudentiae, versutiasque verborum, parabolas, et obscurum sermonem, dicta sapientum, et aenigmata (Prov. 1), quae proprie dialecticorum et philosophorum sunt. Sed", "candidate_score": 0.653744, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_57_59", "bdc_text": "nach Radolfshausen zurückzog. 1536 hatte sich Dietrich IV . mit dem Einverständnis seines Vaters an ihren Lehnsherren Philipp von Hessen gewandt , um von diesem die Sendung eines evangelischen Predigers zu erbeten . Als sich dieser Petrus Wertheim als Zwinglianer erwies , wandte sich Dietrich III .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2037", "psc_text": ": pervenitque in Derben et Lystram; et ecce discipulus quidam erat ibi nomine Timotheus, 744 filius mulieris viduae fidelis, patre gentili. Huic autem testimonium reddebant qui Lystris erant, et Iconio fratres. Hunc voluit Paulus secum proficisci, et assumens circumcidit eum propter Judaeos, qui erant in illis locis. Sciebant enim omnes quod pater ejus gentilis esset (Act. 16. 1. 2. 3.) . O beate Apostole Paule, qui in Petro reprehenderas simulationem, quare subtraxisset se a gentibus propter metum Judaeorum, ab Jacobo venerant: cur Timotheum filium hominis qui gentilis, utique et ipsum gentilem, neque enim Judaeus erat, qui non fuerat circumcisus, contra sententiam tuam circumcidi coegisti? Respondebis mihi: Propter Judaeos, qui erant in illis locis. Qui igitur tibi ignoscis in circumcisione discipuli venientis ex gentibus, ignosce et Petro praecessori tuo, quod aliqua fecerit metu fidelium Judaeorum. Rursum scriptum est: Paulus vero cum adhuc sustinuisset dies multos, fratribus valedicens navigavit Syriam, et cum", "candidate_score": 0.653262, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_94_96", "bdc_text": "versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_413", "psc_text": "quam spiritus exultatione celebremus. QUIA VALDE ABSURDUM EST, nimia saturitate velle honorare Martyrem, quem scias Deo placuisse jejuniis. Ita tibi semper comedendum est, ut cibum et oratio sequatur, et lectio. Quod si aliquibus displicet, Apostoli verba cantato: Si adhuc hominibus placerem, Christi ancilla non essem. EPISTOLA XXXII. AD MARCELLAM. Excusat se, quod paucis scripserit, nimirum conferendis cum Aquilae translatione Hebraeis voluminibus occupatus. Brevitatem vero hujus Epistolae compensat duabus superioribus Epistolis Paulae et Eustochio directis, quas Marcellae legendas mittit. 1. Ut tam parvam Epistolam scriberem, causae duplicis fuit; quod, et tabellarius festinabat, et ego alio opere detentus, hoc quasi παρέργῳ me occupare nolui. Quaeris quidnam illud sit tam grande, tam necessarium, quo epistolicae confabulationis munus exclusum sit. Jam pridem cum voluminibus Hebraeorum Editionem Aquilae confero, ne quid forsitan propter odium Christi Synagoga mutaverit: et ut amicae menti fatear, quae ad nostram fidem pertineant roborandam, plura reperio. Nunc a Prophetis, Salomone, Psalterio,", "candidate_score": 0.652722, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_97_99", "bdc_text": "Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis . In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 ) erschien erstmals 1534 in Venedig ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1228", "psc_text": "precatorem: revolvi 441 Veterum libros, ut viderem quid singuli dicerent, et tibi quasi de multorum consilio, responderem. 2. Statimque in fronte Geneseos primam Homiliarum Origenis reperi scriptam de Melchisedech, in qua multiplici sermone disputans, illuc devolutus est, ut eum Angelum diceret. Iisdemque pene argumentis, quibus Scriptor tuus de Spiritu sancto, ille de supernis virtutibus est locutus. Transivi ad Didymum sectatorem ejus, et vidi hominem pedibus in magistri isse sententiam. Verti me ad Hippolytum, Irenaeum, Eusebium Caesariensem, et Emisenum, Apollinarem quoque, et Eustathium nostrum, qui primus Antiochenae Ecclesiae Episcopus contra Arium clarissima tuba bellicum cecinit: et deprehendi, horum omnium opiniones, diversis argumentationibus ac diverticulis ad unum compitum pervenisse, ut dicerent Melchisedech hominem fuisse Chananaeum, regem urbis Jerosolymae, quae primum Salem, postea Jebus, ad extremum Jerusalem appellata sit. Nec mirum esse, si Sacerdos Dei altissimi describatur absque circumcisione et legalibus caeremoniis, et genere Aaron: cum Abel quoque, et Enoch, et Noe placuerint", "candidate_score": 0.652405, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_73_75", "bdc_text": "Helge Steenweg , Die Einführung der Reformation 1536 und der Brand 1540 in der Herrschaft Plesse . Mordbrenner im Auftrage Herzog Heinrichs des Jüngeren von Braunschweig-Wolfenbüttel ? Ein Vorbericht , in :", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2664", "psc_text": "fraudulenter, attamen pro se prudenter fecerit (Luc. 16. 10). Cernentes haeretici de parva scintilla maxima incendia concitari; et suppositam dudum flammam jam ad 958 culmina pervenisse; nec posse latere, quod multos deceperat, petunt, et impetrant ecclesiasticas epistolas: ut communicantes Ecclesiae discessisse viderentur. Non multum tempus in medio, succedit in pontificatum vir insignis Anastasius, quem diu Roma habere non meruit, ne orbis caput sub tali episcopo truncaretur. Imo idcirco raptus atque translatus est, ne semel latam sententiam, precibus suis flectere conaretur: dicente Domino ad Jeremiam: Ne oraveris pro populo isto, neque depreceris in bonum. Quia si jejunaverint, non exaudiam preces eorum. Et si holocausta et victimas obtulerint, non suscipiam eas. In gladio enim et fame, et pestilentia ego consumam eos (Jerem. 14. 11. 12) . Dicas, quid haec ad laudem Marcellae? Damnationis haereticorum haec fuit principium: dum adducit testes, qui prius ab eis eruditi, et postea ab haeretico fuerant errore correpti:", "candidate_score": 0.651718, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_94_96", "bdc_text": "versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2060", "psc_text": "eo autem imitator gentium est, quia praeputium recipit in fide Christi: et indifferenter permittit vesci cibis quos damnant Judaei, non cultum, ut tu putas, idolorum. In Christo enim Jesu, nec circumcisio est aliquid, nec praeputium, sed observatio mandatorum Dei (Gal. 5. 6. et cap. 6. 15) . 18. Quaeso igitur te, et iterum atque iterum obsecro [al. deprecor ], ut ignoscas disputatiunculae meae: et quod modum meum egressus sum, tibi imputes, qui coegisti ut rescriberem [al. scriberem ], et mihi cum Stesichoro oculos abstulisti. Neque me putes magistrum esse mendacii, qui sequor Christum dicentem: Ego sum via, veritas, et vita (Joan. 14. 6) ; nec potest fieri, ut veritatis cultor, mendacio colla submittam. Neque mihi imperitorum plebeculam concites, qui te venerantur ut Episcopum, et in Ecclesia declamantem, Sacerdotii honore suspiciunt: me autem aetatis ultimae et pene decrepitum, ac Monasterii et ruris secreta sectantem parvipendunt. Et quaeras tibi quos doceas, sive", "candidate_score": 0.650991, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_120_122", "bdc_text": "Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus . Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_780", "psc_text": "6). 3. Quando honorandi parentes. --Facessat invidia, quam nomini Christiano maledicorum semper genuinus infigit: ut, dum probra metuunt, ad virtutes non provocentur. Exceptis epistolis, ignoramus alterutrum. SOLAQUE causa pietatis est, ubi carnis nulla notitia est. Honora patrem tuum; sed si te a vero Patre non separat. TAMDIU SCITO sanguinis copulam, quamdiu ille suum noverit Creatorem. Alioqui David tibi protinus canet: « Audi filia, et vide, et inclina aurem tuam, et obliviscere populum et domum patris tui: et concupiscet rex decorem tuum, quoniam ipse est Dominus tuus » (Ps. 44. 11). Grande praemium parentis obliti: Concupiscet rex decorem tuum. Quia audisti, quia vidisti, quia inclinasti aurem tuam; et populi tui, domusque patris tui oblita es, idcirco concupiscet rex decorem tuum, et dicet tibi: Tota pulchra es amica mea, et macula non est in te (Cant. 4. 7) . Quid pulchrius anima, quae Dei filia nuncupatur, et nullos extrinsecus quaerit ornatus? [Mss.", "candidate_score": 0.650344, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_94_96", "bdc_text": "versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_368", "psc_text": "et modum epistolici characteris excederem, et tibi aviditatem magis dilatae deberent facere quaestiones. Tritum quippe est proverbium: Ultroneas putere merces. Unde et nos de industria dicenda reticemus, ut avidius velis audire quae tacita sunt. EPISTOLA XXVII. AD EAMDEM MARCELLAM. Respondet iis, qui sibi obrectabant, quod quaedam ex novo Testamento jam recepta mutasset, et virginum cum viris consuetudinem vituperasset. 1. Omnia verba Scripturae divinitus inspirata. Vitiositas Codicum latinorum ad Graecam originem revocanda. --Post priorem Epistolam, in qua de Hebraeis verbis pauca perstrinxeram, ad me repente perlatum est, quosdam homunculos mihi studiose detrahere, cur adversum auctoritatem veterum, et totius mundi opinionem, aliqua in Evangeliis emendare tentaverim. Quos ego cum possem meo jure contemnere (Asino quippe lyra superflue canit) tamen ne nos superbiae, ut facere solent, arguant ita responsum habeant: Non adeo me hebetis fuisse cordis, et tam erasse rusticitatis (quam illi solam pro sanctitate habent, piscatorum se discipulos asserentes, quasi idcirco sancti", "candidate_score": 0.650296, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_57_59", "bdc_text": "nach Radolfshausen zurückzog. 1536 hatte sich Dietrich IV . mit dem Einverständnis seines Vaters an ihren Lehnsherren Philipp von Hessen gewandt , um von diesem die Sendung eines evangelischen Predigers zu erbeten . Als sich dieser Petrus Wertheim als Zwinglianer erwies , wandte sich Dietrich III .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1536", "psc_text": "susceptum, et non plenam assumptionem ejus et animae et corporis salutem datam. Nos enim insistentes Patrum vestigiis, et Scripturarum vocibus eruditi, docemus et praedicamus in Ecclesiis, et confitemur, Trinitatem increatam, aeternam, unius esse in tribus subsistentiis, et in una Deitate adorantes. Si quis autem tua Reverentia, vel propter dogmatum pravitatem, vel propter alias causas a communione sejungit, sicuti nobis indicare dignatus 556 es, scias in nostris Ecclesiis non recipiendos, donec tu poenitentiae eorum, si tamen voluerint damnare perversa, veniam dederis. Saluta omnes qui tecum sunt sacerdotales grado. EPISTOLA XCIV DIONYSII AD THEOPHILUM. A S. HIERONYMO, UT VIDETUR, LATINE REDDITA. Theophilum continuo laudat, quod ejus opera damnata sit haeresis Origeniana, quam ut persequi ad finem usque non desinat, vehementer hortatur. Domino Beatissimo THEOPHILO DIONYSIUS Liddensis Episcopus. « Bonus Deus noster, qui in conciliis sanctorum glorificatur (Ps. 88. 2), et amicos sibi, ac Prophetas singulis temporibus praeparat, si ordinem nostrae generationis aspicias,", "candidate_score": 0.649983, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_94_96", "bdc_text": "versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_572", "psc_text": "Paula me est deprecata, ut facerem, 211 sponte facio: hortorque vos et precor per Domini caritatem, ut nobis vestros tribuatis aspectus, et per occasionem sanctorum Locorum, tanto nos ditetis munere. Certe si consortia nostra displicuerint; adorasse ubi steterunt pedes Domini, pars fidei est; et quasi recentia nativitatis et crucis ac passionis vidisse vestigia. 3. Opusculorum meorum, quia plurima evolaverunt de nidulo suo, et temerario editionis honore vulgata sunt, nihil misi; ne eadem forsitan mitterem quae habebas. Quod si exemplaria libuerit mutuari, vel a sancta Marcella, quae manet in Aventino, vel a Lot temporis nostri, Domnione, viro sanctissimo accipere poteris. Ego autem operiens praesentiam tuam, aut totum tibi dabo cum affueris, aut si hoc aliquae impedierint difficultates, quaecumque praeceperis, libens mittam. Scripsi librum de Illustribus Viris, ab Apostolis usque ad nostram aetatem, imitatus Tranquillum, Graecumque Apollonium: et post catalogum plurimorum, me quoque in calce voluminis quasi abortivum et minimum omnium Christianorum", "candidate_score": 0.64985, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_120_122", "bdc_text": "Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus . Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2717", "psc_text": "clamoribus incitatur: paratas ad praelium acies, strictosque mucrones, sermo Imperatoris accendit. Igitur et in opere praesenti, avia quidem materque plantaverunt; sed et nos rigabimus, et Dominus incrementum dabit. 3. Rhetorum disciplina est, ab avis et atavis, et omni retro nobilitate, ornare quem laudes, ut ramorum sterilitatem, radix foecunda compenset, et quod in fructu non teneas, mireris in trunco. Scilicet nunc mihi Proborum et Olybriorum clara repetenda sunt nomina: et illustre Anicii sanguinis genus, in quo aut nullus, aut rarus est, qui non meruerit Consulatum. Aut proferendus Olybrius virginis nostrae pater, quem immatura morte subtractum Roma congemuit. Vereor plura dicere, ne sanctae matris vulnus exasperem, et virtutum ejus recordatio, fiat doloris instauratio. Pius filius, vir amabilis, clemens dominus, civis affabilis, Consul quidem in pueritia; sed morum bonitate Senator illustrior. Felix morte sua, qui non vidit patriam corruentem; imo felicior sobole, qui Demetriadis proaviae nobilitatem, insigniorem reddidit, Demetriadis filiae perpetua castitate. 4.", "candidate_score": 0.649716, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_108_110", "bdc_text": "s. DNP V 444-446 . , quem materMargaretha Wolf , geb. Leu . iam misit e mea bibliotheca , habeo . Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1861", "psc_text": "librariorum utilitate initia traderet litterarum. Non sunt contenenda quasi parva, sine quibus magna constare non possunt. Ipse elementorum sonus, et prima institutio praeceptorum, aliter de erudito, aliter de rustico ore profertur. Unde et tibi est providendum, ne ineptis blanditiis feminarum, dimidiata dicere verba filia consuescat, et in auro atque purpura ludere: quorum alterum linguae, alterum moribus officit: ne discat in tenero, quod ei postea dediscendum est. Graccorum eloquentiae multum ab infantia sermo matris contulisse scribitur. Hortensii oratio in paterno sinu [al. inter paternos sinus ] coaluit. Difficulter eraditur, quod rudes animi praebiberunt. Lanarum conchylia quis in pristinum colorem [al. candorem ] revocet? Rudis [al. Recens ] testa diu et saporem retinet et odorem, quo primum imbuta est. Graeca narrat historia, Alexandrum potentissimum regem, orbisque domitorem, et in moribus, et in incessu, Leonidis paedagogi sui non potuisse carere vitiis, quibus adhuc parvulus fuerat infectus. PROCLIVIS est enim malorum aemulatio, et quorum", "candidate_score": 0.649445, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_120_122", "bdc_text": "Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus . Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1860", "psc_text": "est objurganda, si tardior sit, sed laudibus excitandum ingenium, ut et vicisse gaudeat, et victa doleat. Cavendum in primis, ne oderit studia, ne amaritudo 682 eorum praecepta in infantia, ultra rudes annos transeat. Ipsa nomina, per quae consuescit paulatim verba contexere, non sint fortuita, sed certa, et coacervata de industria, Prophetarum videlicet atque Apostolorum, et omnis ab Adam Patriarcharum series, de Matthaeo Lucaque descendat, ut dum aliud agit, futurae memoriae praeparetur. Magister probae aetatis et vitae, eruditionisque est eligendus, nec puto erubescet vir doctus id facere in propinqua, vel in nobili virgine, quod Aristoteles fecit in Philippi filio, ut ipse librariorum utilitate initia traderet litterarum. Non sunt contenenda quasi parva, sine quibus magna constare non possunt. Ipse elementorum sonus, et prima institutio praeceptorum, aliter de erudito, aliter de rustico ore profertur. Unde et tibi est providendum, ne ineptis blanditiis feminarum, dimidiata dicere verba filia consuescat, et in auro atque purpura", "candidate_score": 0.649411, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_51_53", "bdc_text": "Alii aiunt eum lantgravii hospitium pretereuntem clamorem magnum edidisse . Hoc , quicquid est , verum ne sit , parvi refert . Illud certe scio , lantgravium habere aliquot incendiarios latrones , qui sese a ministris ducis Heinrychi conductos esse ad hanc cladem Germaniae inferendam Vgl. PC III 102. 105-107 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1510", "psc_text": "operis edidisse, et juxta priorem Epistolam, qua te super hac re fueram cohortatus, elimasse librum, quem tuae linguae homines legant. Audio enim et ad Occidentem quorumdam hominum naufragia pervenisse; qui non contenti perditione sua, volunt plures mortis habere participes; QUASI MULTITUDO peccantium scelus minuat; et non numerositate lignorum, major gehennae flamma succrescat. Sanctos fratres, qui tecum sunt in Monasterio Domino servientes, et tecum et per te plurimum salutamus. » EPISTOLA XCII. SEU THEOPHILI SYNODICA AD EPISCOPOS PALAESTINOS, ET AD CYPRIOS. De Origenianae haereseos damnatione a S. Hieronymo latine reddita. 541 Nuntiat convocatos in Alexandrina Synodo Episcopos contra quosdam Nitriae Monachos impie furentes pro Origenis haeresi: cujus errores praecipuos singillatim enumerans, damnatos a Patribus fuisse uno ore significat. Tum dolet factiosos homines sibi vim fecisse, ut Isidorum Presbyterum haereticae impietatis ducem, aliorumque criminum reum Episcoporum judicio eriperent. Denique exsecratus iterum Origenis doctrinam, cunctis Ecclesiis sub anathematis nota auctor est, eam, ejusque", "candidate_score": 0.646618, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_126", "bdc_text": "] Clarissimo viro domino Heinricho Bullingero , Tigurinae ecclesiae antistiti , patri suo unice observando .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_119", "psc_text": "Evangelista in hac eadem Visione, non Deum Patrem, sed Christum scribat esse conspectum. Nam cum de incredulitate diceret Judaeorum, statim causas incredulitatis exposuit, dicens: Et ideo non poterant credere in eum, quia dixit Isaias: Aure audietis, et non intelligetis: et cernentes aspicietis, et non videbitis. Haec autem dixit, quando vidit gloriam Unigeniti, et testificatus est de eo (Is. 6. 9. 10; Joan. 12. 40. 41) . In praesenti ergo volumine Isaiae ab eo qui sedet in throno jubetur, ut dicat: Aure audietis, et non intelligetis. Qui autem haec jubet, ut Evangelista intelligit, Christus est: unde nunc colligitur, non posse Seraphim Christum intelligi, cum Christus sit ipse qui sedeat. Et licet in Actis Apostolorum adversus Judaeos inter se dissidentes, Paulus dicat: « Bene Spiritus Sanctus locutus est per Isaiam Prophetam ad patres nostros, dicens: Vade ad populum istum, et dic: Aure audietis, et non intelligetis: et videntes videbitis, et non perspicietis.", "candidate_score": 0.645904, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_51_53", "bdc_text": "Alii aiunt eum lantgravii hospitium pretereuntem clamorem magnum edidisse . Hoc , quicquid est , verum ne sit , parvi refert . Illud certe scio , lantgravium habere aliquot incendiarios latrones , qui sese a ministris ducis Heinrychi conductos esse ad hanc cladem Germaniae inferendam Vgl. PC III 102. 105-107 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2664", "psc_text": "fraudulenter, attamen pro se prudenter fecerit (Luc. 16. 10). Cernentes haeretici de parva scintilla maxima incendia concitari; et suppositam dudum flammam jam ad 958 culmina pervenisse; nec posse latere, quod multos deceperat, petunt, et impetrant ecclesiasticas epistolas: ut communicantes Ecclesiae discessisse viderentur. Non multum tempus in medio, succedit in pontificatum vir insignis Anastasius, quem diu Roma habere non meruit, ne orbis caput sub tali episcopo truncaretur. Imo idcirco raptus atque translatus est, ne semel latam sententiam, precibus suis flectere conaretur: dicente Domino ad Jeremiam: Ne oraveris pro populo isto, neque depreceris in bonum. Quia si jejunaverint, non exaudiam preces eorum. Et si holocausta et victimas obtulerint, non suscipiam eas. In gladio enim et fame, et pestilentia ego consumam eos (Jerem. 14. 11. 12) . Dicas, quid haec ad laudem Marcellae? Damnationis haereticorum haec fuit principium: dum adducit testes, qui prius ab eis eruditi, et postea ab haeretico fuerant errore correpti:", "candidate_score": 0.645499, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_53", "bdc_text": "Illud certe scio , lantgravium habere aliquot incendiarios latrones , qui sese a ministris ducis Heinrychi conductos esse ad hanc cladem Germaniae inferendam Vgl. PC III 102. 105-107 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1510", "psc_text": "operis edidisse, et juxta priorem Epistolam, qua te super hac re fueram cohortatus, elimasse librum, quem tuae linguae homines legant. Audio enim et ad Occidentem quorumdam hominum naufragia pervenisse; qui non contenti perditione sua, volunt plures mortis habere participes; QUASI MULTITUDO peccantium scelus minuat; et non numerositate lignorum, major gehennae flamma succrescat. Sanctos fratres, qui tecum sunt in Monasterio Domino servientes, et tecum et per te plurimum salutamus. » EPISTOLA XCII. SEU THEOPHILI SYNODICA AD EPISCOPOS PALAESTINOS, ET AD CYPRIOS. De Origenianae haereseos damnatione a S. Hieronymo latine reddita. 541 Nuntiat convocatos in Alexandrina Synodo Episcopos contra quosdam Nitriae Monachos impie furentes pro Origenis haeresi: cujus errores praecipuos singillatim enumerans, damnatos a Patribus fuisse uno ore significat. Tum dolet factiosos homines sibi vim fecisse, ut Isidorum Presbyterum haereticae impietatis ducem, aliorumque criminum reum Episcoporum judicio eriperent. Denique exsecratus iterum Origenis doctrinam, cunctis Ecclesiis sub anathematis nota auctor est, eam, ejusque", "candidate_score": 0.642573, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_12_14", "bdc_text": "Nach der Erziehung am Hofe Albrechts von Mainz und Kurfürst Johann Friedrichs I . von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen . In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1223", "psc_text": "contineri. Sin autem dubitas, quod regnantibus filiis, patribusque viventibus, non filiis tempus regni eorum, sed parentibus imputetur, lege ipsum Regnorum volumen, et invenies, quod Ozias rex Juda postquam lepra percussus est, habitavit in domo separata, et filius ejus Joathan imperium rexerit, judicaveritque populum terrae, usque ad diem mortis patris sui (4. Reg. 5): et tamen post mortem illius, cum viginti quinque esset annorum, sedecim annis regnasse dicatur, quos solus ipse regnaverit. Quod de Salomone intelleximus, de Achaz similiter intelligendum est, qui Joathae filius, Ezechiae pater fuerit (2. Paral. 27. 28). Audivi quemadmodum Hebraeum hujuscemodi narrare fabulam juxta Prophetiam 439 Isaiae, quam inter decem Visiones nuper interpretatus sum: quod mortuo Achaz, Philistaea laetata sit, et Scriptura postea comminetur ac dicat: « Ne laeteris Philistaea omnis tu: quoniam comminuta est virga percussoris tui. De radice enim colubri egredietur regulus, et semen ejus absorbens volucrem » (Isai. 14): hoc est de Achaz constituetur", "candidate_score": 0.642324, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_29_31", "bdc_text": "quo illum calumniis miris laceravit et conviciis . Huic ille statim ante profectionem diesque noctesque laboravit , ut responderet , ut , si RatisponęIn Regensburg fand zu dieser Zeit der Reichstag statt. pactum fieret , ille postremam suam defensionem vulgo emisisse videretur et conviciis in eum factis ultimus respondisset ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_254", "psc_text": "me carcere ipse damnaveram, scorpionum tantum socius et ferarum, saepe choris intereram puellarum. Pallebant ora jejuniis, et mens desideriis aestuabat in frigido corpore, et ante hominem sua jam in carne praemortuum, sola libidinum incendia balliebant. Itaque omni auxilio destitutus, ad Jesu jacebam pedes, rigabam lacrymis, crine tergebam; et repugnantem carnem hebdomadarum inedia subjugabam. Non erubesco infelicitatis meae miseriam confiteri, quin potius plango me non esse, quod fuerim. Memini me clamantem, diem crebro junxisse cum nocte, nec prius a pectoris cessasse verberibus, quam rediret, Domino increpante, tranquillitas. Ipsam quoque cellulam meam, quasi cogitationum mearum consciam pertimescebam. Et mihimet iratus et rigidus, solus deserta penetrabam. Sicubi concava vallium, aspera montium, rupium praerupta cernebam, ibi meae orationis locus, ibi illud miserrimae carnis ergastulum; et, ut ipse mihi testis est Dominus, post multas lacrymas, post coelo inhaerentes oculos, nonnunquam videbar mihi interesse agminibus Angelorum, et laetus gaudensque cantabam: Post te in odorem unguentorum tuorum", "candidate_score": 0.642053, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_108_110", "bdc_text": "s. DNP V 444-446 . , quem materMargaretha Wolf , geb. Leu . iam misit e mea bibliotheca , habeo . Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_647", "psc_text": "4. Audio totius in te Urbis studia concitata. Audio Pontificis et populi voluntatem pari mente congruere. MINUS EST tenere Sacerdotium, quam mereri. Libros sedecim Prophetarum, quos in Latinum de Hebraeo sermone verti, si legeris, et delectari te hoc opere comperero, provocabis nos etiam caetera clausa armario non tenere. Transtuli nuper Job in linguam nostram: cujus exemplar a sancta Marcella consobrina tua poteris mutuari. Lege eumdem Graecum et Latinum; et veterem Editionem nostrae Translationi compara: et liquido pervidebis quantum distet inter veritatem, et mendacium. Miseram quaedam τῶν ὑπομνημάτων in Prophetas duodecim sancto patri Domnioni, Samuelem quoque et Malachim, id est, quatuor Regum libros. Quae si legere volueris, probabis quantae difficultatis 236 sit divinam Scripturam, et maxime Prophetas intelligere: et Interpretum vitio quae apud suos purissimo cursu orationis labuntur, apud nos scatere vitiis. Porro eloquentiam quam pro Christo in Cicerone contemnis, in parvulis ne requiras. Ecclesiastica interpretatio etiam si habet eloquii venustatem,", "candidate_score": 0.641337, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_108_110", "bdc_text": "s. DNP V 444-446 . , quem materMargaretha Wolf , geb. Leu . iam misit e mea bibliotheca , habeo . Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_399", "psc_text": "quae de caetero velis, 146 praesens percunctator praesentem, ut si quid forte nescimus, sine teste, sine judice in fida aure moriatur. Mater communis si valeat, gaudeo, et ut valeat, Dominum precor. Nos, ut scis, Hebraeorum lectione detenti, in Latina lingua rubiginem obduximus; in tantum, ut loquentibus quoque nobis stridor quidam non latinus interstrepat. Unde ignosce ariditati: et si imperitus sum sermone, inquit Apostolus, sed non scientia. Illi utrumque non deerat, et unum humiliter renuebat. Nobis utrumque deest, quia et quod pueri plausibile habueramus, amisimus; nec scientiam quam volebamus, consecuti sumus, juxta Aesopici canis fabulam, dum magna sectamur, etiam minora perdentes. EPISTOLA XXX. AD PAULAM. De Alphabeto Hebraico Psalmi CXVIII. Etymologias litterarum Hebraicarum, et interpretationes sanctam Paulam edocet: et quanta sint in connexione eorumdem elementorum divina mysteria, breviter exponit. 1. Nudius tertius, cum centesimum octavum decimum Psalmum tibi insinuare conarer, et dicerem, omnem moralem locum in eo esse comprehensum; et quomodo", "candidate_score": 0.640929, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_14_16", "bdc_text": "In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte . Nachdem sich das Verhältnis zum Kaiser wegen der Reichsacht gegen Philipp von Hessen und des Augsburger Interims schnell getrübt hatte , wechselte Moritz erneut die Seite und griff mit Hilfe der protestantischen Fürsten und Frankreichs im sog . Fürstenaufstand 1552 den Kaiser an .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1216", "psc_text": "esse transmissas, unam tantum et brevem 436 Epistolam beati Papae Amabilis reddidit, solita munuscula continentem. Satisque miror quid causae fuerit, ut cum in benedictionibus et tuis et illius perferendis fidelis extiterit, in reddenda epistola negligens comprobetur. Neque enim te falli arbitror discipulum veritatis; nisi forte Graeco homini Latinus sermo inter chartulas oberravit. Itaque ad secundam rescribo Epistolam, quam mihi sanctus filius meus Heraclius Diaconus reddidit, in qua inter caetera deprecaris, ut exponam tibi causas, Quare Salomon, et Achaz undecim annorum, filios genuisse dicantur. Si enim duodecimo anno Salomon super Israel accepit imperium, et quadraginta annis regnavit in Jerusalem; filiusque ejus Roboam cum quadragesimum et primum annum ageret aetatis, patri successit in regnum, perspicuum est undecim annorum fuisse Salomonem, sive decem, quia decem menses a conceptu usque ad partum sibi mater vindicat. Rursum Achaz filius Joathan cum viginti esset annorum, rex constitutus est super duas tribus, idest, Judam et Benjamin (4.", "candidate_score": 0.640868, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_96", "bdc_text": "Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2001", "psc_text": "verbis Apostoli ad Galatas, juvenem me ad tuam sanctitatem scripsisse meminerim; et ecce jam senex, necdum rescripta meruerim; faciliusque ad te exemplaria epistolae meae pervenerint, nescio qua occasione praeveniente, quam ipsa epistola, me curante. Homo enim, qui eam tunc acceperat, nec ad te pertulit nec ad me retulit [al. pertulerit et retulerit ]. Tantae autem mihi in litteris tuis, quae in manus nostras pervenire potuerunt, apparent res, ut nihil studiorum meorum mallem, si possem, quam inhaerere lateri tuo. Quod ego quia non possum, aliquem nostrorum in Domino filiorum erudiendum nobis ad te mittere cogito, si etiam de hac re tua rescripta meruero. Nam neque in me tantum scientiae divinarum Scripturarum est, aut esse jam poterit, quantum inesse tibi video. Et si quid in hac re habeo facultatis, utcumque impendo populo Dei. Vacare autem studiis diligentius, quam quae populi audiunt instruendi, propter Ecclesiasticas occupationes omnino non possum. 6. « Nescio quae", "candidate_score": 0.640045, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_79_81", "bdc_text": "- non coniugem , sed prellicem - peperisse filiam Margarethe brachte am 12 . März 1541 ihr erstes Kind von Philipp von Hessen zur Welt , den späteren Grafen Philipp von Dietz ; vgl . Roc kwell 46 , Anm. 7 , S. 55 , Anm. 3. .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1882", "psc_text": "est, ita debet currere, ne in luto comitem derelinquat, totum redde in sobole, quod in te interim distulisti. Anna filium quem Deo voverat (1 Reg. 1), postquam obtulit in Tabernaculo, nunquam recepit: indecens arbitrata, ut futurus Propheta in ejus domo cresceret; quae adhuc alios filios habere cupiebat. Denique postquam concepit et peperit, non est ausa ad Templum accedere, et vacua apparere coram Domino, nisi prius redderet quod debebat: talique immolato sacrificio, reversa domum, quinque liberos sibi genuit, quia primogenitum Deo pepererat. Miraris felicitatem sanctae mulieris? imitare fidem. Ipse, si Paulam miseris, et magistrum me et nutricium spondeo. Gestabo humeris, balbutientia senex verba formabo, multo gloriosior mundi Philosopho: qui non regem Macedonum Babylonio periturum veneno; sed ancillam et sponsam Christi erudiam, regnis coelestibus offerendam. EPISTOLA CVIII. AD EUSTOCHIUM VIRGINEM. Epitaphium Paulae matris. Paulae vitam enarrat, quam primum a generis nobilitate, tum vero maxime ob animi virtutem laudat, quod Toxotio marito defuncto,", "candidate_score": 0.639673, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_12_14", "bdc_text": "Nach der Erziehung am Hofe Albrechts von Mainz und Kurfürst Johann Friedrichs I . von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen . In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1362", "psc_text": "prior per « Samech » litteram scribitur, interpretaturque « rubus, » sive « odium: » 489 haec autem per « Sade, » et vertitur in « mandatum. » Illudque quod jungitur, « Cades, » non ut plerique aestimant, « sancta » dicitur: sed « mutata, » sive « translata. » Legimus in Genesi (Cap. 28. v. 21) juxta Hebraicam Veritatem, ubi Judas meretricem putans Thamar, dona transmisit: et sequester munerum interrogat, « ubi est cadesa, » hoc est, « scortum, » cujus habitus a caeteris feminis immutatus est. In multis quoque locis hoc idem reperimus. Sin autem « sancta » interpretatur, κατὰ ἀντίφρασιν est intelligendum: quomodo Parcae dicuntur ab eo quod minime parcant, et bellum, quod nequaquam bellum sit, et lucus, quod minime luceat. In hac Mansione moritur Maria, et sepelitur: et propter aquas contradictionis Moyses et Aaron offendunt Dominum, et prohibentur transire Jordanem, missisque nuntiis ad Edom, transitus petitur,", "candidate_score": 0.639648, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_112_114", "bdc_text": "RodolphusRudolf Gwalther . noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus . Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1731", "psc_text": "nisi sit certius de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere Sancto, ac beatissimo Papae AUGUSTINO HIERONYMUS in Domino salutem. 1. In ipso profectionis articulo sancti filii nostri Asterii Hypodiaconi, necessarii mei, beatitudinis tuae litterae ad me pervenerunt, quibus satisfacis, te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc nec ego factum audieram, sed epistolae cujusdam quasi ad me scriptae per fratrem nostrum Sysinnium Diaconum huc exemplaria pervenerunt: in qua hortaris me, ut παλινῳδιαν super quodam Apostoli capitulo canam, et imiter Stesichorum inter vituperationem et laudes Helenae fluctuantem, ut qui detrahendo oculos perdiderat, laudando receperit. Ego simpliciter fateor dignationi tuae, licet stylus et ἐπιχειρήματα tua mihi viderentur: tamen non temere exemplaribus litterarum credendum putavi; ne forte me respondente, laesus juste expostulares, quod probare ante debuissem tuum esse sermonem, et sic rescribere. Accessit ad moram sanctae et venerabilis Paulae longa infirmitas. Dum enim languenti multo tempore assideremus [al. assidemus ],", "candidate_score": 0.639488, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_32", "psc_text": "sepulcro scelerum jacenti, dicat; Hieronyme, veni foras. Sanctus Presbyter Evagrius plurimum te salutat: et Martinianum fratrem juncto salutamus obsequio, quem ego videre desiderans, catena languoris innector. Vale in Christo. EPISTOLA V AD FLORENTIUM. Respondet Florentio, eumque certiorem facit se jam solitudinem quae juxta Syriam Saracenis jungitur, arripuisse. Tum petit ab eo libros quosdam, aliosque illi offert, quibus abundabat. 1. In ea mihi parte eremi commoranti, quae juxta Syriam Saracenis jungitur, dilectionis tuae scripta perlata sunt. Quibus lectis, ita reaccensus est animus Jerosolymam proficiscendi, ut pene nocuerit proposito, quod profuerit caritati. Nunc igitur quomodo valeo, pro me tibi litteras repraesento: et si corpore absens, amore tamen et spiritu 15 venio: impedio exposcens, ne nascentes amicitias, quae Christi glutino cohaeserunt, aut temporis, aut locorum magnitudo divellat; quin potius foederemus eas reciprocis epistolis. Illae inter nos currant, illae sibi obvient, illae nobiscum loquantur. Non multum perditura erit caritas, si tali secum sermone fabuletur.", "candidate_score": 0.638036, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_121_123", "bdc_text": "Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus . Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 . id [ibus ] april[is ] .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1232", "psc_text": "matre, et quomodo hoc intelligendum sit, uno statim verbo explicari ἀγηνεαλόγητος, non quod absque patre et matre fuerit, cum Christus quoque secundum utramque naturam et patrem habuerit et matrem, sed quod subito introducatur in Genesi occurrisse Abraham a caede hostium revertenti; et nec ante. nec postea ejus nomen feratur adscriptum. Affirmat autem Apostolus, quod Aaron sacerdotium, id est, populi Judaeorum, et principium habuerit et finem: Melchisedech autem, id est, Christi et Ecclesiae, et in praeteritum et in futurum aeternum sit, nullumque habuerit auctorem: et quod translato sacerdotio, legis quoque mutatio fiat: ut nequaquam de Agar ancilla, et monte 443 Sina, sed de Sara libera, et arce Sion egrediatur verbum Domini, et lex Dei de Jerusalem. Et difficultatem rei primo exagerat, dicens: Super quo multus nobis sermo est, et ininterpretabilis (Hebr. 5. 11) : non quia Apostolus non potuerit id interpretari, sed quia illius temporis non fuerit. Hebraeis enim, id est,", "candidate_score": 0.637328, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_73_75", "bdc_text": "Helge Steenweg , Die Einführung der Reformation 1536 und der Brand 1540 in der Herrschaft Plesse . Mordbrenner im Auftrage Herzog Heinrichs des Jüngeren von Braunschweig-Wolfenbüttel ? Ein Vorbericht , in :", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2665", "psc_text": "Et si holocausta et victimas obtulerint, non suscipiam eas. In gladio enim et fame, et pestilentia ego consumam eos (Jerem. 14. 11. 12) . Dicas, quid haec ad laudem Marcellae? Damnationis haereticorum haec fuit principium: dum adducit testes, qui prius ab eis eruditi, et postea ab haeretico fuerant errore correpti: dum ostendit multitudinem deceptorum, dum impia περὶ ἀρχῶν ingerit volumina, quae emendata manu scorpii (2) monstrabantur: dum acciti frequentibus litteris haeretici, ut se defenderent, venire non sunt ausi: tantaque vis conscientiae fuit, ut magis absentes damnari, quam praesentes coargui maluerint. Hujus tam gloriosae victoriae origo Marcella est: tuque caput horum et causa bonorum, scis me vera narrare: quae nosti, vix de multis pauca me dicere, ne legenti fastidium faciat odiosa replicatio; et videar apud malevolos sub occasione laudis alterius, stomachum meum digerere. Pergam ad reliqua. 11. De Occidentis partibus ad Orientem turbo transgressus, minitabatur plurimis magna naufragia. Tunc impletum est:", "candidate_score": 0.636967, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_73_75", "bdc_text": "Helge Steenweg , Die Einführung der Reformation 1536 und der Brand 1540 in der Herrschaft Plesse . Mordbrenner im Auftrage Herzog Heinrichs des Jüngeren von Braunschweig-Wolfenbüttel ? Ein Vorbericht , in :", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1510", "psc_text": "operis edidisse, et juxta priorem Epistolam, qua te super hac re fueram cohortatus, elimasse librum, quem tuae linguae homines legant. Audio enim et ad Occidentem quorumdam hominum naufragia pervenisse; qui non contenti perditione sua, volunt plures mortis habere participes; QUASI MULTITUDO peccantium scelus minuat; et non numerositate lignorum, major gehennae flamma succrescat. Sanctos fratres, qui tecum sunt in Monasterio Domino servientes, et tecum et per te plurimum salutamus. » EPISTOLA XCII. SEU THEOPHILI SYNODICA AD EPISCOPOS PALAESTINOS, ET AD CYPRIOS. De Origenianae haereseos damnatione a S. Hieronymo latine reddita. 541 Nuntiat convocatos in Alexandrina Synodo Episcopos contra quosdam Nitriae Monachos impie furentes pro Origenis haeresi: cujus errores praecipuos singillatim enumerans, damnatos a Patribus fuisse uno ore significat. Tum dolet factiosos homines sibi vim fecisse, ut Isidorum Presbyterum haereticae impietatis ducem, aliorumque criminum reum Episcoporum judicio eriperent. Denique exsecratus iterum Origenis doctrinam, cunctis Ecclesiis sub anathematis nota auctor est, eam, ejusque", "candidate_score": 0.636526, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_96", "bdc_text": "Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1482", "psc_text": "Ipse, si adhuc viveret. Origenes irasceretur vobis fautoribus suis, et cum Jacob diceret, Odiosum me fecistis in mundo (Gen. 34) . 8. Vult aliquis laudare Origenem? laudet, ut laudo: magnus vir ab infantia, et vere martyris [Leonidis Martyris] filius: Alexandriae ecclesiasticam scholam tenuit, succedens eruditissimo viro Clementi presbytero: voluptates in tantum fugit, ut zelo Dei, sed tamen non secundum scientiam ferro truncaret genitalia: calcavit avaritiam: Scripturas memoriter tenuit, et in studio explanationis earum, diebus desudavit ac noctibus. Mille et co amplius tractatus in Ecclesia locutus est: edidit innumerabiles praeterea commentarios, quos ipse appellat τόμους, et quos nunc praetereo, ne videar operum ejus indicem texere. Quis nostrum tanta potest legere, quanta ille conscripsit? quis ardentem in Scripturis animum non miretur? Quod si quis Judas zelotes opposuerit nobis errores ejus, audiat libere: Interdum magnus dormitat Homerus. Verum opere in longo fas est obrepere somnum. (HORAT. Art. Poet.) Non imitemur ejus vitia, cujus", "candidate_score": 0.636237, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_108_110", "bdc_text": "s. DNP V 444-446 . , quem materMargaretha Wolf , geb. Leu . iam misit e mea bibliotheca , habeo . Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1872", "psc_text": "Sequatur statim Latina eruditio: quae si non ab initio os tenerum composuerit, in peregrinum sonum lingua corrumpitur, et externis vitiis sermo patrius sordidatur. Te habeat magistram, te rudis imitetur infantia. Nihil in te, et patre suo videat, quod si fecerit, peccet. Mementote vos parentes virginis, et magis eam exemplis doceri posse, quam voce. Cito flores pereunt, cito violas et lilium et crocum pestilens aura corrumpit. Nunquam absque te procedat in publicum. Basilicas Martyrum et Ecclesias sine matre non adeat. Nullus ei juvenis, nullus cincinnatus arrideat Vigiliarum dies et solemnes pernoctationes sic virguncula nostra celebret, ut ne transverso quidem ungue a matre discedat. Nolo de ancillulis suis aliquam plus diligat, cujus crebro auribus insusurret. Quidquid uni loquitur, hoc omnes sciant. Placeat ei comes, non compta atque formasa, quae liquido gutture carmen dulce moduletur; sed gravis, pallens, sordidata. subtristis. Praeponatur ei probae fidei, et morum ac pudicitiae virgo veterana, quae illam doceat,", "candidate_score": 0.635592, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_12_14", "bdc_text": "Nach der Erziehung am Hofe Albrechts von Mainz und Kurfürst Johann Friedrichs I . von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen . In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2624", "psc_text": "unus: Judex unus provinciae. Roma ut condita est, duos fratres simul habere reges non potuit, et parricidio dedicatur. Iu Rebeccae utero, Esau, et Jacob bella gesserunt (Gen. 25. 22). Singuli Ecclesiarum Episcopi, singuli Archipresbyteri, singuli Archidiaconi: et omnis ordo Ecclesiasticus suis rectoribus nititur. In navi unus gubernator: in domo unus Dominus: in quamvis grandi exercitu, unius signum expectatur. Et ne plura replicando fastidium legenti faciam, per haec omnia ad illud tendit oratio; ut doceam te, non tuo arbitrio dimittendum, sed vivere debere in monasterio sub unius disciplina Patris, consortioque multorum, ut ab alio discas humilitatem, ab alio patientiam: hic te silentium, ille doceat mansuetudinem. Non facias quod vis, comedas quod juberis, vestiare quod acceperis, operis tui pensum persolvas, subjiciaris cui non vis, lassus ad stratum venias, ambulansque dormites, et necdum [al. nec demum ] expleto somno, surgere compellaris. Dicas Psalmum in ordine tuo; IN QUO NON dulcedo vocis, sed mentis", "candidate_score": 0.635464, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_27_29", "bdc_text": "Juli 1540 ; vgl . oben Nr. 1473 , Anm. 5 . quo illum calumniis miris laceravit et conviciis .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1285", "psc_text": "transivit fluenta lacrymarum. Sedit super carbones ignis. Hi ei fuere in adjutorium. Faciem, per quam secundo viro placuerat, verberabat, oderat gemmas, linteamina videre non poterat, ornamenta fugiebat. Sic dolebat, quasi adulterium commisisset, et multis impendiis medicaminum unum vulnus sanare cupiebat. 6. Diu morati sumus in poenitentia, in qua velut in vadosis locis resedimus, ut major nobis et absque ullo impedimento se laudum ejus campus aperiret. Recepta sub oculis omnis Ecclesiae communione, quid fecit? scilicet in die bona malorum non oblita est (Eccli. 11); et post naufragium rursum tentare noluit pericula navigandi. Quin potius omnem censum, quem habere poterat (erat autem amplissimus, et respondens generi ejus) dilapidavit, ac vendidit: et in pecuniam congregatum, usibus pauperum praeparavit; et prima omnium νοσοκομεῖον instituit, in quo aegrotantes colligeret de plateis, et consumpta languoribus atque inedia miserorum membra foveret. Describam ego nunc diversas hominum calamitates, truncas nares, effossos oculos, semiustos pedes, luridas 462 manus, tumentes", "candidate_score": 0.63534, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_121_123", "bdc_text": "Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus . Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 . id [ibus ] april[is ] .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2160", "psc_text": "vero, proh dolor. inter matrem atque germanum, et matrem viduam, fratremque Monachum, cur se alienus interserit? Bonum quidem est, ut te et filiam noveris et sororem. Si autem utrumque non potes, et mater quasi dura respuitur, saltem frater placeat. Si frater asperior est, mollior sit illa quae genuit. Quid palles? quid aestuas? quid vultum rubore suffundis, et trementibus labiis impatientiam pectoris contestaris? Non superat amorem matris et fratris, nisi solius uxoris affectus. 6. Audio praeterea te suburbana rura, villarum amoenitates cum affinibus atque cognatis, et istiusmodi generis hominibus circumire. Nec dubito quin vel consobrina, vel soror sit, in quarum solatium novi generis ducaris assecla. Absit quippe, ut quamvis proximi sint et cognati, virorum te suspicer captare consortia. Obsecro ergo te, virgo, ut mihi respondeas: Sola vadis in comitatu propinquorum, an cum amasio tuo? Quamvis sis impudens, saecularium oculis eum ingerere non audebis. Si enim hoc feceris, et te et illum", "candidate_score": 0.634942, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_5_7", "bdc_text": "Hessorum princepsLandgraf Philipp von Hessen . hac fere tota hyeme Marpurgi fuit et filiam suamLandgr äfin Agnes von Hessen . ducis Heinrichi Saxoniae , Mysiae etcHerzog Heinrich der Fromme von Sachsen. . , qui Lypsiam occupat , filio , principi ditissimo , nuptum dedit , Die Hochzeit fand am 9 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_450", "psc_text": "Aegypti, tribus tibi Judae et ordo numeretur. Juda genuit Phares, Phares genuit Esrom, Esrom genuit Aram, Aram genuit Aminadab, Aminadab genuit Naason, Naason genuit Salmon. Phares cum patre suo Juda ingressus est Aegyptum, Naason princeps tribus Juda in deserto describitur: cujus filius Salmon terram repromissionis intravit. Computa a Phares usque ad Naason, invenies generationes quinque: tametsi nonnulli (ut in tribu Levi ostendimus) in Esrom initium faciant, et ad Salmon usque perveniant. 12. Puto problema dissolutum: quod si displicet, ad compendium veniam, et dicam in hebraeo non esse diversum. 167 Aquila namque qui non contentiosius, ut quidam putant, sed studiosius verbum interpretatur ad verbum, in eo loco ubi Septuaginta posuerunt: « Quinta autem generatione ascenderunt filii Israel de terra Aegypti » (Exod. 13. 18), ita transulit: Καὶ ἐνοπλισάμενοι ἀνέβησαν οἱ υἱοὶ Ἰσραήλ ἀπὸ τῆς γῆς Αἰγύπτου, id est, « Et armati ascenderunt filii Israel de terra Aegypti. » Licet pro eo", "candidate_score": 0.63438, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_41_43", "bdc_text": "- Lit. : Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ; Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil.", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_396", "psc_text": "si spatium dictandi fuisset, de Theraphim quoque breviter disserturum: nec quisquam interim interpellator advenit: Scito Theraphim ab Aquila μορφώματα interpretari, quas nos figuras sive figurationes possumus dicere. Nam in eo loco, quando Saul misit nuntios, ut acciperent David: et responderunt, vexari illum graviter, misit rursum dicens: « Afferte illum in lecto ad me, ut occidam illum: et venerunt nuntii, et ecce cenotaphia 145 in lecto » (I. Reg. 19. 15): pro cenotaphiis, in Hebraeo Theraphim, id est, μορφώματα posita sunt: et non jecur caprarum ut nostri codices habent, sed pulvillus de caprarum pelle consutus, qui intonsis pilis, caput involuti in lectulo hominis mentiretur. Ut autem utriusque sermonis veritatem pariter explicem, in Osee comminatur Deus, se a populo fornicante omnem gratiam ablaturum, dicens, quod « diebus multis sedebunt filii Israel sine Rege, et principe, sine sacrificio, sine altari, et sine sacerdotio, et manifestationibus » (Osec 3. 4). Pro sacerdotio et manifestationibus,", "candidate_score": 0.634137, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_91_93", "bdc_text": "vgl . Genealogisches Handbuch des Adels , Bd. 97 ( Adelslexikon , Bd. VII ) , Limburg an der Lahn 1989 , S. 247 . potando suffocatum et studiosum Unbekannt . ( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_442", "psc_text": "totius mundi atque sanguinis, qui effusus est, Christi solveretur adventu: qui tulit mundi peccata, qui lavit amictum suum sanguine uvae, et torcular calcavit solus: qui de Edom ad coelum rubicundus ascendens (Isai. 63. 1. 3), clamantibus angelis miraculum praebuit: « Elevate portas, principes, vestras, et introibit rex gloriae » (Psal. 23. 7), et caetera. Referebat mihi quidam Hebraeus in apocryphorum libris septuaginta septem animas ex Lamech 164 progenie reperiri, quae diluvio deletae sint: et in hoc numero de Lamech factam esse vindictam, quod genus ipsius usque ad cataclysmum perseveraverit. 6. Cain septem peccata. --Alii de septem vindictis Cain varia suspicantur. Primum ejus asserunt fuisse peccatum, quod non recte diviserit. Secundum, quod inviderit fratri suo. Tertium, quod dolose egerit, dicens: « Transeamus in campum » (Gen. 4. 8). Quartum, quod interfecerit. Quintum, quod procaciter negaverit, dicens: « Nescio, nunquid custos fratris mei sum » (v. 9)? Sextum, quod se ipsum damnaverit,", "candidate_score": 0.632905, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_58", "psc_text": "cognoscimus, libentius sancti Martyris Cypriani bibamus antidotum. Misimus interim te tibi, id est, Paulo seni Paulum seniorem; in quo propter simpliciores quosque multum in dejiciendo sermone laboravimus. Sed nescio quomodo, etiam si aqua plena sit, tamen eumdem odorem lagena servat, quo dum rudis esset, imbuta est. Si hoc munusculum placuerit, habemus etiam alia condita, quae cum plurimis orientalibus mercibus ad te, si Spiritus Sanctus afflaverit, navigabunt. EPISTOLA XI. AD VIRGINES AEMONENSES. Conqueritur, quod Virgines Aemonae in Italiae finibus degentes, saepe ab eo litteris provocatae, nunquam rescripserint, ostenditque non esse suis obtrectatoribus credendum. Chartae exiguitas indicium solitudinis est; et idcirco longum sermonem brevi spatio coarctavi; quia et vobiscum volebam prolixius loqui, et angustia schedulae cogebat tacere. Nunc igitur ingenio est victa pauperies. Minutae quidem litterae, sed confabulatio longa est. Et tamen in hoc necessitatis articulo animadvertite caritatem, cum me nec penuria scriptionis valuerit prohibere, ne scriberem. Vos autem, ignoscite, obsecro, dolenti;", "candidate_score": 0.630126, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_27_29", "bdc_text": "Juli 1540 ; vgl . oben Nr. 1473 , Anm. 5 . quo illum calumniis miris laceravit et conviciis .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2675", "psc_text": "aegyptias carnes, usque ad nauseam, et vomitum praeberet examina coturnicum: multosque saeculi prius homines, facilius carere experta corporis voluptate, quam eos qui a pueritia libidinem nesciant. Ab alii enim nota calcari, ab aliis ignota appeti. Illos vitare poenitendo suavitatis insidias, quas fugerunt: hos carnis illecebras, dulci titillatione corporis blandientes dum mella putant, venena noxia reperire. Mel enim distillare labia meretricis (Prov. 5. juxta LXX) ; quod ad tempus impinguat vescentium fauces, et postea felle amarius invenitur. Unde et in Domini sacrificiis mel non offerunt, ceraque contempta, quae mellis hospitium est, oleum accenditur in templo Dei (Levit. 2); quod de amaritudine exprimitur olivarum. Pascha quoque cum amaritudinibus comedi (Exod. 12) in azymis sinceritatis et veritatis (1. Cor. 5. 8): quas qui habuerit, in saeculo persecutionem sustinebit. Unde et Propheta mystice cantat: Sedebam solus, quia amaritudine repletus sum (Jerem. 15. 17) . 3. Quid igitur? luxuriandum est in adolescentia, ut postea luxuria", "candidate_score": 0.629453, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_110", "bdc_text": "Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_835", "psc_text": "eorum libris qui Graece Scripturas nostras quam optime tractaverunt, curam atque operam impendere non graveris. Potes enim efficere, ut nos quoque habeamus illos tales viros, et unum potissimum quem tu libentius in tuis litteris sonas [ Origenem ]. De vertendis autem in linguam Latinam sanctis litteris Canonicis, laborare te nollem nisi eo modo quo Job interpretatus est: ut signis adhibitis, quid inter hanc tuam, et Septuaginta, quorum est gravis sima auctoritas, interpretationem distet, appareat. Satis autem nequeo mirari, si aliquid adhuc in Hebraicis litteris et 302 exemplaribus invenitur, quod tot Interpretes illius linguae peritissimos fugerit. Omitto enim Septuaginta, de quorum vel consilii, vel majore spiritus concordia, quam si [al. quasi ] unus homo esset, non audeo in aliquam partem certam ferre sententiam; nisi quod eis praeeminentem auctoritatem in hoc munere sine controversia tribuendam existimo. Illi me plus movent, qui cum posteriores interpretarentur, et verborum locutionumque Hebraearum viam atque regulas mordicus", "candidate_score": 0.629121, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_413", "psc_text": "quam spiritus exultatione celebremus. QUIA VALDE ABSURDUM EST, nimia saturitate velle honorare Martyrem, quem scias Deo placuisse jejuniis. Ita tibi semper comedendum est, ut cibum et oratio sequatur, et lectio. Quod si aliquibus displicet, Apostoli verba cantato: Si adhuc hominibus placerem, Christi ancilla non essem. EPISTOLA XXXII. AD MARCELLAM. Excusat se, quod paucis scripserit, nimirum conferendis cum Aquilae translatione Hebraeis voluminibus occupatus. Brevitatem vero hujus Epistolae compensat duabus superioribus Epistolis Paulae et Eustochio directis, quas Marcellae legendas mittit. 1. Ut tam parvam Epistolam scriberem, causae duplicis fuit; quod, et tabellarius festinabat, et ego alio opere detentus, hoc quasi παρέργῳ me occupare nolui. Quaeris quidnam illud sit tam grande, tam necessarium, quo epistolicae confabulationis munus exclusum sit. Jam pridem cum voluminibus Hebraeorum Editionem Aquilae confero, ne quid forsitan propter odium Christi Synagoga mutaverit: et ut amicae menti fatear, quae ad nostram fidem pertineant roborandam, plura reperio. Nunc a Prophetis, Salomone, Psalterio,", "candidate_score": 0.628054, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_27_29", "bdc_text": "Juli 1540 ; vgl . oben Nr. 1473 , Anm. 5 . quo illum calumniis miris laceravit et conviciis .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1069", "psc_text": "super te, et virtus Altissimi obrumbrabit tibi: propterea quod nascetur ex te sanctum, vocabitur Filius Dei » (Luc. 1. 35). Ipsum Dominum sentiat intonantem: « Spiritus Domini super me, eo quod unxerit me » (Isai. 61. 1). Participes autem Apostolos credentesque significat; quibus unctionis suae vocabulum tribuit, ut ab uncto vocentur uncti, id est, a Christo Christiani. 14. « Myrrha et gutta et casia a vestimentis tuis a domibus eburneis, ex quibus delectaverunt te filiae regum in honore tuo. » In Hebraico, « Myrrha et stacte et casia in cunctis vestimentis tuis de domibus eburneis, quibus laetificaverunt te filiae regum in honore tuo. » Praefatio ipsa te docuit, idcirco me hunc Psalmum explanare voluisse, quia ad virginem scribens, pro liliis et floribus titulum reperi. Itaque consequenter et istos versiculos ad te referam, cui volumen hoc scribitur. Mortificasti membra tua super terram, et quotidie Christo offers myrrham. Christi bonus odor es,", "candidate_score": 0.627517, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_59_61", "bdc_text": "Als sich dieser Petrus Wertheim als Zwinglianer erwies , wandte sich Dietrich III . an Luther um Rat. Dietrich IV . stand auch weiterhin im Kontakt mit Philipp. Ein \"Freiherr von Pless\" wohnte dem Regensburger Reichstag als hessischer Gesandter bei , vgl . PC III 178 . - Lit. :", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2033", "psc_text": "potuimus? Sed per gratiam Domini nostri Jesu Christi credimus salvari, quemadmodum et illi. Tacuit autem omnis multitudo, et in sententiam ejus Jacobus Apostolus, et omnes simul Presbyteri transierunt. 8. Haec non debent molesta esse lectori, sed et mihi et illi utilia, ut probemus ante Apostolum Paulum non ignorasse Petrum imo principem hujus esse [al. fuisse ] decreti, Legem post Evangelium non esse servandam. Denique tantae auctoritatis Petrus fuit, ut Paulus in epistola sua scripserit: Deinde post annos tres veni Jerosolymam videre Petrum, et mansi apud eum diebus quindecim (Gal. 1. 18) . Rursumque in consequentibus: Post annos quatuordecim ascendi iterum Jerosolymam cum Barnaba, assumpto et Tito. Ascendi autem secundum revelationem, et exposui cum eis Evangelium quod praedico in gentibus (Gal. 2. 1) , ostendens 743 se non habuisse securitatem praedicandi Evangelii, nisi Petri et caeterorum Apostolorum qui cum eo erant, fuisset sententia roboratus. Statimque sequitur: Separatim autem his, qui videbantur", "candidate_score": 0.627386, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_83", "bdc_text": "vidi gravidam , et mox quoque parituram aut iamiam peperisse arbitror Philipp II .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2537", "psc_text": "oculum pro oculo: nunc verberanti maxillam, praebemus et alteram. Illo tempore bellatoribus dicebatur: Accingere gladio tuo super femur tuum, Potentissime (Psal. 44. 4) ; modo audit Petrus: Conde gladium tuum in vaginam. Qui enim gladio percutit, gladio morietur (Matth. 26. 52) . Haec dicimus, non separantes Legem, et Evangelium, ut Marcion calumniatur; sed unum atque eumdem suscipientes Deum, qui pro varietate temporum atque causarum principium, et finis; serit, ut metat; plantat, ut habeat quod succidat; jacit fundamentum, ut aedificationi, consummato saeculo, culmen imponat. Alioqui si ad sacramenta veniamus, et futurorum typos, non nostro arbitrio, sed Apostolo disserente consideremus; Agar, et Sara, vel mons Sina, et Sion, duo Testamenta significant. Lia lippientibus oculis, et Rachel, quam Jacob amabat plurimum (Genes. 29), Synagogam Ecclesiamque testantur. Unde et Anna prius sterilis, Fennenae ubertate foecundior est (1. Reg. 1). Licet et monogamia nos in Isaac, et Rebecca praecesserit: cujus solius partus Domini revelatio est.", "candidate_score": 0.625894, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1996", "psc_text": "talem crederes, qui litterarum mearum exemplaribus etiam cum stylum meum nosses, temere credere noluisti. Si enim non immerito vidisti, me juste expostulaturum fuisse, si temere crederes esse litteras meas, quae non essent meae: quanto justius expostularem, meipsum temere putatum talem, qualem me expertus non esset, qui putavisset? Nequaquam ergo ita prolabereris, ut te non rescribente, quo laederer, me tamen existimares nimis insipientem, etiam tali tuo rescripto laedi potuisse. 3. « Restat igitur, ut laedere me rescribendo disponeres, si certo documento meas esse illas litteras nosses. Atque ita, quia non credo quod injuste me laedendum putares, superest ut agnoscam peccatum meum, quod prior te illis litteris laeserim, quas meas esse negare non possum. Cur itaque conor contra fluminis tractum, ac non potius veniam peto? Obsecro ergo te per mansuetudinem Christi, ut si te laesi, dimittas mihi, nec me 731 vicissim laedendo, malum pro malo reddas. Laedes autem me, si mihi tacueris", "candidate_score": 0.625504, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_91_93", "bdc_text": "vgl . Genealogisches Handbuch des Adels , Bd. 97 ( Adelslexikon , Bd. VII ) , Limburg an der Lahn 1989 , S. 247 . potando suffocatum et studiosum Unbekannt . ( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1182", "psc_text": "mero aestuans, cito despumat in libidines. In vino luxuria, in luxuria voluptas, in voluptate impudicitia est. Qui luxuriatur, vivens mortuus est: ergo qui inebriatur, et mortuus et sepultus est. Noc ad unius horae ebrietatem nudat femora sua (Gen. 9. 21), quae per sexcentos annos sobrietate contexerat. Lot per temulentiam, nesciens libidini miscet incestum: et quem Sodoma non vicerat, vina vicerunt. Percussorem autem Episcopum ille condemnat, qui dorsum suum posuit ad flagella: et maledictus non remaledixit (Isai. 50; Marc. 15). Sed modestum (1. Tim. 3) . Duobus malis unum opposuit bonum; ut temulentia et ira, modestia refrenentur. Non litigiosum, non avarum. Nihil enim impudentius arrogantia rusticorum, qui garrulitatem auctoritatem putant; et parati semper ad lites, in subjectum sibi gregem tumidis sermonibus tonant. Avaritiam in Sacerdote vitandam, et Samuel docet: nihil coram populo eripuisse se cuiquam probans (1. Reg. 12): et Apostolorum paupertas, qui refrigeria sumptuum a fratribus accipiebant, et praeter victum", "candidate_score": 0.62545, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_51_53", "bdc_text": "Alii aiunt eum lantgravii hospitium pretereuntem clamorem magnum edidisse . Hoc , quicquid est , verum ne sit , parvi refert . Illud certe scio , lantgravium habere aliquot incendiarios latrones , qui sese a ministris ducis Heinrychi conductos esse ad hanc cladem Germaniae inferendam Vgl. PC III 102. 105-107 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2665", "psc_text": "Et si holocausta et victimas obtulerint, non suscipiam eas. In gladio enim et fame, et pestilentia ego consumam eos (Jerem. 14. 11. 12) . Dicas, quid haec ad laudem Marcellae? Damnationis haereticorum haec fuit principium: dum adducit testes, qui prius ab eis eruditi, et postea ab haeretico fuerant errore correpti: dum ostendit multitudinem deceptorum, dum impia περὶ ἀρχῶν ingerit volumina, quae emendata manu scorpii (2) monstrabantur: dum acciti frequentibus litteris haeretici, ut se defenderent, venire non sunt ausi: tantaque vis conscientiae fuit, ut magis absentes damnari, quam praesentes coargui maluerint. Hujus tam gloriosae victoriae origo Marcella est: tuque caput horum et causa bonorum, scis me vera narrare: quae nosti, vix de multis pauca me dicere, ne legenti fastidium faciat odiosa replicatio; et videar apud malevolos sub occasione laudis alterius, stomachum meum digerere. Pergam ad reliqua. 11. De Occidentis partibus ad Orientem turbo transgressus, minitabatur plurimis magna naufragia. Tunc impletum est:", "candidate_score": 0.625345, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_91", "bdc_text": "vgl . Genealogisches Handbuch des Adels , Bd. 97 ( Adelslexikon , Bd. VII ) , Limburg an der Lahn 1989 , S. 247 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_440", "psc_text": "et Symmachus, hebdomas sive septimus ulciscetur, majorum nostrorum ista sententia est, quod putant in septima generatione a Lamech interfectum Cain. Adam quippe genuit Cain, Cain genuit Enoch, Enoch genuit Irad, Irad genuit Maviael, Maviael genuit Mathusala, Mathusala genuit Lamech, qui septimus ab Adam, non sponte (ut in quodam hebraeo volumine scribitur) interfecit Cain: ut ipse postea confitetur, « quia virum occidi in vulnere meo, et juvenem in livore meo: quoniam septies vindicabitur de Cain: de Lamech autem septuagies septies » (Gen. 4. 23. 24). Hoc quidem de Cain, quod in septima generatione a Lamech interfectus sit, et juxta aliam editionem, poenam sui sceleris dederit: quod tot generationibus gemens et tremens viveret super terram, nihil obscuri arbitror remansisse. 5. Vindictae 77. in Lamech exsolvendae. --Nunc illud quod non interrogaveras, dum aliud agimus, irrepsit. Quae sint septuaginta septem vindictae, quae in Lamech exsolvendae sint. Aiunt, ab Adam usque ad Christum generationes septuaginta", "candidate_score": 0.62516, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_68_70", "bdc_text": "Festgenommene Brandstifter bezichtigten Heinrich von Braunschweig der Anstiftung. - Lit. : Friedrich Hortleder , Der Römischen Keyser- und Königlichen Maiesteten [ . . . ] Handlungen und Außschreiben [ . . .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2664", "psc_text": "fraudulenter, attamen pro se prudenter fecerit (Luc. 16. 10). Cernentes haeretici de parva scintilla maxima incendia concitari; et suppositam dudum flammam jam ad 958 culmina pervenisse; nec posse latere, quod multos deceperat, petunt, et impetrant ecclesiasticas epistolas: ut communicantes Ecclesiae discessisse viderentur. Non multum tempus in medio, succedit in pontificatum vir insignis Anastasius, quem diu Roma habere non meruit, ne orbis caput sub tali episcopo truncaretur. Imo idcirco raptus atque translatus est, ne semel latam sententiam, precibus suis flectere conaretur: dicente Domino ad Jeremiam: Ne oraveris pro populo isto, neque depreceris in bonum. Quia si jejunaverint, non exaudiam preces eorum. Et si holocausta et victimas obtulerint, non suscipiam eas. In gladio enim et fame, et pestilentia ego consumam eos (Jerem. 14. 11. 12) . Dicas, quid haec ad laudem Marcellae? Damnationis haereticorum haec fuit principium: dum adducit testes, qui prius ab eis eruditi, et postea ab haeretico fuerant errore correpti:", "candidate_score": 0.62454, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_16_18", "bdc_text": "Fürstenaufstand 1552 den Kaiser an . Im Rahmen der Vollstreckung des Passauer Vertrags wurde Moritz 1553 im Kampf gegen den aufständischen Mar kgrafen Albrecht von Brandenburg tödlich verwundet . - Lit. :", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1527", "psc_text": "praeberet [Ms. praebet ] ostentui: clausa, quod legimus, aure pertransiens, Christus resurgens a mortuis, ultra non moritur: mors ei nequaquam dominabitur. Quod enim mortuus est peccato, mortuus est semel, quod autem vivit, vivit in Domino (Rom. 6. 9. 10) . Hoc enim quod dicitur semel non secundum recipit, nec tertium: unde Apostolus sciens eum semel crucifigi, tota ad Hebraeos affirmat audacia: Hoc enim fecit semel se ipsum offerens (Heb. 7. 27) . 5. Ob haec et alia plurima, de quibus scribere epistolaris sermo non patitur, condemnati sunt, et ejecti de Ecclesia; sed fatuitati juncta superbia, Episcoporum 552 judiciis contradicunt, cohaereticum suum nitentes seditione defendere, et per alienas provincias suberrantes, damnati damnatum habent ducem, et hujus operis eriguntur. Obsecro itaque vos, fratres carissimi, ut si istuc [Ms. illuc ] veniunt, praeceptis Evangelicis eos ad lacrymas provocetis. Voti nostri esse, et illos, et alios errores corrigere poenitentia, et digne suo nomine conversantes,", "candidate_score": 0.624141, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_59_61", "bdc_text": "Als sich dieser Petrus Wertheim als Zwinglianer erwies , wandte sich Dietrich III . an Luther um Rat. Dietrich IV . stand auch weiterhin im Kontakt mit Philipp. Ein \"Freiherr von Pless\" wohnte dem Regensburger Reichstag als hessischer Gesandter bei , vgl . PC III 178 . - Lit. :", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1826", "psc_text": ". Pro quo in Graeco invenisse vos dicitis: Misericordiae suae Jacob; sed hic, Jacob, nomen superfluum est. 62. Centesimo: Oculi mei ad fideles terrae, ut sedeant mecum (Psal. 100. 6) . Pro quo in Graeco invenisse vos dicitis, τοῦ συγκαθῆσθαι αὺτοὺς μετ' εμοῦ. Quis non talem fugiat interpretationem, ut verbum ad verbum exprimens, dicat: Ut consederent ipsi mecum? 63. Centesimo primo: Vigilavi et factus sum sicut passer solitarius in tecto (Ps. 101. 8) . Et dicitis vos in Graeco invenisse έπὶ δώματι; quod antiqui codices Latinorum interpretati sunt, in aedificio. Δῶμα in orientalibus provinciis idipsum dicitur, quod 667 apud nos tectum; in Palaestina enim, et Aegypto, ubi vel scripti sunt divini Libri, vel interpretati, non habent in tectis culmina, sed Δώματα, quae Romae vel solaria, vel Meniana vocant; id est, plana tecta, quae transversis trabibus sustentatur. Denique et Petrus in Actibus Apostolorum (Cap. 10. 9), quando ascendit in doma, in", "candidate_score": 0.624025, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_53", "psc_text": "dum hostem suum secum verabido desuper ore dilaniant; et tamdiu meminere praedandi, 23 quamdiu venter vacuus siccum fame guttur exasperat. Ubi vero sanguine pasta feritas viscera distenta compleverit, cum saturitate succedit oblivio: tamdiu nescitura quid capiat, donec memoriam revocaverit esuries. Tu necdum satiatus e nobis, cur finem jungis exordio? cur amittis antequam teneas? Nisi forte negligentiae semper excusatione socia, asseras te non habuisse quod scriberes: cum hoc ipsum debueris scribere, te non habuisse quod scriberes. EPISTOLA X. AD PAULUM SENEM CONCORDIAE. Paulum Concordiensem centesimum agentem annum, et tamen integro virentique corpore, laudat, petitque ab eo libros aliquot, mittens ei interea vitam Pauli Eremitae, quam nuper adornaverat. 1. Humanae vitae brevitas, damnatio delictorum est. Et in ipso saepe lucis exordio, mors secuta nascentem, labentia quotidie in vitium saecula profitetur. Nam cum primum Paradisi colonum, viperinis nexibus praepeditum, coluber deduxisset ad terras, aeternitas mortalitate mutata, et in nongentos et eo amplius annos,", "candidate_score": 0.623249, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_122_124", "bdc_text": "Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 . id [ibus ] april[is ] . Tuus Iohannes Wolffius .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1381", "psc_text": "Quadragesima prima Mansio vertitur in montes transeuntium, et est contra faciem montis Nabo, ubi moritur et sepelitur Moyses, terra repromissionis ante conspecta (Deuter. 34). Nabo interpretatur, conclusio, in qua finitur Lex, et non invenitur ejus memoria. Porro gratia Evangelii absque ullo fine tenditur. In omnem terram exivit sonus ejus: et in fines 495 orbis terrae verba ipsius (Psal. 18). Simulque considera, quod habitatio transeuntium in montibus sita sit, et adhuc profectu indigeat. Post montes enim plurimos ad campestria Moab et Jordanis fluenta descendimus, qui Interpretatur, descensio. NIHIL ENIM, ut crebro diximus, tam periculosum est, quam gloriae cupiditas et jactantia, et animus conscientia virtutum tumens. XLII. MANSIO. Et profecti de montibus Abarim, castra metati sunt in campestribus Moab super Jordanem juxta Jericho, ibique fixerunt tentoria. Ab domo solitudinis usque Abel Sitim, in planitie Moab (Num. 33. 48. et 49) . In quadragesima secunda, quae et extrema Mansio est, cursim quae sint", "candidate_score": 0.622395, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_43", "bdc_text": "Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil.", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1425", "psc_text": "etiam de Tomis in Apostolum scriptis transtulisset in Latinum, in quibus cum aliquanta offendicula inveniantur in Graeco, ita elimavit omnia, interpretando, atque purgavit, ut nihil in illis quod a fide nostra discrepet, Latinus lector inveniat. Hunc ergo etiam nos, licet non eloquentiae viribus, disciplinae tamen regulis in quantum possumus sequimur, observantes scilicet, ne [al. ut ] ea quae in libris Origenis a seipso discrepantia inveniuntur atque contraria, proferamus. Cujus diversitatis causam plenius tibi in Apologetico, quem Pamphilianus pro libris ipsius Origenis 510 scripsit, edidimus, brevissimo libello superaddito, in quo evidentibus, ut arbitror, probamentis corruptos esse in quam plurimis ab Haereticis et malevolis libros ejus ostendimus: et istos praecipue, quos nunc exigis ut interpreter, id est, περί Ἀρχῶν, quod de principiis, vel de principatibus [al. potestatibus ], dici potest, qui sunt revera alias et obscurissimi et difficillimi. De rebus enim ibi talibus disputat, in quibus Philosophi omni sua aetate consumpta, nihil", "candidate_score": 0.622112, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_86_88", "bdc_text": "vgl. Schwennicke , aaO , NF I/2 , Tafel 98. . Habes hactenus , Bullingere pater , ea , quę avaritiam , scortationem , adulterium , rapinas et incendia attinet ; accipe nunc ea , quae ad ebrietatem spectant :", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_823", "psc_text": "adulteram esse mulierem, si alteri nupserit. Nolo mihi proferas raptoris 298 violentiam, matris persuasionem, patris auctoritatem, propinquorum catervam, servorum insidias atque contemptum, damna rei familiaris. Quamdiu vivit vir, ficet adulter sit, licet sodomita, licet flagitiis omnibus coopertus, et ab uxore propter haec scelera derelictus, maritus ejus reputatur, cui alterum virum accipere non licet. Nec Apostolus haec propria auctoritate decernit, sed Christo in se loquente, Christi verba secutus est, qui ait in Evangelio: « Qui dimittit uxorem suam, excepta causa fornicationis, facit eam moechari: et qui dimissam acceperit, adulter est. » (Matth. 5. 32). Animadverte quid dicat: « Qui dimissam acceperit, adulter est: » sive ipsa dimiserit virum, sive a viro dimissa sit, adulter est qui eam acceperit. Unde et Apostoli gravem conjugii sarcinam intelligentes: « Si ita est, inquiunt, non expedit homini uxorem accipere. » Ad quos Dominus: « Qui potest, inquit, capere, capiat » (Matth. 19. 10. et 12).", "candidate_score": 0.622024, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_91", "bdc_text": "vgl . Genealogisches Handbuch des Adels , Bd. 97 ( Adelslexikon , Bd. VII ) , Limburg an der Lahn 1989 , S. 247 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_441", "psc_text": "poenam sui sceleris dederit: quod tot generationibus gemens et tremens viveret super terram, nihil obscuri arbitror remansisse. 5. Vindictae 77. in Lamech exsolvendae. --Nunc illud quod non interrogaveras, dum aliud agimus, irrepsit. Quae sint septuaginta septem vindictae, quae in Lamech exsolvendae sint. Aiunt, ab Adam usque ad Christum generationes septuaginta septem. Lege Lucam Evangelistam, et invenies ita esse, ut dicimus. Sicut ergo septima generatione Cain peccatum est dissolutum, non enim vindicabit Deus bis in idipsum, et qui semel recepit mala in vita sua, non eosdem cruciatus patietur in morte, quos est passus in vita: ita et Lamech peccatum, id est, totius mundi atque sanguinis, qui effusus est, Christi solveretur adventu: qui tulit mundi peccata, qui lavit amictum suum sanguine uvae, et torcular calcavit solus: qui de Edom ad coelum rubicundus ascendens (Isai. 63. 1. 3), clamantibus angelis miraculum praebuit: « Elevate portas, principes, vestras, et introibit rex gloriae » (Psal.", "candidate_score": 0.620868, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_43", "bdc_text": "Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil.", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1487", "psc_text": "Aliud est, si qua ab haereticis addita sunt, aliud si quis quasi bene dicta defendat. Solus inventus est Origenes, cujus scripta in toto orbe falsarentur, et, quasi ad Mithridatis litteras, omnis veritas uno die de voluminibus illius raderetur. Si unus violatus est liber, num universa ejus opera, quae diversis et locis et temporibus edidit, simul corrumpi potuerunt? Ipse Origenes in epistola, quam scribit ad Fabianum Romanae urbis Episcopum, poenitentiam 532 agit, cur talia scripserit, et causas temeritatis in Ambrosium refert, quod secreto edita, in publicum protulerit: et quid adhuc ἐυρεσιλογοῦσιν, aliena esse, quae displicent? 