{ "letter_id": "10043", "bd_url": "https://www.bullinger-digital.ch/letter/10043", "dominant_topic": 0, "topic_dist": [ 0.064722, 0.061009, 0.052091, 0.04963, 0.047804, 0.045747, 0.045689, 0.051115, 0.044388, 0.04644, 0.044226, 0.04624, 0.047225, 0.048587, 0.053456, 0.052096, 0.045298, 0.050415, 0.057247, 0.046574 ], "citations": [ { "rank": 1, "cf_id": "cf021", "work_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV", "max_score": 0.69723, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29", "bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_310", "psc_text": "XXI, 19). In origine humani generis Adam et Eva cum peccassent, de foliis ficulneis succinctoria sibi fecerunt (Gen. III, 7): folia ergo ficulnea intelliguntur peccata. Erat autem Nathanael