11. An Pamphilus Origenis laudator. --Porro, quod Pamphilum proferunt laudatorem ejus, gratias illis ago meo nomine, quod dignum me putaverunt, quem cum martyre calumniarentur. Si enim ab inimicis Origenis libros ejus dicitis esse violatos, ut infamarentur: quare mihi non liceat dicere, ab amicis ejus et sectatoribus compositum esse sub nomine Pamphili volumen, quod illum testimonio martyris", "candidate_score": 0.620548, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_80_82", "bdc_text": "März 1541 ihr erstes Kind von Philipp von Hessen zur Welt , den späteren Grafen Philipp von Dietz ; vgl . Roc kwell 46 , Anm. 7 , S. 55 , Anm. 3. . Alteram Landgr äfin Christine von Hessen .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1217", "psc_text": "Roboam cum quadragesimum et primum annum ageret aetatis, patri successit in regnum, perspicuum est undecim annorum fuisse Salomonem, sive decem, quia decem menses a conceptu usque ad partum sibi mater vindicat. Rursum Achaz filius Joathan cum viginti esset annorum, rex constitutus est super duas tribus, idest, Judam et Benjamin (4. Reg. 16), regnavitque annis sedecim (2. Par. 28): quo mortuo, Ezechias cum vicesimum et quintum annum ageret aetatis, patri successit in regnum (4. Reg. 18). Ex quo intelligitur, Achaz quoque undecimo sive decimo anno, Ezechiam filium procreasse. 2. Et si quidem in historiis aliter haberent Septuaginta interpretes, aliter Hebraica Veritas, confugere poteramus ad solita praesidia: et arcem linguae tenere vernaculae: nunc vero et ipsum authenticum, et caeteri interpretes pari auctoritate consentiant, non in Scriptura, sed in sensu est difficultas. Quis enim crederet mortalium, ut undecim annorum puer generaret filium? Multa et alia dicuntur in Scripturis, quae videntur 437 incredibilia, et", "candidate_score": 0.620207, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_43", "bdc_text": "Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil.", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_396", "psc_text": "si spatium dictandi fuisset, de Theraphim quoque breviter disserturum: nec quisquam interim interpellator advenit: Scito Theraphim ab Aquila μορφώματα interpretari, quas nos figuras sive figurationes possumus dicere. Nam in eo loco, quando Saul misit nuntios, ut acciperent David: et responderunt, vexari illum graviter, misit rursum dicens: « Afferte illum in lecto ad me, ut occidam illum: et venerunt nuntii, et ecce cenotaphia 145 in lecto » (I. Reg. 19. 15): pro cenotaphiis, in Hebraeo Theraphim, id est, μορφώματα posita sunt: et non jecur caprarum ut nostri codices habent, sed pulvillus de caprarum pelle consutus, qui intonsis pilis, caput involuti in lectulo hominis mentiretur. Ut autem utriusque sermonis veritatem pariter explicem, in Osee comminatur Deus, se a populo fornicante omnem gratiam ablaturum, dicens, quod « diebus multis sedebunt filii Israel sine Rege, et principe, sine sacrificio, sine altari, et sine sacerdotio, et manifestationibus » (Osec 3. 4). Pro sacerdotio et manifestationibus,", "candidate_score": 0.618443, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_93_95", "bdc_text": "( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus . versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1182", "psc_text": "mero aestuans, cito despumat in libidines. In vino luxuria, in luxuria voluptas, in voluptate impudicitia est. Qui luxuriatur, vivens mortuus est: ergo qui inebriatur, et mortuus et sepultus est. Noc ad unius horae ebrietatem nudat femora sua (Gen. 9. 21), quae per sexcentos annos sobrietate contexerat. Lot per temulentiam, nesciens libidini miscet incestum: et quem Sodoma non vicerat, vina vicerunt. Percussorem autem Episcopum ille condemnat, qui dorsum suum posuit ad flagella: et maledictus non remaledixit (Isai. 50; Marc. 15). Sed modestum (1. Tim. 3) . Duobus malis unum opposuit bonum; ut temulentia et ira, modestia refrenentur. Non litigiosum, non avarum. Nihil enim impudentius arrogantia rusticorum, qui garrulitatem auctoritatem putant; et parati semper ad lites, in subjectum sibi gregem tumidis sermonibus tonant. Avaritiam in Sacerdote vitandam, et Samuel docet: nihil coram populo eripuisse se cuiquam probans (1. Reg. 12): et Apostolorum paupertas, qui refrigeria sumptuum a fratribus accipiebant, et praeter victum", "candidate_score": 0.617864, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1492", "psc_text": "quod in libris περὶ Ἀρχῶν a se nuper Latine versis enucleetur, omittit. Tum quo animo Origenem legerit, docet. 1. Voce me provocas ad scribendum, terres eloquentia; et in epistolari stylo prope Tullium repraesentas. Quod quereris, me parvas et incomptas litterulas mittere, non venit de incuria, sed timore tui, ne verbosius ad te loquens, plura reprehendenda transmittam: et ut sanctae menti tuae simpliciter fatear, uno ad Occidentem navigandi tempore, tantae a me simul epistolae flagitantur, ut si cuncta ad singulos velim rescribere, occurrere nequeam. Unde accidit, ut omisca compositione verborum et scribentium sollicitudine, dictem quidquid 534 in buccam venerit; et amicum te tantum meorum dictorum, non judicem considerem. 2. Duas quaestiunculas tuae litterae praeferebant. Unam, Quare sit a Deo induratum cor Pharaonis (Exod. 4. 7. 10. 14); et Apostolus dixerit: Non volentis, neque currentis; sed miserentis est Dei (Rom. 9. 16) , et caetera, quae liberum videntur tollere arbitrium. Alteram, Quomodo", "candidate_score": 0.615385, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_85_87", "bdc_text": "April 1541 geboren ; vgl. Schwennicke , aaO , NF I/2 , Tafel 98. . Habes hactenus , Bullingere pater , ea , quę avaritiam , scortationem , adulterium , rapinas et incendia attinet ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_823", "psc_text": "adulteram esse mulierem, si alteri nupserit. Nolo mihi proferas raptoris 298 violentiam, matris persuasionem, patris auctoritatem, propinquorum catervam, servorum insidias atque contemptum, damna rei familiaris. Quamdiu vivit vir, ficet adulter sit, licet sodomita, licet flagitiis omnibus coopertus, et ab uxore propter haec scelera derelictus, maritus ejus reputatur, cui alterum virum accipere non licet. Nec Apostolus haec propria auctoritate decernit, sed Christo in se loquente, Christi verba secutus est, qui ait in Evangelio: « Qui dimittit uxorem suam, excepta causa fornicationis, facit eam moechari: et qui dimissam acceperit, adulter est. » (Matth. 5. 32). Animadverte quid dicat: « Qui dimissam acceperit, adulter est: » sive ipsa dimiserit virum, sive a viro dimissa sit, adulter est qui eam acceperit. Unde et Apostoli gravem conjugii sarcinam intelligentes: « Si ita est, inquiunt, non expedit homini uxorem accipere. » Ad quos Dominus: « Qui potest, inquit, capere, capiat » (Matth. 19. 10. et 12).", "candidate_score": 0.615308, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_61_63", "bdc_text": "stand auch weiterhin im Kontakt mit Philipp. Ein \"Freiherr von Pless\" wohnte dem Regensburger Reichstag als hessischer Gesandter bei , vgl . PC III 178 . - Lit. : Karl- Heinz Bernotat , Die Geschichte des Fieckens Bovenden , Erster Teil : Von den Anfangen bis zum Aussterben der Edelherren von Plesse im Jahre 1571 , Plesse-Archiv 15 , 1980 , bes. S. 89-97 ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1739", "psc_text": "mittere volui, credens eas non pervenisse. Quae et si pervenerunt, ac fortasse tuae potius ad me minime pervenire potuerunt, ea ipsa scripta, quae jam misisti, iterum mitte, si forte reservata sunt. Sin minus, rursus dicta quod legam, dum tamen his respondere ne [al. non] graveris, quod jam diu est ut expecto. Primas etiam, quas ad te adhuc Presbyter litteras praeparaveram mittendas, per quemdam fratrem nostrum Profuturum, qui postea nobis collega factus, jam ex hac vita migravit, nec eas tunc ipse perferre potuit, quia continuo dum proficisci disponit, Episcopatus sarcina detentus, ac deinde in brevi defunctus est, etiam nunc mittere volui, ut scias in tua colloquia quam olim inardescam, et quam vim patiar quod a me tam longe absunt sensus corporis tui: per quos adire possit ad animum tuum animus meus, mi frater dulcissime, et in Domini membris honorande. 636 3. In hac autem epistola hoc addo, quod postea didicimus, ex", "candidate_score": 0.615257, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2640", "psc_text": "Dominis vere sanctis atque omni officiorum caritate venerandis filiis MARCELLINO et ANAPSYCHIAE, HIERONYMUS in Christo salutem. 1. Tandem ex Africa vestrae litteras unanimitatis accepi; et non me poenitet impudentiae, qua tacentibus vobis epistolas meas frequenter ingessi, ut rescriptum mererer, et vos esse sospites, non aliis nuntiantibus, sed vestro potissimum sermone cognoscerem. Super animae statu memini vestrae quaestiunculae, imo maxime ecclesiasticae quaestionis: Utrum lapsa de coelo sit, ut Pythagoras philosophus, omnesque Platonici, et Origenes putant: An a propria Dei substantia, ut Stoici, Manichaeus, et Hispana Priscilliani haeresis suspicantur: An in thesauro habeantur Dei, olim 949 conditae, ut quidam Ecclesiastici stulta persuasione confidunt: An quotidie a Deo fiant, et mittantur in corpora, secundum illud, quod in Evangelio scriptum est, Pater meus usque modo operatur, et ego operor (Joan. 5. 17) : An certe ex traduce, ut Tertullianus, Apollinaris, et maxima pars Occidentalium autumant; ut, quomodo corpus ex corpore, sic anima nascatur ex", "candidate_score": 0.615124, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_43", "bdc_text": "Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil.", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_153", "psc_text": "pertinet tempus, quo ipse est dignatus descendere ad terras, et signa Judaeis non intelligentibus perpetravit. Et quoniam usque ad finem Capituli explanatio multiplex sequitur; et excipientis jam explicuimus [Mss. implevimus ] ceras, hucusque dictasse sufficiat: quia et oratio, quae non propriae manus stilo expolitur, cum per se inculta est, tum multo molestior fit; si taedium sui prolixitate congeminet; ut oculorum dolore cruciati, auribus tantum studeamus et lingua. 17. Septuaginta: Et missum est ad me unum de Seraphim; Aquila, et Theodotion, Et volavit ad me unum de Seraphim; Symmachus, Et volavit ad me unus de Seraphim. Quotidie ad nos mittitur Seraphim, quotidie ingemiscentium atque dicentium: O miser ego, quoniam compunctus sum, ora purgantur, et cum a peccatis fuerint liberati, praeparant se ministerio Dei. Quod autem caeteri Interpretes, pro missum esse, volasse dixerint, intellige velocem divini sermonis adventum super eos, qui digni societate illius judicantur. In genere quoque diversitas est. Septuaginta, Aquila,", "candidate_score": 0.615029, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_23_25", "bdc_text": "Inde cum lantgravius in WalckenstorffGemeint ist wohl Wolkersdorf bei Frankenberg/Eder . Kreis Waldeck-Frankenberg , wo die hessischen Landgrafen seit 1477 ein Jagdschloss besaßen ; vgl. Kuhaupt , Kirchenpolitik 266 , Anm. 25 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_83", "psc_text": "in suis urbibus commorantur? Absit ut de his quidquam sinistrum loquar, quia Apostolico gradui succedentes, CHRISTI CORPUS sacro ore conficiunt; per quos et nos Christiani sumus. Qui claves regni coelorum habentes, quodammodo ante judicii diem judicant: qui sponsam Domini sobria castitate conservant. Sed alia, ut ante perstrinxi, Monachorum est causa, alia Clericorum. Clerici pascunt oves: ego pascor. Illi de altario vivunt: mihi quasi infructuosae arbori, securis ponitur ad radicem, si munus ad altare non defero. Nec possum obtendere paupertatem, cum in Evangelio anum viduam, duo, quae sola sibi supererant, aera mittentem in gazophylacium, laudaverit Dominus (Luc. 21. 24). Mihi ante presbyterum sedere non licet: illi, si peccavero, licet tradere me Satanae in interitum carnis, ut spiritus salvus sit (1. Cor. 5. 5). Et in veteri quidem Lege, quicumque Sacerdotibus non obtemperasset, aut extra castra positus, lapidabatur a populo; aut gladio cervice subjecta, contemptum expiabat cruore (Deut. 17. 12). Nunc vero", "candidate_score": 0.614366, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_93_95", "bdc_text": "( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus . versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_257", "psc_text": "blandiremur, modicum praecepit esse sumendum, medici potius consilio, quam Apostoli: licet et Apostolus sit medicus spiritualis: et ne Timotheus imbecillitate superatus, Evangelii praedicandi non posset implere discursus: alioquin se dixisse meminerat: « Vinum in quo est luxuria » (Ephes. 5. 18) Et, « bonum est homini vinum non bibere, et carnem non manducare » (Rom. 14. 21). Noe vinum bibit, et inebriatus est (Gen. 9. 21). Post Diluvium, rudi adhuc saeculo, et tunc primum plantata vinea inebriare vinum forsitan nesciebat. Et ut intelligas Scripturae in omnibus sacramentum, Margarita quippe est sermo Dei, et ex omni parte forari potest, post ebrietatem nudatio femorum subsecuta est, libido juncta luxuriae. Prius enim venter extenditur, et sic caetera membra concitantur. « Manducavit enim populus, et bibit, et surrexerunt ludere » (Exod. 32. 6). Lot amicus Dei in monte salvatus (Genes. 19), et de tot millibus populi solus justus inventus, inebriatur a filiabus suis; et", "candidate_score": 0.613438, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_43", "psc_text": "et Pergamenarum nomen ad hunc usque diem, tradente sibi invicem posteritate, servatum est. Quid igitur? arbitrer bajulum festinasse? Quamvis longae Epistolae una nox sufficit. An vos aliqua occupatione detentos? Nulla necessitas major est caritate. Restant duo: ut aut vos piguerit, aut ego non meruerim. E quibus magis volo vos incusare [al. incessere ] tarditatis, quam me condemnare non meritum. Facilius enim negligentia emendari potest, quam amor nasci. 3. Bonosi laudes. --Bonosus, ut scribitis, quasi filius 19 ἰχθύος, id est, piscis, aquosa petit. Nos pristina contagione sordentes, quasi reguli et scorpiones arentia quaeque sectamur. Ille jam calcat super colubri caput: nos serpenti, terram ex divina sententia comedenti, adhuc cibus sumus. Ille jam potest summum Graduum Psalmum scandere: nobis adhuc in primo ascensu flentibus [al. fluentibus ], nescio an dicere aliquando contingat: Levavi oculos meos in montes, unde veniet auxilium mihi (Ps. 120. 1) . Ille inter minaces saeculi fluctus in tuto", "candidate_score": 0.613233, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_87", "bdc_text": "Habes hactenus , Bullingere pater , ea , quę avaritiam , scortationem , adulterium , rapinas et incendia attinet ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_823", "psc_text": "adulteram esse mulierem, si alteri nupserit. Nolo mihi proferas raptoris 298 violentiam, matris persuasionem, patris auctoritatem, propinquorum catervam, servorum insidias atque contemptum, damna rei familiaris. Quamdiu vivit vir, ficet adulter sit, licet sodomita, licet flagitiis omnibus coopertus, et ab uxore propter haec scelera derelictus, maritus ejus reputatur, cui alterum virum accipere non licet. Nec Apostolus haec propria auctoritate decernit, sed Christo in se loquente, Christi verba secutus est, qui ait in Evangelio: « Qui dimittit uxorem suam, excepta causa fornicationis, facit eam moechari: et qui dimissam acceperit, adulter est. » (Matth. 5. 32). Animadverte quid dicat: « Qui dimissam acceperit, adulter est: » sive ipsa dimiserit virum, sive a viro dimissa sit, adulter est qui eam acceperit. Unde et Apostoli gravem conjugii sarcinam intelligentes: « Si ita est, inquiunt, non expedit homini uxorem accipere. » Ad quos Dominus: « Qui potest, inquit, capere, capiat » (Matth. 19. 10. et 12).", "candidate_score": 0.612833, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2016", "psc_text": "HIERONYMUS in Christo salutem. 1. Tres simul epistolas, imo libellos breves per Diaconum Cyprianum, 737 tuae dignationis accepi, diversas, ut tu nominas, quaestiones, ut ego sentio, reprehensiones opusculorum meorum continentes. Ad quas, si respondere voluero, libri magnitudine opus erit. Tamen conabor quantum facere possum, modum non egredi longioris epistolae, et festinanti fratri moram non facere: qui ante triduum quam profecturus erat, a me epistolas flagitavit; ut pene in procinctu haec qualiacumque sunt, effutire compellerer, et tumultuario respondere sermone, non maturitate scribentis, sed dictantis temeritate: quae plerumque non in doctrinam, sed in casum vertitur: ut fortissimos quoque [al. quosque ] milites subita bella conturbant, et ante coguntur fugere quam possint arma corripere. 2. Caeterum nostra armatura Christus est, et Apostoli Pauli institutio, qui scribit ad Ephesios: « Assumite arma Dei, ut possitis resistere in die malo » (Ephes. 6. 13). Et rursum: « State succincti lumbos vestros in veritate, et induti", "candidate_score": 0.612672, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_4_6", "bdc_text": "Primum : Hessorum princepsLandgraf Philipp von Hessen . hac fere tota hyeme Marpurgi fuit et filiam suamLandgr äfin Agnes von Hessen .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_450", "psc_text": "Aegypti, tribus tibi Judae et ordo numeretur. Juda genuit Phares, Phares genuit Esrom, Esrom genuit Aram, Aram genuit Aminadab, Aminadab genuit Naason, Naason genuit Salmon. Phares cum patre suo Juda ingressus est Aegyptum, Naason princeps tribus Juda in deserto describitur: cujus filius Salmon terram repromissionis intravit. Computa a Phares usque ad Naason, invenies generationes quinque: tametsi nonnulli (ut in tribu Levi ostendimus) in Esrom initium faciant, et ad Salmon usque perveniant. 12. Puto problema dissolutum: quod si displicet, ad compendium veniam, et dicam in hebraeo non esse diversum. 167 Aquila namque qui non contentiosius, ut quidam putant, sed studiosius verbum interpretatur ad verbum, in eo loco ubi Septuaginta posuerunt: « Quinta autem generatione ascenderunt filii Israel de terra Aegypti » (Exod. 13. 18), ita transulit: Καὶ ἐνοπλισάμενοι ἀνέβησαν οἱ υἱοὶ Ἰσραήλ ἀπὸ τῆς γῆς Αἰγύπτου, id est, « Et armati ascenderunt filii Israel de terra Aegypti. » Licet pro eo", "candidate_score": 0.610516, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_85_87", "bdc_text": "April 1541 geboren ; vgl. Schwennicke , aaO , NF I/2 , Tafel 98. . Habes hactenus , Bullingere pater , ea , quę avaritiam , scortationem , adulterium , rapinas et incendia attinet ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_824", "psc_text": "adulter est: » sive ipsa dimiserit virum, sive a viro dimissa sit, adulter est qui eam acceperit. Unde et Apostoli gravem conjugii sarcinam intelligentes: « Si ita est, inquiunt, non expedit homini uxorem accipere. » Ad quos Dominus: « Qui potest, inquit, capere, capiat » (Matth. 19. 10. et 12). Statimque sub exemplo trium eunuchorum, virginitatis infert beatitudinem, quae nulla carnis lege tenetur. 4. Neque satis animadvertere potui, quid sit quod dicere voluit, alio viro per vim accepto. Quid est, per vim accepto? Congregata videlicet multitudine, nolentem rapuit: et quare postea raptorem rapta non dimisit? Legat libros Moysi, et inveniet desponsatam viro, si in civitate fuerit oppressa, et non clamaverit, puniri quasi adulteram (Deut. 22). Si autem in agro oppressa sit, innoxiam esse a scelere; et violentum legibus subjacere. Ergo et ista soror, quae, ut dicit, vim passa est, ut alteri jungeretur, si vult corpus Christi accipere, et non adultera", "candidate_score": 0.609825, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1126", "psc_text": "« Habeo gratiam, quod pro subscripta salutatione, plenam mihi Epistolam reddidisti, sed breviorem multo quam ex te vellem suscipere, tali viro, a quo, tempora quantalibet occupet, nullus sermo prolixus est. Quanquam itaque nos negotiorum alienorum, eorumque saecularium, curis circumstemur ingentibus: tamen Epistolae tuae brevitati facile non ignoscerem, nisi cogitarem quam paucioribus verbis meis redderetur. Quare aggredere, quaeso, istam nobiscum litterariam collocutionem, ne multum ad nos disjungendos liceat absentiae corporali; quanquam simus in Domino spiritus unitate conjuncti, etiamsi ab stilo quiescamus, atque taceamus. Et libri quidem quos de horreo Dominico elaborasti, pene totum nobis te exhibent. Si enim propterea te non novimus, quia faciem corporis tui non vidimus, hoc modo nec ipse te nosti: nam tu quoque non vides eam. Si autem tibi non ob aliud notus es, nisi quia nosti animum tuum: et nos eum non mediocriter novimus in litteris tuis, in quibus benedicimus Domino, quod tibi, et nobis, omnibusque", "candidate_score": 0.609024, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2146", "psc_text": "quarum aures, et corda illam interpretationem audire consueverunt, quae etiam ab Apostolis approbata est. Unde et illud apud Jonam virgultum (Jona. 4. 6), si in Hebraeo nec hedera est, nec cucurbita, sed nescio quid aliud, quod trunco suo nixum, nullis sustentandum adminiculis erigatur; mallem jam in omnibus Latinis cucurbitam legi. Non enim frustra hoc puto Septuaginta posuisse, nisi quia et huic si mile sciebant. » 36. « Satis me, imo fortasse plus quam satis, tribus epistolis tuis respondisse arbitror; quarum duas per Cyprianum accepi, unam per Firmum. Rescribe quod visum fuerit ad nos vel alios instruendos. Dabo autem operam diligentiorem quantum me adjuvat Dominus, ut litterae, quas ad te scribo, prius ad te perveniant, quam ad quemquam, a quo latius dispergantur. Fateor enim, nec mihi hoc fieri velle de tuis ad me, quod de meis ad te factum justissime expostulas. Tamen placeat nobis invicem non tantum caritas, verum etiam libertas", "candidate_score": 0.607875, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_118", "bdc_text": "ego certe gratia potissimum Francfordiam me contuli , quo lucubrationes suas Gwalthers \"Monomachia \" und \"Epistolae herionae\" ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_40", "psc_text": "AD CHROMATIUM, JOVINUM, ET EUSEBIUM. Chromatium et Eusebium fratres, una cum Jovino amico, nec non matre et sororibus virginibus, eadem in domo sancte viventes resalutat, atque eorum contubernium pluribus laudat. Tunc Bonosi, de quo illi scripserant, laudes admiscet, ac probat. Demum sororem suam, quae bonos in patria magistros vitae non haberet, illis commendat. 1. Non debet charta dividere, quos amor mutuus copulavit: nec per singulos officia mei sunt partienda sermonis, cum sic invicem vos ametis,, ut non minus tres caritas jungat, quam duos natura sociavit; quin potius si rei conditio pateretur, sub uno litterulae 18 apice nomina indivisa concluderem, vestris quoque ita me litteris provocantibus, ut et in uno tres, et in tribus unum putarem. Nam postquam sancto Evagrio transmittente, in ea ad me eremi parte delatae sunt, quae inter Syros ac Saracenos vastum limitem ducit, sic gavisus sum, ut illum diem Romanae felicitatis, quo primum Marcelli apud Nolam praelio,", "candidate_score": 0.605706, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_87", "bdc_text": "Habes hactenus , Bullingere pater , ea , quę avaritiam , scortationem , adulterium , rapinas et incendia attinet ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_824", "psc_text": "adulter est: » sive ipsa dimiserit virum, sive a viro dimissa sit, adulter est qui eam acceperit. Unde et Apostoli gravem conjugii sarcinam intelligentes: « Si ita est, inquiunt, non expedit homini uxorem accipere. » Ad quos Dominus: « Qui potest, inquit, capere, capiat » (Matth. 19. 10. et 12). Statimque sub exemplo trium eunuchorum, virginitatis infert beatitudinem, quae nulla carnis lege tenetur. 4. Neque satis animadvertere potui, quid sit quod dicere voluit, alio viro per vim accepto. Quid est, per vim accepto? Congregata videlicet multitudine, nolentem rapuit: et quare postea raptorem rapta non dimisit? Legat libros Moysi, et inveniet desponsatam viro, si in civitate fuerit oppressa, et non clamaverit, puniri quasi adulteram (Deut. 22). Si autem in agro oppressa sit, innoxiam esse a scelere; et violentum legibus subjacere. Ergo et ista soror, quae, ut dicit, vim passa est, ut alteri jungeretur, si vult corpus Christi accipere, et non adultera", "candidate_score": 0.604741, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_24", "bdc_text": "Kreis Waldeck-Frankenberg , wo die hessischen Landgrafen seit 1477 ein Jagdschloss besaßen ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1387", "psc_text": "contra Jericho: et ostendit ei Dominus omnem terram Galaad usque 497 Dan, et Nephthalim et Ephraim et Manassen, et universam terram Juda, usque ad mare magnum contra austrum, et regionem campestrem Jerichontis, civitatis palmarum, usque Segor (Deut. 34). Quis potest tanta nosse mysteria? Quis in extremis Legis, et hujus vitae finibus constitutus intelligit semper sibi esse pugnandum: et tunc plenam victoriam dari, si fuerit in campestribus, si in ABEL SITIM, quod interpretatur, luctus spinarum, fleverit antiqua peccata, et spinas, quae suffocaverunt sementem verbi Dei (Luc. 8), et de quibus Propheta dicit: Versatus sum in miseria, dum mihi configitur spina (Psal. 31. 4) : et tunc praeparatus, deficiente Manna, sub duce Jesu Jordanem transeat (Jos. 5): et circumcisus cultro Evangelii, primum comedat de coelesti pane: et occurrat ei princeps exercituum Dei, ut verum Pascha nequaquam in Aegypto, sed in finibus Terrae sanctae comedat. O profundum divitiarum sapientiae, et scientiae Dei, quam", "candidate_score": 0.60198, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_79", "bdc_text": "- non coniugem , sed prellicem - peperisse filiam Margarethe brachte am 12 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_357", "psc_text": "Praetermitto, quod in matris utero benedicitur ei, antequam nascatur: quod in phiala nitentis vitri, et omni speculo purioris, patri virgo traditur per quietem. Quod adhuc infantiae involuta pannis, et vix annum decimum aetatis excedens, honore futurae beatitudinis consecratur. Sit gratiae omne, quod ante laborem fuit: licet Deus praescius futurorum, et Jeremiam sanctificet in utero; et Joannem in alvo matris faciat 129 exultare; et Paulum ante constitutionem mundi, separet in Evangelium Filii sui. 3. Ad ea venio, quae post duodecimum annum sudore proprio elegit, arripuit, tenuit, coepit, implevit. Unius cellulae clausa angustiis, latitudine Paradisi fruebatur. Idem terrae solum, et orationis locus exstitit et quietis. Jejunium pro ludo habuit, inediam pro refectione. Et cum eam non vescendi desiderium, sed humana confectio ad cibum traheret, pane, et sale, et aqua frigida concitabat magis esuriem, quam restinguebat. Et quia pene oblitus sum, quod in principio debui dicere: Cum primum hoc propositum arripuit, aurum colli", "candidate_score": 0.599558, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_118", "bdc_text": "ego certe gratia potissimum Francfordiam me contuli , quo lucubrationes suas Gwalthers \"Monomachia \" und \"Epistolae herionae\" ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_847", "psc_text": "Unde et ego beatum me in hoc duntaxat negotio judico, quod apud eruditas aures imperitae linguae responsurus sum: quae objicit mihi vel ignorantiam, vel mendacium; si aut nescivi alienas litteras vere interpretari, aut nolui: quorum alterum error, alterum crimen est. Ac ne forsitan accusator meus facilitate, qua cuncta loquitur, et impunitate, qua sibi licere omnia putat, me quoque apud vos argueret, ut Papam Epiphanium criminatus est, hanc epistolam misi, quae te, et per te alios, qui nos amare dignantur, rei ordinem doceat. 2. Epiphanii litterae ad Joannem Episcopum. Eusebius Cremonensis Graeci sermonis ignarus. Pseudomonachus quid egerit. --Ante hoc ferme biennium miserat Joanni Episcopo supradictus Papa Epiphanius litteras, arguens eum in quibusdam dogmatibus, et postea clementer ad poenitentiam provocans. Harum exemplaria 306 certatim Palaestinae rapiebantur, vel ob auctoris meritum, vel ob elegantiam scriptionis. Erat in monasterio nostro vir apud suos haud ignobilis, Eusebius Cremonensis, qui cum haec Epistola per multorum ora", "candidate_score": 0.596018, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_54", "bdc_text": "fatenturfatentur am Rande nachgetragen. , pręter hęc etiam comitem a PlösGemeint ist wohl Graf Dietrich IV .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2741", "psc_text": "servo tuo (Ps. 18. 13) , et ad peccatum maximum, quod opere perpetratur, nequaquam parvenies: sed incentiva vitiorum statim in mente jugulabis, et parvulos Babylonis allides ad petram; in qua serpentis vestigia non reperiuntur, cauteque Domino promittes: Si mei non fuerint dominati: tunc immaculatus ero, et emundabor a delicto maximo (Ps. 18. 14) . Hoc est quod alibi Scriptura testatur: Peccata patrum reddam in filios in tertiam et in quartam generationem (Num. 14. 18) ; ut cogitationes nostras mentisque decretum, non statim puniat, sed reddat in posteris, id est in malis operibus, et in delictorum perseverantia, quoniam per Amos loquitur: Super tribus et quatuor impietatibus illius, et illius civitatis, nonne aversabor eam (Amos. 1. 3. et 2. 4) ? 986 9. Haec cursim quasi de prato pulcherrimo sanctarum Scripturarum, parvos flores carpsisse sufficiat pro commonitione tui; ut et claudas cubiculum pectoris, et crebro signaculo crucis munias frontem tuam, ne exterminator", "candidate_score": 0.585171, "ce_score": null } ] }, { "rank": 9, "cf_id": "cf013", "work_id": "073_Athanasius-Alexandrinus_-Evagrius-Antiochensis_Vita-B.-Antonii-abbatis", "max_score": 0.68152, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_119_121", "bdc_text": "vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus .", "psc_chunk_id": "073_Athanasius-Alexandrinus_-Evagrius-Antiochensis_Vita-B.-Antonii-abbatis_window_2", "psc_text": "siquidem ad virtutem via, Antonium scire quis fuerit. Ergo ut breviter dicam, et omnibus, quae de eo referentium sermo jactavit credite, et minima vos existimate audisse de maximis; quia non ambigo nec eos omnia potuisse 36 cognoscere, cum et ego rogatus a vobis, quantacunque per epistolam significavero, non aequalia sim ejus meritis narraturus. Sed et vos omnes hinc navigantes studiose percontamini, quo, singulis quae norunt referentibus, congrua dignaque tanti nominis relatio compleatur. Disponebam itaque post lectionem litterarum vestrarum aliquos ad me monachos invitare, et maxime eos qui crebro ad eum ire consueverant, ut plenius aliquid addiscens, munera vobis majora transmitterem. Sed quoniam et navigationis tempora labebantur, et litterarum portitor vehementissime festinabat, ideo ea quae et ipse noveram (frequenter enim eum visitavi) et quae ab eo didici, qui ad praebendam ei aquam non paululum temporis cum eo fecit, dilectioni vestrae indicare properavi: utrobique curam veritatis habens, ut neque plus aliquis audiens,", "candidate_score": 0.68152, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_96_98", "bdc_text": "Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis . In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 )", "psc_chunk_id": "073_Athanasius-Alexandrinus_-Evagrius-Antiochensis_Vita-B.-Antonii-abbatis_window_8", "psc_text": "ejus quem cupiebat frueretur aspectibus; et sic, tanquam munere mellis accepto, abibat ad sua. Tali ibidem institutus exordio, cum per dies singulos ita animum roboraret, ut nec opum paternarum, nec suorum meminisset affinium, omne etiam desiderium et sollicitudinem erga id quod coeperat exerceret, operabatur manibus suis, sciens scriptum esse: Qui non operatur, non manducet (II Thess. III). Mercedem tamen operis sui, pretio panis excepto, egentibus largiebatur. 37 Orabat frequenter, quippe qui didicerat quod oporteret sine intermissione Dominum orare (I Thess. V). Auditioni etiam Scripturarum ita studium commodabat, ut nihil ex ejus animo laberetur; sed universa Domini praecepta custodiens, memoriam pro libris haberet. Sic suam vitam instituens, ab universis fratribus puro diligebatur affectu; et omnibus, ad quos studio discendi pergebat, obediens, proprias singulorum gratias hauriebat: hujus continentiam, jucunditatem illius sectabatur; istius lenitatem, illius vigilantiam, alterius legendi aemulabatur industriam; istum jejunantem, illum humi quiescentem mirabatur; alterius patientiam, alterius mansuetudinem praedicabat. Omnium quoque", "candidate_score": 0.671247, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_118_120", "bdc_text": "ego certe gratia potissimum Francfordiam me contuli , quo lucubrationes suas Gwalthers \"Monomachia \" und \"Epistolae herionae\" ; vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum .", "psc_chunk_id": "073_Athanasius-Alexandrinus_-Evagrius-Antiochensis_Vita-B.-Antonii-abbatis_window_2", "psc_text": "siquidem ad virtutem via, Antonium scire quis fuerit. Ergo ut breviter dicam, et omnibus, quae de eo referentium sermo jactavit credite, et minima vos existimate audisse de maximis; quia non ambigo nec eos omnia potuisse 36 cognoscere, cum et ego rogatus a vobis, quantacunque per epistolam significavero, non aequalia sim ejus meritis narraturus. Sed et vos omnes hinc navigantes studiose percontamini, quo, singulis quae norunt referentibus, congrua dignaque tanti nominis relatio compleatur. Disponebam itaque post lectionem litterarum vestrarum aliquos ad me monachos invitare, et maxime eos qui crebro ad eum ire consueverant, ut plenius aliquid addiscens, munera vobis majora transmitterem. Sed quoniam et navigationis tempora labebantur, et litterarum portitor vehementissime festinabat, ideo ea quae et ipse noveram (frequenter enim eum visitavi) et quae ab eo didici, qui ad praebendam ei aquam non paululum temporis cum eo fecit, dilectioni vestrae indicare properavi: utrobique curam veritatis habens, ut neque plus aliquis audiens,", "candidate_score": 0.665532, "ce_score": null } ] }, { "rank": 10, "cf_id": "cf016", "work_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam", "max_score": 0.681399, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_89", "bdc_text": "Audivi profecto ab hominibus spectatae fidei , comitem a Lüningen Ein Graf Emich IX. ( X. ) von Leiningen- Dagsburg geb. 1498 )", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_471", "psc_text": "Cum autem venerint ad Evangelium, et cognoverint illuminari caecos, ambulare claudos, audisse surdos, mundatos esse leprosos, mortuos resurrexisse, tunc dicunt: Vidimus eum, et oculis nostris perspeximus, et in vestigia clavorum ejus digitos nostros inseruimus. Videmur enim nobis vidisse quem legimus, spectasse pendentem, et vulnera ejus, spiritu Ecclesiae scrutante, tentasse; si enim digito Dei ejiciuntur daemonia, fides quoque digito Ecclesiae reperitur. Aut fortasse in parte quadam operatrice corporis nostri omnes videmur investigasse Dominicae seriem passionis; fides enim per paucos ad plures pervenit. Lex ergo Christum venturum annuntiat: Evangelii scriptura venisse confirmat. 98. Nonnulli etiam de ipso Joanne sic intelligunt, magnum quidem ita prophetam, ut Christum agnosceret, annuntiaret remissionem peccatorum futuram: sed tamen non tamquam dubium, sed tamquam pium vatem, quem venturum crediderat, non credidisse moriturum. Non 1379 igitur fide, sed pietate dubitavit. Dubitavit et Petrus dicens: Propitius esto, Domine, non fiet hoc (Matth. XVI, 22) . Ille fidei princeps (cui se", "candidate_score": 0.681399, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_83", "bdc_text": "vidi gravidam , et mox quoque parituram aut iamiam peperisse arbitror Philipp II .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1018", "psc_text": "parturit verbum, Christum parturit. 26. Est etiam quae parturivit injustitiam, et peperit iniquitatem. Istis vae praegnantibus, quae corpore graves, ad evadendum periculum pigriores sunt! Istis vae, quibus futuri partus, quo corpus omne concutitur, dolor ingeritur. His futuri signa judicii initia sunt dolorum (Matth. XXIV, 8). 27. Docuit etiam Moyses esse praegnantem, quam si duo conculcaverint litigantes, abortivum cito incidat (Exod. XXI, 22). Et ideo bona femina litem fugiat, pacem sequatur; ut partum possit absolvere: nec novem mensium tempus exspectet, verbi partus non in tempore, sed diligentiae plenitudine est. Consummatus autem in brevi justus explevit tempora multa (Sap. IV, 13). At contra cito anima imperfecta calcatur, et verbum quod concepit, amittit. Sed vae illi qui scandalizaverit unum de pusillis istis (Marc. IX, 41)! Vae illi qui praegnantem calcaverit! Nam si informe adhuc pignus excluserit, pecuniae jactura est: si vero formatum, reddet animam pro anima, oculum pro oculo, dentem pro dente, manum", "candidate_score": 0.666768, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_82_84", "bdc_text": "Alteram Landgr äfin Christine von Hessen . vidi gravidam , et mox quoque parituram aut iamiam peperisse arbitror Philipp II . von Hessen wurde am 22 .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1018", "psc_text": "parturit verbum, Christum parturit. 26. Est etiam quae parturivit injustitiam, et peperit iniquitatem. Istis vae praegnantibus, quae corpore graves, ad evadendum periculum pigriores sunt! Istis vae, quibus futuri partus, quo corpus omne concutitur, dolor ingeritur. His futuri signa judicii initia sunt dolorum (Matth. XXIV, 8). 27. Docuit etiam Moyses esse praegnantem, quam si duo conculcaverint litigantes, abortivum cito incidat (Exod. XXI, 22). Et ideo bona femina litem fugiat, pacem sequatur; ut partum possit absolvere: nec novem mensium tempus exspectet, verbi partus non in tempore, sed diligentiae plenitudine est. Consummatus autem in brevi justus explevit tempora multa (Sap. IV, 13). At contra cito anima imperfecta calcatur, et verbum quod concepit, amittit. Sed vae illi qui scandalizaverit unum de pusillis istis (Marc. IX, 41)! Vae illi qui praegnantem calcaverit! Nam si informe adhuc pignus excluserit, pecuniae jactura est: si vero formatum, reddet animam pro anima, oculum pro oculo, dentem pro dente, manum", "candidate_score": 0.657914, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_83_85", "bdc_text": "vidi gravidam , et mox quoque parituram aut iamiam peperisse arbitror Philipp II . von Hessen wurde am 22 . April 1541 geboren ;", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1018", "psc_text": "parturit verbum, Christum parturit. 26. Est etiam quae parturivit injustitiam, et peperit iniquitatem. Istis vae praegnantibus, quae corpore graves, ad evadendum periculum pigriores sunt! Istis vae, quibus futuri partus, quo corpus omne concutitur, dolor ingeritur. His futuri signa judicii initia sunt dolorum (Matth. XXIV, 8). 27. Docuit etiam Moyses esse praegnantem, quam si duo conculcaverint litigantes, abortivum cito incidat (Exod. XXI, 22). Et ideo bona femina litem fugiat, pacem sequatur; ut partum possit absolvere: nec novem mensium tempus exspectet, verbi partus non in tempore, sed diligentiae plenitudine est. Consummatus autem in brevi justus explevit tempora multa (Sap. IV, 13). At contra cito anima imperfecta calcatur, et verbum quod concepit, amittit. Sed vae illi qui scandalizaverit unum de pusillis istis (Marc. IX, 41)! Vae illi qui praegnantem calcaverit! Nam si informe adhuc pignus excluserit, pecuniae jactura est: si vero formatum, reddet animam pro anima, oculum pro oculo, dentem pro dente, manum", "candidate_score": 0.657566, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_89", "bdc_text": "Audivi profecto ab hominibus spectatae fidei , comitem a Lüningen Ein Graf Emich IX. ( X. ) von Leiningen- Dagsburg geb. 1498 )", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_469", "psc_text": "obserata Lege nutabat, ipso spectaculo Dominicae crucis, et pleno resurrectionis testimonio panderetur. 96. Et fortasse isti discipuli sunt duo populi, quorum unus ex Judaeis credidit, alter ex gentibus, qui ideo credidit, quia audivit. Voluerunt ergo isti videre propter illud: Vestri autem beati oculi qui vident, et aures vestrae quae audiunt (Matth. XIII, 16) . Sed etiam nos vidimus in Joanne: oculis nostris perspeximus in apostolis: et manibus nostris perscrutati sumus in Thomae digitis. Quod enim erat ab initio, quod audivimus, et quod vidimus, oculis nostris perspeximus, et manus nostrae scrutatae sunt de Verbo vitae, et vita apparuit (I Joan. I, 1 et 2) . Quando apparuit? Quando vidimus. Non sic apparebat antequam videretur. Gratias ergo Domino, qui crucifixus est pro fide nostra, crucifixus est pro cupiditatibus nostris. Mens mea in illo crucifixa est. 97. Itaque et nunc qui vetus Testamentum recensent, antequam cognoscant Evangelium, et quasi quaedam Dominici corporis legunt", "candidate_score": 0.648948, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_120_122", "bdc_text": "Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus . Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_937", "psc_text": "et matrem. . 73. Pulchre mihi hodie legitur Legis exordium, quando mei natalis est sacerdotii; quotannis enim quasi de integro videtur incipere sacerdotium, quando temporum renovatur aetate. Bonum etiam quod legitur: Honora patrem et matrem (Exod. XX, 12) . Vos enim mihi estis parentes, qui sacerdotium detulistis: vos, inquam, filii, vel parentes: filii singuli, universi parentes; libenter enim meos dixerim vos vel liberos, vel parentes, qui verbum Dei auditis et facitis: filios, quia scriptum est: Venite, filii, audite me (Psal. XXXIII, 12) : parentes, quia ipse Dominus dixit: Quae mihi mater aut fratres? Mater et fratres mei hi sunt qui audiunt verbum Dei et faciunt (Luc. VIII, 21) . 74. Bene ergo Lex quae praemiserat: Diliges Dominum Deum tuum, et diliges proximum tuum, subjecit: Honora patrem tuum et matrem. Primus enim gradus iste pietatis est; namque hos auctores 1490 tibi esse voluit Deus. Honora obsequiis, ut abstineas a contumeliis, quia", "candidate_score": 0.647641, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_81_83", "bdc_text": "vgl . Roc kwell 46 , Anm. 7 , S. 55 , Anm. 3. . Alteram Landgr äfin Christine von Hessen . vidi gravidam , et mox quoque parituram aut iamiam peperisse arbitror Philipp II .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1018", "psc_text": "parturit verbum, Christum parturit. 26. Est etiam quae parturivit injustitiam, et peperit iniquitatem. Istis vae praegnantibus, quae corpore graves, ad evadendum periculum pigriores sunt! Istis vae, quibus futuri partus, quo corpus omne concutitur, dolor ingeritur. His futuri signa judicii initia sunt dolorum (Matth. XXIV, 8). 27. Docuit etiam Moyses esse praegnantem, quam si duo conculcaverint litigantes, abortivum cito incidat (Exod. XXI, 22). Et ideo bona femina litem fugiat, pacem sequatur; ut partum possit absolvere: nec novem mensium tempus exspectet, verbi partus non in tempore, sed diligentiae plenitudine est. Consummatus autem in brevi justus explevit tempora multa (Sap. IV, 13). At contra cito anima imperfecta calcatur, et verbum quod concepit, amittit. Sed vae illi qui scandalizaverit unum de pusillis istis (Marc. IX, 41)! Vae illi qui praegnantem calcaverit! Nam si informe adhuc pignus excluserit, pecuniae jactura est: si vero formatum, reddet animam pro anima, oculum pro oculo, dentem pro dente, manum", "candidate_score": 0.647386, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_117_119", "bdc_text": "huiusVor huius gestrichenes ibi . ego certe gratia potissimum Francfordiam me contuli , quo lucubrationes suas Gwalthers \"Monomachia \" und \"Epistolae herionae\" ; vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_163", "psc_text": "(Luc. XVI, 16) : Joannes vero praenuntius Christi. Ita Lex et Ecclesiae praenuntia, et gratiae poenitentia est. Bene itaque sanctus Lucas compendio usus est, ut Joannem declararet prophetam, dicens factum esse super eum verbum Domini: alia non adderet; nullus enim eget indicio sui, qui verbo Dei abundat. Unum itaque dixit, et omnia declaravit. 69. At vero sanctus Matthaeus et Marcus vestitu, et cinctu, et cibo Prophetam declarare voluerunt; eo quod vestitum de pilis camelorum habuit, 1304 et zonam pelliceam super lumbos suos: locustas autem, et mel silvestre edebat (Matth. III, 4; Marc. I, 6). Praenuntius enim Christi non patiebatur immundarum perire exuvias bestiarum: ipso quoque vestitus indicio designans Christum esse venturum, qui belluina, illuvieque contexta pro nostrorum deformitate meritorum, gentilitatis immundae peccata suscipiens, in illo trophaeo crucis, amictu quodam se nostrae carnis exueret. 70. Quid autem sibi vult cinctus zonae pelliceae, nisi quod caro ista quae mentem prius gravare consueverat,", "candidate_score": 0.646838, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_60_62", "bdc_text": "an Luther um Rat. Dietrich IV . stand auch weiterhin im Kontakt mit Philipp. Ein \"Freiherr von Pless\" wohnte dem Regensburger Reichstag als hessischer Gesandter bei , vgl . PC III 178 . - Lit. : Karl- Heinz Bernotat , Die Geschichte des Fieckens Bovenden , Erster Teil :", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1098", "psc_text": "dicere, sicut illud est: Astiterunt reges terrae, et principes convenerunt in unum (Psal. II, 2) ; solus enim Herodes rex, et princeps Pilatus in apostolorum Actibus conspirasse adversus Christum Petri voce produntur (Act. IV, 27). Sic et ad Hebraeos habes, in caprinis pellibus ambulabant, secti sunt, et leonum molas obstruxerunt (Hebr. XI, 37); cum solus Elias melotidem habuisse, Esaias sectus esse (IV Reg. I, 8), Daniel a leonibus intactus mansisse doceatur (Dan. VI, 22). 123. (Vers. 40.) Quam exsecrabilis in facto iniquitas Judaeorum, ut quasi latronem crucifigerent omnium redemptorem! Bonus tamen in mysterio latro, qui insidiatus est diabolo, ut vasa ejus auferret. Mystice autem latrones duo duos populos peccatores significant per baptismum crucifigendos esse cum Christo: quorum dissensio diversitatem pariter credentium signat. Denique unus a sinistris, alter a dextris erat (Joan. XIX, 30). Increpatio quoque futurum crucis scandalum etiam circa credentes revelat. 124. Et acetum offerebant Judaei (Matth. XXVII, 48).", "candidate_score": 0.644304, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_83_85", "bdc_text": "vidi gravidam , et mox quoque parituram aut iamiam peperisse arbitror Philipp II . von Hessen wurde am 22 . April 1541 geboren ;", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_236", "psc_text": "enim mulier Phares et Zaram filios, generavit geminos. Unde non otiose Matthaeus utrumque signavit, cum Phares tantummodo commemorationem causa deposceret: 1321 Phares enim genuit Esron, Esron genuit Aram (Matth. I, 3) : deinde per ordinem singuli. Cur autem, cum Isaac duos generaverit, Jacob plures, singulorum tantummodo quos successionis Dominicae causa poscebat, fecit Scripturae series mentionem, horum autem utrumque memoravit, nisi quia hic in utroque mysterium est?. 20. Tractavimus moralem locum, quia non opera meretricis exercuit, sed munera fecunditatis elegit: tractemus historicum, et mysticum ventilemus. Neque enim sine mysterio potest esse quod annulum, et monile accepit, et virgam. Non vilis persona quae meretur accipere ornamentum, signaculum, potestatem: factorum signaculum, pectoris ornamentum, regiae libertatis insigne. Ergo ut ordiamur historiam, cum generaret Thamar, legisti quia unus de utero ejus praemisit manum, quam corripiens obstetrix, coccum ligavit dicens: Hic exiet prior (Gen. XXXVIII, 28) . Ut autem manum revocavit puer in matris uterum, statim", "candidate_score": 0.638859, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_88_90", "bdc_text": "accipe nunc ea , quae ad ebrietatem spectant : Audivi profecto ab hominibus spectatae fidei , comitem a Lüningen Ein Graf Emich IX. ( X. ) von Leiningen- Dagsburg geb. 1498 ) starb 1541 , das genaue Todesdatum sowie die Todesumstände scheinen unbekannt zu sein ;", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_23", "psc_text": "in operibus Filii et Pater cernitur. Vidit Jesum qui Galilaeum illud mysterium (Joan. II, 9), id est, ex aqua vinum factum vidit; quod nemo posset, nisi mundi Dominus elementa convertere. Video Jesum, quando lego quia caeco linivit oculos luto, et reddidit visum. Ipsum enim recognosco qui de luto finxit hominem, et ei vivendi spiritum, et videndi lumen infudit (Gen. II, 7). Video Jesum, quando peccata condonat; nemo enim potest peccata dimittere, nisi solus Deus (Marc. II, 6 et 7). Video Jesum, quando Lazarum suscitat: et non viderunt qui viderunt (Joan. XI, 44). Video Jesum, video etiam Patrem, quando oculos ad coelum erigo, ad maria converto, ad terram retorqueo: Invisibilia enim ejus, per ea quae perfecta sunt intellecta, conspiciuntur (Rom. I, 20) . 8. Sicut tradiderunt nobis, qui ab initio viderunt, et ministri fuerunt Verbi. Gemina virtus est in homine perfecto, ut et intentio sit, et actio. Utramque igitur virtutem sanctus", "candidate_score": 0.638616, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_121_123", "bdc_text": "Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus . Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 . id [ibus ] april[is ] .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_937", "psc_text": "et matrem. . 73. Pulchre mihi hodie legitur Legis exordium, quando mei natalis est sacerdotii; quotannis enim quasi de integro videtur incipere sacerdotium, quando temporum renovatur aetate. Bonum etiam quod legitur: Honora patrem et matrem (Exod. XX, 12) . Vos enim mihi estis parentes, qui sacerdotium detulistis: vos, inquam, filii, vel parentes: filii singuli, universi parentes; libenter enim meos dixerim vos vel liberos, vel parentes, qui verbum Dei auditis et facitis: filios, quia scriptum est: Venite, filii, audite me (Psal. XXXIII, 12) : parentes, quia ipse Dominus dixit: Quae mihi mater aut fratres? Mater et fratres mei hi sunt qui audiunt verbum Dei et faciunt (Luc. VIII, 21) . 74. Bene ergo Lex quae praemiserat: Diliges Dominum Deum tuum, et diliges proximum tuum, subjecit: Honora patrem tuum et matrem. Primus enim gradus iste pietatis est; namque hos auctores 1490 tibi esse voluit Deus. Honora obsequiis, ut abstineas a contumeliis, quia", "candidate_score": 0.637485, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_60_62", "bdc_text": "an Luther um Rat. Dietrich IV . stand auch weiterhin im Kontakt mit Philipp. Ein \"Freiherr von Pless\" wohnte dem Regensburger Reichstag als hessischer Gesandter bei , vgl . PC III 178 . - Lit. : Karl- Heinz Bernotat , Die Geschichte des Fieckens Bovenden , Erster Teil :", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_274", "psc_text": "regnaturus dicitur per prophetam? Si enim Christus regnavit, ex semine autem Jechoniae Christus est, propheta mentitus est, mentita sunt et oracula. Sed illic futuros ex semine Jechoniae posteros non negatur; et ideo de semine ejus est Christus: et quod regnavit Christus, non contra prophetiam est; non enim saeculari honore regnavit, nec in Jechoniae sedibus sedit, sed regnavit in sede David. 1330 43. Verum cum ipse Jechonias Davidsederit sedem, quemadmodum solvitur quod dictum est, quia David sedem Jechoniae posteri non sedebunt, cum eadem sedes fuisse videatur amborum? Itaque et nos sedem David fuisse negare non possumus; non eamdem tamen regis David sedem Christus, quam Jechonias sedit; immo nec quisquam alius ex genere David sedem ejus potuit sedere, quam Christus; quia nec in alio semen ejus aeternum est, sed in Christo, sicut Deus ipse juravit dicens: Semel juravi in sancto meo, si David mentiar, semen ejus in aeternum manebit, et sedes ejus", "candidate_score": 0.636326, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_59", "bdc_text": "Als sich dieser Petrus Wertheim als Zwinglianer erwies , wandte sich Dietrich III .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1074", "psc_text": "Etenim quia tertio negaverat, tertio confitetur: sed negavit in nocte, confitetur in die (Cf. Aug. lib. I de Gratia Christi, cap. 45). 91. Haec autem ideo scripta sunt, ut sciamus neminem jactare se debere; nam si Petrus lapsus est, quia dixit: Etsi alii scandalizati fuerint in te, ego non scandalizabor (Marc. XIV, 29) , quis alius jure de se praesumat? Denique et David quia dixerat: Ego dixi in mea abundantia, non movebor in aeternum, eam sibi jactantiam obfuisse profitetur, dicens: Avertisti faciem tuam a me, et factus sum conturbatus (Psal. XXIX, 7 et 8) . 92. Unde te evocem, Petre; ut doceas me quid flens cogitaveris? Unde, inquam, te evocem? De coelo, ubi jam choro insertus es angelorum: an etiam de tumulo; quia non putas injuriam et ibi esse, unde Dominus resurrexit? Doce nos quid tibi profuerint lacrymae tuae. Sed docuisti illico: nam qui lapsus es, antequam fleres, postquam 1524", "candidate_score": 0.635176, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_83_85", "bdc_text": "vidi gravidam , et mox quoque parituram aut iamiam peperisse arbitror Philipp II . von Hessen wurde am 22 . April 1541 geboren ;", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_238", "psc_text": "obstetricis gemina, quod prior alter exiret, sepem alter incideret. . 21. Cur autem alter manum praemisit ex utero, alter genitali praecessit exortu; nisi quia per geminorum mysterium gemina describitur vita populorum: una secundum Legem, altera secundum fidem: una secundum litteram, altera secundum gratiam? Prior gratia quam Lex: prior fides quam littera. Et ideo gratiae typus manum ante praemisit; quia gratiae actus ante praecessit, qui fuit in Job, Melchisedech, Abraham, Isaac, et Jacob, qui per fidem sine Lege vivebant: Credidit enim Abraham Deo, et reputatum est ei ad justitiam (Gen. XV, 6) . Melchisedech quoque sancti gratiam praecedens sacrificii figura monstravit (Gen. XIV, 18); praevenientes enim Legem patriarchae sancti, praescriptorum vinculis absoluti, libera et consimili nobis Evangelii gratia refulserunt. . 22. Junior horum frater, secundus ordo pietatis; primus enim in patriarchis, secundus in regibus et sacerdotibus est. Utraque enim vita secundum Deum; quia illi quoque qui secundum legem Moysi religiosam et", "candidate_score": 0.63493, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_82_84", "bdc_text": "Alteram Landgr äfin Christine von Hessen . vidi gravidam , et mox quoque parituram aut iamiam peperisse arbitror Philipp II . von Hessen wurde am 22 .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_240", "psc_text": "Hi enim primi vitae suae actum in hoc saeculo praemiserunt, in quorum manu nostri quoque actus tamquam plenioris corporis, qui adhuc naturae quodam generantis utero tenebamur, figura praecessit. Sed media tamquam sepis objecta Legis est observatio, et quodammodo vita majorum videtur incisa, de qua in typo illa obstetrix, fortasse justitia, quae nos emissos alvo naturae matris excepit, dixisse proditur: 1322 Hic exiet prior. Et revera mirabilis ille erat ordo pietatis, non a Moyse, nec ab aliquo homine, nec per hominem, sed munere quodam sapientiae sponte se infundentis impressus. . 23. Prima igitur disciplina pietatis secundum Evangelium; quia per crucem et sanguinem credimus Christi, cujus Abraham diem vidit, et gavisus est (Joan. VIII, 56): cujus Noe gratiam in typo Ecclesiae figuratam, spiritali cognitione praesensit: cujus Isaac vicem in sacrificio non recusavit (Gen. XXII, 10): quem Jacob cum vinceret, adoravit (Gen. XXXII, 25): cujus Esaias ruborem vidit vestimentorum (nam secundum Evangelium vita", "candidate_score": 0.633423, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_82_84", "bdc_text": "Alteram Landgr äfin Christine von Hessen . vidi gravidam , et mox quoque parituram aut iamiam peperisse arbitror Philipp II . von Hessen wurde am 22 .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_236", "psc_text": "enim mulier Phares et Zaram filios, generavit geminos. Unde non otiose Matthaeus utrumque signavit, cum Phares tantummodo commemorationem causa deposceret: 1321 Phares enim genuit Esron, Esron genuit Aram (Matth. I, 3) : deinde per ordinem singuli. Cur autem, cum Isaac duos generaverit, Jacob plures, singulorum tantummodo quos successionis Dominicae causa poscebat, fecit Scripturae series mentionem, horum autem utrumque memoravit, nisi quia hic in utroque mysterium est?. 20. Tractavimus moralem locum, quia non opera meretricis exercuit, sed munera fecunditatis elegit: tractemus historicum, et mysticum ventilemus. Neque enim sine mysterio potest esse quod annulum, et monile accepit, et virgam. Non vilis persona quae meretur accipere ornamentum, signaculum, potestatem: factorum signaculum, pectoris ornamentum, regiae libertatis insigne. Ergo ut ordiamur historiam, cum generaret Thamar, legisti quia unus de utero ejus praemisit manum, quam corripiens obstetrix, coccum ligavit dicens: Hic exiet prior (Gen. XXXVIII, 28) . Ut autem manum revocavit puer in matris uterum, statim", "candidate_score": 0.631563, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_81_83", "bdc_text": "vgl . Roc kwell 46 , Anm. 7 , S. 55 , Anm. 3. . Alteram Landgr äfin Christine von Hessen . vidi gravidam , et mox quoque parituram aut iamiam peperisse arbitror Philipp II .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1019", "psc_text": "contra cito anima imperfecta calcatur, et verbum quod concepit, amittit. Sed vae illi qui scandalizaverit unum de pusillis istis (Marc. IX, 41)! Vae illi qui praegnantem calcaverit! Nam si informe adhuc pignus excluserit, pecuniae jactura est: si vero formatum, reddet animam pro anima, oculum pro oculo, dentem pro dente, manum pro manu. 28. Sed cur oculum aut manum, cum abortivus et manum habeat, et oculum habeat, qui jam formatus excussus est? Unde apparet pro eo modo quo nocuit, unumquemque damnandum. Si enim catechumenum quis vel haereticus vel schismaticus tamquam de utero vel animae vel Ecclesiae parturientis excusserit, levius punitur: si fidelem, gravius. Et ideo cavendum ne cum talibus litigando Ecclesiam calces; stultas enim pugnas, et sine disciplina quaestiones devita, sciens quia generant lites, quibus Ecclesia quasi parturiens totius corporis conculcatione vexetur (II Tim. II, 16). . 29. Ergo cito reple ventrem tuum, ut citius possis partum edere. Audi quomodo repleas,", "candidate_score": 0.628204, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_83", "bdc_text": "vidi gravidam , et mox quoque parituram aut iamiam peperisse arbitror Philipp II .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_236", "psc_text": "enim mulier Phares et Zaram filios, generavit geminos. Unde non otiose Matthaeus utrumque signavit, cum Phares tantummodo commemorationem causa deposceret: 1321 Phares enim genuit Esron, Esron genuit Aram (Matth. I, 3) : deinde per ordinem singuli. Cur autem, cum Isaac duos generaverit, Jacob plures, singulorum tantummodo quos successionis Dominicae causa poscebat, fecit Scripturae series mentionem, horum autem utrumque memoravit, nisi quia hic in utroque mysterium est?. 20. Tractavimus moralem locum, quia non opera meretricis exercuit, sed munera fecunditatis elegit: tractemus historicum, et mysticum ventilemus. Neque enim sine mysterio potest esse quod annulum, et monile accepit, et virgam. Non vilis persona quae meretur accipere ornamentum, signaculum, potestatem: factorum signaculum, pectoris ornamentum, regiae libertatis insigne. Ergo ut ordiamur historiam, cum generaret Thamar, legisti quia unus de utero ejus praemisit manum, quam corripiens obstetrix, coccum ligavit dicens: Hic exiet prior (Gen. XXXVIII, 28) . Ut autem manum revocavit puer in matris uterum, statim", "candidate_score": 0.627301, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_22_24", "bdc_text": "sponsus domum rediit . Inde cum lantgravius in WalckenstorffGemeint ist wohl Wolkersdorf bei Frankenberg/Eder . Kreis Waldeck-Frankenberg , wo die hessischen Landgrafen seit 1477 ein Jagdschloss besaßen ;", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_402", "psc_text": "Jesus, hic novo partu naturam initiavit. Huic desponsata corruptelis carnis absolvitur, non filios mortales requirit, non Evae delectatur doloribus, non virum obnoxium culpae, non haereditatem condemnati patris requirit. Vidit enim carnis ulcera, quam antea concupiscebat; advertit non esse pulchritudinem veram, quae vitiorum habeat deformitatem. Et ideo quid tibi cum tali sponso, femina? Require diligenter, et in omni corpore invenies cicatricem. Cognosce alium magis sponsum, qui circumdatur luce, cujus species non potest interire. Hunc tolle in animo tuo, consecra in templo tuo, tolle in corpore tuo, sicut scriptum est: Tollite Dominum in corpore vestro (I Cor. VI, 20) . Hujus thalamos ingredere novos, hujus spectato peregrinum decorem, hunc indue, hunc vide ad dexteram Patris, et gaude quia talem habes sponsum: hic te vestiet benedictionem, ne qua noceat scissura peccati. . 25. Servemus igitur vestem, quam nos sacro Dominus emergentes fonte vestivit. Cito scinditur vestis, si facta non congruant; cito tineis carnis", "candidate_score": 0.626792, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_20_22", "bdc_text": "Maria Elisabeth Grüter , in : BBKL VI 137-142 . sponsus domum rediit .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_213", "psc_text": "festinatione, in civitatem, inquit, Judae, et intravit in domum Zachariae (Luc. I, 39 et 40) . Cum enim intra tribus suas Moyses habitare unumquemque praescripserit (Num. II, 2): utique cum in civitate Judae manserit, erat et in tribu Juda; maxime cum ex genere Elizabeth fuerint sacerdotes, quorum Deus portio est. Simul quam pulchrum, ut cum illa praenuntium Christi, Christum ista generaverit, et altera de Spiritu sancto conceperit, altera sancto repleta Spiritu prophetaverit; secundum carnem quoque videantur fuisse cognatae, quae secundum Deum spiritalis cognationis consortio non carebant? Quod si omnis feminae caput vir secundum sanctum Apostolum (Ephes. V, 23), et sunt duo in carne una secundum legem divinam (Gen. II, 24): utique ii qui una caro erant, et unus spiritus, quomodo poterat fieri ut viderentur patriam et tribum habere divisam? Accedit illud quod etiam Angelus Gabriel de Domino praenuntiaverat, quod Dabit illi Deus sedem David patris sui (Luc. I, 32) .", "candidate_score": 0.626784, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_59_61", "bdc_text": "Als sich dieser Petrus Wertheim als Zwinglianer erwies , wandte sich Dietrich III . an Luther um Rat. Dietrich IV . stand auch weiterhin im Kontakt mit Philipp. Ein \"Freiherr von Pless\" wohnte dem Regensburger Reichstag als hessischer Gesandter bei , vgl . PC III 178 . - Lit. :", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1098", "psc_text": "dicere, sicut illud est: Astiterunt reges terrae, et principes convenerunt in unum (Psal. II, 2) ; solus enim Herodes rex, et princeps Pilatus in apostolorum Actibus conspirasse adversus Christum Petri voce produntur (Act. IV, 27). Sic et ad Hebraeos habes, in caprinis pellibus ambulabant, secti sunt, et leonum molas obstruxerunt (Hebr. XI, 37); cum solus Elias melotidem habuisse, Esaias sectus esse (IV Reg. I, 8), Daniel a leonibus intactus mansisse doceatur (Dan. VI, 22). 123. (Vers. 40.) Quam exsecrabilis in facto iniquitas Judaeorum, ut quasi latronem crucifigerent omnium redemptorem! Bonus tamen in mysterio latro, qui insidiatus est diabolo, ut vasa ejus auferret. Mystice autem latrones duo duos populos peccatores significant per baptismum crucifigendos esse cum Christo: quorum dissensio diversitatem pariter credentium signat. Denique unus a sinistris, alter a dextris erat (Joan. XIX, 30). Increpatio quoque futurum crucis scandalum etiam circa credentes revelat. 124. Et acetum offerebant Judaei (Matth. XXVII, 48).", "candidate_score": 0.622746, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_61_63", "bdc_text": "stand auch weiterhin im Kontakt mit Philipp. Ein \"Freiherr von Pless\" wohnte dem Regensburger Reichstag als hessischer Gesandter bei , vgl . PC III 178 . - Lit. : Karl- Heinz Bernotat , Die Geschichte des Fieckens Bovenden , Erster Teil : Von den Anfangen bis zum Aussterben der Edelherren von Plesse im Jahre 1571 , Plesse-Archiv 15 , 1980 , bes. S. 89-97 ;", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_274", "psc_text": "regnaturus dicitur per prophetam? Si enim Christus regnavit, ex semine autem Jechoniae Christus est, propheta mentitus est, mentita sunt et oracula. Sed illic futuros ex semine Jechoniae posteros non negatur; et ideo de semine ejus est Christus: et quod regnavit Christus, non contra prophetiam est; non enim saeculari honore regnavit, nec in Jechoniae sedibus sedit, sed regnavit in sede David. 1330 43. Verum cum ipse Jechonias Davidsederit sedem, quemadmodum solvitur quod dictum est, quia David sedem Jechoniae posteri non sedebunt, cum eadem sedes fuisse videatur amborum? Itaque et nos sedem David fuisse negare non possumus; non eamdem tamen regis David sedem Christus, quam Jechonias sedit; immo nec quisquam alius ex genere David sedem ejus potuit sedere, quam Christus; quia nec in alio semen ejus aeternum est, sed in Christo, sicut Deus ipse juravit dicens: Semel juravi in sancto meo, si David mentiar, semen ejus in aeternum manebit, et sedes ejus", "candidate_score": 0.621476, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_10_12", "bdc_text": "et illic nuptiis celebratis iunior dux Mauricius Herzog Moritz von Sachsen ( 1521-1553 ) aus der Linie der Wettiner war der ältere Sohn Heinrichs , der über diese rasch geschlossene Ehe nicht glücklich war . Nach der Erziehung am Hofe Albrechts von Mainz und Kurfürst Johann Friedrichs I .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_234", "psc_text": "defunctam ejus cognovit uxorem. Vides utique mulieris vitam probari, quod non alienum praeripuit thorum, non meretricio studio quasi meretrix adornata est; non enim vagam captavit libidinem, sed diu soceri fraudata promissis, ex ea familia quam delegerat, converso dolo, fructum voluit successionis adipisci. Quis itaque castior, illa quae tamdiu exspectavit promissum, an ille qui amorem ferre non potuit oblatum? Illa quae sponsi familiam non refugit, an iste qui meretricem putavit? Illa quae horam sui corporis volentibus non permisit ad copulam, an iste qui quod studio coepit erroris, ad successionis gratiam castitate mulieris consummavit? Illa quae filios non habebat, et tempus conceptionis mora conjugii timebat excludi: illa quae gravitatem maturioris elegit, an iste qui aetatem adolescentioris adamavit? Denique ipse confessus est dicens: Justificata est Thamar magis quam ego; propter quod non dedi eam Selon filio meo (Gen, XXXVIII, 26). Itaque illa experiri exactorem ipsum suae voluit castitatis. Denique numquam postea virum experta", "candidate_score": 0.620497, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_91", "bdc_text": "vgl . Genealogisches Handbuch des Adels , Bd. 97 ( Adelslexikon , Bd. VII ) , Limburg an der Lahn 1989 , S. 247 .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_876", "psc_text": "dierum, sed etiam mensium est; et ideo septimi mensis decima die sabbata sabbatorum (Levit. XXV, 9): nec solum mensium, sed annorum quoque: neque annorum tantum, sed etiam generationum, postremo ipsius mundi, 1476 cujus typus est sabbatum magnum; sicut in Lege est hebdomada septima, post quam celebratur annus Jubilaeus. Quod mysterium nobis Dominus voluit revelare, cum dicit: Non solum septies, sed etiam septuagies septies (Matth. XVIII, 22) . Quia septima generatione, ut habes secundum Lucam (Luc. III, 37), Enoch raptus est, ne malitia immutaret cor ejus (Sap. IV, 11); et in eo aculeus doloris quievit. Septuagesima autem et septima generatione Dominus natus ex Maria, humani generis in se peccata suscipiens, remissionem tribuit omnium delictorum. 24. Ergo quamvis secundum litteram discas frequenter ignoscere, nec indignationem tenere (nihil enim est quo possit offendi, cui ignoscendi est consuetudo), tamen agnosce mysterium; neque enim otiose sabbato dixit Dominus mulieri: Dimissa es ab infirmitate tua (Luc.", "candidate_score": 0.619213, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_121", "bdc_text": "Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_36", "psc_text": "Elizabeth. Et erant ambo justi, incedentes in omnibus mandatis et justificationibus Domini sine querela. . 15. Docet nos Scriptura divina non solum mores in iis qui praedicabiles sunt, sed etiam parentes oportere laudari; ut veluti transmissa immaculatae puritatis haereditas in iis quos volumus laudare, praecellat. Quae enim alia intentio hoc loco sancti Evangelistae, nisi ut sanctus Joannes Baptista nobilitetur parentibus, miraculis, moribus, munere, passione? Sic etiam sancti Samuel mater Anna laudatur: sic Isaac a parentibus nobilitatem pietatis accepit, quam posteris dereliquit. Sacerdos itaque Zacharias, nec solum sacerdos, sed etiam de vice Abia, id est nobilis inter superiores familias. 16. Et uxor, inquit, ejus de filiabus Aaron. Non solum igitur a parentibus, sed etiam a majoribus sancti Joannis nobilitas propagatur; non saeculari potestate sublimis, sed religionis successione venerabilis. Tales enim majores habere debuit praenuntius Christi; ut non repente conceptam, sed a majoribus acceptam, et ipso infusam jure naturae praedicare fidem Dominici", "candidate_score": 0.618561, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_61_63", "bdc_text": "stand auch weiterhin im Kontakt mit Philipp. Ein \"Freiherr von Pless\" wohnte dem Regensburger Reichstag als hessischer Gesandter bei , vgl . PC III 178 . - Lit. : Karl- Heinz Bernotat , Die Geschichte des Fieckens Bovenden , Erster Teil : Von den Anfangen bis zum Aussterben der Edelherren von Plesse im Jahre 1571 , Plesse-Archiv 15 , 1980 , bes. S. 89-97 ;", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1098", "psc_text": "dicere, sicut illud est: Astiterunt reges terrae, et principes convenerunt in unum (Psal. II, 2) ; solus enim Herodes rex, et princeps Pilatus in apostolorum Actibus conspirasse adversus Christum Petri voce produntur (Act. IV, 27). Sic et ad Hebraeos habes, in caprinis pellibus ambulabant, secti sunt, et leonum molas obstruxerunt (Hebr. XI, 37); cum solus Elias melotidem habuisse, Esaias sectus esse (IV Reg. I, 8), Daniel a leonibus intactus mansisse doceatur (Dan. VI, 22). 123. (Vers. 40.) Quam exsecrabilis in facto iniquitas Judaeorum, ut quasi latronem crucifigerent omnium redemptorem! Bonus tamen in mysterio latro, qui insidiatus est diabolo, ut vasa ejus auferret. Mystice autem latrones duo duos populos peccatores significant per baptismum crucifigendos esse cum Christo: quorum dissensio diversitatem pariter credentium signat. Denique unus a sinistris, alter a dextris erat (Joan. XIX, 30). Increpatio quoque futurum crucis scandalum etiam circa credentes revelat. 124. Et acetum offerebant Judaei (Matth. XXVII, 48).", "candidate_score": 0.618418, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_36_38", "bdc_text": "war einer der Söhne Katharinas Gräfin von Mansfeld ( 1501-1535 ) und Herzog Philipps I. d. Ä . von Grubenhagen , einer Nebenlinie des Hauses Braunschweig . Albrecht scheint eine Weile Asyl am Hofe Philipps in Marburg gesucht zu haben ( Z. 21f ) , von wo aus er Anfang April 1541 zum Reichstag in Regensburg aufbrach ( s .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_279", "psc_text": "ideo Apostolus: Si enim qui ex fide sunt, hi filii sunt Abrahae. (Galat. III, 7) . 45. Illud quoque non praetermittendum putamus, quod a David temporibus usque ad Jechoniam, hoc est, usque ad captivitatem, cum decem et septem fuerint reges Judaeae, quatuordecim generationes sanctus Matthaeus posuerit: et rursus ab Jechonia usque ad Joseph cum viritim 1331 generationes duodecim computentur, postea quatuordecim generationes descriptas esse memoraverit. Sic enim habes: Omnes generationes, ab Abraham usque ad David generationes quatuordecim: et a David usque ad transmigrationem Babylonis, generationes quatuordecim: et a transmigratione Babylonis usque ad Christum generationes quatuordecim (Matth. I, 17) . Et primum oportet cognoscere, quod ante jam diximus, posse plures esse successiones, et pauciores generationes. Possunt enim diutius vivere aliqui, et serius generare, aut certe penitus exsortes generationis existere. Itaque non quae regum, eadem generationum tempora. Unde et Matthaeus eos quos ad generationem non putavit pertinere, praeteriit. Nam si propositum esset", "candidate_score": 0.617071, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_23", "bdc_text": "Inde cum lantgravius in WalckenstorffGemeint ist wohl Wolkersdorf bei Frankenberg/Eder .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_130", "psc_text": "gerentis, diem, locum, causam. Testes quoque abhiberi solent: hos quoque nativitati suae, et generationi secundum carnem Christus adhibuit, qui signarent Evangelium, dicens: Vos eritis mihi testes in Hierusalem (Act. 1, 8) (Vers. 6, 7.) Factum est autem, cum essent ibi, impleti sunt dies ut pareret. Et peperit filium primogenitum, et pannis eum involvit, et posuit in praesepio; quia non erat locus in eo diversorio. 1295 . 40. Breviter sanctus Lucas et quomodo, et quo tempore, et quo loco secundum carnem Christus natus sit, explicavit. At vero de coelesti generatione si quaeris, lege Evangelium sancti Joannis, qui a coelestibus exorsus ad terrena descendit. Illic invenies et quando erat, et quomodo erat, et quid erat, quid egerat, quid agebat, et ubi erat, et quo venerit, et quomodo venerit, quo tempore venerit, qua causa venerit. In principio, inquit, erat Verbum (Joan. I, 1) ; habes quando erat: Et Verbum erat apud Deum; habes", "candidate_score": 0.61489, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_37_39", "bdc_text": "und Herzog Philipps I. d. Ä . von Grubenhagen , einer Nebenlinie des Hauses Braunschweig . Albrecht scheint eine Weile Asyl am Hofe Philipps in Marburg gesucht zu haben ( Z. 21f ) , von wo aus er Anfang April 1541 zum Reichstag in Regensburg aufbrach ( s . Rudolf Gwalthers Verzeichnis der Teilnehmer des Regensburger Reichstags , Zürich StA , E II 448 , 75v. ) .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_279", "psc_text": "ideo Apostolus: Si enim qui ex fide sunt, hi filii sunt Abrahae. (Galat. III, 7) . 45. Illud quoque non praetermittendum putamus, quod a David temporibus usque ad Jechoniam, hoc est, usque ad captivitatem, cum decem et septem fuerint reges Judaeae, quatuordecim generationes sanctus Matthaeus posuerit: et rursus ab Jechonia usque ad Joseph cum viritim 1331 generationes duodecim computentur, postea quatuordecim generationes descriptas esse memoraverit. Sic enim habes: Omnes generationes, ab Abraham usque ad David generationes quatuordecim: et a David usque ad transmigrationem Babylonis, generationes quatuordecim: et a transmigratione Babylonis usque ad Christum generationes quatuordecim (Matth. I, 17) . Et primum oportet cognoscere, quod ante jam diximus, posse plures esse successiones, et pauciores generationes. Possunt enim diutius vivere aliqui, et serius generare, aut certe penitus exsortes generationis existere. Itaque non quae regum, eadem generationum tempora. Unde et Matthaeus eos quos ad generationem non putavit pertinere, praeteriit. Nam si propositum esset", "candidate_score": 0.606203, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_113", "bdc_text": "noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_490", "psc_text": "male a daemonio vexatur (Matth. XV, 22) . Vere haec regnum coegit, pertinax in precibus, sapiens in responsis, fidelis in verbis. Praetereuntem revocat, tacentem rogat, excusantem adorat, negantem inclinat. Nonne tibi videtur eripere, cum elicit quod negatur, praeripere quod aliis reservatur? Negaverat enim Dominus panem filiorum dari canibus oportere: at illa consensit, et consentiendo diripuit dicens: Utique, Domine; nam et catelli edunt de micis quae cadunt de mensa dominorum suorum (Ibid., 27) . 114. Didicisti quemadmodum regnum coeleste rapiatur. Cogamus igitur et nos, diripiamus illud; nemo enim nisi festinans pascha manducat (Exod. XII, 11). Sed quae est ista quae rapit regnum? Non improbitas, non lascivia, non voluptas: sed illa de qua dicitur: Magna est fides tua: fiat tibi sicut vis (Matth. XV, 28) . Ecce rapuit, quae quod voluit, impetravit: quod rogavit, extorsit. Rapuit et illa vidua, quae frequenter orando, si non propter innocentiam, saltem propter importunitatem ut exaudiatur, extorquet", "candidate_score": 0.604895, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_93", "bdc_text": "( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1035", "psc_text": "nisi mensura perfectior? Non mediocres qui mensuram habent. Denique Dominus: Mensuram, inquit, bonam commotam, superfluentem dabunt vobis (Luc. VI, 38) . 48. Nam de aqua quid loquar? Super aquam ante ipsos mundi natales sanctus, ut legitur, Spiritus ferebatur (Gen. I, 2). O aqua, quae humano aspersum sanguine, ut praesentium lavacrorum figura praecederet, orbem terrarum lavisti! O aqua, quae sacramentum Christi esse meruisti, quae lavas omnia, nec lavaris! Tu incipis prima, tu comples perfecta mysteria. A te principium, in te finis: vel potius tu facis ut finem nesciamus. Per te fetor tabidae carnis aboletur, et pereuntia situ viscera asperso sale, in multam servantur aetatem. Per te arentibus aestu corporibus dulcis ad gratiam, salutaris ad vitam, suavis ad voluptatem potus infunditur. Tu nomen prophetis et apostolis, tu nomen Salvatori dedisti: illi nubes coeli (Esai. LX, 8), illi sal mundi (Matth. V, 13), iste fons vitae est (Joan. VII, 38). Quae montibus pressa", "candidate_score": 0.604366, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_38", "bdc_text": "Albrecht scheint eine Weile Asyl am Hofe Philipps in Marburg gesucht zu haben ( Z. 21f ) , von wo aus er Anfang April 1541 zum Reichstag in Regensburg aufbrach ( s .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_658", "psc_text": "jubetur solvere, cum mitteretur ad populum liberandum; hujus enim minister muneris timere nihil debet, nec a suscepto officio, mortis periculo retardari. Ipse enim cum defensionem fratrum, hoc est, Judaeorum voluntarius recepisset, calumniae 1424 terrore revocatus est ab incoepto, et fugit ex Aegypto (Exod. II, 15). Et ideo cum Dominus affectum ejus probasset, conditionem autem vidisset infirmam, animi ejus mentisque vestigium mortalibus vinculis censuit exuendum. . 58. Quod si quem movet qua ratione in Aegypto calceati jubentur edere agnum (Exod. XII, 11): apostoli autem sine calceamentis ad praedicandum Evangelium diriguntur, is considerare debet quia in Aegypto positus, debet adhuc morsus cavere serpentis; multa enim venena in Aegypto, et qui in typo pascha celebrat, patere potest vulneri: qui autem minister est veritatis, hebetat venena, non trepidat. Denique momordit Paulum vipera in Melita insula, et videntes pendentem de manu ejus viperam incolae loci illius putabant eum esse moriturum: sed ubi inoffensum stare viderunt,", "candidate_score": 0.597222, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_4_6", "bdc_text": "Primum : Hessorum princepsLandgraf Philipp von Hessen . hac fere tota hyeme Marpurgi fuit et filiam suamLandgr äfin Agnes von Hessen .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_209", "psc_text": "semper viri originem quaerit. Sic enim habes: Phares fuit filius Judae principis Tribus: Hic generavit Hesron, et Hesron generavit Aram, et Aram generavit Hamminadab, et Hamminadab generavit Nahasson, et Nahasson generavit Salmon, et Salmon generavit Booz, et Booz generavit Hobed, et Hobed generavit Jesse, et Jesse generavit David (Matth. I, 3 et seq.) . Viri enim persona quaeritur, qui etiam in senatu et reliquis curiis civitatum generis asserit dignitatem. 1315 Quam deforme autem si relicta viri origine, origo feminae quaereretur, ut videretur patrem non habuisse ille totius mundi populis praedicandus? . 4. Sed etiam alibi diverso ordine generationem doceamus esse decursam; ne hic quoque Evangelistae discrepare videantur, qui veterem ordinem sunt secuti. Sic enim habes: Fuit homo ex Arath, et nomen ejus Elcana, filius Hieremiel, filius Heli, filius Ozi de monte Ephraim (I Reg. I, 1) . Vides et a patribus ad filios, et a filiis ad patres originis descriptionem", "candidate_score": 0.597161, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_6", "bdc_text": "hac fere tota hyeme Marpurgi fuit et filiam suamLandgr äfin Agnes von Hessen .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_111", "psc_text": "unde hoc mihi ut veniat mater Domini mei ad me? . 24. Novit sermonem suum Spiritus sanctus, nec umquam obliviscitur. Et prophetia non solum rerum completur miraculis, sed etiam proprietate verborum. Quis est iste fructus ventris, nisi ille de quo dictum est: Ecce haereditas Domini filii, merces fructus ventris (Psal. CXXVI, 3) ? Hoc est, haereditas Domini filii sunt, qui merces sunt fructus illius, qui de Mariae ventre processit. Ipse fructus ventris est, flos radicis, de quo bene prophetavit Esaias dicens: Exiet virga de radice Jesse, et flos ex radice ejus ascendet (Esai. XI, 1) ; radix enim est familia Judaeorum, virga Maria, flos Mariae Christus: qui veluti bonae arboris fructus pro nostrae virtutis processu nunc floret, nunc fructificat in nobis, nunc rediviva corporis resurrectione reparatur. Et unde hoc mihi, ut veniat mater Domini mei ad me? 1290 . 25. Non quasi ignorans dicit; scit enim esse Spiritus sancti gratiam", "candidate_score": 0.575717, "ce_score": null } ] }, { "rank": 11, "cf_id": "cf006", "work_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem", "max_score": 0.680819, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_89", "bdc_text": "Audivi profecto ab hominibus spectatae fidei , comitem a Lüningen Ein Graf Emich IX. ( X. ) von Leiningen- Dagsburg geb. 1498 )", "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_505", "psc_text": "ex fide justificatam, ab eo audiit: Fides tua te salvam fecit: qui per Habacuc (Habac., II, 4) pronuntiarat: Justus ex fide sua vivet. CAPUT XIX. Quod divites Christo mulieres adhaerebant, quae et de facultatibus suis ministrabant ei, inter quas et uxor regis procuratoris (Luc. VIII) , de prophetia est. Has enim vocabat per Esaiam (Is., XXXII, 9): Mulieres divites exsurgite, et audite vocem meam; ut discipulas primo, dehinc ut operarias et ministras ostenderet: Filiae, in spe audite sermones meos. Dies anni mementote cum labore in spe. Cum labore enim quo sequebantur, et ob spem, ministrabant. Aeque de parabolis semel sufficiat probatum, hoc genus eloquii a Creatore promissum. At nunc illa quoque pronuntiatio ejus ad populum (Is., VI, 10): Aure audietis, et non audietis; dedit Christo frequenter inculcare: Qui habet aures, audiat. Non quasi ex diversitate auditum permitteret Christus, quem ademisset Creator: sed quia comminationem exhortatio sequebatur: primo, aure audietis; dehinc,", "candidate_score": 0.680819, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_58_60", "bdc_text": "mit dem Einverständnis seines Vaters an ihren Lehnsherren Philipp von Hessen gewandt , um von diesem die Sendung eines evangelischen Predigers zu erbeten . Als sich dieser Petrus Wertheim als Zwinglianer erwies , wandte sich Dietrich III . an Luther um Rat. Dietrich IV .", "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_695", "psc_text": "Nam et Petrum praesumptorie aliquid elocutum, negationi potius destinando, zelotem Deum tibi ostendit. Debuit etiam osculo tradi propheticus scilicet Christus, ut ejus scilicet filius, qui labiis a populo diligebatur (Is. XXIX) . Perductus in consessum, an ipse esset Christus interrogatur. De quo Christo Judaei quaesissent, nisi de suo? Cur ergo non vel tunc alium eis prodidit? Ut pati posset, inquis. Id est, ut ille optimus ignorantes adhuc in scelus mergeret. Atquin et si dixisset, passurus esset. Si dixero enim, inquit, vobis, non credetis. Porro non credituri, perseverassent in necem ejus. Et cur non magis passurus esset, si alterius Dei, ac per hoc, adversarium Creatoris manifestasset? Ergo non pateretur, alium se tunc quoque supersedit ostendere: ut sed quoniam ex ore ejus confessionem extorquere cupiebant, nec confesso tamen credituri, qui eum ex operibus Scripturas adimplentibus agnovisse debuerant; ita ejus fuit occultasse se, cui ultro debebatur agnitio. Et tamen adhuc eis manum porrigens:", "candidate_score": 0.656579, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_77_79", "bdc_text": "huic enim comiti non solum insidiati sunt , ut ditionem illius igne perderent , sed ut eum ipsum quoque in ignem et lamentabile incendium coniicerent . Auditur et illud tacendum quidem in Hessia noviciam principis coniugemMargarethe von der Saale . - non coniugem , sed prellicem - peperisse filiam Margarethe brachte am 12 .", "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_317", "psc_text": "(Is., XLII, 2) neque contendit, neque clamavit, nec audita est foris vox ejus: qui arundinem contusam, id est, quassam Judaeorum fidem, non comminuit: qui linum ardens, id est, momentaneum ardorem gentium, non extinxit, sed lucernam magis fecit ortu luminis sui. Non potest alius esse, quam qui praedicebatur. Oportet actum ejus ad Scripturarum regulam recognosci, duplici, nisi fallor, operatione distinctum, praedicationis et virtutis. Sed de utroque titulo sic disponam, ut quoniam ipsum quoque Marcionis Evangelium discuti placuit, de speciebus doctrinarum et signorum illuc differamus quasi in rem praesentem: hic autem generaliter expungamus ordinem coeptum, docentes praedicatorem interim annuntiari Christum per Esaiam (Is., L, 10): Quis enim, inquit, in vobis, qui Deum metuit, et exaudiet vocem filii ejus? Item medicatorem (Is., LIII): Ipse enim, inquit, imbecillitates nostras abstulit, et languores portavit. CAPUT XVIII. De exitu plane puto diversitatem tentatis inducere, negantes passionem crucis in Christum Creatoris praedicatam, et argumentantes insuper non esse", "candidate_score": 0.655832, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_76_78", "bdc_text": "Plesse-Archiv 19 , 1983 , S. 17-40 . huic enim comiti non solum insidiati sunt , ut ditionem illius igne perderent , sed ut eum ipsum quoque in ignem et lamentabile incendium coniicerent . Auditur et illud tacendum quidem in Hessia noviciam principis coniugemMargarethe von der Saale .", "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_317", "psc_text": "(Is., XLII, 2) neque contendit, neque clamavit, nec audita est foris vox ejus: qui arundinem contusam, id est, quassam Judaeorum fidem, non comminuit: qui linum ardens, id est, momentaneum ardorem gentium, non extinxit, sed lucernam magis fecit ortu luminis sui. Non potest alius esse, quam qui praedicebatur. Oportet actum ejus ad Scripturarum regulam recognosci, duplici, nisi fallor, operatione distinctum, praedicationis et virtutis. Sed de utroque titulo sic disponam, ut quoniam ipsum quoque Marcionis Evangelium discuti placuit, de speciebus doctrinarum et signorum illuc differamus quasi in rem praesentem: hic autem generaliter expungamus ordinem coeptum, docentes praedicatorem interim annuntiari Christum per Esaiam (Is., L, 10): Quis enim, inquit, in vobis, qui Deum metuit, et exaudiet vocem filii ejus? Item medicatorem (Is., LIII): Ipse enim, inquit, imbecillitates nostras abstulit, et languores portavit. CAPUT XVIII. De exitu plane puto diversitatem tentatis inducere, negantes passionem crucis in Christum Creatoris praedicatam, et argumentantes insuper non esse", "candidate_score": 0.655283, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_89", "bdc_text": "Audivi profecto ab hominibus spectatae fidei , comitem a Lüningen Ein Graf Emich IX. ( X. ) von Leiningen- Dagsburg geb. 1498 )", "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_537", "psc_text": "De quo et per Isaiam (Is., L, 10): Quis Deum metuens, audiat vocem filii ejus? Itaque jam repraesentans cum: Hic est filius meus; utique subauditur, quem repromisi. Si enim repromisit aliquando, et postea dicit, Hic est; ejus est exhibentis voce uti in demonstratione promissi, qui aliquando promisit; non ejus cui possit responderi, « Ipse enim tu quis es qui dicas, Hic est filius meus, de quo non magis praemisisti, quam teipsum quod prius eras revelasti? » Hunc igitur audite, quem ab initio edixerat audiendum in nomine prophetae, quoniam et prophetes existimari habebat a populo. Prophetam, inquit Moyses (Deut. XVIII, 15), suscitabit vobis Deus ex filiis vestris (secundum carnalem scilicet censum) tamquam me: audietis illum. Omnis autem qui illum non audierit, exterminabitur anima ejus de populo suo. Sic et Isaias (Is., L, 10): Quis in vobis metuens, exaudiat vocem filii ejus? Quam et ipse Pater commendaturus erat. Sistens enim verba filii", "candidate_score": 0.653522, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_89", "bdc_text": "Audivi profecto ab hominibus spectatae fidei , comitem a Lüningen Ein Graf Emich IX. ( X. ) von Leiningen- Dagsburg geb. 1498 )", "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_506", "psc_text": "probatum, hoc genus eloquii a Creatore promissum. At nunc illa quoque pronuntiatio ejus ad populum (Is., VI, 10): Aure audietis, et non audietis; dedit Christo frequenter inculcare: Qui habet aures, audiat. Non quasi ex diversitate auditum permitteret Christus, quem ademisset Creator: sed quia comminationem exhortatio sequebatur: primo, aure audietis; dehinc, qui habet aures, audiat. Non enim audiebant ultro, qui aures habebant; sed ostendebat aures cordis necessarias, quibus illos audituros negarat Creator. Et ideo per Christum adjicit: Videte quomodo audiatis, et non audiatis; non corde scilicet audientes, sed aure. Si dignum sensum pronuntiationi accommodes pro sensu ejus qui auditui suscitabat, etiam dicendo, Videte quomodo audiatis, non audituris minabatur. Sane nominatur mitissimus Deus, quia nec judicat, nec irascitur. Hoc probat etiam subjacens sensus: Ei qui habet, dabitur; ab eo autem qui non habet, etiam quod habere se putat auferetur ei. Quid dabitur? Adjectio fidei, vel intellectus, vel salus ipsa. Quid auferetur? Utique", "candidate_score": 0.653415, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_57_59", "bdc_text": "nach Radolfshausen zurückzog. 1536 hatte sich Dietrich IV . mit dem Einverständnis seines Vaters an ihren Lehnsherren Philipp von Hessen gewandt , um von diesem die Sendung eines evangelischen Predigers zu erbeten . Als sich dieser Petrus Wertheim als Zwinglianer erwies , wandte sich Dietrich III .", "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_695", "psc_text": "Nam et Petrum praesumptorie aliquid elocutum, negationi potius destinando, zelotem Deum tibi ostendit. Debuit etiam osculo tradi propheticus scilicet Christus, ut ejus scilicet filius, qui labiis a populo diligebatur (Is. XXIX) . Perductus in consessum, an ipse esset Christus interrogatur. De quo Christo Judaei quaesissent, nisi de suo? Cur ergo non vel tunc alium eis prodidit? Ut pati posset, inquis. Id est, ut ille optimus ignorantes adhuc in scelus mergeret. Atquin et si dixisset, passurus esset. Si dixero enim, inquit, vobis, non credetis. Porro non credituri, perseverassent in necem ejus. Et cur non magis passurus esset, si alterius Dei, ac per hoc, adversarium Creatoris manifestasset? Ergo non pateretur, alium se tunc quoque supersedit ostendere: ut sed quoniam ex ore ejus confessionem extorquere cupiebant, nec confesso tamen credituri, qui eum ex operibus Scripturas adimplentibus agnovisse debuerant; ita ejus fuit occultasse se, cui ultro debebatur agnitio. Et tamen adhuc eis manum porrigens:", "candidate_score": 0.65293, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_77_79", "bdc_text": "huic enim comiti non solum insidiati sunt , ut ditionem illius igne perderent , sed ut eum ipsum quoque in ignem et lamentabile incendium coniicerent . Auditur et illud tacendum quidem in Hessia noviciam principis coniugemMargarethe von der Saale . - non coniugem , sed prellicem - peperisse filiam Margarethe brachte am 12 .", "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_547", "psc_text": "iste nec nasci, auferens vitam illis etiam decem mensium in utero. At enim quanto credibilius, ut ejus deputetur affectio in parvulos, qui benedicendo connubium in propagationem generis humani, ipsum quoque fructum connubii benedicendo promisit, qui de infantia primus est. Repraesentat Creator ignium plagam Helia postulante in illo pseudopropheta (IV Reg., I). Agnosco judicis severitatem; e contrario, Christi lenitatem increpantis eamdem animadversionem destinantes discipulos, super illum viculum Samaritarum. Agnoscat et haereticus ab eodem severissimo judice promitti hanc Christi lenitatem. Non contendet, inquit (Is., XLII, 2), nec vox ejus in platea audietur. Arundinem quassatam non comminuet, et linum fumigans non extinguet. Talis utique multo magis homines non erat crematurus. Nam et tunc ad Heliam (III Reg., XIX, 12), Non in igni (inquit Dominus), sed in spiritu miti. At enim humanissimus Deus, cur recusat eum, qui se tam individuum illi comitem offert? Si quia superbe, vel ex hypocrisi dixerat: Sequar te quocumque ieris;", "candidate_score": 0.652633, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_77_79", "bdc_text": "huic enim comiti non solum insidiati sunt , ut ditionem illius igne perderent , sed ut eum ipsum quoque in ignem et lamentabile incendium coniicerent . Auditur et illud tacendum quidem in Hessia noviciam principis coniugemMargarethe von der Saale . - non coniugem , sed prellicem - peperisse filiam Margarethe brachte am 12 .", "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_607", "psc_text": "sit machaerae. Igitur et ignem eversionis intendit, qui pacem negavit. Quale praelium, tale et incendium. Qualis machaera, talis et flamma, neutra congruens Domino. Denique: Dividetur, inquit, pater in filium, et filius in patrem; et mater in filiam, et filia in matrem; et nurus in socrum, et socrus in nurum. Hoc praelium inter parentes, si in ipsis verbis tuba cecinit prophetae, vereor ne Michaeas (Mich. VII, 6) Christo Marcionis praedicarit. Et ideo hypocritas pronuntiabat, coeli quidem et terrae faciem probantes, tempus vero illud non dinoscentes; quo scilicet adimplens omnia quae super ipsos fuerunt praedicata, nec aliter docens, debuerat agnosci. Caeterum, quis posset ejus tempora nosse, cujus per quae probaret non habebat? Merito exprobrat etiam, quod justum non a semetipsis judicarent. Olim hoc mandat per Zachariam (Zach. VIII, 16): Justum judicium et pacatorium judicate. Per Hieremiam (Jerem. XXII, 3): Facite judicium et justitiam. Per Esaiam (Is. I, 17; V. 6): Judicate pupillo,", "candidate_score": 0.651834, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_89", "bdc_text": "Audivi profecto ab hominibus spectatae fidei , comitem a Lüningen Ein Graf Emich IX. ( X. ) von Leiningen- Dagsburg geb. 1498 )", "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_538", "psc_text": "suscitabit vobis Deus ex filiis vestris (secundum carnalem scilicet censum) tamquam me: audietis illum. Omnis autem qui illum non audierit, exterminabitur anima ejus de populo suo. Sic et Isaias (Is., L, 10): Quis in vobis metuens, exaudiat vocem filii ejus? Quam et ipse Pater commendaturus erat. Sistens enim verba filii sui, dicendo scilicet: Hic est filius meus dilectus; hunc audite, inquit. Itaque etsi facta translatio sit auditionis a Moyse et Helia in Christo, sed non ut ab alio deo, nec ad alium christum, sed a Creatore in Christum ejus, secundum decessionem Veteris, et successionem Novi Testamenti. Non legatus, inquit Isaias (Is., LXIII, 9), nec nuntius, sed ipse Dominus salvos eos fecit; ipse jam praedicans et implens Legem et prophetas. Tradidit igitur Pater Filio discipulos novos, ostensis prius cum illo Moyse et Helia in claritatis praerogativa, atque ita dimissis, quasi jam et officio et honore dispunctis; ut hoc ipsum confirmaretur propter", "candidate_score": 0.647233, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_59", "bdc_text": "Als sich dieser Petrus Wertheim als Zwinglianer erwies , wandte sich Dietrich III .", "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_525", "psc_text": "reliquias, secundum dictum Domini. O Christum et in novis veterem! Haec itaque quae viderat Petrus, et cum pristinis compararat, et non tantum retro facta, sed et in futurum jam tunc prophetantia recognoverat, interroganti Domino quisnam illis videretur, cum pro omnibus responderet: Tu es Christus, non potest non eum sensisse Christum, nisi quem noverat in Scripturis, quem jam rescensebat in factis. Hoc et ipse confirmat usque adhuc patiens, imo et silentium indicens. Si enim Petrus quidem non poterat alium eum confiteri, quam Creatoris: ille autem praecepit, ne cui hoc diceret; utique id noluit provulgari, quod Petrus senserat. Imo, inquis, quia non recte senserat, noluit mendacium disseminari. Sed aliam silentii caussam edixit: Quia oporteret filium hominis multa pati, et reprobari a presbyteris et scribis et sacerdotibus, et interfici, et post tertium diem resurgere. Quae cum praedicata sint et ipsa in Christum Creatoris, sicut suis locis implebimus, sic quoque ipsum se ostendit esse,", "candidate_score": 0.639684, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_1", "bdc_text": "non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther .", "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_144", "psc_text": "« Non prudenter definxisti me. » Confessus est seductionem; non occultavit seductricem: rudis admodum haereticus fuit. Non obaudiit; non tamen blasphemavit Creatorem, nec reprehendit auctorem, quem a primordio sui bonum et optimum invenerat, et ipse si forte judicem fecerat a primordio. CAPUT III. Igitur oportebit ineuntes examinationem in Deum notum, si quaeritur in qua conditione sit notus, ab operibus ejus incipere quae priora sunt homine, ut statim cum ipso comperta bonitas ejus, et exinde constituta atque praescripta, aliquem sensum suggerat nobis intelligendi, qualiter sequens rerum ordinatio evaserit. Possunt autem discipuli Marcionis recognoscentes bonitatem Dei nostri, dignam quoque Deo agnoscere per eosdem titulos, per quos indignam ostendimus in deo illorum. Jam hoc ipsum quod materia est agnitionis suae, non apud alium invenit, sed de suo sibi fecit. Prima denique bonitas Creatoris, qua se Deus noluit in aeternum latere, id est non esse aliquid, cui Deus cognosceretur. Quid enim tam bonum, quam", "candidate_score": 0.63652, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_31_33", "bdc_text": "pactum fieret , ille postremam suam defensionem vulgo emisisse videretur et conviciis in eum factis ultimus respondisset ; Dies bezieht sich wohl auf Philipps \"Dritte wahrhaftige Verantwortung gegen Heinrich von Braunschweig\" ; vgl . oben Nr. 1493 , Anm. 13 .", "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_829", "psc_text": "in infirmitate comprobaretur? Quid et formam Legis adhuc tenet Galatarum castigator, in tribus testibus praefiniens staturum omne verbum? Quid et non parsurum se peccatoribus comminatur, lenissimi Dei praedicator? Imo et ipsam durius agendi in praesentia potestatem a Domino datam sibi adfirmat. Nega nunc, haeretice, timeri Deum tuum, cujus Apostolus timebatur. CAPUT XIII. Quando opusculum profligatur, breviter jam retractanda sunt quae rursus occurrunt; quaedam vero tramittenda quae saepius occurrerunt. Piget de Lege adhuc congredi, qui toties probaverim concessionem ejus nullum argumentum praestare diversi Dei, in Christo praedicatam scilicet, et repromissam in Christum apud Creatorem, quatenus et ipse Apostolus legem plurimum videtur excludere (Rom, I, II, III, V, VI, VII). Sed et judicem Deum ab Apostolo circumferri saepe jam ostendimus, et in judice ultorem, et creatorem in ultore. Itaque et hic cum dicit: Non enim me pudet Evangelii; virtus enim Dei est in salutem omni credenti, Judaeo et Graeco, quia justitia Dei", "candidate_score": 0.634457, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_78", "bdc_text": "Auditur et illud tacendum quidem in Hessia noviciam principis coniugemMargarethe von der Saale .", "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_505", "psc_text": "ex fide justificatam, ab eo audiit: Fides tua te salvam fecit: qui per Habacuc (Habac., II, 4) pronuntiarat: Justus ex fide sua vivet. CAPUT XIX. Quod divites Christo mulieres adhaerebant, quae et de facultatibus suis ministrabant ei, inter quas et uxor regis procuratoris (Luc. VIII) , de prophetia est. Has enim vocabat per Esaiam (Is., XXXII, 9): Mulieres divites exsurgite, et audite vocem meam; ut discipulas primo, dehinc ut operarias et ministras ostenderet: Filiae, in spe audite sermones meos. Dies anni mementote cum labore in spe. Cum labore enim quo sequebantur, et ob spem, ministrabant. Aeque de parabolis semel sufficiat probatum, hoc genus eloquii a Creatore promissum. At nunc illa quoque pronuntiatio ejus ad populum (Is., VI, 10): Aure audietis, et non audietis; dedit Christo frequenter inculcare: Qui habet aures, audiat. Non quasi ex diversitate auditum permitteret Christus, quem ademisset Creator: sed quia comminationem exhortatio sequebatur: primo, aure audietis; dehinc,", "candidate_score": 0.628707, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_31_33", "bdc_text": "pactum fieret , ille postremam suam defensionem vulgo emisisse videretur et conviciis in eum factis ultimus respondisset ; Dies bezieht sich wohl auf Philipps \"Dritte wahrhaftige Verantwortung gegen Heinrich von Braunschweig\" ; vgl . oben Nr. 1493 , Anm. 13 .", "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_695", "psc_text": "Nam et Petrum praesumptorie aliquid elocutum, negationi potius destinando, zelotem Deum tibi ostendit. Debuit etiam osculo tradi propheticus scilicet Christus, ut ejus scilicet filius, qui labiis a populo diligebatur (Is. XXIX) . Perductus in consessum, an ipse esset Christus interrogatur. De quo Christo Judaei quaesissent, nisi de suo? Cur ergo non vel tunc alium eis prodidit? Ut pati posset, inquis. Id est, ut ille optimus ignorantes adhuc in scelus mergeret. Atquin et si dixisset, passurus esset. Si dixero enim, inquit, vobis, non credetis. Porro non credituri, perseverassent in necem ejus. Et cur non magis passurus esset, si alterius Dei, ac per hoc, adversarium Creatoris manifestasset? Ergo non pateretur, alium se tunc quoque supersedit ostendere: ut sed quoniam ex ore ejus confessionem extorquere cupiebant, nec confesso tamen credituri, qui eum ex operibus Scripturas adimplentibus agnovisse debuerant; ita ejus fuit occultasse se, cui ultro debebatur agnitio. Et tamen adhuc eis manum porrigens:", "candidate_score": 0.6263, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_104_106", "bdc_text": "erfreute sich großer Beliebtheit am Anfang des 16 . Jahrhunderts ; seine Werke wurden v. a .", "psc_chunk_id": "002_Tertullianus_Adversus-Marcionem_window_78", "psc_text": "et sanantem. Cur in hac sola specie uniformem eum capiunt, visibilium solummodo et vitam et mortem, et mala et pacem (Eccli., XI, 14; Is., XLV, 7)? Et utique, si illa invisibilia majora sunt visibilibus creaturis suo loco magnis, sic quoque congruit ejus esse majora cujus et magna; quia nec magna, nedum majora, ei competant cujus nec modica comparent. CAPUT XVII. His compressi, erumpunt dicere: « Sufficit unicum hoc opus Deo nostro, quod hominem liberavit summa et praecipua bonitate sua, et omnibus locustis anteponenda. » O Deum majorem, cujus tam magnum opus non potuit inveniri, quam in homine dei minoris! Enimvero, prius est ut eum probes esse, per quae Deum probari oportet: per opera; tunc deinde per beneficia. Primo enim quaeritur an sit; et ita, qualis sit. Alterum de operibus, alterum de beneficiis dignoscetur. Caeterum, non quia liberasse dicitur hominem, ideo esse eum constat; sed si esse constiterit, tunc et liberasse", "candidate_score": 0.59959, "ce_score": null } ] }, { "rank": 12, "cf_id": "cf011", "work_id": "pta0003.pta009.pta-grc1", "max_score": 0.680813, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_13_15", "bdc_text": "von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen . In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte . Nachdem sich das Verhältnis zum Kaiser wegen der Reichsacht gegen Philipp von Hessen und des Augsburger Interims schnell getrübt hatte , wechselte Moritz erneut die Seite und griff mit Hilfe der protestantischen Fürsten und Frankreichs im sog .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_242", "psc_text": "νόμος διαταγεὶς δι’ ἀγγέλων, ἐν χειρὶ μεσίτου. ὁ δὲ μεσίτης ἑνὸς οὐκ ἔστιν . οὐκοῦν ὁ χρηματίσας τῷ Μωσεῖ ὁ μεσίτης ἦν, ἐξ ἐκείνου μεσιτεύων τῇ τῶν ἀνθρώπων σωτηρίᾳ, πρὶν ἢ τὴν σάρκα ἀναλαβεῖν. τοῦτον δὲ εἶναι Ἰησοῦν Χριστὸν ὁ αὐτὸς ἀπόστολος παρέστησε φήσας εἷς θεός, εἷς καὶ μεσίτης θεοῦ καὶ ἀνθρώπων, ἄνθρωπος Ἰησοῦς Χριστός . εἴτ’ οὖν ἐξ αὐτοῦ τοῦ προσώπου λέγοιτο παρὰ Μωσεῖ τὸ ἐγώ εἰμι ὁ ὤν , εἴθ’ ὁ πατὴρ ἦν ὁ δι’ αὐτοῦ ταύτην προϊέμενος τὴν φωνήν, ἑκατέρως ἀληθεύοι ἂν ὁ λόγος. μὴ δὴ οὖν ἀπορείτω Μάρκελλος συλλογισμῷ χρώμενος, ὡς οἴεται, ἀφύκτῳ, δι’ οὗ φησὶν τίνα τοίνυν τὸν ἐγώ εἰμι ὁ ὢν λέγοντα Ἀστέριος εἶναι οἴεται, τὸν υἱὸν ἢ τὸν πατέρα; εἶθ’ ἑξῆς συνάγων, ὡς εἰ μὲν ὁ πατὴρ εἴη ὁ ὤν, οὐκέτ’ ἔσται ὁ υἱὸς θεός· ὅτι κατὰ ἀντιδιαστολὴν τοῦ μὴ ὄντος ὁ ὢν ἑαυτὸν εἶναί φησιν. εἰ δὲ τὸν υἱὸν ὑποστάσει διῃρημένον τοῦτο", "candidate_score": 0.680813, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_97_99", "bdc_text": "Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis . In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 ) erschien erstmals 1534 in Venedig ;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_160", "psc_text": "τινα τοῖς ἀκούουσιν ἀνθρωπίνης ὄψεως παρέχειν εἴωθεν. εἶθ’ ὅτι μηδὲ γεγέννηται ἐκ τοῦ πατρὸς ὁ λόγος παριστὰς ὧδε λέγει πρὸς λέξιν ὁ τοίνυν ἱερὸς ἀπόστολος καὶ μαθητὴς τοῦ κυρίου Ἰωάννης ἀιδιότητος αὐτοῦ μνημονεύων ἀληθὴς ἐγίγνετο τοῦ λόγου μάρτυς, ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος λέγων καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν θεόν, καὶ θεὸς ἦν ὁ λόγος , οὐδὲν γενέσεως ἐνταῦθα μνημονεύων τοῦ λόγου. οὕτω δὴ τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ ἀρνούμενος, τὸν ἐν τῷ θεῷ λόγον ποτὲ μὲν ἔνδον εἶναι ἐν τῷ θεῷ ἔφασκεν ποτὲ δὲ προϊέναι τοῦ θεοῦ, καὶ ἄλλοτε πάλιν ἀναδραμεῖσθαι εἰς τὸν θεὸν καὶ ἔσεσθαι ἐν αὐτῷ, ὡς καὶ πρότερον ἦν. ἐπάκουσον δ’ ὅπως ταῦτα λέγει τούτοις τοῖς ῥήμασιν νυνὶ δὲ πιστεύω ταῖς θείαις γραφαῖς, ὅτι εἷς ὁ θεός. καὶ ὁ τούτου λόγος προῆλθεν μὲν τοῦ πατρός, ἵνα πάντα δι’ αὐτοῦ γένηται· μετὰ δὲ τὸν καιρὸν τῆς κρίσεως καὶ τὴν τῶν ἁπάντων διόρθωσιν καὶ τὸν ἀφανισμὸν τῆς ἀντικειμένης", "candidate_score": 0.653503, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_103", "bdc_text": "et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 )", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_194", "psc_text": "ὁμοίως ἐπήγαγεν τὸ καὶ ὁ λόχος ἦν ἐν τῷ θεῷ, ἀλλὰ πρὸς τὸν θεὸν ἦν ὁ λόγος , διδάσκων τὸν γεννηθέντα καὶ ἀρχὴν τὸν πατέρα κτησάμενον μὴ μακράν που εἶναι τοῦ πατρὸς μηδὲ ἀπεσχοινίσθαι καὶ πόρρω που ἀφεστάναι αὐτοῦ, ἀλλὰ παρεῖναι αὐτῷ καὶ σὺν αὐτῷ εἶναι· ὃ δὴ καὶ ἐν Παροιμίαις ἐδίδασκεν πρότερον φήσας πρὸ δὲ πάντων βουνῶν γεννᾷ με , ἔπειτα προσθεὶς ἡνίκα ἡτοίμαζεν τὸν οὐρανόν, συμπαρήμην αὐτῷ . οὕτως οὖν ὁ λόγος, δῆλον δ’ ὅτι ὁ μονογενὴς υἱός, ἦν πρὸς τὸν ἑαυτοῦ πατέρα τὸν θεὸν συνὼν καὶ συμπαρὼν αὐτῷ ἀεὶ καὶ πάντοτε· ὃ δὴ καὶ παρίστη λέγων καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν θεόν . ἐπεὶ δὲ ἐχρῆν ἡμᾶς γνῶναι καὶ ὁποίου ὑπῆρχεν ἀξιώματος, ἀναγκαίως συνῆψεν τὸ καὶ θεὸς ἦν ὁ λόγος . πῶς γὰρ οὐκ ἔμελλεν θεὸς εἶναι ὁ ἐκ τοῦ ἑνὸς καὶ μόνου ἀγεννήτου θεοῦ γεννηθείς; εἰ γὰρ τὸ γεγεννημένον ἐκ τῆς σαρκὸς σάρξ ἐστιν, καὶ", "candidate_score": 0.650952, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_3_5", "bdc_text": "Porro non dubium est , quin nova expectes plurima , ex quibus ( quoniam ea rerum est perturbatio tantaque novarum rerum copia , ut ex omnibus , quid tibi scribi oporteat , non intelligam ) ea , quae partim vidi et cognovi , partim ex iisiis über der Zeile nachgetragen. etiam , qui praesentes rebus affuerunt , didicididici am Rande nachgetragen. , scribenda existimo . Primum : Hessorum princepsLandgraf Philipp von Hessen .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_246", "psc_text": "Γαλάταις γράφων ἐδίδασκεν, δι’ ὧν ἔφη ὁ νόμος διαταγεὶς δι’ ἀγγέλων, ἐν χειρὶ μεσίτου. ὁ δὲ μεσίτης ἑνὸς οὐκ ἔστιν, ὁ δὲ θεὸς εἷς ἐστιν . κἂν λέγῃ ἴδετε ἴδετε ὅτι ἐγώ εἰμι. καὶ οὐκ ἔστιν θεὸς πλὴν ἐμοῦ , πάλιν ὁ πατὴρ ἦν ὡς διὰ εἰκόνος καὶ μεσίτου διὰ τοῦ υἱοῦ τοῦτο φάσκων. εἰ γὰρ δὴ λέγοντος μὲν Ἡσαΐου τοῦ προφήτου υἱοὺς ἐγέννησα καὶ ὕψωσα καὶ πάλιν Ἰσραὴλ δέ με οὐκ ἔγνω, καὶ ὁ λαός με οὐ συνῆκεν καὶ αὖθις ἐγὼ πᾶσιν τοῖς ἄστροις ἐνετειλάμην, καὶ τῇ χειρί μου ἐστερέωσα τὸν οὐρανὸν« καὶ ὅσα ἄλλα τοιαῦτα, οὐ τὸν Ἡσαΐαν ταῦτα λέγειν φήσομεν, δι’ αὐτοῦ δὲ τὸν ἐν αὐτῷ λαλοῦντα θεόν, οὐχὶ δὴ καὶ ἐπὶ τοῦ μονογενοῦς υἱοῦ τοῦ θεοῦ πρέποι ἂν τὸν πατέρα δι’ αὐτοῦ χρῆναι ταῦτα διαμαρτύρασθαι τοῖς τῶν τοιῶνδε παραγγελμάτων δεομένοις; εἰδωλολάτραι δ’ ἦσαν οὗτοι, ὡς ἡ αὐτὴ διδάσκει γραφὴ λέγουσα καὶ εἶπεν κύριος· ποῦ εἰσὶν οἱ", "candidate_score": 0.650789, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_103", "bdc_text": "et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 )", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_330", "psc_text": "τοῦτο γοῦν αὐτὸς διδάσκει λέγων ηὐφραινόμην δὲ ἐνώπιον αὐτοῦ ἐν παντὶ καιρῷ, ὅτε ηὐφραίνετο τὴν οἰκουμένην συντελέσας , οἰκουμένης ἐνταῦθα νοουμένης τῆς τῶν γενητῶν ἁπάντων συμπληρώσεως, ἧς ἐκ τοῦ μὴ ὄντος εἰς τὸ εἶναι διὰ τοῦ υἱοῦ προαγομένης ὁ τῶν ἁπάντων ηὐφραίνετο θεός. ὁ μὲν οὖν ἀληθὴς λόγος, ὡς ἐν βραχέσιν καὶ ἐν ἐπιτόμῳ διηγήσει παριστάμενος ἐκ τῆς θείας γραφῆς, τοιοῦτός τις ἂν εἴη. ὁ δ’ ἄνωθεν κάτω φερόμενος ἐπὶ τὴν σάρκα τοῦ σωτῆρος ἡμῶν τὴν διάνοιαν ἐξώκειλεν παρατρέπων καὶ παρερμηνεύων τὸν ἀληθῆ νοῦν τῆς θεοπνεύστου γραφῆς. ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τὸν λόγον μεταβὰς αὐτὸν εἶναί φησιν τὸν ἔνδον ἐν τῷ πατρὶ ὡς ἐν διαλογισμῷ καὶ ἐνθυμήσει τὸν οὐρανὸν ἡτοιμακότα. ἔλεγεν γοῦν αὐτοῖς ῥήμασιν· πρὸ γὰρ τοῦ τὸν κόσμον ποιῆσαι ἦν ὁ λόγος ἐν τῷ πατρί. ὅτε δὲ ὁ παντοκράτωρ θεὸς πάντα τὰ ἐν οὐρανοῖς καὶ τὰ ἐπὶ τῆς γῆς ποιῆσαι προέθετο, ἐνεργείας ἡ τοῦ κόσμου γένεσις ἐδεῖτο δραστικῆς· καὶ διὰ", "candidate_score": 0.64854, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_103", "bdc_text": "et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 )", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_143", "psc_text": "ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος λέγων καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν θεόν, καὶ θεὸς ἦν ὁ λόγος . τρισὶν ἐπαλλήλοις μαρτυρίαις χρώμενος τὴν ἀιδιότητα τοῦ λόγου δεικνύναι βούλεται. ὅπως δὲ ἡνῶσθαι τῷ θεῷ καὶ συναγέννητον εἶναι αὐτῷ τὸν λόγον ἔφασκεν, πάρεστιν αὐτοῦ ἐπακοῦσαι ὧδέ πη λέγοντος τὴν μὲν κατὰ σάρκα οἰκονομίαν τῷ ἀνθρώπῳ διαφέρειν γινώσκομεν, τὴν δὲ κατὰ πνεῦμα ἀιδιότητα ἡνῶσθαι τῷ πατρὶ πεπιστεύκαμεν. τοῦτον δὴ τὸν τρόπον ἐν τῷ θεῷ δοὺς εἶναι τὸν λόγον, ἓν καὶ ταὐτὸν εἶναι αὐτῷ ἑξῆς ἀποφαίνεται κατὰ λέξιν ὧδε γράφων εἰ μὲν γὰρ ἡ τοῦ πνεύματος ἐξέτασις γίγνοιτο μόνη, ἓν καὶ ταὐτὸν εἰκότως ἂν ὁ λόγος εἶναι τῷ θεῷ φαίνοιτο· εἰ δὲ ἡ κατὰ σάρκα προσθήκη ἐπὶ τοῦ σωτῆρος ἐξετάζοιτο, ἐνεργείᾳ ἡ θεότης μόνῃ πλατύνεσθαι δοκεῖ· ὥστε εἰκότως μονὰς ὄντως ἐστὶν ἀδιαίρετος. καὶ πάλιν προϊών φησιν οὐ διὰ τὴν ἐν ἅπασιν οὖν λόγοις τε καὶ ἔργοις ἀκριβῆ συμφωνίαν, ὡς Ἀστέριος ἔφη, ὁ σωτὴρ λέγει", "candidate_score": 0.646194, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_14", "bdc_text": "In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_388", "psc_text": "θεραπείας δεομένων βασιλείαν βασιλεύει τοὺς τῆς βασιλείας ἐχθροὺς ὑπάγων τοῖς αὐτοῦ ποσίν· ὃ δὴ παρίστησιν ὁ φάσκων Ψαλμὸς εἶπεν ὁ κύριος τῷ κυρίῳ μου· καθοῦ ἐκ δεξιῶν μου ἕως ἂν θῶ τοὺς ἐχθρούς σου ὑποπόδιον τῶν ποδῶν σου , ὅτε δὲ τοὺς μὲν ἐχθροὺς ὑπὸ πόδας θήσει, τοὺς δὲ τῆς αὐτοῦ βασιλείας ἀξίους ἐν ἀτελευτήτῳ ζωῇ καταστήσει, τηνικαῦτα γὰρ καὶ ὁ πάντων ἐχθρὸς θάνατος ἔσχατος καταργηθήσεται· μηδενὸς γὰρ θνήσκοντος ἔτι, ἐν αἰωνίῳ δὲ ζωῇ ζησομένων τότε τῶν τῆς βασιλείας ἀξίων. τὸν θάνατον ἀργήσειν εἰκὸς μηκέτ’ ἔχοντα οὓς θανατώσειεν. ὧν ὡδε εὐτρεπισθέντων τῷ υἱῷ τοῦ θεοῦ σωτήριον ὑποταγὴν πάντες οἱ ἅγιοι ὑποταγήσονται· αὐτῷ ζωῇ μὲν ὄντι ζησόμενοι αἰωνίως, σοφίᾳ δὲ ὄντι σοφοὶ γενόμενοι, λόγῳ δὲ ὄντι λόγιοι ἀπεργασθέντες. οὕτω δὲ καὶ χριστοὶ γενήσονται πνεύματι τῆς αὐτοῦ εὐωδίας χρισθέντες, φωστῆρές τε ἀναδειχθήσονται τοῦ νέου αἰῶνος ἐξ αὐτοῦ τὰ φῶτα χορηγούμενοι, καὶ υἱοὶ δὲ θεοῦ ἔσονται τῷ τῆς υἱοθεσίας πνεύματι κοσμηθέντες, καὶ τῶν", "candidate_score": 0.643545, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_126", "bdc_text": "] Clarissimo viro domino Heinricho Bullingero , Tigurinae ecclesiae antistiti , patri suo unice observando .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_138", "psc_text": "θεοῦ μόνου, συμμαρτυροῦντος αὐτῷ Μαρκέλλου· ἡ δὲ Χριστοῦ ἐκκλησία σὺν παρρησίᾳ πάσῃ σεμνύνεται λέγουσα ἡμῖν εἷς θεὸς ὁ πατήρ, ἐξ οὗ τὰ πάντα, καὶ εἷς κύριος Ἰησοῦς Χριστός, δι’ οὗ τὰ πάντα. ἐπὰν δὲ λέγῃ δι’ οὗ τὰ πάντα , οἶδεν αὐτὸν πρὸ πάντων· ὥστε πρὸ τῆς τοῦ κόσμου γενέσεως ὁ λέγων οὐδὲν ἕτερον εἶναι πλὴν θεοῦ μόνου τῆς ἀληθείας καταψεύδεται. σὺν γὰρ τῷ μόνῳ θεῷ καὶ ὁ μονογενὴς αὐτοῦ υἱὸς ἦν πρὸ τῆς τοῦ κόσμου συστάσεως. καὶ τῷ πατρὶ συνῆν. τοῦτο γὰρ ἐδίδαξεν αὐτὴν καὶ ὁ εἰπὼν ἐπ’ ἐσχάτου τῶν ἡμερῶν τούτων ἐλάλησεν ἡμῖν ἐν υἱῷ, ὃν ἔθηκεν κληρονόμον πάντων, δι’ οὗ καὶ ἐποίησεν τοὺς αἰῶνας . καὶ ἐν Παροιμίαις διὰ Σολομῶνος αὐτὸς ὁ υἱὸς περὶ ἑαυτοῦ διδάσκει λέγων ἡνίκα ἡτοίμαζεν τὸν οὐρανόν, συμπαρήμην αὐτῷ . ἀλλὰ καὶ αὐτὸς ἦν τὸ φῶς, τὸ φωτίζον πάντα ἄνθρωπον ἐρχόμενον εἰς τὸν κόσμον , ἐπειδὴ ἐν τῷ κόσμῳ ἦν, καὶ ὁ κόσμος", "candidate_score": 0.641145, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_102", "bdc_text": "vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_63", "psc_text": "ὁ ἁγιώτατος εὐαγγελιστὴς καὶ μαθητὴς τοῦ κυρίου, σφόδρα ἐγρηγορὼς τῷ πνεύματι τῆς ἄνωθεν μνημονεύων ἀρχῆς καὶ μηδενὸς νεωτέρου, ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος , ἔφη καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν θεόν, »καὶ θεὸς ἦν ὁ λόγος , ἵνα δείξῃ ὅτι, εἴ τι καινὸν καὶ νεώτερον ὄνομα, τοῦτ’ ἀπὸ τῆς καινῆς αὐτῷ καὶ νέας ὑπῆρξε κατὰ σάρκα καὶ οἰκονομίας. καὶ ἑξῆς ἐπιλέγει οὐκοῦν πρὸ μὲν τοῦ κατελθεῖν καὶ διὰ τῆς παρθένου τεχθῆναι λόγος ἦν μόνον. ἐπεὶ τί ἕτερον ἦν πρὸ τοῦ τὴν ἀνθρωπίνην ἀναλαβεῖν σάρκα τὸ κατελθὸν »ἐπ’ ἐσχάτων τῶν ἡμερῶν«, ὡς καὶ αὐτὸς ἔγραφεν, καὶ τὸ γεννηθὲν ἐκ τῆς ἁγίας παρθένου; οὐδὲν ἕτερον ἢ λόγος. καὶ πάλιν ἐπιφέρει πρότερον γάρ, ὥσπερ πολλάκις ἔφην, οὐδὲν ἕτερον ἦν ἢ λόγος.Markell, frg. 43 = 81 Rettberg καὶ προστίθησιν αὖθις φάσκων ὁ μὲν γὰρ λόγος ἐν ἀρχῇ ἦν , μηδὲν ἕτερον ὢν ἢ λόγος· ὁ δὲ τῷ λόγῳ ἑνωθεὶς ἄνθρωπος, οὐκ ὢν πρότερον,", "candidate_score": 0.636623, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_115_117", "bdc_text": "März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ; huiusVor huius gestrichenes ibi .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_240", "psc_text": "τοῦτο δέ ἐστιν καὶ ἐκ τοῦ πρὸς τὸν Μωσέα χρηματισμοῦ γνῶναι λέγει δ’ οὖν ἡ γραφὴ ἐλάλησεν δὲ ὁ θεὸς πρὸς Μωσῆν καὶ εἶπεν πρὸς αὐτόν· ἐγὼ κύριος· καὶ ὤφθην πρὸς Ἀβραὰμ καὶ πρὸς Ἰσσὰκ καὶ πρὸς Ἰακώβ, θεὸς ὢν αὐτῶν . ὁρᾷς ὅπως ὦφθαι ἑαυτὸν τοῖς πατράσιν ἔφη. πότε δὲ ὤφθη, πάλιν ἡ γραφὴ μαρτυρεῖ λέγουσα ὤφθη δὲ κύριος ὁ θεὸς τῷ Ἀβραὰμ πρὸς τῇ δρυῒ τῇ Μαμβρῆ, καθημένου αὐτοῦ πρὸς τῇ θύρᾳ . πῶς δὲ ὤφθη ἄλλ’ ἐν σχήματι ἀνθρωπίνῳ; τίνα δὲ χρῆν πιστεύειν εἶναι τοῦτον ἢ τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ; ὃ δὴ καὶ αὐτὸς ἐν Εὐαγγελίοις παρίστη λέγων πρὸς τοὺς Ἰουδαίους Ἀβραὰμ ὁ πατὴρ ὑμῶν ἠγαλλιάσατο ἵνα ἴδῃ τὴν ἡμέραν τὴν ἐμήν, καὶ εἶδεν καὶ ἐχάρης · ὅτε καὶ θαυμασάντων ἐπὶ τῷ λόγῳ προσέθηκεν τὸ πρὶν Ἀβραὰμ γενέσθαι ἐγώ εἰμιι , τὴν προΰπαρξιν ἑαυτοῦ παριστὰς λευκότατα. τί δὴ οὖν συνίστησιν ὁ λόγος ἢ αὐτὸν εἶναι τὸν υἱὸν", "candidate_score": 0.630687, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_103_105", "bdc_text": "et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 ) erfreute sich großer Beliebtheit am Anfang des 16 . Jahrhunderts ;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_83", "psc_text": "· τίς δ’ ἦν ὁ ἐρχόμενος ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ; μήτι γε ἡ σὰρξ ἣν ἀνείληφεν ὁ σωτήρ; οὐδαμῶς. ἀλλ’ αὐτός δηλονότι τὸ φῶς καὶ ὁ λόγος καὶ ὁ θεὸς καὶ ὁ μονογενὴς καὶ ὁ υἱός, αὐτὸς ὢν ταῦτα πάντα, ἃ ἑώρακεν τοίνυν οὗτος καὶ ἃ ἤκουσεν , φησίν, μαρτυρεῖ . οὐκοῦν καὶ ἑώρα καὶ ἤκουσεν πρὶν ἐπὶ γῆς ἐλθεῖν. τίνα δὲ ἑώρα ἢ τὸν πατέρα; τίνος δὲ ἤκουσεν ἢ τοῦ πατρός; οὕτω δὲ ἑαυτὸν οὐ λόγον σημαντικόν, ἀλλ’ υἱὸν ἀληθῶς ζῶντα καὶ ὑφεστῶτα ἐδίδασκεν, ὡς λέγειν ὁ πατὴρ ἀγαπᾷ τὸν υἱόν, καὶ πάντα δέδωκεν ἐν τῇ χειρὶ αὐτοῦ. ὁ πιστεύων εἰς τὸν υἱὸν ἔχει ζωὴν αἰώνιον . πιστεύωμεν τοίνυν, ὅτι τὸν υἱὸν ἀγαπῶν ὁ πατὴρ πάντα δέδωκεν ἐν τῇ χειρὶ αὐτοῦ . ἐπιμελῶς δὲ προσεκτέον τῷ πάντα , τῆς τῶν γενητῶν ἁπάντων ὑπάρξεως περιληπτικῷ ὄντι, δι’ οὗ τὸ μέγεθος τῆς τοῦ υἱοῦ τοῦ θεοῦ δυνάμεως ἴδοι ἄν τις, ἐννοήσας", "candidate_score": 0.629455, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_103_105", "bdc_text": "et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 ) erfreute sich großer Beliebtheit am Anfang des 16 . Jahrhunderts ;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_172", "psc_text": "ἐκ προσώπου τοῦ σωτῆρος ἡμῶν εἰρημένῃ ἀλλ’ ἐκ προσώπου τοῦ εὐαγγελιστοῦ, δι’ ἧς αὐτὸν ὠνόμασεν, ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος εἰπὼν καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν θεόν, καὶ θεὸς ἦν ὁ λόγος . ἔνθεν γοῦν ὁρμηθεὶς ὡς μηδὲν ὄντα ἕτερον ἢ λόγον ὅμοιον τῷ παρ’ ἡμῖν ἐγνωσμένῳ τὸν υἱὸν ἠρνήσατο. καίτοι οὐ λόγον μόνον αὐτὸς ὁ μέγας καὶ θεῖος εὐαγγελιστὴς κέκλπκεν, ὡς πολλάκις ἡμῖν εἴρηται, ἀλλὰ καὶ θεὸν καὶ φῶς καὶ υἱὸν καὶ μονογενῆ· αὐτόν τε τὸν σωτῆρα ἱστορεῖ ἑαυτὸν ἀποκαλοῦντα λόγον μὲν οὐδαμοῦ τῆς γραφῆς, δι’ ὅλου δὲ τοῦ εὐαγγελίου ζωὴν καὶ φῶς καὶ μονογενῆ καὶ υἱὸν θεοῦ καὶ ἀλήθειαν καὶ ἀνάστασιν καὶ ἄρτον ζωῆς καὶ ἄμπελον καὶ ποιμένα καὶ μυρία ἕτερα, ὥσπερ οὖν ἤδη προδέδεικται. τί δήποτ’ οὖν, τοσούτων ὄντων, ἐπὶ μὲν τῶν λοιπῶν ἁπάντων οὐχ ἵσταται ἐπὶ τῆς λέξεως τὴν δὲ τῶν λεγομένων διάνοιαν πολυπραγμονεῖ, ἐπὶ δὲ μόνου τοῦ λόγου κυριολεκτεῖσθαι αὐτόν φησιν ὡς οὐδὲν ὄντα", "candidate_score": 0.628906, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_115_117", "bdc_text": "März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ; huiusVor huius gestrichenes ibi .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_80", "psc_text": "ὡς πρὸς αὐτὸν Μάρκελλον καὶ πρὸς τοὺς διαφθονουμένους τῇ τοῦ υἱοῦ φύσει ἀναγεγράφθαι αὐτὸς ὁ σωτὴρ ἡμῶν εἰρηκὼς οὐκ ἔστιν γεγραμμένον ἐν τῷ νόμῳ ὅτι ἐγὼ εἶπα· θεοί ἐστε; εἰ ἐκείνους εἶπεν θεοὺς πρὸς οὓς ὁ λόγος ἐγένετο τοῦ θεοῦ, καὶ οὐ δύναται λυθῆναι ἡ γραφή, ὃν ὁ πατὴρ ἡγίασεν καὶ ἀπέστειλεν εἰς τὸν κόσμον ὑμεῖς λέγετε ὅτι βλασφημεῖς, ὅτι εἶπον· υἱὸς τοῦ θεοῦ εἰμί. ἀκούεις ὁσάκις αὐτὸς ὁ σωτὴρ ἑαυτὸν οὐ λόγον, ἀλλὰ υἱὸν ὠνόμασεν καὶ μονογενῆ προσεῖπεν, ὅπως δὲ ἀπεστάλθαι ἑαυτὸν καὶ ἡγιάσθαι πρὸ τοῦ ἀποσταλῆναι ὑπὸ τοῦ πατρὸς ἐδίδασκεν, καὶ ὡς τοὺς ὀκνοῦντας υἱὸν αὐτὸν ὁμολογεῖν τοῦ θεοῦ δυσωπεῖ διδάσκων ἐκ τῆς θείας γραφῆς ὡς οὐ μόνον υἱοὶ θεοῦ ἀλλὰ καὶ θεοὶ θνητοὶ τὴν φύσιν ἄνδρες ἐκλήθησαν· διὸ μὴ χρῆναι νομίζειν βλάσφημον εἶναι τὸ καὶ υἱὸν θεοῦ καὶ θεὸν ὁμολογεῖν ὃν ὁ πατὴρ ἡγίασεν καὶ ἀπέστειλεν εἰς τὸν κόσμον . τί οὖν ἐχρῆν παθεῖν τὸν μετὰ τὰς", "candidate_score": 0.62674, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_19_21", "bdc_text": "Karl- Heinz Blaschke , Moritz von Sachsen. Ein Reformationsfürst der zweiten Generation , Göttingen 1983 ; Maria Elisabeth Grüter , in : BBKL VI 137-142 .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_219", "psc_text": "τοῦ θεοῦ μαρτυρῇ. ταῦτα Μάρκελλος εἰπὼν ἑξῆς πλείους συνάγει γραφὰς ἀπὸ τῆς παλαιᾶς διαθήκης εἰς ἀπόδειξιν τοῦ μὴ ὑπάρχειν υἱὸν τῷ θεῷ. μονάδα γοῦν εἶναι ἀδιαίρετον τὸν θεὸν φάσκων, τὸν αὐτὸν εἶναι πατέρα καὶ τὸν αὐτὸν εἶναι υἱὸν παρίστη, γράφων τοῦτον τὸν τρόπον τί οὖν; εἰ μὴ τῷ πνεύματι προσέχοντες δυνάμει ἀδιαίρετον τὴν μονάδα εἶναι νομίζοιμεν, ἆρα οὐχ ἁμαρτησόμεθα, σαφῶς τοῦ λόγου διδάσκοντος ἡμᾶς κύριον τὸν θεόν σου προσκυνήσεις καὶ αὐτῷ μόνῳ λατρεύσεις . τὸ αὐτὸ δὲ καὶ διὰ τοῦ κατὰ Μᾶρκον Εὐαγγελίου κηρύττει· ἑνὸς γάρ τινος γραμματέως προσελθόντος αὐτῷ καὶ πυνθανομένου, τίς εἴη πρώτη τῶν ἐντολῶν, ἀπεκρίνατο πρὸς αὐτὸν οὕτως εἰπὼν »πάντων πρῶτον· ἄκουε, Ἰσραήλ. κύριος ὁ θεὸς ἡμῶν κύριος εἷς ἐστιν, καὶ ἀγαπήσεις κύριον τὸν θεόν σου ἐξ ὅλης τῆς ψυχῆς σου καὶ ἐξ ὅλης τῆς ἰσχύος σου. αὕτη πρώτη· καὶ δευτέρα ὁμοία ταύτῃ· ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτόν. μείζων τούτων ἄλλη ἐντολὴ οὐκ ἔστιν. καὶ εἶπεν", "candidate_score": 0.62592, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_98", "bdc_text": "In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 )", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_143", "psc_text": "ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος λέγων καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν θεόν, καὶ θεὸς ἦν ὁ λόγος . τρισὶν ἐπαλλήλοις μαρτυρίαις χρώμενος τὴν ἀιδιότητα τοῦ λόγου δεικνύναι βούλεται. ὅπως δὲ ἡνῶσθαι τῷ θεῷ καὶ συναγέννητον εἶναι αὐτῷ τὸν λόγον ἔφασκεν, πάρεστιν αὐτοῦ ἐπακοῦσαι ὧδέ πη λέγοντος τὴν μὲν κατὰ σάρκα οἰκονομίαν τῷ ἀνθρώπῳ διαφέρειν γινώσκομεν, τὴν δὲ κατὰ πνεῦμα ἀιδιότητα ἡνῶσθαι τῷ πατρὶ πεπιστεύκαμεν. τοῦτον δὴ τὸν τρόπον ἐν τῷ θεῷ δοὺς εἶναι τὸν λόγον, ἓν καὶ ταὐτὸν εἶναι αὐτῷ ἑξῆς ἀποφαίνεται κατὰ λέξιν ὧδε γράφων εἰ μὲν γὰρ ἡ τοῦ πνεύματος ἐξέτασις γίγνοιτο μόνη, ἓν καὶ ταὐτὸν εἰκότως ἂν ὁ λόγος εἶναι τῷ θεῷ φαίνοιτο· εἰ δὲ ἡ κατὰ σάρκα προσθήκη ἐπὶ τοῦ σωτῆρος ἐξετάζοιτο, ἐνεργείᾳ ἡ θεότης μόνῃ πλατύνεσθαι δοκεῖ· ὥστε εἰκότως μονὰς ὄντως ἐστὶν ἀδιαίρετος. καὶ πάλιν προϊών φησιν οὐ διὰ τὴν ἐν ἅπασιν οὖν λόγοις τε καὶ ἔργοις ἀκριβῆ συμφωνίαν, ὡς Ἀστέριος ἔφη, ὁ σωτὴρ λέγει", "candidate_score": 0.625561, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_18_20", "bdc_text": "- Lit. : Karl- Heinz Blaschke , Moritz von Sachsen. Ein Reformationsfürst der zweiten Generation , Göttingen 1983 ; Maria Elisabeth Grüter , in :", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_218", "psc_text": "υἱὸν ἐπιδεῖξαι πειρώμενος, οὕτως γράφει αὐτὸς γὰρ ὁμολογεῖ λέγων ἐν ἐμοὶ ὁ πατὴρ κἀγὼ ἐν τῷ πατρί · ὅτι δὲ τοῦτο οὐχ ἁπλῶς οὐδὲ ἀσκόπως εἴρηκεν, δῆλον καὶ ἀφ’ ἑτέρας ἀποστολικῆς ῥήσεως· εἷς γὰρ ὁ εἰπὼν κύριος, μία πίστις, ἓν βάπτισμα εἷς θεὸς ἔφη καὶ πατήρ, ὁ ἐπὶ πάντων καὶ διὰ πάντων καὶ ἐν πᾶσιν . ὁρᾷς ὅτι οὐδ’ ἐνταῦθα ἀφίσταται τῆς συμφωνίας, ἀλλὰ καὶ ἐνταῦθα τὸ αὐτὸ πέπονθεν. εἷς γὰρ εἰπὼν κύριος αὖθις εἷς θεὸς ἔφη, ἵνα ἡνίκα ἂν τοῦ ἑνὸς κυρίου μνημονεύῃ περιλαμβάνῃ καὶ τὸν πατέρα, ἡνίκα δ’ ἂν περὶ τοῦ πατρὸς λέγῃ μὴ ἐκτὸς εἶναι τὸν λόγον τοῦ θεοῦ μαρτυρῇ. ταῦτα Μάρκελλος εἰπὼν ἑξῆς πλείους συνάγει γραφὰς ἀπὸ τῆς παλαιᾶς διαθήκης εἰς ἀπόδειξιν τοῦ μὴ ὑπάρχειν υἱὸν τῷ θεῷ. μονάδα γοῦν εἶναι ἀδιαίρετον τὸν θεὸν φάσκων, τὸν αὐτὸν εἶναι πατέρα καὶ τὸν αὐτὸν εἶναι υἱὸν παρίστη, γράφων τοῦτον τὸν τρόπον τί οὖν; εἰ μὴ τῷ πνεύματι προσέχοντες", "candidate_score": 0.624212, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_19", "bdc_text": "Karl- Heinz Blaschke , Moritz von Sachsen. Ein Reformationsfürst der zweiten Generation , Göttingen 1983 ;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_149", "psc_text": "τῇ θνητῶν φύσει συνεγνωσμένων, κατὰ δὲ τὸν αὐτῷ μόνῳ γνωριζόμενον τρόπον; ἀλλὰ φοβῇ. ὦ ἄνθρωπε, μὴ δύο ὑποστάσεις ὁμολογήσας δύο ἀρχὰς εἰσαγάγεις καὶ τῆς μοναρχικῆς θεότητος ἐκπέσοις; μάνθανε τοίνυν ὡς. ἑνὸς ὄντος ἀνάρχου καὶ ἀγεννήτου θεοῦ τοῦ δὲ υἱοῦ ἐξ αὐτοῦ γεγεννημένου, μία ἔσται ἀρχὴ μοναρχία τε καὶ βασιλεία μία, ἐπεὶ καὶ αὐτὸς ὁ υἱὸς ἀρχὴν ἐπιγράφεται τὸν αὐτοῦ πατέρα. κεφαλὴ γὰρ Χριστοῦ ὁ θεὸς κατὰ τὸν ἀπόστολον. ἀλλὰ ἀγωνιᾶς, μὴ δύο θεοὺς ἀνάγκη εἴη παραδέξασθαι τὸν δύο ὑποστάσεις πατρὸς καὶ υἱοῦ εἶναι ὁμολογοῦντα; ἀλλὰ καὶ τοῦτο γίνωσκε, ὡς ὁ δύο δοὺς ὑποστάσεις πατρὸς καὶ υἱοῦ οὐκ ἀναγκάζεται δύο πατέρας εἰπεῖν, οὐδὲ δύο υἱούς, ἀλλὰ τὸν μὲν ἕνα πατέρα δώσει, τὸν δὲ ἕτερον υἱόν. κατὰ τὸν αὐτὸν οὖν τρόπον, οὐ δύο θεοὺς ἀνάγκη δοῦναι τὸν τὰς δύο ὑποστάσεις τιθέντα. οὐδὲ γὰρ ἰσοτίμους αὐτὰς ὁριζόμεθα οὐδ’ ἄμφω ἀνάρχους καὶ ἀγεννήτους, ἀλλὰ μίαν μὲν τὴν ἀγέννητον καὶ ἄναρχον, θατέραν δὲ γεννητὴν καὶ", "candidate_score": 0.623008, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_18_20", "bdc_text": "- Lit. : Karl- Heinz Blaschke , Moritz von Sachsen. Ein Reformationsfürst der zweiten Generation , Göttingen 1983 ; Maria Elisabeth Grüter , in :", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_1", "psc_text": "ἕν τι διωλύγιον καὶ πολυπλανὲς σύγγραμμα συντάξας τοῦτό φησιν πεποιηκέναι διὰ τὸ ἕνα γνωρίζειν θεόν, μή πη λάθῃ τῷ υἱῷ τοῦ θεοῦ χώραν διδοὺς ὑποστάσεως διελὼν τὴν γραφήν. ἡμεῖς δὲ τὴν παναγίαν καὶ τρισμακαρίαν τιμῶντες τριάδα ἐν τοσούτοις τὴν πᾶσαν ὑπόθεσιν συνειλήφαμεν, φεισάμενοι μὲν πολυλογίας, ἐν ἐπιτόμοις δὲ καὶ βραχέσιν τὴν ἀληθῆ παραστήσαντες θεολογίαν. εἰ μὲν οὖν αὐταρκῶς ἔχει τὰ γραφέντα, κρίνειας ἂν αὐτὸς ἐντυγχάνων· εἰ δέ τινα λείποι, καὶ ταῦτα ἂν ἀναπληρώσειας, δηλαδὴ ἃ δὴ ἀδελφὸς ἀδελφοῦ τὰ ὑστερήματα, εἴ που καὶ θεραπείας δέοιτο, δι’ ἐπανορθώσεως ἐξιώμενος. Ἔρρωσθαί σε καὶ μνημονεύειν μου τῷ κυρίῳ διὰ παντὸς εὔχομαι. Τάδε τὸ α′ περιέχει σύγγραμμα. αʹ ὅτι μάτην Σαβέλλιον διέβαλλεν Μάρκελλος τὰ ἴσα αὐτῷ δοξάζων. βʹ ὅτι τῇ ἐκκλησίᾳ τοῦ θεοῦ ἡ Χριστοῦ χάρις τὴν περὶ πατρὸς καὶ υἱοῦ γνῶσιν ἐξαίρετον ἐδωρήσατο. γʹ ὅτι ποικίλως ἐσφάλησαν οἱ ἑτερόδοξοι ἐν τῷ περὶ υἱοῦ λόγῳ. δʹ ὅτι μάτην Χριστιανοὺς ἑαυτοὺς λέγουσιν οἱ μὴ ὑφεστάναι", "candidate_score": 0.622817, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_18_20", "bdc_text": "- Lit. : Karl- Heinz Blaschke , Moritz von Sachsen. Ein Reformationsfürst der zweiten Generation , Göttingen 1983 ; Maria Elisabeth Grüter , in :", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_219", "psc_text": "τοῦ θεοῦ μαρτυρῇ. ταῦτα Μάρκελλος εἰπὼν ἑξῆς πλείους συνάγει γραφὰς ἀπὸ τῆς παλαιᾶς διαθήκης εἰς ἀπόδειξιν τοῦ μὴ ὑπάρχειν υἱὸν τῷ θεῷ. μονάδα γοῦν εἶναι ἀδιαίρετον τὸν θεὸν φάσκων, τὸν αὐτὸν εἶναι πατέρα καὶ τὸν αὐτὸν εἶναι υἱὸν παρίστη, γράφων τοῦτον τὸν τρόπον τί οὖν; εἰ μὴ τῷ πνεύματι προσέχοντες δυνάμει ἀδιαίρετον τὴν μονάδα εἶναι νομίζοιμεν, ἆρα οὐχ ἁμαρτησόμεθα, σαφῶς τοῦ λόγου διδάσκοντος ἡμᾶς κύριον τὸν θεόν σου προσκυνήσεις καὶ αὐτῷ μόνῳ λατρεύσεις . τὸ αὐτὸ δὲ καὶ διὰ τοῦ κατὰ Μᾶρκον Εὐαγγελίου κηρύττει· ἑνὸς γάρ τινος γραμματέως προσελθόντος αὐτῷ καὶ πυνθανομένου, τίς εἴη πρώτη τῶν ἐντολῶν, ἀπεκρίνατο πρὸς αὐτὸν οὕτως εἰπὼν »πάντων πρῶτον· ἄκουε, Ἰσραήλ. κύριος ὁ θεὸς ἡμῶν κύριος εἷς ἐστιν, καὶ ἀγαπήσεις κύριον τὸν θεόν σου ἐξ ὅλης τῆς ψυχῆς σου καὶ ἐξ ὅλης τῆς ἰσχύος σου. αὕτη πρώτη· καὶ δευτέρα ὁμοία ταύτῃ· ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτόν. μείζων τούτων ἄλλη ἐντολὴ οὐκ ἔστιν. καὶ εἶπεν", "candidate_score": 0.621654, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_19", "bdc_text": "Karl- Heinz Blaschke , Moritz von Sachsen. Ein Reformationsfürst der zweiten Generation , Göttingen 1983 ;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_18", "psc_text": "κατὰ τῶν δυσφήμων δίκην. διὸ δὴ τὴν εὐθεῖαν καὶ βασιλικὴν ὁδὸν ὀρθοτομοῦσα ἡ ἐκκλησία τοῦ θεοῦ τὰς μὲν ἄλλας παρεκτροπὰς ἀπεδοκίμασεν. τοῖς δ’ αὐτῆς θρέμμασιν τῆς ἐνθέου χάριτος παραδίδωσιν τὴν γνῶσιν, κατ’ αὐτὸ τὸ τῆς παλιγγενεσίας μυστήριον ὁμολογεῖν διδάσκουσα πιστεύειν εἰς ἕνα θεόν, πατέρα παντοκράτορα, τελείαν καὶ ἀκριβῆ καὶ ὁλόκληρον ταύτην εἰδέναι παρέχουσα τὴν θεολογίαν, ἣ θεὸν μὲν ἕνα παραδίδωσιν ἀφορίζουσα τῆς Ἑλληνικῆς καὶ πολυθέου πλάνης, πατέρα δὲ αὐτὸν οἶδεν τῆς Ἰουδαϊκῆς χωρίζουσα διδασκαλίας, παντοκράτορα δὲ αὐτὸν ὁμολογεῖ τῆς τῶν ἀθέων ἑτεροδόξων ἀποστρεφομένη τὴν δυσσέβειαν. οὐδεὶς γοῦν τῶν ἑτεροδόξων εἴποι ἂν τὸν πατέρα τοῦ Χριστοῦ αὐτὸν εἶναι τὸν θεὸν τὸν παντοκράτορα. ὡς οὐδὲ Ἰουδαίων ὁμολογήσειεν ἄν τις τὸν θεὸν πατέρα εἶναι τὸν μονογενῆ υἱὸν μὴ εἰδώς, οὐδέ γε Ἕλλην ἕνα μόνον φήσειεν ἂν εἰδέναι θεόν. διὸ δὴ τούτων ἀπάντων ἀποκαθαίρουσα τὴν πλάνην ἡ ἐκκλησία τὸν ἕνα θεὸν κηρύττει, αὐτὸν εἶναι καὶ πατέρα καὶ παντοκράτορα διδάσκουσα, πατέρα μὲν ἑνὸς τοῦ Χριστοῦ", "candidate_score": 0.620852, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_19", "bdc_text": "Karl- Heinz Blaschke , Moritz von Sachsen. Ein Reformationsfürst der zweiten Generation , Göttingen 1983 ;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_219", "psc_text": "τοῦ θεοῦ μαρτυρῇ. ταῦτα Μάρκελλος εἰπὼν ἑξῆς πλείους συνάγει γραφὰς ἀπὸ τῆς παλαιᾶς διαθήκης εἰς ἀπόδειξιν τοῦ μὴ ὑπάρχειν υἱὸν τῷ θεῷ. μονάδα γοῦν εἶναι ἀδιαίρετον τὸν θεὸν φάσκων, τὸν αὐτὸν εἶναι πατέρα καὶ τὸν αὐτὸν εἶναι υἱὸν παρίστη, γράφων τοῦτον τὸν τρόπον τί οὖν; εἰ μὴ τῷ πνεύματι προσέχοντες δυνάμει ἀδιαίρετον τὴν μονάδα εἶναι νομίζοιμεν, ἆρα οὐχ ἁμαρτησόμεθα, σαφῶς τοῦ λόγου διδάσκοντος ἡμᾶς κύριον τὸν θεόν σου προσκυνήσεις καὶ αὐτῷ μόνῳ λατρεύσεις . τὸ αὐτὸ δὲ καὶ διὰ τοῦ κατὰ Μᾶρκον Εὐαγγελίου κηρύττει· ἑνὸς γάρ τινος γραμματέως προσελθόντος αὐτῷ καὶ πυνθανομένου, τίς εἴη πρώτη τῶν ἐντολῶν, ἀπεκρίνατο πρὸς αὐτὸν οὕτως εἰπὼν »πάντων πρῶτον· ἄκουε, Ἰσραήλ. κύριος ὁ θεὸς ἡμῶν κύριος εἷς ἐστιν, καὶ ἀγαπήσεις κύριον τὸν θεόν σου ἐξ ὅλης τῆς ψυχῆς σου καὶ ἐξ ὅλης τῆς ἰσχύος σου. αὕτη πρώτη· καὶ δευτέρα ὁμοία ταύτῃ· ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτόν. μείζων τούτων ἄλλη ἐντολὴ οὐκ ἔστιν. καὶ εἶπεν", "candidate_score": 0.620487, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_102", "bdc_text": "vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_64", "psc_text": "ἁγίας παρθένου; οὐδὲν ἕτερον ἢ λόγος. καὶ πάλιν ἐπιφέρει πρότερον γάρ, ὥσπερ πολλάκις ἔφην, οὐδὲν ἕτερον ἦν ἢ λόγος.Markell, frg. 43 = 81 Rettberg καὶ προστίθησιν αὖθις φάσκων ὁ μὲν γὰρ λόγος ἐν ἀρχῇ ἦν , μηδὲν ἕτερον ὢν ἢ λόγος· ὁ δὲ τῷ λόγῳ ἑνωθεὶς ἄνθρωπος, οὐκ ὢν πρότερον, γέγονεν ἄνθρωπος. ὡς διδάσκει ἡμᾶς Ἰωάννης· καὶ ὁ λόγος σὰρξ ἐγένετο . διὰ τοῦτο τοίνυν τοῦ λόγου μνημονεύων φαίνεται μόνου. εἴτε γὰρ Ἰησοῦ εἴτε Χριστοῦ ὀνόματος μνημονεύοι ἡ θεία γραφή, τὸν μετὰ τὸν τῆς ἀνθρωπίνης ὄντα σαρκὸς τοῦ θεοῦ λόγον ὀνομάζειν φαίνεται. εἰ δέ τις καὶ πρὸ τῆς νέας διαθήκης τὸ τοῦ Χριστοῦ ἢ Ἰησοῦ ὄνομα ἐπὶ τοῦ λόγου μόνου δεικνύναι δύνασθαι ἐπαγγέλλοιτο, εὑρήσει τοῦτο προφητικῶς εἰρημένον. καὶ μεθ’ ἕτερα ἐπάγει λέγων εἰκότως οὖν πρὸ τῆς καθόδου τοῦτο ἦν. ὅπερ πολλάκις ἔφαμεν, λόγος· μετὰ δὲ τὴν κάθοδον καὶ τὴν τῆς σαρκὸς ἀνάληψιν διαφόρων καὶ τῶν ἐπηγοριῶν τετύχηκεν. ταῦτα μὲν οὖν", "candidate_score": 0.619892, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_13", "bdc_text": "von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_242", "psc_text": "νόμος διαταγεὶς δι’ ἀγγέλων, ἐν χειρὶ μεσίτου. ὁ δὲ μεσίτης ἑνὸς οὐκ ἔστιν . οὐκοῦν ὁ χρηματίσας τῷ Μωσεῖ ὁ μεσίτης ἦν, ἐξ ἐκείνου μεσιτεύων τῇ τῶν ἀνθρώπων σωτηρίᾳ, πρὶν ἢ τὴν σάρκα ἀναλαβεῖν. τοῦτον δὲ εἶναι Ἰησοῦν Χριστὸν ὁ αὐτὸς ἀπόστολος παρέστησε φήσας εἷς θεός, εἷς καὶ μεσίτης θεοῦ καὶ ἀνθρώπων, ἄνθρωπος Ἰησοῦς Χριστός . εἴτ’ οὖν ἐξ αὐτοῦ τοῦ προσώπου λέγοιτο παρὰ Μωσεῖ τὸ ἐγώ εἰμι ὁ ὤν , εἴθ’ ὁ πατὴρ ἦν ὁ δι’ αὐτοῦ ταύτην προϊέμενος τὴν φωνήν, ἑκατέρως ἀληθεύοι ἂν ὁ λόγος. μὴ δὴ οὖν ἀπορείτω Μάρκελλος συλλογισμῷ χρώμενος, ὡς οἴεται, ἀφύκτῳ, δι’ οὗ φησὶν τίνα τοίνυν τὸν ἐγώ εἰμι ὁ ὢν λέγοντα Ἀστέριος εἶναι οἴεται, τὸν υἱὸν ἢ τὸν πατέρα; εἶθ’ ἑξῆς συνάγων, ὡς εἰ μὲν ὁ πατὴρ εἴη ὁ ὤν, οὐκέτ’ ἔσται ὁ υἱὸς θεός· ὅτι κατὰ ἀντιδιαστολὴν τοῦ μὴ ὄντος ὁ ὢν ἑαυτὸν εἶναί φησιν. εἰ δὲ τὸν υἱὸν ὑποστάσει διῃρημένον τοῦτο", "candidate_score": 0.619638, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_18_20", "bdc_text": "- Lit. : Karl- Heinz Blaschke , Moritz von Sachsen. Ein Reformationsfürst der zweiten Generation , Göttingen 1983 ; Maria Elisabeth Grüter , in :", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_251", "psc_text": "ἀπὸ τῶν γενεῶν διὰ τῆς αὐτοῦ χάριτος ἐταμιεύετο, ἐν ᾧ μυστηρίῳ ὁ περὶ τῆς ἁγίας τριάδος πατρὸς καὶ υἱοῦ καὶ ἁγίου πνεύματος περιείχετο λόγος. ὁ δὲ τοσαῦτα συναγαγὼν ὅσα ἂν εἴποι καὶ Ἰουδαίων διδάσκαλος περὶ τῆς ἐκτομῆς ὁμιλῶν ἐν Ἰουδαίων συναγωγῇ, σεμνύνεται τοῖς Χριστοῦ μαθηταῖς ταῦτα προβαλλόμενος, οὐκ εἰδὼς ὅτι πλείονα αὐτοῦ εἴποι ἂν ὁ σωματικὸς Ἰουδαῖος. ἐπὶ τούτοις μὲν οὖν αὐχεῖ, τὰς δ’ ἀληθεῖς περὶ τοῦ σωτῆρος ἡμῶν θέο λογίας διαστρέφων οὐκ ἐγκαλύπτεται. αὐτίκα δ’ οὖν οὐ συνίησιν τὰς φωνὰς τοῦ θείου ἀποστόλου, διαφόρως διδάξαντος αὐτὸν εἶναι εἰκόνα τοῦ θεοῦ δι’ ὧν ἐξεθέμην αὐτοῦ λέξεων, δέον ἐντεῦθεν συνεῖναι ὡς οὐ δύο θεοὺς ἡ ἐκκλησία τοῦ θεοῦ κηρύττει· οὐ γὰρ δύο ἀγέννητα οὐδὲ δύο ἄναρχα, ὡς πολλάκις ἡμῖν εἴρηται, οὐδὲ δύο οὐσίας ἐξ ἰσοτιμίας ἀντιπαρεξαγομένας ἀλλήλαις εἰσάγει, διὸ οὐδὲ δύο θεούς, ἀλλὰ μίαν ἀρχὴν καὶ θεὸν καὶ τὸν αὐτὸν πατέρα διδάσκουσα εἶναι τοῦ μονογενοῦς καὶ ἀγαπητοῦ υἱοῦ, ὡσαύτως δὲ καὶ", "candidate_score": 0.619152, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_10_12", "bdc_text": "et illic nuptiis celebratis iunior dux Mauricius Herzog Moritz von Sachsen ( 1521-1553 ) aus der Linie der Wettiner war der ältere Sohn Heinrichs , der über diese rasch geschlossene Ehe nicht glücklich war . Nach der Erziehung am Hofe Albrechts von Mainz und Kurfürst Johann Friedrichs I .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_149", "psc_text": "τῇ θνητῶν φύσει συνεγνωσμένων, κατὰ δὲ τὸν αὐτῷ μόνῳ γνωριζόμενον τρόπον; ἀλλὰ φοβῇ. ὦ ἄνθρωπε, μὴ δύο ὑποστάσεις ὁμολογήσας δύο ἀρχὰς εἰσαγάγεις καὶ τῆς μοναρχικῆς θεότητος ἐκπέσοις; μάνθανε τοίνυν ὡς. ἑνὸς ὄντος ἀνάρχου καὶ ἀγεννήτου θεοῦ τοῦ δὲ υἱοῦ ἐξ αὐτοῦ γεγεννημένου, μία ἔσται ἀρχὴ μοναρχία τε καὶ βασιλεία μία, ἐπεὶ καὶ αὐτὸς ὁ υἱὸς ἀρχὴν ἐπιγράφεται τὸν αὐτοῦ πατέρα. κεφαλὴ γὰρ Χριστοῦ ὁ θεὸς κατὰ τὸν ἀπόστολον. ἀλλὰ ἀγωνιᾶς, μὴ δύο θεοὺς ἀνάγκη εἴη παραδέξασθαι τὸν δύο ὑποστάσεις πατρὸς καὶ υἱοῦ εἶναι ὁμολογοῦντα; ἀλλὰ καὶ τοῦτο γίνωσκε, ὡς ὁ δύο δοὺς ὑποστάσεις πατρὸς καὶ υἱοῦ οὐκ ἀναγκάζεται δύο πατέρας εἰπεῖν, οὐδὲ δύο υἱούς, ἀλλὰ τὸν μὲν ἕνα πατέρα δώσει, τὸν δὲ ἕτερον υἱόν. κατὰ τὸν αὐτὸν οὖν τρόπον, οὐ δύο θεοὺς ἀνάγκη δοῦναι τὸν τὰς δύο ὑποστάσεις τιθέντα. οὐδὲ γὰρ ἰσοτίμους αὐτὰς ὁριζόμεθα οὐδ’ ἄμφω ἀνάρχους καὶ ἀγεννήτους, ἀλλὰ μίαν μὲν τὴν ἀγέννητον καὶ ἄναρχον, θατέραν δὲ γεννητὴν καὶ", "candidate_score": 0.619109, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_18_20", "bdc_text": "- Lit. : Karl- Heinz Blaschke , Moritz von Sachsen. Ein Reformationsfürst der zweiten Generation , Göttingen 1983 ; Maria Elisabeth Grüter , in :", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_403", "psc_text": "ἡμερῶν σαφῶς διδάσκει τὸν υἱὸν εἶναι τοῦ ἀνθρώπου τὸν τὴν ἄφθαρτον βασιλείαν παρὰ τοῦ παλαιοῦ τῶν ἡμερῶν, δηλαδὴ παρὰ τοῦ αὐτοῦ πατρός, ὑποδεξάμενον. ἀλλὰ Μάρκελλος ἕνα καὶ τὸν αὐτὸν εἶναι ὁρίζεται, καὶ μίαν ὑπόστασιν δυσὶν ὀνόμασιν ὑποκειμένην· ἔτι μὴν καὶ τὴν βασιλείαν αὐτοῦ περιγράφειν τολμᾷ καὶ τέλος ἔσεσθαι τῆς Χριστοῦ βασιλείας ἀναιδῶς οὕτως ἀποφαίνεται μετὰ τὸν τῆς κρίσεως καιρόν, τοῦτον γράφων τὸν τρόπον μέγιστον ἡμῖν μυστήριον ἐνταῦθα ὁ ἀπόστολος ἀνακαλύπτει, τέλος μὲν ἔσεσθαι φάσκων τῆς Χριστοῦ βασιλείας· τέλος δὲ τότε, ὅταν πάντα ὑποταγῇ ὑπὸ τοὺς πόδας αὐτοῦ. καὶ ἐπεξεργάζεται τὸν λόγον ᾧδέ πη λέγων ἔφαμεν ἐν τοῖς προάγουσιν ἡμῶν ῥητοῖς τὸν δεσπότην ἡμῶν τὸν Χριστὸν ἀρχὴν ἐσχηκέναι βασιλείας, ἐκ τῶν θείων γραφῶν ἀποδείξεσιν χρώμενοι. καὶ ἐπιλέγει καὶ ὅλως μυρίων ῥητῶν πρὸς μαρτυρίαν ἔστιν εὐπορήσαντα δεῖξαι. ὅτι ἀρχὴν βασιλείας εἴληφεν ὁ ἄνθρωπος διὰ τοῦ λόγου. εἰ οὖν εἴληφεν ἀρχὴν βασιλείας πρὸ ἐτῶν ὅλων οὐ πλειόνων ἢ τετρακοσίων, οὐδὲν παράδοξον εἰ τὸν", "candidate_score": 0.618257, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_19", "bdc_text": "Karl- Heinz Blaschke , Moritz von Sachsen. Ein Reformationsfürst der zweiten Generation , Göttingen 1983 ;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_1", "psc_text": "ἕν τι διωλύγιον καὶ πολυπλανὲς σύγγραμμα συντάξας τοῦτό φησιν πεποιηκέναι διὰ τὸ ἕνα γνωρίζειν θεόν, μή πη λάθῃ τῷ υἱῷ τοῦ θεοῦ χώραν διδοὺς ὑποστάσεως διελὼν τὴν γραφήν. ἡμεῖς δὲ τὴν παναγίαν καὶ τρισμακαρίαν τιμῶντες τριάδα ἐν τοσούτοις τὴν πᾶσαν ὑπόθεσιν συνειλήφαμεν, φεισάμενοι μὲν πολυλογίας, ἐν ἐπιτόμοις δὲ καὶ βραχέσιν τὴν ἀληθῆ παραστήσαντες θεολογίαν. εἰ μὲν οὖν αὐταρκῶς ἔχει τὰ γραφέντα, κρίνειας ἂν αὐτὸς ἐντυγχάνων· εἰ δέ τινα λείποι, καὶ ταῦτα ἂν ἀναπληρώσειας, δηλαδὴ ἃ δὴ ἀδελφὸς ἀδελφοῦ τὰ ὑστερήματα, εἴ που καὶ θεραπείας δέοιτο, δι’ ἐπανορθώσεως ἐξιώμενος. Ἔρρωσθαί σε καὶ μνημονεύειν μου τῷ κυρίῳ διὰ παντὸς εὔχομαι. Τάδε τὸ α′ περιέχει σύγγραμμα. αʹ ὅτι μάτην Σαβέλλιον διέβαλλεν Μάρκελλος τὰ ἴσα αὐτῷ δοξάζων. βʹ ὅτι τῇ ἐκκλησίᾳ τοῦ θεοῦ ἡ Χριστοῦ χάρις τὴν περὶ πατρὸς καὶ υἱοῦ γνῶσιν ἐξαίρετον ἐδωρήσατο. γʹ ὅτι ποικίλως ἐσφάλησαν οἱ ἑτερόδοξοι ἐν τῷ περὶ υἱοῦ λόγῳ. δʹ ὅτι μάτην Χριστιανοὺς ἑαυτοὺς λέγουσιν οἱ μὴ ὑφεστάναι", "candidate_score": 0.617079, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_19", "bdc_text": "Karl- Heinz Blaschke , Moritz von Sachsen. Ein Reformationsfürst der zweiten Generation , Göttingen 1983 ;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_107", "psc_text": "ὢν θεός; πῶς δὲ ἐταπείνωσεν ἑαυτὸν ὑπήκοος γενόμενος τῷ πατρί; τὸ γὰρ ὑπακούειν τόνδε τῷδε δυεῖν γένοιτ’ ἂν προσώπων παραστατικόν. καὶ ἐπειδήπερ τῷ παρὰ ἀνθρώποις λόγῳ κέχρηται εἰκόνι Μάρκελλος, πευστέον εἰ δύναται ἁρμόζειν ἐπὶ τοῦ ἀνθρωπίνου λόγου τὸ λέγειν· ὃς ἐν μορφῇ ἀνθρώπου ὢν οὐχ ἁρπαγμὸν ἡγήσατο τὸ εἶναι ἴσα ἀνθρώπῳ, ἀλλ’ ἑαυτὸν ἐκένωσεν γενόμενος ὑπήκοος τῷ ἀνθρώπῳ; καὶ πῶς ὁ ἐν ἀνθρώπῳ συμφυὴς λόγος ταῦτα ἂν ποιήσειεν, ἓν καὶ ταὐτὸν ὑπάρχων τῷ ἀνθρώπῳ; οὐκ ἄρα λόγος ψιλὸς καὶ ἀνυπόστατος ἔσται ἀλλ’ υἱὸς ἀληθῶς μονογενὴς τοῦ θεοῦ ὁ ἐν μορφῇ θεοῦ ὑπάρχων , ὃς οὐχ ἁρπαγμὸν ἡγήσατο τὸ εἶναι ἴσα θεῷ, ἀλλ’ ἑαυτὸν ἐκένωσεν μορφὴν δούλου λαβών , ὃν καὶ Ἰησοῦν Χριστὸν ὠνόμαζεν ὁ θεῖος ἀπόστολος, προϋπάρχοντα αὐτὸν τῆς σαρκὸς ἀκριβῶς ἐπιστάμενος. ια′. πρὸς τούτοις μεσίτην αὐτὸν τοῦ θεοῦ ὁ αὐτὸς ὠνόμασεν, τὴν Μωσέως νομοθεσίαν ἐν χειρὶ αὐτοῦ δεδόσθαι εἰπὼν δι’ ὧν φησιν ὁ νόμος διαταγεὶς δι’ ἀγγέλων, ἐν χειρὶ", "candidate_score": 0.616806, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_13", "bdc_text": "von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_321", "psc_text": "πατὴρ μετὰ σοφίας καὶ δυνάμεως διὰ τοῦ λόγου πάντα ποιῶν. ταῦτα Μάρκελλος. εἰ δὴ οὖν ἐκ προσώπου τοῦ λόγου εἰρῆσθαι αὐτὰ μόγις ποτὲ ὡμολόγησεν, ἀνάγκη αὐτὸν παραδέξασθαι πᾶσαν τὴν σύμφρασιν τῶν προκειμένων ἐπὶ τὸν αὐτὸν τοῦ θεοῦ λόγον ἀναφέρεσθαι. ὁ γὰρ εἰπὼν ἡνίκα ἡτοίμαζεν τὸν οὐρανόν, συμπαρήμην αὐτῷ« αὐτὸς ἦν ὁ καὶ τὸ κύριος ἔκτισέν με ἀρχὴν ὁδῶν αὐτοῦ εἰς ἔργα αὐτοὺ φήσας· ἓν γὰρ καὶ τὸ αὐτὸ πρόσωπον ἀρχομένοις ἡμῖν ἐδείχθη, τὸ πάντα διεξοδεῦον τὰ προκείμενα. αὐτὸς τοιγαροῦν ὁ εἰπὼν κύριος ἔκτισέν με ἀρχὴν ὁδῶν αὐτοῦ εἰς ἔργα αὐτοῦ ἐπήγαγεν τὸ πρὸ τοῦ αἰῶνος ἐθεμελίωσέν με καὶ τὸ ἐν ἀρχῇ πρὸ τοῦ τὴν γῆν ποιῆσαι καὶ τὸ πρὸ τοῦ ὄρη ἑδρασθῆναι, πρὸ δὲ πάντων βουνῶν γεννᾷ με«· ὁ αὐτὸς δὲ καὶ τὸ ἡνίκα ἡτοίμαζεν τὸν οὐρανόν, συμπαρήμην αὐτῷ« συνῆψεν καὶ τὰ ἀκόλουθα τούτοις. εἰ δὴ οὐν ὁ λόγος ἦν ὁ ταῦτα φήσας, πῶς ἔνδον ἦν ἐν τῷ θεῷ καί,", "candidate_score": 0.613059, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_13", "bdc_text": "von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_191", "psc_text": "γεγενῆσθαι. ἀλλὰ »δι’ αὐτοῦ . ἡ δὲ διὰ πρόθεσις τὸ ὑπηρετικὸν σημαίνει, ὡς ὁ αὐτὸς εὐαγγελιστὴς προϊὼν ἔξῆς παρίστησιν λέγων ὁ νόμος διὰ Μωσέως ἐδόθη. ἡ χάρις καὶ ἡ ἀλήθεια διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐγένετο«· ὡς γὰρ ὁ νόμος οὐκ ὢν ἀνθρώπινος οὐδ’ αὐτοῦ Μωσέως ὑπάρχων ἀλλ’ ἐκ τοῦ θεοῦ Μωσέα διάκονον καὶ ὑπηρέτην ἐπεγράψατο τῆς εἰς ἀνθρώπους ἐκδόσεως, καὶ διὰ τοῦτ’ εἴρηται ὁ νόμος διὰ Μωσέως ἐδόθη , οὕτως καὶ ἡ χάρις διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐγένετο , τοῦ πατρὸς αὐτὴν διὰ τοῦ Χριστοῦ κατεργασαμένου. ὡσαύτως οὖν εἴρηται καὶ τὸ πάντα δι’ αὐτοῦ ἐγένετο , ἑτέρου μὲν πεποιηκότος, αὐτοῦ δὲ διακονησαμένου· ὥσθ’ ἕτερον ζητεῖν τὸν ποιητὴν τῶν ὅλων τὸν διὰ τοῦ θεολογουμένου τὰ πάντα ὑποστησάμενον. καὶ τίς ἂν γένοιτο οὗτος; ἀλλ’ οὐκ ἂν ἔχοι εἰπεῖν. ὧν οὕτως ἐχόντων ὁμολογεῖν ἀνάγκη τὸν θεολογούμενον ὑπὸ τοῦ εὐαγγελιστοῦ μὴ τὸν ἐπὶ πάντων εἶναι θεὸν μηδ’ αὐτὸν τὸν πατέρα, τὸν δὲ τούτου μονοχενῆ υἱόν, οὐ", "candidate_score": 0.609986, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_69", "bdc_text": "Friedrich Hortleder , Der Römischen Keyser- und Königlichen Maiesteten [ . . . ]", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_242", "psc_text": "νόμος διαταγεὶς δι’ ἀγγέλων, ἐν χειρὶ μεσίτου. ὁ δὲ μεσίτης ἑνὸς οὐκ ἔστιν . οὐκοῦν ὁ χρηματίσας τῷ Μωσεῖ ὁ μεσίτης ἦν, ἐξ ἐκείνου μεσιτεύων τῇ τῶν ἀνθρώπων σωτηρίᾳ, πρὶν ἢ τὴν σάρκα ἀναλαβεῖν. τοῦτον δὲ εἶναι Ἰησοῦν Χριστὸν ὁ αὐτὸς ἀπόστολος παρέστησε φήσας εἷς θεός, εἷς καὶ μεσίτης θεοῦ καὶ ἀνθρώπων, ἄνθρωπος Ἰησοῦς Χριστός . εἴτ’ οὖν ἐξ αὐτοῦ τοῦ προσώπου λέγοιτο παρὰ Μωσεῖ τὸ ἐγώ εἰμι ὁ ὤν , εἴθ’ ὁ πατὴρ ἦν ὁ δι’ αὐτοῦ ταύτην προϊέμενος τὴν φωνήν, ἑκατέρως ἀληθεύοι ἂν ὁ λόγος. μὴ δὴ οὖν ἀπορείτω Μάρκελλος συλλογισμῷ χρώμενος, ὡς οἴεται, ἀφύκτῳ, δι’ οὗ φησὶν τίνα τοίνυν τὸν ἐγώ εἰμι ὁ ὢν λέγοντα Ἀστέριος εἶναι οἴεται, τὸν υἱὸν ἢ τὸν πατέρα; εἶθ’ ἑξῆς συνάγων, ὡς εἰ μὲν ὁ πατὴρ εἴη ὁ ὤν, οὐκέτ’ ἔσται ὁ υἱὸς θεός· ὅτι κατὰ ἀντιδιαστολὴν τοῦ μὴ ὄντος ὁ ὢν ἑαυτὸν εἶναί φησιν. εἰ δὲ τὸν υἱὸν ὑποστάσει διῃρημένον τοῦτο", "candidate_score": 0.609969, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_13", "bdc_text": "von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_327", "psc_text": "ἦν ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ, καὶ τῷ πατρὶ παρῆν τε καὶ συνῆν ἔτι βουλευομένῳ περὶ τῆς τούτων ἁπάντων συστάσεως. διό φησιν ἡνίκα ἡτοίμαζεν τὸν οὐρανόν, συμπαρήμην αὐτῷ . εἶθ’ ὡς ἀγαθὸς γραφεὺς τὰς ἀρχετύπους ἰδέας ἐκ τῶν πατρικῶν λογισμῶν ἀπολαμβάνων ἐπὶ τὰς τῶν ἔργων μετέφερεν οὐσίας, τοιαῦτα ζωοπλαστῶν καὶ ὑφιστάμενος, ὁποῖα τῇ τοῦ πατρὸς διανοίᾳ προϋποκείμενα ἑώρα. τούτων δ’ αὐτὸς γένοιτ’ ἂν μάρτυς ἀξιόχρεως, ἐν Εὐαγγελίοις ὧδε διδάσκων· »ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, οὐ δύναται ὁ υἱὸς ποιεῖν ἀφ’ ἑαυτοῦ οὐδέν, ἐὰν μή τι βλέπῃ τὸν πατέρα ποιοῦντα· ἃ γὰρ ἂν ἐκεῖνος ποιῇ, ταῦτα καὶ ὁ υἱὸς ὁμοίως ποιεῖ. ὁ γὰρ πατὴρ φιλεῖ τὸν υἱὸν καὶ πάντα δείκνυσιν αὐτῷ ἃ αὐτὸς ποιεῖ«. ἔνθα τις εἰκότως ζητήσειεν ἂν πῶς τὰ ἅπαξ ὑπὸ τοῦ πατρὸς γεγονότα ὁ υἱὸς αὐθις ποιεῖ; ἐπελύσατο δ’ αὐτὸς τὸν λόγον εἰπὼν ἃ γὰρ ἂν ὁ πατὴρ ποιῇ. ταῦτα καὶ ὁ υἱὸς ὁμοίως ποιεῖ . οὐκοῦν ὁμοιώματα τυγχάνει τὰ", "candidate_score": 0.608741, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_13", "bdc_text": "von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_323", "psc_text": "σάρκα τοῦ σωτῆρος ἀποδόσεως. καὶ πάντα ἀθρόως ἐκεῖνα ἕωλα καὶ μάταια καὶ περιττὰ πεφώραται. εἰ δὲ ἡ σὰρξ ἦν τοῦ σωτῆρος ἡ λέγουσα τὸ κύριος ἔκτισέν με ἀρχὴν ὁδῶν αὐτοῦ εἰς ἔργα αὐτοῦ« κατὰ τὴν ἀποδοθεῖσαν αὐτῷ ἑρμηνείαν. καὶ εἰ ἡ σὰρξ πρὸ τοῦ αἰῶνος ἐθεμελιώθη καὶ ἐν ἀρχῇ πρὸ τοῦ τὴν γῆν ποιῆσαι (γῆν δηλαδὴ τὴν σάρκα ὡς αὐτῷ ἐδόκει διὰ τὸ εἰρῆσθαι γῆ εἶ καὶ εἰς γῆν ἀπελεύσῃ ), καὶ εἴπερ ἡ σὰρξ ἦν ἡ λέγουσα πρὸ τοῦ τὰς ἀβύσσους ποιῆσαι, πρὸ τοῦ προελθεῖν τὰς πηγὰς τῶν ὑδάτων, πρὸ τοῦ ὄρη ἑδρασθῆναι, πρὸ δὲ πάντων βουνῶν γεννᾷ με (διὰ τὸ προγεγεννημένην εἶναι αὐτὴν τῆς τῶν ἀποστόλων ἐκλογῆς ὡς ἐδόκει τῷ σοφωτάτῳ), ἕπεται ἐκ προσώπου τῆς σαρκὸς λέγεσθαι καὶ τὸ ἡνίκα ἡτοίμαζεν τὸν οὐρανόν, συμπαρήμην αὐτῷ«. ἀλλ’ οὐκ ἄν τις μὴ τῶν φρενῶν ἐκστὰς ταύτῃ ποτὲ συνθοῖτο τῇ ἑρμηνείᾳ· ἀντιφθέγξεται γὰρ αὐτῷ μέγα βοήσας ὁ τῆς ἀληθείας λόγος, ἐπιδεικνὺς", "candidate_score": 0.607326, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_55", "bdc_text": "von Plesse ( 1499-1571 ) , der nach der Besitzaufteilung durch seinen Vater Dietrich III. ( 1476-1543 )", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_120", "psc_text": "πᾶσιν τοῖς ἀντεχομένοις αὐτῆς, καὶ τοῖς ἐπερειδομένοις ἐπ’ αὐτὴν ὡς ἐπὶ κύριον ἀσφαλής . κεʹ. καὶ ὁ τοῦ Σολομῶνος δὲ πατὴρ Δαυὶδ ἐν Ψαλμοῖς ὁμοῦ καὶ κύριον ὁμοῦ καὶ ἱερέα αὐτὸν ὠνόμαζεν· τοτὲ μὲν λέγων εἶπεν ὁ κύριος τῷ κυρίῳ μου· καθοῦ ἐκ δεξιῶν μου , τοτὲ δὲ φάσκων ὤμοσεν κύριος καὶ οὐ μεταμεληθήσεται· σὺ ἱερεὺς εἰς τὸν αἰῶνα κατὰ τὴν τάξιν Μελχισεδέκ . κςʹ. καὶ θεὸν δὲ αὐτὸν οἶδεν ὁμολογεῖν ὁ αὐτὸς φάσκων ὁ θρόνος σου ὁ θεὸς εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αἰῶνος, ῥάβδος εὐθύτητος ἡ ῥάβδος τῆς βασιλείας σου. ἠγάπησας δικαιοσύνην καὶ ἐμίσησας ἀνομίαν· διὰ τοῦτο ἔχρισέν σε ὁ θεός, ὁ θεός σου, ἔλαιον ἀγαλλιάσεως παρὰ τοὺς μετόχους σου . θεὸς γὰρ ἐν τούτοις χριόμενος ὑπὸ τοῦ θεοῦ τίς ἂν ἕτερος εἴη ἢ αὐτὸς ὁ διὰ τὸ χρῖσμα τὸ πατρικὸν Χριστὸς ἀνηγορευμένος; κζʹ. ὁ δ’ αὐτὸς οὗτος καὶ ἀγαπητὸς ἦν τοῦ θεοῦ, ὃ δὴ παρίστησιν ἡ τοῦ ψαλμοῦ", "candidate_score": 0.605978, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_35", "bdc_text": "Hoc confecto una cum duce Albrechto a GrawenhagenHerzog Albrecht von Grubenhagen ( 1521-1546 )", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_290", "psc_text": "τρόπον τούτου τοίνυν οὕτως ἔχοντος, ἀκόλουθόν ἐστιν σκοπεῖν τῇ διανοίᾳ τὸ παροιμιωδῶς εἰρημένον τουτὶ κεφάλαιον κύριος ἔκτισέν με ἀρχὴν ὁδῶν αὐτοῦ . ἔκτισεν γὰρ ἀληθῶς τὸ μὴ ὃν πεποιηκὼς ὁ δεσπότης ἡμῶν ὁ θεός· οὐκ οὖσαν γὰρ τὴν σάρκα, ἣν ἀνείληφεν ὁ λόγος, ἀλλὰ μὴ οὖσαν ἔκτισεν. καὶ ἐπιλέγει οὐκοῦν εἰ καὶ τὰ μάλιστα ἐπ’ ἐσχάτων τῶν καιρῶν τουτὶ καινὸν ἐπεφάνη μυστήριον, ὡς διὰ τοῦτο πρὸ τοῦ αἰῶνος τούτου προωρίσθαι, εἰκότως ὁ προφήτης ἔφη πρὸ τοῦ αἰῶνος ἐθεμελίωσέν με , δηλονότι τὴν σάρκα . καὶ αὖθις ἐπάγει λέγων εἶτα ἐν ἀρχῇ φησὶν πρὸ τοῦ τὴν γῆν ποιῆσαι . γῆν ποίαν ταύτην ἢ δηλονότι τὴν ἡμετέραν σάρκα, τὴν μετὰ τὴν παρακοὴν γῆν αὖθις γενομένην; γῆ γὰρ εἶ φησὶν καὶ εἰς γῆν ἀπελεύσῃ . ὁρᾷς ὅσον διήμαρτεν, τῆς μὲν εὐθείας ἐκτραπείς, τραχεῖαν δὲ καὶ δύσβατον καὶ ὥσπερ τινὰ ἀνεξίτητον ἑαυτῷ περινοήσας ὁδόν. θέα γοῦν ὅπως ἐξεβιάσατο πάντα μᾶλλον ἀναίσχυντον καὶ ἀναιδῆ λόγον", "candidate_score": 0.605717, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_55", "bdc_text": "von Plesse ( 1499-1571 ) , der nach der Besitzaufteilung durch seinen Vater Dietrich III. ( 1476-1543 )", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_416", "psc_text": "τυγχάνει αὐτὸς καὶ ὁ πατήρ, ἀλλ’ ὅτι τοῦ πατρὸς μεταδεδωκότος αὐτῷ τῆς οἰκείας δόξης, καὶ αὐτὸς ὁμοίως τοῖς οἰκείοις, τὸν πατέρα μιμούμενος, μεταδίδωσιν. διό φησιν, κἀγὼ τὴν δόξαν ἣν ἔδωκάς μοι δέδωκα αὐτοῖς, ἵνα ὦσιν ἓν καθὼς ἡμεῖς ἕν. »καθὼς σύ, πάτερ, ἐν ἐμοὶ κἀγὼ ἐν σοί, ἵνα καὶ αὐτοὶ ἐν ἡμῖν ὦσιν. οὕτως οὖν ἕν εἰσιν ὁ πατὴρ καὶ ὁ υἱὸς κατὰ τὴν κοινωνίαν τῆς δόξης, ἧς τοῖς αὐτοῦ μαθηταῖς μεταδιδοὺς τῆς αὐτῆς ἑνώσεως καὶ αὐτοὺς ἠξίου. καὶ πάλιν οὕτως ἦν ὁ πατὴρ ἐν αὐτῷ καὶ αὐτὸς ἐν τῷ πατρί. ὡς ὁ θεῖος ἀπόστολος καὶ περὶ πάντων διδάσκει τῶν τῆς ἐπουρανίου βασιλείας ἀξίων λέγων· τότε ἔσται ὁ θεὸς πάντα ἐν πᾶσιν«, ὡς καὶ τὸ ἐνοικήσω ἐν αὐτοῖς καὶ ἐμπεριπατήσω λέλεκται. ἀλλὰ καὶ ἡμεῖς ἐν αὐτῷ ζῶμεν καὶ κινούμεθα καί ἐσμεν . καὶ ταῦτα πάντα περὶ ἡμῶν λέλεκται, τῶν κατ’ ἰδίαν ὑπόστασιν ὑφεστώτων καὶ ζώντων καὶ μηδὲν ἐχόντων κοινὸν πρὸς", "candidate_score": 0.604798, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_4_6", "bdc_text": "Primum : Hessorum princepsLandgraf Philipp von Hessen . hac fere tota hyeme Marpurgi fuit et filiam suamLandgr äfin Agnes von Hessen .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_396", "psc_text": "(ἦ γὰρ ἂν τἀναντία ἔγραφεν τῷ Γαβριὴλ θεσπίσαντι πρὸς τὴν παρθένον βασιλεύσειν αὐτὸν εἰς τοὺς αἰῶνας καὶ τῆς βασιλείας αὐτοὺ« μὴ ἔσεσθαι τέλος ), ἀλλὰ παραδώσειν τὴν βασιλείαν , δηλαδὴ τοὺς ὑπ’ αὐτῷ βασιλευομένους, τῷ θεῷ καὶ πατρί . τελειωθέντας γὰρ ὑπ’ αὐτῷ τοὺς πάντας ὡσανεὶ φαιδρυνόμενος τῷ κατορθώματι παραδώσει τῷ πατρὶ οἷά τινα παραθήκην ἀποδεδεγμένος· ὃ δὴ διδάσκει λέγων αὐτὸς πάντα μοι παρεδόθη ὑπὸ τοῦ πατρός μου . διὸ ἀκολούθως οἷα φύλαξ ἀγαθὸς σώαν καὶ κατὰ πάντα ἐρρωμένην τὴν παραθήκην φέρων παραδώσει τῷ θεῷ, ἀρχιερέως δίκην τοὺς ὑπ’ αὐτῷ ἱερουμένους πάντας λευχείμονας καὶ ὡσπερεὶ λαμπροτάταις στολαῖς τοῖς τῆς ἀναστάσεως ἀφθάρτοις σώμασιν ἐξαστράπτοντας παριστῶν αὐτῷ, ἵνα μὴ μόνης τῆς ὑπ’ αὐτῷ βασιλείας ἀπολαύωσιν ἀλλὰ καὶ τῶν τοῦ πατρὸς ἀρρήτων ἀγαθῶν ἐμπιπλῶνται. οὕτω γὰρ ἔσται κατὰ τὸν ἀπόστολον ὁ θεὸς πάντα ἐν πᾶσιν , τοῦ υἱοῦ τοὺς βασιλευομένους προσάγοντος αὐτῷ, ἵν’ ὅλον τοῦτο γένηται, λέγω δὲ τὸ πάντα ἐν πᾶσιν εἶναι", "candidate_score": 0.598855, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_55_57", "bdc_text": "von Plesse ( 1499-1571 ) , der nach der Besitzaufteilung durch seinen Vater Dietrich III. ( 1476-1543 ) den Plessebesitz übernahm , während sich Dietrich III . nach Radolfshausen zurückzog. 1536 hatte sich Dietrich IV .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_120", "psc_text": "πᾶσιν τοῖς ἀντεχομένοις αὐτῆς, καὶ τοῖς ἐπερειδομένοις ἐπ’ αὐτὴν ὡς ἐπὶ κύριον ἀσφαλής . κεʹ. καὶ ὁ τοῦ Σολομῶνος δὲ πατὴρ Δαυὶδ ἐν Ψαλμοῖς ὁμοῦ καὶ κύριον ὁμοῦ καὶ ἱερέα αὐτὸν ὠνόμαζεν· τοτὲ μὲν λέγων εἶπεν ὁ κύριος τῷ κυρίῳ μου· καθοῦ ἐκ δεξιῶν μου , τοτὲ δὲ φάσκων ὤμοσεν κύριος καὶ οὐ μεταμεληθήσεται· σὺ ἱερεὺς εἰς τὸν αἰῶνα κατὰ τὴν τάξιν Μελχισεδέκ . κςʹ. καὶ θεὸν δὲ αὐτὸν οἶδεν ὁμολογεῖν ὁ αὐτὸς φάσκων ὁ θρόνος σου ὁ θεὸς εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αἰῶνος, ῥάβδος εὐθύτητος ἡ ῥάβδος τῆς βασιλείας σου. ἠγάπησας δικαιοσύνην καὶ ἐμίσησας ἀνομίαν· διὰ τοῦτο ἔχρισέν σε ὁ θεός, ὁ θεός σου, ἔλαιον ἀγαλλιάσεως παρὰ τοὺς μετόχους σου . θεὸς γὰρ ἐν τούτοις χριόμενος ὑπὸ τοῦ θεοῦ τίς ἂν ἕτερος εἴη ἢ αὐτὸς ὁ διὰ τὸ χρῖσμα τὸ πατρικὸν Χριστὸς ἀνηγορευμένος; κζʹ. ὁ δ’ αὐτὸς οὗτος καὶ ἀγαπητὸς ἦν τοῦ θεοῦ, ὃ δὴ παρίστησιν ἡ τοῦ ψαλμοῦ", "candidate_score": 0.596351, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_55_57", "bdc_text": "von Plesse ( 1499-1571 ) , der nach der Besitzaufteilung durch seinen Vater Dietrich III. ( 1476-1543 ) den Plessebesitz übernahm , während sich Dietrich III . nach Radolfshausen zurückzog. 1536 hatte sich Dietrich IV .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta009.pta-grc1_window_416", "psc_text": "τυγχάνει αὐτὸς καὶ ὁ πατήρ, ἀλλ’ ὅτι τοῦ πατρὸς μεταδεδωκότος αὐτῷ τῆς οἰκείας δόξης, καὶ αὐτὸς ὁμοίως τοῖς οἰκείοις, τὸν πατέρα μιμούμενος, μεταδίδωσιν. διό φησιν, κἀγὼ τὴν δόξαν ἣν ἔδωκάς μοι δέδωκα αὐτοῖς, ἵνα ὦσιν ἓν καθὼς ἡμεῖς ἕν. »καθὼς σύ, πάτερ, ἐν ἐμοὶ κἀγὼ ἐν σοί, ἵνα καὶ αὐτοὶ ἐν ἡμῖν ὦσιν. οὕτως οὖν ἕν εἰσιν ὁ πατὴρ καὶ ὁ υἱὸς κατὰ τὴν κοινωνίαν τῆς δόξης, ἧς τοῖς αὐτοῦ μαθηταῖς μεταδιδοὺς τῆς αὐτῆς ἑνώσεως καὶ αὐτοὺς ἠξίου. καὶ πάλιν οὕτως ἦν ὁ πατὴρ ἐν αὐτῷ καὶ αὐτὸς ἐν τῷ πατρί. ὡς ὁ θεῖος ἀπόστολος καὶ περὶ πάντων διδάσκει τῶν τῆς ἐπουρανίου βασιλείας ἀξίων λέγων· τότε ἔσται ὁ θεὸς πάντα ἐν πᾶσιν«, ὡς καὶ τὸ ἐνοικήσω ἐν αὐτοῖς καὶ ἐμπεριπατήσω λέλεκται. ἀλλὰ καὶ ἡμεῖς ἐν αὐτῷ ζῶμεν καὶ κινούμεθα καί ἐσμεν . καὶ ταῦτα πάντα περὶ ἡμῶν λέλεκται, τῶν κατ’ ἰδίαν ὑπόστασιν ὑφεστώτων καὶ ζώντων καὶ μηδὲν ἐχόντων κοινὸν πρὸς", "candidate_score": 0.584243, "ce_score": null } ] }, { "rank": 13, "cf_id": "cf021", "work_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae", "max_score": 0.680493, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_119_121", "bdc_text": "vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1798", "psc_text": "ne capiamur, alia sic ferimus ne frangamur, et secundum praecepta divina in omnibus gratias agimus ei, de quo dicimus: Benedicam Dominum in omni tempore; semper laus ejus in ore meo (Psal. XXXIII, 2); et, Bonum est mihi quod humiliasti me, ut discam justificationes tuas (Psal. CXVIII, 71). Neque enim revera, si fallacis prosperitatis semper hic tranquillitas arrideret, anima humana portum illum verae certaeque securitatis appeteret, domina insignis et merito illustris, et praestantissima filia. Reddens itaque debitum Praestantiae tuae salutationis obsequium, agensque gratias quod salutis nostrae religiosissimam curam geris, posco tibi a Domino futurae vitae praemia, praesentisque solaria; omniumque vestrum, in quorum cordibus per fidem habitat Christus, me dilectioni orationique commendo. Et alia manu: Deus verus et verax veraciter consoletur cor tuum, et protegat salutem tuam, domina insignis et merito illustris, ac praestantissima filia. EPISTOLA CXXXII. Augustinus Volusiano, exhortans illum ut sacrarum scripturarum lectioni vacet, sibique rescribat si quid in eis", "candidate_score": 0.680493, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_1_3", "bdc_text": "non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. . Porro non dubium est , quin nova expectes plurima , ex quibus ( quoniam ea rerum est perturbatio tantaque novarum rerum copia , ut ex omnibus , quid tibi scribi oporteat , non intelligam ) ea , quae partim vidi et cognovi , partim ex iisiis über der Zeile nachgetragen. etiam , qui praesentes rebus affuerunt , didicididici am Rande nachgetragen. , scribenda existimo .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3576", "psc_text": "plura et testatiora cognovimus. 3. Porro autem de pudicitia conjugali, ut eam quoque in te laudare et amare possimus, numquid audiremus, nisi ab aliquo interiore familiari tuo, qui vitam tuam, non in superficie, sed penitus nosset? De hoc itaque tuo bono, Dei dono, me quoque delectat familiarius et aliquanto diutius loqui tecum. Scio me non esse oneri tibi, si aliquid prolixum mitto, quod legendo, diutius sis nobiscum. Nam et hoc comperi, quod inter tuas multas magnasque curas, facile ac libenter legas, nostrisque opusculis, etiam quae ad alios conscripsimus, si qua in manus tuas venire potuerunt, admodum delecteris; quanto magis quod ad te scribitur, ubi tanquam praesenti loquar, et advertere dignaberis attentius, et accipere gratius? Ab hac ergo epistola perge ad librum quem simul misi, qui tuae Reverentiae et cur conscriptus sit, et cur ad te potissimum missus, ipse suo principio commodius intimabit. EPISTOLA CCI. Imperatores nova in Pelagianos eorumque fautores", "candidate_score": 0.673555, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95_97", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_731", "psc_text": "collatione mutua vel doceremus aliqua, vel disceremus! Ego autem dico: Utinam saltem propinquis terrarum locis habitaremus; ut, si non possent misceri nostra colloquia, litterae possent esse crebriores! Nunc vero tanto locorum intervallo absumus a sensibus nostris, ut de illis verbis Apostoli ad Galatas, juvenem me ad tuam Sanctitatem scripsisse meminerim, et ecce jam senex, necdum rescripta meruerim, faciliusque ad te exemplaria epistolae meae pervenerint, nescio qua occasione praeveniente, quam ipsa epistola me curante. Homo enim qui eam tunc acceperat, nec ad te pertulerit, nec ad me retulerit. Tantae autem mihi in litteris tuis, quae in manus nostras venire potuerunt, apparent res, ut nihil studiorum meorum mallem, si possem, quam inhaerere lateri tuo. Quod ego quia non possum, aliquem nostrorum in Domino filiorum erudiendum nobis ad te mittere cogito, si etiam de hac re tua rescripta meruero. Nam neque in me tantum scientiae Scripturarum divinarum est, aut esse jam poterit, quantum", "candidate_score": 0.672358, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_1_3", "bdc_text": "non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. . Porro non dubium est , quin nova expectes plurima , ex quibus ( quoniam ea rerum est perturbatio tantaque novarum rerum copia , ut ex omnibus , quid tibi scribi oporteat , non intelligam ) ea , quae partim vidi et cognovi , partim ex iisiis über der Zeile nachgetragen. etiam , qui praesentes rebus affuerunt , didicididici am Rande nachgetragen. , scribenda existimo .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2703", "psc_text": "infelicius, quam corpora barbaricus gladius, trucidarunt. Nam inde ad nos usque ab oceani littore properavit, fama excitus quod a me posset de his quae scire vellet, quidquid vellet audire. Neque nullum cepit adventus sui fructum. Primo, ne de me multum famae crederet: deinde docui hominem quod potui; quod autem non potui, unde discere posset, admonui, atque ut ad te iret hortatus sum. Qua in re consilium vel praeceptum meum cum libenter et obedienter acciperet, rogavi eum ut abs te veniens, per nos ad propria remearet. Quam ejus pollicitationem tenens, occasionem mihi credidi a Domino esse concessam, qua tibi scriberem de his quae per te scire cupio. Quaerebam enim quem ad te mitterem, nec mihi facile occurrebat idonens, et fide agendi, et alacritate obediendi, et exercitatione peregrinandi. Ubi ergo istum juvenem expertus sum, eum ipsum esse qualem a Domino petebam, dubitare non potui. CAPUT II. 3. Accipe igitur quae mihi, peto,", "candidate_score": 0.670133, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_119_121", "bdc_text": "vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2318", "psc_text": "mearum, qua eum non immerito offensum esse didici, veniam mihi ab illo impetres, et me rescriptis Domino adjuvante Iaetifices. EPISTOLA CXLIX. Respondet ad quaestiones ex Psalmis, ex Apostolo, et ex Evangelio propositas a Paulino superius, in epistola centesima vicesima prima. Beatissimo et venerabiliter desiderabili et desiderabiliter venerabili, sancto sancteque charissimo fratri et coepiscopo, PAULINO, AUGUSTINUS, in Domino salutem. CAPUT PRIMUM. 1. Quod de perventione tam prospera fratris et compresbyteri nostri Quinti, et qui cum eo navigaverunt, cito nos Dominus exhilaravit, nuntiantibus litteris Sanctitatis tuae, gratias agens ei qui recreat afflictos, et humiles consolatur, sinceritati cordis tui, occasione filii et condiaconi nostri Ruffini quae proxima occurrit, nunc rescripta persolvo: de littore namque Hipponensi profectus est. Et approbo misericordiae consilium quod tibi Dominus inspiravit, mihique insinuare dignatus es. Ipse et hoc adjuvet, ipse prosperet, qui jam curam nostram ex magna parte lenivit, quia pervectus et commendatus est charissimus homo, non solum bonis", "candidate_score": 0.669743, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95_97", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_796", "psc_text": "in quo veniam tibi tribuis, indulgere et caeteris. Ego enim non tam vetera abolere conatus sum, quae linguae meae hominibus emendata de graeco in latinum transtuli, quam ea testimonia quae a Judaeis praetermissa sunt vel corrupta, proferre in medium, ut scirent nostri quid hebraea veritas contineret. Si cui legere non placet, nemo compellit invitum. Bibat vinum vetus cum suavitate, et nostra musta contemnat, quae in explanatione priorum edita sunt, ut sicubi illa non intelliguntur, ex nostris manifestiora fiant. Quod autem genus interpretationis in Scripturis sanctis sequendum sit, liber quem scripsi de Optimo genere interpretandi, et omnes praefatiunculae divinorum voluminum, quas editioni nostrae praeposuimus, explicant; ad illasque prudentem lectorem remittendum puto. Et si me, ut dicis in Novi Testamenti emendatione suscipis, exponisque causam cur suscipias; quia plurimi linguae graecae habentes scientiam, de meo possint opere judicare: eamdem integritatem debueras etiam in Veteri credere Testamento, quod non nostra confinximus, sed ut apud", "candidate_score": 0.668536, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_1_3", "bdc_text": "non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. . Porro non dubium est , quin nova expectes plurima , ex quibus ( quoniam ea rerum est perturbatio tantaque novarum rerum copia , ut ex omnibus , quid tibi scribi oporteat , non intelligam ) ea , quae partim vidi et cognovi , partim ex iisiis über der Zeile nachgetragen. etiam , qui praesentes rebus affuerunt , didicididici am Rande nachgetragen. , scribenda existimo .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_370", "psc_text": "dominico elaborasti, pene totum te nobis exhibent. Si enim propterea te non novimus, quia faciem tui corporis non vidimus: hoc modo nec ipse te nosti; nam tu quoque non vides eam. Si autem tibi non ob aliud notus es, nisi quia nosti animum tuum; et nos eum non mediocriter novimus in litteris tuis, in quibus benedicimus Domino, quod tibi, et nobis, omnibusque fratribus, qui tua legunt, te talem dedit. CAP. II. 2. Liber quidam tuus inter caetera non diu est ut venit in manus nostras: quae sit ejus inscriptio, nescimus adhuc; non enim hoc codex ipse, ut assolet, in liminari pagina praetendebat. Epitaphium tamen appellari dicebat frater apud quem inventus est; quod ei nomen tibi placuisse ut inderetur crederemus, si eorum tantum vel vitas, vel scripta ibi legissemus, qui jam defuncti essent. Cum vero multorum et eo tempore quo scribebatur, et nunc usque viventium, ibi commemorentur opuscula; miramur cur hunc", "candidate_score": 0.666401, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_57_59", "bdc_text": "nach Radolfshausen zurückzog. 1536 hatte sich Dietrich IV . mit dem Einverständnis seines Vaters an ihren Lehnsherren Philipp von Hessen gewandt , um von diesem die Sendung eines evangelischen Predigers zu erbeten . Als sich dieser Petrus Wertheim als Zwinglianer erwies , wandte sich Dietrich III .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_767", "psc_text": "Perambulabat autem Paulus Syriam, et Ciliciam, confirmans Ecclesias: pervenitque in Derben, et Listram; et ecce discipulus quidam erat ibi, nomine Timotheus, filius mulieris viduae fidelis, patre autem gentili. Huic testimonium reddebant qui Listris erant et Iconio fratres. Hunc voluit Paulus secum proficisci; et assumens circumcidit eum propter Judaeos qui erant in illis locis: sciebant enim omnes quod pater ejus gentilis esset » (Act. XV, 41, et XVI, 1-3). O beate apostole Paule, qui in Petro reprehenderas simulationem, qua subtraxit se a Gentilibus propter metum Judaeorum qui a Jacobo venerant; cur Timotheum, filium hominis gentilis, utique et ipsum gentilem (neque enim Judaeus erat, qui non fuerat circumcisus), contra sententiam tuam circumcidere cogeris? Respondebis mihi: Propter Judaeos qui erant in illis locis. Qui igitur tibi ignoscis in circumcisione discipuli venientis ex Gentibus, ignosce et Petro, praecessori tuo, quod aliqua fecerit metu fidelium Judaeorum. Rursum scriptum est: « Paulus vero cum adhuc sustinuisset", "candidate_score": 0.664397, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_110_112", "bdc_text": "Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . . Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens . RodolphusRudolf Gwalther .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_194", "psc_text": "ne alicui minus intelligenti (non enim abs te solo illa legerentur), non divina munera concessa hominibus, sed ipsum praedicare videretur, et tu qui nosti quomodo haec legas, propter aliorum cavendam infirmitatem fraternae notitiae debito fraudareris: quod jam fecissem, jamque illum legeres, nisi profectio fratris improvisa repente placuisset. Quem sic commendo cordi et linguae tuae, ut ita comiter ei te praebeas, quasi non nunc illum, sed mecum ante didiceris. Si enim cordi tuo non dubitaverit aperire seipsum, aut ex omni, aut ex magna parte sanabitur per linguam tuam. Volo enim eum numerosius contundi eorum vocibus, qui amicum non seculariter diligunt. 6. Filium autem ejus, filium nostrum, cujus etiam nomen in aliquibus nostris libris invenies, etsi ad tuae charitatis praesentiam ipse non pergeret, statueram litteris in manum tuam tradere consolandum, exhortandum, instruendum, non tam oris sono, quam exemplo roboris tui. Ardeo quippe, ut dum adhuc aetas ejus in viridi feno est, zizania", "candidate_score": 0.663735, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0_2", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ; non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2387", "psc_text": "necesse commendandi alicujus gratia, cui hoc negare non possem intercessionis officio; quae solet nostra esse omnibus concedendi consuetudo, et quaedam, etiam importuna, non tamen improbanda, professio. Itaque feci: nam amicum meum commendavi benignitati tuae; a quo etiam sua rescripta jam sumpsi, agente gratias, quas et ipse ago. 3. Si quid autem de te mali existimarem, praesertim in ea causa quam etiam non expressam, tamen mihi tua epistola redolebat; absit ut ad te tale aliquid scriberem, ubi ullum vel mihi vel cuiquam beneficium postularem. Aut enim conticescerem, observans tempus ubi te possem habere praesentem; aut si litteris agendum putarem, illud potius agerem, et sic agerem, ut dolorem manifestare vix posses. Nam ideo post illius impiam crudelemque perfidiam (cui etiam per tuam nobiscum participatam sollicitudinem frustra vehementer institimus, ne illo cor nostrum dolore percelleret, suam vero conscientiam tanto scelere trucidaret), continuo sum a Carthagine profectus, occultato abscessu meo, ne tot ac tanti", "candidate_score": 0.663503, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_1_3", "bdc_text": "non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. . Porro non dubium est , quin nova expectes plurima , ex quibus ( quoniam ea rerum est perturbatio tantaque novarum rerum copia , ut ex omnibus , quid tibi scribi oporteat , non intelligam ) ea , quae partim vidi et cognovi , partim ex iisiis über der Zeile nachgetragen. etiam , qui praesentes rebus affuerunt , didicididici am Rande nachgetragen. , scribenda existimo .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2121", "psc_text": "sed meis, quos scripsi de Libero Arbitrio. In talibus autem quaestionibus non multum laboro: quia etsi defendi sententia mea liquida ratione non potest, mea est; non ejus auctoris cujus sensum improbare fas non est, etiam cum, eo non intellecto, hoc inde sentitur quod improbandum est. Ego proinde fateor me ex eorum numero esse conari, qui proficiendo scribunt, et scribendo proficiunt. Unde si aliquid vel incautius, vel indoctius a me positum est, quod non solum ab aliis qui videre id possunt, merito reprehendatur, verum etiam a meipso, quia et ego saltem postea videre debeo, si proficio; nec mirandum est, nec dolendum: sed potius ignoscendum atque gratulandum; non quia erratum est, sed quia improbatum. Nam nimis perverse seipsum amat qui et alios vult errare, ut error suus lateat. Quanto enim melius et utilius, ut ubi ipse erravit, alii non errent, quorum admonitu errore careat! quod si noluerit, saltem comites erroris non habeat.", "candidate_score": 0.662994, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_118_120", "bdc_text": "ego certe gratia potissimum Francfordiam me contuli , quo lucubrationes suas Gwalthers \"Monomachia \" und \"Epistolae herionae\" ; vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3875", "psc_text": "destinare, suscepi. Nam quod prius directum esse Beatitudo tua significavit, per virum honorabilem Philocalum, necdum ad me pervenit. Verum quamvis conscius propriorum semper fuerim peccatorum, nunc tamen evidenter agnovi adipiscendo illi quod exoravi muneri, meam toti Ecclesiae impedimento esse personam. Sed omnino confido quoniam qui per Unici sui gratiam, humani generis dignatus est delere facinora, nec mea in perniciem cunctorum praevalere permittet, potiusque ubi abundavit peccatum, gratiam faciet redundare (Rom. V, 20), domine merito venerabilis, ac beatissime pater. Difficultatem operis quod instruendis imperitissimis nobis per tuam beneficentiam praestari suppliciter exoravi, nec ipse ignorans ante praedixi; sed de divini fontis ubertate quam tibi Dominus tribuit, veraci corde praesumpsi. 2. Nam etsi Philastrius et Epiphanius venerandi episcopi tale aliquid scripsisse memorantur, quod procul dubio me inter caetera, imo sicut omnia, latet; non tamen arbitror eos hanc curam diligentiamque adhibuisse, ut singulis quibusque opinionibus contrarias etiam opiniones adjungerent, ritusque subjicerent; tum denique opus", "candidate_score": 0.662274, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0_2", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ; non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3876", "psc_text": "quam tibi Dominus tribuit, veraci corde praesumpsi. 2. Nam etsi Philastrius et Epiphanius venerandi episcopi tale aliquid scripsisse memorantur, quod procul dubio me inter caetera, imo sicut omnia, latet; non tamen arbitror eos hanc curam diligentiamque adhibuisse, ut singulis quibusque opinionibus contrarias etiam opiniones adjungerent, ritusque subjicerent; tum denique opus illud utriusque qualecumque sit, non habet fortassis eam quam desidero brevitatem. Frustra etiam homini qui latina non didicit, graeca facundia delegatur; quia non ego tantummodo consilium, sed et auxilium postulavi. Quid autem Venerationem tuam de interpretum non solum difficultate, sed etiam obscuritate admoneam, cum ipse hoc magis, ac plene dijudices? Accedit ad causam, quod nonnullae etiam post illorum obitum haereses emersisse doceantur, quarum nullam illi fecerint mentionem. 3. Quamobrem ad peculiare patrocinium pietatis tuae confugio, et voce mea, sed universali desiderio, paratum ad misericordiam sacrosanctum pietatis pectus appello; sequestratis saporibus peregrinis, considerato textu prioris epistolae, panem Afrum, quem nostra provincia", "candidate_score": 0.662092, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0_2", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ; non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_197", "psc_text": "de suscepto hinc patrocinio mendacii officiosi. Domino dilectissimo, et cultu sincerissimo charitatis obsequendo atque amplectendo fratri et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS. CAPUT PRIMUM. 1. Nunquam aeque quisquam tam facie cuilibet innotuit, quam mihi tuorum in Domino studiorum quieta, laeta, et vere exercitatio liberalis. Quanquam ergo percupiam omnino te nosse; tamen exiguum quiddam tui minus habeo, praesentiam videlicet corporis: quam ipsam etiam posteaquam te beatissimus nunc episcopus, tum vero jam episcopatu dignus, frater Alypius vidit, remeansque a me visus est, negare non possum magna ex parte mihi esse relatu ejus impressam; et ante reditum, cum te ille ibi videbat, ego videbam, sed oculis ejus. Non enim animo me atque illum, sed corpore duos, qui noverit, dixerit, concordia duntaxat et familiaritate fidissima, non meritis quibus ille antecellit. Quia ergo me primitus communione spiritus quo in unum nectimur, deinde illius ex ore jam diligis; nequaquam impudenter quasi aliquis ignotus commendo Germanitati tuae fratrem Profuturum,", "candidate_score": 0.661951, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0_2", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ; non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1138", "psc_text": "oculis mentis meae, purius video, ignorantiae nocte depulsa et caligine dubitationis abstersa. Quod cum saepe alias per munera epistolarum tuarum mihi donatum senserim, tum praecipue isto recentium litterarum libello, cujus mihi tam gratus quam dignus portitor fuit vir benedictus Domini frater noster Quintus diaconus: qui longo quidem posteaquam ad Urbem venerat intervallo, cum eo juxta solemnem meum morem post Pascha Domini, pro Apostolorum et martyrum veneratione venissem, benedictionem oris tui reddidit nobis; verumtamen oblitterato, quod nesciente me Romae consumpserat, tempore, recentissimus mihi visus est a conspectu tuo, ita ut tunc statim eum a te mihi venisse vix crederem, cum primum videbam et cum mihi plenum odorem suavitatis tuae in eloquiis tuis coelestis unguenti castitate fragrantibus offerebat. Fateor tamen venerandae Unanimitati tuae, non potuisse me volumen ipsum, statim ut acceperam, Romae legere. Tantae enim illic turbae erant, ut non possem munus tuum diligenter inspicere, et eo ut cupiebam perfrui; scilicet ut", "candidate_score": 0.660597, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0_2", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ; non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_370", "psc_text": "dominico elaborasti, pene totum te nobis exhibent. Si enim propterea te non novimus, quia faciem tui corporis non vidimus: hoc modo nec ipse te nosti; nam tu quoque non vides eam. Si autem tibi non ob aliud notus es, nisi quia nosti animum tuum; et nos eum non mediocriter novimus in litteris tuis, in quibus benedicimus Domino, quod tibi, et nobis, omnibusque fratribus, qui tua legunt, te talem dedit. CAP. II. 2. Liber quidam tuus inter caetera non diu est ut venit in manus nostras: quae sit ejus inscriptio, nescimus adhuc; non enim hoc codex ipse, ut assolet, in liminari pagina praetendebat. Epitaphium tamen appellari dicebat frater apud quem inventus est; quod ei nomen tibi placuisse ut inderetur crederemus, si eorum tantum vel vitas, vel scripta ibi legissemus, qui jam defuncti essent. Cum vero multorum et eo tempore quo scribebatur, et nunc usque viventium, ibi commemorentur opuscula; miramur cur hunc", "candidate_score": 0.659016, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_109_111", "bdc_text": "iam misit e mea bibliotheca , habeo . Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . . Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_912", "psc_text": "transferre de Hebraeis, ut scilicet ea, quae a Judaeis praetermissa, vel corrupta sunt, proferres in medium. Sed insinuare digneris peto, a quibus Judaeis, utrum ab eis ipsis qui ante adventum Domini interpretati sunt; et si ita est, quibus vel quonam eorum: an ab istis posterius, qui propterea putari possunt aliqua de codicibus graecis vel subtraxisse, vel in eis corrupisse, ne illis testimoniis de christiana fide convincerentur. Illi autem anteriores cur hoc facere voluerint, non invenio. Deinde nobis mittas, obsecro, interpretationem tuam de Septuaginta, quam te edidisse nesciebam. Librum quoque tuum, cujus mentionem fecisti, de Optimo genere interpretandi, cupio legere, et adhuc nosse quomodo coaequanda sit in interprete peritia linguarum, conjecturis eorum qui Scripturas edisserendo pertractant; quos necesse est, etiamsi rectae atque unius fidei fuerint, varias parere in multorum locorum obscuritate sententias: quamvis nequaquam ipsa varietas ab ejusdem fidei unitate discordet; sicut etiam unus tractator, secundum eamdem fidem aliter atque aliter", "candidate_score": 0.65818, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_109_111", "bdc_text": "iam misit e mea bibliotheca , habeo . Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . . Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_194", "psc_text": "ne alicui minus intelligenti (non enim abs te solo illa legerentur), non divina munera concessa hominibus, sed ipsum praedicare videretur, et tu qui nosti quomodo haec legas, propter aliorum cavendam infirmitatem fraternae notitiae debito fraudareris: quod jam fecissem, jamque illum legeres, nisi profectio fratris improvisa repente placuisset. Quem sic commendo cordi et linguae tuae, ut ita comiter ei te praebeas, quasi non nunc illum, sed mecum ante didiceris. Si enim cordi tuo non dubitaverit aperire seipsum, aut ex omni, aut ex magna parte sanabitur per linguam tuam. Volo enim eum numerosius contundi eorum vocibus, qui amicum non seculariter diligunt. 6. Filium autem ejus, filium nostrum, cujus etiam nomen in aliquibus nostris libris invenies, etsi ad tuae charitatis praesentiam ipse non pergeret, statueram litteris in manum tuam tradere consolandum, exhortandum, instruendum, non tam oris sono, quam exemplo roboris tui. Ardeo quippe, ut dum adhuc aetas ejus in viridi feno est, zizania", "candidate_score": 0.657838, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_110_112", "bdc_text": "Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . . Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens . RodolphusRudolf Gwalther .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_373", "psc_text": "dixisse videbitur, ubi hoc dixerit, quod lector sapit; cum vero contra sensum lectoris aliquid occurrerit, officioso mendacio deputabitur? Non enim deesse poterunt causae, cur existimetur non solum potuisse, verum etiam debuisse mentiri, si huic regulae conceditur locus. Non opus est hanc causam multis verbis agere, praesertim apud te, cui sapienter providenti dictum sat est. Nequaquam vero mihi arrogaverim ut ingenium tuum, divino dono aureum, meis obolis ditare contendam; nec est quisquam te magis idoneus, qui opus illud emendet. CAP. IV. 4. Neque enim a me docendus es quomodo intelligatur quod idem dicit, Factus sum Judaeis tanquam Judaeus, ut Judaeos lucrifacerem (I Cor. IX, 20); et caetera quae ibi dicuntur compassione misericordiae, non simulatione fallaciae. Fit enim tanquam aegrotus qui ministrat aegroto; non cum se febres habere mentitur, sed cum animo condolentis cogitat quemadmodum sibi serviri vellet, si ipse aegrotaret. Nam utique Judaeus erat; Christianus autem factus, non Judaeorum Sacramenta reliquerat,", "candidate_score": 0.657767, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_110_112", "bdc_text": "Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . . Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens . RodolphusRudolf Gwalther .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_900", "psc_text": "Gentilium, sed de cibis et praeputio verum sentiendo ac docendo, tamen tanquam gentilis factus est Gentibus, et non potuit fieri tanquam Judaeus Judaeis, nisi fallaciter suscipiendo sacramenta Judaeorum? Cur oleastro inserto servavit dispensationis veracem fidem; et naturalibus ramis non extra, sed in arbore constitutis, nescio quod dispensatoriae simulationis velamen obtendit? Cur factus tanquam gentilis Gentibus, quod sentit docet, quod ait sentit; factus autem tanquam Judaeus Judaeis, aliud in pectore claudit, aliud promit in verbis, in factis, in scriptis? Sed absit hoc sapere. Utrisque enim debebat charitatem de corde puro et conscientia bona, et fide non ficta (Id. I, 5). Ac per hoc omnibus omnia factus est, ut omnes lucrifaceret (I Cor. IX, 19-22), non mentientis astu, sed compatientis affectu; id est, non omnia mala hominum fallaciter agendo, sed aliorum omnium malis omnibus, tanquam si sua essent, misericordis medicinae diligentiam procurando. 28. Cum itaque illa Testamenti Veteris sacramenta etiam sibi agenda", "candidate_score": 0.657269, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_94_96", "bdc_text": "versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_731", "psc_text": "collatione mutua vel doceremus aliqua, vel disceremus! Ego autem dico: Utinam saltem propinquis terrarum locis habitaremus; ut, si non possent misceri nostra colloquia, litterae possent esse crebriores! Nunc vero tanto locorum intervallo absumus a sensibus nostris, ut de illis verbis Apostoli ad Galatas, juvenem me ad tuam Sanctitatem scripsisse meminerim, et ecce jam senex, necdum rescripta meruerim, faciliusque ad te exemplaria epistolae meae pervenerint, nescio qua occasione praeveniente, quam ipsa epistola me curante. Homo enim qui eam tunc acceperat, nec ad te pertulerit, nec ad me retulerit. Tantae autem mihi in litteris tuis, quae in manus nostras venire potuerunt, apparent res, ut nihil studiorum meorum mallem, si possem, quam inhaerere lateri tuo. Quod ego quia non possum, aliquem nostrorum in Domino filiorum erudiendum nobis ad te mittere cogito, si etiam de hac re tua rescripta meruero. Nam neque in me tantum scientiae Scripturarum divinarum est, aut esse jam poterit, quantum", "candidate_score": 0.657259, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_118_120", "bdc_text": "ego certe gratia potissimum Francfordiam me contuli , quo lucubrationes suas Gwalthers \"Monomachia \" und \"Epistolae herionae\" ; vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3876", "psc_text": "quam tibi Dominus tribuit, veraci corde praesumpsi. 2. Nam etsi Philastrius et Epiphanius venerandi episcopi tale aliquid scripsisse memorantur, quod procul dubio me inter caetera, imo sicut omnia, latet; non tamen arbitror eos hanc curam diligentiamque adhibuisse, ut singulis quibusque opinionibus contrarias etiam opiniones adjungerent, ritusque subjicerent; tum denique opus illud utriusque qualecumque sit, non habet fortassis eam quam desidero brevitatem. Frustra etiam homini qui latina non didicit, graeca facundia delegatur; quia non ego tantummodo consilium, sed et auxilium postulavi. Quid autem Venerationem tuam de interpretum non solum difficultate, sed etiam obscuritate admoneam, cum ipse hoc magis, ac plene dijudices? Accedit ad causam, quod nonnullae etiam post illorum obitum haereses emersisse doceantur, quarum nullam illi fecerint mentionem. 3. Quamobrem ad peculiare patrocinium pietatis tuae confugio, et voce mea, sed universali desiderio, paratum ad misericordiam sacrosanctum pietatis pectus appello; sequestratis saporibus peregrinis, considerato textu prioris epistolae, panem Afrum, quem nostra provincia", "candidate_score": 0.656854, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_110_112", "bdc_text": "Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . . Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens . RodolphusRudolf Gwalther .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2793", "psc_text": "ne homo, qui cum in uno offenderit fit omnium reus, in multis offendendo ( quia in multis offendimus omnes ) propter magnum aggerem reatus sui minutatim collectum, ad tribunal tanti judicis perveniat, et eam quam non fecit, misericordiam non inveniat; sed potius dimittendo atque dando mereatur sibi dimitti peccata, reddique promissa. 21. Multa dixi, quibus tibi taedium fortassis inferrem, qui haec, quae tamen approbas, non exspectas discere, quod ea docere consuevisti. Si quid autem est in eis, quantum ad rem ipsam pertinet; nam quali eloquio explicata sint, non nimis curo; si quid ergo in eis est, quod eruditionem offendat tuam, quaeso ut rescribendo admoneas, et me corrigere non graveris. Infelix est enim qui non tantos et tam sanctos tuorum studiorum labores et digne honorat, et de his Domino Deo nostro cujus munere talis es, gratias agit. Unde cum libentius debeam a quolibet discere quod inutiliter ignoro, quam promptius quoslibet docere", "candidate_score": 0.65471, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_112_114", "bdc_text": "RodolphusRudolf Gwalther . noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus . Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3986", "psc_text": "scriptae, quarum tempus minus compertum est. EPISTOLA CCXXXII. Madaurenses idololatras ad veram religionem hortatur, terrorem incutiens denuntiatione judicii extremi, quod venturum esse persuadet; quippe cum caetera de christiana religione in Scripturis praedicta jam evenerint: et demum perstringit mysterium Trinitatis et Incarnationis. Dominis praedicabilibus, et dilectissimis fratribus MADAURENSIBUS, quorum per fratrem Florentinum epistolam accepi, AUGUSTINUS. 1. Si forte illi qui inter vos catholici christiani sunt, talia mihi scripta miserunt, hoc tantum miror, quod non suo potius quam ordinis nomine. Si autem revera omnes aut prope omnes ordinis viri ad me dignati estis litteras dare, miror quod patri, et in Domino salutem scripsistis; quorum mihi superstitiosus cultus idolorum, contra quae idola facilius templa vestra quam corda clauduntur, vel potius quae idola non magis in templis quam in vestris cordibus includuntur, cum magno est dolore notissimus: nisi forte jam de salute ipsa, quae in Domino est, per quem me salutare voluistis, tandem prudenti", "candidate_score": 0.654558, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_94_96", "bdc_text": "versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_17", "psc_text": "nescio. Provocaverim te ad epistolam longiorem; peto, ut paulo diutius te legam. Nam non queo tantum dicere, quantum volupe est legere te. EPISTOLA IV. Augustinus Nebridio, significans ei quantum profecerit in secessu, contemplatione rerum aeternarum. NEBRIDIO AUGUSTINUS. 1. Mirum admodum est, quam mihi praeter spem evenerit, quod cum requiro quibus epistolis tuis mihi respondendum remanserit, unam tantum inveni quae me adhuc debitorem teneret, qua petis ut tanto nostro otio, quantum esse arbitraris tecum, aut nobiscum cupis, indicemus tibi quid in sensibilis atque intelligibilis naturae discernentia profecerimus. Sed non arbitror occultum tibi esse, si falsis opinionibus tanto quisque inseritur magis, quanto magis in eis familiariusque volutatur, multo id facilius in rebus veris animo accidere. Ita tamen paulatim ut per aetatem proficimus. Quippe cum plurimum inter puerum et juvenem distet, nemo a pueritia quotidie interrogatus se aliquando juvenem dicet. 2. Quod nolo in eam partem accipias, ut nos in his rebus quasi", "candidate_score": 0.653457, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_109_111", "bdc_text": "iam misit e mea bibliotheca , habeo . Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . . Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1565", "psc_text": "libris tuis valde sum tuo delectatus ingenio. Proinde volui ut quaedam nostra opuscula, quae arbitratus sum tibi esse necessaria, non procul a nobis positus, sed potius apud nos legeres, ut ea quae forte minus intellexisses, non difficulter praesens interrogares, atque ex nostra sermocinatione mutuoque colloquio, quantum Dominus et nobis promere, et tibi capere tribuisset, quid in libris tuis emendandum esset, ipse cognosceres, ipse emendares. Ejus quippe es facultatis, ut possis ea quae senseris explicare; ejus porro probitatis et humilitatis, ut merearis vera sentire. Et nunc in eadem sum, quae nec tibi debet displicere, sententia; unde te nuper admonui ut in his quae a nobis elaborata apud te legis, signa facias ad ea loca quae te movent, et cum his ad me venias, et de singulis quaeras. Nondum quae fecisti exhortor ut facias. Recte quippe verecundareris, ac te pigeret id agere, si vel semel voluisses, et me difficilem reperisses. Illud quoque", "candidate_score": 0.652973, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0_2", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ; non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2166", "psc_text": "bonus, et cum illo aeterno vivas in aeternum, domine dilectissime, et desideratissime frater. Ego autem etsi in me non agnosco praeconia de me tua, quae tuae Benignitatis epistola continet; benevolo tamen animo erga exiguitatem meam ingratus esse non possum: simul admonens ut potius ores pro me, quo talis a Domino fiam, qualem me jam esse arbitraris. Et alia manu: Memor nostri, incolumis Domino placeas, domine dilectissime, et desideratissime frater DE DUABUS PROXIME SEQUENTIBUS EPISTOLIS. (LIB. II RETRACT. CAPUT XLI.) De Videndo Deo scripsi librum, ubi de spirituali corpore quod erit in resurrectione sanctorum, inquisitionem diligentiorem distuli, utrum vel quomodo Deus qui spiritus est, etiam per corpus tale videatur: sed eam postea quaestionem sane difficillimam in novissimo, id est in vicesimo et secundo libro de Civitate Dei, satis quantum arbitror explicavi. Inveni etiam in quodam nostro codice, in quo et iste liber est, quoddam Commonitorium a me factum de hac re", "candidate_score": 0.652286, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0_2", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ; non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3463", "psc_text": "Cornutus litteras pertulit quas misisti, quae me laetificarunt, quia memoriam nostri bonam habere dignatus es, qui et mihi paucis, sermone proprio sanctae mentis tuae, de his quae petieram, in transitu significasti. Aliquanta autem de opusculis sancti compresbyteri Hieronymi adjunxisti, ut meam quaestionem lectione ejus operis de sanctis Scripturis explere possem. Et quia dignatus es id petere a nobis, ut quid senserimus de ipsis quaestionibus, per litteras tuae sincerissimae charitati insinuaremus; ad ea de quibus scripta legi, prout intellectus exiguus meae mediocritatis sentire potuit aut intelligere, infra scripsi. 2. Cum Dei omnipotentis conditoris totius creaturae arbitrio et potestate cuncta gerantur; vel quae facta sunt, vel quae etiam futura sunt, sanctorum Prophetarum vocibus cognoscuntur, qui priusquam fierent ea quae futura erant, voluntate divina hominibus sunt locuti. Unde satis admiratione plenum est si ea Deus quae praedici voluit, ad hominum sensus penitus non posse pervenire constituit, secundum hoc capitulum quod Dominus beatis Apostolis", "candidate_score": 0.651962, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0_2", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ; non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_74", "psc_text": "tibi non scribere etiam ineptissimum existimavi. Sed tabellas, si quae ibi nostrae sunt, propter hujusmodi necessitates, mittas peto. Scripsi quiddam de catholica religione, quantum Dominus dare dignatus est, quod tibi volo ante adventum meum mittere, si charta interim non desit. Tolerabis enim qualemcumque scripturam ex officina majorum. De codicibus, praeter libros de Oratore, totum mihi excidit. Sed nihil amplius rescribere potui, quam ut ipse sumeres quos liberet, et nunc in eadem maneo sententia. Absens enim quid plus faciam non invenio. 2. Gratissimum mihi est, quod in ultima epistola me participem domestici tui gaudii facere voluisti. Sed, Mene salis placidi vultum fluctusque quietos Ignorare jubes? (Virg. V Aeneid.) quanquam nec me jubeas, nec ipse ignores. Quare si ad melius cogitandum quies aliqua data est, utere divino beneficio. Nec enim debemus nobis, cum ista proveniunt, sed illis per quos proveniunt, gratulari: quoniam justa, et officiosa, et pro suo genere pacatior atque tranquillior", "candidate_score": 0.650894, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0_2", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ; non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_96", "psc_text": "Quapropter fertilius tecum fortasse colloquor, quam si coram adessem, cum et epistolam meam legis, et eum audis in cujus pectore me habitare optime nosti. Cum magno gaudio litteras Sanctitatis tuae consideravi atque digessi, quod et christianum animum tuum sine ullo fuco iniqui temporis, et in nos amicissimum prae se gerunt. 2. Gratulor tibi, et gratias ago Deo et Domino nostro de spe et fide et charitate tua tibique apud eum, quod de nobis tam bene existimas ut fideles Dei servos esse credas, idque ipsum in nobis corde purissimo diligas: quanquam hinc etiam gratulandum benevolentiae tuae potius, quam gratiae tibi agendae sint. Tibi enim prodest ipsam diligere bonitatem, quam profecto diligit qui eum diligit quem credit bonum, sive ille se ita, sive aliter quam creditur habeat. Unus tantum in hac re cavendus est error, ne quisquam non de homine, sed de ipso hominis bono aliter sentiat, quam veritas postulat. Tu vero,", "candidate_score": 0.650775, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_94_96", "bdc_text": "versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare . Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2847", "psc_text": "nostra studia cessarent, et, juxta Appium, canina exerceretur facundia. Itaque duobus libellis tuis, quos meo nomini dedicasti, eruditissimis et omni eloquentiae splendore fulgentibus, ad tempus respondere non potui: non quo quidquam in illis reprehendendum putem; sed quia juxta beatum Apostolum, « Unusquisque in suo sensu abundet; alius quidem sic, alius autem sic » (Rom. XIV, 5). Certe, quidquid dici potuit, et sublimi ingenio de Scripturarum sanctarum hauriri fontibus, a te positum atque dissertum est. Sed, quaeso Reverentiam tuam, parumper patiaris me tuum laudare ingenium. Nos enim inter nos eruditionis causa disserimus. Caeterum aemuli, et maxime haeretici, si diversas inter nos sententias viderint, de animi calumniabuntur rancore descendere. Mihi autem decretum est te amare, te suspicere, colere, mirari, tuaque dicta quasi mea defendere. Certe et in dialogo, quem nuper edidi (Lib. 3 adversus Pelagianos), tuae Beatitudinis, ut dignum fuerat, recordatus sum: magisque demus operam, ut perniciosissima haeresis de ecclesiis auferatur, quae", "candidate_score": 0.649639, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_111_113", "bdc_text": "Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens . RodolphusRudolf Gwalther . noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1821", "psc_text": "Sermonis enim divini gratia humiliter tumens, facile ut placeret emeruit. Hinc enim plurimum placuit, quod hominis gressus aliquanto titubantes boni propositi exhortatione statuere et firmare contendis. Est enim nobis cum eodem quotidiana pro viribus nostris, et pro ingenii paupertate disputatio. Sanctae siquidem matris ejus precatione compulsus, cura mihi est eum frequentius salutandi gratia convenire, licet vicem in hac parte reddere etiam ipse dignetur. Accepta autem Venerabilitatis tuae epistola, homo qui a veri Dei stabilitate, multorum quorum in hac urbe copia est persuasione revocatur, ita motus est, ut si, quantum ipse confirmat, litterarum prolixitatem minime formidasset omne Beatitudini tuae quod habere potest insinuasset ambiguum. Sed tamen satis, sicut etiam ipse probare dignaberis, culto accuratoque sermone, et Romanae eloquentiae nitore perspicuo, aliqua sibi exsolvi impendio postulavit. Quae quidem quaestio usquequaque detrita est, et eorum super hac parte satis nota calliditas, qui dispensationem dominicae incarnationis infamant. Sed tamen etiam ego in hac parte,", "candidate_score": 0.649122, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_120_122", "bdc_text": "Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus . Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_782", "psc_text": "Haec dicimus, non quod Legem juxta Manichaeum et Marcionem destruamus, quam et sanctam et spiritualem juxta Apostolum novimus; sed quia postquam fides venit et temporum plenitudo, misit Deus Filium suum factum ex muliere, factum sub Lege, ut eos qui sub Lege erant redimeret, ut adoptionem filiorum reciperemus (Gal. IV, 4); et nequaquam sub paedagogo, sed sub adulto et Domino haerede vivamus. 15. Sequitur in epistola tua: « Non ideo Petrum emendavit, quod paternas traditiones observaret; quod si facere vellet, nec mendaciter, nec incongrue faceret. » Iterum dico: quando episcopus es, Ecclesiarum Christi magister, ut probes verum esse quod asseris, suscipe aliquem Judaeorum, qui factus Christianus, natum sibi filium circumcidat, qui observet sabbatum, qui abstineat a cibis quos Deus creavit ad utendum cum gratiarum actione, qui quarto decimo die mensis primi agnum mactet ad vesperam; et cum hoc feceris, imo non feceris (scio enim te christianum, et rem sacrilegam non esse", "candidate_score": 0.648583, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_111_113", "bdc_text": "Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens . RodolphusRudolf Gwalther . noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3663", "psc_text": "ista dictarem, perlator jam ventum exspectans, me vehementer, ut navigaret, urgebat. Itaque si quid hic incondite atque inculte dictum legeris, vel si totum ita esse perspexeris, doctrinae da operam, linguae veniam. Et alia manu: Deo vivas, dilectissime fili. EPISTOLA CCVI. Valerio comiti Felicem episcopum commendat. Domino merito illustri et praestantissimo, atque in Christo charissimo filio VALERIO, AUGUSTINUS, in Domino salutem. Quotiescumque a me petunt homines, ut eos tuae benignitati fideique commendem, si non facio, non mihi recte videor de tua vel erga opis indigos misericordia, vel erga nos benevolentia judicare. Itaque facio, et maxime ministros Christi, qui Ecclesiae curam gerunt, cujus te cohaeredem et filium esse gaudemus, tuae Praestantiae commendare non dubito, domine merito illustris atque praestantissime, atque in Christo charissime fili. Sanctus itaque frater et coepiscopus noster Felix cum hoc me rogasset, utique negare non debui. Commendo ergo tibi episcopum Christi egentem auxilio viri sublimis: fac ergo quod potes;", "candidate_score": 0.648297, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_68", "bdc_text": "Festgenommene Brandstifter bezichtigten Heinrich von Braunschweig der Anstiftung. - Lit. :", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1342", "psc_text": "pene vivum cum domo quo fugerat, incenderant, nisi tertio suppositas flammas coloni ejusdem fundi propter periculum suae salutis exstinguerent: et tamen cum Crispinus propter hoc factum in proconsulari judicio convinceretur haereticus, ejusdem episcopi Possidii intercessu decem libras auri non est exactus. Cui benevolentiae et mansuetudini ingratus, ad imperatores catholicos ausus est appellare. Unde hanc in vos iram Dei, de qua murmuratis, multo importunius et vehementius provocavit. 5. Videtis quia vos contra pacem Christi violenter insurgitis, et patimini non pro ipso, sed pro iniquitatibus vestris. Quae est ista dementia, ut cum male vivitis, latronum facta faciatis; et cum jure punimini, gloriam martyrum requiratis? Si ergo vos privata vestra audacia tam violenter cogitis homines aut ire in errorem, aut permanere in errore; quanto magis nos debemus per ordinatissimas potestates, quas Deus secundum suam prophetiam subdidit Christo, resistere furoribus vestris, ut miserae animae de vestra dominatione liberatae, eruantur de vetustissima falsitate, et assuescant", "candidate_score": 0.647865, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_1", "bdc_text": "non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_197", "psc_text": "de suscepto hinc patrocinio mendacii officiosi. Domino dilectissimo, et cultu sincerissimo charitatis obsequendo atque amplectendo fratri et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS. CAPUT PRIMUM. 1. Nunquam aeque quisquam tam facie cuilibet innotuit, quam mihi tuorum in Domino studiorum quieta, laeta, et vere exercitatio liberalis. Quanquam ergo percupiam omnino te nosse; tamen exiguum quiddam tui minus habeo, praesentiam videlicet corporis: quam ipsam etiam posteaquam te beatissimus nunc episcopus, tum vero jam episcopatu dignus, frater Alypius vidit, remeansque a me visus est, negare non possum magna ex parte mihi esse relatu ejus impressam; et ante reditum, cum te ille ibi videbat, ego videbam, sed oculis ejus. Non enim animo me atque illum, sed corpore duos, qui noverit, dixerit, concordia duntaxat et familiaritate fidissima, non meritis quibus ille antecellit. Quia ergo me primitus communione spiritus quo in unum nectimur, deinde illius ex ore jam diligis; nequaquam impudenter quasi aliquis ignotus commendo Germanitati tuae fratrem Profuturum,", "candidate_score": 0.646724, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_111_113", "bdc_text": "Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens . RodolphusRudolf Gwalther . noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1180", "psc_text": "Domino eximio et merito praestantissimo, multumque in Christi charitate honorando filio OLYMPIO, AUGUSTINUS, in Domino salutem. 1. Quamvis mox ut audivimus te merito sublimatum, cum ipsa fama nondum nobis certissima esset, nihil aliud de animo tuo credidimus erga Ecclesiam Dei, cujus te veraciter filium esse gaudemus, quam quod tuis litteris mox aperuisti; tamen etiam illis lectis, quibus ultro dignatus es, etiamsi pigri et cunctantes essemus, exhortationem benevolentissimam mittere ut instruente humilitate nostra, per religiosam obedientiam tuam, Dominus, cujus munere talis es, Ecclesiae suae jamjamque subveniat, majore fiducia tibi scribimus, domine eximie et merito praestantissime, multumque in Christi charitate honorande fili. 2. Et fratres quidem multi sancti collegae mei, graviter Ecclesia perturbata profecti sunt pene fugientes ad gloriosissimum comitatum, quos sive jam videris, sive litteras eorum ab urbe Roma opportunitatis cujusquam occasione acceperis: ego tamen licet nullum consilium cum eis communicare potuerim, non potui praetermittere per hunc fratrem et compresbyterum meum,", "candidate_score": 0.645325, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_111_113", "bdc_text": "Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens . RodolphusRudolf Gwalther . noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4183", "psc_text": "Dominum Christum dicat genus humanum: Te duce si qua manent sceleris vestigia nostri, Irrita perpetua solvent formidine terras. (Virg. Eclog. 4.) Quod ex Cumaeo, id est, ex Sibyllino carmine se fassus est transtulisse Virgilius; quoniam fortassis etiam illa vates aliquid de unico Salvatore in spiritu audierat, quod necesse habuit confiteri. Haec tibi, domine merito suscipiende, et in Christo dilectissime ac desiderantissime frater, sive pauca, sive forsitan multa sint, utcumque occupatissimus scripsi: tua sumere rescripta desidero, et te nomen dedisse inter competentes, vel daturum esse, jamjamque cognoscere. Dominus Deus noster, in quem credidisti, et hic et in futuro saeculo te conservet, domine merito suscipiende, et in Christo dilectissime ac desiderantissime frater. EPISTOLA CCLIX. Augustinus Cornelio scortis dedito, admonens illum ut Cyprianae uxoris defunctae pudicitiam imitetur, si velit illius impetrare laudes. Domino dilectissimo, et honorabili fratri CORNELIO, AUGUSTINUS. 1. Scripsisti mihi ut ad te aliquam prolixam epistolam consolatoriam darem, quod graviter optimae", "candidate_score": 0.64532, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_68", "bdc_text": "Festgenommene Brandstifter bezichtigten Heinrich von Braunschweig der Anstiftung. - Lit. :", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1057", "psc_text": "ea quae intendebant probare potuissent, noluerunt veritati consentire, nec victi? Ille quippe imperator primus constituit in hac causa, ut res convictorum, et unitati pervicaciter resistentium, fisco vindicarentur. Sed videlicet si vestris majoribus accusantibus atque superantibus, contra communionem Caeciliani imperator tale aliquid decrevisset, provisores Ecclesiae, defensores pacis et unitatis nominari velletis. Cum vero in eos qui ultro accusantes nihil probare potuerunt, nec oblato sibi gremio pacis quo correcti exciperentur, consentire voluerunt, ab imperatoribus talia decernuntur, indignum facinus clamitatur; neminem ad unitatem esse cogendum, malum pro malo reddendum nemini esse contenditur. Quid est aliud quam id quod de vobis quidam scripsit: Quod volumus sanctum est. Et nunc non erat magnum neque difficile considerare atque cogitare Constantini judicium atque sententiam contra vos vigere, quae vestris majoribus Caecilianum apud Imperatorem toties accusantibus, et non convincentibus, adversus vos promulgata est; eamque necessario sequi caeteros imperatores, maxime catholicos christianos, quoties de vobis aliquid agere vestrae obstinationis", "candidate_score": 0.644414, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_68", "bdc_text": "Festgenommene Brandstifter bezichtigten Heinrich von Braunschweig der Anstiftung. - Lit. :", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3048", "psc_text": "in quibus et ego eram, quamvis Donatistarum rabies usquequaque saeviret, non esse petendum ab imperatoribus ut ipsam haeresim juberent omnino non esse, poenam constituendo eis qui in illa esse voluissent; sed hoc potius constituerent, ut eorum furiosas violentias non paterentur qui veritatem catholicam vel praedicarent loquendo, vel legerent constituendo. Quod eo modo fieri aliquatenus posse arbitrabamur, si legem piissimae memoriae Theodosii, quam generaliter in omnes haereticos promulgavit, Ut quisquis eorum episcopus vel clericus ubilibet esset inventus, decem libris auri multaretur, expressius in Donatistas, qui se negabant haereticos, ita confirmarent, ut non omnes ea multa ferirentur, sed in quorum regionibus aliquas violentias a clericis, vel a Circumcellionibus, vel populis eorum, Ecclesia catholica pateretur: ut scilicet post protestationem Catholicorum qui fuissent ista perpessi, jam cura ordinum ad persolvendam multam episcopi sive ministri caeteri tenerentur. Ita enim existimabamus eis territis, et nihil tale facere audentibus, posse libere doceri et teneri catholicam veritatem, ut", "candidate_score": 0.641069, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_108_110", "bdc_text": "s. DNP V 444-446 . , quem materMargaretha Wolf , geb. Leu . iam misit e mea bibliotheca , habeo . Curabo autem , ut quemadmodum tuo hortatu incepi , in Hebraicis non mediocriter proficiam , id quod ego mihi utilissimum spero foreZu Wolfs hebraistischen Studien vgl. unten Nr. 1528 , 11-17 , sowie die von Wolf 1541 in Marburg notierten \"Elementa linguae Hebraicae \" ( Zürich ZB , Ms D 59 , f. 80-89 ) . .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_194", "psc_text": "ne alicui minus intelligenti (non enim abs te solo illa legerentur), non divina munera concessa hominibus, sed ipsum praedicare videretur, et tu qui nosti quomodo haec legas, propter aliorum cavendam infirmitatem fraternae notitiae debito fraudareris: quod jam fecissem, jamque illum legeres, nisi profectio fratris improvisa repente placuisset. Quem sic commendo cordi et linguae tuae, ut ita comiter ei te praebeas, quasi non nunc illum, sed mecum ante didiceris. Si enim cordi tuo non dubitaverit aperire seipsum, aut ex omni, aut ex magna parte sanabitur per linguam tuam. Volo enim eum numerosius contundi eorum vocibus, qui amicum non seculariter diligunt. 6. Filium autem ejus, filium nostrum, cujus etiam nomen in aliquibus nostris libris invenies, etsi ad tuae charitatis praesentiam ipse non pergeret, statueram litteris in manum tuam tradere consolandum, exhortandum, instruendum, non tam oris sono, quam exemplo roboris tui. Ardeo quippe, ut dum adhuc aetas ejus in viridi feno est, zizania", "candidate_score": 0.639915, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_112_114", "bdc_text": "RodolphusRudolf Gwalther . noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus . Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2319", "psc_text": "nostri Ruffini quae proxima occurrit, nunc rescripta persolvo: de littore namque Hipponensi profectus est. Et approbo misericordiae consilium quod tibi Dominus inspiravit, mihique insinuare dignatus es. Ipse et hoc adjuvet, ipse prosperet, qui jam curam nostram ex magna parte lenivit, quia pervectus et commendatus est charissimus homo, non solum bonis operibus, sed etiam sanctis orationibus tuis. 2. Litterae sane Venerationis tuae, ubi multa quaesiisti, et quaerenda admonuisti, et quaerendo docuisti, ad me pervenerunt. Sed quas ipse continuo rescripsi per homines eorumdem sanctorum solatiorum nostrorum, sicut his tuis recentioribus comperi, non sunt redditae Venerationi tuae. In quibus quidem, quatenus ad interrogata responderim, recolere non valui; nec earum exemplum cum requisiissem, ubi hoc possem recognoscere, inveni. Ad nonnulla tamen me respondisse certus omnino sum, et ideo non ad omnia, quia ut cito finirem, festinatio perlatoris urgebat. Simul etiam miseram, sicut jusseras, et illius epistolae exemplum, quam tuae Charitati apud Carthaginem de corporum", "candidate_score": 0.639839, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_41_43", "bdc_text": "- Lit. : Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ; Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil.", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_534", "psc_text": "in codicibus sanctis Ecclesias quibus Apostoli scripserunt, et nullum in eis habent episcopum. Quid autem perversius et insanius, quam lectoribus easdem Epistolas legentibus dicere, Pax tecum, et ab earum Ecclesiarum pace separari, quibus ipsae Epistolae scriptae sunt? CAPUT II. 4. Tamen ne sibi etiam de Constantinensi, hoc est civitatis vestrae episcoporum ordine blandintur, recita illi Gesta apud Munatium Felicem Flaminem perpetuum curatorem tunc ejusdem civitatis vestrae, Diocletiano octavum, et Maximiano septimum consulibus, undecimo calendas junias, quibus liquido constitit ita Paulum episcopum tradidisse, ut Sylvanus tunc ejus subdiaconus fuerit, et cum illo tradiderit proferens instrumenta dominica, etiam quae diligenter fuerant occultata, capitulatam argenteam, et lucernam argenteam, ita ut ei diceret Victor quidam: Mortuus fueras, si non illas invenisses. Hunc iste Sylvanum; manifestissimum traditorem, pro magno commemorat in epistola quam tibi scribit, a Secundo Tigisitano primae sedis episcopo episcopum tunc ordinatum. Quiescat ergo superba eorum lingua, et cognoscat crimina sua, ne delirans", "candidate_score": 0.637819, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_87_89", "bdc_text": "Habes hactenus , Bullingere pater , ea , quę avaritiam , scortationem , adulterium , rapinas et incendia attinet ; accipe nunc ea , quae ad ebrietatem spectant : Audivi profecto ab hominibus spectatae fidei , comitem a Lüningen Ein Graf Emich IX. ( X. ) von Leiningen- Dagsburg geb. 1498 )", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_214", "psc_text": "XXXII, 6.) Quae cum dicerem, codicem etiam accepi, et recitavi totum illum locum. Addidi etiam cum dolore quo potui, quoniam Apostolus ait, ad discernendum populum christianum a duritie Judaeorum, Epistolam suam non in tabulis lapideis scriptam, sed in tabulis cordis carnalibus (II Cor. III, 3), cum Moyses famulus Dei, propter illos principes, binas lapideas tabulas confregisset (Exod. XXXII, 19), quomodo non possemus istorum corda confringere, qui homines Novi Testamenti, sanctorum diebus celebrandis ea vellent solemniter exhibere, quae populus Veteris Testamenti et semel et idolo celebravit. 5. Tunc reddito Exodi codice, crimen ebrietatis, quantum tempus sinebat, exaggerans, sumpsi apostolum Paulum, et inter quae peccata posita esset ostendi, legens illum locum, Si quis frater nominetur aut fornicator, aut idolis serviens, aut avarus, aut maledicus, aut ebriosus, aut rapax; cum ejusmodi nec cibum sumere (I Cor. V, 11); ingemiscendo admonens cum quanto periculo convivaremur cum eis qui vel in domibus inebriarentur. Legi etiam", "candidate_score": 0.636414, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_96", "bdc_text": "Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2719", "psc_text": "optime scire quod ille quaesiverat. Ecce volo ut illa sententia etiam mea sit, sed nondum esse confirmo. 9. Misisti ad me discipulos ut ea doceam quae nondum ipse didici. Doce ergo quod doceam: nam ut doceam multi a me flagitant, eisque me sicut alia multa, et hoc ignorare confiteor: et fortasse quamvis in os meum verecundentur, tamen apud se dicunt, Tu es magister in Israel, et haec ignoras (Joan. III, 10)! quod quidem Dominus ei dixit, qui erat unus illorum quos delectabat vocari Rabbi: unde etiam ad verum magistrum nocte venerat, quia fortassis erubescebat discere, qui docere consueverat. Me autem potius magistrum audire, quam velut magistrum delectat audiri. Recolo enim quid dixerit eis quos prae caeteris elegit: Vos autem, inquit, nolite vocari ab hominibus Rabbi; unus est enim magister vester, Christus (Matth. XXIII, 8). Nec alius docuit Moysen etiam per Jetro (Exod. XVIII, 14-23), nec alius Cornelium etiam per priorem", "candidate_score": 0.636302, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_87_89", "bdc_text": "Habes hactenus , Bullingere pater , ea , quę avaritiam , scortationem , adulterium , rapinas et incendia attinet ; accipe nunc ea , quae ad ebrietatem spectant : Audivi profecto ab hominibus spectatae fidei , comitem a Lüningen Ein Graf Emich IX. ( X. ) von Leiningen- Dagsburg geb. 1498 )", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_112", "psc_text": "foeditates et aegritudines quas Africana Ecclesia in multis patitur, in paucis gemit, consiliorum gravitate et tua possit sanare. Cum enim Apostolus tria breviter genera vitiorum detestanda et vitanda uno in loco posuerit, de quibus innumerabilium vitiorum exsurgit seges, unum horum quod secundo loco posuit, acerrime in Ecclesia vindicatur; duo autem reliqua, id est primum et ultimum, tolerabilia videntur hominibus, atque ita paulatim fieri potest, ut nec vitia jam putentur. Ait enim vas electionis: Non in comessationibus et ebrietatibus, non in cubilibus et impudicitiis, non in contentione et dolo; sed induite vos Dominum Jesum Christum, et carnis curam ne feceritis in concupiscentiis (Rom. XIII, 13, 14). 3. Horum ergo trium, cubilia et impudicitiae tam magnum crimen putantur, ut nemo dignus non modo ecclesiastico ministerio, sed ipsa etiam sacramentorum communione videatur, qui se isto peccato maculavit: et recte omnino. Sed quare solum? Comessationes enim et ebrietates ita concessae et licitae putantur, ut", "candidate_score": 0.635756, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_96", "bdc_text": "Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2703", "psc_text": "infelicius, quam corpora barbaricus gladius, trucidarunt. Nam inde ad nos usque ab oceani littore properavit, fama excitus quod a me posset de his quae scire vellet, quidquid vellet audire. Neque nullum cepit adventus sui fructum. Primo, ne de me multum famae crederet: deinde docui hominem quod potui; quod autem non potui, unde discere posset, admonui, atque ut ad te iret hortatus sum. Qua in re consilium vel praeceptum meum cum libenter et obedienter acciperet, rogavi eum ut abs te veniens, per nos ad propria remearet. Quam ejus pollicitationem tenens, occasionem mihi credidi a Domino esse concessam, qua tibi scriberem de his quae per te scire cupio. Quaerebam enim quem ad te mitterem, nec mihi facile occurrebat idonens, et fide agendi, et alacritate obediendi, et exercitatione peregrinandi. Ubi ergo istum juvenem expertus sum, eum ipsum esse qualem a Domino petebam, dubitare non potui. CAPUT II. 3. Accipe igitur quae mihi, peto,", "candidate_score": 0.635726, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_121_123", "bdc_text": "Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus . Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 . id [ibus ] april[is ] .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1790", "psc_text": "nec gemitibus quaereretur. CAPUT XVI. 29. Haec omnia considerans, et si quid aliud de hac re tibi Dominus insinuaverit, quod vel mihi non occurrit, vel dici a me longum fuit, concerta in oratione vincere hoc saeculum; ora in spe, ora fideliter et amanter, ora instanter atque patienter, ora sicut vidua Christi. Quamvis enim ad omnia membra ejus, hoc est ad omnes qui in eum credunt, et ejus corpori sociantur, sicut docuit, orare pertineat, specialiter tamen diligentior cura orationum in Scripturis ejus viduis invenitur injuncta. Nam duae fuerunt Annae honorabiliter nominatae, una conjugata quae sanctum Samuelem peperit, alia vidua quae Sanctum sanctorum, cum adhuc infans esset, agnovit. Oravit et conjugata in dolore animi et afflictione cordis, quia filios non habebat: tunc ipsum Samuelem impetravit, et acceptum Deo reddidit, quia cum posceret, vovit (I Reg. 1). Sed oratio ejus quomodo ad orationem illam dominicam pertineat, non facile reperitur, nisi quia in eo", "candidate_score": 0.635118, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_111", "bdc_text": "Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_741", "psc_text": "Nec omnino arbitror te succensere potuisse, nisi aut hoc dicerem quod non debui, aut non sic dicerem ut debui; quia nec miror minus nos scire invicem, quam scimur a conjunctissimis et familiarissimis nostris. In quorum ego charitatem, fateor, facile me totum projicio, praesertim fatigatum scandalis saeculi; et in ea sine ulla sollicitudine requiesco: Deum quippe illic esse sentio, in quem me securus projicio, et in quo securus requiesco. Nec in hac mea securitate crastinum illud humanae fragilitatis incertum, de quo superius ingemui, omnino formido. Cum enim hominem christiana charitate flagrantem, eaque mihi fidelem amicum factum esse sentio; quidquid ei consiliorum meorum cogitationumque committo, non homini committo, sed illi in quo manet, ut talis sit. Deus enim charitas est; et qui manet in charitate, in Deo manet, et Deus in eo (I Joan. IV, 16): quam si deseruerit, tantum faciat necesse est dolorem, quantum manens fecerat gaudium. Verumtamen ex amico intimo", "candidate_score": 0.634731, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_96", "bdc_text": "Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2793", "psc_text": "ne homo, qui cum in uno offenderit fit omnium reus, in multis offendendo ( quia in multis offendimus omnes ) propter magnum aggerem reatus sui minutatim collectum, ad tribunal tanti judicis perveniat, et eam quam non fecit, misericordiam non inveniat; sed potius dimittendo atque dando mereatur sibi dimitti peccata, reddique promissa. 21. Multa dixi, quibus tibi taedium fortassis inferrem, qui haec, quae tamen approbas, non exspectas discere, quod ea docere consuevisti. Si quid autem est in eis, quantum ad rem ipsam pertinet; nam quali eloquio explicata sint, non nimis curo; si quid ergo in eis est, quod eruditionem offendat tuam, quaeso ut rescribendo admoneas, et me corrigere non graveris. Infelix est enim qui non tantos et tam sanctos tuorum studiorum labores et digne honorat, et de his Domino Deo nostro cujus munere talis es, gratias agit. Unde cum libentius debeam a quolibet discere quod inutiliter ignoro, quam promptius quoslibet docere", "candidate_score": 0.632924, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_31_33", "bdc_text": "pactum fieret , ille postremam suam defensionem vulgo emisisse videretur et conviciis in eum factis ultimus respondisset ; Dies bezieht sich wohl auf Philipps \"Dritte wahrhaftige Verantwortung gegen Heinrich von Braunschweig\" ; vgl . oben Nr. 1493 , Anm. 13 .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_892", "psc_text": "verum scripsit, vidisse se Petrum non recte ingredientem ad veritatem Evangelii eique in faciem restitisse, quod Gentes cogeret judaizare. Ipse vero Petrus, quod a Paulo fiebat utiliter libertate charitatis, sanctae ac benignae pietate humilitatis accepit: atque ita rarius et sanctius exemplum posteris praebuit, quo non dedignarentur, sicubi forte recti tramitem reliquissent, etiam a posterioribus corrigi; quam Paulus, quo confidenter auderent etiam minores majoribus pro defendenda evangelica veritate, salva fraterna charitate resistere. Nam cum satius sit a tenendo itinere, in nullo quam in aliquo declinare, multo est tamen mirabilius et laudabilius, libenter accipere corrigentem, quam audacter corrigere deviantem. Est laus itaque justae libertatis in Paulo, et sanctae humilitatis in Petro: quae, quantum mihi pro modulo meo videtur, magis fuerat adversus calumniantem Porphyrium defendenda, quam ut ei daretur obtrectandi major occasio; qua multo mordacius criminaretur Christianos fallaciter vel suas litteras scribere, vel Dei sui sacramenta portare. CAPUT III. 23. Flagitas a me", "candidate_score": 0.631168, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_70_72", "bdc_text": "Handlungen und Außschreiben [ . . . ] von den Ursachen des teutschen Kriegs , Bd. 2 , Frankfurt a. M. 1617 , S. 694-705 , besonders S. 695f ( Abdruck der Geständnisse ) ;", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_407", "psc_text": "Magis enim amplexi sunt occasionem, qua possent alios falsa criminatione perfundere, et conversas in eos linguas hominum ab inquisitione criminum suorum hoc modo declinare. Alioquin si fieri non posset ut quisque mala quae ipse committeret, in alio judicaret, non diceret quibusdam Paulus apostolus: Propterea inexcusabilis es, o homo omnis qui judicas. In quo enim alium judicas, temetipsum condemnas; eadem enim agis, quae judicas. (Rom. II, 1.) Quod illi omnino fecerunt, ut haec verba apostolica integre in eos apteque conveniant. 11. Non ergo tunc Secundus, quando eorum crimina Deo dimisit, paci unitatique consuluit: alioquin magis hoc apud Carthaginem provideret, ne schisma fieret, ubi nullus aderat cui confesso crimen donare cogeretur; sed quod erat facillimum, tota conservatio pacis esset absentes nolle damnare. Itaque injuriam facerent innocentibus, etiamsi eis non convictis, neque confessis, neque omnino praesentibus ignoscere voluissent. Ille quippe accipit veniam, cujus culpa certissima est. Quanto ergo immaniores et caeciores fuerunt, qui", "candidate_score": 0.631123, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_72", "bdc_text": "von den Ursachen des teutschen Kriegs , Bd. 2 , Frankfurt a. M. 1617 , S. 694-705 , besonders S. 695f ( Abdruck der Geständnisse ) ;", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_407", "psc_text": "Magis enim amplexi sunt occasionem, qua possent alios falsa criminatione perfundere, et conversas in eos linguas hominum ab inquisitione criminum suorum hoc modo declinare. Alioquin si fieri non posset ut quisque mala quae ipse committeret, in alio judicaret, non diceret quibusdam Paulus apostolus: Propterea inexcusabilis es, o homo omnis qui judicas. In quo enim alium judicas, temetipsum condemnas; eadem enim agis, quae judicas. (Rom. II, 1.) Quod illi omnino fecerunt, ut haec verba apostolica integre in eos apteque conveniant. 11. Non ergo tunc Secundus, quando eorum crimina Deo dimisit, paci unitatique consuluit: alioquin magis hoc apud Carthaginem provideret, ne schisma fieret, ubi nullus aderat cui confesso crimen donare cogeretur; sed quod erat facillimum, tota conservatio pacis esset absentes nolle damnare. Itaque injuriam facerent innocentibus, etiamsi eis non convictis, neque confessis, neque omnino praesentibus ignoscere voluissent. Ille quippe accipit veniam, cujus culpa certissima est. Quanto ergo immaniores et caeciores fuerunt, qui", "candidate_score": 0.630502, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_70_72", "bdc_text": "Handlungen und Außschreiben [ . . . ] von den Ursachen des teutschen Kriegs , Bd. 2 , Frankfurt a. M. 1617 , S. 694-705 , besonders S. 695f ( Abdruck der Geständnisse ) ;", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_393", "psc_text": "mihi ad defensionem testis haec epistola in judicio Dei, qui novit quo animo fecerim, et qui dixit: Beati pacifici, quia ipsi filii Dei vocabuntur (Matth. V, 9). CAPUT II. 3. Ergo ut meminisse dignamini, cum essemus in vestra civitate, et nonnulla vobiscum de communione christianae unitatis ageremus, prolata sunt a partibus vestris Gesta quaedam, quibus recitatum est quod septuaginta ferme episcopi Caecilianum quondam nostrae communionis episcopum Carthaginensis Ecclesiae cum suis collegis et ordinatoribus damnaverunt. Ubi etiam Felicis Aptungitani causa multo prae caeteris invidiosius et criminosius ventilata est. Quae cum essent cuncta perlecta, respondimus non esse mirandum, si homines qui tunc illud schisma fecerunt, non sine confectione Gestorum, eos in quos fuerant ab aemulis et perditis concitati, absentes causa incognita, temere damnandos esse putaverunt. Nos autem alia habere Gesta ecclesiastica, in quibus Secundus Tigisitanus, qui tunc agebat in Numidia primatum, praesentes et confessos traditores reliquit Deo judicandos, et eos in episcopalibus", "candidate_score": 0.628333, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_26", "bdc_text": "esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_688", "psc_text": "Si autem intelligunt, ambos, ut dixi, audiant, et quod voluerint faciant. Si quae etiam plebes a vobis ad nos transierunt, quas putas a dominis coactas, hoc et ibi fiat; ambos nos audiant, et eligant quod placuerit. Si autem non vis hoc fieri, cui non appareat non vos de veritate praesumere? Sed cavenda est ira Dei, et hic et in futuro saeculo. Adjuro te per Christum, ut ad ista respondeas. EPISTOLA LXVII. Augustinus Hieronymo: negans se scripsisse librum in eum; in hoc falsus, quod aliquis prolixam epistolam librum appellasset. Domino charissimo et desideratissimo, et honorando in Christo fratri et compresbytero HIERONYMO, AUGUSTINUS, in Domino salutem. CAPUT PRIMUM. 1. Audivi pervenisse in manus tuas litteras meas; sed, quod adhuc rescripta non merui, nequaquam imputaverim dilectioni tuae: aliquid procul dubio impedimenti fuit. Unde agnosco a me Dominum potius deprecandum, ut tuae voluntati det facultatem mittendi quod rescripseris: nam rescribendi jam dedit quia, cum", "candidate_score": 0.626428, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_26", "bdc_text": "esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_691", "psc_text": "ad crebrum et dulce colloquium! Sed quia id non est datum, peto ut hoc ipsum, quod in Domino quam possumus simul sumus, conservari studeas, et augeri ac perfici, et rescripta quamvis rara non spernere. Saluta obsequio meo sanctum fratrem Paulinianum, et omnes fratres qui tecum ac de te in Domino gaudent. Memor nostri exaudiaris a Domino in omni sancto desiderio tuo, domine charissime et desideratissime, et honorande in Christo frater. EPISTOLA LXVIII. Hieronymus Augustino, jam accepta epistola quae continet quaestionem de mendacio officioso, sed dubitans etiamnum an sit Augustini, negat se responsurum nisi sit certus de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere sancto, ac beatissimo papae AUGUSTINO, HIERONYMUS, in Christo salutem. 1. In ipso profectionis articulo, sancti filii nostri Asterii hypodiaconi, necessarii mei, Beatitudinis tuae litterae supervenerunt, quibus satisfacis te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc nec ego factum audieram; sed epistolae cujusdam, quasi ad me", "candidate_score": 0.62611, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3878", "psc_text": "Nunc enim ab Alypio se urgeri dicit, ut posterioribus Juliani libris respondeat. Domino sinceriter dilectissimo, fratri et condiacono QUODVULTDEO, AUGUSTINUS episcopus. 1. Cum mihi haec scribendi offerretur occasio per Fussalensem presbyterum, quem commendo charitati tuae, recensui epistolam tuam, in qua petis ut de haeresibus quae oriri potuerunt ex quo Domini in carne nuntiari coepit adventus, aliquid scriberem. Hoc autem feci, ut viderem utrum jam deberem opus ipsum aggredi, et inde tibi aliquid mittere; ubi considerares tanto esse difficilius, quanto vis effici brevius. Sed ne hoc quidem potui, talibus curis supervenientibus impeditus, a quibus omnino dissimulare non possem: nam me et ab eo quod habebam in manibus, averterunt. 2. Hoc autem est, ubi respondeo libris Juliani, quos octo edidit post illos quatuor quibus ante respondi. Hos enim cum Romae accepisset frater Alypius, nondum omnes descripserat, cum oblatam occasionem noluit praeterire, per quam mihi quinque transmisit; promittens alios tres cito se esse", "candidate_score": 0.625796, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_725", "psc_text": "ante debuisses, meum esse sermonem, et sic rescribere, hoc est et sic laedere? Nisi enim rescribendo laesisses, ego juste expostulare non possem. Proinde cum ita rescribis, ut laedas, quis locus nobis relinquitur in disputatione Scripturarum sine ullo rancore versandi? Ego quidem absit ut laedar, si mihi certa ratione volueris et potueris demonstrare illud ex Epistola Apostoli, vel quid aliud Scripturarum sanctarum te verius intellexisse, quam me: imo vero absit, ut non cum gratiarum actione lucris meis deputem, si fuero te docente instructus, aut emendante correctus. 2. Verumtamen, tu mihi frater charissime, nisi te putares laesum scriptis meis, non me putares laedi posse rescriptis tuis. Nullo enim modo id de te opinatus fuero, quod non te arbitraris laesum, si sic tamen rescribis ut laedas. Aut si te non sic rescribente, ego propter nimiam stultitiam meam laedi posse putatus sum, hoc ipso laesisti plane, quod de me ita sexsisti. Sed nullo modo", "candidate_score": 0.625425, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_72", "bdc_text": "von den Ursachen des teutschen Kriegs , Bd. 2 , Frankfurt a. M. 1617 , S. 694-705 , besonders S. 695f ( Abdruck der Geständnisse ) ;", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_393", "psc_text": "mihi ad defensionem testis haec epistola in judicio Dei, qui novit quo animo fecerim, et qui dixit: Beati pacifici, quia ipsi filii Dei vocabuntur (Matth. V, 9). CAPUT II. 3. Ergo ut meminisse dignamini, cum essemus in vestra civitate, et nonnulla vobiscum de communione christianae unitatis ageremus, prolata sunt a partibus vestris Gesta quaedam, quibus recitatum est quod septuaginta ferme episcopi Caecilianum quondam nostrae communionis episcopum Carthaginensis Ecclesiae cum suis collegis et ordinatoribus damnaverunt. Ubi etiam Felicis Aptungitani causa multo prae caeteris invidiosius et criminosius ventilata est. Quae cum essent cuncta perlecta, respondimus non esse mirandum, si homines qui tunc illud schisma fecerunt, non sine confectione Gestorum, eos in quos fuerant ab aemulis et perditis concitati, absentes causa incognita, temere damnandos esse putaverunt. Nos autem alia habere Gesta ecclesiastica, in quibus Secundus Tigisitanus, qui tunc agebat in Numidia primatum, praesentes et confessos traditores reliquit Deo judicandos, et eos in episcopalibus", "candidate_score": 0.625082, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ;", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_509", "psc_text": "non communicare 3. Quaerimus ergo ut nobis respondere non graveris, quam causam forte noveris, qua factum est ut Christus amitteret haereditatem suam per orbem terrarum diffusam, et subito in solis Afris, nec ipsis omnibus remaneret. Etenim Ecclesia catholica est etiam in Africa, quia per omnes terras eam Deus esse voluit et praedixit. Pars autem vestra, quae Donati dicitur, non est in omnibus illis locis, in quibus et Litterae et sermo et facta apostolica cucurrerunt. Sed ne dicatis, non vocari Ecclesiam nostram catholicam, sed Macarianam, sicuti eam vos appellatis; nosse debes, quod facillime potest, in illis omnibus partibus, unde istas terras Evangelium Christi perfudit, nec nomen Donati sciri, nec nomen Macarii. Vestra autem quia Donati pars dicitur, nec vos negare potestis, et omnibus notum est ubicumque est vestra communio. Dignare ergo rescribere nobis, ut sciamus quomodo fieri possit ut Ecclesiam suam Christus de toto orbe perdiderit, et in vobis solis habere", "candidate_score": 0.623973, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_70_72", "bdc_text": "Handlungen und Außschreiben [ . . . ] von den Ursachen des teutschen Kriegs , Bd. 2 , Frankfurt a. M. 1617 , S. 694-705 , besonders S. 695f ( Abdruck der Geständnisse ) ;", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_397", "psc_text": "die recitata sunt vobis. Primo ubi Secundus Tigisitanus confessos traditores a collegio suo removere non ausus est, cum quibus postea non confessum et absentem Caecilianum aliosque suos collegas damnare ausus est: deinde Gesta proconsularia, ubi Felix diligentissimo examine probatus est innocens. Haec ante meridiem vobis lecta esse meministis. Post meridiem vero recitavimus preces eorum ad Constantinum, datisque ab eo judicibus Gesta ecclesiastica in Romana urbe habita, quibus illi improbati sunt, Caecilianus autem in episcopali honore firmatus. Postremo Constantini imperatoris litteras, quibus omnia multo maxime testatissima claruerunt. CAP. III. 6. Quid vultis amplius, homines; quid vultis amplius? Non de auro et argento vestro agitur; non terra, non praedia, non denique salus corporis vestri in discrimen vocatur: de adipiscenda vita aeterna et fugienda morte aeterna compellamus animas vestras. Expergiscimini aliquando: non in aliqua obscura quaestione versamur, non recondita secreta rimamur, quibus penetrandis vel nulla vel rara humana corda sufficiant; res in aperto", "candidate_score": 0.621997, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ;", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1726", "psc_text": "collationis cura suscepta diligentius perscrutati sunt Scripturas sacras; et quia in eis innumerabilia testimonia repererunt, quibus promissa est Ecclesia futura in omnibus gentibus, et toto orbe terrarum, sicut eam reddi et praesentari coepisse in Evangelio et Epistolis apostolicis, et in Actibus Apostolorum videmus, ubi et ipsa loca, et civitates, et provinciae leguntur, per quas crevit, incipiens ab Jerusalem, ut inde se etiam in Africam non migrando, sed crescendo diffunderet; non autem invenerunt aliquod testimonium divinorum eloquiorum, ubi dictum est eam perituram de caeteris partibus mundi, et in sola Africa Donati parte mansuram; et viderunt quam sit absurdum, pro illa, quae fuerat peritura, tot testimonia divina recitari; pro ea vero, quae, sicut putant, fuerat Domino placitura, nullum ejus testimonium reperiri: haec forte cogitantes, ad finiendas vanas, et perniciosas, et saluti aeternae contrarias inimicitias, ad locum collationis nostrae omnes convenire voluerunt, non ut tumultus novus oriatur, sed ut vetusta discordia finiatur. 4.", "candidate_score": 0.621865, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_726", "psc_text": "laedi posse rescriptis tuis. Nullo enim modo id de te opinatus fuero, quod non te arbitraris laesum, si sic tamen rescribis ut laedas. Aut si te non sic rescribente, ego propter nimiam stultitiam meam laedi posse putatus sum, hoc ipso laesisti plane, quod de me ita sexsisti. Sed nullo modo tu me, quem nunquam talem expertus es, temere talem crederes, qui litterarum mearum exemplaribus, etiam cum stilum meum nosses, temere credere noluisti. Si enim non immerito vidisti me juste expostulaturum fuisse, si temere crederes esse litteras meas, quae non essent meae; quanto justius expostularem, meipsum temere putatum talem, qualem me expertus non esset qui putavisset? Nequaquam ergo ita prolabereris, ut te non rescribente quo laederer, me tamen existimares nimis insipientem, etiam tali tuo rescripto laedi potuisse. CAPUT II. 3. Restat igitur ut laedere me rescribendo disponeres, si certo documento meas esse illas litteras nosceres. Atque ita, quia non credo quod", "candidate_score": 0.621824, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ;", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_4000", "psc_text": "prophetica jam praecesserat, praecipiens homini breviter et simul, non tantum ut se nihil malit esse quam bonum, verum etiam unde fiat bonus: Diliges, inquit, Dominum Deum tuum ex toto cordo tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua (Deut. VI, 5); et, Diliges proximum tuum tanquam teipsum (Lev. XIX, 18). Hoc cui persuasum esset, non ei reliquam facilem, sed eam totam esse doctrinam duntaxat utilem ac salubrem. Multae enim doctrinae sunt, si tamen doctrinae dicendae sunt, vel superfluae, vel noxiae. Veterum Libris Christus attestans: In his, inquit, duobus praeceptis tota lex pendet et Prophetae (Matth. XXII, 40). Proinde, quia mihi videor inspexisse tanquam in speculo sermocinationis mecum tuae, nihil te esse malle quam virum bonum; Deum, quo nihil est melius, et unde humanus animus haurit ut bonus sit, quonam modo colendum credas, audeo percontari: nam quod eum colendum credas, jam teneo. Quaero etiam quid de Christo sentias.", "candidate_score": 0.620608, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_68_70", "bdc_text": "Festgenommene Brandstifter bezichtigten Heinrich von Braunschweig der Anstiftung. - Lit. : Friedrich Hortleder , Der Römischen Keyser- und Königlichen Maiesteten [ . . . ] Handlungen und Außschreiben [ . . .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1057", "psc_text": "ea quae intendebant probare potuissent, noluerunt veritati consentire, nec victi? Ille quippe imperator primus constituit in hac causa, ut res convictorum, et unitati pervicaciter resistentium, fisco vindicarentur. Sed videlicet si vestris majoribus accusantibus atque superantibus, contra communionem Caeciliani imperator tale aliquid decrevisset, provisores Ecclesiae, defensores pacis et unitatis nominari velletis. Cum vero in eos qui ultro accusantes nihil probare potuerunt, nec oblato sibi gremio pacis quo correcti exciperentur, consentire voluerunt, ab imperatoribus talia decernuntur, indignum facinus clamitatur; neminem ad unitatem esse cogendum, malum pro malo reddendum nemini esse contenditur. Quid est aliud quam id quod de vobis quidam scripsit: Quod volumus sanctum est. Et nunc non erat magnum neque difficile considerare atque cogitare Constantini judicium atque sententiam contra vos vigere, quae vestris majoribus Caecilianum apud Imperatorem toties accusantibus, et non convincentibus, adversus vos promulgata est; eamque necessario sequi caeteros imperatores, maxime catholicos christianos, quoties de vobis aliquid agere vestrae obstinationis", "candidate_score": 0.619448, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ;", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_247", "psc_text": "Hos autem non habere, aut omnes non habere fratrem Romanianum scio, per quem prope omnia, quae quibuslibet auribus accommodata scribere potui, studio in nos tuo non apportanda dedi, sed legenda indicavi. Habebat enim jam ille omnia, secumque gestabat: per eum autem prima rescripta transmisi. Credo jam expertam Sanctitatem tuam sagacitate spirituali, quam tibi Dominus tribuit, quid ille vir boni animo gerat, et quae in illo infirmitate pars claudicet. Unde humanitati et charitati tuae tam ipsum quam filium ejus, legisti, ut spero, qua sollicitudine commendaverim, et quanta mihi necessitudine copulati sint. Aedificet eos per te Dominus. Quod ab illo magis petendum est: nam id tu quam velis novi. 8. Adversus Paganos te scribere didici ex fratribus: si quid de tuo pectore meremur, indifferenter mitte ut legamus. Nam pectus tuum tale Domini oraculum est, ut ex eo nobis tam placita, et adversus loquacissimas quaestiones explicatissima dari responsa praesumamus. Libros beatissimi papae Ambrosii", "candidate_score": 0.619045, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2319", "psc_text": "nostri Ruffini quae proxima occurrit, nunc rescripta persolvo: de littore namque Hipponensi profectus est. Et approbo misericordiae consilium quod tibi Dominus inspiravit, mihique insinuare dignatus es. Ipse et hoc adjuvet, ipse prosperet, qui jam curam nostram ex magna parte lenivit, quia pervectus et commendatus est charissimus homo, non solum bonis operibus, sed etiam sanctis orationibus tuis. 2. Litterae sane Venerationis tuae, ubi multa quaesiisti, et quaerenda admonuisti, et quaerendo docuisti, ad me pervenerunt. Sed quas ipse continuo rescripsi per homines eorumdem sanctorum solatiorum nostrorum, sicut his tuis recentioribus comperi, non sunt redditae Venerationi tuae. In quibus quidem, quatenus ad interrogata responderim, recolere non valui; nec earum exemplum cum requisiissem, ubi hoc possem recognoscere, inveni. Ad nonnulla tamen me respondisse certus omnino sum, et ideo non ad omnia, quia ut cito finirem, festinatio perlatoris urgebat. Simul etiam miseram, sicut jusseras, et illius epistolae exemplum, quam tuae Charitati apud Carthaginem de corporum", "candidate_score": 0.618593, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_689", "psc_text": "AUGUSTINUS, in Domino salutem. CAPUT PRIMUM. 1. Audivi pervenisse in manus tuas litteras meas; sed, quod adhuc rescripta non merui, nequaquam imputaverim dilectioni tuae: aliquid procul dubio impedimenti fuit. Unde agnosco a me Dominum potius deprecandum, ut tuae voluntati det facultatem mittendi quod rescripseris: nam rescribendi jam dedit quia, cum volueris, facillime poteris. CAP. II. 2. Etiam hoc, ad me sane perlatum, utrum quidem crederem dubitavi; sed hinc quoque tibi aliquid utrum scriberem, dubitare non debui: hoc autem brevi suggestum esse Charitati tuae a nescio quibus fratribus, mihi dictum est, quod librum adversus te scripserim, Romamque miserim. Hoc falsum esse noveris; Deum nostrum testor, hoc me non fecisse. Sed si forte aliqua in aliquibus scriptis meis reperiuntur, in quibus aliter aliquid quam tu sensisse reperiar, non contra te dictum, sed quod mihi videbatur a me scriptum esse, puto te debere cognoscere; aut si cognosci non potest, credere. Ita sane hoc", "candidate_score": 0.617057, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ;", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1138", "psc_text": "oculis mentis meae, purius video, ignorantiae nocte depulsa et caligine dubitationis abstersa. Quod cum saepe alias per munera epistolarum tuarum mihi donatum senserim, tum praecipue isto recentium litterarum libello, cujus mihi tam gratus quam dignus portitor fuit vir benedictus Domini frater noster Quintus diaconus: qui longo quidem posteaquam ad Urbem venerat intervallo, cum eo juxta solemnem meum morem post Pascha Domini, pro Apostolorum et martyrum veneratione venissem, benedictionem oris tui reddidit nobis; verumtamen oblitterato, quod nesciente me Romae consumpserat, tempore, recentissimus mihi visus est a conspectu tuo, ita ut tunc statim eum a te mihi venisse vix crederem, cum primum videbam et cum mihi plenum odorem suavitatis tuae in eloquiis tuis coelestis unguenti castitate fragrantibus offerebat. Fateor tamen venerandae Unanimitati tuae, non potuisse me volumen ipsum, statim ut acceperam, Romae legere. Tantae enim illic turbae erant, ut non possem munus tuum diligenter inspicere, et eo ut cupiebam perfrui; scilicet ut", "candidate_score": 0.616138, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_67", "psc_text": "1 Recentissimis litteris tuis respondere malui; non quod contempserim praecedentia quaesita tua, minusve me delectaverint, sed quod in respondendo majora quam opinaris molior. Quanquam enim longiorem, quam longissima est, epistolam tibi mittendam esse praescripseris, non tamen tantum habemus otii, quantum existimas, et quantum nos semper optasse nosti et optamus. Nec quaeras cur ita sit: illa enim facilius quibus impedior, quam cur impediar exposuerim. 2. Scribis cur ego et tu cum simus singuli eadem multa faciamus, sol autem non idem faciat quod caetera sidera. Cujus rei causam conarer. Nam si eadem nos agimus, multa et ille cum caeteris agit: si non ille, nec nos. Ambulo et ambulas, movetur et moventur; vigilo et vigilas; lucet et lucent; disputo et disputas; circuit et circumeunt: tametsi actus animi nullo modo est iis, quae videmus, comparandus. Si autem animum, ita ut aequum est, animo conferas, magis idem vel cogitare vel contemplari, vel si quid aliud", "candidate_score": 0.614625, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_74_76", "bdc_text": "Mordbrenner im Auftrage Herzog Heinrichs des Jüngeren von Braunschweig-Wolfenbüttel ? Ein Vorbericht , in : Plesse-Archiv 19 , 1983 , S. 17-40 .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2993", "psc_text": "pro illis in salutem (Rom. X, 1); pro illis scilicet, qui occiderant Christum, qui profecto istum quoque, si potestas daretur, occiderent. Pro qualibus et Dominus, cum pendens irrideretur (Luc. XXIII, 34), et beatus Stephanus, cum lapidaretur (Act. VII, 59), oravit. CAPUT III. 5. Istorum sane infidelium, quos vel Gentiles, vel jam vulgo usitato vocabulo Paganos appellare consuevimus, quoniam duo sunt genera; unum eorum, qui superstitiones, quas putant, Christianae religioni anteponunt; alterum eorum, qui nullo religionis nomine obstricti sunt; ego in quibusdam libris, quos de Civitate Dei praenotavi, quorum ad vos existimo jam pervenisse notitiam, et quorum adhuc reliquos, si Dominus voluerit, absolvendos in mediis meis occupationibus molior, adversus primum istorum genus, quod Apostolus notat, ubi dicit, Quae immolant gentes, daemoniis, et non Deo immolant (I Cor. X, 20); vel certe, ubi dicit, Coluerunt et servierunt creaturae potius quam Creatori (Rom. I, 25); decem volumina non parva confeci, quorum priora quinque", "candidate_score": 0.612947, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_1911", "psc_text": "contristatus mirareris quanta me distendant, quae differri omnino non possunt, nec agere illa permittant in quae me, petendo et admonendo, urges volentem, et ineffabiliter (quia non possum) dolentem. Cum enim ab eorum hominum necessitatibus aliquantulum vaco, qui me sic angariant, ut eos nullo modo liceat evitare, nec contemnere oporteat; non desunt quae dictanda praepono, sic in articulis temporum constituta, ut dilationem non ferant. Sicut mihi fuit breviatio Gestorum collationis nostrae satis operosa, cum viderem neminem se velle tanto aggeri litterarum legendo committere: sicut mihi fuit etiam epistola ad ipsos laicos donatistas, de hac eadem collatione nostra, quam modo aliquot lucubrationibus terminavi: sicut epistolae duae non breves; una ad Dilectionem tuam, altera ad virum illustrem Volusianum, quas vos accepisse jam credo: sicut nunc in manibus habeo librum ad Honoratum nostrum de quaestionibus quibusdam quinque, quas mihi proposuit, et per litteras intimavit; cui non continuo respondere vides quam minime oporteat. Charitas enim", "candidate_score": 0.611394, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3878", "psc_text": "Nunc enim ab Alypio se urgeri dicit, ut posterioribus Juliani libris respondeat. Domino sinceriter dilectissimo, fratri et condiacono QUODVULTDEO, AUGUSTINUS episcopus. 1. Cum mihi haec scribendi offerretur occasio per Fussalensem presbyterum, quem commendo charitati tuae, recensui epistolam tuam, in qua petis ut de haeresibus quae oriri potuerunt ex quo Domini in carne nuntiari coepit adventus, aliquid scriberem. Hoc autem feci, ut viderem utrum jam deberem opus ipsum aggredi, et inde tibi aliquid mittere; ubi considerares tanto esse difficilius, quanto vis effici brevius. Sed ne hoc quidem potui, talibus curis supervenientibus impeditus, a quibus omnino dissimulare non possem: nam me et ab eo quod habebam in manibus, averterunt. 2. Hoc autem est, ubi respondeo libris Juliani, quos octo edidit post illos quatuor quibus ante respondi. Hos enim cum Romae accepisset frater Alypius, nondum omnes descripserat, cum oblatam occasionem noluit praeterire, per quam mihi quinque transmisit; promittens alios tres cito se esse", "candidate_score": 0.611232, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_95", "bdc_text": "Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_2635", "psc_text": "mihi accidat difficillimum est; sed non opinor tibi hoc placere. Non ergo debui alia interrumpere cum tua supervenissent, sicut nec tua, si alia rursus irruerint; et tamen servare hanc justitiam non sinor. Nam ecce ut tibi haec ipsa rescriberem, quibus id admonerem, intermisi quae agebam, et animum meum ad hanc epistolam ab alia magna intentione detorsi. 2. Facile autem fuit hanc excusationem, ut arbitror, non iniquam, litteris inditam tibi remittere; respondere autem inquisitionibus tuis non ita facile est: et puto in ipsis opusculis quae me nunc intentissimum detinent, non defutura quaedam loca, ubi haec ipsa expediam quae requiris, si Dominus faverit. Jam etiam ex iis quaestionibus quas modo misisti, multa soluta sunt in eis libris quos nondum edidi, sive de Trinitate, sive de Genesi. Quanquam et illa si relegas quae tibi jamdiu nota sunt, vel, nisi fallor, fuerunt, quia ea fortasse oblitus es quae te conferente mecum ac sermocinante conscripsi,", "candidate_score": 0.609265, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_118", "bdc_text": "ego certe gratia potissimum Francfordiam me contuli , quo lucubrationes suas Gwalthers \"Monomachia \" und \"Epistolae herionae\" ;", "psc_chunk_id": "033_Augustinus-Hipponensis_Epistolae_window_3876", "psc_text": "quam tibi Dominus tribuit, veraci corde praesumpsi. 2. Nam etsi Philastrius et Epiphanius venerandi episcopi tale aliquid scripsisse memorantur, quod procul dubio me inter caetera, imo sicut omnia, latet; non tamen arbitror eos hanc curam diligentiamque adhibuisse, ut singulis quibusque opinionibus contrarias etiam opiniones adjungerent, ritusque subjicerent; tum denique opus illud utriusque qualecumque sit, non habet fortassis eam quam desidero brevitatem. Frustra etiam homini qui latina non didicit, graeca facundia delegatur; quia non ego tantummodo consilium, sed et auxilium postulavi. Quid autem Venerationem tuam de interpretum non solum difficultate, sed etiam obscuritate admoneam, cum ipse hoc magis, ac plene dijudices? Accedit ad causam, quod nonnullae etiam post illorum obitum haereses emersisse doceantur, quarum nullam illi fecerint mentionem. 3. Quamobrem ad peculiare patrocinium pietatis tuae confugio, et voce mea, sed universali desiderio, paratum ad misericordiam sacrosanctum pietatis pectus appello; sequestratis saporibus peregrinis, considerato textu prioris epistolae, panem Afrum, quem nostra provincia", "candidate_score": 0.593102, "ce_score": null } ] }, { "rank": 14, "cf_id": "cf011", "work_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1", "max_score": 0.679963, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_13_15", "bdc_text": "von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen . In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte . Nachdem sich das Verhältnis zum Kaiser wegen der Reichsacht gegen Philipp von Hessen und des Augsburger Interims schnell getrübt hatte , wechselte Moritz erneut die Seite und griff mit Hilfe der protestantischen Fürsten und Frankreichs im sog .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_241", "psc_text": "κατὰ Μωσέα νομοθεσίας ἀνελὼν ἀντεισάγει ἀφέσεως ἁμαρτημάτων ἕτερον τρόπον, τὸν διὰ τοῦ σωτηρίου λουτροῦ καὶ τοῦ σὺν τούτῳ κηρυττομένου βίου λέγων ‘λούσασθε, καθαροὶ γένεσθε, ἀφέλετε τὰς πονηρίας ἀπὸ τῶν ψυχῶν ὑμῶν· καὶ τὰ ἐξῆς. ἄρχοντας δὲ Σοδόμων, καὶ λαὸν Γομόρ- 22 Es. 1, 10. 27 Es. 1, 16. ρων δι’ ἣν αἰτίαν αὐτοὺς ὠνόμασεν, ὁ αὐτὸς παρέστησε παραχρῆμα εἰπὼν ‟αἱ γὰρ χεῖρες ὑμῶν πλήρεις αἵματος.” καὶ αὖθις δὲ ὑποβὰς λέγει “τὴν ἀνομίαν αὐτῶν ὡς Σοδόμων ἀνήγγειλαν καὶ ἐνεφάνισαν. οὐαὶ τῇ ψυχῇ αὐτῶν, διότι ἐβουλεύσαντο βουλὴν πονηρὰν καθ’ ἑαυτῶν, εἰπόντες ὅτι δήσομεν τὸν δίκαιον, ὅτι δύσχρηστος ἡμῖν ἐστιν· σαφέστατα αἵματός τινος καὶ ἑνὸς δικαίου μεμνημένος ἐπιβουλῆς, τίνος δὲ ἄρα ἢ τοῦ σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ χριστοῦ, δι’ ὃν καὶ μεθ’ ὃν ἅπαντα μετῆλθον αὐτοὺς τὰ προηγορευμένα. λζ΄. Τοῦ αὐτοῦ Ἡσαΐου. “Τῇ δὲ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ ἐπιλάμψει ὁ θεὸς ἐν βουλῇ μετὰ δόξης ἐπὶ τῆς γῆς, τοῦ ὑψῶσαι καὶ τοῦ δοξάσαι τὸ καταλειφθὲν τοῦ", "candidate_score": 0.679963, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_13_15", "bdc_text": "von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen . In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte . Nachdem sich das Verhältnis zum Kaiser wegen der Reichsacht gegen Philipp von Hessen und des Augsburger Interims schnell getrübt hatte , wechselte Moritz erneut die Seite und griff mit Hilfe der protestantischen Fürsten und Frankreichs im sog .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_788", "psc_text": "χρηματίζων, ὁμοίως τοῖς πάλαι προπάτορσιν ὤφθη καὶ Ἰησοῦ xa Μώσεως διαδόχῳ ἐν ἀνθρώπου σχήματι. ‟Καὶ ἐγενήθη ὡς ἦν Ἰησοῦς ἐν Ἰεριχὼ,κ ἀναβλέψας ὁρᾷ ἄνθρωπον ἑστηκότα κατέναντι αὐτοῦ, καὶ ἡ ῥομφαία ἐσπασμένη ἐν τῇ χειρὶ αὐτοῦ. καὶ προσελθὼν ὁ Ἰησοῦς εἶπεν, ἡμέτερος εἷ, ἢ τῶν ὑπευναντίων; καὶ εἶπεν αὐτῷ, ἐγὼ ἀρχιστράτηγος δυνάμεως κυρίου νυνὶ παραγέγονα. καὶ Ἰησοῦς ἔπεσεν ἐπὶ πρόσωπον ἐπὶ τὴν γῆν, καὶ εἶπεν αὐτῷ, δέσποτα τί προστάσσεις τῷ σῷ οἰκέτῃ ; καὶ λέγει ὁ ἀρχιστράτηγος κυρίου, Ἰησοῦ, λῦσαι τὸ ὑπόδημα τῶν ποδῶν σου· ὁ γὰρ τόπος ἐν ᾧ σὺ ἕστηκας γῇ ἁγία ἐστίν.” Αὐτὰ δὴ ταῦτα καὶ Μωσεῖ ἀρχομένῳ τῆς θεωρίας ἐπὶ τῆς βάτου πρὸς τοῦ κυρίου εἴρητο, ὡς δηλοῖ ἡ γραφὴ ‟ὡς δὲ εἶδε κύριος ὅτι προσάγει ἰδεῖν, ἐκάλεσεν αὐτὸν κύριος ἐκ μέσου τοῦ βάτου λέγων, Μωσῆ Μωσῆ, μὴ ἐγγίσῃς ὧδε· λῦσαι τὸ ὑπόδημα τῶν δῶν σου· ὁ γὰρ τόπος ἐν ᾧ σὺ ἕστηκας ἐπ’ αὐτοῦ γῆ ἁγία", "candidate_score": 0.673696, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_13_15", "bdc_text": "von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen . In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte . Nachdem sich das Verhältnis zum Kaiser wegen der Reichsacht gegen Philipp von Hessen und des Augsburger Interims schnell getrübt hatte , wechselte Moritz erneut die Seite und griff mit Hilfe der protestantischen Fürsten und Frankreichs im sog .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_1385", "psc_text": "τὰ λόγια τοῦ θεοῦ, ὅθεν ἀντλοῦντας καὶ ἡμᾶς ἀρδεύειν δεήσει τὰς ἐκκλησίας τοῦ Χριστοῦ. νεάνιδας δὲ καὶ τυμπανιστρίας τὰς πάλαι σωματικώτερον κατὰ τὸν Μώσεως νόμον βιούσας ψυχὰς ᾐνίξατο, διὰ μὲν τὸ νεώτερον καὶ ἀτελὲς τοῦ φρονήματος νεάνιδας, διὰ δὲ τὸ περὶ σωματικὴν κατατρίβεσθαι θρησκείαν τυμπανιστρίας αὐτὰς ἀποκαλέσας. Ἀπὸ τοῦ Ἠσαίου. Πνεῦμα κυρίου ἐπ’ ἐμὲ, οὗ εἵνεκεν ἔχρισέ με, εὐαγγελίσασθαι πτωχοῖς ἀπέσταλκέ με, ἰάσασθαι τοὺς συντετριμμένους τὴν καρδίαν, κηρῦξαι αἰχμαλώτοις ἄφεσιν καὶ τυφλοῖς ἀνάβλεψιν, καλέσαι ἐνι- αυτὸν κυρίου δεκτὸν καὶ ἡμέραν ἀνταποδόσεως.” Καὶ ταύτην αὐτὸς ὁ κύριος ἡμῶν τὴν πρόρρησιν εἰς ἑαυτὸν ὁμολογεῖ πεπληρῶσθαι, ὅτε ἐλθὼν εἰς τὴν Ναζαρὲθ, οὗ ἦν ἀνατεθραμμένος, εἰσῆλθεν κατὰ τὸ εἰωθὸς αὐτῷ ἐν τῇ ἡμέρᾳ τῶν σαββάτων εἰς τὴν συναγωγὴν, ἀναστάντι δὲ αὐτῷ ἐπεδόθη Ἡσαΐας ὁ προφήτης, οὑ καὶ ἀναπτύξας τὴν βίβλον, ἀνέγνω τὸ ἐγγεγραμμένον, πνεῦμα κυρίου ἐπ’ ἐμὲ, οὐ εἵνεκεν ἔχρισέ με, εὐαγγελίσασθαι πτωχοῖς ἀπέσταλκέ με, κηρῦξαι αἰχμαλώτοις ἄφεσιν καὶ τυφλοῖς ἀνάβλεψιν, ἀποστεῖλαι τεθραυσμένους ἐν", "candidate_score": 0.671717, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_13_15", "bdc_text": "von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen . In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte . Nachdem sich das Verhältnis zum Kaiser wegen der Reichsacht gegen Philipp von Hessen und des Augsburger Interims schnell getrübt hatte , wechselte Moritz erneut die Seite und griff mit Hilfe der protestantischen Fürsten und Frankreichs im sog .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_1033", "psc_text": "μητέρα λήψεται δύναμιν Δαμάσκου καὶ τὰ σκῦλα Σαμαρείας· ὣν καὶ πρόσθεν καταλυθήσεσθαι τοὺς βασιλέας ἐπὶ τῇ γενέσει τοῦ Ἐμμανουῆλ ἐθέσπιζεν. αἰσθητῶς μὲν οὖν ἐν ἐν ἡμέραις Ἄχαζβασιλέως Ἰούδα, καὶ κατ’ αὐτὸν Ἡσαΐαν τὸν προφήτην, δύο βασιλεῖς ἐκ συνθήκης τοὺς ὑπὸ τοῖς διαδόχοις Δαβὶδ βασιλευομένους ἐπολιόρκουν, ὡς ἤδη πρότερον δεδήλωται· ὁ μὲν ἐπὶ τῆς Δαμάσκου τῶν εἰδωλολατρῶν ἐθνῶν βασιλεὺς, ὁ δὲ τοῦ πλήθους τῶν Ἰουδαίων, ἐν τῇ καλουμένῃ Σαμαρείᾳ πόλει τῆς Παλαιστίνης, ἣν Σεβαστὴν οἶ καθ’ ἡμᾶς ὀνομάζουσι ’ περὶ ὧν ὁ θεὸς διὰ τοῦ προφήτου τῷ Ἄχαζ εἶπε “ μὴ φοβοῦ, μηδὲ ἡ ψυχή σου ἀσθενείτω ἀπὸ τῶν δύο ξύλων, τῶν δαλῶν τῶν καπνιζομένων τούτων. “ καὶ τὴν ἀπώλειάν γε τῶν ἀνδρῶν αὐτίκα μάλα καὶ οὐκ εἰς μακρὸν ἔσεσθαι εἰπὼν, ἐξῆς προφητεύει ὡς ἐπὶ τῇ τοῦ μεθ’ ἡμῶν ἐσομένου θεοῦ γενέσει πάμπαν ἀμφοτέρων σβεσθήσεται καὶ καταλυθήσεται ἔται ἡ βασιλεία. δείκνυμεν δὲ ἀπὸ τῆς ἱστορίας ὡς μέχρι τῶν χρόνων τῆς τοῦ", "candidate_score": 0.671518, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_13_15", "bdc_text": "von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen . In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte . Nachdem sich das Verhältnis zum Kaiser wegen der Reichsacht gegen Philipp von Hessen und des Augsburger Interims schnell getrübt hatte , wechselte Moritz erneut die Seite und griff mit Hilfe der protestantischen Fürsten und Frankreichs im sog .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_319", "psc_text": "γνῶσίν τε καὶ εὐσέβειαν παρασχεῖν τῷ βίῳ, εἰκότως προφήτην ἕτερον κατ’ οὐδὲν ἀποδέοντα τῆς κατ’ αὐτὸν οἰκονομίας ἐκ τοῦ Ἰουδαίων ἔθνους ἀναστήσειν διὰ χρησμοῦ θεσπίζει, τοῦτον εἰρηκότος αὐτοῦ τοῦ θεοῦ τὸν τρόπον “προφήτην ἀναστήσω αὐτοῖς ἐκ τῶν ἀδελφῶν αὐτῶν ὥσπερ σὲ, καὶ δώσω τὸ ῥῆμά μου ἐν τῷ στόματι αὐτοῦ, καὶ λαλήσει αὐτοῖς καθ’ ὅ τι ἂν ἐντείλωμαι αὐτῷ. καὶ ὁ ἄνθρωπος ὃς ἂν μὴ ἀκούσῃ τῶν λόγων αὐτοῦ, ὅσα ἂν λαλήσῃ ὁ προφήτης ἐπὶ τῷ ὀνόματί μου, ἐγὼ ἐκδικήσω ἐξ αὐτοῦ.” Τὰ ὅμοια δὲ καὶ αὐτὸς ὁ Μώσης πρὸς τὸν λαὸν διερμηνεύων τὸ τοῦ θεοῦ λόγιόν φησιν “προφήτην ἐκ τῶν ἀδελφῶν ὑμῶν ὡς ἐμὲ ἀναστήσει κύ- 21 Deut. 18, 18. 30 Deut. 18, 15. ριος ὁ θεός σου, αὐτοῦ ἀκούσεσθε κατὰ πάντα ὅσα ᾐτήσω παρὰ κυρίου τοῦ θεοῦ ἐν Χωρὴβ τῇ ἡμέρᾳ τῆς ἐκκλησίας.” Ἆρ᾿ οὖν οἱ μετὰ Μωσέα προφῆται, Ἡσαΐας, φέρε, ἢ Ἱερεμίας, ἢ Ἰεζεκιὴλ, ἢ Δανιὴλ, ἤ", "candidate_score": 0.669505, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_97", "bdc_text": "Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_1351", "psc_text": "παραλελυμένα, παρακαλέσατε οἱ ὀλιγόψυχοι τῇ διανοίᾳ, ἰδχύσατε, μὴ φοβεῖσθε. ἰδοὺ ὁ θεὸς ἡμῶν κρίσιν ἀνταποδίδωσι καὶ άνταποδώσει. αὐτὸς ἤξει καὶ σώσει ἡμὰς. τότε ἀνοιχθήσονται ὀφθαλμοὶ τυφλῶν καὶ ὦτα κωφῶν ἀκούσονται· τότε ἁλεῖται ὡς ἔλαφος ὁ χωλὸς, καὶ τρανῆ ἔσται γλῶσσα μογιλάλων· ὅτι ἐρράγη ἐν τῇ ἐρήμῳ ὕδωρ καὶ φάραγξ ἐν γῇ διψώσῃ. ” 6 loseph. Ant. XVIII. .5, 2. 16 Es. 35, 1. Καὶ ταῦτα διὰ τῶν τοῦ σωτῆρος ἡμῶν προφαως παραδόξων ἔργων ἐπληροῦτο μετὰ τὸ Ἰωάννου κήρυγμα. ὅρα τοιγαροῦν ὅπως τὴν ἔρημον εύαγγελίζεται, οὐχ ἁπλῶς, οὐδὲ τὴν τυχοῦσαν, ἀλλ’ ἐκείνην ἀφωρισμένως καὶ μόνην τὴν παρὰ τῷ Ἰορδάνῃ ποταμῷ. ταμῷ. ἐπειδήπερ παρὰ ταύτῃ διατρίβων ὁ Ἰωάννης ἐβάπτιζεν, ὡς ἡ γραφὴ μαρτυρεῖ λέγουσα ἐγένετο Ἰωάννης ἐν τῇ ἐρήμῳ βαπτίζων, καὶ ἐξεπορεύετο πρὸς αὐτὸν πᾶσα ἡ Ἰουδαία χώρα, καὶ οἱ Ἱεροσολυμῖται πάντες, καὶ ἐβαπτίζοντο ὑπ’ αὐτοῦ ἐν τῷ Ἰορδάνῃ.” τὴν μὲν οὖν ἔρημον τῆς πάλαι πάντων τῶν κατὰ θεὸν ἀγαθῶν ἐρήμου, λέγω", "candidate_score": 0.658871, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_97", "bdc_text": "Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_946", "psc_text": "θεραπεία ἔσεσθαι προφητεύεται, ἃ καὶ τέλους ἔτυχεν οὐκ ἄλλως ἢ διὰ τῆς τοῦ σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ παρουσίας, ὑφ’ οὗ καὶ τυφλῶν ἀνεῴχθησαν οἶ ὀφθαλμοὶ καὶ κωφοὶ τὴν ἀκοὴν ἀπειλήφασιν. τί δεῖ λέγειν ὅσοι καὶ διὰ τῶν αὐτοῦ μαθητῶν παρειμένοι καὶ κωφοὶ καὶ χωλοὶ τὰς κατὰ φύσιν ἰάσεις ἀπελάμβανον, ἄλλοι τε μυρίοι ποικίλαις νόσοις καὶ μαλακίαις τετρυχωμένοι τῆς παρ’ αὐτοῦ θεραπείας τε καὶ σωτηρίας ἠξιοῦντο, κατά τε τὴν ἔνθεον τῆς προφητείας πρόρρησιν καὶ κατὰ τὴν ἀψευδεστάτην τῶν ἱερῶν εὐαγγελίων μαρτρυίαν; ἔρημον δὲ ἐν τούτοις ὁ λόγος αἰνίττεται τὴν ἐξ ἐθνῶν ἐκκλησίαν, ἣν πάλαι θεοῦ ἔρημον οὐσαν διὰ τῶν ἐν χερσὶν εὐαγγελίζεται, καὶ ταῦτα δὲ πρὸς τοῖς ἄλλοις τῇ ἐρήμῳ φησὶν ὁ λόγος δοθήσεσθαι τὴν δόξαν τοῦ Λιβάνου. Λίβανον δὲ τὴν Ἱερουσαλὴμ ἀλληγορικῶς σύνηθές ἐστιν ἀποκαλεῖν, ὡς ἐπὶ καιροῦ διὰ τῶν ἀπὸ τῆς θείας γραφῆς ἀποδείξεων παραστήσομεν. ἐν δὴ οὖν τῇ τοῦ θεοῦ εἰς ἀνθρώπους παρουσίᾳ, τῇ δηλωθείσῃ ἐρήμῳ, λέγω δὴ", "candidate_score": 0.657324, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_97", "bdc_text": "Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_787", "psc_text": "θεὸν Ἰσραὴλ ἐνταῦθα ὁρώμενον αὐτὸν ἐκεῖνον εἶναι διδάσκει, ὃν καὶ τῷ Ἰσραὴλ ὀφθέντα, ὅτε ἐπάλαιεν ἄνθρωπος μετ’ αὐτοῦ, ὃς καὶ πρῶτος αὐτοῦ τὴν προσωνυμίαν ἐκ τοῦ Ἰακὼβ ἐπὶ τὸν Ἰσραὴλ μεταβέβληκεν εἰπὼν ‟ὅτι θεοῦ ὅτε καὶ τῆς θείας αὐτοῦ δυνάμεως αἴσθησιν λαβὼν ὁ Ἰακὼβ ἐκάλεσε τὸν τόπον ἐκεῖνον εἶδος θεοῦ, 4 Num. 14, 14. 10 Ex. 24, 9. 15 Jo. 1, 18. 19 Heb. 1, 1. εἰπὼν ‟εἶδον γὰρ θεὸν πρόσωπον πρὸς πρόσωπον, καὶ ἐσώθη μου ἡ ψυχή,” οὐχ ἕτερον ὑπάρχειν θεοῦ λόγου κατὰ τὸν οἰκεῖον καιρὸν παρεστήσαμεν. Ἀπὸ τοῦ Ἰησοῦ τοῦ Ναυῆ. Ὡς ὁ θεὸς λόγος, ὁ τῷ Μωσεῖ χρηματίζων, ὁμοίως τοῖς πάλαι προπάτορσιν ὤφθη καὶ Ἰησοῦ xa Μώσεως διαδόχῳ ἐν ἀνθρώπου σχήματι. ‟Καὶ ἐγενήθη ὡς ἦν Ἰησοῦς ἐν Ἰεριχὼ,κ ἀναβλέψας ὁρᾷ ἄνθρωπον ἑστηκότα κατέναντι αὐτοῦ, καὶ ἡ ῥομφαία ἐσπασμένη ἐν τῇ χειρὶ αὐτοῦ. καὶ προσελθὼν ὁ Ἰησοῦς εἶπεν, ἡμέτερος εἷ, ἢ τῶν ὑπευναντίων; καὶ εἶπεν αὐτῷ, ἐγὼ ἀρχιστράτηγος", "candidate_score": 0.656273, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_97", "bdc_text": "Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_1420", "psc_text": "H καὶ κρίσιν τοῖς ἔθνεσιν ἀπαγγελεῖ. οὐκ ἐρίσει οὐδὲ κραυγάσει, οὐδὲ ἀκούσεταί τις ἐν ταῖς πλατείαις τὴν φωνὴν αὐτοῦ. κάλαμον συντετριμμένον οὐ κατεάξει, καὶ λίνον τυφόμενον οὐ σβέσει, ἴως ἂν ἐκβάλῃ εἰς νῖκος τὴν κρίσιν, καὶ ἐπὶ τῷ ὀνόματι αὐτοῦ ἔθνη ἐλπιοῦσιν.” τήρει δὲ ἐπιμελῶς τίνα τρόπον ὁ Ματ- θαῖος εἰπὼν ‘ἰδοὺ ὁ παῖς μου, ὃν ᾑρέτισα, ὁ ὰγαπη- τός μου, ἐν ᾧ εὐδόκησεν ἡ ψυχή μου οὔτε τοῦ Ια- κὼβ οὔτε τοῦ Ἰσραὴλ ἐμνήσθη. οὐ γὰρ εἶπεν Ἰακὼβ ὁ παῖς μου, Ἰσραὴλ ὁ ἐκλεκτός μου, ἀορίστως δὲ ἐξή- νεγκεν εἰπὼν “ἰδοὺ ὁ παῖς μου καὶ ὁ ἀγαπητός μου. ὅθεν, ὡς μηδὲ ἐν τῷ Ἑβραικῷ τῆς προφητείας κει- μένῃς, παρὰ μὲν τοῖς ἑβδομήκοντα ὠβέλισται τὸ τοῦ Ἰακὼβ καὶ τὸ τοῦ Ἰσραὴλ ὄνομα, καὶ παρὰ τοῖς λοι- ποῖς δὲ ἑρμηνευταῖς παρασεσιώπηται, ἐπεὶ μηδ’ ἐν τῷ Ἑβραικῷ φέρεται. ἔνθεν εἰκότως οὐδὲ παρὰ τῷ εὐαγγελιστῇ εἴρηται Eβραίῳ ὄντι καὶ ἀκολούθως τῇ Ἑβραίων γραφἢ̣", "candidate_score": 0.65573, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_97", "bdc_text": "Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_632", "psc_text": "ὀνομασθείη; οὐκοῦν ὁ αὐτὸς ὁμοῦ 7 Es. 1, 11. 17 Ps. 45, 6. καὶ θεὸς δείκνυται ὠνομασμένος, ὥσπερ οὖν καὶ ἤδη πρότερον κατὰ τοὺς οἰκείους τόπους παρέστη. καὶ τοῦ Ἡσαΐου δὲ κἀνταῦθα πάλιν ὑπομνηστέον, ὃς ἔφησε ‟ πνεῦμα κυρίου ἐπ’ ἐμὲ, οὗ εἵνεκεν ἔχρισέ με· εὐαγγελίσασθαι πτωχοῖς ἀπέσταλκέ με, ἰάσασθαι τοὺς συντετριμμένους τὴν καρδίαν, κηρῦξαι αἰχμαλώτοις ἄφεσιν καὶ τυφλοῖς ἀνάβλεψιν.” Ἐδείκνυμεν καὶ ἐν τούτοις ὡς οἱ μὲν ἐξ ἀνθρώπων πάλαι πρότερον ἐπὶ τὴν τοῦ θείου θεραπείαν προσιόντες ἱερεῖς ἐλαίῳ ἐχρίοντο σκευαστῷ. ὁ δὲ διὰ τῆς προφητείας δηλούμενος τῇ ἐνθέῳ δυνάμει κεχρῖσθαι λέγεται. τοῦτο δὲ ὅλον ἐπὶ τὸν ἡμέτερον σωτῆρα ἀνεφέρετο, Ἰησοῦν τὸν μόνον ἀληθῆ Χριστὸν τοῦ θεοῦ, ὃς ἐπὶ τῆς τῶν Ἰουδαίων συναγωγῆς ποτὲ λαβὼν τὴν προφητείαν καὶ διελθὼν τὴν ἐκτεθεῖσαν περικοπὴν πεπληρῶσθαι εἰς ἑαυτὸν ἐδίδαξεν τὸ ἀνάγνωσμα. γέγραπται γὰρ ὡς ἄρα ‟ ἀναγνοὺς καὶ πτύξας τὸ βιβλίον καὶ ἀποδοὺς τῷ ὑπηρέτῃ ἐκάθισε· καὶ πάντων οἷ ὀφθαλμοὶ ἐν τῇ συναγωγῇ", "candidate_score": 0.653594, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_97", "bdc_text": "Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_1349", "psc_text": "μήτε ἐσθίων μήτε πίνων, καὶ λέγετε, δαιμόνιον ἔχει.” τοὺς γὰρ ἀπιστοῦντας καὶ πρὸς. τὰ ἀληθῆ δυσχερεῖς καὶ δυσενδότους εἰκὸς ἦν διὰ τὸν εἰρημένον τοῦ Ἰωάννου βίον τοιαῦτα αὐτὸν βλασφημεῖν, ὡς ἔμπαλιν τοὺς συνῃσθημένους τῆς κατ’ αὐτὸν ἀρετῆς ἄγγελον ὑπο- 6 Luc. 1, 80. 7 Matth. .3, 4. 20 Marc. 1, 2. 24 Luc. ἡ 33. λαμβάνειν. ταῦτα γοῦν ἡγοῦμαι τοῖς τὸν Ἰωάννην ὁρῶσι θαῦμα περὶ αὐτοῦ παρασχεῖν· διὸ καὶ συνέ- τρεχον πανταχόθεν ἐπὶ τὴν δι’ αὐτοῦ κηρυττομένην τῆς ψυχῆς χῆς κάθαρσιν. μέμνηται δὲ τῆς κατ’ αὐτὸν ἱστορίας Ἰώσηπος ἐν ὀκτωκαιδεκάτῳ τῆς Ἰουδαϊκῆς Ἀρχαιολογίας τοῦτον γράφων τὸν τρόπον ‘‘τισὶ δὲ τῶν Ἰουδαίων ἐδόκει ὀλωλέναι τὸν Ἰουδαίων στρατὸν ὑπὸ τοῦ θεοῦ, καὶ μάλα δικαίως τιννυμένου κατὰ ποινὴν Ἰωάννου τοῦ καλουμένου βαπτιστοῦ. κτείνει γὰρ τοῦτον Ἡρώδης ἀγαθὸν ἄνδρα, καὶ τοῖς Ἰουδαίοις κελεύοντα ἀρετὴν ἐπασκοῦσι καὶ τῇ πρὸς ἀλλήλους δικαιοσύνῃ καὶ πρὸς θεὸν εὐσεβείᾳ χρωμένοις βαπτισμῷ συνιέναι. οὕτω γὰρ δὴ καὶ τὴν βάπτισιν ἀποδέκτην", "candidate_score": 0.653258, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_103", "bdc_text": "et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 )", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_738", "psc_text": "ἀνθρώπων ἐκ τοῦ πατρὸς ἀπεστάλθαι μαρτυρεῖ· καὶ ὡς ἐν βραχεῖ χρόνῳ τὴν σύμπασαν γῆν πληρώσειν τῆς αὐτοῦ διδασκαλίας θεσπίζει. ‟ Τῷ λόγῳ κυρίου οἶ οὐρανοὶ ἐστερεώθησαν, καὶ τῷ πνεύματι τοῦ στόματος αὐτοῦ πᾶσα ἡ δύναμις ἀυτῶν. Καὶ ἐν ῥ’ δὲ καὶ ’ς Ψαλμῷ εἴρηται ἀπέστειλε τὸν λόγον αὑτοῦ, καὶ ἰάσατο αὐτοὺς καὶ ἐρρύσατο αὐτοὺς ἐκ τῶν διαφθορῶν αὐτῶν.” καὶ πάλιν ἐν ρμζ΄ ‟ ὁ ἀποστέλλων τὸ λόγιον αὐτοῦ τῇ γῇ ἕως τάχους δραμεῖται ὁ λόγος αὐτοῦ.” Ἀλλὰ γὰρ τῷ μετὰ χεῖρας Ψαλμῷ φάσκοντι ‟τῷ λόγῳ κυρίου οἱ οὐρανοὶ ἐστερεώθησαν συνᾴδει τὸ ἱερὸν εὐαγγέλιον διαρρήδην λέγον ‟ ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος, καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν θεὸν, καὶ θεὸς ἦν ὁ λόγος. οὗτος ἦν ἐν ἀρχῇ πρὸς τὸν θεόν. πάντα δι’ αὐτοῦ ἐγένετο, καὶ χωρὶς αὐτοῦ ἐγένετο οὐδὲ ἕν. θεὸν εἰκότως τὸ εὐαγγέλιον ὀνομάζει, ἐπεὶ καὶ διὰ τῶν πρόσθεν αὐτὸς οὗτος ὁ νῦν θεολογούμενος λόγος καὶ σοφία καὶ γέννημα", "candidate_score": 0.65133, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_103", "bdc_text": "et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 )", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_590", "psc_text": "ὃν θεολογῶν ὁ μέγας εὐαγγελιστὴς Ἰωάννης παρίστη λέγων ‟ ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος, καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν θεὸν, καὶ θεὸς ἦν ὁ λόγος.” τὸ δ’ ‟ ἐξηρεύξατο ἡ καρδία μου λόγον ἀγαθόν” εἴπερ ἐκ προσώπου τοῦ πατρὸς καὶ θεοῦ τῶν ὅλων λέγοιτο, τὸν μονογενῆ τοῦ θεοῦ λόγον ὑποφαίνοι ἂν, ὡς ἂν υἱὸν ἐκ τοῦ πατρὸς ὑφεστῶτα, ἀλλ’ οὐ κατὰ προβολὴν, ἢ κατὰ διαίρεσιν, ἢ τομὴν, ἢ μειῶσιν, ἢ κατά τι τῶν ἐν σώμασιν ὑπονοουμένων· ἀσεβῆ γὰρ ταῦτα καὶ πάμπαν 23 loann. 1, 1. ἀπῳκισμένα τῆς ἀρρήτου γενεσιουργίας. κατὰ δὲ τὰ πρόσθεν ἡμῖν νενοημένα καὶ τάδε χρὴ μετάλαμβάνειν, ὥσπερ γε ἀπὸ γαστρὸς τοῦ θεοῦ καὶ πρὸ ἑωσφόρου ἐλέγετο γεγεννῆσθαι, τροπικῶς ἀκουόντων ἡμῶν τὰ τοιαῦτα, καὶ κατὰ μόνην τὴν ἐν νοητοῖς θεωρίαν τὸ παραπλήσιον ἀποδέχεσθαι χρή. καὶ ἐν τῷ ‟ ἐξηρεύξατο ἡ καρδία μου λόγον ἀγαθόν” κατὰ μόνην διάνοιαν τοῦ θείου πνεύματος καὶ ταῦτα διεξιόντος, ἐφ’ οἷς καὶ νῦν", "candidate_score": 0.650001, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_66_68", "bdc_text": "Robert Scherwatzky , Geschichte der Herrschaft Plesse , Hannover 1913 , bes. S. 24-38. , qui una cum lantgravio Ratisponam profectus est , habere idem confessos ; Im Jahr 1540 gab es zwei große Brände im Flecken Bovenden , dem Hauptort der Herrschaft Plesse . Festgenommene Brandstifter bezichtigten Heinrich von Braunschweig der Anstiftung. - Lit. :", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_971", "psc_text": "τὴν γῆν μέλλουσαν ἔσεσθαι γνῶσίν τε καὶ δοξολογίαν, τὰ Σεραφὶμ εἰσάγων κυκλοῦντα αὐτὸν καὶ φάσκοντα ἅγιος ἅγιος ἅγιος κύριος Σαβαὼθ, πλήρης πᾶσα ἡ γῆ τῆς δόξης αὐτοῦ.” τίνα δ’ ἂν εἴη τὰ Σεραφὶμ τὰ τὸν Χριστὸν τοῦ θεοῦ δορυφοροῦντα ἢ τάχα ἴσως ἀγγέλων καὶ θείων δυνάμεων χοροὶ, ἢ καὶ προφητῶν καὶ ἀποστόλων; ἑρμηνεύεται γὰρ τὰ Σεραφὶμ “ἀρχὴ στόματος αὐτῶν.” τοιοῦτοι δὲ οἱ προφῆται καὶ ἀπόστολοι, ὧν διὰ τοῦ στόματος ἡ ἀπαρχὴ γέγονε τοῦ σωτηρίου κηρύγματος, διὸ ταύτης ἔτυχον τῆς προσηγορίας, ὡς καὶ τοῦ ἁγίου πνεύματος αἶ δυνάμεις πτέρυγες ὠνομασμέναι, τὰ μὲν πρῶτα καὶ τὰ ὕστατα τῆς τοῦ θεοῦ λόγου γνώσεως ἐπικρύπτουσιν, ὡς ἄρρητα καὶ ἀκατάληπτα ὄντα τὴν φύσιν, τὰ δὲ μέσα τῆς περὶ αὐτοῦ οἰκονομίας ἐκφαίνουσιν, ὅτι δὴ μόνα γνωστὰ ταῦτα ἀνθρώπων φύσει, τῶν ἐπέκεινα καὶ τῶν μετὰ ταῦτα ἐν ἀπορρήτοις σεσιγημένων. καὶ δυνάμεις δὲ θεῖαι καὶ οὐράνιοι εἶεν ἂν διὰ τῶν Σεραφὶμ δηλούμεναι, καθὸ ἑτέρως τὰ Σεραφὶμ ἑρμηνεύεται ἐμπρησμοί.", "candidate_score": 0.648473, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_66_68", "bdc_text": "Robert Scherwatzky , Geschichte der Herrschaft Plesse , Hannover 1913 , bes. S. 24-38. , qui una cum lantgravio Ratisponam profectus est , habere idem confessos ; Im Jahr 1540 gab es zwei große Brände im Flecken Bovenden , dem Hauptort der Herrschaft Plesse . Festgenommene Brandstifter bezichtigten Heinrich von Braunschweig der Anstiftung. - Lit. :", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_898", "psc_text": "Οὐεσπασιανὸν πολιορκίας οὐ διαλελοιπότων αὐτοὺς παντοίων καὶ ἐπαλλήλων συμφορῶν, ὡς πάρεστιν ἐκ τῆς Φλαυίου Ἰωσήπου γραφείσης ἱστορίας ἀναλέξασθαι. τότε μὲν οὖν εἰκὸς τὸ ἥμισυ τῆς πόλεως ἀπολωλέναι τῇ πολιορκίᾳ, ὥς φησιν ἡ προφητεία· μετ’ οὐ πολὺν δὲ χρόνον, κατὰ Ἀδριανὸν αὐτοκράτορα κινήσεως αὖθις Ἰουδαϊκῆς γενομένης, τὸ λοιπὸν τῆς πόλεως μέρος ἥμισυ πολιορκηθὲν αὖθις ἐξελαύνεται, ὡς ἐξ ἐκείνου καὶ εἰς δεῦρο πάμπαν ἄβατον αὐτοῖς γενέσθαι τὸν τόπον. εἰ δὲ λέγοι τις κατὰ Ἀντίοχον τὸν Ἐπιφανῆ ταῦτα πεπληρῶσθαι, σκεψάσθω εἰ οἷός τέ ἐστιν ἀποδιδόναι καὶ τὰ λοιπὰ τῆς προφητείας ας κατὰ τοὺς Ἀντόχου χρόνους· οἶον τὸ αἰχμαλωσίαν πεπονθέναι τὸν λαὸν, καὶ τὸ στῆναι τοὺς πόδας κυρίου ἐπὶ τὸ τῶν ἐλαιῶν ὅρος, καὶ εἰ γέγονε κύριος εἰς βασιλέα ἐπὶ πᾶσαν τὴν γῆν ἐν τῇ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ, καὶ εἰ τὸ ὄνομα κυρίου ἐκύκλωσε τὴν γῆν πᾶσαν καὶ τὴν ἔρημον, ὅτε τῆς Συρίας Ἀντίοχος ἐκράτει· καὶ τὰ λοιπὰ δὲ τῆς προρρήσεως ὁποίου τέλους ἔτυχεν Ἀντιόχου", "candidate_score": 0.6462, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_14", "bdc_text": "In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_631", "psc_text": "αἰῶνα τοῦ αἰῶνος· ῥάβδος εὐθύτητος, ἡ ῥάβδος τῆς βασιλείας σου. ἠγάπησας δικαιοσύνην καὶ ἐμίσησας ἀδικίαν· διὰ τοῦτο ἔχρισέ σε ὁ θεὸς ὁ θεός σου ἔλαιον ἀγαλλιάσεως παρὰ τοὺς μετόχους σου.” σαφῶς γὰρ ἐν τούτοις, ὡς ἤδη καὶ πρότερον προπαρεστήσαμεν, εἶς ὢν καὶ αὐτὸς ὁ δημούμενος θεὸς εἶναι λέγεται, ἠγαπηκὼς δικαιοσύνην καὶ μεμισηκὼς ἀδικίαν. καὶ τούτου χάριν ὑφ’ ἑτέρου μείζονος θεοῦ καὶ πατρὸς αὐτοῦ κεχρισμένος ἐλαίῳ κρείττονι καὶ διαφέροντι ἢ κατὰ τοὺς τύπους, τῷ καλουμένῳ τῆς ἀγαλλιάσεως. ὁ δὲ τῷ τοιούτῳ χρισθεὶς ἐλαίῳ οὐ πρὸς ἀνθρώπων, οὐδὲ δι’ ἀνθρώπων, ἀλλ’ ὑπ’ αὐτοῦ τοῦ ἀνωτάτου θεοῦ, τί ἕτερον ἢ Χριστὸς εἰκότως ἂν ὀνομασθείη; οὐκοῦν ὁ αὐτὸς ὁμοῦ 7 Es. 1, 11. 17 Ps. 45, 6. καὶ θεὸς δείκνυται ὠνομασμένος, ὥσπερ οὖν καὶ ἤδη πρότερον κατὰ τοὺς οἰκείους τόπους παρέστη. καὶ τοῦ Ἡσαΐου δὲ κἀνταῦθα πάλιν ὑπομνηστέον, ὃς ἔφησε ‟ πνεῦμα κυρίου ἐπ’ ἐμὲ, οὗ εἵνεκεν ἔχρισέ με· εὐαγγελίσασθαι πτωχοῖς ἀπέσταλκέ με, ἰάσασθαι", "candidate_score": 0.645164, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_56_58", "bdc_text": "den Plessebesitz übernahm , während sich Dietrich III . nach Radolfshausen zurückzog. 1536 hatte sich Dietrich IV . mit dem Einverständnis seines Vaters an ihren Lehnsherren Philipp von Hessen gewandt , um von diesem die Sendung eines evangelischen Predigers zu erbeten .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_783", "psc_text": "καλεῖ, προλαβὼν αὐτὸς ὁ χρηματίζων τῷ Μωσεῖ φησιν ἐγὼ παρελεύσομαι πρότερός σου τῇ δόξῃ μου, καὶ καλέσω ἐν ὀνόματι κυρίου.” τοῦτο γοῦν εἰρηκότος ἐξῆς ἐπιλέγει ἡ γραφὴ διηγηματικῶς “καὶ κατέβη κύριος 1 Ex. 33, 17. 8 Ex. 34, 5.π ἐν νεφέλη, καὶ παρέστη αὐτῷ ἐκεῖ, καὶ ἐκάλεσεν ἐν ὀνόματι κυρίου· οὔκουν αὐτὸς ὁ κύριος τὴν υποσχεσιν τὴν αὑτοῦ πληρώσων κάτεισι, καὶ ὥσπερ ὁ λόγος φησὶ, πρόεισι πρὸ προσώπου Μωσῇ. καὶ αὐτὸς δὲ ὁ κύριος καλεῖ λέγων ’ κύριε ὁ θεὸς οὐκτίρμων καὶ ἐλεήμων\" καὶ τὰ ἑξῆς, σαφῶς ὁ κύριος τὸν θεράποντα ἑαυτόν τε ὅστις εἴη καὶ τὴν τοῦ κρείττονος κυρίου γνῶσιν μυσταγωγῶν. τοῦτο δέ σοι παραστήσει ἔνθα προσευχόμενος ὑπὲρ τοῦ λαοῦ τῶν προκειμένων τοῦ κυρίου μνημονεύει φωνῶν τὸν κύριον ταῦτα εἰρηκέναι, ἀλλ’ οὐκ αὐτὸν, ἐν οἷς \"καὶ νῦν ὑψωθήτω ἡ χείρ σου, κύριε, ὃν τρόπον εἶπας λέγων, κύριος μακρόθυμος καὶ πολυέλεος καὶ ἀληθινὸς, ἀφαιρῶν ἀνομίας καὶ ἀδικίας καὶ ἁμαρτίας, καὶ", "candidate_score": 0.639487, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_103_105", "bdc_text": "et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 ) erfreute sich großer Beliebtheit am Anfang des 16 . Jahrhunderts ;", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_590", "psc_text": "ὃν θεολογῶν ὁ μέγας εὐαγγελιστὴς Ἰωάννης παρίστη λέγων ‟ ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος, καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν θεὸν, καὶ θεὸς ἦν ὁ λόγος.” τὸ δ’ ‟ ἐξηρεύξατο ἡ καρδία μου λόγον ἀγαθόν” εἴπερ ἐκ προσώπου τοῦ πατρὸς καὶ θεοῦ τῶν ὅλων λέγοιτο, τὸν μονογενῆ τοῦ θεοῦ λόγον ὑποφαίνοι ἂν, ὡς ἂν υἱὸν ἐκ τοῦ πατρὸς ὑφεστῶτα, ἀλλ’ οὐ κατὰ προβολὴν, ἢ κατὰ διαίρεσιν, ἢ τομὴν, ἢ μειῶσιν, ἢ κατά τι τῶν ἐν σώμασιν ὑπονοουμένων· ἀσεβῆ γὰρ ταῦτα καὶ πάμπαν 23 loann. 1, 1. ἀπῳκισμένα τῆς ἀρρήτου γενεσιουργίας. κατὰ δὲ τὰ πρόσθεν ἡμῖν νενοημένα καὶ τάδε χρὴ μετάλαμβάνειν, ὥσπερ γε ἀπὸ γαστρὸς τοῦ θεοῦ καὶ πρὸ ἑωσφόρου ἐλέγετο γεγεννῆσθαι, τροπικῶς ἀκουόντων ἡμῶν τὰ τοιαῦτα, καὶ κατὰ μόνην τὴν ἐν νοητοῖς θεωρίαν τὸ παραπλήσιον ἀποδέχεσθαι χρή. καὶ ἐν τῷ ‟ ἐξηρεύξατο ἡ καρδία μου λόγον ἀγαθόν” κατὰ μόνην διάνοιαν τοῦ θείου πνεύματος καὶ ταῦτα διεξιόντος, ἐφ’ οἷς καὶ νῦν", "candidate_score": 0.639419, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_14", "bdc_text": "In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_1350", "psc_text": "Ἰουδαίων ἐδόκει ὀλωλέναι τὸν Ἰουδαίων στρατὸν ὑπὸ τοῦ θεοῦ, καὶ μάλα δικαίως τιννυμένου κατὰ ποινὴν Ἰωάννου τοῦ καλουμένου βαπτιστοῦ. κτείνει γὰρ τοῦτον Ἡρώδης ἀγαθὸν ἄνδρα, καὶ τοῖς Ἰουδαίοις κελεύοντα ἀρετὴν ἐπασκοῦσι καὶ τῇ πρὸς ἀλλήλους δικαιοσύνῃ καὶ πρὸς θεὸν εὐσεβείᾳ χρωμένοις βαπτισμῷ συνιέναι. οὕτω γὰρ δὴ καὶ τὴν βάπτισιν ἀποδέκτην αὐτῷ φαίνεσθαι.” Απὸ τοὐ αὐτοῦ. ‟ Εύφράνθητι ἔρημος διψῶσα, ἀγαλλιάσθω ἔρημος, καὶ ἀνθείτω ὡς κρίνον, καὶ ἐξανθήσει, καὶ ἀγαλλιάσεται τὰ ἔρημα τοῦ Ἰορδάνου, καὶ ἡ δόξα τοῦ Λιβάνου ἐδόθη αὐτῇ, καὶ ἡ τιμὴ τοῦ Καρμήλου, κα ὁ λαός μου ὄψεται τὴν δόξαν κυρίου.” οἶς ἐπιλέγει ἰσχύσατε χεῖρες ἀνειμέναι καὶ γόνατα παραλελυμένα, παρακαλέσατε οἱ ὀλιγόψυχοι τῇ διανοίᾳ, ἰδχύσατε, μὴ φοβεῖσθε. ἰδοὺ ὁ θεὸς ἡμῶν κρίσιν ἀνταποδίδωσι καὶ άνταποδώσει. αὐτὸς ἤξει καὶ σώσει ἡμὰς. τότε ἀνοιχθήσονται ὀφθαλμοὶ τυφλῶν καὶ ὦτα κωφῶν ἀκούσονται· τότε ἁλεῖται ὡς ἔλαφος ὁ χωλὸς, καὶ τρανῆ ἔσται γλῶσσα μογιλάλων· ὅτι ἐρράγη ἐν τῇ ἐρήμῳ ὕδωρ καὶ φάραγξ ἐν", "candidate_score": 0.63868, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_71_73", "bdc_text": "] von den Ursachen des teutschen Kriegs , Bd. 2 , Frankfurt a. M. 1617 , S. 694-705 , besonders S. 695f ( Abdruck der Geständnisse ) ; Helge Steenweg , Die Einführung der Reformation 1536 und der Brand 1540 in der Herrschaft Plesse .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_651", "psc_text": "θεσπίζουσα ἡ προφητεία ἐδήλου δι’ ὧν φησιν‘‘ καὶ Ἰησοῦς ἦν ἐνδεδυμένος ἱμάτια ῥυπαρά.” πλὴν ἀλλὰ ταῦτα ἀποθέμενος κατὰ τὴν εἰς οὐρανοὺς ἄνοδον, καὶ τὴν ἀπὸ τῆς καθ’ ἡμὰς αἰχμαλωσίας εἰς τὰ οἰκεῖα ἐπάνοδον, τῷ τῆς πατρικῆς θεότητος στεφανοῦται διαδήματι, καὶ τὴν λαμπροτάτην στολὴν τοῦ πατρικοῦ φωτὸς περιτίθεται, κιδάρει τε ἐνθέῳ καὶ τοῖς ἄλλοις ἀρχιερατικοῖς κόσμοις κατακοσμεῖται· οὐ χαλεπὰ δὲ καὶ τὰ κατὰ τὸν διάβολον ἀποδοῦναι, ὃς ἔτι καὶ νῦν ἀντικείμενος τῇ τοῦ Χριστοῦ διδασκαλίᾳ, καὶ τῇ καθ’ ὅλης τῆς οἰκουμένης ὑπ’ αὐτοῦ ἱδρυθείσῃ ἐκκλησίᾳ, αὐτῷ τῷ σωτῆρι ἡμῶν ἀνθέστηκεν, καὶ πρότερον αὐτῷ ἐξ ἐναντίας ἐπιστρατεύσας, ὅτε παρῆν ἡμὰς ἐκ τῆς ὑπ’ αὐτὸν αἰχμαλωσίας ῥυόμενος. ἐπείρασε γοῦν αὐτὸν καὶ πρότερον καὶ δεύτερον, ὅτε κατὰ τὸ πάθος τὴν ἐπιβουλὴν αὐτῷ συνεσκευάσατο. ἐφ’ οἶς ἅπασι καὶ τὸν διάβολον καὶ τοὺς ὑπ’ αὐτῷ πάντας ἀοράτους ἐχθρούς τε καὶ πολεμίους τροπωσάμενος τοὺς αἰχμαλώτους ἡμὰς οἰκείους αὐτοῦ κατηρτίσατο, καὶ ἐξ ἡμῶν αὐτῶν, ὡς ἂν ἐκ λίθων", "candidate_score": 0.637897, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_14", "bdc_text": "In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_1171", "psc_text": "ἐχθρῶν καταφρονητικὸν παρίστησι. τοιοῦτον δὲ αὐτὸν ὄντα, μᾶλλον δὲ τοιαύτην οὖσαν τὴν φυλὴν, τίς, φησὶν, ἀναστήσει; μέγαν τινὰ καὶ θαυμαστὸν σπάνιόν τε καὶ δυσθεώρητον ἔσεσθαι τὸν μέλλοντα ἀναστήσειν τοῦ θρόνου καὶ μεταστήσειν τοῦ ἀρχικοῦ ἀξιώματος τὴν δηλωθεῖσαν φυλὴν αἰνιξάμενος. τίς δὲ ἄρα οὗτος ἦν ἐξῆς ἡμᾶς ἐφίστησι, τοῦτον εἶναι διδάσκων τὸν μέλλοντα προσδοκίαν ἔσεσθαι τῶν ἐθνῶν, ὃς οὐ πρότερον φανήσεσθαι ἐν ἀνθρώποις ἢ ἐκλείπειν καὶ ἄρχοντα καὶ ἡγούμενον μετασταθήσεσθαι, καὶ ἀπαναστήσεσθαι τῆς ἀρχῆς τὴν τοῦ Ἰούδα φυλὴν προφητεύεται. τίς δ’ οὗτος ἦν ἢ ὁ σωτὴρ καὶ κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς ὁ Χριστός ; οὗ ἐπὶ τῆς γενέσεως, ἀκολούθως τῆ προκειμένῃ προρρήσει, ἐξέλιπον μὲν ἄρχοντες καὶ ἡγούμενοι ἐξ αὐτῶν Ἰουδαίων ἐπὶ τὸ ἔθνος αὐτῶν καθιστάμενοι, ἡ δὲ τοῦ Ἰούδα φυλὴ αὐτῷ ἔθνει παντὶ τοῦ ἐξ αἰῶνος ἀρχικοῦ καὶ βασιλικοῦ ἀξιώματος καθαιρεθεῖσα, τοῖς εἰσέτι καὶ νῦν κρατοῦσιν ἐξ ἐκείνου καὶ εἰς δεῦρο δουλεύει Ῥωμαίοις, μετὰ τῶν λοιπῶν καὶ τὸ Ἰουδαίων ἔθνος χειρωσαμένοις, παρ’", "candidate_score": 0.63764, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_10_12", "bdc_text": "et illic nuptiis celebratis iunior dux Mauricius Herzog Moritz von Sachsen ( 1521-1553 ) aus der Linie der Wettiner war der ältere Sohn Heinrichs , der über diese rasch geschlossene Ehe nicht glücklich war . Nach der Erziehung am Hofe Albrechts von Mainz und Kurfürst Johann Friedrichs I .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_144", "psc_text": "τανῦν διὰ τὴν περὶ τὰ κρείττω σχολὴν ἡ τῶν γάμων ἀναχώρησις σπουδάζεται, ἅτε περὶ τὴν ἔνθεον καὶ ἄσαρκον παιδοποιίαν ἀσχολουμένοις, οὐχ ἑνὸς οὐδὲ δυεῖν παίδων, ἀλλ’ ἀθρόως μυρίου πλήθους τὴν παιδοτροφίαν, καὶ τὴν κατὰ θεὸν παίδευσιν, τῆς τε ἄλλης ἀγωγῆς τοῦ βίου τὴν ἐπιμέλειαν ἀναδεδεγμένοις. ἐπὶ τούτοις ἅπασιν εἴ τις ἀκριβῶς ἐξετάζοι τοὺς τῶν παλαιῶν βίους, περὶ ὧν τὸν λόγον ποιούμεθα, γνοίη ἂν αὐτοὺς ἐν ἀρχαῖς μὲν τῆς ἡλικίας παιδοποιουμένους, θᾶττον δὲ ἀνασχόντας καὶ ἀποπεπαυμένους. γέγραπται γὰρ ὅτι ε'ὐηρέστησεν ‘ Ενὼχ τῷ θεῷ μετὰ τὸ γεννῆσαι τὸν Μαθουσαλά· ἀκριβῶς οὕτω τῆς γραφῆς μετὰ τὴν τοῦ παιδὸς γέννησιν εὐηρεστηκέναι τ·ῷ θεῷ τὸν δηλούμενον ἱστορούσης, καὶ οὐκέτι ἐξ ἐκείνου παῖδας αὐτῷ γενέσθαι μαρτυρούσης. καὶ Νῶε δὲ ἂνθρω- 28 Gen. 5, 22. πος δίκαιος μετὰ τὴν τῶν παίδων γένεσιν μόνος σὺν τοῖς οἰκείοις ἐν τῇ τῶν ἐπὶ γῆς ἀπάντων φθορᾷ διασωθεὶς, πλείστοις μετὰ ταῦτα ἐπιβιοὺς ἔτεσιν, οὐδαμῶς εἰσάγεται παῖδας κτησάμενος. λέγεται δὲ καὶ", "candidate_score": 0.636968, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_44_46", "bdc_text": "fallor , octo aulicis suis et 150 equitibus ex Marpurgo profectus est , sed cum terminos suae regionis egressurus esset , 300 ferunt habuisse equites et una cum iisNach iis gestrichenes et. 6 . calendas april[is ] pervenisse RatisponamVgl .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_280", "psc_text": "τοιάσδε ψυχὰς τῶν ἐθνῶν ἐξ ἀπωλείας ἐπὶ τὴν τοῦ κυρίου γνῶσιν ἐφελκυσάμενον ἔνα λαὸν συνῆξε τῷ θεῷ, τὸν ἐκ τῶν τεσσάρων πτερύγων γῶν τῆς γῆς εἰσέτι νῦν τῇ τοῦ Χριστοῦ δυνάμει συγκροτούμενον. οὗτοι δὲ αὐτοὶ οἶ ἀπὸ τῶν ἀπολωλότων τοῦ Ἰουδαίων ἔθνους διασωθέντες μαθηταὶ καὶ ἀπόστολοι τοῦ σωτῆρος ἡμῶν, ἐκ διαφόρων φυλῶν τυγχάνοντες, μιᾶς κλήσεως καὶ μιᾶς χάριτος καὶ ἑνὸς πνεύματος ἁγίου κατηξιωμένοι, πάντα ζῆλον ὃν πάλαι πρὸς αὐτοὺς εἶχον αἱ τοῦ Ἑβραίων ἔθνους φυλαὶ ἀπορρίψουσιν, ὡς ἡ προφητεία φησίν. κατηρτισμένοι γοῦν τῷ αὐτῷ νοὶ· καὶ τῇ αὐτῇ γνώμῃ, οὐ μόνον τὴν ἤπειρον, ἀλλὰ καὶ τὰς νήσους διῆλθον 15 Rom. 11, 5. τόν ἐθνῶν, πάσας πανταχόθεν τὰς τῶν ἀνθρώπων ψυχὰς προνομεύοντες καὶ αἰχμαλωτεύοντες εἰς τὴν ὺποταγὴν τοῦ Χριστοῦ, ἀκολούθως τῷ χρησμῷ τῷ φήσαντι “καὶ πετασθήσονται ἐν πλοίοις ἀλλοφύλων, θάλασσαν ἅμα προνομεύοντες καὶ τοὺς ἀφ’ ἡλίου ἀνατολῶν.” Καὶ τὰ λοιπὰ δὲ τῆς προφητείας τούτοις ἀναλόγως ἐπιθεωρήσεις, ἑκάστην λέξιν παρὰ σαυτῷ βασανίσας,", "candidate_score": 0.632824, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_11_13", "bdc_text": "aus der Linie der Wettiner war der ältere Sohn Heinrichs , der über diese rasch geschlossene Ehe nicht glücklich war . Nach der Erziehung am Hofe Albrechts von Mainz und Kurfürst Johann Friedrichs I . von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_144", "psc_text": "τανῦν διὰ τὴν περὶ τὰ κρείττω σχολὴν ἡ τῶν γάμων ἀναχώρησις σπουδάζεται, ἅτε περὶ τὴν ἔνθεον καὶ ἄσαρκον παιδοποιίαν ἀσχολουμένοις, οὐχ ἑνὸς οὐδὲ δυεῖν παίδων, ἀλλ’ ἀθρόως μυρίου πλήθους τὴν παιδοτροφίαν, καὶ τὴν κατὰ θεὸν παίδευσιν, τῆς τε ἄλλης ἀγωγῆς τοῦ βίου τὴν ἐπιμέλειαν ἀναδεδεγμένοις. ἐπὶ τούτοις ἅπασιν εἴ τις ἀκριβῶς ἐξετάζοι τοὺς τῶν παλαιῶν βίους, περὶ ὧν τὸν λόγον ποιούμεθα, γνοίη ἂν αὐτοὺς ἐν ἀρχαῖς μὲν τῆς ἡλικίας παιδοποιουμένους, θᾶττον δὲ ἀνασχόντας καὶ ἀποπεπαυμένους. γέγραπται γὰρ ὅτι ε'ὐηρέστησεν ‘ Ενὼχ τῷ θεῷ μετὰ τὸ γεννῆσαι τὸν Μαθουσαλά· ἀκριβῶς οὕτω τῆς γραφῆς μετὰ τὴν τοῦ παιδὸς γέννησιν εὐηρεστηκέναι τ·ῷ θεῷ τὸν δηλούμενον ἱστορούσης, καὶ οὐκέτι ἐξ ἐκείνου παῖδας αὐτῷ γενέσθαι μαρτυρούσης. καὶ Νῶε δὲ ἂνθρω- 28 Gen. 5, 22. πος δίκαιος μετὰ τὴν τῶν παίδων γένεσιν μόνος σὺν τοῖς οἰκείοις ἐν τῇ τῶν ἐπὶ γῆς ἀπάντων φθορᾷ διασωθεὶς, πλείστοις μετὰ ταῦτα ἐπιβιοὺς ἔτεσιν, οὐδαμῶς εἰσάγεται παῖδας κτησάμενος. λέγεται δὲ καὶ", "candidate_score": 0.631012, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_17", "bdc_text": "Im Rahmen der Vollstreckung des Passauer Vertrags wurde Moritz 1553 im Kampf gegen den aufständischen Mar kgrafen Albrecht von Brandenburg tödlich verwundet .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_81", "psc_text": "Μωσεῖ, νόμιμά τε ἄλλα καὶ ἐντολαὶ Χριστοῦ, δι’ ὧν ἐδικαιώθησαν. ὅτι δ’ οὐ τὰ αὐτὰ ἦν τοῖς διὰ Μώσεως νομοθετηθεῖσι σαφῶς ὁ Μώσης παρίστησιν ἐν οἶς φησιν πρὸς τὸν λαόν ἄκουε ‘ Ισραὴλ τὰ δικαιώματα καὶ τὰ κρίματα, ὅσα ἐγὼ λαλῶ ἐν τοῖς 19 Gen. 26, 4. 30 Deut. 5, 1. ὠσὶν ὑμῶν ἐν τῇ ἡμέρᾳ ταύτῃ, καὶ μαθήσεσθε αὐτὰ, καὶ φυλάξασθε ποιεῖν αὐτά. κύριος ὁ θεὸς ὑμῶν διέθετο πρὸς ὑμᾶς ἐν Χωρὴβ διαθήκην, οὐχὶ τοῖς πατράσιν ὑμῶν διέθετο κύριος τὴν διαθήκην ταύτην, ἀλλὰ πρὸς ὑμᾶς.” Καὶ ὅρα γε ὅπως ἀκριβῶς φησι τὴν διαθήκην ταύτην, ἐπεὶ μὴ τὴν αὐτὴν τοῖς πατράσιν αὐτῶν διετέθειτο. εἰ δ’ οὖν ἀπολύτως μὴ δεδόσθαι τοῖς πατράσιν αὐτῶν διαθήκην εἰρήκει, ψευδὴς ἂν ἦν ὁ λόγος αὐτῷ δέδοται γοῦν τῷ ‘ Αβραὰ, διαθήκη καὶ τῷ Νῶε, ὡς τὰ ἱερὰ μαρτυρεῖ λόγια. διὰ τοῦτο μετὰ προσθήκης ὁ Μώσης οὐ ταύτην φησὶ δεδόσθαι τοῖς πατράσιν αὐτῶν, ἑτέραν αἰνιττόμενος τὴν", "candidate_score": 0.627052, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_16_18", "bdc_text": "Fürstenaufstand 1552 den Kaiser an . Im Rahmen der Vollstreckung des Passauer Vertrags wurde Moritz 1553 im Kampf gegen den aufständischen Mar kgrafen Albrecht von Brandenburg tödlich verwundet . - Lit. :", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_30", "psc_text": "φανερὸν ἔσται. φησί που Μωυσῆς νομοθε- τῶν “ τρὶς τοῦ ἐνιαυτοῦ ὀφθήσεται πᾶν ἀρσενικόν σου ἐνώπιον κυρίου τοῦ θεοῦ σου.” καὶ ἔτι σαφέστερον ὅπου ἐχρῆν ἀπαντᾶν τοὺς πάντας τρὶς τοῦ ἔτους ἀφορίζει λέγων τρεῖς καιροὺς τοῦ ἐνιαυτοῦ ὀφθήσεται πὰν ἀρσενικόν σου ἐναντίον κυρίου τοῦ θεοῦ σου ἐν τῷ τόπῳ ᾧ ἂν ἐκλέξηται κύριος. Θεωρεῖς ὡς οὐκ ἐν πάσῃ πόλει, οὐδ’ ὅπου ἔτυχεν, ἀπαντᾶν προστάττει, ἀλλ’ ἐν τόπῳ ᾧ ἐὰν ἐκλέξηται κύριος ὁ θεός σου · ἔνθα τρισὶν ἑκάστου ἐνιαυτοῦ καιροῖς ἐπὶ ταὐτὸ συνιέναι νομοθετεῖ, καὶ τοὺς καιροὺς ἀφορίζει, καθ’ οὓς ἀπαντὰν ἐχρῆν ἐν τῷ τόπῳ, ἐν ᾧ τὰ τῆς κατ’ αὐτὸν λατρείας ἐπετελεῖτο, ἴνα μὲν τοῦ πάσχα, δεύτερον τὸν μετὰ τεντήκουτα ἡμέρας ἐπὶ τῆς ὀνομαζομένης Πεντηκοστῆς ἑορτῆς, καὶ τρίτον τῷ ἑβδόμῳ μηνὶ μετὰ τὸ πάσχα κατὰ τὴν τοῦ ἱλασμοῦ ἡμέραν, καθ’ ἣν εἰσέτι νῦν Ἰουδαῖοι πάντες τὴν νηστείαν ἐπιτελοῦσιν · ἐπαρᾶταί τε τοῖς μὴ ἐμμένουσι τοῖς νομοθετουμένοις. οὐκοῦν τοὺς μέλλοντας", "candidate_score": 0.624183, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_44", "bdc_text": "fallor , octo aulicis suis et 150 equitibus ex Marpurgo profectus est , sed cum terminos suae regionis egressurus esset , 300 ferunt habuisse equites et una cum iisNach iis gestrichenes et.", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_280", "psc_text": "τοιάσδε ψυχὰς τῶν ἐθνῶν ἐξ ἀπωλείας ἐπὶ τὴν τοῦ κυρίου γνῶσιν ἐφελκυσάμενον ἔνα λαὸν συνῆξε τῷ θεῷ, τὸν ἐκ τῶν τεσσάρων πτερύγων γῶν τῆς γῆς εἰσέτι νῦν τῇ τοῦ Χριστοῦ δυνάμει συγκροτούμενον. οὗτοι δὲ αὐτοὶ οἶ ἀπὸ τῶν ἀπολωλότων τοῦ Ἰουδαίων ἔθνους διασωθέντες μαθηταὶ καὶ ἀπόστολοι τοῦ σωτῆρος ἡμῶν, ἐκ διαφόρων φυλῶν τυγχάνοντες, μιᾶς κλήσεως καὶ μιᾶς χάριτος καὶ ἑνὸς πνεύματος ἁγίου κατηξιωμένοι, πάντα ζῆλον ὃν πάλαι πρὸς αὐτοὺς εἶχον αἱ τοῦ Ἑβραίων ἔθνους φυλαὶ ἀπορρίψουσιν, ὡς ἡ προφητεία φησίν. κατηρτισμένοι γοῦν τῷ αὐτῷ νοὶ· καὶ τῇ αὐτῇ γνώμῃ, οὐ μόνον τὴν ἤπειρον, ἀλλὰ καὶ τὰς νήσους διῆλθον 15 Rom. 11, 5. τόν ἐθνῶν, πάσας πανταχόθεν τὰς τῶν ἀνθρώπων ψυχὰς προνομεύοντες καὶ αἰχμαλωτεύοντες εἰς τὴν ὺποταγὴν τοῦ Χριστοῦ, ἀκολούθως τῷ χρησμῷ τῷ φήσαντι “καὶ πετασθήσονται ἐν πλοίοις ἀλλοφύλων, θάλασσαν ἅμα προνομεύοντες καὶ τοὺς ἀφ’ ἡλίου ἀνατολῶν.” Καὶ τὰ λοιπὰ δὲ τῆς προφητείας τούτοις ἀναλόγως ἐπιθεωρήσεις, ἑκάστην λέξιν παρὰ σαυτῷ βασανίσας,", "candidate_score": 0.6238, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_67_69", "bdc_text": "Im Jahr 1540 gab es zwei große Brände im Flecken Bovenden , dem Hauptort der Herrschaft Plesse . Festgenommene Brandstifter bezichtigten Heinrich von Braunschweig der Anstiftung. - Lit. : Friedrich Hortleder , Der Römischen Keyser- und Königlichen Maiesteten [ . . . ]", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_8", "psc_text": "τὴν κατὰ Χριστοῦ τόλμαν αὐτῶν ὑπομενεῖ, ὡς οἶ πάτριοι αὐτῶν νόμοι καταλυθήσονται, ὡς τῆς παλαιᾶς θρησκείας αὐτῶν ἀποστερήσονται, ὡς τῆς ἐκ προγόνων αὐτονομίας ἐκπεσοῦνται, ὡς ἀντ’ ἐλευθέρων δοῦλοι τῶν ἐχθρῶν καταστήσονται, ὡς ἡ βασιλικὴ μητρόπολις αὐτῶν πυρίκαυστος γενήσεται, ὡς τὸ σεμνὸν αὐτῶν καὶ ἁγνὸν ἱερὸν ἐμπρησμὸν καὶ ἐσχάτην ἐρημίαν ὑπομενεῖ, ὡς ἀντὶ τῶν πάλαι οἰκητόρων ὑπὸ ἀλλοφύλων ἐθνῶν ἡ πόλις αὐτῶν κατοικισθήσεται, κισθήσεται, ὡς εἰς πάντα τὰ ἔθνη καθ’ ὅλης οἰκουμένης διασπαρήσονται, ὡς οὐκέτ’ αὐτοῖς ἡ τῶν κακῶν παῦλα οὐδέ τις ἀνάπνευσις τῶν συμφορῶν ἐλπισθήσεται, ἃ καὶ τυφλῷ, φασὶ, δῆλα, εἰσέτι νῦν τὴν τῶν λόγων ὄψιν αὐτοῖς ἔργοις ἐνδείκνυται, ἐκ πρώτης αὐτῆς ἡμέρας ἐξ ἧς ἀθέους ἤραντο κατὰ Χριστοῦ χεῖρας τὴν τῶν κακῶν ἀρχὴν εἰς ἑαυτοὺς ἐπισπώμενοι. οὐκ ἦν δ’ ἄρα τοῖς θεσπεσίοις ἀνδράσιν ἐπὶ σκυθρωποῖς τὰ τῶν προρρήσεων ἱστάναι, οὐδὲ μέχρι τῶν λυπηρῶν ἐπιτείνεσθαι τὴν πρόγνωσιν, ἀλλὰ γὰρ εἰς τὸ φαιδρὸν μεταβάλλοντες αὖθις ἀγαθῶν ἀγγελίας ἀθρόως ἅπασιν ἀνθρώποις ἐπὶ", "candidate_score": 0.621778, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_7", "bdc_text": "ducis Heinrichi Saxoniae , Mysiae etcHerzog Heinrich der Fromme von Sachsen. . , qui Lypsiam occupat , filio , principi ditissimo , nuptum dedit , Die Hochzeit fand am 9 .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_417", "psc_text": "Ἰωάννης ὁ ἀδελφὸς αὐτοῦ, Φίλιππος καὶ Βαρθολομαῖος, Θω- μᾶς καὶ Ματθαῖος ὁ τελώνης.” Οὕτως μὲν ὁ Ματθαῖος δι’ ὑπερβολὴν ἐπιεικείας τὸ φιλάληθες ὑποφαίνων τοῦ ἰδίου τρόπου καὶ τελώνην ἑαυτὸν ἀπεκάλει, μὴ ἐπικρύπτων τὸν πρότερον ἑαυτοῦ βίον καὶ τοῦ συζύγου δεύτερον ἑαυτὸν κατέλεγεν. συνεζευγμένος γοῦν τῷ Θωμᾷ, ὁ Πέτρος Ἀνδρέᾳ, καὶ Ἰάκωβος τῷ Ἰωάννῃ, καὶ Φίλιππος Βαρθολομαίῳ, προτάττει ἑαυτοῦ τὸν Θωμᾶν, προτιμῶν ὡς κρείττονα τὸν συναπόστολον, τῶν λοιπων εὐαγγελιστῶν τοὐναντίον πεποιηκότων. ἄκουε γοῦν Λουκᾶ, πῶς τοῦ Ματθαίου μνημονεύσας οὐ τελώνην ὀνομάζει, οὐδ’ ὑποτάττει τῷ Θωμᾷ, κρείττονα δὲ αὐτὸν εἰδὼς πρῶτον αὐτὸν κατέλεξεν, δεύτερον 5 Matth. 9, 9. τὸν Θωμᾶν ἐπαγαγών. ὥσπερ καὶ ὁ Μάρκος πε- ποίηκεν · ἔχουσι δὲ αὐτοῦ αἶ λέξεις οὕτως “καὶ ὅτε ἡμέρα ἐγένετο, ἐφώνησε τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ, καὶ ἐκλεξάμενος ἐξ αὐτῶν δώδεκα, οὓς καὶ ἀποστόλους ὠνόμασεν, Σίμωνα, ὃν καὶ ἐκάλεσε Πέτρον, καὶ Ἀνδρέαν τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ, Ἰάκωβον καὶ Ἰωάννην καὶ Φίλιππον καὶ Βαρθολομαῖον καὶ Ματθαῖον καὶ Θωμᾶν.", "candidate_score": 0.621435, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_16_18", "bdc_text": "Fürstenaufstand 1552 den Kaiser an . Im Rahmen der Vollstreckung des Passauer Vertrags wurde Moritz 1553 im Kampf gegen den aufständischen Mar kgrafen Albrecht von Brandenburg tödlich verwundet . - Lit. :", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_81", "psc_text": "Μωσεῖ, νόμιμά τε ἄλλα καὶ ἐντολαὶ Χριστοῦ, δι’ ὧν ἐδικαιώθησαν. ὅτι δ’ οὐ τὰ αὐτὰ ἦν τοῖς διὰ Μώσεως νομοθετηθεῖσι σαφῶς ὁ Μώσης παρίστησιν ἐν οἶς φησιν πρὸς τὸν λαόν ἄκουε ‘ Ισραὴλ τὰ δικαιώματα καὶ τὰ κρίματα, ὅσα ἐγὼ λαλῶ ἐν τοῖς 19 Gen. 26, 4. 30 Deut. 5, 1. ὠσὶν ὑμῶν ἐν τῇ ἡμέρᾳ ταύτῃ, καὶ μαθήσεσθε αὐτὰ, καὶ φυλάξασθε ποιεῖν αὐτά. κύριος ὁ θεὸς ὑμῶν διέθετο πρὸς ὑμᾶς ἐν Χωρὴβ διαθήκην, οὐχὶ τοῖς πατράσιν ὑμῶν διέθετο κύριος τὴν διαθήκην ταύτην, ἀλλὰ πρὸς ὑμᾶς.” Καὶ ὅρα γε ὅπως ἀκριβῶς φησι τὴν διαθήκην ταύτην, ἐπεὶ μὴ τὴν αὐτὴν τοῖς πατράσιν αὐτῶν διετέθειτο. εἰ δ’ οὖν ἀπολύτως μὴ δεδόσθαι τοῖς πατράσιν αὐτῶν διαθήκην εἰρήκει, ψευδὴς ἂν ἦν ὁ λόγος αὐτῷ δέδοται γοῦν τῷ ‘ Αβραὰ, διαθήκη καὶ τῷ Νῶε, ὡς τὰ ἱερὰ μαρτυρεῖ λόγια. διὰ τοῦτο μετὰ προσθήκης ὁ Μώσης οὐ ταύτην φησὶ δεδόσθαι τοῖς πατράσιν αὐτῶν, ἑτέραν αἰνιττόμενος τὴν", "candidate_score": 0.62116, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_10", "bdc_text": "et illic nuptiis celebratis iunior dux Mauricius Herzog Moritz von Sachsen ( 1521-1553 )", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_144", "psc_text": "τανῦν διὰ τὴν περὶ τὰ κρείττω σχολὴν ἡ τῶν γάμων ἀναχώρησις σπουδάζεται, ἅτε περὶ τὴν ἔνθεον καὶ ἄσαρκον παιδοποιίαν ἀσχολουμένοις, οὐχ ἑνὸς οὐδὲ δυεῖν παίδων, ἀλλ’ ἀθρόως μυρίου πλήθους τὴν παιδοτροφίαν, καὶ τὴν κατὰ θεὸν παίδευσιν, τῆς τε ἄλλης ἀγωγῆς τοῦ βίου τὴν ἐπιμέλειαν ἀναδεδεγμένοις. ἐπὶ τούτοις ἅπασιν εἴ τις ἀκριβῶς ἐξετάζοι τοὺς τῶν παλαιῶν βίους, περὶ ὧν τὸν λόγον ποιούμεθα, γνοίη ἂν αὐτοὺς ἐν ἀρχαῖς μὲν τῆς ἡλικίας παιδοποιουμένους, θᾶττον δὲ ἀνασχόντας καὶ ἀποπεπαυμένους. γέγραπται γὰρ ὅτι ε'ὐηρέστησεν ‘ Ενὼχ τῷ θεῷ μετὰ τὸ γεννῆσαι τὸν Μαθουσαλά· ἀκριβῶς οὕτω τῆς γραφῆς μετὰ τὴν τοῦ παιδὸς γέννησιν εὐηρεστηκέναι τ·ῷ θεῷ τὸν δηλούμενον ἱστορούσης, καὶ οὐκέτι ἐξ ἐκείνου παῖδας αὐτῷ γενέσθαι μαρτυρούσης. καὶ Νῶε δὲ ἂνθρω- 28 Gen. 5, 22. πος δίκαιος μετὰ τὴν τῶν παίδων γένεσιν μόνος σὺν τοῖς οἰκείοις ἐν τῇ τῶν ἐπὶ γῆς ἀπάντων φθορᾷ διασωθεὶς, πλείστοις μετὰ ταῦτα ἐπιβιοὺς ἔτεσιν, οὐδαμῶς εἰσάγεται παῖδας κτησάμενος. λέγεται δὲ καὶ", "candidate_score": 0.620578, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_67_69", "bdc_text": "Im Jahr 1540 gab es zwei große Brände im Flecken Bovenden , dem Hauptort der Herrschaft Plesse . Festgenommene Brandstifter bezichtigten Heinrich von Braunschweig der Anstiftung. - Lit. : Friedrich Hortleder , Der Römischen Keyser- und Königlichen Maiesteten [ . . . ]", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_244", "psc_text": "παράδεισος ὕδωρ μὴ ἔχων. καὶ ἔσται ἡ ἰσχὺς αὐτῶν ὡς καλάμη στυππίου, καὶ αἷ ἐργασίαι αὐτῶν ὡς σπινθῦῆρες θῆρες πυρὸς, καὶ κατακαυθήσονται οἶ ἄνομοι καὶ οἱ ἁμαρτωλοὶ ἅμα, καὶ οὐκ ἔσται ὁ σβἐσων.” Περιγράψας δὲ ἐνταῦθα τὴν κατ’ αὐτῶν πρόρρησιν ὑποστολῆ̣ χρῆται· ἐξ ἑτέρας δὲ ἀρχῆς δευτέρας ὑποθέσεως ἅπτεται, καὶ προοιμίῳ γε τῷ λεγομένῳ τοιῷδε χρῆται ὁ λόγος ὁ γενόμενος πρὸς Ἡσαΐαν Αμὼς, τὸν προφήτην περὶ τῆς Ἰουδαίας καὶ περὶ Ιερουσαλὴμ, ἢ, ὡς ὁ Σύμμαχος ἡρμήνευσεν, ὑπὲρ τῆς Ἰουδαίας καὶ ὑπὲρ Ἰερουσαλήμ. ἴσως τις ὑπο- λήψεται λήψεται περὶ ὧν τὰ σκυθρωπὰ προλαβὼν τούτων αὐτῶν πέρι τὰ χρηστότερα μεταβαλόντα λέγειν. ἀλλ’ οὐκ ἂν ταῦτα ἐπιτρέψειε φάναι ἡ τῶν ἐπιφερομένων ἀκολουθία, ὑπὲρ μὲν τοῦ Ἰουδαίων ἔθνους ἢ ὑπὲρ τοῦ καλουμένου Ἰσραὴλ οὐδὲν οὐδὲ ὅλως χρηστὸν περιέχουσα, οὐδέ γε ὑπὲρ τῆς Ἰουδαίας οὐδὲ ὑπὲρ Ἰερουσαλὴμ, τοὐναντίον δὲ μυρίας κατὰ τοῦ Ἰσραὴλ μέμψεις καὶ κατηγορίας, ἀπειλάς τε κατὰ τῆς Ἱερουσαλὴμ σκυθρωπὰς, καὶ τὸ πᾶσι", "candidate_score": 0.619235, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_19", "bdc_text": "Karl- Heinz Blaschke , Moritz von Sachsen. Ein Reformationsfürst der zweiten Generation , Göttingen 1983 ;", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_671", "psc_text": "ἔφην, ὅτε καὶ ταῦτα προύλεγον, οὐ κατὰ τὸν προηγούμενον δὲ λόγον, ἀλλὰ κατὰ ἀκολουθίαν τῆς τῶν κρειττόνων καταλήψεως· τὰ δέ γε πρωτοτύπως αἴτια τῆς ἐν τῷ προφητεύειν αὐτοὺς θεοληψίας μείζονα τὴν ὑπόθεσιν ἢ κατὰ τὰ εἰρημένα περι- εἶχεν· εἰ δ’ οὖν τις τὴν πᾶσαν περιοχὴν τῆς Μώσεως γραφῆς καὶ τῶν μετ’ αὐτὸν ἀκριβῶς διερευνήσειεν, εὕροι ἂν προτροπὴν καὶ διδασκαλίαν εὐσεβείας τῆς εἰς τὸν τῶν ὅλων θεὸν αὐτὸν δὴ τὸν δημιουργὸν ἀπάντων περιέχουσαν, γνῶσίν τε καὶ θεολογίαν τὴν ἀνωτάτω τοῦ δευτέρου αἰτίου, πάσης δὲ πολυθέου πλάνης ἀποτροπὴν, εἶτα τῶν πάλαι θεοφιλῶν ἀνδρῶν τῶν δὴ καὶ ἀπαρξαμένων τῆς εἰρημένης εὐσεβείας μνήμην, προρρήσεις τε καὶ ἀναφωνήσεις κατὰ τὸν ἐκείνων βίον ὑστέροις ποτὲ χρόνοις μελλόντων βιώσεσθαι, δι’ ἐπιφανείας καὶ παρουσίας εἰς ἀνθρώπους θεοῦ, αὐτοῦ δὴ τοῦ δευτέρου κυρίου καὶ θεοῦ μετὰ τὸν ἀνωτάτω πατέρα καὶ αὐτοῦ χρηματίζοντος διδασκάλου τῆς αὐτῆς εὐσεβείας, καὶ σωτῆρος ἐπιφανησομένου τῷ τῶν ἀνθρώπων βίῳ, δι’ οὗ πᾶσι τοῖς ἔθνεσιν, Ἕλλησιν", "candidate_score": 0.617252, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_13", "bdc_text": "von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_241", "psc_text": "κατὰ Μωσέα νομοθεσίας ἀνελὼν ἀντεισάγει ἀφέσεως ἁμαρτημάτων ἕτερον τρόπον, τὸν διὰ τοῦ σωτηρίου λουτροῦ καὶ τοῦ σὺν τούτῳ κηρυττομένου βίου λέγων ‘λούσασθε, καθαροὶ γένεσθε, ἀφέλετε τὰς πονηρίας ἀπὸ τῶν ψυχῶν ὑμῶν· καὶ τὰ ἐξῆς. ἄρχοντας δὲ Σοδόμων, καὶ λαὸν Γομόρ- 22 Es. 1, 10. 27 Es. 1, 16. ρων δι’ ἣν αἰτίαν αὐτοὺς ὠνόμασεν, ὁ αὐτὸς παρέστησε παραχρῆμα εἰπὼν ‟αἱ γὰρ χεῖρες ὑμῶν πλήρεις αἵματος.” καὶ αὖθις δὲ ὑποβὰς λέγει “τὴν ἀνομίαν αὐτῶν ὡς Σοδόμων ἀνήγγειλαν καὶ ἐνεφάνισαν. οὐαὶ τῇ ψυχῇ αὐτῶν, διότι ἐβουλεύσαντο βουλὴν πονηρὰν καθ’ ἑαυτῶν, εἰπόντες ὅτι δήσομεν τὸν δίκαιον, ὅτι δύσχρηστος ἡμῖν ἐστιν· σαφέστατα αἵματός τινος καὶ ἑνὸς δικαίου μεμνημένος ἐπιβουλῆς, τίνος δὲ ἄρα ἢ τοῦ σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ χριστοῦ, δι’ ὃν καὶ μεθ’ ὃν ἅπαντα μετῆλθον αὐτοὺς τὰ προηγορευμένα. λζ΄. Τοῦ αὐτοῦ Ἡσαΐου. “Τῇ δὲ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ ἐπιλάμψει ὁ θεὸς ἐν βουλῇ μετὰ δόξης ἐπὶ τῆς γῆς, τοῦ ὑψῶσαι καὶ τοῦ δοξάσαι τὸ καταλειφθὲν τοῦ", "candidate_score": 0.610775, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_13", "bdc_text": "von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_124", "psc_text": "ἡμῶν καὶ ἄλλως πληρωτὴς ὑπάρχει τοῦ Μωσέως νόμου καὶ τῶν μετ’ αὐτὸν προφητῶν. ἐπειδὴ γὰρ τοῖς τεθεσπισμένοις τὰ τῶν συμπερασμάτων ἔ ἒλιπεν τά τε τῶν λόγων ἀποτελέσματα, χρῆν δή που καὶ τούτων αὐτῶν πληρωτὴν αὐτὸν γενέσθαι. οἷον . ὡς 4 Rom. 8, 3. ἐπὶ παραδείγματος, ἡ μὲν παρὰ Μωσεῖ φησι προφη- τεία “ προφήτην ὑμῖν ἀναστήσει κύριος ὁ θεὸς ὑμῶν, ὡς ἐμέ· αὐτοῦ ἀκούσεσθε κατὰ πάντα ὅσα ἂν εἴπῃ ὑμῖν ὁ προφήτης ἐκεῖνος.” Τοῦτο δὴ τὸ λεῖπον ἀπεπλήρου δεύτερος μετὰ Μωσέα νομοθέτης ἀναφανεὶς ἀνθρώπων τῆς ἀληθοῦς εὐσεβείας τοῦ τῶν ὅλων θεοῦ. τὸ γὰρ μὴ ἁπλῶς φάσκειν Μωσέα προφήτην ἀναστήσεσθαι, ἀλλὰ μετὰ προσθήκης τῆς ὡς αὐτὸν “ προφήτην γὰρ ὑμῖν ἀναστήσει, φησὶν, κύριος ὁ θεὸς ὑμῶν, ὡς ἐμέ· αὐτοῦ ἀκούσεσθε, ” τί ἕτερον ἐδήλου ἢ ὅτι αὐτῷ Μωσεῖ παρισωμένος τις ἔμελλεν ὁ θεσπιζόμενος; Μώσης δὲ νομοθέτης εὐσεβείας ἦν τοῦ ἐπὶ πάντων θεοῦ. οὐκοῦν καὶ τὸν προφητευόμενον, ὁσπερ ἔμελλεν ὅμοιος γενήσεσθαι Μωσεῖ,", "candidate_score": 0.60889, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_55", "bdc_text": "von Plesse ( 1499-1571 ) , der nach der Besitzaufteilung durch seinen Vater Dietrich III. ( 1476-1543 )", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_1180", "psc_text": "δὲ ἐν πη Ψαλμῷ πάλιν ὁ Χριστὸς ἀνηγόρευται, ἐπεὶ μὴ τῷ Δαβὶδ, μόνῳ δὲ αὐτῷ κατάλληλα ἂν εἴη καὶ τὰ ἐν τούτῳ λεγόμενα, οἷον τὸ ‘‘αὐτὸς ἐπικα- λέσεταί με, πατήρ μου εἶ σὺ, κἀγὼ πρωτότοκον αὐτὸν, ὑψηλὸν παρὰ τοῖς βασιλεῦσι τῆς γῆς. 14 Es. 42, 1. 22 Ps. 71, 8. 28 Ps. 88, 26. εἰς τὸν αἰῶνα φυλάξω αὐτῷ τὸ ἔλεος μου. ” καὶ πάλιν ‟ τὸ σπέρμα αὐτοῦ εἰς τὸν αἰῶνα μενεῖ, καὶ ὁ θρόνος αὐτοῦ ὡς ὁ ἥλιος ἐναντίον μου, καὶ ὡς ἡ σελήνη κατηρτισμένη εἰς τὸν αἰῶνα. ” οὕτως οὖν ἑ μυρίων ἄλλων τοῦ Χριστοῦ προσηγοριῶν, δι’ ὧν αὐτὸν οἶ θεῖοι λόγοι σημαίνουσι, καὶ Ἰούδας ὁμοίως διὰ τῶν προκειμένων ἀνειρῆσθαι δύναται, ὅτι καὶ ἐκ τῆς Ἰούδα γέγονε φυλῆς. πρόδηλον γὰρ κατὰ τὸν ἀπόστολον ὅτι ἐκ φυλῆς Ἰούδα ἀνατέταλκεν ὁ σωτὴρ καὶ κύριος ἡμῶν. τούτῳ δὴ οὖν κατὰ διάνοιαν τῷ Ἰούδᾳ ἀποκείμενα ἦν τὰ προφητευόμενα. τίνα δὲ ἦν", "candidate_score": 0.598547, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_54", "bdc_text": "fatenturfatentur am Rande nachgetragen. , pręter hęc etiam comitem a PlösGemeint ist wohl Graf Dietrich IV .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_1091", "psc_text": "δὲ θεοῦ, ἀλλὰ μετὰ προσθήκης τῆς 24 Gen. 35, 19. 48, 7. τοῦ θεοῦ Ἰακὼβ λέγεται τὸ σκήνωμα εἶναι, διὰ τὸ μὴ ἄλλον εἷναι τὸ σκηνῶσαν ἐν αὐτῷ ἢ τὸν τῷ Ἰακὼβ ἐν ἀνθρώπου εἴδει καὶ σχήματι ὀφθέντα θεὸν, δι’ ὃν καὶ τῆς ἐπὶ τῷ Ἰσραὴλ προσωνυμίας ἠξιώθη ὁρῶν θεὸν, τοῦτο γὰρ ἐρμηνεν́εται τὸ ὄνομα, προσαγορευθείς· οὐκ ἄλλου δὲ ὄντα τοῦ θεοῦ λόγου τὸν τῷ Ἰακὼβ ὀφθέντα ἐν τοῖς πρώτοις τῆς μετὰ χεῖρας ὑποθέσεως παρεστήσαμεν. ἐδείχθη τοιγαροῦν τῷ Δαβὶδ εὐξαμένῳ καὶ ποθήσαντι τοῦ κυρίου καὶ θεοῦ Ἰακὼβ τὸν τόπον καὶ τὸ σκήνωμα ὁ ἐπὶ τῆς Βηθλεὲμ τόπος, διόπερ εἰπὼν ἰδοὺ ἠκούσαμεν αὐτὴν ἐν Ἐφραθά” ἐπιφέρει λέγων προσκυνήσωμεν εἰς τὸν τόπον, οὗ ἔστησαν οἶ πόδες αὐτοῦ.” σαφῶς τοιγαροῦν καὶ ἐν τούτοις ἐν τῇ Ἐφραθὰ, ἥτις ἐστὶν ἡ Βηθλεὲμ, αὐτὸς ὁ κύριος καὶ θεὸς Ἰακὼβ τόπον ἑαυτῷ καὶ σκήνωμα συστήσεσθαι προεφητεύετο, ὁμοφώνως τῇ τοῦ Μιχαίου προφητείᾳ φησάσῃ “καὶ σὺ Βηθλεὲμ οἶκος τοῦ", "candidate_score": 0.590196, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_55_57", "bdc_text": "von Plesse ( 1499-1571 ) , der nach der Besitzaufteilung durch seinen Vater Dietrich III. ( 1476-1543 ) den Plessebesitz übernahm , während sich Dietrich III . nach Radolfshausen zurückzog. 1536 hatte sich Dietrich IV .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_1180", "psc_text": "δὲ ἐν πη Ψαλμῷ πάλιν ὁ Χριστὸς ἀνηγόρευται, ἐπεὶ μὴ τῷ Δαβὶδ, μόνῳ δὲ αὐτῷ κατάλληλα ἂν εἴη καὶ τὰ ἐν τούτῳ λεγόμενα, οἷον τὸ ‘‘αὐτὸς ἐπικα- λέσεταί με, πατήρ μου εἶ σὺ, κἀγὼ πρωτότοκον αὐτὸν, ὑψηλὸν παρὰ τοῖς βασιλεῦσι τῆς γῆς. 14 Es. 42, 1. 22 Ps. 71, 8. 28 Ps. 88, 26. εἰς τὸν αἰῶνα φυλάξω αὐτῷ τὸ ἔλεος μου. ” καὶ πάλιν ‟ τὸ σπέρμα αὐτοῦ εἰς τὸν αἰῶνα μενεῖ, καὶ ὁ θρόνος αὐτοῦ ὡς ὁ ἥλιος ἐναντίον μου, καὶ ὡς ἡ σελήνη κατηρτισμένη εἰς τὸν αἰῶνα. ” οὕτως οὖν ἑ μυρίων ἄλλων τοῦ Χριστοῦ προσηγοριῶν, δι’ ὧν αὐτὸν οἶ θεῖοι λόγοι σημαίνουσι, καὶ Ἰούδας ὁμοίως διὰ τῶν προκειμένων ἀνειρῆσθαι δύναται, ὅτι καὶ ἐκ τῆς Ἰούδα γέγονε φυλῆς. πρόδηλον γὰρ κατὰ τὸν ἀπόστολον ὅτι ἐκ φυλῆς Ἰούδα ἀνατέταλκεν ὁ σωτὴρ καὶ κύριος ἡμῶν. τούτῳ δὴ οὖν κατὰ διάνοιαν τῷ Ἰούδᾳ ἀποκείμενα ἦν τὰ προφητευόμενα. τίνα δὲ ἦν", "candidate_score": 0.586019, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_55_57", "bdc_text": "von Plesse ( 1499-1571 ) , der nach der Besitzaufteilung durch seinen Vater Dietrich III. ( 1476-1543 ) den Plessebesitz übernahm , während sich Dietrich III . nach Radolfshausen zurückzog. 1536 hatte sich Dietrich IV .", "psc_chunk_id": "tlg2018.tlg005.1st1K-grc1_window_846", "psc_text": "μετὰ σὲ, ὃς ἔσται ἐκ τῆς κοιλίας σου, καὶ ἑτοιμάσω τὴν βασιλείαν αὐτοῦ. αὐτὸς οἰκοδομήσει μοι οἶκον τῷ ὀνόματί μου, καὶ ἀνορθώσω τὸν θρόνον αὐτοῦ ἕως εἰς τὸν αἰῶνα. ἐγὼ ἔσομαι αὐτῷ εἰς πατέρα καὶ αὐτὸς ἔσται μοι εἰς υἱόν.” Τὰ δ’ αὐτὰ καὶ ἐν Παραλειπομέναις ὁμοίως εἴρηται. ἐν δὲ Ψαλμῷ ὀγδοηκοστῷ ὀγδόῳ λέλεκται “αὐτὸς ἐπικαλέσεταί με, πατήρ μου εἶ σὺ, θεός μου, καὶ ἀντιλήπτωρ τῆς σωτηρίας μου. κἀγὼ πρωτότοκον 5 3. Reg. 8, 27. 17 2. Reg. 7, 12. 27 Ps. 88, 26. 3. 36. θήσομαι αὐτὸν, ὑψηλὸν παρὰ τοῖς βασιλεῦσι τῆς γῆς. εἰς τὸν αἰῶνα φυλάξω αὐτῷ τὸ ἔλεος μου, καὶ ἡ διαθήκη μου πιστὴ αὐτῷ, καὶ θήσομαι εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αἰῶνος τὸ σπέρμα αὐτοῦ, καὶ τὸν θρόνον αὐτοῦ ὡς τὰς ἡμέρας τοῦ οὐρανοῦ. καὶ πάλιν ‟ὤμοσα Δαβὶδ τῷ δούλῳ μου, ἕως τοῦ αἰῶνος ἑτοιμάσω τὸ σπέρμα σου, καὶ οἰκοδομήσω εἰς γενεὰν καὶ γενεὰν τὸν θρόνον σου.’", "candidate_score": 0.584986, "ce_score": null } ] }, { "rank": 15, "cf_id": "cf052", "work_id": "051_Prosper-Aquitanus_Epistola_ad_Augustinum", "max_score": 0.679481, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_1_3", "bdc_text": "non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. . Porro non dubium est , quin nova expectes plurima , ex quibus ( quoniam ea rerum est perturbatio tantaque novarum rerum copia , ut ex omnibus , quid tibi scribi oporteat , non intelligam ) ea , quae partim vidi et cognovi , partim ex iisiis über der Zeile nachgetragen. etiam , qui praesentes rebus affuerunt , didicididici am Rande nachgetragen. , scribenda existimo .", "psc_chunk_id": "051_Prosper-Aquitanus_Epistola_ad_Augustinum_window_20", "psc_text": "fecerit, quia finem uniuscujusque praeviderit, et sub ipso gratiae 8 adjutorio in qua futurus esset voluntate et actione praescierit. 9. Quibus omnibus enodatis, et multis insuper, quae altiore intuitu ad causam hanc pertinentia magis potes videre, decussis, credimus et speramus non solum tenuitatem nostram disputationum tuarum praesidio roborandam, sed etiam ipsos, quos meritis atque honoribus claros caligo istius opinionis obscurat, defaecatissimum lumen gratiae recepturos: nam unum eorum praecipuae auctoritatis et spiritalium studiorum virum, sanctum Hilarium Arelatensem episcopum, sciat beatitudo tua admiratorem sectatoremque in aliis omnibus tuae esse doctrinae, et de hoc quod in querelam trahit, jam pridem apud sanctitatem tuam sensum suum per litteras velle conferre. Sed quia utrum hoc facturus, aut quo fine sit facturus, incertum est, et omnium nostrum fatigatio, providente hoc praesenti saeculo Dei gratia, in tuae charitatis et scientiae vigore respirat: adde eruditionem humilibus, adde increpationem superbis. Necessarium et utile est etiam quae scripta sunt scribere,", "candidate_score": 0.679481, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_111_113", "bdc_text": "Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens . RodolphusRudolf Gwalther . noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus .", "psc_chunk_id": "051_Prosper-Aquitanus_Epistola_ad_Augustinum_window_20", "psc_text": "fecerit, quia finem uniuscujusque praeviderit, et sub ipso gratiae 8 adjutorio in qua futurus esset voluntate et actione praescierit. 9. Quibus omnibus enodatis, et multis insuper, quae altiore intuitu ad causam hanc pertinentia magis potes videre, decussis, credimus et speramus non solum tenuitatem nostram disputationum tuarum praesidio roborandam, sed etiam ipsos, quos meritis atque honoribus claros caligo istius opinionis obscurat, defaecatissimum lumen gratiae recepturos: nam unum eorum praecipuae auctoritatis et spiritalium studiorum virum, sanctum Hilarium Arelatensem episcopum, sciat beatitudo tua admiratorem sectatoremque in aliis omnibus tuae esse doctrinae, et de hoc quod in querelam trahit, jam pridem apud sanctitatem tuam sensum suum per litteras velle conferre. Sed quia utrum hoc facturus, aut quo fine sit facturus, incertum est, et omnium nostrum fatigatio, providente hoc praesenti saeculo Dei gratia, in tuae charitatis et scientiae vigore respirat: adde eruditionem humilibus, adde increpationem superbis. Necessarium et utile est etiam quae scripta sunt scribere,", "candidate_score": 0.645425, "ce_score": null } ] }, { "rank": 16, "cf_id": "cf051", "work_id": "054_Leo-I_Epistolae", "max_score": 0.679294, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_119_121", "bdc_text": "vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_462", "psc_text": "quae peculiare Scripturarum et verborum studium exigebant, aliquid diligentiae ac subsidii contulisse; ex quo aliqui eas ab ipso dictatas crediderunt, et in Gallicani scriptoris gloriam apud Gallos vulgarunt. 6. Quantum porro intersit, ut tam celebris dogmatica epistola emendatissima, quoad fieri potest, edatur, cum per se satis intelligitur, tum vero demonstrant etiam luculentius illa trium episcoporum Galliae ad Leonem epist. 67, c. 2: Idcirco si dignanter admittitis, deprecamur ut opus et praesentibus et futuris temporibus profuturum (de hac epistola loquuntur), quod nos asservandi studio foliis mandare curavimus, sanctitas vestra percurrere, et si quid librarii errore defuerit, emendare dignetur. In hanc rem perficiendam codices triginta et amplius expendimus, et inter hos sex vetustissimos. qui millenariam aetatem attingunt. Cum haec epistola invenitur in omnibus collectionibus, quas in praefatione recensuimus, exceptis collect. 4, 6, 7, 14, 15 et 16, tum vero ad praecipuos cujusque collectionis mss. libros eamdem relegimus, inter quos vetustissimi sunt Vat.", "candidate_score": 0.679294, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_118_120", "bdc_text": "ego certe gratia potissimum Francfordiam me contuli , quo lucubrationes suas Gwalthers \"Monomachia \" und \"Epistolae herionae\" ; vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_462", "psc_text": "quae peculiare Scripturarum et verborum studium exigebant, aliquid diligentiae ac subsidii contulisse; ex quo aliqui eas ab ipso dictatas crediderunt, et in Gallicani scriptoris gloriam apud Gallos vulgarunt. 6. Quantum porro intersit, ut tam celebris dogmatica epistola emendatissima, quoad fieri potest, edatur, cum per se satis intelligitur, tum vero demonstrant etiam luculentius illa trium episcoporum Galliae ad Leonem epist. 67, c. 2: Idcirco si dignanter admittitis, deprecamur ut opus et praesentibus et futuris temporibus profuturum (de hac epistola loquuntur), quod nos asservandi studio foliis mandare curavimus, sanctitas vestra percurrere, et si quid librarii errore defuerit, emendare dignetur. In hanc rem perficiendam codices triginta et amplius expendimus, et inter hos sex vetustissimos. qui millenariam aetatem attingunt. Cum haec epistola invenitur in omnibus collectionibus, quas in praefatione recensuimus, exceptis collect. 4, 6, 7, 14, 15 et 16, tum vero ad praecipuos cujusque collectionis mss. libros eamdem relegimus, inter quos vetustissimi sunt Vat.", "candidate_score": 0.672925, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_119_121", "bdc_text": "vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_868", "psc_text": "ἡδεῖ ὑπεδεξάμεθα. Λοιπόν ἐστιν, ἵνα εἰ ἀρέσκῃ τῇ σῇ ὁσιότητι ἐφὶ ταῦτα τὰ μέρη παραγενέσθαι, καὶ τὴν σύνοδον ἐπιτελέσαι, τοῦτο ποιεῖν τῷ περὶ τὴν θρησκείαν ἔρωτι καταξιώσῃ. Καὶ γὰρ ταῖς ἡμετέραις ἐπιθυμίαις ποιήσει τὸ ἱκανὸν ἡ σὴ ὁσιότης, καὶ τῇ ἱερᾷ θρησκείᾳ τὰ χρήσιμα διατυπώσει. Εἰ δὲ ἐπαχθὲς τοῦτό ἐστι, τὸ, σὲ πρὸς ταῦτα παραγενέσθαι τὰ μέρη, τοῦτο αὐτὸ ἡμῖν ἰδίοις καταμηνύσει γράμμασιν ἡ σὴ ἀγιωσύνη· ὥστε πρὸς ἅπασαν τὴν ἀνατολὴν, καὶ τὴν Θρᾴκην, καὶ τὸ Ἰλλυρικὸν, θεῖαι ἡμέτεραι ἀποσταλήσωνται προσφωνήσεις· ὅπως πρός τινα ὡρισμὲνον τόπον, ἔνθα ἂν ἡμῖν δόξῃ, πάντες οἱ ἁγιώτατοι ἐπίσκοποι παραγένωνται· καὶ ἅπερ τῇ τῆς τῶν χριστιανῶν θρησκείας εἰρήνῃ, καὶ τῇ καθολικῇ πίστει συμφὲρουσι, καθὼς ἡ σή ἁγιωσύνη κατὰ τοὺς ἐκκλησιαστικοὺς κανόνας διετύπωσε, κατατεθήσονται. EPISTOLA LXXVII PULCHERIAE AUGUSTAE AD SANCTISSIMUM ARCHIEPISCOPUM ROMAE LEONEM. 1028 Missae sunt etiam divinae syllabae a divae memoriae Pulcheria ad eumdem virum sanctissimum, nuntiantes Deo amicissimum archiepiscopum Constantinopolitanum Anatolium, omni errore seposito,", "candidate_score": 0.669948, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_119_121", "bdc_text": "vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1222", "psc_text": "omnium voluimus pervenire notitiam: et ob hoc his noluimus earum exemplar adjicere, quia quae praedicto fratri et coepiscopo nostro injunximus, non dubitamus implenda. Et alia manu: Deus te incolumem custodiat, frater charissime. Data tertio idus Junii, Opilione viro clarissimo consule. 1228 EPISTOLA CXXI. AD MARCIANUM AUGUSTUM. De Paschate. SYNOPSIS. I. Curam paschalis cycli Alexandrino episcopo olim esse demandatam. --II. Quid difficultatis ex illo ortum sit. --III. Ut de hac difficultate jubeat inquiri, postulat. LEO episcopus MARCIANO Augusto. CAP. I. Tam multis documentis per omnes Christi Ecclesias fides vestrae pietatis innotuit: ut si quid sollicitudinum pro communi religione generatur, merito vestrum quaeratur auxilium. Et quia memor dispensationis mihi creditae, necesse habeo curas meas etiam in ea quae sunt futura praemittere, non improbe cupio clementiae vestrae studiis adjuvari: ut in ea observantia, quae certa semper ratione variatur, nihil possit erroris incurri. Paschale etenim festum, quo sacramentum salutis humanae maxime continetur, quamvis in", "candidate_score": 0.667194, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_118_120", "bdc_text": "ego certe gratia potissimum Francfordiam me contuli , quo lucubrationes suas Gwalthers \"Monomachia \" und \"Epistolae herionae\" ; vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur . Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_455", "psc_text": "Chrysologus apostolicae auctoritatis callentissimus, observandum ac tenendum praedixerat epist. 25. Nihil pro apostolicarum definitionum auctoritate illustrius hoc totius Ecclesiae ac generalis synodi testimonio, quod Petrum in successoribus viventem et loquentem agnoscit. In Romana synodo sub Gelasio pronuntiatum fuit anathema, Si quispiam de hujus epistolae textu usque ad unum iota disputaverit, et non eam in omnibus venerabiliter receperit (Tom. V Concil. Ven. edit. pag. 387) . Et S. Gregorius, lib. VI, epist. 2: Si quis contra harum quatuor synodorum fidem, et contra sanctae memoriae Leonis papae tomum atque definitionem aliquid umquam loqui praesumit, anathema sit. 2. Hinc in fidei professionibus nihil frequentius quam post generalia concilia hujus epistolae doctrinam profiteri. Apud Orientales, ubi Eutychis haeresis turbas excitaverat, haec consuetudo primum inducta, ut liquet inter caetera ex aliquot epistolis Hormisdae, ex epistola Petri diaconi ad Fulgentium, et ex concilio Apamensi an. 535. Idem mos etiam ad Occidentales transivit, et diu etiam obtinuit.", "candidate_score": 0.65803, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_66", "bdc_text": "Robert Scherwatzky , Geschichte der Herrschaft Plesse , Hannover 1913 , bes. S. 24-38. , qui una cum lantgravio Ratisponam profectus est , habere idem confessos ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_519", "psc_text": "συσσεῖσαι 824, ἢ τὸ διαπεπάρθαι τοῖς ἥλοις καὶ τὰς τοῦ παραδείσου πύλας ἀνοῖξαι τῇ πίστει τῆ τοῦ λῃστοῦ, οὕτως οὐ τῆς αὐτῆς ἐστι φύσεως τό λέγειν· Ἐγὼ καὶ ὁ Πατὴρ ἕν ἐσμεν, καὶ τὸ λέγειν· Ὁ Πατήρ μου μείζων μου ἐστίν· εἰ καί τὰ μάλιστα γὰρ ἐν τῶ Δεσπότῃ Ἰησοῦ Χριστῷ τοῦ Θεοῦ, καὶ τοῦ ἀνθρώπου ἕν ἐστι τὸ πρόσωπον, ὅμως ἕτερόν ἐστιν ἑκεῖνο, ἐξ οὗ ἐν ἐκατέρῳ κοινόν ἐστι τὸ τῆς ὕβρεως, καὶ ἕτερον ἐξ οὗ κοινὸν τὸ τῆς δόξης καθέστηκεν, ἐξ ἡμῶν μὲν γάρ ἐστιν αὐτῷ ἡ ἐλάσσων τοῦ Πατρὸς ἀνθρωπότης, ἀπὸ δὲ τοῦ Πατρός ἐστιν αὐτῷ ἡ μετὰ τοῦ Πατρός ἴση Θεότης. Διὰ ταύτην τοίνυν τοῦ προσώπου τὴν ἕνωσιν, τὴν ἐν ἑκατέρᾳ φύσει νοεῖσθαι ὀφείλουσαν, καὶ υἱὸν ἀναγινώσκομεν ἀνθρώπου κατεληλυθέναι ἐξ οὐρανοῦ· ὁπότε ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ τὸ σῶμα ἐξ αὐτῆς τῆς Παρθένου, ἐξ ἧς ἐτέχθη, προσέλαβεν· καὶ πάλιν ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ σταυρωθεὶς λέγεται, καὶ ταφείς·", "candidate_score": 0.654146, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_25_27", "bdc_text": "vgl. Kuhaupt , Kirchenpolitik 266 , Anm. 25 . esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_192", "psc_text": "scripserit. 14. P. Coustantius discrimen illud, quod memoravimus in Gelasii epistola ad Dardanos, quae in aliis codicibus brevior, in aliis prolixior est, ex eo pendere credidit, quod eadem illa epistola sub duplici forma ab ipsomet Gelasio prodierit; idemque postea Hormisdae et Gregorio, antea vero Leoni nostro evenisse opinatus est. Lege Vindic. veter. codd. confirmat. cap. 13, pag. 713. Id huic epistolae contigisse ex antea observatis probabilissimum nobis est. S. Leo scripserat, ut videtur, prima manu epistolam, qualis dabitur ex mss. editionis decurtatae; et ex hoc exemplo olim edito vel invento hanc epistolam sumpserunt auctores collectionum ejusdem editionis. Posteriori vero manu, cum forte supervenisset aliquid novi, ex. gr., causa Restituti episcopi, quem nunc, quasi post illa quae Potentius retulerat, conquestum tradit cap. 10 S. pontifex exscribens eamdem epistolam, nonnulla aliis verbis exposuit, quaedam autem pro novitate causae adjecit. Ita etiam epistolas 30 et 31, quae partim eisdem, partim diversis verbis eadem", "candidate_score": 0.652149, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_25_27", "bdc_text": "vgl. Kuhaupt , Kirchenpolitik 266 , Anm. 25 . esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_421", "psc_text": "voluit eas litteras quas Leonem melius instructum plenius reddidisse aut brevi redditurum praesumebat. Enim vero si has dogmaticas Leonis litteras ille legisset, non videtur scripturus fuisse: Extra consensum Romanae civitatis episcopi causas fidei audire (seu ex Graeco cognoscere, aut dijudicare) non possumus; quae verba nondum sibi notam Romani episcopi sententiam declarant. Igitur haec Chrysologi epistola sub idem tempus data videtur, quo Leo scripsit epistolas 23 et 24, id est circa Februarium an. 449. Forte idem ille vir, qui Theodosii atque Eutychis litteras ad S. Leonem attulit, Ravennam etiam cum ejusdem Theodosii litteris ad Valentinianum transivit, et hac occasione epistolam Eutychis ad Chrysologum detulit. Huic autem Constantinopolim revertenti, dum Valentiniani responsa referret, Chrysologus tradidit hanc epistolam ad Eutychem, ut citius ac tutius traderetur. Certe autem non scripsit post notitiam actorum in Eutychem, aut definitivo Leonis epistolae, ut in Quesnelli sententia praesumendum est. EPISTOLA XXV, PETRI CHRYSOLOGI EPISCOPI RAVENNATIS AD EUTYCHEM PRESBYTERUM.", "candidate_score": 0.651905, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_117_119", "bdc_text": "huiusVor huius gestrichenes ibi . ego certe gratia potissimum Francfordiam me contuli , quo lucubrationes suas Gwalthers \"Monomachia \" und \"Epistolae herionae\" ; vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1286", "psc_text": "Graecum ab eodem transferri cupit ac mandat, quam sub signaculo Augusti missam Alexandrinae plebi in Ecclesia recitari vult. --II. De Paschate sequentis anni ut rescribatur. LEO JULIANO episcopo. CAP. I. Sumptis fratris et coepiscopi nostri Proterii Alexandrini antistitis litteris indubitanter agnovi catholicae eum studere doctrinae, et recto corde haereticis obviare: ut merito sperare possimus eum Ecclesiae 1260 cui praesidet, et exemplo morum, et insinuatione fidei profuturum. Sed quia non parum ipsi laboris Eutychianorum factionibus excitatur, qui epistolam meam ad beatae memoriae Flavianum datam, fallaci interpretatione corruptam simplicibus quibusque aut indoctis ita dicuntur ingerere, ut quaedam loca Nestoriano congruere videantur errori: ut haec malignitas non possit de conturbatione fidelium gloriari, hoc fraternitati tuae laboris injungo, ut eamdem epistolam meam, quam in omnibus apostolicae concordare doctrinae consonantia majorum exempla testantur, diligenti interpretatione ex Latino in Graecum transferre digneris, quam gloriosissimus et fidelissimus princeps ad Alexandrinos judices, sicut poposci, sub signaculi sui impressione", "candidate_score": 0.651137, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0_2", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ; non ille mihi quidem Nach quidem ein zweites mihi gestrichen. ignotus , sed tamen gratus et optatus , neque enim puto maiore me voluptate affici posse quam ea , quam ex tua bonitate singulari propensaque in me et sociosJohannes Haller , Johann Jakob Wic k und Rudolf Gwalther . voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1289", "psc_text": "in cleri sui episcoporumque Orientalium studium refundit. Gestorum Chalcedonensium confirmatio pontificiae auctoritati reservata traditur. Sanctissimo ac beatissimo coepiscopo papae LEONI ANATOLIUS in Domino salutem. CAP. I. Omne quidem solatium prorsus atque auxilium quod vitae laboriosae curisque vallatae ratio flagitaret, in vestra positum sperans esse beatitudine, totius sarcinam mihi sollicitudinis inde merito leviorem fore credideram; nunc vero cunctis 1262 aliis acrior me pressit anxietas, quam diutina peperit vestrae non solita sanctitatis intermissio litterarum, maxime cum mihi, quae scriptae essent a vobis aliis, ostenderentur epistolae, quae majus facerent doloris augmentum, qui frequentius cuperem potiri vestris affatibus: ut illa vobis obediendo complerem, quae vestris omnifariam perfectissimis sensibus placita videbantur. Nam penitus absit ut eis ego quaecumque mihi fuissent mandata per litteras adversarer. Quia tamen piissimus et Christianissimus princeps, qui consultissimae suae providentiae bono tam res universas regit humanas, quam philosophia divinarum pollet ubique virtutum, cum quibus aemula pietatis zelare non cessat, cum sic", "candidate_score": 0.650391, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_25_27", "bdc_text": "vgl. Kuhaupt , Kirchenpolitik 266 , Anm. 25 . esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_422", "psc_text": "ad Chrysologum detulit. Huic autem Constantinopolim revertenti, dum Valentiniani responsa referret, Chrysologus tradidit hanc epistolam ad Eutychem, ut citius ac tutius traderetur. Certe autem non scripsit post notitiam actorum in Eutychem, aut definitivo Leonis epistolae, ut in Quesnelli sententia praesumendum est. EPISTOLA XXV, PETRI CHRYSOLOGI EPISCOPI RAVENNATIS AD EUTYCHEM PRESBYTERUM. SYNOPSIS. I. Jam olim praescriptum esse docet contra errores incarnationem Verbi impugnantes; nec discatiendam esse, sed cum honore et timore credendam. --II. Suadet Eutychi ut Romani pontificis scriptis obedienter attendat, quia Petrus suae sedis rectores dirigens, praestat quaerentibus fidei veritatem. 775 Dilectissimo filio et merito honorabili EUTYCHI presbytero PETRUS episcopus. CAP. I. Tristis legi tristes litteras tuas, et scripta moesta moerore debito percurri; quia sicut nos pax Ecclesiarum, sacerdotum concordia, tranquillitas plebis, gaudere facit gaudio coelesti, ita nos affligit et dejicit fraterna dissensio, praesertim cum talibus oriatur ex causis. Triginta annis humanae leges humanas adimunt quaestiones, et Christi generatio, quae", "candidate_score": 0.649928, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_25_27", "bdc_text": "vgl. Kuhaupt , Kirchenpolitik 266 , Anm. 25 . esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_72", "psc_text": "Leonem duas saltem scripsisse epistolas, alteram ad Cyrillum episcopum Alexandrinum, ad Paschasinum episcopum Lilybetanum alteram, ex Paschasini litteris manifestum est. Sed utraeque injuria temporum intercidere. Solam Paschasini responsionem superesse existimatum fuit; ac propterea eam unam Quesnellus edidit. At ejus quoque epistolae, quam Cyrillum, Leoni reddidisse idem Paschasinus testatur, non exiguum fragmentum ad nos transmissum credimus; quod ut statuatur, nonnulla observanda sunt. 2. Eam nimirum Cyrilli epistolam de Paschate Africani concilii Patribus traditam, quam Dionysius Exiguus suae collectioni integram inseruerat num. 135, ex Sirmondi schedis cum longiori additione ediderant primum Petavius tom. II De Doctrina temporum, in fine, ac dein Bucherius in Commentario ad Canonem paschalem Victorii, cap. 1, pag. 72. Duae vero in ea quam Petavius et Bucherius ediderunt partes distinguendae, nimirum ipsa Cyrilli epistola ad Africanos, quae legitur correctior apud Dionysium; et ejus additio, quae ad aliam ejusdem Cyrilli epistolam pertinet. Has quidem duas distinctasque Cyrilli epistolas cum imperitus", "candidate_score": 0.649125, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_117_119", "bdc_text": "huiusVor huius gestrichenes ibi . ego certe gratia potissimum Francfordiam me contuli , quo lucubrationes suas Gwalthers \"Monomachia \" und \"Epistolae herionae\" ; vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_462", "psc_text": "quae peculiare Scripturarum et verborum studium exigebant, aliquid diligentiae ac subsidii contulisse; ex quo aliqui eas ab ipso dictatas crediderunt, et in Gallicani scriptoris gloriam apud Gallos vulgarunt. 6. Quantum porro intersit, ut tam celebris dogmatica epistola emendatissima, quoad fieri potest, edatur, cum per se satis intelligitur, tum vero demonstrant etiam luculentius illa trium episcoporum Galliae ad Leonem epist. 67, c. 2: Idcirco si dignanter admittitis, deprecamur ut opus et praesentibus et futuris temporibus profuturum (de hac epistola loquuntur), quod nos asservandi studio foliis mandare curavimus, sanctitas vestra percurrere, et si quid librarii errore defuerit, emendare dignetur. In hanc rem perficiendam codices triginta et amplius expendimus, et inter hos sex vetustissimos. qui millenariam aetatem attingunt. Cum haec epistola invenitur in omnibus collectionibus, quas in praefatione recensuimus, exceptis collect. 4, 6, 7, 14, 15 et 16, tum vero ad praecipuos cujusque collectionis mss. libros eamdem relegimus, inter quos vetustissimi sunt Vat.", "candidate_score": 0.648869, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_113_115", "bdc_text": "noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus . Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_451", "psc_text": "FLAVIANO episcopo Constantinopolitano. Pervenisse ad nos tuae dilectionis epistolas, ut primum venientis filii nostri honorabilis viri Rodani opportunitatem reperimus, indicamus: quae nos de causa facerent certiores, quam apud vos pravo dolemus errore commotam. Quoniam aliter de fide quam convenit hic qui dudum religiosi videbatur propositi esse sentiret, quem a traditione catholica non decuerat deviare, sed in eadem quae tenetur ab omnibus credulitate persistere. Verum de hac re plenius per eum qui ad nos tuae dilectionis portavit epistolas rescribimus: ut fraternitatem tuam quid de tota causa constitui debeat instruamus. Non enim patimur aut illum in suae persuasionis pravitate persistere, aut dilectionem tuam, quae zelo fidei, pravo et stulto resistit errori, diutina adversae partis impugnatione turbari. Supradictum vero filium nostrum, per quem has epistolas dedimus, hac volumus qua dignum est affectione suscipias, et eo ad nos remeante rescribas. Data duodecimo kalendas Junias Asturio et Protogene coss. ADMONITIO IN EPISTOLAM SEQUENTEM. 1. Inter", "candidate_score": 0.6488, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_120_122", "bdc_text": "Tu iam , mi Bullingere , pater omnibus nominibus maxime observande , valebis quam felicissime studiosis superstes in annum . Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus . Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1014", "psc_text": "Quod nos ante oculos semper habentes, non desinemus Domino ac Deo nostro gratias agere et pariter supplicare, gratulantes quod tantae sanctitatis, tantae fidei, tantaeque doctrinae apostolicae sedi, unde religionis nostrae, propitio Christo, fons et origo manavit, antistitem dederit; petentes etiam ut datum concessumque munus pontificii vestri, longissima ad aedificationem Ecclesiarum suarum aetate custodiat. Nos autem etsi impares meritis, pari tamen fide, si quid (quod absit) contra Ecclesiam catholicam profana infestatione tentetur, parati sumus, confortante Domino, cum beatitudine vestra pro veritate fidei 1110 animas nostras ponere, et vitam hanc auctori salutis nostrae et largitori aeternitatis impendere. Et alia manu: Ora pro me, domine merito beatissime, et apostolico honore venerande papa. RUSTICUS episcopus apostolatum vestrum in Domino venerans saluto, et ut digneris pro me orare, supplex rogo. VENERIUS te dominum in Christo meum, reverendissime, saluto; et ut digneris pro me orare, supplex rogo. CONSTANTIANUS episcopus beatitudinem vestram saluto. MAXIMUS episcopus beatitudinem vestram", "candidate_score": 0.648775, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_26_28", "bdc_text": "esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ; vgl . oben Nr. 1473 , Anm. 5 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_644", "psc_text": "testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae, sed ex epist. 44 sumptum jam demonstravimus. Repudiata vero hac hypothesi id ita evenisse conjici potest. S. pontifex primo scripsit epistolam 43. Haec sane in omnibus tum Venetis, tum Vaticanis Graecis codicibus, nec non in illis quos vetus interpres Latinus, seu Rusticus vidit, primo loco constanter describitur ante epistolam 44, quod anterioris temporis indicium est; at post aliquot dies; cum jam discessissent ii quibus epist. 43 tradita fuerat, eamdem S. Leo aliquibus mutatis, ac pluribus additis, renovavit, aliisque tradidit perferendam, ita ut, priori, si fieri posset, revocata vel suppressa, hanc Theodosio offerrent; ejusdemque exemplum litteris ad Pulcheriam scriptis junxit. Ita", "candidate_score": 0.648591, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_117_119", "bdc_text": "huiusVor huius gestrichenes ibi . ego certe gratia potissimum Francfordiam me contuli , quo lucubrationes suas Gwalthers \"Monomachia \" und \"Epistolae herionae\" ; vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_548", "psc_text": "Sed contra fidem earum collectionum quae chronicam notam iduum Junii exhibent, eamque ex epistola 30 non potuerunt sumere, hanc opinionem inducere nequivimus. Id autem multo minus potuimus alia ratione, quae conjecturam numero praecedenti propositam magis magisque confirmabit. Si epistolae, inquit Leo epist. 45, quae in fidei causa per nostros clericos directae sunt, ad vestram pietatem pervenissent, certum est remedium vos his rebus quae contra fidem factae sunt . . . praestare potuisse. Indicatur epistola 30, per legatos missa quae, his Ephesum profectis ad Augustam non pervenit. Altam ergo eadem in re et pleniorem quidem epistolam ad eamdem Pulcheriam se alia occasione post legatorum discessum non direxisse praesumit; alias haec, non aeque ac illa prior alio traducta, eumdem effectum multo magis peperisset, ita ut opus non fuerit prioris epistolae 30 exemplum ad eamdem una cum epist. 45 iterum mittere. Igitur epistola 31 ad Pulcheriam missa non fuit, sed ab ipso Leone", "candidate_score": 0.64851, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_112_114", "bdc_text": "RodolphusRudolf Gwalther . noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus . Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_828", "psc_text": "Secreta etiam mandata legatis commissa indicat. Dilectissimo fratri RAVENNIO, LEO papa. Diu filios nostros Petronium presbyterum et Regulum diaconum in Urbe tenuimus: quoniam et de nostra hoc gratia merebantur, et fidei quae nunc quorumdam errore incessitur, ratio postulabat. Voluimus enim eos nostro interesse tractatui, et universa cognoscere quae per te cupimus ad omnium fratrum et consacerdotum nostrorum notitiam pervenire, charissime; hoc dilectioni tuae specialiter delegantes, ut sollicitudine vigilantiae tuae epistola 1001 nostra, quam ad Orientem pro fidei defensione direximus,) vel sanctae memoriae Cyrilli, quae nostris sensibus tota concordat, universis fratribus innotescat: ut certiores effecti contra eos qui incarnationem Domini pravis persuasionibus aestimant temerandam, spirituali se virtute praemuniant. Habes probabilem facultatem, qua cunctis Ecclesiis et Deo nostro episcopatus tui possis commendare primordia, si haec ita, ut credimus atque mandavimus, impleveris, frater charissime. Quae autem committenda litteris non fuerunt, cum praedictorum filiorum nostrorum insinuatione didiceris, Domini fretus auxilio efficaciter, 1002 ut diximus,", "candidate_score": 0.648446, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_103", "bdc_text": "et HermogenemDer griechische Rhetoriker und Philosoph Hermogenes von Tharsos ( ca. 160-230 )", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_515", "psc_text": "τὸ ταπεινὸν, καὶ τῆς θεότητος τὸ μέγεθος· ὥσπερ γὰρ τῷ ἐλεεῖν ὁ Θεὸς τροπὴν οὐχ ὑφίσταται, οὕτως ἄνθρωπος τῷ μεγέθει τῆς θείας ἀξίας οὐκ ἀναλίσκεται· 820 ἐνεργεῖ γὰρ ἑκατέρα μορφὴ μετὰ τῆς θατέρου κοινωνίας, ὅπερ ἴδιον ἔσχηκε, τοῦ μὲν λόγου κατεργαζομένου τοῦθ' ὅπερ ἐστὶ τοῦ λόγου, τοῦ δὲ σώματος ἐκτελοῦντος, ὅπερ ἐστὶ τοῦ σώματος· καὶ τὸ μὲν αὐτῶν διαλάμπει τοῖς θαύμασι, τὸ δὲ ταῖς ὕβρεσιν ὑποπέπτωκε. Καὶ καθάπερ ὁ λόγος ἀπὸ τῆς ἰσότητος τῆς τοῦ πατρὸς δόξης ἐστὶν ἀχώριστος, οὕτω τὸ σῶμα τὴν φύσιν τοῦ ἡμετέρου γένους οὐκ ἀπολέλοιπεν· εἷς γὰρ, καὶ ὁ αὐτὸς ἀληθῶς Υἱός τε Θεοῦ, καὶ ἀληθῶς υἱὸς ἀνθρώπου τυγχάνει, Θεὸς μὲν κατά τοῦτο, καθὸ ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος, καὶ ὁ Λόγος ἦν πρὸς τὸν Θεὸν, καὶ Θεὸς ἦν ὁ Λόγος· ἄνθρωπος δὲ κατὰ τοῦτο, καθὸ ὁ Λόγος σάρξ ἐγένετο, καὶ ἐσκήνωσεν ἐν ἡμῖν· καὶ Θεὸς μὲν κατὰ τοῦτο, καθὸ δι' αὐτοῦ τὰ πάντα ἐγένετο, καὶ", "candidate_score": 0.648302, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_89", "bdc_text": "Audivi profecto ab hominibus spectatae fidei , comitem a Lüningen Ein Graf Emich IX. ( X. ) von Leiningen- Dagsburg geb. 1498 )", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_814", "psc_text": "petitionibus consuevimus gratanter annuere, domina, sacratissima filia, venerabilis Augusta; sed de praesenti causa, hoc est de Flaviano qui fuit episcopus, quae in hac causa subsecuta sint, reverendissimo archiepiscopo Leoni perfecte nostra mansuetudo significavit. Tuae vero dulcedini hoc solum approbavimus intimandum, quia memoratus Flavianus sacro judicio ab humanis rebus ablatus est, quatenus totius dubietatis contentio a sacris removeretur Ecclesiis; et nihil ulterius post haec definire possibile est, cum jam ista semel decisa sint. 991 Δεσποίνῃ τῇ ἐμῇ Εὐδοξία τῇ προσκυνητῇ βασιλίδι, Θεοδόσιος. Αεῖ μὲν οὖν τῆς σῆς ποθεινότητος τοῖς γράμμασι τερπόμεθα, καὶ ταῦτα ὅλῃ ψυχῇ ἡδέως περιπτυσσόμεθα καὶ πάσαις ταῖς σαῖς αιτήσεσι μετὰ πολλῆς τῆς χαρᾶς εἰώθαμεν ἐπινεύειν, δέσποινα ἁγνοτάτη θύγατερ, προσκυνητὴ βασιλίς· ἀλλὰ περὶ τοῦ ἐνεστῶτος πράγματος, τουτέστι, φερὶ Φλαυιανοῦ, τοῦ ποτε ἐπισκόπου, τὰ τῇ αἰτίᾳ παρακολουθήσαντα τῷ εὐλαβεστάτῳ ἀρχιεπισκόπῳ Λέοντι τελείως ἠ ἡμετέρα κατεσήμασεν [pro κατεσήμηνεν] ἡμερότης· τῇ δὲ σῇ γλυκύτητι τοῦτο μόνον ἐδοκιμάσαμεν γνωρίσαι, ὅτι ὁ μνημονευθεὶς Φλαυιανὸς", "candidate_score": 0.647877, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_25_27", "bdc_text": "vgl. Kuhaupt , Kirchenpolitik 266 , Anm. 25 . esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_539", "psc_text": "5, 11, 12, 13, 18, 20, 21, 22, 23 et 24, cum exemplo Sichardi, et peculiari ms. Vat. Reginae 293, alteram tuentur. Cur autem eodem die duae ejusmodi epistolae ad Pulcheriam traditae fuerint, et quae prius, quae autem posterius scripta censenda sit, curiosius inquiri potest, quam ulla satis tuta ratione definiri. 2. Quesnellus in prima editione (Tom. II primae edit. pag. 850) existimavit a pontifice primo scriptam fuisse epistolam 30, et ad Pulcheriam transmissam per legatos, cum adhuc spes nonnulla superesset fore ut synodus in conventum simplicem apud Constantinopolim commutaretur. Idcirco enim sub finem ejusdem epistolae scriptum putat; Sed ei qui in errore est melius consuletur, si ubi desipuit, ibidem resipiscat; et ubi damnationem meruit, illic indulgentiam consequatur. Cum vero impedimenta inciderint, quibus haec epistola Pulcheriae data non fuerit; ejusdem exemplum ad eam Leo iterum post pseudosynodum Ephesinam transmisit, ut liquet ex epist. 45. Hac autem occasione eam epistolam paucis", "candidate_score": 0.647794, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_89", "bdc_text": "Audivi profecto ab hominibus spectatae fidei , comitem a Lüningen Ein Graf Emich IX. ( X. ) von Leiningen- Dagsburg geb. 1498 )", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_657", "psc_text": "provinciis jure, quod justum est, potientibus, atque vindicta adversus haereticos exercita; vestrum etiam imperium Christi dextera defendetur. 901 Ἐπιστολὴ Λέοντος ἀποσταλεῖσα πρὸς Θεοδόσιον τὸν τeetigr;ς θείας μνήμης, δι' ἧς ᾔ ἐτησεν ἰδικὴν σύνοδον ἐν τοῖς τῆς Ἰταλίας γενέσθαι, καί ἐν μηδενὶ ἑτέρῳ τόπῳ διὰ τὸ ὑπεναντίαν εἶναι τῶν κανόνων τὲν ἐν Ἐωέσῳ δευτέραν σύνοδον. Τῷ ἐνδοξοτάτῳ καὶ γαληνοτάτῳ Θεοδοσίῳ βασιλεῖ, Λέων ἐπίσκοπος. Ἄνωθεν καὶ ἐξ ἀρχῆς ἐν ταῖς γενομέναις συνόδοις, τοσαύτὴν ἡμεῖς εἰλήφαμεν παῤῤησίαν παρὰ τοῦ ἁγιωτάτου Πέτρωυ, καὶ κορυφαίου τῶν ἀποστόλων, ὡς ἔχειν τὲν αὐθεντίαν καὶ ἐκδικεῖν τὴν ἀλήθειαν ὑπὲρ τῆς ἡμῶν εἰρήνης, καὶ μηδενὶ δύνασθαι ὀχυρὰν οὕτως ὑπάρχουσαν παρασαλεύειν, παραχρῆμα τῆς βλάβης ἀποσειομένης. Ἐπεὶ οὖν τὸ συνέδριον τῶν ἐπισκόπων, ὅπερ γενέσθαι προσετάξατε ἐν τῇ Ἐφεσίων πόλει διὰ Φλαυιανὸν αὐτήν τε καταβλάπτει τὴν πίστιν, καὶ πάσας τραυματίζει τὰς ἐκκλησίας. . . . καὶ ταῦτα ἡμῖν ἔγνωσται οὐ παρά ἀβεβαίου τινὸς ἀγγέλου, ἀλλὰ παρ' αὐτῶν τῶν παρ' ἡμῶν ἀποσταλέντων εὐλαβεστάτου", "candidate_score": 0.647731, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_113_115", "bdc_text": "noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus . Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_828", "psc_text": "Secreta etiam mandata legatis commissa indicat. Dilectissimo fratri RAVENNIO, LEO papa. Diu filios nostros Petronium presbyterum et Regulum diaconum in Urbe tenuimus: quoniam et de nostra hoc gratia merebantur, et fidei quae nunc quorumdam errore incessitur, ratio postulabat. Voluimus enim eos nostro interesse tractatui, et universa cognoscere quae per te cupimus ad omnium fratrum et consacerdotum nostrorum notitiam pervenire, charissime; hoc dilectioni tuae specialiter delegantes, ut sollicitudine vigilantiae tuae epistola 1001 nostra, quam ad Orientem pro fidei defensione direximus,) vel sanctae memoriae Cyrilli, quae nostris sensibus tota concordat, universis fratribus innotescat: ut certiores effecti contra eos qui incarnationem Domini pravis persuasionibus aestimant temerandam, spirituali se virtute praemuniant. Habes probabilem facultatem, qua cunctis Ecclesiis et Deo nostro episcopatus tui possis commendare primordia, si haec ita, ut credimus atque mandavimus, impleveris, frater charissime. Quae autem committenda litteris non fuerunt, cum praedictorum filiorum nostrorum insinuatione didiceris, Domini fretus auxilio efficaciter, 1002 ut diximus,", "candidate_score": 0.647729, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_112_114", "bdc_text": "RodolphusRudolf Gwalther . noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus . Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_451", "psc_text": "FLAVIANO episcopo Constantinopolitano. Pervenisse ad nos tuae dilectionis epistolas, ut primum venientis filii nostri honorabilis viri Rodani opportunitatem reperimus, indicamus: quae nos de causa facerent certiores, quam apud vos pravo dolemus errore commotam. Quoniam aliter de fide quam convenit hic qui dudum religiosi videbatur propositi esse sentiret, quem a traditione catholica non decuerat deviare, sed in eadem quae tenetur ab omnibus credulitate persistere. Verum de hac re plenius per eum qui ad nos tuae dilectionis portavit epistolas rescribimus: ut fraternitatem tuam quid de tota causa constitui debeat instruamus. Non enim patimur aut illum in suae persuasionis pravitate persistere, aut dilectionem tuam, quae zelo fidei, pravo et stulto resistit errori, diutina adversae partis impugnatione turbari. Supradictum vero filium nostrum, per quem has epistolas dedimus, hac volumus qua dignum est affectione suscipias, et eo ad nos remeante rescribas. Data duodecimo kalendas Junias Asturio et Protogene coss. ADMONITIO IN EPISTOLAM SEQUENTEM. 1. Inter", "candidate_score": 0.646789, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_25_27", "bdc_text": "vgl. Kuhaupt , Kirchenpolitik 266 , Anm. 25 . esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_368", "psc_text": "eamdem Flaviani epistolam se jam tunc accepisse indicat, cum scripsit epistolam 27, datam die 21 Maii anni ejusdem. Si epistola Flaviani sub hunc diem accepta valde erat sera; ergo multo ante scripta fuerat. Haec de primis Flaviani litteris procul dubio intelligenda sunt. Rursum epistola 36 ad eumdem Flavianum, data XII vel XV kal. Julii anni ejusdem aliae hujus litterae tunc acceptae una cum gestis nominantur sic: Litteras tuae dilectionis accepi cum gestis, quae apud vos de fidei quaestione confecta sunt. Haec de secundis litteris ejusdem Flaviani, quibus acta in Eutychem aeque ac primis annexa fuerant. Porro in hac epistola 36 respici epistolam 26, Flaviani, ex eo manifestum sit, quod Flavianus ep. 26, c. 2, sperare se dicit, remotum iri synodum, quae futura vulgabatur: Leo autem huic articulo respondens epistola 36, concilium impediri non posse significat. Igitur epistola 26, Flaviani secunda est, epistola autem 22, prima, ac paulo post Constantinopolitanam synodum", "candidate_score": 0.646566, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_25_27", "bdc_text": "vgl. Kuhaupt , Kirchenpolitik 266 , Anm. 25 . esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_166", "psc_text": "et varia opuscula etiam posterioris aevi continet, ex Leone autem hanc unicam epistolam exhibet. Alter vero antiquissimus et majusculis litteris scriptus complectitur vetustam collect. 3, cui alium similem invenimus in perantiquo Vat. 1342. Nos insuper hanc eamdem epistolae decurtatae (sic enim appellabimus) rationem nacti sumus in tribus aliis collectionibus, nimirum in ms. Vat. Reginae collect. 1, in vetusto cod. Lucensi collect. 4 simili Colbertino 784, qui a Coustantio laudatur in praefat. ad Epistolas Roman. pontif. num. 89, ac praeterea in manuscriptis collectionis 9 Hispanicae, Vat. 1341 et Vindebon. Caesareo 41, ut praetereamus alia plura scripta exemplaria memoratarum collectionum 10, 12 et 24, quae in praefat. ad epistolas recensuimus. Ita octo collectiones 1, 3, 4, 5, 9, 10, 12 et 24, ac peculiaris cod. Barb. 77, hanc primam epistolae formam exhibent. 3. Secunda ejusdem forma edita est primum a Wendelino, dein a Pithaeo, ac demum a Voello et Justello in collectione", "candidate_score": 0.64643, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_25_27", "bdc_text": "vgl. Kuhaupt , Kirchenpolitik 266 , Anm. 25 . esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_459", "psc_text": "Antiquis monachorum Ritibus, lib. III, c. 2. Ex hujusmodi autem Lectionariis traducta fuit in aliquot collectiones Sermonum S. Leonis, quae ex Lectionariis originem ducunt. 4. Cum Gennadius, c. 70, Leonem inter ecclesiasticos scriptores retulit, hujus tantum epistolae fecit mentionem, eo quod haec super omnia ejus opera vulgatissima esset. Hinc autem eum certum ejusdem epistolae auctorem procul dubio existimavit. Quod si vulgatae ejusdem editiones Miraei, Fabricii atque Vallarsii, c. 84, in Prospero habent: Epistolae quoque papae Leonis adversus Eutychen de vera Christi Incarnatione ad diversos datae, et ab ipso dictatae dicuntur, corruptam lectionem et fucum facere, et legendum ei, id est Prospero, ab ipso scilicet Leone dictatae, Quesnellus contendit; Prosperum enim Leonis notarium fuisse Ado in Chronico scripsit. At emendatiores editiones et mss. nec et, nec ei praeferre, sed tantum ab ipso dictatae creduntur, pronuntiat Antelmius, epist. 2, n. 28 et 30. In ms. quidem antiquissimo capituli Veronensis, signato num. 46,", "candidate_score": 0.646368, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_41_43", "bdc_text": "- Lit. : Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ; Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil.", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_471", "psc_text": "88. Hinc nihil mirum si haec testimonia in documentis Graecis ante gesta Chalcedonensia laudatae epistolae subjecta fuerint, licet primum ejusdem epistolae exemplum iisdem caruerit: unde nec a nobis eidem subjicienda sunt. Cum vero apud Latinos nullum exemplum hactenus inventum sit in quo haec testimonia post epistolam ad Flavianum describantur, sed ea separatim edita et inserta occurrant in nonnullis antiquis Latinorum collectionibus, nimirum in collect. 5 Quesnelliana cap. 41, ubi ea descripta reperies tomo tertio, et in mss. collect. 3 cap. 82, nec non in codice Veronensi 38 cap. 37, satis probabile est solos Graecos, qui ea simul allata et allegata acceperant in Constantinopolitano conventu exemplaria scripsisse, in quibus ea epistola una cum testimoniis legeretur, ac exinde in Graecos codices ante gesta Chalcedonensia utraque simul traduxisse. Ex his autem apparet quam perperam P. Garnerius horum testimoniorum collectionem Theodoreto tribuerit, de quo tamen plura in observationibus ad notam ultimam Quesnelli. Inter testimonia", "candidate_score": 0.646339, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_117_119", "bdc_text": "huiusVor huius gestrichenes ibi . ego certe gratia potissimum Francfordiam me contuli , quo lucubrationes suas Gwalthers \"Monomachia \" und \"Epistolae herionae\" ; vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_364", "psc_text": "epistolam acceperat Leo a Flaviano? Cumque Flavianus deinde memoret Leonis litteras sibi traditas a Pansophio (est epistola 23) quibus edoctus fuerat, eumdem Eutychem libellos direxisse ad Leonem plenos omni fallacia et calliditate; ex his liquet pariter, subdit Quesnellus, non ante Flavianum de litteris ad Leonem ea de re scribendis cogitasse, quam cum didicit pontificem improbis artibus deceptum, falsam de judicio Constantinopolitano cepisse opinionem. 2. Si epistola 23 legatur attente, Leonem non deceptum, sed cautum et necessaria documenta postulantem ac exspectantem invenies. Ad argumentum vero quod pertinet, etiam in epistola 22, Eutychis erroribus expositis, quae πάλαι dudum seu pridem in eum gesta fuerant, a Flaviano ad Leonem directa traduntur cap. 4, et eodem quidem Graeco verbo ἀπεστείλαμεν, direximus, idem Flavianus utitur, quod adhibuit epist. 26. Qua in re ne vox direximus difficultatem moveat, vide annot. 17 (col. 727, n. b) in eamdem epistolam 22. Cum ergo bis Flavianus de eadem damnatione", "candidate_score": 0.644544, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_117_119", "bdc_text": "huiusVor huius gestrichenes ibi . ego certe gratia potissimum Francfordiam me contuli , quo lucubrationes suas Gwalthers \"Monomachia \" und \"Epistolae herionae\" ; vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_459", "psc_text": "Antiquis monachorum Ritibus, lib. III, c. 2. Ex hujusmodi autem Lectionariis traducta fuit in aliquot collectiones Sermonum S. Leonis, quae ex Lectionariis originem ducunt. 4. Cum Gennadius, c. 70, Leonem inter ecclesiasticos scriptores retulit, hujus tantum epistolae fecit mentionem, eo quod haec super omnia ejus opera vulgatissima esset. Hinc autem eum certum ejusdem epistolae auctorem procul dubio existimavit. Quod si vulgatae ejusdem editiones Miraei, Fabricii atque Vallarsii, c. 84, in Prospero habent: Epistolae quoque papae Leonis adversus Eutychen de vera Christi Incarnatione ad diversos datae, et ab ipso dictatae dicuntur, corruptam lectionem et fucum facere, et legendum ei, id est Prospero, ab ipso scilicet Leone dictatae, Quesnellus contendit; Prosperum enim Leonis notarium fuisse Ado in Chronico scripsit. At emendatiores editiones et mss. nec et, nec ei praeferre, sed tantum ab ipso dictatae creduntur, pronuntiat Antelmius, epist. 2, n. 28 et 30. In ms. quidem antiquissimo capituli Veronensis, signato num. 46,", "candidate_score": 0.64453, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_113_115", "bdc_text": "noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus . Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1272", "psc_text": "emendavimus, ex quibus colligitur omnes has epistolas eodem die VI idus Martias signatas fuisse. 2. Quoad ordinem vero, cum ex laudato testimonio epistolae 131 liquet S. pontificem scripsisse litteras ad Marcianum et Proterium antequam ad Julianum scriberet, tum vero ex initio cap. 2 epistolae 130, ad Marcianum, ubi Leo se Proterio rescripsisse testatur, palam fit litteras ad Proterium epistolae ad Marcianum praecessisse. Itaque licet omnes hae epistolae eodem die notentur, ex ipsarum tamen contextu Leo scripsit primum ad Proterium, dein ad Marcianum, ac tandem ad Julianum, et hunc ordinem in editione servabimus. 1253 EPISTOLA CXXIX. AD PROTERIUM EPISCOPUM ALEXANDRINUM. SYNOPSIS. I. Episcoporum esse vigilare ne fidei unitas violetur, quod vel litterulae immutatione fieri potest. --II. Ex traditione SS. PP. et suam epistolam catholicam, et docendos esse populus, asserit. --III. Fidem, disciplinam et privilegia Ecclesiarum ex norma vetustatis esse servanda. LEO PROTERIO episcopo Alexandrino. CAP. I. Laetificaverunt me litterae dilectionis tuae,", "candidate_score": 0.644374, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_126", "bdc_text": "] Clarissimo viro domino Heinricho Bullingero , Tigurinae ecclesiae antistiti , patri suo unice observando .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1508", "psc_text": "ὁρατῶν τε, καὶ ἀοράτων ποιητήν. Καὶ εἰς ἕνα κύριον Ἰησοῦν Χριστὸν τὸν υἱὸν τοῦ Θεοῦ τὸν 1362 μονογενῆ, τὸν ἐκ τοῦ πατρὸς γεννηθέντα, τοῦτ' ἐστὶ, τὸν ἐκ τῆς οὐσίας τοῦ πατρὸς, Θεὸν ἐκ Θεοῦ, φῶς ἐκ φωτὸς, Θεὸν ἀληθινὸν ἐκ Θεοῦ ἀληθινοῦ. Γεννηθέντα, οὐ ποιηθεντα, μιᾶς ὑποστάσεως σὺν πατρὶ (ὅπερ ἑλληνιστὶ λέγεται ὁμοούσιον)· δι' οὗ τὰ πάντα ἐγένετο, τά τε ἐν οὐρανῷ, καὶ ἐπὶ τῆς γῆς. Τὸν δι' ἡμᾶς, καὶ διὰ τὴν ἡμετέραν σωτηρίαν κατελθόντα ἐκ τῶν οὐρανῶν, καὶ σαρκωθέντα, καὶ ἐνανθρωπήσαντα, παθόντα, καὶ σταυρωθέντα, καὶ ταφέντα, καὶ ἀναστάντα τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ, καὶ ἀνελθόντα εἰς τοὺς οὐρανούς· καὶ ἐρχόμενον κρῖναι ζῶντας καὶ νεκροὺς. Καὶ εἰς τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον.--ᾗ τινι σαφῶς ὁμολογίᾳ τοῦτο περιέχεται, ὅπερ καὶ ἡμεῖς περὶ τῆς τοῦ Κυρίου σαρκώσεως ὁμολογοῦμέν τε καὶ πιστεύομεν, ὃς πρὸς τὸ τὴν σωτηρίαν τοῦ γένους ἀναπλάσαι τῶν ἀνθρώπων, ἀληθῆ σάρκα τῆς ἡμετέρας σαθρότητος, οὐκ ἐξ οὐρανοῦ μεθ' ἑαυτοῦ κατεκόσμησεν, ἀλλ' ἐν τῇ", "candidate_score": 0.643199, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114_116", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1272", "psc_text": "emendavimus, ex quibus colligitur omnes has epistolas eodem die VI idus Martias signatas fuisse. 2. Quoad ordinem vero, cum ex laudato testimonio epistolae 131 liquet S. pontificem scripsisse litteras ad Marcianum et Proterium antequam ad Julianum scriberet, tum vero ex initio cap. 2 epistolae 130, ad Marcianum, ubi Leo se Proterio rescripsisse testatur, palam fit litteras ad Proterium epistolae ad Marcianum praecessisse. Itaque licet omnes hae epistolae eodem die notentur, ex ipsarum tamen contextu Leo scripsit primum ad Proterium, dein ad Marcianum, ac tandem ad Julianum, et hunc ordinem in editione servabimus. 1253 EPISTOLA CXXIX. AD PROTERIUM EPISCOPUM ALEXANDRINUM. SYNOPSIS. I. Episcoporum esse vigilare ne fidei unitas violetur, quod vel litterulae immutatione fieri potest. --II. Ex traditione SS. PP. et suam epistolam catholicam, et docendos esse populus, asserit. --III. Fidem, disciplinam et privilegia Ecclesiarum ex norma vetustatis esse servanda. LEO PROTERIO episcopo Alexandrino. CAP. I. Laetificaverunt me litterae dilectionis tuae,", "candidate_score": 0.642899, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_113_115", "bdc_text": "noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus . Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_406", "psc_text": "cognitis judicari. Ad praedictum autem episcopum litteras dedi, quibus mihi displicere cognosceret quod ea quae in tanta causa gesta fuerant etiam nunc silentio detineret, cum studere debuerit primitus nobis cuncta reserare: quem credimus vel post admonitionem omnia ad nostram notitiam relaturum; ut in lucem ductis his quae adhuc videntur occulta, id quod evangelicae et apostolicae doctrinae convenit judicetur. Data XII kalendarum Martii, Asturio et Protogene viris clarissimis consulibus. ADMONITIO IN SEQUENTEM EPISTOLAM. 1. Duae litterarum S. Petri Chrysologi ad Eutychem Latinae editiones prodiere: altera, quae unicum seu primum tantum caput exhibet; altera, quae duo capitula complectitur. Quesnellus cum hanc prolixiorem epistolam et editionem genuinam haberet, quonam fato illa decurtata et non potius haec integra inserta fuerit in Vulgatis S. Leonis editionibus, se non assequi in notis professus est. Ex codicibus autem, qui eam fere decurtatam praeferunt, magna inter eruditos exstitit dubitatio, num secundum caput sincerum, an supposititium sit. Omnis autem", "candidate_score": 0.642844, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114_116", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_52", "psc_text": "Si enim de praeteritis litteris et de re olim insinuata loqueretur, vi verbi duximus commonendam, omnis rectae syntaxeos ratio posset et haberet exigeret. Id autem si evidens judicetur, epistolam primam ad Januarium traditam non fuisse consequens fit. Ita enim Leo indicat se duxisse eum nunc monere, ac si antea de eadem re numquam monuerit. Igitur epistola prima, in qua eadem monitio fusius ingeritur, non ad Januarium, sed ad aliquem ejus praedecessorem tradita dici debet. 25. Ex his porro tempus duarum sequentium epistolarum elicitur, et cur ab his initium duxerimus, manifestum fiet. Annus 444, cui has epistolas auctoritate libri de Promissionibus adjudicavit Quesnellus, explicato eodem testimonio et auctoritate Photii satis revincitur. Multo autem magis repellitur opinio Antelmii, qui easdem epistolas attribuit anno 447. Non leve in speciem videri potest illud cui potissimum insistit Antelmius epist. 1 num. 11 pag. 7, nimirum in epistola ad Aquileiensem episcopum, c. 1 mentionem fieri decretorum", "candidate_score": 0.64242, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_70_72", "bdc_text": "Handlungen und Außschreiben [ . . . ] von den Ursachen des teutschen Kriegs , Bd. 2 , Frankfurt a. M. 1617 , S. 694-705 , besonders S. 695f ( Abdruck der Geständnisse ) ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_467", "psc_text": "Romani hanc notatiunculam praefixere: Pleraque haec sanctorum Patrum testimonia a S. Leone adjuncta sunt epistolae ipsius 97 (nunc 165) ad Leonem Augustum, sed in aliquibus Graecis codicibus concilii hujus inseruntur etiam hoc loco, nimirum post laudatam epistolam ad Flavianum. Haec autem Stephanus Baluzius intelligens de actione secunda notavit: Haec testimonia non exstant in codicibus mss., neque in antiquis editionibus: ac tamen etsi in aliquibus Graecis, ut monent editores Romani, inserantur in hoc loco, puto tamen lecta non fuisse in synodo, adeoque frustra descripta esse in his gestis, in quibus nulla horum testimoniorum mentio est, sed epistolae tantum. Omnem vero difficultatem sustulit observatio trium Graecorum exemplarium Chalcedonensium, quae memoravimus e bibliotheca Veneta S. Marci. Cum enim in his laudata ad Flavianum epistola, ut innuimus, bis proferatur, nimirum ante gesta, et in ipsis gestis; memorata testimonia Patrum non subjiciuntur epistolae gestis insertae, ut a Romanis edita sunt; sed describuntur post epistolam quae", "candidate_score": 0.641918, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_112_114", "bdc_text": "RodolphusRudolf Gwalther . noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus . Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_827", "psc_text": "pro modestiae suae temperantia, ita futurum credimus studiosum charitatis et pacis, ut nequaquam sibi credat ablatum, quod fratri videat esse concessum. Data III non. Maii, Valentiniano Aug. 7 et Avieno v. c. conss. 1000 In fine hujus epistolae, haec quae sequuntur verba habentur in codd. Arelatensi et Vallicellano: Hoc praeceptum domini Leonis confirmatum est a sede apostolica, praesidente Symmacho papa, Probo v. c., consule. EPISTOLA LXVII. AD RAVENNIUM ARELATENSEM EPISCOPUM. SYNOPSIS. Mittit Ravennio celebrem suam ad Flavianum epistolam de incarnatione Verbi Dei adversus Eutychen, ut pro defensione fidei, per eum haec, vel Cyrilli Alexandrini epistola cunctis Galliae episcopis fideliter innotescat. Secreta etiam mandata legatis commissa indicat. Dilectissimo fratri RAVENNIO, LEO papa. Diu filios nostros Petronium presbyterum et Regulum diaconum in Urbe tenuimus: quoniam et de nostra hoc gratia merebantur, et fidei quae nunc quorumdam errore incessitur, ratio postulabat. Voluimus enim eos nostro interesse tractatui, et universa cognoscere quae per te", "candidate_score": 0.64182, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114_116", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_367", "psc_text": "ad orthodoxum vel per litteras, vel per aliquam conjunctionem loquantur; haec statim ab initio scripta produnt. Inopportunum enim fuisset Leonem rogare, ut promulgaret Eutychis condemnationem eo tempore, quo notissima erat, seu post epist. 26, cum jam generale concilium ea de causa habendum vulgatum fuerat. 4. Sed evidentius argumentum producamus. S. Leo duas Flaviani litteras cum gestis se accepisse tradit. Primum ep. 28, ad eumdem Flavianum scripta Idibus Junii an. 449, his verbis cap. 1: Lectis dilectionis tuae litteris, quas miramur fuisse tam seras, et gestorum episcopalium ordine recensito, tandem quid apud vos scandali contra integritatem fidei exortum fuisset, agnovimus. Hanc eamdem Flaviani epistolam se jam tunc accepisse indicat, cum scripsit epistolam 27, datam die 21 Maii anni ejusdem. Si epistola Flaviani sub hunc diem accepta valde erat sera; ergo multo ante scripta fuerat. Haec de primis Flaviani litteris procul dubio intelligenda sunt. Rursum epistola 36 ad eumdem Flavianum, data XII", "candidate_score": 0.640409, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_113_115", "bdc_text": "noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus . Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1294", "psc_text": "URBIS EPISCOPUM. De Ratione Paschalis. Domino meo dilectissimo fratri et consacerdoti LEONI PROTERIUS in Domino salutem. CAP. I. Piissimus et fidelissimus imperator noster Marcianus litteris ad nos nuper venerabilibus usus est, quibus asseruit aestimare quosdam non diligenter ascriptam diem festi paschalis, quae per octavam Indictionem futuram, Deo praestante, celebranda est. Verumtamen non velut a se commotus hoc indicavit, sed quia scripta tuae sanctitatis acceperit, et praecipiebat oportere nos causam diligenter inquirere adhibita nimis tenuissima scrutatione, quae multum sollicitudinis ac studii contineret. Quapropter negligendum non fuit quominus statim negotium ventilarem; quando ex illo jam tempore, quo commonitorium tuae venerationis accepi, plurimam curam rei hujus habuerim, nunc legales libros inspiciens, nunc antiquorum doctorum 1265 instituta contingens, ex quibus possibile est hujusmodi computum investigare solertius. Sumens etiam et centenalem cursum Paschae descriptum a beatissimo patre et episcopo nostro Theophilo, omnemque percurrens, ita reperi diligenter integreque compositum, ut quicumque ille sit, auctoritatem scripturae hujus", "candidate_score": 0.640379, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_26_28", "bdc_text": "esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ; vgl . oben Nr. 1473 , Anm. 5 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_192", "psc_text": "scripserit. 14. P. Coustantius discrimen illud, quod memoravimus in Gelasii epistola ad Dardanos, quae in aliis codicibus brevior, in aliis prolixior est, ex eo pendere credidit, quod eadem illa epistola sub duplici forma ab ipsomet Gelasio prodierit; idemque postea Hormisdae et Gregorio, antea vero Leoni nostro evenisse opinatus est. Lege Vindic. veter. codd. confirmat. cap. 13, pag. 713. Id huic epistolae contigisse ex antea observatis probabilissimum nobis est. S. Leo scripserat, ut videtur, prima manu epistolam, qualis dabitur ex mss. editionis decurtatae; et ex hoc exemplo olim edito vel invento hanc epistolam sumpserunt auctores collectionum ejusdem editionis. Posteriori vero manu, cum forte supervenisset aliquid novi, ex. gr., causa Restituti episcopi, quem nunc, quasi post illa quae Potentius retulerat, conquestum tradit cap. 10 S. pontifex exscribens eamdem epistolam, nonnulla aliis verbis exposuit, quaedam autem pro novitate causae adjecit. Ita etiam epistolas 30 et 31, quae partim eisdem, partim diversis verbis eadem", "candidate_score": 0.639875, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_113_115", "bdc_text": "noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus . Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1057", "psc_text": "τε μάρτυς, καὶ αὐτὰ πεπραγμένα δηλοῖ. Ὅπως γε καὶ αὐτοὺς τιμῆς τε, καὶ δορυφορίας ἠξιώσαμεν αἰδοῖ, καὶ τιμῇ τῇ περὶ ὑμᾶς, καὶ τὸν τοιοῦτον τύπον ἐπὶ τὴν ὑμετέραν ὁσιότητα ἡ ἁγία σύνοδος ἀνήνεγκε καὶ ἡμεῖς, ἐφ' ᾧ τε παρ' ὑμῶν τυχεῖν συναινέσεως, καὶ βεβαιότητος, παρακαλοῦμέν τε, καὶ τοῦτο παρ' ὑμῶν γενέσθαι, ἁγιώτατοι. Ὁ γὰρ θρόνος Κωνσταντινουπόλεως ἔχει πατέρα τὸν ἀποστολικὸν θρόνον ὑμῶν κατεξαίρετον ἑαυτὸν συνάψας ἡμῖν, ἵνα καὶ διὰ τῆς ὑμῶν περὶ αὐτὸν φροντίδος ἅπαντες μὲν πεισθεῖεν, ὅτι γνησίως ἄνωθεν προνοησάμενοι, καὶ νῦν τὴν αὐτὴν ἔχοντες διαμένετε περὶ αὐτὸν φροντίδα, καὶ ὡς λυσιτελοῦντα δὲ τῇ ἐκκλησιαστικῇ καταστάσει καταξιώσατε ἅπαντα κυρῶσαι τὰ παρακολουθήσαντα ἐγγράφως ἐν τῇ ἁγιωτάτῃ καὶ οἰκουμενίκῃ συνόδῳ, καὶ αὐτὸν δὲ τὸν προειρημένων περὶτοῦ θρόνου τῆς Κωσταντινουπόλεως ὅρον ἐσπουδάσαμεν ἀποστεῖλαι πρὸς τὴν ὑμετέραν ἁγιωσύνη· ἵνα ἔχῃ τε εἰδέναι, ὡς εὐχαῖς ταῖς ὑμετέραις 1135 θεοσόφως ἅπαντα ᾠκονόμηται, καὶ παρακαλοῦμεν πρόσφορον ἀπόκρισιν δέξασθαι ἑκάστην ὑπόθεσιν διδάσκοντος ὑμᾶς ἅπαντα τοῦ θεοφιλεστάτου ἐπισκόπου", "candidate_score": 0.638461, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114_116", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_538", "psc_text": "καὶ συνεπισκόπῳ Φλαυιανῷ, σαφέστερον τὰ ἀπεσταλμένα γράμματα περιέχει. ADMONITIO IN EPISTOLAS SEQUENTES XXX ET XXXI. 1. Etsi duae quae ad Pulcheriam eadem die ac de eadem re scriptae inveniuntur epistolae, aliquot non tam sententiis quam verbis sint plane similes, in multis nihilominus discrepant inter se, et altera ob insertas additiones est longe prolixior. Styli autem ratio et codicum atque collectionum antiquarum auctoritas, quibus utraque fulcitur, nequaquam sinunt ut alterutra alii quam Leoni tribuatur. Exemplaria tum Latina, tum Graeca antiquissimae collectionis 17 Chalcedonensis, et Ratisponensis collectio 19, praeter collectionem duodecimam et vigesimam secundam, primam epistolam satis vindicant; codices vero collectionum 2, 5, 11, 12, 13, 18, 20, 21, 22, 23 et 24, cum exemplo Sichardi, et peculiari ms. Vat. Reginae 293, alteram tuentur. Cur autem eodem die duae ejusmodi epistolae ad Pulcheriam traditae fuerint, et quae prius, quae autem posterius scripta censenda sit, curiosius inquiri potest, quam ulla satis tuta ratione", "candidate_score": 0.638452, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_26_28", "bdc_text": "esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ; vgl . oben Nr. 1473 , Anm. 5 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_643", "psc_text": "aliquid tale contigerit. Solum in annotationibus indicare licebit verba quae vel supplenda videntur, vel Leonis mentem aperient, ut ne tamen ea huic epistolae ab eodem inserta affirmare possimus. Ita solutae sunt vel omnes, vel saltem praecipuae difficultates, quae contra hanc epistolam opponebantur, adeo ut vel ex hoc de ejus germanitate nihil sit ambigendum. 7. In ea vero quaestione, cur duae tam similes epistolae ad eumdem imperatorem traditae fuerint, Quesnellus suspicatus est epistolam 43 forsitan esse exemplar epistolae 44, quod nonnullis mutatis S. Leo miserit ad Pulcheriam Augustam; nam in epist. 45 ad eamdem scribens, ejusmodi exemplar se ad ipsam mittere testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae,", "candidate_score": 0.638262, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_89_91", "bdc_text": "Audivi profecto ab hominibus spectatae fidei , comitem a Lüningen Ein Graf Emich IX. ( X. ) von Leiningen- Dagsburg geb. 1498 ) starb 1541 , das genaue Todesdatum sowie die Todesumstände scheinen unbekannt zu sein ; vgl . Genealogisches Handbuch des Adels , Bd. 97 ( Adelslexikon , Bd. VII ) , Limburg an der Lahn 1989 , S. 247 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1598", "psc_text": "Hermes, qui in hac epistola appellatur Archidiaconus, vivo adhuc Rustico Biterrensibus episcopus datus fuit, a quibus cum non fuerit receptus, Narbonam rediit, et hac de re idem Rusticus et Hermes litteras ad Leonem dedere, ut ex Hilari papae epist. 8 colligere licet. His autem ut congruum tempus tribuatur, ante Leonis mortem, quae contigit an. 461, Hermes ad Biterrensem cathedram promotus videtur sub. an. 460; haec autem epistola, Hermete adhuc archidiacono Romae agente, scripta serius dicenda est an. 459. 7. His autem de tempore hujus epistolae praemissis manifestum fit quam sint inanes duae Quesnelli conjecturae, quibus cum animadverterit aliquot ex iis dubiis quae proposuit Rusticus decisa fuisse in conciliis Arausicano I, Vasensi I, et Arelatensi II, alterutrum not. 1 colligit: Scilicet vel Rusticum ad Leonem scripsisse, antequam eae difficiles quaestiones in conciliis supradictis ventilarentur et enodarentur: supervacaneum enim videretur et praeter consuetudinem Gallicanam, ut post soluta in pluribus comprovincialibus, aut majoribus", "candidate_score": 0.637898, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_89_91", "bdc_text": "Audivi profecto ab hominibus spectatae fidei , comitem a Lüningen Ein Graf Emich IX. ( X. ) von Leiningen- Dagsburg geb. 1498 ) starb 1541 , das genaue Todesdatum sowie die Todesumstände scheinen unbekannt zu sein ; vgl . Genealogisches Handbuch des Adels , Bd. 97 ( Adelslexikon , Bd. VII ) , Limburg an der Lahn 1989 , S. 247 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1577", "psc_text": "Leo. Hac autem in re vetusti catalogi episcoporum Ecclesiae Ravennatis difficultatem afferent: vetusti, inquam, qui apud Agnellum a Bacchinio primum editum legi possunt; nam recentiores apud Rubeum et Ughellum etsi in re praesenti non obsint, antiquum tamen ordinem deseruere ex arbitrio, ut cum quibusdam praejudiciis nonnulla posterius detecta monumenta conciliarentur. In antiquis autem illis catalogis nullus quidem Leo hujus aevi episcopus reperitur; at Neo praecessor fit S. Petro Chrysologo, cum ex hac epistola posterior esse deberet. Ut autem haec difficultas tollatur, duo in his catalogis distinguenda sunt, ordo episcoporum, et tempus at gesta quae iisdem tribuuntur. Ordo catalogorum veterum, quoad priorum saeculorum episcopos cum derivatus fuerit ex antiquissimis diptychis quae in quibusque Ecclesiis jamdiu custodita fuere, nisi quid omnino evidens cogat, retinendus est. Tempus autem et gesta singulis episcopis ascripta, cum ex diptychis, in quibus sola episcoporum nomina describebantur, sumi nequiverint, ex auctorum medii aevi arbitrio, vel etiam ex vulgatis", "candidate_score": 0.637509, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_70_72", "bdc_text": "Handlungen und Außschreiben [ . . . ] von den Ursachen des teutschen Kriegs , Bd. 2 , Frankfurt a. M. 1617 , S. 694-705 , besonders S. 695f ( Abdruck der Geständnisse ) ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_466", "psc_text": "qui Graecam collectionem Chalcedonensem complectitur; nec non ad alium item Venetum 165, qui nonnullas ejusdem collectionis partes continet. Hos ut distinguamus, codicem 164 primum ms. Venetum appellabimus, secundum vero codicem 165. Cum vero haec epistola in his Venetis codicibus duplici loco legatur, primum inter epistolas ante gesta, dein in ipsis gestis concilii, in quo lecta fuit; nonnumquam utrumque textum ejusdem codicis contulimus, et idcirco variantes lectiones primo vel secundo loco exhibitas allegabimus. 8. Hac occasione dicendum est aliquid de testimoniis Patrum, quae huic epist. 28 ad Flavianum in editis Conciliorum act. 2 Graece et Latine subjecta inveniuntur. His testimoniis editores Romani hanc notatiunculam praefixere: Pleraque haec sanctorum Patrum testimonia a S. Leone adjuncta sunt epistolae ipsius 97 (nunc 165) ad Leonem Augustum, sed in aliquibus Graecis codicibus concilii hujus inseruntur etiam hoc loco, nimirum post laudatam epistolam ad Flavianum. Haec autem Stephanus Baluzius intelligens de actione secunda notavit: Haec testimonia", "candidate_score": 0.637423, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_26_28", "bdc_text": "esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ; vgl . oben Nr. 1473 , Anm. 5 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_165", "psc_text": "possumus signatos num. 39 et 42. Exstat etiam in mss. collect. 10 Isidori et collect. 12, ad quam pertinet codex a Merlino adhibitus, nec non Herovallianus ab eodem Quesnello laudatus; et in codd. collectionis 24 quae sola inter collectiones posteriores hanc epistolae formam exhibet; ac praeterea inter hujusmodi codices censendi Victorinus, Regniacensis, et S. Martini Altisiodorensis, qui eamdem collect. 24 cum epistola hujus formae eodem annotante praeseferunt. His codicibus Quesnellus in secunda editione adjecit alios duos, quorum descriptionem post primam impressionem Roma accepit, nimirum Barber. 77 et 2888. Horum primus a nobis item observatus atque collatus, est XII circiter saeculi, et varia opuscula etiam posterioris aevi continet, ex Leone autem hanc unicam epistolam exhibet. Alter vero antiquissimus et majusculis litteris scriptus complectitur vetustam collect. 3, cui alium similem invenimus in perantiquo Vat. 1342. Nos insuper hanc eamdem epistolae decurtatae (sic enim appellabimus) rationem nacti sumus in tribus aliis collectionibus, nimirum", "candidate_score": 0.637358, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_26_28", "bdc_text": "esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ; vgl . oben Nr. 1473 , Anm. 5 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1374", "psc_text": "3 ad Eliam et caeteros episcopos Istriae, ubi ex sequenti epistola duo testimonia recitat, de ipsius authenticitate dubitare non sinit. Duorum vero ac tam insignium diversae originis codicum, Grimanici et Ratisponensis, auctoritas ita Patricii et Asparis nomina vindicant, ut commentitium plane sit haec nomina pro aliorum magnatum nominibus his litteris inserta suspicari, ut laudatus Pagius in fine suae annotationis conjecit; cum praesertim Patricii nomen in alia epistola 151, quam ex Ratisponensi edemus, similiter legatur. 3. Harum epistolarum tempus apud Quesnellum ex Grimanico codice signatum errore manifesto laborat. Cum enim in textu allegato ex epist. 153 Leo Aetio commiserit, ut epistolam ad Basilium Antiochenum dirigeret, haec proculdubio una cum ipsis ad Aetium litteris transmissa fuit, ac proinde eodem die ex Leonis more signata, nimirum kalendis Septembris. Praeterea ex eadem ad Aetium epistola discimus alias litteras simul missas fuisse ad imperatorem, ad Asparem et alios. Habemus autem epistolam 148 ad imperatorem Leonem,", "candidate_score": 0.637089, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1272", "psc_text": "emendavimus, ex quibus colligitur omnes has epistolas eodem die VI idus Martias signatas fuisse. 2. Quoad ordinem vero, cum ex laudato testimonio epistolae 131 liquet S. pontificem scripsisse litteras ad Marcianum et Proterium antequam ad Julianum scriberet, tum vero ex initio cap. 2 epistolae 130, ad Marcianum, ubi Leo se Proterio rescripsisse testatur, palam fit litteras ad Proterium epistolae ad Marcianum praecessisse. Itaque licet omnes hae epistolae eodem die notentur, ex ipsarum tamen contextu Leo scripsit primum ad Proterium, dein ad Marcianum, ac tandem ad Julianum, et hunc ordinem in editione servabimus. 1253 EPISTOLA CXXIX. AD PROTERIUM EPISCOPUM ALEXANDRINUM. SYNOPSIS. I. Episcoporum esse vigilare ne fidei unitas violetur, quod vel litterulae immutatione fieri potest. --II. Ex traditione SS. PP. et suam epistolam catholicam, et docendos esse populus, asserit. --III. Fidem, disciplinam et privilegia Ecclesiarum ex norma vetustatis esse servanda. LEO PROTERIO episcopo Alexandrino. CAP. I. Laetificaverunt me litterae dilectionis tuae,", "candidate_score": 0.636472, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_113_115", "bdc_text": "noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus . Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_863", "psc_text": "inseparabiliter atque indifferenter uniti, state constanter et viriliter agite; ac si quae sunt morae de his quae poscimus ordinandis, per occasiones tamen, quas fidas gratia divina providerit, litteris nos vestrae dilectionis instruite. Quia multum solatii est, 1024 cum sollicitis animis rerum desideratarum actio nuntiatur. Volumus autem ut hae litterae nostrae, quas ad vestram dilectionem misimus, etiam caeteris catholicis innotescant: quo intelligant se quoque ad defensionem fidei hisce nostris exhortationibus incitari. Data sexto idus Novembris, Valentiniano Augusto septies et Avieno consulibus. EPISTOLA LXXVI. MARCIANI IMPERATORIS AD ARCHIEPISCOPUM ROMAE LEONEM. Decimo kalendas Decembris Constantinopoli, domino nostro Valentiniano imperatore nostro piissimo septimum et Avieno clarissimis consulibus, sacrae litterae missae sunt a domino nostro Marciano perpetuo imperatore ad sanctissimum episcopum Leonem, quibus significabat eos qui ab eodem viro reverendissimo missi fuerant hilariter fuisse susceptos: quare cum omni alacritate eo se conferre dignetur, et synodum celebrare; vel, si hoc ei grave videbitur, suis litteris significet", "candidate_score": 0.636389, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_26_28", "bdc_text": "esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ; vgl . oben Nr. 1473 , Anm. 5 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_15", "psc_text": "ad Aquileiensem exhibent, adjunctam quidem habent epistolam ad Septimum, istam vero ad Januarium omittunt: quod in argumentum suppositionis adduxit. Inter vetustissimas enim collectiones profecto est Quesnelliana 5, cujus ille notitiam non satis accuratam habuit. In hac autem, una cum duabus illis epistolis, est etiam epistola ad Januarium, sicuti est quoque in cod. Florentino collectionis 13 et in codd. collectionis 24, qui aliam a Quesnelliana collectione originem agnoscunt. Hinc ergo vel antiquissimis illis temporibus, quibus collectio 5 non multo post Leonem composita fuit, trium harum epistolarum exemplaria exstabant: quae antiquitas, si, ubi nil certi opponitur, ad hujus epistolae authenticitatem probandam non sufficit, nihil erit in ejusmodi collectionibus quod in dubium vocari non possit. 12. Auctoritas itaque codicum et collectionum, praesertim antiquarum, quas tum pro epistola ad Septimum, tum pro epistola ad Januarium hactenus consideravimus, satis esse deberet ad refellendas eas conjectationes quae iisdem opponuntur, adeo ut iisdem nihil respondere oporteret. Hoc", "candidate_score": 0.636125, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_113_115", "bdc_text": "noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus . Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_827", "psc_text": "pro modestiae suae temperantia, ita futurum credimus studiosum charitatis et pacis, ut nequaquam sibi credat ablatum, quod fratri videat esse concessum. Data III non. Maii, Valentiniano Aug. 7 et Avieno v. c. conss. 1000 In fine hujus epistolae, haec quae sequuntur verba habentur in codd. Arelatensi et Vallicellano: Hoc praeceptum domini Leonis confirmatum est a sede apostolica, praesidente Symmacho papa, Probo v. c., consule. EPISTOLA LXVII. AD RAVENNIUM ARELATENSEM EPISCOPUM. SYNOPSIS. Mittit Ravennio celebrem suam ad Flavianum epistolam de incarnatione Verbi Dei adversus Eutychen, ut pro defensione fidei, per eum haec, vel Cyrilli Alexandrini epistola cunctis Galliae episcopis fideliter innotescat. Secreta etiam mandata legatis commissa indicat. Dilectissimo fratri RAVENNIO, LEO papa. Diu filios nostros Petronium presbyterum et Regulum diaconum in Urbe tenuimus: quoniam et de nostra hoc gratia merebantur, et fidei quae nunc quorumdam errore incessitur, ratio postulabat. Voluimus enim eos nostro interesse tractatui, et universa cognoscere quae per te", "candidate_score": 0.63588, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_113_115", "bdc_text": "noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus . Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_538", "psc_text": "καὶ συνεπισκόπῳ Φλαυιανῷ, σαφέστερον τὰ ἀπεσταλμένα γράμματα περιέχει. ADMONITIO IN EPISTOLAS SEQUENTES XXX ET XXXI. 1. Etsi duae quae ad Pulcheriam eadem die ac de eadem re scriptae inveniuntur epistolae, aliquot non tam sententiis quam verbis sint plane similes, in multis nihilominus discrepant inter se, et altera ob insertas additiones est longe prolixior. Styli autem ratio et codicum atque collectionum antiquarum auctoritas, quibus utraque fulcitur, nequaquam sinunt ut alterutra alii quam Leoni tribuatur. Exemplaria tum Latina, tum Graeca antiquissimae collectionis 17 Chalcedonensis, et Ratisponensis collectio 19, praeter collectionem duodecimam et vigesimam secundam, primam epistolam satis vindicant; codices vero collectionum 2, 5, 11, 12, 13, 18, 20, 21, 22, 23 et 24, cum exemplo Sichardi, et peculiari ms. Vat. Reginae 293, alteram tuentur. Cur autem eodem die duae ejusmodi epistolae ad Pulcheriam traditae fuerint, et quae prius, quae autem posterius scripta censenda sit, curiosius inquiri potest, quam ulla satis tuta ratione", "candidate_score": 0.63563, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_26", "bdc_text": "esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_364", "psc_text": "epistolam acceperat Leo a Flaviano? Cumque Flavianus deinde memoret Leonis litteras sibi traditas a Pansophio (est epistola 23) quibus edoctus fuerat, eumdem Eutychem libellos direxisse ad Leonem plenos omni fallacia et calliditate; ex his liquet pariter, subdit Quesnellus, non ante Flavianum de litteris ad Leonem ea de re scribendis cogitasse, quam cum didicit pontificem improbis artibus deceptum, falsam de judicio Constantinopolitano cepisse opinionem. 2. Si epistola 23 legatur attente, Leonem non deceptum, sed cautum et necessaria documenta postulantem ac exspectantem invenies. Ad argumentum vero quod pertinet, etiam in epistola 22, Eutychis erroribus expositis, quae πάλαι dudum seu pridem in eum gesta fuerant, a Flaviano ad Leonem directa traduntur cap. 4, et eodem quidem Graeco verbo ἀπεστείλαμεν, direximus, idem Flavianus utitur, quod adhibuit epist. 26. Qua in re ne vox direximus difficultatem moveat, vide annot. 17 (col. 727, n. b) in eamdem epistolam 22. Cum ergo bis Flavianus de eadem damnatione", "candidate_score": 0.635629, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114_116", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_80", "psc_text": "ipsam a Cyrillo datam credidit ad quosdam monachos his argumentis: quia, inquit, non ad unum, sed ad plures scripta est; et hos quidem Cyrillo inferiores ac subditos innuunt verba, Praecipio vobis ne faciatis, etc.; monachos vero indicare videtur Pachomii monachi exemplum, quod iisdem litteris inseritur. At cum scripta sit ad Latinos, qui Pascha celebrare volebant VII kal. Aprilis, ad inferiores et Cyrilli subditos tradita dici nequit. Sicuti vero librarii arbitrio in epistola ad Africanos scriptum fuit mandamus vobis, ubi apud Dionysium legitur nuntiamus; ita eodem arbitrio in hac epistola scriptum credimus praecipio vobis, ubi aliud in originali ejusque versione modestius aliquid legebatur. Monachi autem exemplum ad propositum comprobandum allatum, nihil conficit, ut ea epistola monachis tradita statuatur; cum praesertim Latinos monachos Cyrillum de Paschate an. 444 interrogasse ne suspicari quidem liceat. 7. Utrum tandem ad unum, an ad plures, scripta fuerit, dubitari potest. Tillemontius in Cyrilli Vita, art. 147, quibusdam", "candidate_score": 0.635485, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_72", "bdc_text": "von den Ursachen des teutschen Kriegs , Bd. 2 , Frankfurt a. M. 1617 , S. 694-705 , besonders S. 695f ( Abdruck der Geständnisse ) ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_467", "psc_text": "Romani hanc notatiunculam praefixere: Pleraque haec sanctorum Patrum testimonia a S. Leone adjuncta sunt epistolae ipsius 97 (nunc 165) ad Leonem Augustum, sed in aliquibus Graecis codicibus concilii hujus inseruntur etiam hoc loco, nimirum post laudatam epistolam ad Flavianum. Haec autem Stephanus Baluzius intelligens de actione secunda notavit: Haec testimonia non exstant in codicibus mss., neque in antiquis editionibus: ac tamen etsi in aliquibus Graecis, ut monent editores Romani, inserantur in hoc loco, puto tamen lecta non fuisse in synodo, adeoque frustra descripta esse in his gestis, in quibus nulla horum testimoniorum mentio est, sed epistolae tantum. Omnem vero difficultatem sustulit observatio trium Graecorum exemplarium Chalcedonensium, quae memoravimus e bibliotheca Veneta S. Marci. Cum enim in his laudata ad Flavianum epistola, ut innuimus, bis proferatur, nimirum ante gesta, et in ipsis gestis; memorata testimonia Patrum non subjiciuntur epistolae gestis insertae, ut a Romanis edita sunt; sed describuntur post epistolam quae", "candidate_score": 0.63515, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_46_48", "bdc_text": "calendas april[is ] pervenisse RatisponamVgl . den Bericht Rudolf Gwalthers zur Reise Philipps von Hessen nach Regensburg , unten Nr. 1497 , 12-24. . Pervenit deinde ad nos rumor Marpurgam Heinrichum ducem Brunsvicensem audito lantgravii adventu seseVor sese gestrichenes perse .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_924", "psc_text": "his qui possunt supputationis et regulae istius habere peritiam: qualiter quarti anni futuri Dominicae resurrectionis dies sit tenendus. Nam cum venturum Pascha propitio Deo, decimo kalendarum aprilium die sit tenendum, 1060 sequenti autem pridie idus April. Tertio pridie nonas Aprilis; quarto sanctae memoriae Theophilus kalendas Maii constituit observandum: quod regula ecclesiastica penitus invenimus alienum; in nostris autem paschalibus cyclis, quod bene nosse dignaris, decimo quinto kalend. Maii ejusdem anni Pascha celebrandum esse sit scriptum. Et ideo, ut nobis omnibus ambiguitas auferatur, cum peritis quibusque diligentius hoc tua sollicitudo pertractet, ut in futurum hujusmodi caveamus errorem. Data octavo kalend. Julii, Adelfio viro clarissimo consule. EPISTOLA LXXXIX. AD MARCIANUM AUGUSTUM. SYNOPSIS De legatis ad concilium generale missis vice ejus acturis; ubi omnia ad fidei et pacis unitatem revocanda. LEO episcopus MARCIANO semper Augusto. Credebamus clementiam vestram id desiderio nostro posse praestare, ut praesenti necessitate respecta, differri ad opportunius tempus sacerdotalem synodum juberetis:", "candidate_score": 0.634937, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_26_28", "bdc_text": "esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ; vgl . oben Nr. 1473 , Anm. 5 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1598", "psc_text": "Hermes, qui in hac epistola appellatur Archidiaconus, vivo adhuc Rustico Biterrensibus episcopus datus fuit, a quibus cum non fuerit receptus, Narbonam rediit, et hac de re idem Rusticus et Hermes litteras ad Leonem dedere, ut ex Hilari papae epist. 8 colligere licet. His autem ut congruum tempus tribuatur, ante Leonis mortem, quae contigit an. 461, Hermes ad Biterrensem cathedram promotus videtur sub. an. 460; haec autem epistola, Hermete adhuc archidiacono Romae agente, scripta serius dicenda est an. 459. 7. His autem de tempore hujus epistolae praemissis manifestum fit quam sint inanes duae Quesnelli conjecturae, quibus cum animadverterit aliquot ex iis dubiis quae proposuit Rusticus decisa fuisse in conciliis Arausicano I, Vasensi I, et Arelatensi II, alterutrum not. 1 colligit: Scilicet vel Rusticum ad Leonem scripsisse, antequam eae difficiles quaestiones in conciliis supradictis ventilarentur et enodarentur: supervacaneum enim videretur et praeter consuetudinem Gallicanam, ut post soluta in pluribus comprovincialibus, aut majoribus", "candidate_score": 0.63489, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_41_43", "bdc_text": "- Lit. : Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ; Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil.", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_334", "psc_text": "et S. Anselmus lib. V, cap. 69, et lib. VI, cap. 189, in pluribus codd. Vaticanis. Tandem, ut alia testimonia omittamus, Gerhohus praepositus Reicherspergensis ineunte saeculo XII totam epistolam ex Germanico codice descripsit in opere de Aedificio Dei, cap 60, quod editum est a P. Pez. in Thesauro Anecdot. tom. II, part. II, unde etiam in Germania hujus epistolae exemplum inveniebatur. 4. Hic tandem monendum est Gerardum Vossium, praepositum Tungrensem, qui primus omnium in appendice Operum S. Gregorii Thaumaturgi editionis Moguntinae ann. 1604 hanc epistolam typis dedit, usum fuisse codice card. Sirleti. Ex complexu autem caeterorum monumentorum, quae ex eodem codice se edidisse testatur, nec non ex titulo peculiari quem his litteris ex eodem ms. praefixit, colligimus eum codicem fuisse similem laudato ms. Vat. Ottobon. collect. 23. Potior autem aliorum quos laudavimus codicum auctoritas majorem epistolae fidem conciliat. 727 EPISTOLA XVII. AD UNIVERSOS EPISCOPOS PER SICILIAM CONSTITUTOS. SYNOPSIS. Constitutione perpetua", "candidate_score": 0.634858, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_52", "psc_text": "Si enim de praeteritis litteris et de re olim insinuata loqueretur, vi verbi duximus commonendam, omnis rectae syntaxeos ratio posset et haberet exigeret. Id autem si evidens judicetur, epistolam primam ad Januarium traditam non fuisse consequens fit. Ita enim Leo indicat se duxisse eum nunc monere, ac si antea de eadem re numquam monuerit. Igitur epistola prima, in qua eadem monitio fusius ingeritur, non ad Januarium, sed ad aliquem ejus praedecessorem tradita dici debet. 25. Ex his porro tempus duarum sequentium epistolarum elicitur, et cur ab his initium duxerimus, manifestum fiet. Annus 444, cui has epistolas auctoritate libri de Promissionibus adjudicavit Quesnellus, explicato eodem testimonio et auctoritate Photii satis revincitur. Multo autem magis repellitur opinio Antelmii, qui easdem epistolas attribuit anno 447. Non leve in speciem videri potest illud cui potissimum insistit Antelmius epist. 1 num. 11 pag. 7, nimirum in epistola ad Aquileiensem episcopum, c. 1 mentionem fieri decretorum", "candidate_score": 0.634796, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_41_43", "bdc_text": "- Lit. : Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ; Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil.", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_464", "psc_text": "erit, memorabimus. Inter Lectionaria relegimus antiquissimum Vat. 3836. Addendi sunt praeterea duo alii codices millenarii, Veronensis 8, in quo haec epistola Leonis post epistolas canonicas describitur, et alius Veronen. 58, qui hanc epistolam ante quaedam documenta synodi Chalcedonensis repraesentat. Cum primam hujus epistolae editionem citabimus, intelligimus primam editionem Sermonum S. Leonis, cui haec epistola inserta est ante sermones de Nativitate ex ms. codice collectionis tertiae eorumdem Sermonum. Accedent tandem praeter codices Quesnelli alii quatuor a Baluzio adhibiti, nimirum Colbertinus 2574, Parisien., Divionen. et Corbeiensis, quorum tres postremi collectionem 17 Chalcedonensem continent. 7. Antiquissimam Graecam versionem, quae lecta et inserta fuit act. 2 synodi Chalcedonensis, primus edidit Joannes Leunclavius ex bibliotheca Sambuci Basileae an. 1578, postea ex aliis mss. Gerardus Vossius praepositus Tungrensis in calce Operum S. Gregorii Thaumaturgi an. 1604; dein vero Romani Conciliorum editores an. 1608, et a Romanis alii posteriores Conciliorum collectores. Graecum textum exegimus ad perantiquum ms.", "candidate_score": 0.634584, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_113_115", "bdc_text": "noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus . Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_367", "psc_text": "ad orthodoxum vel per litteras, vel per aliquam conjunctionem loquantur; haec statim ab initio scripta produnt. Inopportunum enim fuisset Leonem rogare, ut promulgaret Eutychis condemnationem eo tempore, quo notissima erat, seu post epist. 26, cum jam generale concilium ea de causa habendum vulgatum fuerat. 4. Sed evidentius argumentum producamus. S. Leo duas Flaviani litteras cum gestis se accepisse tradit. Primum ep. 28, ad eumdem Flavianum scripta Idibus Junii an. 449, his verbis cap. 1: Lectis dilectionis tuae litteris, quas miramur fuisse tam seras, et gestorum episcopalium ordine recensito, tandem quid apud vos scandali contra integritatem fidei exortum fuisset, agnovimus. Hanc eamdem Flaviani epistolam se jam tunc accepisse indicat, cum scripsit epistolam 27, datam die 21 Maii anni ejusdem. Si epistola Flaviani sub hunc diem accepta valde erat sera; ergo multo ante scripta fuerat. Haec de primis Flaviani litteris procul dubio intelligenda sunt. Rursum epistola 36 ad eumdem Flavianum, data XII", "candidate_score": 0.634515, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_26_28", "bdc_text": "esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ; vgl . oben Nr. 1473 , Anm. 5 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_633", "psc_text": "455, ut in praefat. ad epistolas demonstravimus num. 34. Igitur hoc tempore exstitit apud Graecos Latinum hujus epistolae autographum, ex quo Graeca interpretatio manavit. Majus et antiquius germanitatis testimonium desiderari nequit, quod nulla lacuna, errore nullo, qui nunc in ea epistola appareant, vocari potest in dubium: secus alia documenta, quae cum erroribus vel lacunis ad nos pervenerunt, etsi aliunde essent certissima, repudiari vel in suspicionem vocari possent. 3. Dum vero ob tantam auctoritatem stet hanc epistolam 43 supposititiam non esse; quoad ea quae difficultatem afferunt, etsi non aeque certo definire, aliquid tamen non improbabiliter conjectari licebit. Antea vero praemittendum est, hactenus quidem praesumptum fuisse epistolam 43, uti Latine edita est ex Latina collectione Chalcedonensi, ipsum esse originale Latinum S. Leonis, quod vetus collector invenerit, suaeque collectioni inseruerit, ut in caeteris plerisque Leonis epistolis accidit, ac praesertim in epistola 44, cujus originale Latinum ab eodem repertum, Latinae collectioni insertum fuit: id", "candidate_score": 0.634501, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_89_91", "bdc_text": "Audivi profecto ab hominibus spectatae fidei , comitem a Lüningen Ein Graf Emich IX. ( X. ) von Leiningen- Dagsburg geb. 1498 ) starb 1541 , das genaue Todesdatum sowie die Todesumstände scheinen unbekannt zu sein ; vgl . Genealogisches Handbuch des Adels , Bd. 97 ( Adelslexikon , Bd. VII ) , Limburg an der Lahn 1989 , S. 247 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1591", "psc_text": "rectissime insculptam probat an. 445. Porro idem Hermes in exordio epistolae Leonis ad Rusticum Archidiaconus dicitur. Haec ergo epistola post eam inscriptionem seu post an. 445 exarata fuit, cum Hermes a diaconatu ad archidiaconatum provectus fuisset. 3. Dein licet Africana Vandalorum persecutio efferbuerit post an. 439, Mauritania tamen in Romanorum potestate perstitit usque ad Valentiniani mortem, quae incidit in an. 455. Igitur si ii qui de Mauritania in Gallias venerunt, persecutionis causa, ut opinatur Quesnellus, transmisere, id post an. 455 statuendum esset. 4. Verum ad exsufflandam Quesnelli conjectationem, et ad statuendum verum tempus hujus epistolae, alia apertiora et luculentiora ex ipsis Rustici Inquisitionibus suppetunt. Non solum enim inquisit. 18 de his qui ex Africa vel de Mauritania venerunt sermo est, sed etiam inquisit. 17 de his qui parvuli ab hostibus capti sunt, et postea ad Romaniam venerint; et inquisit. 19 de his qui parvuli . . . . a gentilibus", "candidate_score": 0.634217, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_41_43", "bdc_text": "- Lit. : Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ; Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil.", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_333", "psc_text": "Constitutionum Collectionibus tom. III. Leoni autem Magno eadem epistola in his codicibus explorate asseritur non solum ex consulatu qui in Leonis pontificatum cadit, verum etiam ex eo quod inter alias quindecim genuinas epistolas ejusdem pontificis describitur, ita ut de hac una dubium adhuc promovere absque ullo argumento satis certo temerarium sit. 3. Invenitur praeterea haec eadem epistola in ms. libro Vat. 1343 saeculi X, qui fuit Ticinensis Ecclesiae, nec non in Vat. Ottobon. 297 collect. 23. Accedunt duo auctores antiquiores Gratiano, qui ex eadem epistola nonnulla suis collectionibus inseruerunt, nimirum cardinalis Deusdedit lib. III, cap. 34, in ms. Vat. 3833, et S. Anselmus lib. V, cap. 69, et lib. VI, cap. 189, in pluribus codd. Vaticanis. Tandem, ut alia testimonia omittamus, Gerhohus praepositus Reicherspergensis ineunte saeculo XII totam epistolam ex Germanico codice descripsit in opere de Aedificio Dei, cap 60, quod editum est a P. Pez. in Thesauro Anecdot. tom.", "candidate_score": 0.633792, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_64_66", "bdc_text": "ders. , Die Herrschaft Plesse , in : Plesse-Archiv 22 , 1986 , S. 25-30 ; Robert Scherwatzky , Geschichte der Herrschaft Plesse , Hannover 1913 , bes. S. 24-38. , qui una cum lantgravio Ratisponam profectus est , habere idem confessos ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1348", "psc_text": "αὐθεντίαις διασημαίνεται, κατὰ 1294 τὸ πρόσφορον τῇ τῆς σῆς ἐπισκοπῆς ἀρχαιότητι σαφῶς ἐπιγινώσκεις, ὁπότε ἡ πίστις ἡ τῶν πατέρων καὶ τὰ γράμματα τὰ ἐμὰ τὰ πρὸς τὸν τῆς ὁσίας μνήμης Φλαβιανὸν, ὧν αὐτὸς ἐμνημόνευσας, εἰς τὴν τῆς οἰκουμενικῆς συνόδου προστεθέντα βεβαίωσιν ἐξαρκεῖ. Ὅθεν προνοεῖσθαι τὴν σὴν διάθεσιν χρὴ, ὥστε μηδένα κατὰ τοῦ ἀῤῥήτου μυστηρίου τῆς ἡμετέρας λυτρώσεως καὶ ἐλπίδος ὑπογογγύζειν. Ἀλλ' οἵτινες εἶεν οἱ ἔτι τὴν τῆς ἀγνοίας ἀχλὺν ὑφιστάμενοι, ἤ διχονοοῦντες διὰ φαυλότητα, διδαχθῶσιν ἐκ τῆς εἰσηγήσεως τῶν ἐν ταῖς ἐκκλησίαις τοῦ Θεοῦ τήν ἀποστολικὴν καὶ σαφῆ ποιουμένων διδασκαλίαν, πρὸς τὸ γινώσκειν αὐτοὺς, ὡς περὶ τῆς σαρκώσεως τοῦ Θεοῦ λόγου τοῦτο πιστεύομεν, ἢ ἐκεῖνοι ἐπίστευσαν, καὶ μὴ διὰ τὴν σκληρότητα τὴν οἰκείαν ἐκτὸς ἑαυτοὺς ποιήσωσι τοῦ σώματος τοῦ Χριστοῦ, ᾦτινι συναπεθάνομεν καὶ συνανέστημεν· ἐπειδὴ οὔτε ἡ εὐσέβεια ἡ τῆς πίστεως, οὔτε ὁ τοῦ μυστηρίου λόγος ἀνέχεται, ἢ ἐν τῇ ἰδία οὐσία εἶναι τὴν Θεότητα παθητὴν, ἢ διεψεῦσθαι ἐν τῇ", "candidate_score": 0.633764, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_26_28", "bdc_text": "esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ; vgl . oben Nr. 1473 , Anm. 5 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_166", "psc_text": "et varia opuscula etiam posterioris aevi continet, ex Leone autem hanc unicam epistolam exhibet. Alter vero antiquissimus et majusculis litteris scriptus complectitur vetustam collect. 3, cui alium similem invenimus in perantiquo Vat. 1342. Nos insuper hanc eamdem epistolae decurtatae (sic enim appellabimus) rationem nacti sumus in tribus aliis collectionibus, nimirum in ms. Vat. Reginae collect. 1, in vetusto cod. Lucensi collect. 4 simili Colbertino 784, qui a Coustantio laudatur in praefat. ad Epistolas Roman. pontif. num. 89, ac praeterea in manuscriptis collectionis 9 Hispanicae, Vat. 1341 et Vindebon. Caesareo 41, ut praetereamus alia plura scripta exemplaria memoratarum collectionum 10, 12 et 24, quae in praefat. ad epistolas recensuimus. Ita octo collectiones 1, 3, 4, 5, 9, 10, 12 et 24, ac peculiaris cod. Barb. 77, hanc primam epistolae formam exhibent. 3. Secunda ejusdem forma edita est primum a Wendelino, dein a Pithaeo, ac demum a Voello et Justello in collectione", "candidate_score": 0.633627, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_8_10", "bdc_text": "Januar 1541 statt ; vgl. Detlev Schwennicke , Europäische Stammtafeln , NF I/2 , Frankfurt a. M. 1999 , Tafel 98 . et illic nuptiis celebratis iunior dux Mauricius Herzog Moritz von Sachsen ( 1521-1553 )", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_75", "psc_text": "innuunt concilium Carthaginense an. 419), perperam, ubi agitur de Paschate, subjicitur celebrandum IX kal. Maii. Haec enim chronica notatio indicat Pascha an. 444, quod toto tempore episcopatus Cyrilli apud Alexandrinos hoc solo anno in eam diem incidit; ac propterea haec epistola scripta fuisset an. 443, cum quo nequaquam cohaeret concilium Carthaginense, quod a Cyrillo exemplaria postulavit concilii Nicaeni, nec cum aetate Aurelii, qui hujus concilii praeses jamdiu ante an. 443 e vivis excesserat. Itaque recte Petavius hanc epistolam scriptam tradiderat an. 419, et agere de Paschate anni 420, ac proinde loco IX kal. Maii legendum XIV kal. Maii, quo die Pascha celebratum fuit an. 420. 4. Apud Dionysium quidem legitur XVII kal. Maii, in quem diem incidit Pascha an. 423. Sed praeterquam quod frequentius de Paschate anni sequentis, rarius de Paschate post aliquot annos celebrandum petebatur, ipsa Cyrilli epistola, quae Pascha futurae indictionis, id est anni sequentis indicit, apud Dionysium", "candidate_score": 0.63357, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114_116", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1271", "psc_text": "epistolam 133, ad Leonem. subjecit epist. 130, ad Marcianum, cum data V idus ejusdem mensis, rejecto in marginem VI idus. Hae datae diversae hunc ordinem exigebant. At cum in epist. 131, ad Julianum, c. 1, S. pontifex testetur se ad ipsum mittere exempla litterarum quas ad clementissimum imperatorem vel ad ipsum Alexandrinae urbis episcopum (id est Proterium) direxerat, quibus duas ad Marcianum et Proterium traditas epistolas respicit, hae jam scriptae noscuntur antequam ad Julianum litteras exararet, ac proinde chronicarum notationum quas Quesnellus praetulit manifestus error agnoscitur, quo ad eum ordinem statuendum adductus fuit. Melius igitur ex nostro Ratisponensi notas chronicas emendavimus, ex quibus colligitur omnes has epistolas eodem die VI idus Martias signatas fuisse. 2. Quoad ordinem vero, cum ex laudato testimonio epistolae 131 liquet S. pontificem scripsisse litteras ad Marcianum et Proterium antequam ad Julianum scriberet, tum vero ex initio cap. 2 epistolae 130, ad Marcianum, ubi Leo se", "candidate_score": 0.633439, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_72", "bdc_text": "von den Ursachen des teutschen Kriegs , Bd. 2 , Frankfurt a. M. 1617 , S. 694-705 , besonders S. 695f ( Abdruck der Geständnisse ) ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_466", "psc_text": "qui Graecam collectionem Chalcedonensem complectitur; nec non ad alium item Venetum 165, qui nonnullas ejusdem collectionis partes continet. Hos ut distinguamus, codicem 164 primum ms. Venetum appellabimus, secundum vero codicem 165. Cum vero haec epistola in his Venetis codicibus duplici loco legatur, primum inter epistolas ante gesta, dein in ipsis gestis concilii, in quo lecta fuit; nonnumquam utrumque textum ejusdem codicis contulimus, et idcirco variantes lectiones primo vel secundo loco exhibitas allegabimus. 8. Hac occasione dicendum est aliquid de testimoniis Patrum, quae huic epist. 28 ad Flavianum in editis Conciliorum act. 2 Graece et Latine subjecta inveniuntur. His testimoniis editores Romani hanc notatiunculam praefixere: Pleraque haec sanctorum Patrum testimonia a S. Leone adjuncta sunt epistolae ipsius 97 (nunc 165) ad Leonem Augustum, sed in aliquibus Graecis codicibus concilii hujus inseruntur etiam hoc loco, nimirum post laudatam epistolam ad Flavianum. Haec autem Stephanus Baluzius intelligens de actione secunda notavit: Haec testimonia", "candidate_score": 0.633044, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_8_10", "bdc_text": "Januar 1541 statt ; vgl. Detlev Schwennicke , Europäische Stammtafeln , NF I/2 , Frankfurt a. M. 1999 , Tafel 98 . et illic nuptiis celebratis iunior dux Mauricius Herzog Moritz von Sachsen ( 1521-1553 )", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1305", "psc_text": "innotescimus, quod et in futuro centesimo nonagesimo octavo anno ab imperio Diocletiani, XIV luna rursus occurrente XXIII die mensis Pharmuthi, qui est XIV kalend. Maiar., Dominicum Pascha XXX die mensis ipsius, qui est VII kalend. Maiar., Deo praestante celebrabitur. CAP. VII. Sed nonnulli subtilitatem paschalis computi forsitan ignorantes Judaicis seducti fabulis, aestimabunt nos in secundum mensem recedere, si festivitatem eatenus exigamus. Nescio prorsus unde hoc asserentes. Nam XIV luna ipsius mensis occurrente XXII die mensis Pharmuthi, qui est XV kal. Maiar., quomodo querelam sustinebimus, quod in secundo mense Pascha celebremus? Judaei namque ignorantes Dominum, tempus quoque Paschae ignorant. 1271 Unde saepius a primo mense recedunt, et in duodecimo mense Pascha celebrare aliquatenus nus arbitrantur. Sed beatissimi Patres nostri cyclum decemnovennalem certius affigentes, quem violari impossibile est velut crepidinem ac fundamentum et regulam, hunc eumdem decemnovennalem computum statuerunt, non juxta Judaeorum nunc indoctas atque ineptas actiones, neque secundum exterorum putativam fictamque", "candidate_score": 0.632769, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_89_91", "bdc_text": "Audivi profecto ab hominibus spectatae fidei , comitem a Lüningen Ein Graf Emich IX. ( X. ) von Leiningen- Dagsburg geb. 1498 ) starb 1541 , das genaue Todesdatum sowie die Todesumstände scheinen unbekannt zu sein ; vgl . Genealogisches Handbuch des Adels , Bd. 97 ( Adelslexikon , Bd. VII ) , Limburg an der Lahn 1989 , S. 247 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_718", "psc_text": "ἠδυνήθη, ὅμως καὶ ἰδικοῖς γράμμασι τὴν ἀγάπην ὑμῶν προτρέψασθαι ἀκόλουθον εἶναι ἡγησάμεθα, ἵνα μεμνημένοι τῆς ἁγίας (ἐπαγγελίας ὑμῶν,) ἥ τις ἰδικῶς ἐν πίστει καὶ ἀγάπῃ συνίσταται, πάντα τὰ σκάνδαλα τὰ κατέναντι τῆς ἐκκλησίας διεγερθέντα, ἀπὸ τῆς ὑμετέρας καρδίας ἀποβάλησθε· τοῦ μακαρίου ἀποστόλου τὰς ἀποφάσεις εὐσεβεῖ γνώμῃ διακατέχοντες· Εἴ τις ὑμᾶς εὐαγγελίζεται παρ' ὃ παρελάβετε, ἀνάθεμα ἔστω· καὶ φυλάττοντες ὁμοψυχίαν μετὰ τοῦ ἀδελφοῦ ἡμῶν Φλαβιανοῦ τοῦ ἐπισκόπου, ὅν τινα πρὸς καιρὸν ὁ κύριος συνεχώρησε τῶν ἀσεβῶν ταῖς ἐπισκευαῖς πειραθῆναι, ἵνα δόκιμον ἑαυτῷ τὸν ἴδιον ἀρχιερέα, 940 διὰ τῆς ὑπομονῆς ποιήσῃ λαμπρότερον, αὗται γὰρ αἱ ταραχαὶ ἀναγκαίως, βοηθούσης τῆς τοῦ Θεοῦ χάριτος, τάχιον διαλυθήσονται, καὶ πᾶν τὸ ἀποδοκιμασθὲν, ἀπὸ τῆς καθαρότητος τῆς ἐκκλησίας, ἥτις οὔτε σπῖλον οὔτε ῥυτίδα ἐπιδέχεται, ἀποῤῥιφήσεται· μάλιστα ὅτι ἁπὸ τῆς μανιώδους αἰτίας [Forte ἀμαθίας] εἰς τοσοῦτον ἔφθασαν, ἵνα κατέναντι τοῦ μυστηρίου τῆς σωτηρίας τῶν ἀνθρώπων, ἡ τῆς ἐνσαρκώσεως τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ ἀλήθεια ἀρνήσηται, καὶ ὁ τῆς", "candidate_score": 0.632711, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_26_28", "bdc_text": "esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 . Juli 1540 ; vgl . oben Nr. 1473 , Anm. 5 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_82", "psc_text": "sunt, sed non omnino convincunt; cum fieri potuerit ut is qui hanc epistolam anteriori ad Africanos subjecit, ita haec loca plurali numero afferret, ut cohaererent cum antecedentibus, quemadmodum alia proprio ingenio eum immutasse cognoscimus. 8. Joannes Vander Haagen, auctor operis inscripti: Observationes in veterum Patrum et pontificum prologos et epistolas paschales, Amstelodami an. 1734, pag. 97, eam Cyrilli epistolam esse, et ad Leonem pontificem traditam propugnat. Id autem exinde potissimum statuit, quod ex una parte certum sit ex Paschasino S. Cyrillum Leoni interroganti de Paschate an. 444 per litteras eidem directas respondisse; ex alia vero parte textum qui in hoc fragmento legitur Beda tribuat epistolae Cyrilli ad S. Leonem, et in ipso fragmento agatur quidem de quaestione Paschatis anni 444, de qua eum Leoni respondisse Paschasinus prodidit. Idem vero auctor allegat tria Bedae testimonia: duo quibus ea epistola Cyrillo vindicatur, nimirum ex libro de temporum Ratione, et ex epistola ad", "candidate_score": 0.632511, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114_116", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_368", "psc_text": "eamdem Flaviani epistolam se jam tunc accepisse indicat, cum scripsit epistolam 27, datam die 21 Maii anni ejusdem. Si epistola Flaviani sub hunc diem accepta valde erat sera; ergo multo ante scripta fuerat. Haec de primis Flaviani litteris procul dubio intelligenda sunt. Rursum epistola 36 ad eumdem Flavianum, data XII vel XV kal. Julii anni ejusdem aliae hujus litterae tunc acceptae una cum gestis nominantur sic: Litteras tuae dilectionis accepi cum gestis, quae apud vos de fidei quaestione confecta sunt. Haec de secundis litteris ejusdem Flaviani, quibus acta in Eutychem aeque ac primis annexa fuerant. Porro in hac epistola 36 respici epistolam 26, Flaviani, ex eo manifestum sit, quod Flavianus ep. 26, c. 2, sperare se dicit, remotum iri synodum, quae futura vulgabatur: Leo autem huic articulo respondens epistola 36, concilium impediri non posse significat. Igitur epistola 26, Flaviani secunda est, epistola autem 22, prima, ac paulo post Constantinopolitanam synodum", "candidate_score": 0.632472, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_89_91", "bdc_text": "Audivi profecto ab hominibus spectatae fidei , comitem a Lüningen Ein Graf Emich IX. ( X. ) von Leiningen- Dagsburg geb. 1498 ) starb 1541 , das genaue Todesdatum sowie die Todesumstände scheinen unbekannt zu sein ; vgl . Genealogisches Handbuch des Adels , Bd. 97 ( Adelslexikon , Bd. VII ) , Limburg an der Lahn 1989 , S. 247 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_746", "psc_text": "in Chronico. Concinit Historia Eutychianistarum, quae eum, dum in exsilium deportaretur, ipso in itinere apud Epipam Lydiae civitatem defunctum indicat. Potuit quidem haec mors a Flaviani inimicis aliquamdiu occultari ob Constantinopolitanos qui illi maxime favebant: unde archimandritae, clerus et populus Constantinopolitanae urbis qui ad Leonem litteras dedere citius circa Octobrem an. 449 (ut colligere licebit ex admonitione in epistolam 59), ejusdem episcopi mortem ignorabant. At nihilominus Anatolium ordinatum fuisse ante finem anni 449, ex Theodoro lectore manifestum est. In fragmentis enim ejusdem a Valesio collectis, ordinatione Anatolii ac nonnullis ejusdem ordinationis circumstantiis commemoratis, ait: Agebantur autem haec consulatu Protogenis et Asterii. Igitur sub finem ejusdem anni haec epistola ad Leonem scripta videtur; sicut et alia ordinatorum ejus, cujus fit mentio in epistola 71; nam statim post ordinationem ejusmodi epistolae scribebantur. 2. Sub idem tempus de eadem re ad Leonem litteras dedere Theodosius atque Pulcheria, et omnes hae epistolae simul videntur", "candidate_score": 0.632035, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_8_10", "bdc_text": "Januar 1541 statt ; vgl. Detlev Schwennicke , Europäische Stammtafeln , NF I/2 , Frankfurt a. M. 1999 , Tafel 98 . et illic nuptiis celebratis iunior dux Mauricius Herzog Moritz von Sachsen ( 1521-1553 )", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_759", "psc_text": "post festum S. Petri die 29 Junii an. 450. Error ex duobus manifeste detegitur. Primum quia hoc anno Valentinianus Romae erat mense Martio, quo legem edidit Novellis insertam tit. 7, de Indulgentiis reliquorum, nec non mense Aprili ex tit. 38, de Naviculariis annuis, etc., ex quibus dies festus S. Petri, ante quem ille pridie Romam advenerat, dies 29 Junii esse non potest. Secundo quia cum Theodosius obierit die 28 Julii anni ejusdem 450, si post diem 29 Junii scriptae ac missae ad eum fuissent epistolae, post ejus mortem Constantinopolim pervenissent, nec potuisset alias, quae exstant, epistolas reddere. Alius igitur dies festus S. Petri cum Tillemontio et Pagio quaerendus est, et anterior quidem die III nonas Martii an. 450, quo memorata lex de Indulgentiis reliquorum data fuit. Ex antiquissimo Kalendario Bucheriano, in quo dies festi Romanae Ecclesiae notantur, discimus VIII kal. Martii Romae celebratum fuisse festum hoc titulo ibidem signatum: Natale", "candidate_score": 0.631945, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_8_10", "bdc_text": "Januar 1541 statt ; vgl. Detlev Schwennicke , Europäische Stammtafeln , NF I/2 , Frankfurt a. M. 1999 , Tafel 98 . et illic nuptiis celebratis iunior dux Mauricius Herzog Moritz von Sachsen ( 1521-1553 )", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1330", "psc_text": "episcopus. Cum in omnibus divinorum praeceptorum regulis exsequendis sacerdotalem observantiam oporteat esse concordem, maxime nobis et principaliter providendum est, 1284 ne in paschalis festi die, vel ignorantia, vel praesumptio peccatum diversitatis incurrat. Unde quia tempus sacratissimae solemnitatis ita dispositos habet limites suos, ut salutare sacramentum nunc citius, nunc tardius oporteat celebrari, non desinit apostolicae sedis sollicitudo prospicere ne devotio ecclesiastica aliquo turbetur incerto. Cum autem in quibusdam ascriptionibus Patrum futurum proxime Pascha Domini ab aliis in diem XV kalendarum Maiarum, ab aliis in diem VIII kalendarum earumdem inveniretur ascriptum, tantum me diversitas ista permovit, ut clementissimo principi Marciano curam de hac re animi mei panderem, ut praecipiente ipso ab his qui habent hujus supputationis peritiam, diligentius illic discussa ratione quaereretur quo die posset veneranda solemnitas rectius celebrari. Quo rescribente, octavo kalendas Maias definitus est dies. Quia ergo studio unitatis et pacis malui Orientalium definitioni acquiescere, quam in tantae festivitatis observantia", "candidate_score": 0.631648, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_538", "psc_text": "καὶ συνεπισκόπῳ Φλαυιανῷ, σαφέστερον τὰ ἀπεσταλμένα γράμματα περιέχει. ADMONITIO IN EPISTOLAS SEQUENTES XXX ET XXXI. 1. Etsi duae quae ad Pulcheriam eadem die ac de eadem re scriptae inveniuntur epistolae, aliquot non tam sententiis quam verbis sint plane similes, in multis nihilominus discrepant inter se, et altera ob insertas additiones est longe prolixior. Styli autem ratio et codicum atque collectionum antiquarum auctoritas, quibus utraque fulcitur, nequaquam sinunt ut alterutra alii quam Leoni tribuatur. Exemplaria tum Latina, tum Graeca antiquissimae collectionis 17 Chalcedonensis, et Ratisponensis collectio 19, praeter collectionem duodecimam et vigesimam secundam, primam epistolam satis vindicant; codices vero collectionum 2, 5, 11, 12, 13, 18, 20, 21, 22, 23 et 24, cum exemplo Sichardi, et peculiari ms. Vat. Reginae 293, alteram tuentur. Cur autem eodem die duae ejusmodi epistolae ad Pulcheriam traditae fuerint, et quae prius, quae autem posterius scripta censenda sit, curiosius inquiri potest, quam ulla satis tuta ratione", "candidate_score": 0.630885, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114_116", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_459", "psc_text": "Antiquis monachorum Ritibus, lib. III, c. 2. Ex hujusmodi autem Lectionariis traducta fuit in aliquot collectiones Sermonum S. Leonis, quae ex Lectionariis originem ducunt. 4. Cum Gennadius, c. 70, Leonem inter ecclesiasticos scriptores retulit, hujus tantum epistolae fecit mentionem, eo quod haec super omnia ejus opera vulgatissima esset. Hinc autem eum certum ejusdem epistolae auctorem procul dubio existimavit. Quod si vulgatae ejusdem editiones Miraei, Fabricii atque Vallarsii, c. 84, in Prospero habent: Epistolae quoque papae Leonis adversus Eutychen de vera Christi Incarnatione ad diversos datae, et ab ipso dictatae dicuntur, corruptam lectionem et fucum facere, et legendum ei, id est Prospero, ab ipso scilicet Leone dictatae, Quesnellus contendit; Prosperum enim Leonis notarium fuisse Ado in Chronico scripsit. At emendatiores editiones et mss. nec et, nec ei praeferre, sed tantum ab ipso dictatae creduntur, pronuntiat Antelmius, epist. 2, n. 28 et 30. In ms. quidem antiquissimo capituli Veronensis, signato num. 46,", "candidate_score": 0.630852, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_41_43", "bdc_text": "- Lit. : Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ; Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil.", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1637", "psc_text": "hanc tantummodo causam videatur ejectus, haereticae perversitatis errore damnato, doctrinae apostolicae, ut ad Alexandrinam redeat, acquiescat; cum illi, etiamsi catholicus probaretur, hoc vehementer obsistat, quod vivente episcopo, tantae sedis invasor est, et auctor apparuit inauditae crudelitatis admissae. Et ideo dilectio tua sollicitudine qua clares eniti et elaborare debebit ne cum tam nefario homine sermo aliquis privatim vel publice misceatur, neve sub specie correctionis ejus quorumdam conventui praebeatur occasio; ne redeundi integram capiat libertatem, de quo jam edictis suis princeps Christianissimus judicavit. Omni igitur labore et circumspectione pervigili unitati ecclesiasticae profuturus enitere, frater charissime, ut spes suffragatoribus ipsius adimatur, et Alexandrinis ex clero suo catholicus episcopus secundum morem veterem per orthodoxos Aegyptios consecretur: quia parricida ille non alias a suis defensoribus deseritur, nisi Alexandrina Ecclesia, quae Patrum honori et suae restituenda est libertati, rectorem sanandis omnibus quae male gesta sunt, probatissimum fuerit consecuta. Datum XV kalend. Julias, Magno et Apollonio consulibus.", "candidate_score": 0.63038, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114_116", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_592", "psc_text": "tardata profectio, quo novis litteris scribendis tempus daretur, vel prioribus amplificandis; et in his de concilio fit mentio. Hac autem de causa et anterioribus et ultimis litteris eamdem chronicam notationem idibus Junii affixam innuit. 3. Nemini tamen haec satisfacere poterunt. Primo enim Flaviani litteras cum gestis Constantinopolitanae synodi a Leone acceptas, antequam Theodosii epistola de indicto concilio deferretur, non solum absque ullo fundamento, verum etiam contra documentorum fidem praesumit. Priores enim Flaviani litteras cum gestis Constantinopolitanis ad ersus Eutychen sese recepisse Leo significavit solum epist. 27, data die 21 Maii, cum Theodosii epistolam die 13 ejusdem mensis sibi traditam fuisse testetur epist. 31. Praeterea ante diem 13 Maii scripta praesumitur celebris epist. 28 ad Flavianum, et legati jam destinati. At die 21 ejusdem mensis, quo data fuit epist. 27, se eidem epist. 28 scribendae operam dare profitetur, nondumque cogitasse eam legatis tradere, inquit enim: De hac re plenius per eum", "candidate_score": 0.630202, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_8_10", "bdc_text": "Januar 1541 statt ; vgl. Detlev Schwennicke , Europäische Stammtafeln , NF I/2 , Frankfurt a. M. 1999 , Tafel 98 . et illic nuptiis celebratis iunior dux Mauricius Herzog Moritz von Sachsen ( 1521-1553 )", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_50", "psc_text": "an. 442. Hinc epistola 1 ad Aquileiensem, quae hoc factum respicit, attribui nequit cuipiam successori Januarii, sed Adelpho, quem laudari credimus a S. Petro Chrysologo serm. 136, aut potius Maximo, qui post Adelphum immediatus Januarii praedecessor ex Catalogis et Chronicis Aquileiensibus traditur: idque eo probabilius affirmandum erit, si Januarii initia in annum 443 collocanda sint, ut Dandulus in chronico notavit. 24. Id confirmari potest non minimum ex textu epist. 18 ad ipsum Januarium: Quod ne viperea possit obtinere fallacia, dilectionem tuam duximus commonendam, insinuantes ad animae periculum pertinere, si quisquam de his qui a nobis in haereticorum atque schismaticorum sectam delapsus est, et se utcumque haereticae communionis contagione maculaverit, resipiscens, in communione catholica sine professione legitimae satisfactionis habeatur. Verba dilectionem tuam duximus commonendam non respiciunt anteriorem epistolam 1, eidem Januario datam, in qua similis sententia fusius exponitur; palam enim fit ex antecedentibus sermonem esse de epistola quae post lectas Januarii", "candidate_score": 0.629578, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114_116", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_460", "psc_text": "Prospero, ab ipso scilicet Leone dictatae, Quesnellus contendit; Prosperum enim Leonis notarium fuisse Ado in Chronico scripsit. At emendatiores editiones et mss. nec et, nec ei praeferre, sed tantum ab ipso dictatae creduntur, pronuntiat Antelmius, epist. 2, n. 28 et 30. In ms. quidem antiquissimo capituli Veronensis, signato num. 46, sic legimus: Ab isto dictatae creduntur, uti ex Gennadio Marcellinus in Chronico retulit. Id tamen Gennadius non ex sua, sed ex Gallorum, inter quos versabatur, opinione tradidit: facile autem evenire solet ut quae opinione vulgari feruntur, augeantur vel etiam immutentur. 5. Enimvero Leonis, non autem Prosperi hanc et caeteras in Eutychen epistolas esse evidenter ostendit stylus, qui aliis Leonis Operibus similis, a stylo Operum Prosperi apertissime discrepat. Neque harum epistolarum auctor astrui potest Prosper, quin auctor simul dicatur caeterorum omnium Leonis Operum, ita ut ab initio ejus pontificatus usque ad finem omnes ejus non tam epistolas quam sermones scripserit, et", "candidate_score": 0.629396, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114_116", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_83", "psc_text": "fragmento legitur Beda tribuat epistolae Cyrilli ad S. Leonem, et in ipso fragmento agatur quidem de quaestione Paschatis anni 444, de qua eum Leoni respondisse Paschasinus prodidit. Idem vero auctor allegat tria Bedae testimonia: duo quibus ea epistola Cyrillo vindicatur, nimirum ex libro de temporum Ratione, et ex epistola ad Wichredam; tertium vero ex opusculo de Argumentis lunae, ubi ad Leonem scripta dicitur testibus Petavio et Bucherio, sed locum se non potuisse invenire fatetur. Certe in editione Coloniensi an. 1688, tom. I pag. 151, in eo tractatu de Argumentis lunae haec reperimus: Sic legitur in epistola quam beatus Cyrillus ad Leonem papam scripsit: Indicabo enim vobis, quid Bachumius (lege Pachomius) monachus, etc. quae quidem in fragmento mox recitando invenientur, sicut in eo leguntur etiam illa quae tum in opusculo de temporum ratione ejusdem editionis cap. 41, tom. II pag. 83, tum in epistola ad Wichredam eodem tomo pag. 230, ex", "candidate_score": 0.629232, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114_116", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_761", "psc_text": "rei aliqua mentio a Placidia eidem epistolae inserta fuisset. Id autem Romae innotuit ante diem 17 Martii hujus anni 450, quo S. Leo hac de re gratulatus Pulcheriae dedit epistolam 60. Igitur quatuor priores epistolae exaratae fuerunt paulo post diem 22 Februarii, et ante diem 17 Martii anni ejusdem, ac probabilius sub Februarii finem. 5. Cuique epistolae sive a Valentiniano, sive ab Augustis scriptae Quesnellus subjecit epistolam quam Theodosius reddidit. Nos collectionis Chalcedonensis methodum et rationem etiam temporis sequendam putavimus. Ut autem idoneum intervallum tribuatur transmissioni litterarum, Theodosii epistolae in Aprilem referendae videntur, ac propterea post epistolas 60 et 61 scriptas mense Martio easdem locavimus. 6. Quamvis probabilius existimemus omnes has epistolas scriptas fuisse Latine, uti Latine pariter scribebantur leges, etiamsi in Oriente darentur, interiisse tamen credimus originale Latinum, solamque superesse Graecam versionem, et Latina exempla, quae ad nos transmissa fuerunt, esse antiquam interpretationem ex Graeco, eamque ab homine lucubratam", "candidate_score": 0.628315, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114_116", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1294", "psc_text": "URBIS EPISCOPUM. De Ratione Paschalis. Domino meo dilectissimo fratri et consacerdoti LEONI PROTERIUS in Domino salutem. CAP. I. Piissimus et fidelissimus imperator noster Marcianus litteris ad nos nuper venerabilibus usus est, quibus asseruit aestimare quosdam non diligenter ascriptam diem festi paschalis, quae per octavam Indictionem futuram, Deo praestante, celebranda est. Verumtamen non velut a se commotus hoc indicavit, sed quia scripta tuae sanctitatis acceperit, et praecipiebat oportere nos causam diligenter inquirere adhibita nimis tenuissima scrutatione, quae multum sollicitudinis ac studii contineret. Quapropter negligendum non fuit quominus statim negotium ventilarem; quando ex illo jam tempore, quo commonitorium tuae venerationis accepi, plurimam curam rei hujus habuerim, nunc legales libros inspiciens, nunc antiquorum doctorum 1265 instituta contingens, ex quibus possibile est hujusmodi computum investigare solertius. Sumens etiam et centenalem cursum Paschae descriptum a beatissimo patre et episcopo nostro Theophilo, omnemque percurrens, ita reperi diligenter integreque compositum, ut quicumque ille sit, auctoritatem scripturae hujus", "candidate_score": 0.627939, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114_116", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_421", "psc_text": "voluit eas litteras quas Leonem melius instructum plenius reddidisse aut brevi redditurum praesumebat. Enim vero si has dogmaticas Leonis litteras ille legisset, non videtur scripturus fuisse: Extra consensum Romanae civitatis episcopi causas fidei audire (seu ex Graeco cognoscere, aut dijudicare) non possumus; quae verba nondum sibi notam Romani episcopi sententiam declarant. Igitur haec Chrysologi epistola sub idem tempus data videtur, quo Leo scripsit epistolas 23 et 24, id est circa Februarium an. 449. Forte idem ille vir, qui Theodosii atque Eutychis litteras ad S. Leonem attulit, Ravennam etiam cum ejusdem Theodosii litteris ad Valentinianum transivit, et hac occasione epistolam Eutychis ad Chrysologum detulit. Huic autem Constantinopolim revertenti, dum Valentiniani responsa referret, Chrysologus tradidit hanc epistolam ad Eutychem, ut citius ac tutius traderetur. Certe autem non scripsit post notitiam actorum in Eutychem, aut definitivo Leonis epistolae, ut in Quesnelli sententia praesumendum est. EPISTOLA XXV, PETRI CHRYSOLOGI EPISCOPI RAVENNATIS AD EUTYCHEM PRESBYTERUM.", "candidate_score": 0.626739, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_80", "bdc_text": "März 1541 ihr erstes Kind von Philipp von Hessen zur Welt , den späteren Grafen Philipp von Dietz ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_614", "psc_text": "δόξαν Θεοῦ πατρός· τοιγαροῦν ἡ κατὰ σάρκα τοῦ δεστότου γέννησις, εἰ καὶ τὰ μάλιστα ἔχει τινὰς ἰδιότητας, δι' ὧν τὰ τῆς ἀνθρωπίνης παρόδου τῆς εἰς τὸν βίον ὑπερβαίνει προοίμια, εἴτε καθὸ μόνος ἐξ ἁγίου πνεύματος ἀπὸ ἀφθάρτου παρθένου χωρὶς ἐπιθυμίας συλληφθείς ἐστι καὶ τεχθεὶς, εἴτε καθὸ οὕτως ἐκ τῆς γαστρὸς τῆς μητρὸς ἀπεκυήθη, ὥστε καὶ τὴν εὐγονίαν τεκεῖν, καὶ μεῖναι τῆν παρθενίαν· ὅμως οὐχ ἑτέρας ἦν φύσεως ἡ τούτου σὰρξ, ἤπερ ἐστίν ἡ τῆς ἡμῶν· οὐδὲ χαθ' ἑτέραν ἀρχὴν ἐνεπνεύσθη τούτῳ ἡ ψυχὴ παρὰ τοὺς ἄλλους ἀνθρώπους, ἥ τις ὑπερεῖχεν οὐ κατὰ τὸ τοῦ γένους διάφορον, ἀλλὰ κατὰ τὸ τῶν δυνάμεων ὑπερβάλλον. Καὶ γὰρ οὐδὲν εἶχεν ἐναντιούμενον ἐξ ἐπιθυμίας σαρκός· ἐπείπερ ἤκμαζον αἰσθήσεις τοῦ σώματος δίχα νόμου τινὸς ἁμαρτήματος, καὶ ἡ ἀλήθεια τῶν κινήσεων ὑπὸ τῷ τῆς θεότητος καὶ τῷ τῆς διανοίας οἴακι· οὔτε ἐπηρεάζετο διὰ τῶν δελεασμάτων, οὔτε παρεχώρει τοῖς πάθεσιν. Ὥστε ὀ 884 ἀληθὴς Θεὸς ἄνθρωπος ἐγεννήθη· καὶ", "candidate_score": 0.624543, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114_116", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 . März , oben Nr. 1476 . Froschouero dedi ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_406", "psc_text": "cognitis judicari. Ad praedictum autem episcopum litteras dedi, quibus mihi displicere cognosceret quod ea quae in tanta causa gesta fuerant etiam nunc silentio detineret, cum studere debuerit primitus nobis cuncta reserare: quem credimus vel post admonitionem omnia ad nostram notitiam relaturum; ut in lucem ductis his quae adhuc videntur occulta, id quod evangelicae et apostolicae doctrinae convenit judicetur. Data XII kalendarum Martii, Asturio et Protogene viris clarissimis consulibus. ADMONITIO IN SEQUENTEM EPISTOLAM. 1. Duae litterarum S. Petri Chrysologi ad Eutychem Latinae editiones prodiere: altera, quae unicum seu primum tantum caput exhibet; altera, quae duo capitula complectitur. Quesnellus cum hanc prolixiorem epistolam et editionem genuinam haberet, quonam fato illa decurtata et non potius haec integra inserta fuerit in Vulgatis S. Leonis editionibus, se non assequi in notis professus est. Ex codicibus autem, qui eam fere decurtatam praeferunt, magna inter eruditos exstitit dubitatio, num secundum caput sincerum, an supposititium sit. Omnis autem", "candidate_score": 0.623228, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_7_9", "bdc_text": "ducis Heinrichi Saxoniae , Mysiae etcHerzog Heinrich der Fromme von Sachsen. . , qui Lypsiam occupat , filio , principi ditissimo , nuptum dedit , Die Hochzeit fand am 9 . Januar 1541 statt ; vgl. Detlev Schwennicke , Europäische Stammtafeln , NF I/2 , Frankfurt a. M. 1999 , Tafel 98 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_501", "psc_text": "Τῷ ἀγαπητῷ Φλαυιαῷ Λέων. Ἀναγνόντες τὰ γράμματα τῆς ἀγάπης τῆς σῆς, ἅπερ οὕτω βραδύτατα γεγενῆσθαι θαυμάζομεν, καὶ τῇ τάξει τῶν ὑπομνημάτων ἐγύψαντες (sic) ,ἥ τις ἐπὶ τῶν ἐπισκόπων ἐπράχθη, μόλις ποτὲ τί τὸ παρ' ὑμῖν σκάνδαλον ἀναφυὲν κατὰ τῆς ὑγιοῦς πίστεως, ἔγνωμεν· καὶ τὰ πρότερον λεληθέναι δοκοῦντα νῦν ἡμῖν δῆλα γεγένηται, 804 δι' ὧν Εὐτυχὴς, ὁ τῇ τοῦ πρεσβυτέρου προσηγορίᾳ τιμῆς ἄξιος νομισθεὶς, πολύ τις ἀσύνετος, καὶ λίαν ἀμαθὴς ἀποδείκνυται· ὡς περὶ αὐτοῦ προφήτου εἴρησθαι. Οὐκ ἠβουλήθη συνιέναι τοῦ ἀγαθῦναι, ἀδικίαν ἐμελέτησεν ἐπὶ τῆς κοίτης αὐτοῦ· τί δ' ἂν ἀδικώτερον εἴη τοῦ τὰ ἀσεβῆ φρονεῖν, καὶ τοῖς οὐ φρονοῦσι, καὶ σοφωτέροις μὲ εἴκειν; εἰς τὴν ἄνοιαν δὲ ταύτην ἐμπίπτουσιν, οἱ κατά τι μὲν ἐμπόδιον ἀσαφείας γνῶναι τὸ ἀληθὲς κωλυόμενοι, οὐκ ἐπὶ τὰς προφητικὰς δὲ φωνὰς, οὐκ ἐπὶ τάς τῶν ἀποστόλων γραφὰς, οὐκ ἐπὶ τὰς εὐαγγελικὰς αὐθεντίας, ἀλλ' ἐφ' ἑαυτοὺς ἀνατρέχοντες· καὶ διὰ τοῦτο διδάσκαλοι πλάνης ἀναδεικνύμενοι· ἐπειδὴ τῆς ἀληθείας μαθηταὶ", "candidate_score": 0.62316, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_26", "bdc_text": "esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_165", "psc_text": "possumus signatos num. 39 et 42. Exstat etiam in mss. collect. 10 Isidori et collect. 12, ad quam pertinet codex a Merlino adhibitus, nec non Herovallianus ab eodem Quesnello laudatus; et in codd. collectionis 24 quae sola inter collectiones posteriores hanc epistolae formam exhibet; ac praeterea inter hujusmodi codices censendi Victorinus, Regniacensis, et S. Martini Altisiodorensis, qui eamdem collect. 24 cum epistola hujus formae eodem annotante praeseferunt. His codicibus Quesnellus in secunda editione adjecit alios duos, quorum descriptionem post primam impressionem Roma accepit, nimirum Barber. 77 et 2888. Horum primus a nobis item observatus atque collatus, est XII circiter saeculi, et varia opuscula etiam posterioris aevi continet, ex Leone autem hanc unicam epistolam exhibet. Alter vero antiquissimus et majusculis litteris scriptus complectitur vetustam collect. 3, cui alium similem invenimus in perantiquo Vat. 1342. Nos insuper hanc eamdem epistolae decurtatae (sic enim appellabimus) rationem nacti sumus in tribus aliis collectionibus, nimirum", "candidate_score": 0.623159, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_26", "bdc_text": "esset , redditus est illi libellus alter a duce Heinricho Brunswicensi conscriptus , Gemeint ist wohl Herzog Heinrichs von Braunschweig-Wolfenbüttel \"Dritte Antwort auf des Landgrafen Lästerschrift\" vom 22 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_643", "psc_text": "aliquid tale contigerit. Solum in annotationibus indicare licebit verba quae vel supplenda videntur, vel Leonis mentem aperient, ut ne tamen ea huic epistolae ab eodem inserta affirmare possimus. Ita solutae sunt vel omnes, vel saltem praecipuae difficultates, quae contra hanc epistolam opponebantur, adeo ut vel ex hoc de ejus germanitate nihil sit ambigendum. 7. In ea vero quaestione, cur duae tam similes epistolae ad eumdem imperatorem traditae fuerint, Quesnellus suspicatus est epistolam 43 forsitan esse exemplar epistolae 44, quod nonnullis mutatis S. Leo miserit ad Pulcheriam Augustam; nam in epist. 45 ad eamdem scribens, ejusmodi exemplar se ad ipsam mittere testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae,", "candidate_score": 0.623123, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_10", "bdc_text": "et illic nuptiis celebratis iunior dux Mauricius Herzog Moritz von Sachsen ( 1521-1553 )", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_875", "psc_text": "ἡ σὴ μακαριότης ἀπέστειλε, δίχα τινός ὑπερθέσεως ὑπέγραψε· καὶ διὰ τοῦτο ἡ σὴ εὐλάβεια, καθ' ὃν ἂν φανείη τρόπον, σημᾶναι καταξιώσει· ἵνα πὰντες, καὶ πάσης τῆς ἁνατολῆς οἱ ἐπίσκοποι, Θρᾴκης τε, καὶ Ἰλλυρικοῦ, καθὼς καὶ τῷ ἡμέτέρῳ δεσπότῃ τῷ εὐσεβεστάτῳ βασιλεῖ τῷ ἐμῷ συζύγῳ ἀρέσκει, εἰς μίαν πόλιν τὴν ταχίστην ἀπὸ τὼν ἀνατολικῶν μερῶν παραγένωνται· κᾀκεῖσε γενομένης συνόδου περί τε τῆς καθολικῆς ὁμολογίας, καὶ περὶ τούτων τῶν ἐπισκόπων, οἴ τινες πρὸ τούτου ἐχωρίσθησαν, 1031 καθὼς ἡ πίστις, καὶ ἡ χριστιανικὴ εὐσέβεια ἀπαιτεῖ, σοῦ αὐθεντοῦντος ὁρίσωσιν. Ἕτι δὲ γνώτω ἡ σὴ ἁγιότης, ὥς προστάγματι τοῦ ἡμετέρου δεσπότου καὶ γαληνοτάτου βασιλέως τοῦ ἡμετέρου συζύγου, ὲν τῇ ἐνδόξῳ πόλει τῆς Κωνσταντινουπόλεως τοῦ τῆς ἁγίας μνήμης ἐπισκόπου Φλαυιανοῦ τὸ σῶμα διακεκόμισται, καὶ ὲν τῇ βασιλικῇ τῶν ἀποστόλων, ἐν ᾗ εἰώθασιν οἱ προλειτουργήσαντες ἐπίσκοποι θάπτεσθαι, τῇ χρεωστουμένῃ τιμῇ ὰποτέθειται· καὶ τούτους ὁμοίως τοὺς ἐπισκόπους, οἵ τινες διὰ τὴν αὐτὴν αἰτίαν, ἐπειδὴ μετὰ τοῦ ἁγιωτάτον Φλαυιανοῦ", "candidate_score": 0.622694, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_122_124", "bdc_text": "Francforti ad Moenum , anno 1541 , 4 . id [ibus ] april[is ] . Tuus Iohannes Wolffius .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_912", "psc_text": "et Joannes presbyteri suae aestimationis habuerunt: ut inter compugnantia dogmata falsitatis vera catholicae fidei pace gauderent. Siquidem longinquae peregrinationis labore suscepto, sensum cordis sui in apostolica sede patefecerunt, damnantes utramque haeresim, quarum supra fecimus mentionem, et de incarnatione Domini nostri Jesu Christi non aliud recipientes, quam quod, instruente sancto Spiritu, et didicimus, et docemus. Per hos ergo, frater charissime, cum testimonio nostro ad propria revertentes, dilectioni tuae nostra scripta direximus, fidenter hortantes ut qui gratia apostolicae communionis ornantur, etiam tuo favore per omnia se gaudeant adjuvari. Data decimo tertio kalendas Julii, Adelfio viro clarissimo consule. ADMONITIO in epistolam sequentem, et in caeteras inferius afferendas, quae agunt de Paschate anni 455. 1. Quaestio jamdiu ante agitata circa Pascha anni 444, sollicitum Leonem effecit, ut maturius scriberet circa diem Paschatis ann. 455, in quo Romanorum et Alexandrinorum cyclos dissidere non ignorabat. Hinc jam inde ab an. 451, quo sequens epistola scripta fuit,", "candidate_score": 0.622635, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_42", "bdc_text": "Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_471", "psc_text": "88. Hinc nihil mirum si haec testimonia in documentis Graecis ante gesta Chalcedonensia laudatae epistolae subjecta fuerint, licet primum ejusdem epistolae exemplum iisdem caruerit: unde nec a nobis eidem subjicienda sunt. Cum vero apud Latinos nullum exemplum hactenus inventum sit in quo haec testimonia post epistolam ad Flavianum describantur, sed ea separatim edita et inserta occurrant in nonnullis antiquis Latinorum collectionibus, nimirum in collect. 5 Quesnelliana cap. 41, ubi ea descripta reperies tomo tertio, et in mss. collect. 3 cap. 82, nec non in codice Veronensi 38 cap. 37, satis probabile est solos Graecos, qui ea simul allata et allegata acceperant in Constantinopolitano conventu exemplaria scripsisse, in quibus ea epistola una cum testimoniis legeretur, ac exinde in Graecos codices ante gesta Chalcedonensia utraque simul traduxisse. Ex his autem apparet quam perperam P. Garnerius horum testimoniorum collectionem Theodoreto tribuerit, de quo tamen plura in observationibus ad notam ultimam Quesnelli. Inter testimonia", "candidate_score": 0.621071, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_102", "bdc_text": "vgl. Karl Hartfelder , Philipp Melanchthon als Praeceptor Germaniae , Berlin 1889 , S. 238. , in logicis Rodolphum Gemeint ist \"De inventione dialectica \" des Humanisten Rudolf Agricola ( 1443 /44-1485 ) .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_516", "psc_text": "υἱὸς ἀνθρώπου τυγχάνει, Θεὸς μὲν κατά τοῦτο, καθὸ ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος, καὶ ὁ Λόγος ἦν πρὸς τὸν Θεὸν, καὶ Θεὸς ἦν ὁ Λόγος· ἄνθρωπος δὲ κατὰ τοῦτο, καθὸ ὁ Λόγος σάρξ ἐγένετο, καὶ ἐσκήνωσεν ἐν ἡμῖν· καὶ Θεὸς μὲν κατὰ τοῦτο, καθὸ δι' αὐτοῦ τὰ πάντα ἐγένετο, καὶ χωρὶς αὐτοῦ ἐγένετο οὐδὲ ἕν· ἄνθρωπος δὲ κατὰ τοῦτο, καθὸ γέγονεν ἐκ γυναικὸς, γέγονεν ὑπὸ νόμον· καὶ ἡ μὲν τῆς σαρκώσεως γέννησις ἀνθρωπίνης ἐστὶ δήλωσις φύσεως, ὁ δὲ τοκετὸς τῆς παρθένου μήνυμα τῆς θείας ὑπάρχει δυνάμεως. Καὶ ἡ μὲν νηπιότης τοῦ βρέφους διὰ τῆς τῶν σπαργάνων εὐτελείας ἐπιγινώσκεται· τὸ δὲ μέγεθος τῆς αὐτοῦ μηγαλωσύνης διά τῶν ἀγγελικῶν φωνῶν ἀπο· δείκνυται· καὶ ὁμοιοῦται μὲν τοῖς νεωστὶ τικτομένοις ἀνθρώποις οὗτος, ὃν Ἡρώδης ἀσεβῶς φονεῦσαι βούλεται· ἀλλὰ ἔστι δεσπότης τῶν ὅλων, ὃν μάγοι χαίρουσιν ἱκετευτικῶς προσκυνεῖν. Ὅτε δὲ πρὸς τὸ τοῦ προδρόμου 822 αὐτοῦ Ἰωάννου ἔρχεται βάπτισμα, ὅπως ἂν μὴ λάθῃ, ὅτιπερ τῷ", "candidate_score": 0.621045, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_18_20", "bdc_text": "- Lit. : Karl- Heinz Blaschke , Moritz von Sachsen. Ein Reformationsfürst der zweiten Generation , Göttingen 1983 ; Maria Elisabeth Grüter , in :", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1504", "psc_text": "μόνον πιστεὺων εἶναι μητέρα, ἵνα τῆς μὲν σαρκὸς ἄλλο, τῆς δὲ Θεότητος ἄλλο πρόσωπον ἀπεργάσηται· καὶ μὴ τὸν ἔνα Χριστὸν, 1358 ἐν τε τῷ λόγῳ τῷ τοῦ Θεοῦ νοήσῃ, καὶ ἐν τῷ σώματι, ἀλλὰ κεχωρισμένως, καὶ διεζευγμένως, ἕτερον μὲν τὸν υἱὸν τοῦ Θεοῦ, ἕτερον δὲ τὸν ἐξ ἀνθρώπου κηρύττῃ· ὁπότε μενούσης ἐκείνης τῆς τοῦ ἀμετατρέπτου λόγου οὐσίας, τῆς οὔσης ἀχρόνου τε καὶ ἀϊδίου μετὰ τοῦ πατρὸς αὐτῷ, καὶ τοῦ ἁγίου πνεύματος, οὕτως ἐντὸς τῶν τῆς παρθένου σπλάγχνων ὁ λόγος σὰρξ ἐγένετο, ὥστε κατὰ τὸ ἄφραστον μυστήριον μιᾷ συλλήψει, καὶ ἑνὶ τοκετῷ, κατὰ τὴν ἑκατέρας φύσεως ἀλήθειαν, τὴν αὐτὴν παρθένον καὶ δούλην εἶναι τοῦ Κυρίου καὶ μητέρα. Ὅπερ καὶ ἡ Ελισάβεθ (ὡς ὁ εὐαγγελιστὴς διεσάφησε Λουκᾶς) νενόηκέ τε καὶ εἴρηκεν, Πόθεν μοι τοῦτο, ἵνα ἔλθῃ ἡ μήτηρ τοῦ Κυρίου μου πρὸς μέ; τῷ αὐτῷ δὲ βαλλέσθω καὶ Εὐτυχὲς ἀναθέματι, ὃς ταῖς ἀσεβέσι τῶν παλαιοτέρων αἱρετικῶν ἐγκυλιόμενος πλάναις, τοῦ Ἀπολιναρίου τρίτον ἐπελέξατο", "candidate_score": 0.620592, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_18_20", "bdc_text": "- Lit. : Karl- Heinz Blaschke , Moritz von Sachsen. Ein Reformationsfürst der zweiten Generation , Göttingen 1983 ; Maria Elisabeth Grüter , in :", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_612", "psc_text": "τοῦ ἁγίου Πνεύματος, μιᾶς καὶ τῆς αὐτῆς φύσεως, ἐν δὲ τῷ μυστηρίῳ τοῦ ἀναληφθέντος ἀνθρώπου, οὐ ριᾶς οὐσίας, ἀλλ' ἑνὸς προσώπου, καὶ τοῦ αὐτοῦ. Οὔτε γὰρ ὁ Λόγος εἰς σῶμα, ἢ εἰς ψυχὴν κατά τι μέρος οἰκεῖον ἐτράπη· ὁπότε ἀπλῆ, καὶ ἀναλλοίωτος ἡ τῆς Θεότητος φύσις, ὅλη ἐν τῇ οἰκείᾳ ἀεὶ ὑπάρχει οὐσίᾳ, οὐδεμίαν ἑαυτῆς μείωσιν δεχομένη, οὔτε προσθήκην· καὶ πάλιν, οὕτω τὴν προσληφθεῖσαν μακαρίαν ἀποτελέσασα φύσιν, ἵνα ἡ δοξασθεῖσα ἐν τῇ δοξασάσῃ μεμενηκυῖα τυγχάνῃ. Οὔτε οὖν ὁ λόγος εἰς σῶμα, ὡς εἴπομεν, οὔτε εἰς λόγον τὸ σῶμα ἠλλοίωται· ἀλλ' ἑκάτερον ἐν ἑνὶ, καὶ ἐν ἀμφοτέροις ὁ εἷς· οὐ διαφορᾷ διῃρημένος, οὐ τῷ μεμίχθαι συγκεχυμένος· ὥστε ἕτερος μὲν ἐκ πατρὸς, ἕτερος δὲ ἐκ μητρός· ἀλλ' ὁ αὐτὸς ἄλλως μὲν ἐκ πατρὸς πρὸ πάσης ἀρχῆς. Ἀλλως δὲ 882 ἐκ μητρὸς ἐπ' ἐσχάτου τῶν ἡμερῶν· ἵνα γένηται μεσίτης Θεοῦ καὶ ἀνθρώπον ἄνθρωπος Χριστὸς Ἰησοῦς· ἐν ᾧ πᾶν τὸ ;πλήρωμα τῆς θεότητος σωματικῶς", "candidate_score": 0.620215, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_121", "bdc_text": "Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1014", "psc_text": "Quod nos ante oculos semper habentes, non desinemus Domino ac Deo nostro gratias agere et pariter supplicare, gratulantes quod tantae sanctitatis, tantae fidei, tantaeque doctrinae apostolicae sedi, unde religionis nostrae, propitio Christo, fons et origo manavit, antistitem dederit; petentes etiam ut datum concessumque munus pontificii vestri, longissima ad aedificationem Ecclesiarum suarum aetate custodiat. Nos autem etsi impares meritis, pari tamen fide, si quid (quod absit) contra Ecclesiam catholicam profana infestatione tentetur, parati sumus, confortante Domino, cum beatitudine vestra pro veritate fidei 1110 animas nostras ponere, et vitam hanc auctori salutis nostrae et largitori aeternitatis impendere. Et alia manu: Ora pro me, domine merito beatissime, et apostolico honore venerande papa. RUSTICUS episcopus apostolatum vestrum in Domino venerans saluto, et ut digneris pro me orare, supplex rogo. VENERIUS te dominum in Christo meum, reverendissime, saluto; et ut digneris pro me orare, supplex rogo. CONSTANTIANUS episcopus beatitudinem vestram saluto. MAXIMUS episcopus beatitudinem vestram", "candidate_score": 0.618462, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_23_25", "bdc_text": "Inde cum lantgravius in WalckenstorffGemeint ist wohl Wolkersdorf bei Frankenberg/Eder . Kreis Waldeck-Frankenberg , wo die hessischen Landgrafen seit 1477 ein Jagdschloss besaßen ; vgl. Kuhaupt , Kirchenpolitik 266 , Anm. 25 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1091", "psc_text": "εὔχομεν μᾶλλον ἀδιαβλήτως πράττοντα φιλεῖν, ἤπερ ταύτῃ προσκαρτερείν τῇ τόλμᾳ, ἥτις αὐτὸν δύναται ἀπὸ πάντων χωρίσαι. Ὁ ἀδελφὸς δὲ ὁ ἐμὸς, καὶ συνεπίσκοπος Λουκιανὸς, ὅς μετὰ τοῦ ἐμοῦ τέκνου Βασιλείου τοῦ διακόνου τῆς ὑμετέρας γαληνότητος γράμματα πρὸς ἐμὲ ἐβάστασε, πάσῃ τῇ καθοσιώσει τὴν ἐνταλθεῖσαν αὐτοῖς πρεσβείαν ἐπλήρωσεν, ὃς οὐκ ἂν λογισθείη ἀπολελεῖφθαι τοῦ πράγματος, ὅντινα μᾶλλον ἡ ὑπόθεσις ἀπολέλοιπεν. Ἐδόθη πρὸ ἕνδεκα Καλανδῶν Ἰουννίων ὑπατείας Ἑρκουλάνου τοῦ λαμπροτάτου. EPISTOLA CV. AD PULCHERIAM AUGUSTAM. De ambitu Anatolii. SYNOPSIS. I. Plenam esse fidei victoriam in qua superant tam qui ceciderunt quam qui steterunt. --II. Nihil valere posse contra canones Nicaenos, qui soli firmandae paci sufficiunt. --III. Anatolio Flavianum exemplo esse debere; et per se ruere quod Nicaenae synodo contrarium est. --IV. Ut ipsa Anatolium a proposito revocet hortatur. LEO episcopus PULCHERIAE Augustae. CAP. I. Sanctis et Deo placitis clementiae vestrae studiis defensam contra haereticos catholicam fidem, et universae Ecclesiae redditam pacem, ineffabiliter", "candidate_score": 0.618233, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1271", "psc_text": "epistolam 133, ad Leonem. subjecit epist. 130, ad Marcianum, cum data V idus ejusdem mensis, rejecto in marginem VI idus. Hae datae diversae hunc ordinem exigebant. At cum in epist. 131, ad Julianum, c. 1, S. pontifex testetur se ad ipsum mittere exempla litterarum quas ad clementissimum imperatorem vel ad ipsum Alexandrinae urbis episcopum (id est Proterium) direxerat, quibus duas ad Marcianum et Proterium traditas epistolas respicit, hae jam scriptae noscuntur antequam ad Julianum litteras exararet, ac proinde chronicarum notationum quas Quesnellus praetulit manifestus error agnoscitur, quo ad eum ordinem statuendum adductus fuit. Melius igitur ex nostro Ratisponensi notas chronicas emendavimus, ex quibus colligitur omnes has epistolas eodem die VI idus Martias signatas fuisse. 2. Quoad ordinem vero, cum ex laudato testimonio epistolae 131 liquet S. pontificem scripsisse litteras ad Marcianum et Proterium antequam ad Julianum scriberet, tum vero ex initio cap. 2 epistolae 130, ad Marcianum, ubi Leo se", "candidate_score": 0.618014, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_43", "bdc_text": "Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil.", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_940", "psc_text": "νικᾷ τῶν ἁμαρτανόντων τὰ πλημμελήμματα, καὶ διὰ τοῦτο τὰ τῆς τιμωρίας ἐν ἀναρτήσει καθίσταται, ὅπως ἂν χώραν σχεῖν ἡ διόρθωσις δυνηθῇ, περιπτύσσεσθαι δίκαιον πλῆρες εὐσεβείας ὑπάρχον τοῦ γαληνοτάτου βασιλέως τὸ βούλημα· δι' οὗ τὴν ἁγίαν ὑμῶν ἀδελφότητα πρὸς ἀνατροπὴν μέν τῶν ἐπιβουλῶν τοῦ διαβόλου, τῆς δὲ ἐκκλησιαστικῆς εἰρήνης ἀνάκτησιν συνελθεῖν ἐβουλήθη, φυλαττομένων τῷ θρόνῳ τοῦ μακαριωτάτου Πέτρου τοῦ ἀποστόλου τῶν τε δικαίων, καὶ τῆς τιμῆς ἐπὶ τοσοῦτον, ὡς καὶ ἡμᾶς ὑπ' αὐτοῦ πρὸς τοῦτο δι' οἰκείων προτραπῆναι γραμμάτων, ἐφ' ᾧ τε τὴν οἰκείαν παρουσίαν ἡμᾶς παρασχεῖν τῇ ἁγίᾳ συνόδῳ· ὄπερ μὲν οὖν οὐκ ἠδύνατο, οὐδὲ ἡ ἀνάγκη τοῦ καιροῦ, οὐδὲ μήν τις ἐπιτρέψαι συνήθεια. Πλὴν ἐν τούτοις τοῖς ἀδελφοῖς, τουτέστι Πασχασίνῳ, καὶ Λουκηνσίῳ τοῖς ἐπισκόποις, καὶ Βονιφατίῳ, καὶ βασιλείῳ τοῖς πρεσβυτέροις, τοῖς ἀπεσταλμένοις ὑπὸ τοῦ θρόνου τῶν ἀποστόλων, ἐμὲ τῆς συνόδου προεδρεύειν, ἡ ὑμῶν ἀδελφότης ἡγείσθω· μὴ κεχωρισμένης ὑμῶν τῆς ἐμῆς παρουσίας· ὅς τις διὰ τῶν τοποτηρητῶν ὑμῖν πάρειμι τῶν", "candidate_score": 0.617686, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_192", "psc_text": "scripserit. 14. P. Coustantius discrimen illud, quod memoravimus in Gelasii epistola ad Dardanos, quae in aliis codicibus brevior, in aliis prolixior est, ex eo pendere credidit, quod eadem illa epistola sub duplici forma ab ipsomet Gelasio prodierit; idemque postea Hormisdae et Gregorio, antea vero Leoni nostro evenisse opinatus est. Lege Vindic. veter. codd. confirmat. cap. 13, pag. 713. Id huic epistolae contigisse ex antea observatis probabilissimum nobis est. S. Leo scripserat, ut videtur, prima manu epistolam, qualis dabitur ex mss. editionis decurtatae; et ex hoc exemplo olim edito vel invento hanc epistolam sumpserunt auctores collectionum ejusdem editionis. Posteriori vero manu, cum forte supervenisset aliquid novi, ex. gr., causa Restituti episcopi, quem nunc, quasi post illa quae Potentius retulerat, conquestum tradit cap. 10 S. pontifex exscribens eamdem epistolam, nonnulla aliis verbis exposuit, quaedam autem pro novitate causae adjecit. Ita etiam epistolas 30 et 31, quae partim eisdem, partim diversis verbis eadem", "candidate_score": 0.617464, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_43", "bdc_text": "Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil.", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1089", "psc_text": "ὄντων πρώτων, καὶ ἐπ' ἀδείας ἐκείνῳ εἴη, ὅσαις ἂν ἐθέλοι, ἐκλάμπειν ἀρεταῖς, ὧν οὐχ ἑτέρως κοινωνός ἐστιν, εἰ μὴ διαθέσει μᾶλλον ἐθέλοι κοσμεῖσθαι, ἤπερ ἀμβιτίονι ἐκτείνεσθαι. Ταύτην δὲ τὴν ἀναιδῆ ἐπιθυμίαν οὐδέποτε μὲν ὤφειλεν ἐν τῇ αὐτοῦ ἔχειν τῇ ψυχῇ, ἀλλ' ὁπηνίκα αὐτῷ οἱ ἀδελφοὶ, καὶ συνεπίσκοποι ἐμοὶ, οἱ ὑπὲρ ἐμοῦ πράττοντες, ἀντέβησαν, ἀπὸ τῆς παρανόμου τόλμης κᾂν ἐκ τῆς αὐτῶν ὤφειλεν ἀργῆσαι ἀντιλογίας· καὶ γὰρ καὶ της ὑμετέρας εὐσεβείας αἱ συλλαβαὶ, καὶ τὰ αὺτοῦ γράμματα σημαίνει τοὺς πρεσβευτὰς τῆς ἀποστολικῆς καθέδρας, καθῶς ἐχρῆν, δικαιοτάτῃ ἀντιῤῥήσει ἀντιβεβηκέναι, ὥστε μὴ παραίτησιν ἔχειν τὴν ἐπιχείρησιν, ἥτις ἑαυτὴν οὐδὲ ἐκτυπωθεῖσα ἐπέσχεν. Ὅθεν ἐπειδὴ ἁρμόζει τῇ ἡμετέρᾳ πίστει καὶ δόξῃ, ἵνα καθ' ὃν τρόπον αἱ αἱρέσεις δι' ὑμῶν, τοῦ Θεοῦ πράττοντος οὕτω καὶ πᾶσα ἀμβιτίων ἐκκοπείη· ὅπερ καὶ τῆς Χριστιανῶν ἐστιν εὐδοκιμήσεως, καὶ τῆς βασιλικῆς. Καὶ ὁ προλεχθεὶς ἐπίσκοπος φειδέσθω τέρων προνοήσει τῆς εἰρήνης, καὶ μὴ ἐξεῖναι ἑαυτῷ πάντα ἀπολαμβανέτω. Ἐπειδήπερ τῆ Ἀντιοχέων ἐκκλησίᾳ", "candidate_score": 0.617071, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1400", "psc_text": "pontificis litteras imperialibus encyclicis redditas negavit ad an. 457, n. 11. Cum enim hae litterae pontificis codici encyclio inserantur, has non minus quam caeteras aliorum episcoporum in eodem codice contentas imperiali epistolae encyclicae rescriptas agnoscimus. Hinc etiam c. 4 mentio fit exemplarium precum catholicorum et Eutychianorum, quae una cum imperialibus litteris transmissae in eodem codice encyclio exhibentur cap. 7 et 9. Imperatoris epistola circa Octobrem an. 457 per magistrianos ad universos metropolitas celerrime directa fuit. Hinc duo episcopi Agapitus Rhodius pag. 1892, et Lucas Dyrrachenus pag. 1927, se eas litteras hieme recepisse subindicant. Quod si Marcellinus comes in Chronico ad an. 458, et Augusti litteras et episcoporum responsa commemorat, id ea de causa accidit, quod licet imperialis encyclica missa fuerit an. 457, pleraque tamen responsa nonnisi an. 458 pervenere, unde Varadati monachi epistola (pag. 1934) die 27 Augusti signatur. Ita nihil est cur sequentem Leonis epistolam imperiali encyclicae redditam dubitemus.", "candidate_score": 0.616699, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_93_95", "bdc_text": "( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus . versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1344", "psc_text": "ἑλισσόμενον ἐν σπαργάνοις διὰ τὴν τοῦ καταγωγίου στενότητα ὑπεδέξατο φάτνη· παρὰ σοὶ ἐσημάνθη μὲν ὑπὸ ἀγγέλου, προσεκυνὴθη δὲ ὑπὸ μάγων, καὶ διὰ τοῦ θανάτου τῶν πλείστων βρεφῶν παρ' Ἑρώδου ἡ τοῦ σωτῆρος ἡμῶν ἐπεζήτηται νηπιότης παρὰ σοὶ κεθέστηκεν· ἔνθα τὰ παιδικὰ αὐτοῦ ηὔξηνται· ἔνθα ἤκμασεν ἡ νεότης, καὶ κατὰ σώματος πρόσβασιν εἰς ἄνδρα τέλειον ἡ ἀληθῶς ἀνθρώπου φύσις προέκοψεν οὐ δίχα τροφῆς τῆς ἐκ πείνης, οὐ δίχα ὕπνου τῆς ἀναπαύσεως, οὐ δίχα τοῦ κατὰ τὸν ἔλεον θρήνου, ἀλλ' οὐδὲ δίχα δέους τοῦ κατὰ τὴν ἀγωνίαν. Ὁ αὐτὸς γάρ ἐστι καὶ ὁ εἷς, ὃς καὶ ἐν μορφῇ θεοῦ ὑπάρχει, καὶ τὰ μεγάλα θαύματα εἴργασται τῆς δυνάμεως, καὶ ἐν τῇ μορφῇ τοῦ δούλου τὸ χαλεπὸν τῶν παθημάτων ὑπέμεινε. Τοῦτο ἀπαύστως αὐτὸς ὁ σταυρός σοι λαλεῖ. Τοῦτο ὁ λίθος ὁ τοῦ μνήματος κέκραγεν, ἐν ᾧ ὁ κύριος τὸ κατ' ἄνθρωπον ἔκειτο, καὶ ὅθεν κατὰ τὲν θείαν δύναμιν ἐξανέστη· καὶ ὅτε εὶς τὸ ὄρος", "candidate_score": 0.614389, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_42", "bdc_text": "Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_464", "psc_text": "erit, memorabimus. Inter Lectionaria relegimus antiquissimum Vat. 3836. Addendi sunt praeterea duo alii codices millenarii, Veronensis 8, in quo haec epistola Leonis post epistolas canonicas describitur, et alius Veronen. 58, qui hanc epistolam ante quaedam documenta synodi Chalcedonensis repraesentat. Cum primam hujus epistolae editionem citabimus, intelligimus primam editionem Sermonum S. Leonis, cui haec epistola inserta est ante sermones de Nativitate ex ms. codice collectionis tertiae eorumdem Sermonum. Accedent tandem praeter codices Quesnelli alii quatuor a Baluzio adhibiti, nimirum Colbertinus 2574, Parisien., Divionen. et Corbeiensis, quorum tres postremi collectionem 17 Chalcedonensem continent. 7. Antiquissimam Graecam versionem, quae lecta et inserta fuit act. 2 synodi Chalcedonensis, primus edidit Joannes Leunclavius ex bibliotheca Sambuci Basileae an. 1578, postea ex aliis mss. Gerardus Vossius praepositus Tungrensis in calce Operum S. Gregorii Thaumaturgi an. 1604; dein vero Romani Conciliorum editores an. 1608, et a Romanis alii posteriores Conciliorum collectores. Graecum textum exegimus ad perantiquum ms.", "candidate_score": 0.611999, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_107_109", "bdc_text": "in Paris , Lyon und Venedig gedruckt ; s. DNP V 444-446 . , quem materMargaretha Wolf , geb. Leu . iam misit e mea bibliotheca , habeo .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_962", "psc_text": "IN EPISTOLAM SEQUENTEM. 1. Quesnellus praestantissimam epistolam seu relationem synodi Chalcedonensis ad S. Leonem Graece et Latine inter Leonis Opera primus inseruit, ut in editionibus Conciliorum exhibetur; nullo tamen codice vel Graeco vel Latino usus est. Nos Graecum textum, qui est originalis, cum duobus mss. Venetis S. Marci 164 et 555 recensuimus. Quoad Latinum vero, duplex hujus relationis Latina versio habetur. Quesnellus eam unam dedit quae primum vulgata a Crabbo, in caeteras Conciliorum editiones transivit. At alia exstat interpretatio vetustior, quippe quae paulo post ipsum Chalcedonense concilium exarata fuit, et ex qua Vigilius papa in Constituto testimonium allegavit. Hanc primus edidit Baluzius. In tribus tantum codicibus adhuc inventa est, nimirum in Parisiensi, in Vaticano Reginae Suecorum, et in alio Vat. 1322. Hic autem postremus codex, qui quondam fuit Veronensis Ecclesiae, eo praestantior est quod quamplures subscriptiones Patrum nobis conservavit, quae in ipso originali Graeco desiderantur. Nobis sane, qui hanc versionem", "candidate_score": 0.611579, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_40_42", "bdc_text": "Der Chronist Heinrich Wendt erwähnt , dass Albrecht \"auff der protestirenden Fürsten Seiten gegen Kaiser Carol den Fünfften gewesen\" sei . - Lit. : Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_198", "psc_text": "ut suppleret defectui epistolarum quae initio pontificatus a Leone scriptae fuerunt, quam ne caeterarum, quae exstant, et certa notatione chronica signantur, ordinem interrumperet; et solum in marginali postilla eam scriptam indicat circa pontificatus Leonis exordia, et in notis circa an. 443. Bellum sane quod inter Valentinianum imperatorem et Gensericum Vandalorum regem in Africa viguit, litterarum ejusmodi commercium impedisse videtur. Viguit autem hoc bellum usque ad an. 442, quo Prosper in Chronico tradit: Cum Genserico autem a Valentiniano Augusto pax confirmata, et certis spatiis Africa inter utrumque divisa est. Ex novella 23 lib. II liquet an. 445 ex Africanis provinciis Valentiniano relictis legatos Romam venisse, et lege fuisse sancitum ut ad praefectum Urbis appellare liceret. Hac forte appellationum occasione quaedam apud Mauros illicite usurpata ad S. pontificem commeantium sermo pertulit. Igitur probabilius et cautius inter hunc an. 445 et an. 455 haec epistola collocanda est. Porro Leo cap. 1 significat se", "candidate_score": 0.611266, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_107_109", "bdc_text": "in Paris , Lyon und Venedig gedruckt ; s. DNP V 444-446 . , quem materMargaretha Wolf , geb. Leu . iam misit e mea bibliotheca , habeo .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1572", "psc_text": "episcopi, et in episcopalis sedis nomine variat. Nam exemplaria Vat. Hisp. et Isid. cum mss. collect. 12, 20, 21, 22 et 23, Leonem Ravennatem, vel Ravennensem, aut Ravennatensem episcopum praeferunt. Codices vero collect. 11 et 24 cum exemplaribus Merlini atque Sichardi, Neonem, Neonium, vel Neoniam, itidem Ravennatem exhibent. Tres codices a Quesnello allegati not. 1, in quibus Neonae, vel Neoniae legitur, ad collectionem 24 pertinere cognovimus. Isidori autem editio ab eodem laudata Merlini exemplum innuit, quod in hac epistola, ut et in nonnullis aliis, accedit ad lectiones collectionis 24. Cum porro codices hactenus cogniti istis essent similes, qui in Ravennati sede conveniunt, de solo nomine episcopi dubitari potuit. Nos vero duos Vindebonenses vetustos libros invenimus, in quibus Leonis quidem nomen retinetur, at episcopalis sedes maxime discrepat. Nam exemplum Vindebonense, quod puriorem Hispanicam collectionem continere alibi diximus, ad Leonem Arbonensem in titulo prodit, et in inscriptione, Leo Leoni episcopo Arbonensi salutem.", "candidate_score": 0.609833, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_42", "bdc_text": "Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_333", "psc_text": "Constitutionum Collectionibus tom. III. Leoni autem Magno eadem epistola in his codicibus explorate asseritur non solum ex consulatu qui in Leonis pontificatum cadit, verum etiam ex eo quod inter alias quindecim genuinas epistolas ejusdem pontificis describitur, ita ut de hac una dubium adhuc promovere absque ullo argumento satis certo temerarium sit. 3. Invenitur praeterea haec eadem epistola in ms. libro Vat. 1343 saeculi X, qui fuit Ticinensis Ecclesiae, nec non in Vat. Ottobon. 297 collect. 23. Accedunt duo auctores antiquiores Gratiano, qui ex eadem epistola nonnulla suis collectionibus inseruerunt, nimirum cardinalis Deusdedit lib. III, cap. 34, in ms. Vat. 3833, et S. Anselmus lib. V, cap. 69, et lib. VI, cap. 189, in pluribus codd. Vaticanis. Tandem, ut alia testimonia omittamus, Gerhohus praepositus Reicherspergensis ineunte saeculo XII totam epistolam ex Germanico codice descripsit in opere de Aedificio Dei, cap 60, quod editum est a P. Pez. in Thesauro Anecdot. tom.", "candidate_score": 0.608758, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_107_109", "bdc_text": "in Paris , Lyon und Venedig gedruckt ; s. DNP V 444-446 . , quem materMargaretha Wolf , geb. Leu . iam misit e mea bibliotheca , habeo .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_464", "psc_text": "erit, memorabimus. Inter Lectionaria relegimus antiquissimum Vat. 3836. Addendi sunt praeterea duo alii codices millenarii, Veronensis 8, in quo haec epistola Leonis post epistolas canonicas describitur, et alius Veronen. 58, qui hanc epistolam ante quaedam documenta synodi Chalcedonensis repraesentat. Cum primam hujus epistolae editionem citabimus, intelligimus primam editionem Sermonum S. Leonis, cui haec epistola inserta est ante sermones de Nativitate ex ms. codice collectionis tertiae eorumdem Sermonum. Accedent tandem praeter codices Quesnelli alii quatuor a Baluzio adhibiti, nimirum Colbertinus 2574, Parisien., Divionen. et Corbeiensis, quorum tres postremi collectionem 17 Chalcedonensem continent. 7. Antiquissimam Graecam versionem, quae lecta et inserta fuit act. 2 synodi Chalcedonensis, primus edidit Joannes Leunclavius ex bibliotheca Sambuci Basileae an. 1578, postea ex aliis mss. Gerardus Vossius praepositus Tungrensis in calce Operum S. Gregorii Thaumaturgi an. 1604; dein vero Romani Conciliorum editores an. 1608, et a Romanis alii posteriores Conciliorum collectores. Graecum textum exegimus ad perantiquum ms.", "candidate_score": 0.608551, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_40_42", "bdc_text": "Der Chronist Heinrich Wendt erwähnt , dass Albrecht \"auff der protestirenden Fürsten Seiten gegen Kaiser Carol den Fünfften gewesen\" sei . - Lit. : Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_39", "psc_text": "postremam periodum veluti formulam seu clausulam quamdam decretorum haberi posse, quemadmodum visa est P. Bernardo de Rubeis, ut ne mirum sit eamdem in diversis ad eumdem epistolis inveniri. Sed quidquid de his responsionibus videatur, Quesnellianae, ut diximus, et Dionysianae collectionum testimonia cuicumque conjecturae et objectioni certissime praestant. § V. Quis fuerit episcopus Aquileiensis ad quem Leo scripsit epistolam primam: hinc etiam statuitur tempus quo epistolae prima et secunda datae fuere. 21. Jam vero vindicata tum epistola ad Septimum adversus Quesnellum, tum altera ad Januarium adversus Antelmium, quae in dubitationem venerunt, cuinam tradita fuerit epist. 1 ad Aquileiensem, quaerendum est: eademque occasione statuetur de tempore quo et haec et altera ad Septimum, quibus nota chronica deest, datae fuerunt. Epistolam primam ad Januarium Aquileiensem traditam nullo satis certo fundamento praesumitur. Codices enim sine episcopi nomine praeferunt vel ad Aquileiensem episcopum, uti Vat. Reg. collectionis 1, Barber. et Vat. collectionis 3, Lucensis cum", "candidate_score": 0.607548, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_40_42", "bdc_text": "Der Chronist Heinrich Wendt erwähnt , dass Albrecht \"auff der protestirenden Fürsten Seiten gegen Kaiser Carol den Fünfften gewesen\" sei . - Lit. : Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_746", "psc_text": "in Chronico. Concinit Historia Eutychianistarum, quae eum, dum in exsilium deportaretur, ipso in itinere apud Epipam Lydiae civitatem defunctum indicat. Potuit quidem haec mors a Flaviani inimicis aliquamdiu occultari ob Constantinopolitanos qui illi maxime favebant: unde archimandritae, clerus et populus Constantinopolitanae urbis qui ad Leonem litteras dedere citius circa Octobrem an. 449 (ut colligere licebit ex admonitione in epistolam 59), ejusdem episcopi mortem ignorabant. At nihilominus Anatolium ordinatum fuisse ante finem anni 449, ex Theodoro lectore manifestum est. In fragmentis enim ejusdem a Valesio collectis, ordinatione Anatolii ac nonnullis ejusdem ordinationis circumstantiis commemoratis, ait: Agebantur autem haec consulatu Protogenis et Asterii. Igitur sub finem ejusdem anni haec epistola ad Leonem scripta videtur; sicut et alia ordinatorum ejus, cujus fit mentio in epistola 71; nam statim post ordinationem ejusmodi epistolae scribebantur. 2. Sub idem tempus de eadem re ad Leonem litteras dedere Theodosius atque Pulcheria, et omnes hae epistolae simul videntur", "candidate_score": 0.606446, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_113", "bdc_text": "noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1057", "psc_text": "τε μάρτυς, καὶ αὐτὰ πεπραγμένα δηλοῖ. Ὅπως γε καὶ αὐτοὺς τιμῆς τε, καὶ δορυφορίας ἠξιώσαμεν αἰδοῖ, καὶ τιμῇ τῇ περὶ ὑμᾶς, καὶ τὸν τοιοῦτον τύπον ἐπὶ τὴν ὑμετέραν ὁσιότητα ἡ ἁγία σύνοδος ἀνήνεγκε καὶ ἡμεῖς, ἐφ' ᾧ τε παρ' ὑμῶν τυχεῖν συναινέσεως, καὶ βεβαιότητος, παρακαλοῦμέν τε, καὶ τοῦτο παρ' ὑμῶν γενέσθαι, ἁγιώτατοι. Ὁ γὰρ θρόνος Κωνσταντινουπόλεως ἔχει πατέρα τὸν ἀποστολικὸν θρόνον ὑμῶν κατεξαίρετον ἑαυτὸν συνάψας ἡμῖν, ἵνα καὶ διὰ τῆς ὑμῶν περὶ αὐτὸν φροντίδος ἅπαντες μὲν πεισθεῖεν, ὅτι γνησίως ἄνωθεν προνοησάμενοι, καὶ νῦν τὴν αὐτὴν ἔχοντες διαμένετε περὶ αὐτὸν φροντίδα, καὶ ὡς λυσιτελοῦντα δὲ τῇ ἐκκλησιαστικῇ καταστάσει καταξιώσατε ἅπαντα κυρῶσαι τὰ παρακολουθήσαντα ἐγγράφως ἐν τῇ ἁγιωτάτῃ καὶ οἰκουμενίκῃ συνόδῳ, καὶ αὐτὸν δὲ τὸν προειρημένων περὶτοῦ θρόνου τῆς Κωσταντινουπόλεως ὅρον ἐσπουδάσαμεν ἀποστεῖλαι πρὸς τὴν ὑμετέραν ἁγιωσύνη· ἵνα ἔχῃ τε εἰδέναι, ὡς εὐχαῖς ταῖς ὑμετέραις 1135 θεοσόφως ἅπαντα ᾠκονόμηται, καὶ παρακαλοῦμεν πρόσφορον ἀπόκρισιν δέξασθαι ἑκάστην ὑπόθεσιν διδάσκοντος ὑμᾶς ἅπαντα τοῦ θεοφιλεστάτου ἐπισκόπου", "candidate_score": 0.606076, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_87", "bdc_text": "Habes hactenus , Bullingere pater , ea , quę avaritiam , scortationem , adulterium , rapinas et incendia attinet ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_304", "psc_text": "testamentum meum p tuum (Ps. XLIX, 16) ? Sed iterum illud aspicio quod infra scriptum est: Furem videbas, et currebas cum eo, et cum adulteris portionem tuam ponebas (Ibid., 18) . Neque enim illa sola sunt furta, quae alienorum direptione committuntur; vel sola illa adulteria, quae violatis maritalis tori affectibus perpetramus: sed et, subtractis quae vera sunt, furum catholicae fidei perversi dogmatis facit assertio, et adversus veritatem verbi Dei, malarum doctrinarum adulterio, zizaniae semina jaciuntur. Loquarne ergo, an taceam, nescio, quia utrumque formido. Sed ne forte sanctitas vestra, quae mala, quantaeque blasphemiae apocryphis libris, quos hi nostri vernaculi haeretici ad vicem sanctorum Evangeliorum legunt, continentur, ignoret, maximi facinoris reum me esse credo, si taceam. Itaque haec non adhortatio auctoritatis alicujus est, sed potius suggestionis instructio. CAP. IV. Primum ergo est ut illa patefaciam quae in plurimorum fide, vel magis perfidia, esse cognovi: quae cum a multis publico pene magisterio doceantur,", "candidate_score": 0.604664, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_106_108", "bdc_text": "seine Werke wurden v. a . in Paris , Lyon und Venedig gedruckt ; s. DNP V 444-446 . , quem materMargaretha Wolf , geb. Leu .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1572", "psc_text": "episcopi, et in episcopalis sedis nomine variat. Nam exemplaria Vat. Hisp. et Isid. cum mss. collect. 12, 20, 21, 22 et 23, Leonem Ravennatem, vel Ravennensem, aut Ravennatensem episcopum praeferunt. Codices vero collect. 11 et 24 cum exemplaribus Merlini atque Sichardi, Neonem, Neonium, vel Neoniam, itidem Ravennatem exhibent. Tres codices a Quesnello allegati not. 1, in quibus Neonae, vel Neoniae legitur, ad collectionem 24 pertinere cognovimus. Isidori autem editio ab eodem laudata Merlini exemplum innuit, quod in hac epistola, ut et in nonnullis aliis, accedit ad lectiones collectionis 24. Cum porro codices hactenus cogniti istis essent similes, qui in Ravennati sede conveniunt, de solo nomine episcopi dubitari potuit. Nos vero duos Vindebonenses vetustos libros invenimus, in quibus Leonis quidem nomen retinetur, at episcopalis sedes maxime discrepat. Nam exemplum Vindebonense, quod puriorem Hispanicam collectionem continere alibi diximus, ad Leonem Arbonensem in titulo prodit, et in inscriptione, Leo Leoni episcopo Arbonensi salutem.", "candidate_score": 0.604138, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_106_108", "bdc_text": "seine Werke wurden v. a . in Paris , Lyon und Venedig gedruckt ; s. DNP V 444-446 . , quem materMargaretha Wolf , geb. Leu .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_962", "psc_text": "IN EPISTOLAM SEQUENTEM. 1. Quesnellus praestantissimam epistolam seu relationem synodi Chalcedonensis ad S. Leonem Graece et Latine inter Leonis Opera primus inseruit, ut in editionibus Conciliorum exhibetur; nullo tamen codice vel Graeco vel Latino usus est. Nos Graecum textum, qui est originalis, cum duobus mss. Venetis S. Marci 164 et 555 recensuimus. Quoad Latinum vero, duplex hujus relationis Latina versio habetur. Quesnellus eam unam dedit quae primum vulgata a Crabbo, in caeteras Conciliorum editiones transivit. At alia exstat interpretatio vetustior, quippe quae paulo post ipsum Chalcedonense concilium exarata fuit, et ex qua Vigilius papa in Constituto testimonium allegavit. Hanc primus edidit Baluzius. In tribus tantum codicibus adhuc inventa est, nimirum in Parisiensi, in Vaticano Reginae Suecorum, et in alio Vat. 1322. Hic autem postremus codex, qui quondam fuit Veronensis Ecclesiae, eo praestantior est quod quamplures subscriptiones Patrum nobis conservavit, quae in ipso originali Graeco desiderantur. Nobis sane, qui hanc versionem", "candidate_score": 0.60404, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_113", "bdc_text": "noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_814", "psc_text": "petitionibus consuevimus gratanter annuere, domina, sacratissima filia, venerabilis Augusta; sed de praesenti causa, hoc est de Flaviano qui fuit episcopus, quae in hac causa subsecuta sint, reverendissimo archiepiscopo Leoni perfecte nostra mansuetudo significavit. Tuae vero dulcedini hoc solum approbavimus intimandum, quia memoratus Flavianus sacro judicio ab humanis rebus ablatus est, quatenus totius dubietatis contentio a sacris removeretur Ecclesiis; et nihil ulterius post haec definire possibile est, cum jam ista semel decisa sint. 991 Δεσποίνῃ τῇ ἐμῇ Εὐδοξία τῇ προσκυνητῇ βασιλίδι, Θεοδόσιος. Αεῖ μὲν οὖν τῆς σῆς ποθεινότητος τοῖς γράμμασι τερπόμεθα, καὶ ταῦτα ὅλῃ ψυχῇ ἡδέως περιπτυσσόμεθα καὶ πάσαις ταῖς σαῖς αιτήσεσι μετὰ πολλῆς τῆς χαρᾶς εἰώθαμεν ἐπινεύειν, δέσποινα ἁγνοτάτη θύγατερ, προσκυνητὴ βασιλίς· ἀλλὰ περὶ τοῦ ἐνεστῶτος πράγματος, τουτέστι, φερὶ Φλαυιανοῦ, τοῦ ποτε ἐπισκόπου, τὰ τῇ αἰτίᾳ παρακολουθήσαντα τῷ εὐλαβεστάτῳ ἀρχιεπισκόπῳ Λέοντι τελείως ἠ ἡμετέρα κατεσήμασεν [pro κατεσήμηνεν] ἡμερότης· τῇ δὲ σῇ γλυκύτητι τοῦτο μόνον ἐδοκιμάσαμεν γνωρίσαι, ὅτι ὁ μνημονευθεὶς Φλαυιανὸς", "candidate_score": 0.602267, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_113", "bdc_text": "noster rogatus una cum d. Draconite famulus Ratisponam profectus .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_584", "psc_text": "δοκιμασθείσης ἡμῖν τῆς αὐτῶν πίστεως, ἀπεστείλαμεν. Οἵ τινες εἰς τάξιν ἐμὴν τῇ ἁγίᾳ τῆς ὑμῶν ἀδελφότητος συνόδῳ παρέσονται· καὶ τὰ τῇ κοινῇ μεθ' ὑμῶν γνώμῇ τὰ κατὰ Θεὸν 868 ἀρέσκοντα ψηφιοῦνται· Τουτέστιν, ὥστε ἐν πρώτοις τῆς φθοροποιοῦ πλάνης αὐτοῦ καταδικασθείσης, καὶ οὕτως περὶ τῆς ἑαυτοῦ ἀμαθοῦς πλάνης ἀποκαταστάσεως σκοπηθῆναι· εἴγε ὅλως τὴν τῆς ἀληθείας διδασκαλίαν δεχόμενος, τὸ αἱρετικὸν φρόνημα· ὅπερ ἡ κακοδοξία αὐτοῦ πέφῃνεν ἐμπλακεῖσα, εἰς πλῆρες, καὶ σαφῶς οἰκείᾳ φωνῇ, καὶ ὑπογραφῇ, καταδικάζειν ἀνέχοιτο. Ὅπερ καὶ ἐν τῷ λιβέλλῳ, ὅνπερ πρὸς ἠμᾶς ἀπέστειλε, ποιεῖν ἦν ὑποσχόμενος· διὰ πάντων ἐπαγγελλόμενος, ταῖς ἡμετέραις ἀκολουθεῖν ἀποφάσεσι· δεξάμενος δὲ τὰ γράμματα τοῦ ἐπισκόπου, καὶ συναδελφοῦ ἡμῶν Φλαυιανοῦ, τελεώτερον πρὸς αὐτὸν περὶ τούτων, ἅπερ ἔδοξεν ἐφ' ἡμᾶς ἀναφέρειν, ἀντεγράψαμεν· ἕνα τῆς πλάνης ἀπαλειφομένης τῆς νῦν ἀναφυείσης, εἰς ὕμνον, καὶ δόξαν τοῦ Θεοῦ μία πίστις εἴη κατὰ τὸν πάντα κόσμον, καί μία, καὶ ἡ αὐτὴ ὁμολογία· καὶ ἵνα ἐν τῷ ὀνόματι Ἰησοῦ Χριστοῦ πᾶν γόνυ", "candidate_score": 0.601627, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_42", "bdc_text": "Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_43", "psc_text": "collectionem 8 referentibus haec epistola legitur, nullum Januarii vestigium apparet. Hinc ergo cognoscimus in mss. hujus collectionis Januarii nomen omnino defuisse, ut in Vat. 5845; dein fuisse superadditum, ut in Vallicellano; tandem in textum irrepsisse, ut in Vercellensi, ac in Vat. 1353. Cum vero auctor collectionis 23, quae continetur in Ottoboniano 297, priores epistolas 15 ex codicibus collectionis 8 eodem ordine ad verbum descripserit; dum Januarii nomen inseruit, codice usus fuit laudatae collectionis 8 qui hoc nomen insertum vel superadditum habebat: unde tota hujus nominis auctoritas revocatur ad solam collectionis 8, quam tamen in ipsa origine hoc nomine caruisse ostendimus, ut eodem sane carent caeteri codices ac praesertim vetustis simarum omnium collectionum. Hinc ms. Florentin. S. Marci collectionis 13, ob Leoninas epistolas aliis nominibus insignis, ut videbimus in Admonit. ad epist. 12, sic epistolam, de qua agimus, inscribit: Leo Urbis Romae episcopus . . . . . Aquileiensi episcopo; ubi", "candidate_score": 0.600688, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_55", "bdc_text": "von Plesse ( 1499-1571 ) , der nach der Besitzaufteilung durch seinen Vater Dietrich III. ( 1476-1543 )", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1524", "psc_text": "πάντα ὅσα ἔχει ὁ πατὴρ ἔχει καὶ ὁ υἱός· καὶ ἅπερ ἐν μορφῇ δούλου παρὰ τοῦ πατρὸς ἔιληφεν, ταῦτα ἐν μορφῇ Θεοῦ ὢν καὶ αὐτὸς ἐχαρίσατο. Κατὰ μὲν γὰρ τὴν τοῦ Θεοῦ μορφὴν, αὐτὸς καὶ ὁ πατὴρ ἕν ἐστι, κατὰ δὲ τὴν τοῦ δούλου μορφὴν, οὐκ ἦλθεν ποιῆσαι τὸ θέλημα τὸ ἑαυτοῦ, ἀλλὰ τὸ θέλημα τοῦ πέμψαντος αὐτόν. Καὶ κατὰ μὲν τὴν τοῦ Θεοῦ μορφὴν, ὡς ὁ πατὴρ ἔχει ζωὴν ἐν ἑαυτῶ, οὕτως ἔδωκεν καὶ τῷ υἱῷ ζωὴν ἔχειν ἐν ἑαυτῷ· κατὰ δὲ τὴν μορφὴν τοῦ δούλου, περίλυπός ἐστιν ἡ ψυχὴ αὐτοῦ ἕως θανάτου. Καὶ ἔστιν ὁ αὐτὸς (ὡς ὁ ἀπόστολος κυρύττει) καὶ πλούσιος, καὶ πείνης· πλούσιος μὲν, ὡς τοῦ εὐαγγελιστοῦ λέγοντος ὅτι, Ἐν 1376 ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος, καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν Θegr;ὸν, και Θεὸς ἦν ὁ λόγος, οὗτος ἦν ἐν ἀρχῇ πρὸς τὸν Θεὸν· πάντα δι' αὐτοῦ ἐγένετο, καὶ χωρὶς αὐτοῦ ἐγένετο οὐδέν· πτωχὸς δὲ, ἐπειδὴ", "candidate_score": 0.60058, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_42", "bdc_text": "Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1465", "psc_text": "potestatibus celebrata, quae S. memoriae praedecessor meus Leo ad consultationem Augustae recordationis Leonis scripserit, et quam veneranter accepta sint, recognoscunt. Hinc in Lectionariis antiquis haec quoque epistola inserta legitur, uti videre est in cod. Vallicellano XXVI, eademque descripta invenitur in mss. collectionis 2 Sermonum S. Leonis, quae ex Lectionariis originem ducit. Confer mss. Basilicae Vat. 210 et Barber. 88. Graeca etiam ejusdem interpretatio exhibetur in aliquot Graecis codicibus, eamque nos proferemus ex Miscellaneis Gerardi Vossii praepositi Tungrensis, qui codice Graeco olim card. Sirleti, postea vero card. Columnae usus fuit. Quasdam vero emendationes secundis curis sumpsimus ex codice Graeco Vat. 1341, quem P. Cacciarius in novissima Romana editione adhibuit. Neque moveat, si non reperitur in collectione Chalcedonensi; quippe haec collectio, ut in praefatione ostendimus, vivente Valentiniano, id est antequam haec epistola scriberetur, concinnata fuit. Hac epistola cum praeclaro encomio usus est S. Ephraemius Antiochenus apud Photium cod. 228. 2 Ut tempus", "candidate_score": 0.599595, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_42", "bdc_text": "Heinrich Wendt , Geschichte des Welfenfürstenturns Grubenhagen , des Amtes und der Stadt Osterode [ hg. v. Jörg Leuschner] , Hildesheim u. a. 1988 , S. 155 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_466", "psc_text": "qui Graecam collectionem Chalcedonensem complectitur; nec non ad alium item Venetum 165, qui nonnullas ejusdem collectionis partes continet. Hos ut distinguamus, codicem 164 primum ms. Venetum appellabimus, secundum vero codicem 165. Cum vero haec epistola in his Venetis codicibus duplici loco legatur, primum inter epistolas ante gesta, dein in ipsis gestis concilii, in quo lecta fuit; nonnumquam utrumque textum ejusdem codicis contulimus, et idcirco variantes lectiones primo vel secundo loco exhibitas allegabimus. 8. Hac occasione dicendum est aliquid de testimoniis Patrum, quae huic epist. 28 ad Flavianum in editis Conciliorum act. 2 Graece et Latine subjecta inveniuntur. His testimoniis editores Romani hanc notatiunculam praefixere: Pleraque haec sanctorum Patrum testimonia a S. Leone adjuncta sunt epistolae ipsius 97 (nunc 165) ad Leonem Augustum, sed in aliquibus Graecis codicibus concilii hujus inseruntur etiam hoc loco, nimirum post laudatam epistolam ad Flavianum. Haec autem Stephanus Baluzius intelligens de actione secunda notavit: Haec testimonia", "candidate_score": 0.599104, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_55_57", "bdc_text": "von Plesse ( 1499-1571 ) , der nach der Besitzaufteilung durch seinen Vater Dietrich III. ( 1476-1543 ) den Plessebesitz übernahm , während sich Dietrich III . nach Radolfshausen zurückzog. 1536 hatte sich Dietrich IV .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1524", "psc_text": "πάντα ὅσα ἔχει ὁ πατὴρ ἔχει καὶ ὁ υἱός· καὶ ἅπερ ἐν μορφῇ δούλου παρὰ τοῦ πατρὸς ἔιληφεν, ταῦτα ἐν μορφῇ Θεοῦ ὢν καὶ αὐτὸς ἐχαρίσατο. Κατὰ μὲν γὰρ τὴν τοῦ Θεοῦ μορφὴν, αὐτὸς καὶ ὁ πατὴρ ἕν ἐστι, κατὰ δὲ τὴν τοῦ δούλου μορφὴν, οὐκ ἦλθεν ποιῆσαι τὸ θέλημα τὸ ἑαυτοῦ, ἀλλὰ τὸ θέλημα τοῦ πέμψαντος αὐτόν. Καὶ κατὰ μὲν τὴν τοῦ Θεοῦ μορφὴν, ὡς ὁ πατὴρ ἔχει ζωὴν ἐν ἑαυτῶ, οὕτως ἔδωκεν καὶ τῷ υἱῷ ζωὴν ἔχειν ἐν ἑαυτῷ· κατὰ δὲ τὴν μορφὴν τοῦ δούλου, περίλυπός ἐστιν ἡ ψυχὴ αὐτοῦ ἕως θανάτου. Καὶ ἔστιν ὁ αὐτὸς (ὡς ὁ ἀπόστολος κυρύττει) καὶ πλούσιος, καὶ πείνης· πλούσιος μὲν, ὡς τοῦ εὐαγγελιστοῦ λέγοντος ὅτι, Ἐν 1376 ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος, καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν Θegr;ὸν, και Θεὸς ἦν ὁ λόγος, οὗτος ἦν ἐν ἀρχῇ πρὸς τὸν Θεὸν· πάντα δι' αὐτοῦ ἐγένετο, καὶ χωρὶς αὐτοῦ ἐγένετο οὐδέν· πτωχὸς δὲ, ἐπειδὴ", "candidate_score": 0.590111, "ce_score": null } ] }, { "rank": 17, "cf_id": "cf010", "work_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1", "max_score": 0.677982, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_2_4", "bdc_text": "voluntate capiocapio am Rande nachgetragen. . Porro non dubium est , quin nova expectes plurima , ex quibus ( quoniam ea rerum est perturbatio tantaque novarum rerum copia , ut ex omnibus , quid tibi scribi oporteat , non intelligam ) ea , quae partim vidi et cognovi , partim ex iisiis über der Zeile nachgetragen. etiam , qui praesentes rebus affuerunt , didicididici am Rande nachgetragen. , scribenda existimo . Primum :", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_24", "psc_text": "HABERENT IN NOVISSIMIS TEMPORIBVS, POSTEAQVAM CHRISTVS VENISSET. Apud Esaiam prophetam: Et erunt uobis hi omnes sermones sicut sermones libri, qui signatus est: quem si dederis homini scienti litteras ad legendum, dicet: non possum legere, signatus est enim. sed in illa die audient surdi sermones libri, et qui in tenebris et qui in nebula sunt, oculi caecorum uidebunt. Item apud Hieremiam: In nouissimo dierum cognoscetis ea. Item apud Danielem: Muni sermones et signa librum usque ad tempus consummationis, quoad discant multi et inpleatur agnitio: quoniam cum fiet dispersio, cognoscent omnia haec. Item in epistula Pauli ad Corinthios prima: Nolo enim uos ignorare, fratres, quia patres nostri omnes sub nube fuerunt. Item ad Corinthios secunda: Obtunsi sunt sensus eorum usquesousque in hunc diem hoc eodem uelamento in lectione ueteris testamenti manente, quod non reuelatur, quia in Christo euacuatur: et 1 Ps. 81, 5. 3 lo. 1, 11 sq. 9 Es. 29, 11", "candidate_score": 0.677982, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_3", "bdc_text": "Porro non dubium est , quin nova expectes plurima , ex quibus ( quoniam ea rerum est perturbatio tantaque novarum rerum copia , ut ex omnibus , quid tibi scribi oporteat , non intelligam ) ea , quae partim vidi et cognovi , partim ex iisiis über der Zeile nachgetragen. etiam , qui praesentes rebus affuerunt , didicididici am Rande nachgetragen. , scribenda existimo .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_24", "psc_text": "HABERENT IN NOVISSIMIS TEMPORIBVS, POSTEAQVAM CHRISTVS VENISSET. Apud Esaiam prophetam: Et erunt uobis hi omnes sermones sicut sermones libri, qui signatus est: quem si dederis homini scienti litteras ad legendum, dicet: non possum legere, signatus est enim. sed in illa die audient surdi sermones libri, et qui in tenebris et qui in nebula sunt, oculi caecorum uidebunt. Item apud Hieremiam: In nouissimo dierum cognoscetis ea. Item apud Danielem: Muni sermones et signa librum usque ad tempus consummationis, quoad discant multi et inpleatur agnitio: quoniam cum fiet dispersio, cognoscent omnia haec. Item in epistula Pauli ad Corinthios prima: Nolo enim uos ignorare, fratres, quia patres nostri omnes sub nube fuerunt. Item ad Corinthios secunda: Obtunsi sunt sensus eorum usquesousque in hunc diem hoc eodem uelamento in lectione ueteris testamenti manente, quod non reuelatur, quia in Christo euacuatur: et 1 Ps. 81, 5. 3 lo. 1, 11 sq. 9 Es. 29, 11", "candidate_score": 0.675784, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_3_5", "bdc_text": "Porro non dubium est , quin nova expectes plurima , ex quibus ( quoniam ea rerum est perturbatio tantaque novarum rerum copia , ut ex omnibus , quid tibi scribi oporteat , non intelligam ) ea , quae partim vidi et cognovi , partim ex iisiis über der Zeile nachgetragen. etiam , qui praesentes rebus affuerunt , didicididici am Rande nachgetragen. , scribenda existimo . Primum : Hessorum princepsLandgraf Philipp von Hessen .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_24", "psc_text": "HABERENT IN NOVISSIMIS TEMPORIBVS, POSTEAQVAM CHRISTVS VENISSET. Apud Esaiam prophetam: Et erunt uobis hi omnes sermones sicut sermones libri, qui signatus est: quem si dederis homini scienti litteras ad legendum, dicet: non possum legere, signatus est enim. sed in illa die audient surdi sermones libri, et qui in tenebris et qui in nebula sunt, oculi caecorum uidebunt. Item apud Hieremiam: In nouissimo dierum cognoscetis ea. Item apud Danielem: Muni sermones et signa librum usque ad tempus consummationis, quoad discant multi et inpleatur agnitio: quoniam cum fiet dispersio, cognoscent omnia haec. Item in epistula Pauli ad Corinthios prima: Nolo enim uos ignorare, fratres, quia patres nostri omnes sub nube fuerunt. Item ad Corinthios secunda: Obtunsi sunt sensus eorum usquesousque in hunc diem hoc eodem uelamento in lectione ueteris testamenti manente, quod non reuelatur, quia in Christo euacuatur: et 1 Ps. 81, 5. 3 lo. 1, 11 sq. 9 Es. 29, 11", "candidate_score": 0.666544, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_119", "bdc_text": "vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_398", "psc_text": "sq. 13 Matth. 5,16. 15 Phil. 2,15. 19 Io. 5, 14. 2 operibus perficiat B 3 in epistola a. pauli om. B apostoli om. WLMv prima om. LB 4 qui] duo A, om. W omnes quidem currunt bis exh. B 5 tamen] quidem B coronam A, palmam WLMBv omnes conpraehendatis A, occupetis WLMBv 6 autem] tamen B, uero v 7 item om. WLMv in euangelio om. B 8 igne L 9 mittitur L 10 nomine tuo Bv profetabimus A nomine tuo Wv 11 exclusemus Al, eiecimus W nomine tuo LM multas AB, magnas WLMv 12 non AB, numquam WLMv noui uos B noui] cognoui WL, nidi M sed 8. I. m. 2: noui operarii A, qui operamini WLMBv iniquitatem WLMBv 13 lui uestra A, lumen uestrum WLMBv 14 bonas operas uestras B, opera uestra bona. W (m eras.) 15 in caelis estWLMBv apostolns om. WLMBv 16 immundo M 17 baptizatos", "candidate_score": 0.657409, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_76_78", "bdc_text": "Plesse-Archiv 19 , 1983 , S. 17-40 . huic enim comiti non solum insidiati sunt , ut ditionem illius igne perderent , sed ut eum ipsum quoque in ignem et lamentabile incendium coniicerent . Auditur et illud tacendum quidem in Hessia noviciam principis coniugemMargarethe von der Saale .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_234", "psc_text": "quis nuntiauit nobis quia ignis ardet quis nuntiauit LMB nisi quod L nuntiabit exhibet utroque l. sanctum aeternum W 18 iustitiam WLM1 19 sanguis A ocalos suos, ne uideat iniustitiam, hic habitabit in alta spelunca petrae fortis: panis illi dabitur et aqua eius fidelis. regem cum claritate uidebitis. Item apud Malachiam: Rex magnus sum ego, dicit Dominus, et nomen meum inlustre est apud gentes. Item in psalmo secundo: Ego autem constitutus sum rex ab eo super Sion montem sanctum eius praedicans praeceptum Domini. Item in psalmo XXI: Reminiscentur et conuertentur ad Dominum uniuersi fines terrae et adorabunt in conspectu eius omnes patriae gentium: quoniam Domini est regnum et ipse dominabitur gentium. Item in psalmo XXIII: Tollite portas, principes, uestri et eleuamini, portae aetemalesaeternales, et introibit rex gloriae. quis est iste rex gloriae ? Dominus fortis et potens, Dominus potens in proelio. tollite portas, principes, uestri et eleuamini, portae aetemalesaeternales, et", "candidate_score": 0.651274, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_78", "bdc_text": "Auditur et illud tacendum quidem in Hessia noviciam principis coniugemMargarethe von der Saale .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_437", "psc_text": "IN ECCLESIA TACERE DEBERE. Paulus apostolus ad Corinthios prima: Mulieres uestrae in ecclesiis taceant. si quae autem quid discere uolunt, domi uiros suos interrogent. Item ad Timotheum: Mulier eumcum silentio discat in omni subiectione. docere autem mulieri non permittitur neque dominari uiro suo [sed esse in silentio]. Adam enim primus formatus est, deinde Eua: et Adam seductus non est, mulier autem seducta est. DELICTO ET MERITO NOSTEO FIERI, VT LABOKEMVS NEC DEI OPEM IN OMNIBVS SENTIAMVS. Apud Osee: Audite sermonem Domini, filii Israel: quia iudicium est Domino aduersus incolas terrae, quod neque misericordia neque ueritas neque agnitio Dei sitsuper terram: exsecratio et mendacium et caedes et furtum et adulterium diffusum est super terram: sanguinem sanguini supermiscent. idcirco terra lugebit cum uniuersis incolis suis, cum bestiis agri, cum serpentibus terrae, cum uolatilibus caeli, et deficient pisces maris, ut nemo iudicet, nemo reuincat. Item apud Esaiam prophetam: Numquid non ualet manus Domini", "candidate_score": 0.649262, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_3_5", "bdc_text": "Porro non dubium est , quin nova expectes plurima , ex quibus ( quoniam ea rerum est perturbatio tantaque novarum rerum copia , ut ex omnibus , quid tibi scribi oporteat , non intelligam ) ea , quae partim vidi et cognovi , partim ex iisiis über der Zeile nachgetragen. etiam , qui praesentes rebus affuerunt , didicididici am Rande nachgetragen. , scribenda existimo . Primum : Hessorum princepsLandgraf Philipp von Hessen .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_41", "psc_text": "Micheam prophetam om. LMBv 14 ab] de v iudicauit AM* euangelium M 15 soo A, cata LMBv et om. A 16 sensi] pensi A 19 prophetam om. LMBv ueniunt ex uenient M 20 domum LMB domum MB 22 in om. B eos om. V 23 quia non — p. 47l. 7 memor amplius om. ALMB neglexi eos, dicit Dominus. quia hoc testamentum, quod disponam domui Israel post dies illos, dicit Dominus. dans leges meas in sensum illorum scribam illas et ero illis in Deum, et ipsi erunt • mihi in plebem, et non docebunt unusquisque fratrem suum dicentes: dinosce Dominum, quia omnes scient me a minimo usque ad maximum eorum, quia propitius ero iniquitatibus eorum et peccatorum eorum non ero memor amplius]. QVOD BAPTISMA VETVS CESSARET ET NOVVM INCIPERET. Apud Esaiam prophetam: Nolite priora meminisse et antiqua nolite reputare. ecce facio noua, quae nunc orientur, et cognoscetis, et faciam in", "candidate_score": 0.644163, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_124_126", "bdc_text": "Tuus Iohannes Wolffius . [ Adresse auf der Rückseite : ] Clarissimo viro domino Heinricho Bullingero , Tigurinae ecclesiae antistiti , patri suo unice observando .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_177", "psc_text": "Domine, saluum me fac, o Domine, bene prospera. benedictus qui uenit in nomine Domini. Item apud Zachariam: Ecce ego adduco puerum meum. ortus nomen est ei: quoniam lapis, quem dedi ante faciem Iesu, super lapidem ipsum unum septem oculi sunt. Item in Deuteronomio: Et scribes super lapidem omnem legem hanc manifeste nimis. Item apud Iesum Naue: Et accepit lapidem magnum et statuit eum illic contra Dominum et ait Iesus ad populum: ecce lapis iste erit in testimonium, quia iste audiuit omnia quae dicta sunt a Domino, quanta locutus est ad uos hodie: et erit ipse nobisuobis in testimonium in nouissimo dierum, quando recesseritis a Deo uestro. Item in Actibus apostolorum Petrus: Principes populi et seniores Israel: ecce nos hodie interrogamur a uobis super benefacto hominis infirmi, in 1 Io. 1, 29. 5 Es. 28,16. 8 Ps. 117, 22 sq. 13 Zach. 3, 8 sq. 16 Deut. 27, 8. 17 Ios", "candidate_score": 0.643415, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_21_23", "bdc_text": "BBKL VI 137-142 . sponsus domum rediit . Inde cum lantgravius in WalckenstorffGemeint ist wohl Wolkersdorf bei Frankenberg/Eder .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_193", "psc_text": "sponsus esset: Et adparuit ei angelus Domini in flamma ignis de rubo: et uidit, quoniam rubus ardebat igni, rubus autem non cremabatur. et dixit Moyses: transiens uidebo hoc grande uisum, cur utique non crematur rubus. ut uidit autem, quoniam accedit uidere, uocauit eum Dominus Deus de rubo dicens: Moyses, Moyses. qui dixit: quid est? et dixit: ne accesseris huc nisi solueris calciamentum de pedibus tuis. locus enim, in quo stas, terra sancta est. et dixit 2 Io. 3, 28 sq. 11 Ios. 5, 13 sq. 19 Ex. 3, 2 sq. 1 claritatem M sed clari in ras. sec A, cata LMBv et ita semper 3 hierusolimis AM, hierosulimis L 4 ipsum] illum v enim habet n 7 iesu ALM iustus L 9 quisquis v 11 quomodo ALBVM1 (cf. p. 73, 8), quando M1, cum n fuit ALBV, uenit M, esset v hiericho ALM*, iericho B 12 circum inspexit A 13", "candidate_score": 0.637054, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_21_23", "bdc_text": "BBKL VI 137-142 . sponsus domum rediit . Inde cum lantgravius in WalckenstorffGemeint ist wohl Wolkersdorf bei Frankenberg/Eder .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_138", "psc_text": "eius Iesum. hic enim saluum faciet populum a peccatis. ItemsecundumLucam: Et Zacharias inpletus est Spiritu sancto et prophetabat dicens: benedictus Deus Israel, qui fecit redemptionem populo suo et suscitauit nobis cornu salutis min domo Dauid pueri sui. Item illic angelus ad pastores: 1 Es. 63, 9. 3 Es. 42, 6 sq. 8 Ps. 24,4 sq. 12 Io. 8,12. 14 Matfch. 1, 20 sq. 18 Luc. 1, 67 sq. 1 liberauit W 2 eos] illos WLMBv diligit MB et ipse WMBv 3 ut] et AL 4 confurtaui M 5 producere] procedere B 6 tenebris et in umbra mortis W 9 notas fac A, ostende WLMBv et om. A semita W doce LMB dirige A I deduc LM, et deduc v; dirige...1.10 doce me om. WB 10 ad ueritatem tuam LMv quia A deus om. W salutaris A, saluator WLMBv 11 secundum] cata WLMBv; item l. 13 12 sequitus W 14 angelos", "candidate_score": 0.636787, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_21_23", "bdc_text": "BBKL VI 137-142 . sponsus domum rediit . Inde cum lantgravius in WalckenstorffGemeint ist wohl Wolkersdorf bei Frankenberg/Eder .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_191", "psc_text": "uiam currere Lv 18 caelo] caeli Lv egressio] profectio L decursua M, decursio Lv 19 nec] et non LM se abscondat] lateat LMv calorem (a om.) L habentem clairtatem Dei. Item in euangelio secundum Iohannem: Yos mihi testes estis, quoniam dixi eis qui missi sunt ab Hierosolymis ad me, quia non sum Christus, sed quoniam missus sum ante ipsum. qui habet enim sponsam sponsus est: amicus autem sponsi est qui stat et audit eum et gaudio gaudet propter uocem sponsi. Huius rei mysterium ostensum est apud Iesum Naue, quando iussus est exealciare se, quod scilicet sponsus non ipse esset erat enim in lege, ut quisque nuptias recusaret calciamentum deponeret, calciaretur uero ille qui sponsus fn turus esset — Et factum est, quomodo fuit Iesus in Ierico, circumspexit oculis et uidit hominem stantem ante faciem suam et frameam haerentem in manu eius et dixit: noster es aut aduersariorum? ille autem dixit:", "candidate_score": 0.630929, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_82_84", "bdc_text": "Alteram Landgr äfin Christine von Hessen . vidi gravidam , et mox quoque parituram aut iamiam peperisse arbitror Philipp II . von Hessen wurde am 22 .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_38", "psc_text": "et (ante abel) L 8. I. m. 2 macA 22 in terris omnibus ALMBV, terris hominibusque v qui ob M 23 delecta A tunc quod illud signaculum feminis non proficit, signo autem Domini omnes signantur. QVOD LEX PRIOR QVAE PER MOVSEN DATA EST CESSATVRA ESSET. Apud Esaiam prophetam: Tunc manifesti erunt qui signant legem, ne discant. et dices: expecto Deum, qui auertit faciem suam a domo Iacob, et fidens ero in illum. Item in euangelio: Omnes prophetae et lex usque ad Iohannem prophetauerunt. QVOD LEX NOVA DARI HABERET. Apud Micheam prophetam: Quoniam lex de Sion proficiscetur et sermo Domini ab Hierusalem. et iudicabit inter plurimos populos et reuincet et deteget ualidas nationes. Item apud Esaiam prophetam: De Sion enim procedet lex et uprbumuerbum Domini ab Hierusalem et iudicabit in gentes. Item in euangelio secundum Matthaeum: Et ecce uox de nube dicens: hic est filius meus dilectissimus, in quo bene sensi:", "candidate_score": 0.627203, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_80", "bdc_text": "März 1541 ihr erstes Kind von Philipp von Hessen zur Welt , den späteren Grafen Philipp von Dietz ;", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_149", "psc_text": "quod unoxituncxit me bene nuntiare pauperibus, misit me curare contribulatos corde, praedicare captiuis remissionem et caecis uisum, uocare annum Domini acceptabilem et diem retributionis. Vnde in euangelio Gabriel ad Mariam: Et respondens angelus dixit ad illam: Spiritus sanctus superueniet in te et uirtus Altissimi obumbrabit te. quapropter quod nascetur sanctum, uocabitur filius Dei. Item in epistula Pauli ad Corinthios prima: Primus homo de terrae limo, secundus homo de caelo. qualis ille de limo, tales et qui de limo, et qualis caelestis, tales et caelestes. quomodo portauimus imaginem eius, qui de limo est, portemus et imaginem eius, qui de caelo est. QVOD DE SEMINE DAVID SECVNDVM CARNEM NASCI HABERET. In Regnorum secundo: EtfuituerbumDominiadNathan dicens : uade et dic seruo meo Dauid: haec dicit Dominus: non tu aedificabis mihi domum ad inhabitandum: sed erit, cum inpleti fuerint dies tui et dormieris cum patribus tuis, suscitabo semen tuum post te qui erit de", "candidate_score": 0.621089, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_34", "bdc_text": "nam et a quibusdam aulicis audivi eum ipsum quoque in hoc opere plurimum laborasse .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_470", "psc_text": "his AB, om. WM poterit om. B 13 finget LM 14 his] is MI, iis v quidem ipse A 15 illi autem AB de hoc ipso apud solomonem W operibus A, opera WLv, operam B, operata M cognouerunt v 16 et (pro aut) spiritum B 17 aut (ante girum) om. B 18 aut] et LMBv putauerunt} aestimauerunt A quorum.... aestimauerunt om. B 19 hoc] h W 21 fortia W s. l. m.2 22 item om. B CXXXIIJI] CXIH B ' simulacra A, idola WLMBv argomtum A aurum, opera manuum hominum. os habent et non loquentur, ocolosoculos habent et non uidebunt, aures habent et non audient, neque enim est spiritus in ore ipsorum. similes illis fiant omnes qui faciunt ea [ et omnes qui confidunt in illis]. Item in psalmo XCV: Quoniam omnes dii gentium daemonia: Dominus uero caelos fecit. Item in Exodo: Non facietis upbisuobis deos aureos neque deos argenteos.", "candidate_score": 0.618174, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_0", "bdc_text": "Omnis amor tuus ex omnibus partibus se ostendit in his litteris Nicht erhalten. , quas a te proxime , Francfordiam cum venissem , accepi ;", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_3", "psc_text": "ostendere enisi sumus, Iudaeos secundum quae fuerant ante praedicta a Deo recessisse et indulgentiam Domini, quae sibi et pridem data et in posterum promissa fuerat, perdidisse, successisse uero in eorum locum Christianos fide Dominum promerentes et de omnibus gentibus ac de toto orbe uenientes. item libellus alius continet Christi sacramentum, quod idem uenerit, qui secundum scripturas adnuntiatus est, et gesserit ac perfecerit uniuersa, quibus intellegi et cognosci posse praedictus est: quae legenti interim prosint ad prima fidei liniamenta formanda. plus roboris tibi dabitur et magis ac magis intellectus cordis operabitur scrutanti scripturas ueteres ac nonas plenius et nniuersauniuersa librorum spiritalium uolumina perlegenti. nam nos nunc de diuinis fontibus inpleuimus modicum quod tibi: interim mitteremus. bibere uberius et saturari copiosius poteris, si tu quoque ad eosdem diuinae plenitudinis fontes nobiscum pariter potaturus accesseris. opto te, fili carissime, semper bene ualere. 1 sucgerebat L exceptis LM 2 queque A 4 prodeest A", "candidate_score": 0.616413, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_93_95", "bdc_text": "( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus . versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_105", "psc_text": "edite de meis panibus et bibite uinum quod miscui uobis. derelinquite stultitiam et quaerite prudentiam et corrigite scientia intellegentiam. QVOD CHRISTVS IDEM SIT SERMO DEI. In psalmo XLIIII: Eructauit cor meum uerbum bonum, dico. ego opera mea regi. Item in psalmo XXXII: Verbo Domini caeli firmati sunt et spiritu oris eius omnis uirtus eorum. Item apudEsaiam prophetam: Verbum consummans et breuians in iustitia: quoniam sermonem breuiatum faciet Deus in toto 8 Prou. 9, 1 sq. 17 Ps. 44. 2. 18 Ps. 32, 6. 20 Es. 10, 23. 1 desiderant] petunt WB prudentiam ALBMz, sapientiam WM' 3 ipsis ex ipsi A uocatis ex uocitis L 5 dei christus sit M, sed dei et sit add. m. 2 incarnationes M, incarnationis v 8 apud salomonem om. A prouerbiis A, paroemiis WLMB 9 subdit Ml suas hostias Mv 10 cratera v, gratere. M (m eras.) parabit A suas om. B 11 suos seruos", "candidate_score": 0.613239, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_91", "bdc_text": "vgl . Genealogisches Handbuch des Adels , Bd. 97 ( Adelslexikon , Bd. VII ) , Limburg an der Lahn 1989 , S. 247 .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_66", "psc_text": "ordinem generandi v miserationem] miam B 9 typus] stypus M, om. B reg A, basilion WMBv, basion L primo om. M 10 habebat filios WLJlB 11 fili A septem sunt LBM, sunt septem W ccclesie nmt M paulus postea W 12 septem ecclesiis v scripsit WLBo ecclesias ex ecclesiam A 13 septinarius W ut] et A 14 et] utLv 16 dni s. rafahel A tobia dicit] tobi adscitA lucerneilf, lucernas B 17 Beptiformes BM tabernaculum L super martyrii M2 scripsit: testimonii 19 ut] W s. l. m. 2, om. B, et A cantelabra W, candalabra M 20 apocalypBin B columnae] colomnes A 21 aedificauit WLMBv sapientiae A solomonem A Wet ita fere semper uterque QVOD GENTES MAGIS IN CHRISTVM CREDITVRAE ESSENT. InGenesi: Et dixit Dominus Deus ad Abraham: exi de terra tua et de cognatione tua et de domo patris tui et uade in illam terram quam tibi ostendero. et", "candidate_score": 0.612838, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_23", "bdc_text": "Inde cum lantgravius in WalckenstorffGemeint ist wohl Wolkersdorf bei Frankenberg/Eder .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_175", "psc_text": "caligae] calciamenta MB uestra MB 10 baculi M et bacula... uestris om. B 11 est enim Bv in (post uidi) om. AL 12 et (ante in) om. B 13 tamquam A, quasi LMBv 14 orbem terrae] omnem terram A 15 dextra 1J dei] om. MB, de in L eras. in throno] supra thronum B 17 aureas om. Mv 18 phateras M susplicationum A 19 nouum canticum LMB 20 es domine v accipere] aperire L signacula A, signa LMBv 21 redemisti Mv de] deo L, om. v 22 eos AL, fecisti nos MBv dno A sacerdotes quae AL, et sacerdotes quae B, et sacerdosque M m. 6 fecisti, et regnabunt super terram. Item in euangelio: Altera die uidit Iohannes Iesum uenientem ad se et ait: ecce agnus Dei, ecce qui auferet peccata mundi. QVOD IDEM ET LAPIS DICTVS SIT. Apud Esaiam prophetam sic dicit Dominus: Ecce ego inmitto in fundamenta Sion", "candidate_score": 0.611856, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_23", "bdc_text": "Inde cum lantgravius in WalckenstorffGemeint ist wohl Wolkersdorf bei Frankenberg/Eder .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_74", "psc_text": "ui add. m. 2 suum....cilicium om. B cilitiom M, helicem edit. Grauii, ilicem coni. Erasmus 6 lababit A, laus.nit M1 7 uuae] uua - A (sic) formidoloBi AWLBV, formidulosi M, formosi v ex Erasmi coniectura; χαϱοποιοί LXX eius ex ei W m. 2 8 eius M 8.1. m. 2 lacte B, lactae W inde om. B 9 dictum] scriptum v et ecce M populus quasi om. B leonus A, leoni*»s W 10 item om. WLMBv 11 in cauda ALMB; av Sk frrp ovQa LXX (El, OVQOV cod. Alex.) item om. WLMB in] apud WLMB esechiel AWLMB, hieremiam v 12 te audiemus B 13 et qui] quia B pascent siam W (ent s. I.) item om. WLMBv xvn] sexto decimo L, xn MB 14 constituens B cognouit L seruiuit WLMBv 15 in auditu mihi om. AWLMB; cfr. Sabat. II, p. 37 item in hieremia propheta Å, de hoc (hoc om. M)", "candidate_score": 0.611579, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_23", "bdc_text": "Inde cum lantgravius in WalckenstorffGemeint ist wohl Wolkersdorf bei Frankenberg/Eder .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_110", "psc_text": "ucrbum] sermo LB hoc] hic Lv erat] fuit B 5 eo A, illo WLMB est ALMBV, erat W 6 erat] fuit LB et lumen (pro lux) in tenebris lucet A 7 eam A, illam TVB, illum LM apocalipsin M et mn. W 8 aequus M qui Ws. l. m. 2 9 iustum quae AW iudicat A, iudicans WLMB proeliatur L, praeliatur AMB, praeliabatur JVv, praeliaturus r 10 et erat] eratque v ueste WB consparsam M, con- Bparsa B, adspersa W sangnineam A, sanguinem M, sanguine WLBv, πεϱβεβλημένς εμάτιον βεβαμμένον αί̀ματι Graee. Jcf. test. II 30) 11 sermo] uerbum Cypr. eiusdem libri cap. 30 12 sit manus B, manUB M (6 eras.) bracchium A dei sit v; cf. p. 60 1. 9 13 domini WM (et Cypr. test. III47), dei ALBv 14 grauauit LMv, ἐβάϱυνε LXX peccata] delicta B 16 faciem suam WLBv; cf. Cypr. 1. c. inquinatae] plenae AM; cf.", "candidate_score": 0.611315, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_67", "bdc_text": "Im Jahr 1540 gab es zwei große Brände im Flecken Bovenden , dem Hauptort der Herrschaft Plesse .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_234", "psc_text": "quis nuntiauit nobis quia ignis ardet quis nuntiauit LMB nisi quod L nuntiabit exhibet utroque l. sanctum aeternum W 18 iustitiam WLM1 19 sanguis A ocalos suos, ne uideat iniustitiam, hic habitabit in alta spelunca petrae fortis: panis illi dabitur et aqua eius fidelis. regem cum claritate uidebitis. Item apud Malachiam: Rex magnus sum ego, dicit Dominus, et nomen meum inlustre est apud gentes. Item in psalmo secundo: Ego autem constitutus sum rex ab eo super Sion montem sanctum eius praedicans praeceptum Domini. Item in psalmo XXI: Reminiscentur et conuertentur ad Dominum uniuersi fines terrae et adorabunt in conspectu eius omnes patriae gentium: quoniam Domini est regnum et ipse dominabitur gentium. Item in psalmo XXIII: Tollite portas, principes, uestri et eleuamini, portae aetemalesaeternales, et introibit rex gloriae. quis est iste rex gloriae ? Dominus fortis et potens, Dominus potens in proelio. tollite portas, principes, uestri et eleuamini, portae aetemalesaeternales, et", "candidate_score": 0.602671, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_67", "bdc_text": "Im Jahr 1540 gab es zwei große Brände im Flecken Bovenden , dem Hauptort der Herrschaft Plesse .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa014.opp-lat1_window_57", "psc_text": "ad Moysen: Et dixit Dominus ad me: prophetam excitabo eis de fratribus eorum sicut te et dabo uerbum meum in ore eius, et loquetur ad eos ea quae praecepero ei. et quisque non audierit quae loquetur propheta ille in nomine meo, ego uindicabo. De quo et Christus in euangelio cata Iohannem: Scrutamini scripturas, in quibus putatis uos uitam aeternam habere. haec sunt quae testimonio sunt de me: et non uultis uenire ad me, ut uitam habeatis. nolite putare, quia ego uos accuso apud patrem. est, qui uos accuset, Moyses, in quem uos speratis. si enim credidissetis Moysi, crederetis et mihi. de me enim ille scripsit. si autem illius scripturis non creditis, quomodo uerbis meis credetis ? QVOD DVO POPVLI PRAEDICTI SINT, MAIOR ET MINOR, ID EST VETVS IVDAEORVM ET NOVVS, QVI ESSET EX NOBIS FVTVRVS. In Genesi: Et dixit Dominus KebeccaeRebeccae: duae gentes in utero tuo sunt et duo populi", "candidate_score": 0.600217, "ce_score": null } ] }, { "rank": 18, "cf_id": "cf016", "work_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_De-Abraham", "max_score": 0.676676, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_111", "bdc_text": "Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens .", "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_De-Abraham_window_262", "psc_text": "sanctus, integer, bene mobilis, immaculatus. Oportet igitur viri sapientis animam die noctuque in exercitio jugi specula praetendere, numquam somno 347 indulgentem, perpetuis vigiliis intentam Deo ad comprehensionem rerum earum quae sunt, et singularum causarum cognitionem. Sed etiam futurorum interpres sapientia est, scit praeterita, et de futuris aestimat. Scit versutias sermonum, et solutiones argumentorum. Signa et monstra scit antequam fiant, et eventus temporum et saeculorum. Non potest igitur bonus atque perfectus non esse qui hanc acquisierit; quia et omnem habet virtutem, et imago bonitatis est. Unde et saeculi istius sophistae traxerunt definitionem hujusmodi, quod sapiens vir bonus dicendi peritus sit. 77. Redeamus nunc ad donum Dei quo nihil plenius. Quid enim melius sapientia? Quid pejus vanitate? Quid deterius superstitione? Ideoque tamquam ei cui promiserat plenitudinem perfectionis, ait: Augebo te valde, et ponam te in gentes, et reges de te erunt (Gen. XVII, 6) : quia ejus qui fidelis est, totus mundus", "candidate_score": 0.676676, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_77_79", "bdc_text": "huic enim comiti non solum insidiati sunt , ut ditionem illius igne perderent , sed ut eum ipsum quoque in ignem et lamentabile incendium coniicerent . Auditur et illud tacendum quidem in Hessia noviciam principis coniugemMargarethe von der Saale . - non coniugem , sed prellicem - peperisse filiam Margarethe brachte am 12 .", "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_De-Abraham_window_284", "psc_text": "Sarrae filius (Gen. XVIII, 10) . In quo utrumque possumus accipere, et hunc conventum Ecclesiae, et fidelium resurrectionem. 91. Tertiodecimo quoque anno quod circumciditur Ismael, ratio evidens; quia is qui incipere habet uti cognitione feminae, ante debet recidere in se ardorem libidinis: ut a superfluis abstineat commixtionibus, conjunctioni tantum se legitimae reservet. 92. Mentem quoque sapientis hospitalem esse decet; ut etiam aliis impertiat sui gratiam, et prudentiae suae fructum aliis quoque dividat, atque ita bonis epulentur doctrinae cibis, epulumque ejus exhibeat desiderantibus. 93. Tum praeterea nesciat nisi secundum naturam vivere, in cujus instituto et ordine Dei lex est. Nulli se transversariae cupiditati miscere noverit, solius sapientiae praeoptet copulam. Mandatis Dei saeculi istius gloriam, et quamdam praesentis laudis haereditatem praeferre nesciat; atque ut altaribus Domini suas immolet utilitates, ita judicii ignem non excipiat, neque reformidet; sed magis etiam ut alios eripiat, elaboret.", "candidate_score": 0.66016, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_76_78", "bdc_text": "Plesse-Archiv 19 , 1983 , S. 17-40 . huic enim comiti non solum insidiati sunt , ut ditionem illius igne perderent , sed ut eum ipsum quoque in ignem et lamentabile incendium coniicerent . Auditur et illud tacendum quidem in Hessia noviciam principis coniugemMargarethe von der Saale .", "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_De-Abraham_window_284", "psc_text": "Sarrae filius (Gen. XVIII, 10) . In quo utrumque possumus accipere, et hunc conventum Ecclesiae, et fidelium resurrectionem. 91. Tertiodecimo quoque anno quod circumciditur Ismael, ratio evidens; quia is qui incipere habet uti cognitione feminae, ante debet recidere in se ardorem libidinis: ut a superfluis abstineat commixtionibus, conjunctioni tantum se legitimae reservet. 92. Mentem quoque sapientis hospitalem esse decet; ut etiam aliis impertiat sui gratiam, et prudentiae suae fructum aliis quoque dividat, atque ita bonis epulentur doctrinae cibis, epulumque ejus exhibeat desiderantibus. 93. Tum praeterea nesciat nisi secundum naturam vivere, in cujus instituto et ordine Dei lex est. Nulli se transversariae cupiditati miscere noverit, solius sapientiae praeoptet copulam. Mandatis Dei saeculi istius gloriam, et quamdam praesentis laudis haereditatem praeferre nesciat; atque ut altaribus Domini suas immolet utilitates, ita judicii ignem non excipiat, neque reformidet; sed magis etiam ut alios eripiat, elaboret.", "candidate_score": 0.65326, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_111", "bdc_text": "Tu autem pro tua mirifica erga me promptaque benevolentia conaberis me spe cepta non frustrare , neque enim dubito te virum tam integrum , tam constantem tamque amicum studiosis omnibus id ommissurum , quod mihi futurum sit et utili et honesto excellens .", "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_De-Abraham_window_261", "psc_text": "faceret, et de servitute populos ad libertatem vocaret, de culpa ad innocentiam, de offensa ad gratiam. Singulorum quoque hominum si spectes ordinem, non omnes a perfectis inchoaverunt, nec apud omnes tempore prima est, sed merito antiquior perfecta virtus. Prudentis igitur mentis est considerare quamdiu imperfecta est anima, quae sunt secum deliberet, ut vel in posterioribus se exerceat virtutum disciplinis, donec exercitii usu valescat. Dum vero se erroris involucris exuerit, et ab omni enodaverit offensione, consummatam sui purgationem exhibens, tunc suo nitatur ordine magnos partus edere. 76. Praeterea dicitur Abrahae: Esto sine reprehensione (Gen. XVII, 1) ; cui dabatur spiritus sapientiae sanctus, integer, bene mobilis, immaculatus. Oportet igitur viri sapientis animam die noctuque in exercitio jugi specula praetendere, numquam somno 347 indulgentem, perpetuis vigiliis intentam Deo ad comprehensionem rerum earum quae sunt, et singularum causarum cognitionem. Sed etiam futurorum interpres sapientia est, scit praeterita, et de futuris aestimat. Scit versutias sermonum,", "candidate_score": 0.637075, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_91_93", "bdc_text": "vgl . Genealogisches Handbuch des Adels , Bd. 97 ( Adelslexikon , Bd. VII ) , Limburg an der Lahn 1989 , S. 247 . potando suffocatum et studiosum Unbekannt . ( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus .", "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_De-Abraham_window_76", "psc_text": "capit, sensum extorquet. Nesciunt quid loquantur qui nimio vino indulgent, jacent sepulti. Ideoque si qua per vinum deliquerint, apud sapientes judices venia quidem facta donantur: sed levitatis notantur auctores. Quanta ipsa deformitas, ut solvantur vires, incessus vacillet? 58. Multi se fortes putant, num fortiores quam Lot? Num continentiores quam Noe? Non utique vitia Patriarcharum Scriptura exposuit, quos victos vino legimus: sed ut tu disceres quid caveres. Ille nudus jacuit, iste filiarum errori patuit. Et Noe justus deceptus est, quia vini vis adhuc ignorabatur: sed in illo instructus es, ne tu ignorares. Lot filiabus se credidit, et per senectutem madidam vino solutus, commisit incestum ignorans: tu sic bibe, ne capiaris. Instruant te Patriarchae non solum docentes, sed etiam errantes. Ideo iteratum est exemplum ebrietatis, ut confirmetur magisterium cautionis. CAPUT VII. Mors Abimelech ob tentatam Sarae pudicitiam a Deo intentata, quantum sit adulterii crimen monstrat. Quare ejusdem rei causa Pharao, gravius quam", "candidate_score": 0.630616, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_91_93", "bdc_text": "vgl . Genealogisches Handbuch des Adels , Bd. 97 ( Adelslexikon , Bd. VII ) , Limburg an der Lahn 1989 , S. 247 . potando suffocatum et studiosum Unbekannt . ( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus .", "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_De-Abraham_window_77", "psc_text": "solutus, commisit incestum ignorans: tu sic bibe, ne capiaris. Instruant te Patriarchae non solum docentes, sed etiam errantes. Ideo iteratum est exemplum ebrietatis, ut confirmetur magisterium cautionis. CAPUT VII. Mors Abimelech ob tentatam Sarae pudicitiam a Deo intentata, quantum sit adulterii crimen monstrat. Quare ejusdem rei causa Pharao, gravius quam Abimelech castigatus? Quo etiam pacto ab hujus domo sublata Abrahami precibus sterilitas datam Ecclesiae fecunditatem signaverit? Nascitur Isaac, et a matre lactatur. Ismael autem Sarae impulsu et divino responso ejicitur: et quae in his includantur morum praecepta. 59. Denique iterum tentatur Sarae pudicitia, ut exigatur omnium. Nam et Abimelech in uxorem sibi eam sumpserat, et dixit ei in nocte Deus: Ecce tu morieris propter mulierem (Gen. XX, 3) . Advertimus adulterium divino judicio morte puniri. Ideoque addidit: Haec autem commoratur cum viro. Habet quidem omnis viri mulierisque concubitus nulla legitimi matrimonii sorte celebratus, suam culpam. Discite enim qui ad gratiam", "candidate_score": 0.63017, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_83", "bdc_text": "vidi gravidam , et mox quoque parituram aut iamiam peperisse arbitror Philipp II .", "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_De-Abraham_window_81", "psc_text": "Et ego cognovi quoniam puro corde fecisti hoc, rex non afflictionis, ut Aegyptius, sed munitionis, quod Gerarum quibus praeerat, docet interpretatio. Non ergo est dubium caeteris operibus ejus indignationem Domini esse revocatam, qui vere interioris arbiter est conscientiae, et animi ac mentis interpres. Denique non ut Pharao ille conventus a Moyse, recusavit et sprevit mandatum Dei, nec obsequium distulit: sed statim vocavit Abraham, uxorem suam ei reddidit, pretio se ipse mulctavit quod vidisset alienam, dotem pudoris exsolvit. 61. Hinc quoque colligi potest Abimelech regem clementiora meruisse, quod Abraham pro eo rogavit et impetravit. Peperit enim et uxor ejus, et ancilla ejus, quas ante concluserat Deus propter Saram uxorem Abrahae: quod aeque ad oeconomiam pertinet, ut Sarae partus Dei donatus promissione, etiam hoc fulciretur testimonio; cum advertas Dei offensione et fecundas sterilescere, et rursum Domini voluntate steriles fecundari, juxta quod scriptum est, Nonne sterilem et parientem ego feci, dicit Dominus (Esai.", "candidate_score": 0.627046, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_6_8", "bdc_text": "hac fere tota hyeme Marpurgi fuit et filiam suamLandgr äfin Agnes von Hessen . ducis Heinrichi Saxoniae , Mysiae etcHerzog Heinrich der Fromme von Sachsen. . , qui Lypsiam occupat , filio , principi ditissimo , nuptum dedit , Die Hochzeit fand am 9 . Januar 1541 statt ;", "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_De-Abraham_window_256", "psc_text": "1): erat autem ei ancilla Aegyptia cui nomen Agar quod ad Ecclesiam pertinere in ea expositione quam de moralibus scripsimus, apostolicis docuimus exemplis (Lib. I de Abraham. c. 4). Ecclesia enim sterilis videtur in hoc saeculo; quia non saecularia parturit, nec praesentia, sed futura, hoc est, non ea quae videntur. Hujus ancilla est Synagoga, vel omnes haereses, quae servos, non liberos creat. Ideoque Agar dicitur habitatio. Etenim temporalis spem fovet, non perpetuae possessionis gratiam tenet. Itaque ut non insolens partu corporeo fiat ancilla ejus, et jus Ecclesiae sibi vindicet, dicitur ibi: Ejice ancillam et filium ejus; non enim haeres erit filius ancillae cum filio meo Isaac (Gen. XXI, 10) . 73. Sed etiam in singulis Sara est, et in singulis Agar. Sara virtus vera est, vera sapientia: Agar autem est versutia, tamquam ancilla perfectioris virtutis. Alia enim sapientia spiritalis, alia sapientia hujus mundi. Ideo etiam Aegyptia scribitur; quia philosophica eruditio", "candidate_score": 0.616292, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_6", "bdc_text": "hac fere tota hyeme Marpurgi fuit et filiam suamLandgr äfin Agnes von Hessen .", "psc_chunk_id": "014_Ambrosius-Mediolanensis_De-Abraham_window_256", "psc_text": "1): erat autem ei ancilla Aegyptia cui nomen Agar quod ad Ecclesiam pertinere in ea expositione quam de moralibus scripsimus, apostolicis docuimus exemplis (Lib. I de Abraham. c. 4). Ecclesia enim sterilis videtur in hoc saeculo; quia non saecularia parturit, nec praesentia, sed futura, hoc est, non ea quae videntur. Hujus ancilla est Synagoga, vel omnes haereses, quae servos, non liberos creat. Ideoque Agar dicitur habitatio. Etenim temporalis spem fovet, non perpetuae possessionis gratiam tenet. Itaque ut non insolens partu corporeo fiat ancilla ejus, et jus Ecclesiae sibi vindicet, dicitur ibi: Ejice ancillam et filium ejus; non enim haeres erit filius ancillae cum filio meo Isaac (Gen. XXI, 10) . 73. Sed etiam in singulis Sara est, et in singulis Agar. Sara virtus vera est, vera sapientia: Agar autem est versutia, tamquam ancilla perfectioris virtutis. Alia enim sapientia spiritalis, alia sapientia hujus mundi. Ideo etiam Aegyptia scribitur; quia philosophica eruditio", "candidate_score": 0.594339, "ce_score": null } ] }, { "rank": 19, "cf_id": "cf021", "work_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1", "max_score": 0.676302, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_119", "bdc_text": "vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_487", "psc_text": "1275,4) 8 Matth. 6,12 9 quam ncccssarie-dimittat] cf. Cypr. De orat. dom. 22 (p. I 283, 15) 18 I Ioh. 1, 8. 9 22 cf Cypr. Test. III 54 (p. 1156, 5) 1 computans maximum D maximum putans V putans maximum b saeculi Cypr. 3 expones V 5 enim est 0 est Qtn.EF cottidiana 0 sanctifi- catio Cypr. 6 quia D cottidie 0 deiinquemus Oml 7 sanctificatio neadsidua V repugnemus V purgcmus 0 repurgemus ex repurgnemus D 9 necessario Cypr. autem om. EF 10 quam—salubriter om. V et] ac EF 11 snmus s.l.Om2 simus CDEP 13 et ne quis Db 14 quasi om.V innocenOml ignocens B 15 sese 0 16 dum cotidie om.V ibetur Oml 18 habe.mus V 21 est] add. domitius Cypr. 22 absolotissimam V suamom.V 23 sorde] corde EF 24 peccata Oml 25 nescio quo EF 26 prabosue Oml neminem esse sine sorde nec cuius sit uita diei", "candidate_score": 0.676302, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_119", "bdc_text": "vgl . oben Nr. 1476 , 36f. Froschouero commendarem et d. Ioanni Pollio illius nomine missa exemplariaZur Übersendung der \"Opuscula\" von Johannes Pollius vgl. oben Nr. 1476 , Anm. g. significarem , denique , quod maximum est , curarem debita cuique sua persolverentur .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_485", "psc_text": "maximum conputaus iam saecularibus laqueis 11011 teneri, iam nullis peccatis et uitiis carnis obnoxium fieri. item De oratione dominica exponens quod petimus dicentes: sanctificetur nomen tuum, ait inter cetera: opus est enim nobis cotidiana sanctificatione, ut qui cotidie delinquimus, delicta nostra sanctificatione adsidua repurgemus. rursus in eadem, cum exponeret quod dicimus: dimitte nobis debita nostra: quam necessarie autem, inquit, quam prouidenter et salubriter ammonemur, quodpeccatores sumus, qui pro peccatis rogare conpelimu r, ut, dumindugentiade de opetitur, conscientiae suae animus recordeturl ne quis sibi quasi innoceiisinnocens placeat et se extollendo plus pereat, instruitur et docetur peccare se cotidie, dum cotidie pro peccatis iubetur orare. sic denique et Iohannes in epistula sua monet dicens: 'si dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos decipimus et ueritas in nobis non est; si autem confessi fuerimus peccata nostra, fidelis et iustus est qui nobis peccata dimittat'. merito et ad Quirinum de hac re absolutissimam sententiam", "candidate_score": 0.657989, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_78", "bdc_text": "Auditur et illud tacendum quidem in Hessia noviciam principis coniugemMargarethe von der Saale .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_119", "psc_text": "per Hiezechielem prophetam dominus dicit: dabo eis cor aliud et spiritum nouum dabo eis et euellam coreorum la pideum de carneeorum et dabo ciseis cor carneum, ut in praeceptis meis ambulent et iustificationes meas obseruent et faciant eas. quid est autem, quod Hester illa regina orat et dicit: da sermonem concinnum in os meum et uerba mea clarifica in conspectu leonis et conuerte cor eius in odium inpugnantis nos? ut quid ista in oratione dicit deo, si non operatur deus in eordibuscordibus hominum uoluntatem? sed forte hoc mulier insipienter orauit. uideamus ergo, utrum inaniter praemissus fuerit orantis affectus et consecutus non fuerit exaudientis effectus. ecce ingreditur ad regem — ne multa dicamus — et quia non ordine suo ingrediebatur magna necessitate conpulsa, intuitus est eam, sicut scriptum cstest, uelut taurus in inpetu indignationis suae. et timuit regina et conuersus cstest color eius per dissoJutioneindissolutionem et inclinauit se super caput delicatae", "candidate_score": 0.635449, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_114", "bdc_text": "Literas ad te scriptas illius Gemeint ist wohl Gwalthers Brief vom 11 .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa021.opp-lat1_window_134", "psc_text": "paenitcntiam. 1 libero (o ex 11111) V quoclGL dimcrsus D 2 mereri] deserere ex deseri Gm1 deseri L 3 nemo bene illo uti DEFbd per omJlu.c.L 5 a salu.] salnatori DVGLb saluari C eos audeant B 6 et] ut GL execrabilia BDL et seminantes om. V 7 aud»entiamO audientiam (pr. i s.l.m1)G audeut iam L agere] cogitare B penitentiam anienO 8 Finit liber primus (lilt. mai.) r Sci augustini ad bonafatiu papam urbis romę liber primus rxplirit. incipit liber serundus 0 Explicit liber primus. Incipit liber sccundus (add. m2) B,CD Diui aurelii augustini hipponensis epi contra duas epistolas pclagianoru ad bonifaciu liber primus explicit. liber secundus incipit EF Explicit liber augustini ad bonifatiiim papam urbij contra epistl iuliani pelagiani et eius erroris factores ac defensoresG EXPL FPISTULA SCI AUG ADUEHSUS EPISTOLAM. IULIAM PELAGIAXI AD BOXIFACIUM PAPAM URBIS L LIBER SECVNDVS. § 1 Iam nunc aliam, non Iuliani tantum, sed ei", "candidate_score": 0.619743, "ce_score": null } ] }, { "rank": 20, "cf_id": "cf034", "work_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1", "max_score": 0.675901, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "11537_sent_13_15", "bdc_text": "von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen . In dieser Funktion führte er die Reformation in seinen Landen ein , aber der alte Erbstreit mit den Ernestinern bewog ihn dazu , sich im Schmalkaldischen Krieg auf die kaiserliche Seite zu stellen , was 1547 mit der Kurfürstenwürde belohnt wurde , ihm aber den Schmähtitel \"Judas von Meißen\" einbrachte . Nachdem sich das Verhältnis zum Kaiser wegen der Reichsacht gegen Philipp von Hessen und des Augsburger Interims schnell getrübt hatte , wechselte Moritz erneut die Seite und griff mit Hilfe der protestantischen Fürsten und Frankreichs im sog .", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_108", "psc_text": "καταβολῆς κόσμου εἰς πίστιν ἐγνωσμένους θεῷ, νυνὶ δὲ νηπίους διὰ τὴν ἔναγχος πεπληρωμένην βούλησιν τοῦ θεοῦ, καθὸ εἰς κλῆσιν καὶ σωτηρίαν νεογνοὶ γεγόναμεν. διὸ καὶ ἐπιφέρει »προφήτην εἰς ἔθνη τέθεικά σε«, προφητεῦσαι λέγων αὐτὸν δεῖν μηδὲ ὄνειδος εἶναι δοκεῖν τοῦ νεωτέρου τὴν προσηγορίαν τοῖς νηπίοις καλουμένοις. ὁ δὲ νόμος χάρις ἐστὶν παλαιὰ διὰ Μωσέως ὑπὸ τοῦ λόγου δοθεῖσα. διὸ καὶ φησιν ἡ γραφή· »ὁ νόμος διὰ Μωσέως ἐδόθη« (οὐχὶ ὑπὸ Μωσέως, ἀλλὰ ὑπὸ μὲν τοῦ λόγου, διὰ Μωσέως δὲ τοῦ θεράποντος αὐτοῦ· διὸ καὶ πρόσκαιρος ἐγένετο), »ἡ δὲ ἀίδιος χάρις καὶ ἡ ἀλήθεια διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐγένετο.« ὁρᾶτε τὰς λέξεις τῆς γραφῆς· ἐπὶ μὲν τοῦ νόμου »ἐδόθη« φησὶ. μόνον, »ἡ δὲ ἀλήθεια«, χάρις οὖσα τοῦ πατρός, ἔργον ἐστὶ τοῦ λόγου αἰώνιον καὶ οὐκέτι δίδοσθαι λέγεται, ἀλλὰ »διὰ Ἰησοῦ γίνεσθαι, οὗ χωρὶς ἐγένετο οὐδὲ ἕν«. αὐτίκα γοῦν ὁ Μωσῆς, τῷ τελείῳ προφητικῶς παραχωρῶν παιδαγωγῷ τῷ λόγῳ, καὶ τὸ ὄνομα καὶ τὴν", "candidate_score": 0.675901, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_96_98", "bdc_text": "Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis . In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 )", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_248", "psc_text": "μὲν σωφρονεῖν τὸν πίνοντα δεῖ, δι᾿ ὧν ἐδίδασκεν παρὰ τὰς εὐωχίας ἔδειξεν σαφῶς· οὐ γὰρ μεθύων ἐδίδασκεν. ὅτι δὲ οἶνος ἦν τὸ εὐλογηθέν, ἀπέδειξε πάλιν πρὸς τοὺς μαθητὰς λέγων· »οὐ μὴ πίω ἐκ τοῦ γενήματος τῆς ἀμπέλου ταύτης, μέχρις ἂν πίω αὐτὸ μεθ᾿ ὑμῶν ἐν τῇ βασιλείᾳ τοῦ πατρός μου.« ἀλλ᾿ ὅτι γε οἶνος ἦν τὸ πινόμενον πρὸς τοῦ κυρίου, πάλιν αὐτὸς περὶ ἑαυτοῦ λέγει τὴν Ἰουδαίων ἐπονειδίζων σκληροκαρδίαν· »ἦλθεν γάρ«, φησίν, »ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου, καὶ λέγουσιν· ἰδοὺ ἄνθρωπος φάγος καὶ οἰνοπότης, τελωνῶν φίλος.« τουτὶ μὲν ἡμῖν καὶ πρὸς τοὺς Ἐγκρατητὰς καλουμένους παραπεπαίχθω. Αἱ δὲ γυναῖκες, τὸ εὔσχημον ἐπαναιρούμεναι δῆθεν, ὡς μὴ ταῖς πλατείαις κύλιξιν διαχέουσαι τὰ χείλη περιρραγεῖς γένωνται πλατυνομένου τοῦ στόματος, στεναῖς κομιδῇ κατὰ τὸ στόμιον ἀλαβάστροις ἀσχημόνως πίνουσαι ἀνακλῶσι μὲν τὰς κεφαλάς, γυμνοῦσι δὲ τοὺς τραχήλους, οὐ κοσμίως, ἐμοὶ δοκεῖν, καὶ τὸν λάρυγγα διατείνουσαι περὶ τὴν κατάποσιν βροχθίζουσιν, οἷον ἀπογυμνούμεναι τοῖς συμπόταις ἃ δύνανται, ἐρυγάς τε", "candidate_score": 0.669517, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_96_98", "bdc_text": "Quod ad me attinet studiaque mea , cupio te , quod soles , de me non aliter sperare quam de iuvene , qui maiorum suorum de se existimatione pro virili conetur satisfacere , namque Marpurgum proficiscor iam et ad studia cepta redeo . Ibi in Hebraicis d. Ioanne Lonicero utor pręceptore , sicut et in Gręcis . In philosophiam iam emi ThemistiumDas Werk des griechischen Rhetorikers , Philosophen und Staatsmannes Themistios ( ca. 317-385 )", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_566", "psc_text": "ἐκδιδάξεται τὰ λόγια. διδασκαλεῖον δὲ ἡ ἐκκλησία ἥδε καὶ ὁ νυμφίος ὁ μόνος διδάσκαλος, ἀγαθοῦ πατρὸς ἀγαθὸν βούλημα, σοφία γνήσιος, ἁγίασμα γνώσεως· »καὶ αὐτὸς ἱλασμός ἐστι περὶ τῶν ἁμαρτιῶν ἡμῶν,« ὥς φησιν ὁ Ἰωάννης, ὁ ἰώμενος ἡμῶν καὶ σῶμα καὶ ψυχήν, τὸν ἀίδιον ἄνθρωπον, Ἰησοῦς, »οὐ περὶ τῶν ἡμετέρων δὲ μόνον ἁμαρτιῶν, ἀλλὰ καὶ περὶ ὅλου τοῦ κόσμου. καὶ ἐν τούτῳ γιγνώσκομεν ὅτι ἐγνώκαμεν αὐτόν, ἐὰν τὰς ἐντολὰς αὐτοῦ τηρῶμεν. ὁ λέγων ὅτι ἔγνωκα αὐτόν, καὶ τὰς ἐντολὰς αὐτοῦ μὴ τηρῶν, ψεύστης ἐστί, καὶ ἐν τούτῳ ἡ ἀλήθεια οὐκ ἔστιν· ὃς δ᾿ ἂν τηρῇ αὐτοῦ τὸν λόγον, ἀληθῶς ἐν τούτῳ ἡ ἀγάπη τοῦ θεοῦ τετελείωται. ἐν τούτῳ γινώσκομεν ὅτι ἐν αὐτῷ ἐσμεν· ὁ λέγων ἐν αὐτῷ μένειν ὀφείλει καθὼς κἀκεῖνος περιεπάτησεν καὶ αὐτός περιπατεῖν.« Ὢ τῆς μακαρίου θρέμματα παιδαγωγίας· τὸ καλὸν τῆς ἐκκλησίας πληρώσωμεν πρόσωπον καὶ πρὸς τὴν ἀγαθὴν προσδράμωμεν οἱ νήπιοι μητέρα, κἂν ἀκροαταὶ τοῦ λόγου γενώμεθα, τὴν μακαρίαν", "candidate_score": 0.666628, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_126", "bdc_text": "] Clarissimo viro domino Heinricho Bullingero , Tigurinae ecclesiae antistiti , patri suo unice observando .", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_30", "psc_text": "εἰς πανουργίαν ἠκονημένοις δοκεῖ. Παῖδες οὖν εἰκότως οἱ θεὸν μόνον ἐγνωκότες πατέρα ἀφελεῖς καὶ νήπιοι καὶ ἀκέραιοι, οἱ κεράτων μονοκερώτων ἐρασταί. τοῖς γοῦν προβεβηκόσιν ἐν τῷ λόγῳ ταύτην ἐπεκήρυξεν τὴν φωνήν. ἀφροντιστεῖν κελεύων τῶν τῇδε πραγμάτων καὶ μόνῳ προσέχειν τῷ πατρὶ παραινῶν μιμουμένους τὰ παιδία. διὸ κἀν τοῖς ἐχομένοις λέγει »μὴ μεριμνᾶτε περὶ τῆς αὔριον· ἀρκετὸν γὰρ τῇ ἡμέρᾳ ἡ κακία αὐτῆς.« οὕτως ἀποθεμένους τὰς τοῦ βίου φροντίδας ἐξέχεσθαι μόνου τοῦ πατρὸς παραγγέλλει. καὶ ὁ πληρῶν τὴν ἐντολὴν ταύτην τῷ ὄντι νήπιός τέ ἐστι καὶ παῖς θεῷ τε καὶ τῷ κόσμῳ, τῷ μὲν ὡς πεπλανημένος, τῷ δὲ ὡς ἠγαπημένος. εἰ δὲ »εἷς διδάσκαλος ἐν οὐρανοῖς,« ὥς φησιν ἡ γραφή, ὁμολογουμένως, οἱ ἐπὶ γῆς εἰκότως ἂν πάντες κεκλήσονται μαθηταί. ἔχει γὰρ οὕτως τὸ ἀληθές, τὸ μὲν τέλειον εἶναι παρὰ τῷ κυρίῳ τῷ διδάσκοντι ἀεί, τὸ δὲ παιδικὸν καὶ νήπιον παρ᾿ ἡμῖν τοῖς ἀεὶ μανθάνουσιν. ταύτῃ τοι ἡ προφητεία τὸ τέλειον τῇ", "candidate_score": 0.648479, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_43_45", "bdc_text": "Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil. fallor , octo aulicis suis et 150 equitibus ex Marpurgo profectus est , sed cum terminos suae regionis egressurus esset , 300 ferunt habuisse equites et una cum iisNach iis gestrichenes et. 6 .", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_139", "psc_text": "Μωυσεῖ »πορεύου« φησὶν »καὶ εἰπὲ τῷ Φαραώ, ἵνα ἐξαποστείλῃ τὸν λαόν, ἐγὼ δὲ οἶδα ὅτι οὐ μὴ ἐξαποστείλῃ αὐτούς«. ἐμφαίνει γὰρ ἄμφω, καὶ τὸ θεῖον προειδὼς τὸ ἐσόμενον, καὶ τὸ φιλάνθρωπον τὸ αὑτοῦ τῷ αὐτεξουσίῳ τῆς ψυχῆς ἀφορμὰς μετανοίας χαριζόμενος. νουθετεῖ δὲ καὶ διὰ Ἡσαΐου κηδόμενος τοῦ λαοῦ, ὁπηνίκα λέγει· »ὁ λαὸς οὗτος τοῖς χείλεσιν αὐτῶν τιμῶσί με, ἡ δὲ καρδία αὐτῶν πόρρω ἐστὶν ἀπ᾿ ἐμοῦ« (τοῦτό ἐστι ψόγος ἐλεγκτικός)· »μάτην δὲ σέβονταί με διδάσκοντες διδασκαλίας ἐντάλματα ἀνθρώπων.« ἐνταῦθα ἡ κηδεμονία φανερώσασα τὴν ἁμαρτίαν ἐκ παραλλήλου δείκνυσι τὴν σωτηρίαν. Ἐπιτίμησις δέ ἐστι ψόγος ἐπ᾿ αἰσχροῖς οἰκειῶν πρὸς τὰ καλά. τοῦτο ἐνδείκνυται διὰ Ἱερεμίου· »ἵπποι θηλυμανεῖς ἐγενήθησαν, ἕκαστος ἐπὶ τὴν γυναῖκα τοῦ πλησίον αὐτοῦ ἐχρεμέτιζεν. μὴ ἐπὶ τούτοις οὐκ ἐπισκέψομαι; λέγει κύριος· ἢ ἐν λαῷ τῷ τοιούτῳ οὐκ ἐκδικήσει ἡ ψυχή μου;« παραπλέκει δὲ πανταχοῦ τὸν φόβον, ὅτι »φόβος κυρίου ἀρχὴ αἰσθήσεως«. καὶ πάλιν διὰ Ὠσηὲ »οὐκ ἐπισκέψομαι« φησίν »αὐτούς· ὅτι", "candidate_score": 0.644736, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_56_58", "bdc_text": "den Plessebesitz übernahm , während sich Dietrich III . nach Radolfshausen zurückzog. 1536 hatte sich Dietrich IV . mit dem Einverständnis seines Vaters an ihren Lehnsherren Philipp von Hessen gewandt , um von diesem die Sendung eines evangelischen Predigers zu erbeten .", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_111", "psc_text": "τοὺς ἁμαρτωλοὺς τῆς γῆς.« καὶ διὰ Δαβίδ· »κύριος παιδεύων ἐπαίδευσέν με καὶ τῷ θανάτῳ οὐ παρέδωκέν με·« τὸ γὰρ ὑπὸ κυρίου παιδευθῆναι καὶ παιδαγωγηθῆναι θανάτου ἐστὶν ἀπαλλαγή. καὶ διὰ τοῦ αὐτοῦ προφήτου φησίν· »ἐν ῥάβδῳ σιδηρᾷ ποιμανεῖς αὐτούς.« ταύτῃ καὶ ὁ ἀπόστολος κινηθεὶς ἐν τῇ πρὸς Κορινθίους »τί θέλετε;« φησίν, »ἐν ῥάβδῳ ἔλθω πρὸς ὑμᾶς ἢ ἐν ἀγάπῃ πνεύματί τε πραΰτητος;« ἀλλὰ καὶ »ῥάβδον δυνάμεως ἐξαποστελεῖ κύριος ἐκ Σιὼν« δι᾿ ἄλλου προφήτου λέγει. ἡ δὲ παιδαγωγικὴ αὕτη »ἡ ῥάβδος σου καὶ ἡ βακτηρία σου παρεκάλεσάν με«, εἶπέν τις ἕτερος αὕτη τοῦ παιδαγωγοῦ ἡ δύναμις ἡ σεμνή, ἡ παρακλητική, ἡ σωτήριος. Πρὸς τοὺς ἡγουμένους μὴ εἶναι ἀγαθὸν τὸ δίκαιον. Ἐνταῦθα ἐπιφύονταί τινες οὐκ ἀγαθὸν εἶναι φάμενοι τὸν κύριον διὰ τὴν ῥάβδον καὶ τὴν ἀπειλὴν καὶ τὸν φόβον καὶ παρακούσαντες μέν, ὡς ἔοικε, τῆς γραφῆς ὧδέ που λεγούσης »καὶ ὁ φοβούμενος κύριον ἐπιστρέφει ἐπὶ καρδίαν αὐτοῦ«, ἐκλαθόμενοι δὲ τὸ μέγιστον αὐτοῦ τῆς", "candidate_score": 0.6396, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_92_94", "bdc_text": "potando suffocatum et studiosum Unbekannt . ( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus . versis pedibus inventum .", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_248", "psc_text": "μὲν σωφρονεῖν τὸν πίνοντα δεῖ, δι᾿ ὧν ἐδίδασκεν παρὰ τὰς εὐωχίας ἔδειξεν σαφῶς· οὐ γὰρ μεθύων ἐδίδασκεν. ὅτι δὲ οἶνος ἦν τὸ εὐλογηθέν, ἀπέδειξε πάλιν πρὸς τοὺς μαθητὰς λέγων· »οὐ μὴ πίω ἐκ τοῦ γενήματος τῆς ἀμπέλου ταύτης, μέχρις ἂν πίω αὐτὸ μεθ᾿ ὑμῶν ἐν τῇ βασιλείᾳ τοῦ πατρός μου.« ἀλλ᾿ ὅτι γε οἶνος ἦν τὸ πινόμενον πρὸς τοῦ κυρίου, πάλιν αὐτὸς περὶ ἑαυτοῦ λέγει τὴν Ἰουδαίων ἐπονειδίζων σκληροκαρδίαν· »ἦλθεν γάρ«, φησίν, »ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου, καὶ λέγουσιν· ἰδοὺ ἄνθρωπος φάγος καὶ οἰνοπότης, τελωνῶν φίλος.« τουτὶ μὲν ἡμῖν καὶ πρὸς τοὺς Ἐγκρατητὰς καλουμένους παραπεπαίχθω. Αἱ δὲ γυναῖκες, τὸ εὔσχημον ἐπαναιρούμεναι δῆθεν, ὡς μὴ ταῖς πλατείαις κύλιξιν διαχέουσαι τὰ χείλη περιρραγεῖς γένωνται πλατυνομένου τοῦ στόματος, στεναῖς κομιδῇ κατὰ τὸ στόμιον ἀλαβάστροις ἀσχημόνως πίνουσαι ἀνακλῶσι μὲν τὰς κεφαλάς, γυμνοῦσι δὲ τοὺς τραχήλους, οὐ κοσμίως, ἐμοὶ δοκεῖν, καὶ τὸν λάρυγγα διατείνουσαι περὶ τὴν κατάποσιν βροχθίζουσιν, οἷον ἀπογυμνούμεναι τοῖς συμπόταις ἃ δύνανται, ἐρυγάς τε", "candidate_score": 0.636468, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_12", "bdc_text": "Nach der Erziehung am Hofe Albrechts von Mainz und Kurfürst Johann Friedrichs I .", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_175", "psc_text": "μειωτικόν, τουτέστι τοῦ θυμοῦ, καὶ τοῦ φλέγματος διακοπτικόν, τουτέστι τοῦ τύφου· ἐξ οὗ λόγου ἡ ἀληθὴς τῆς ψυχῆς ὑγεία καὶ ἡ ἀίδιος εὐκρασία περιγίνεται. πάλαι μὲν οὖν διὰ Μωσέως ὁ λόγος ἐπαιδαγώγει, ἔπειτα καὶ διὰ προφητῶν· προφήτης δὲ καὶ ὁ Μωσῆς· ὁ γὰρ νόμος παιδαγωγία παίδων ἐστὶ δυσηνίων. »χορτασθέντες γοῦν«, φησίν, »ἀνέστησαν παίζειν«, τὸ ἄλογον τῆς τροφῆς πλήρωμα χόρτασμα, οὐ βρῶμα εἰπών. ἐπεὶ δὲ ἀλόγως κορεσθέντες ἀλόγως ἔπαιζον, διὰ τοῦτο αὐτοῖς καὶ ὁ νόμος καὶ ὁ φόβος εἵπετο εἰς ἀνακοπὴν ἁμαρτημάτων καὶ προτροπὴν κατορθωμάτων, καταρτίζων εὐηκοΐαν αὐτοῖς τοῦ ἀληθοῦς παιδαγωγοῦ, τὴν εὐπείθειαν, εἷς καὶ ὁ αὐτὸς ὢν λόγος πρὸς τὸ κατεπεῖγον ἁρμοττόμενος· »τὸν νόμον δοθῆναι« γάρ φησιν ὁ Παῦλος »παιδαγωγὸν εἰς Χριστόν«, ὡς ἐκ τούτου συμφανὲς εἶναι ἕνα μόνον ἀληθινόν, ἀγαθόν, δίκαιον, κατ᾿ εἰκόνα καὶ ὁμοίωσιν τοῦ πατρὸς υἱὸν Ἰησοῦν, τὸν λόγον τοῦ θεοῦ, παιδαγωγὸν ἡμῶν εἶναι, ᾧ παρέδωκεν ἡμᾶς ὁ θεός, ὡς πατὴρ φιλόστοργος γνησίῳ παιδαγωγῷ παρακατατιθέμενος τὰ παιδία,", "candidate_score": 0.626044, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_12", "bdc_text": "Nach der Erziehung am Hofe Albrechts von Mainz und Kurfürst Johann Friedrichs I .", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_43", "psc_text": "ὢ τοῦ μεγάλου θεοῦ, ὢ τοῦ τελείου παιδίου· υἱὸς ἐν πατρί, καὶ πατὴρ ἐν υἱῷ· καὶ πῶς οὐ τέλειος ἡ παιδεία τοῦ παιδίου ἐκείνου, ἐκείνου, ἣ ἐπὶ πάντας διήκει τοὺς παῖδας ἡμᾶς παιδαγωγοῦσα τοὺς νηπίους αὐτοῦ; οὗτος εἰς ἡμᾶς ἐξεπέτασε τὰς χεῖρας τὰς ἐναργῶς πεπιστευμένας. τούτῳ προσμαρτυρεῖ τῷ παιδίῳ καὶ Ἰωάννης »ὁ μείζων ἐν γεννητοῖς γυναικῶν προφήτης«· »ἰδοὺ ὁ ἀμνὸς τοῦ θεοῦ.« ἐπεὶ γὰρ ἄρνας ὀνομάζει ἡ γραφὴ τοὺς παῖδας τοὺς νηπίους, τὸν θεὸν τὸν λόγον τὸν δι᾿ ἡμᾶς ἄνθρωπον γενόμενον, κατὰ πάντα ἡμῖν ἀπεικάζεσθαι βουλόμενον, ἀμνὸν κέκληκεν τοῦ θεοῦ, τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ, τὸν νήπιον τοῦ πατρός. Πρὸς τοὺς ὑπολαμβάνοντας τὴν τῶν παιδίων καὶ νηπίων προσηγορίαν τὴν τῶν πρώτων μαθημάτων αἰνίττεσθαι διδαχήν. Ἔξεστι δὲ ἡμῖν ἐκ περιουσίας πρὸς τοὺς φιλεγκλήμονας ἐπαποδύσασθαι· οὐ γὰρ παῖδες ἡμεῖς καὶ νήπιοι πρὸς τὸ παιδαριῶδες καὶ εὐκαταφρόνητον τῆς μαθήσεως προσηγορεύμεθα, καθὼς οἱ εἰς γνῶσιν πεφυσιωμένοι διαβεβλήκασιν· ἀναγεννηθέντες γοῦν εὐθέως τὸ τέλειον ἀπειλήφαμεν, οὗ ἕνεκεν", "candidate_score": 0.623105, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_12", "bdc_text": "Nach der Erziehung am Hofe Albrechts von Mainz und Kurfürst Johann Friedrichs I .", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_495", "psc_text": "ἐκδιδάσκων προσεπήγαγεν· »αὕτη γὰρ ἔβοσκεν τὰ πρόβατα τοῦ πατρὸς αὐτῆς.« καὶ μυρία ὅσα αἱ γραφαὶ ὀρέγουσιν εὐτελείας ἅμα καὶ αὐτουργίας, πρὸς δὲ καὶ γυμνασίων ὑποδείγματα. ἀνδρῶν δὲ οἳ μὲν γυμνοὶ καὶ πάλης μετεχόντων, οἳ δὲ καὶ σφαίρῃ τῇ μικρᾷ παιζόντων τὴν φαινίνδα παιδιὰν ἐν ἡλίῳ μάλιστα· ἄλλοις ὁ περίπατος αὐτάρκης ἀγρόνδε βαδίζουσιν ἢ εἰς ἄστυ κατιοῦσιν. εἰ δὲ καὶ σκαπάνης ἅψαιντο, οὐκ ἀγεννὲς τοῦτο παρεμπόρευμα οἰκονομικὸν γυμνασίου γεωργικοῦ. ἀλλὰ γὰρ μικροῦ δεῖν ἔλαθέν με [εἰπεῖν] ὁ Πιττακὸς ἐκεῖνος, ὅτι ἤληθεν ὁ Μιτυληναίων βασιλεὺς ἐνεργῷ γυμνασίῳ χρώμενος. καλὸν δὲ καὶ ὕδωρ ἀνιμῆσαι δι᾿ αὑτοῦ καὶ ξύλα διατεμεῖν, οἷς αὐτὸς χρήσεται. »Ἰακὼβ δὲ ἐποίμαινεν τὰ πρόβατα Λάβαν τὰ ὑπολειφθέντα«, σημεῖον ἔχων βασιλικὸν »ῥάβδον στυρακίνην«, ἐναλλάττειν μελετῶν διὰ τοῦ ξύλου ἐπὶ τὸ βέλτιον τὴν φύσιν. πολλοῖς δὲ ἔσθ᾿ ὅτε καὶ τὸ γεγωνὸς τῆς ἀναγνώσεως γυμνάσιόν ἐστιν. καὶ δὴ τά γε [καὶ] κατὰ πάλην, ἣν ἐνεκρίναμεν, μὴ φιλονεικίας ἀχρήστου παραλαμβανέσθω χάριν, εἰς δὲ ἱδρώτων", "candidate_score": 0.622906, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_121", "bdc_text": "Salutabis , obsecro , familiam tuam , in primis coniugemAnna , geb. Adlischwyler. tuam et matremAnna , geb. Wiederkehr. , quas ego mihi quam optime velle hactenus semper sum expertus .", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_137", "psc_text": "πρὸς ἡμᾶς, ὡς καὶ ἡμεῖς πρὸς τὰ τέκνα ἡμῶν. »τέκνα σοί ἐστιν; παίδευσον αὐτά«, ἡ σοφία παραινεῖ, »καὶ κάμψον αὐτὰ ἐκ νεότητος αὐτῶν. θυγατέρες σοί εἰσι; πρόσεχε τῷ σώματι αὐτῶν, καὶ μὴ ἱλαρώσῃς πρὸς αὐτὰς τὸ πρόσωπόν σου.« καίτοι τὰ τέκνα ἡμῶν, υἱούς τε καὶ θυγατέρας, σφόδρα καὶ ὑπὲρ πᾶν ὁτιοῦν ἀγαπῶμεν. ἐπεὶ δ᾿ οἱ μὲν πρὸς χάριν ὁμιλοῦντες ὀλίγον ἀγαπῶσιν ὃ μὴ λυποῦσιν, οἱ δὲ πρὸς ὠφέλειαν ἐπιστύφοντες, εἰ καὶ παραυτίκα λυπηροί, ἀλλὰ εἰς τὸν ἔπειτα εὐεργετοῦσιν αἰῶνα, οὐ τὴν παραυτίκα ἡδονὴν ὁ κύριος, ἀλλὰ τὴν μέλλουσαν ἐσκόπησε τρυφήν. ἐπίωμεν δὲ ἤδη καὶ τὸν τρόπον αὐτοῦ τῆς φιλανθρώπου παιδαγωγίας μετὰ μαρτυρίας προφητικῆς. Νουθέτησις μὲν οὖν ἐστιν ψόγος κηδεμονικός, νοῦ ἐμποιητικός. τοιοῦτος ὁ παιδαγωγὸς νουθετῶν, ὡς κἀν τῷ εὐαγγελίῳ λέγων »ποσάκις ἠθέλησα συναγαγεῖν τὰ τέκνα σου, ὃν τρόπον ὄρνις συνάγει τὰ νοσσία αὐτῆς ὑπὸ τὰς πτέρυγας αὐτῆς, καὶ οὐκ ἠθελήσατε«. αὖθίς τε ἡ γραφὴ νουθετεῖ, »καὶ ἐμοίχευον« λέγουσα »τὸ ξύλον", "candidate_score": 0.6226, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_93_95", "bdc_text": "( ni fallor ) Marpurgensem ebrium ab equo precipitem in lutum incidisse atque ibidem mortem sursumVom Schreiber korrigiert aus sursus . versis pedibus inventum . Marpurgi etiam plura haberem , quae facta sunt , exempla ebrietatis vitandę , sed neque id tempus patitur neque longiorem epistolam meam videtur humanitas tua expectare .", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_248", "psc_text": "μὲν σωφρονεῖν τὸν πίνοντα δεῖ, δι᾿ ὧν ἐδίδασκεν παρὰ τὰς εὐωχίας ἔδειξεν σαφῶς· οὐ γὰρ μεθύων ἐδίδασκεν. ὅτι δὲ οἶνος ἦν τὸ εὐλογηθέν, ἀπέδειξε πάλιν πρὸς τοὺς μαθητὰς λέγων· »οὐ μὴ πίω ἐκ τοῦ γενήματος τῆς ἀμπέλου ταύτης, μέχρις ἂν πίω αὐτὸ μεθ᾿ ὑμῶν ἐν τῇ βασιλείᾳ τοῦ πατρός μου.« ἀλλ᾿ ὅτι γε οἶνος ἦν τὸ πινόμενον πρὸς τοῦ κυρίου, πάλιν αὐτὸς περὶ ἑαυτοῦ λέγει τὴν Ἰουδαίων ἐπονειδίζων σκληροκαρδίαν· »ἦλθεν γάρ«, φησίν, »ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου, καὶ λέγουσιν· ἰδοὺ ἄνθρωπος φάγος καὶ οἰνοπότης, τελωνῶν φίλος.« τουτὶ μὲν ἡμῖν καὶ πρὸς τοὺς Ἐγκρατητὰς καλουμένους παραπεπαίχθω. Αἱ δὲ γυναῖκες, τὸ εὔσχημον ἐπαναιρούμεναι δῆθεν, ὡς μὴ ταῖς πλατείαις κύλιξιν διαχέουσαι τὰ χείλη περιρραγεῖς γένωνται πλατυνομένου τοῦ στόματος, στεναῖς κομιδῇ κατὰ τὸ στόμιον ἀλαβάστροις ἀσχημόνως πίνουσαι ἀνακλῶσι μὲν τὰς κεφαλάς, γυμνοῦσι δὲ τοὺς τραχήλους, οὐ κοσμίως, ἐμοὶ δοκεῖν, καὶ τὸν λάρυγγα διατείνουσαι περὶ τὴν κατάποσιν βροχθίζουσιν, οἷον ἀπογυμνούμεναι τοῖς συμπόταις ἃ δύνανται, ἐρυγάς τε", "candidate_score": 0.616558, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_12", "bdc_text": "Nach der Erziehung am Hofe Albrechts von Mainz und Kurfürst Johann Friedrichs I .", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_174", "psc_text": "καὶ προφητῶν ὁ λόγος ἐπαιδαγώγει. Ὁ μὲν δὴ τρόπος τῆς φιλανθρωπίας αὐτοῦ καὶ παιδαγωγίας ὡς ἐνῆν ἡμῖν ὑποδέδεικται. διόπερ παγκάλως αὐτὸς αὑτὸν ἐξηγούμενος »κόκκῳ νάπυος« εἴκασεν, καὶ τοῦ σπειρομένου λόγου τὸ πνευματικὸν καὶ τὸ πολύχουν τῆς φύσεως καὶ τὸ μεγαλοπρεπὲς ἅμα καὶ εὐαυξὲς τῆς δυνάμεως τῆς λογικῆς, πρὸς δὲ καὶ τῆς ἐπιτιμήσεως τὸ δηκτικὸν καὶ τὸ ἀνακαθαρτικὸν ὀνησιφόρον εἶναι ὑπὸ δριμύτητος αἰνιττόμενος. δι᾿ ὀλίγου γοῦν τοῦ κόκκου τοῦ ἀλληγορουμένου πάμπολυ, τὴν σωτηρίαν, ἁπάσῃ χαρίζεται τῇ ἀνθρωπότητι. τὸ μὲν οὖν μέλι γλυκύτατον ὂν χολῆς ἐστι γεννητικόν, ὡς τὸ ἀγαθὸν καταφρονήσεως, ὃ δὴ αἴτιον τοῦ ἐξαμαρτάνειν, τὸ δὲ νᾶπυ καὶ τῆς χολῆς μειωτικόν, τουτέστι τοῦ θυμοῦ, καὶ τοῦ φλέγματος διακοπτικόν, τουτέστι τοῦ τύφου· ἐξ οὗ λόγου ἡ ἀληθὴς τῆς ψυχῆς ὑγεία καὶ ἡ ἀίδιος εὐκρασία περιγίνεται. πάλαι μὲν οὖν διὰ Μωσέως ὁ λόγος ἐπαιδαγώγει, ἔπειτα καὶ διὰ προφητῶν· προφήτης δὲ καὶ ὁ Μωσῆς· ὁ γὰρ νόμος παιδαγωγία παίδων ἐστὶ δυσηνίων. »χορτασθέντες γοῦν«,", "candidate_score": 0.61621, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_43", "bdc_text": "Schwennicke , aaO , NF I/1 , Frankfurt 1998 , Tafel 60. , qui est exul in aula principis Philip[ pi ] Von qui bis Philip[pi ] am Rande nachgetragen. , et comitibus , niVom Schreiber korrigiert aus nil.", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_16", "psc_text": "δῆλον. σαφὲς δὲ ὡς ἄρα θάτερον εἶδος τῶν λόγων, τὸ διδασκαλικόν, ἰσχνόν τέ ἐστι καὶ πνευματικόν, ἀκριβολογίας ἐχόμενον, τὸ ἐποπτικόν, ὃ δὴ ὑπερκείσθω τὰ νῦν. καθήκει δ᾿ ἡμῖν ἀνταγαπᾶν μὲν τὸν καθηγούμενον ἀγαπητικῶς ἀρίστου βίου, βιοῦν δὲ πρὸς τὰ διατάγματα τῆς αὐτοῦ προαιρέσεως, οὐ μόνον ἐπιτελοῦντας τὰ προσταττόμενα ἢ παραφυλάττοντας τὰ ἀπαγορευόμενα, ἀλλὰ καὶ τῶν εἰκόνων τὰς μὲν ἐκτρεπομένους, τὰς δὲ ὡς ἔνι μάλιστα μιμουμένους ἐπιτελεῖν καθ᾿ ὁμοίωσιν τὰ ἔργα τοῦ παιδαγωγοῦ, ἵνα δὴ τὸ »κατ᾿ εἰκόνα καὶ καθ᾿ ὁμοίωσιν« πληρωθῇ. ὡς γὰρ ἐν σκότῳ βαθεῖ ἀλώμενοι τῷ βίῳ ἀπταίστου καὶ ἀκριβοῦς καθοδηγοῦ δεόμεθα. ὁδηγὸς δὲ ἄριστος οὐχὶ τυφλός, καθά φησιν ἡ γραφή, τυφλοὺς εἰς τὸ βάραθρον χειραγωγῶν, ὀξὺ δὲ [ὁ] βλέπων καὶ διορῶν τὰ ἐγκάρδια λόγος. καθάπερ οὖν οὐκ ἔστι φῶς ὃ μὴ φωτίζει οὐδὲ κινοῦν ὃ μὴ κινεῖ οὐδὲ φιλοῦν ὃ μὴ φιλεῖ, οὐδὲ ἀγαθόν ἐστιν ὃ μὴ ὠφελεῖ καὶ εἰς σωτηρίαν καθοδηγεῖ. ἀγαπῶμεν οὖν τὰς ἐντολὰς δι᾿", "candidate_score": 0.616176, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_12", "bdc_text": "Nach der Erziehung am Hofe Albrechts von Mainz und Kurfürst Johann Friedrichs I .", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_38", "psc_text": "ἵππων τοὺς πώλους, τῶν δὲ βοῶν τὰ μικρὰ μοσχάρια καὶ λέοντος σκύμνον καὶ ἐλάφου νεβρὸν καὶ ἀνθρώπου παιδίον, οὕτως καὶ τῶν ὅλων ὁ πατὴρ τοὺς εἰς αὐτὸν καταπεφευγότας προσίεται καὶ ἀναγεννήσας πνεύματι εἰς υἱοθεσίαν ἠπίους οἶδεν καὶ φιλεῖ τούτους μόνους καὶ βοηθεῖ καὶ ὑπερμαχεῖ καὶ διὰ τοῦτο ὀνομάζει παιδίον. ἐγὼ καὶ τὸν Ἰσαὰκ εἰς παῖδα ἀναφέρω· γέλως ἑρμηνεύεται ὁ Ἰσαάκ. τοῦτον ἑώρακεν παίζοντα μετὰ τῆς γυναικὸς καὶ βοηθοῦ, τῆς Ῥεβέκκας, ὁ περίεργος βασιλεύς. βασιλεύς μοι δοκεῖ (Ἀβιμέλεχ ὄνομα αὐτῷ) σοφία τις εἶναι ὑπερκόσμιος, κατασκοποῦσα τῆς παιδιᾶς τὸ μυστήριον· Ῥεβέκκαν δὲ ἑρμηνεύουσιν ὑπομονήν. ὢ τῆς φρονίμου παιδιᾶς, γέλως [καὶ] δι᾿ ὑπομονῆς βοηθούμενος καὶ ἔφορος ὁ βασιλεύς. ἀγαλλιᾶται τὸ πνεῦμα τῶν ἐν Χριστῷ παιδίων ἐν ὑπομονῇ πολιτευομένων καὶ αὕτη ἡ θεία παιδιά. τοιαύτην τινὰ παίζειν παιδιὰν τὸν ἑαυτοῦ Δία Ἡράκλειτος λέγει. τί γὰρ ἄλλο εὐπρεπὲς ἔργον σοφῷ καὶ τελείῳ ἢ παίζειν καὶ συνευφραίνεσθαι τῇ τῶν καλῶν ὑπομονῇ καὶ τῇ διοικήσει τῶν καλῶν,", "candidate_score": 0.615554, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_12", "bdc_text": "Nach der Erziehung am Hofe Albrechts von Mainz und Kurfürst Johann Friedrichs I .", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_6", "psc_text": "εἰς παίδευσιν ἐνεργῆ τῇ καλῇ συγχρῆται οἰκονομίᾳ ὁ πάντα φιλάνθρωπος λόγος, προτρέπων ἄνωθεν, ἔπειτα παιδαγωγῶν, ἐπὶ πᾶσιν ἐκδιδάσκων. Ὅτι διὰ τὰς ἁμαρτίας ἡμῶν ὁ παιδαγωγὸς ἐπιστατεῖ. Ἔοικεν δὲ ὁ παιδαγωγὸς ἡμῶν, ὦ παῖδες ὑμεῖς,· τῷ πατρὶ τῷ αὑτοῦ τῷ θεῷ, οὗπέρ ἐστιν υἱός, ἀναμάρτητος, ἀνεπίληπτος καὶ ἀπαθὴς τὴν ψυχήν, θεὸς ἐν ἀνθρώπου σχήματι ἄχραντος, πατρικῷ θελήματι διάκονος, λόγος θεός, ὁ ἐν τῷ πατρί, ὁ ἐκ δεξιῶν τοῦ πατρός, σὺν καὶ τῷ σχήματι θεός· οὗτος ἡμῖν εἰκὼν ἡ ἀκηλίδωτος, τούτῳ παντὶ σθένει πειρατέον ἐξομοιοῦν τὴν ψυχήν· ἀλλ᾿ ὃ μὲν ἀπόλυτος εἰς τὸ παντελὲς ἀνθρωπίνων παθῶν, διὰ τοῦτο γὰρ καὶ μόνος κριτής, ὅτι ἀναμάρτητος μόνος· ἡμεῖς δέ, ὅση δύναμις, ὡς ὅτι ἐλάχιστα ἁμαρτάνειν πειρώμεθα. κατεπείγει γὰρ οὐδὲν τοσοῦτον ὡς ἡ τῶν παθῶν καὶ νοσημάτων ἀπαλλαγὴ πρῶτον, ἔπειτα δὲ καὶ ἡ κώλυσις τῆς εἰς τὴν συνήθειαν τῶν ἁμαρτημάτων εὐεμπτωσίας. ἄριστον μὲν οὖν τὸ μηδ᾿ ὅλως ἐξαμαρτάνειν κατὰ μηδένα τρόπον, ὃ δή φαμεν εἶναι", "candidate_score": 0.615004, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_12", "bdc_text": "Nach der Erziehung am Hofe Albrechts von Mainz und Kurfürst Johann Friedrichs I .", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_9", "psc_text": "τὸ δὲ ἁμαρτάνειν ἄλογον. οὗ δὴ χάριν ὁ λόγος ὁ παιδαγωγὸς τὴν ἐπιστασίαν εἴληχεν εἰς τὴν ἀλόγου κώλυσιν ἁμαρτίας. σκόπει δὲ ἐνθένδε ἀπὸ τῆς γραφῆς »διὰ τοῦτο τάδε λέγει κύριος«· τὸ ἁμάρτημα ἐλεγκτικῶς τὸ προυπάρξαν διὰ τῆς ἑπομένης δείκνυται ῥήσεως, καθὸ ἡ δικαία κρίσις ἕπεται, καὶ τοῦτο ἐμφανῶς διὰ τῶν προφητῶν καταφαίνεται, ὡς, εἰ μὴ ἥμαρτες, λεγόντων, οὐκ ἂν τάδε ἠπείλησεν, καὶ »διὰ τοῦτο οὕτως λέγει κύριος« καὶ »ἀνθ᾿ ὧν οὐκ ἠκούσατε τῶν λόγων τούτων, διὰ τοῦτο τάδε λέγει κύριος« καὶ »διὰ τοῦτο ἰδοὺ λέγει κύριος«. διὰ τοῦτο γὰρ ἡ προφητεία, δι᾿ ὑπακοὴν καὶ παρακοήν, δι᾿ ἣν μὲν ἵνα σωθῶμεν, δι᾿ ἣν δὲ ἵνα παιδευθῶμεν. Ἔστιν οὖν ὁ παιδαγωγὸς ἡμῶν λόγος διὰ παραινέσεων θεραπευτικὸς τῶν παρὰ φύσιν τῆς ψυχῆς παθῶν. κυρίως μὲν γὰρ ἡ τῶν τοῦ σώματος νοσημάτων βοήθεια ἰατρικὴ καλεῖται, τέχνη ἀνθρωπίνῃ σοφίᾳ διδακτή. λόγος δὲ ὁ πατρικὸς μόνος ἐστὶν ἀνθρωπίνων ἰατρὸς ἀρρωστημάτων παιώνιος καὶ ἐπῳδὸς ἅγιος νοσούσης ψυχῆς.", "candidate_score": 0.614364, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "11537_sent_13", "bdc_text": "von Sachsen heiratete Moritz 1541 Agnes von Hessen und übernahm im gleichen Jahr nach dem Tode seines Vaters die Regierungsgeschäfte in Sachsen .", "psc_chunk_id": "tlg0555.tlg002.1st1K-grc1_window_108", "psc_text": "καταβολῆς κόσμου εἰς πίστιν ἐγνωσμένους θεῷ, νυνὶ δὲ νηπίους διὰ τὴν ἔναγχος πεπληρωμένην βούλησιν τοῦ θεοῦ, καθὸ εἰς κλῆσιν καὶ σωτηρίαν νεογνοὶ γεγόναμεν. διὸ καὶ ἐπιφέρει »προφήτην εἰς ἔθνη τέθεικά σε«, προφητεῦσαι λέγων αὐτὸν δεῖν μηδὲ ὄνειδος εἶναι δοκεῖν τοῦ νεωτέρου τὴν προσηγορίαν τοῖς νηπίοις καλουμένοις. ὁ δὲ νόμος χάρις ἐστὶν παλαιὰ διὰ Μωσέως ὑπὸ τοῦ λόγου δοθεῖσα. διὸ καὶ φησιν ἡ γραφή· »ὁ νόμος διὰ Μωσέως ἐδόθη« (οὐχὶ ὑπὸ Μωσέως, ἀλλὰ ὑπὸ μὲν τοῦ λόγου, διὰ Μωσέως δὲ τοῦ θεράποντος αὐτοῦ· διὸ καὶ πρόσκαιρος ἐγένετο), »ἡ δὲ ἀίδιος χάρις καὶ ἡ ἀλήθεια διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐγένετο.« ὁρᾶτε τὰς λέξεις τῆς γραφῆς· ἐπὶ μὲν τοῦ νόμου »ἐδόθη« φησὶ. μόνον, »ἡ δὲ ἀλήθεια«, χάρις οὖσα τοῦ πατρός, ἔργον ἐστὶ τοῦ λόγου αἰώνιον καὶ οὐκέτι δίδοσθαι λέγεται, ἀλλὰ »διὰ Ἰησοῦ γίνεσθαι, οὗ χωρὶς ἐγένετο οὐδὲ ἕν«. αὐτίκα γοῦν ὁ Μωσῆς, τῷ τελείῳ προφητικῶς παραχωρῶν παιδαγωγῷ τῷ λόγῳ, καὶ τὸ ὄνομα καὶ τὴν", "candidate_score": 0.609056, "ce_score": null } ] } ], "biblical_hits": [] }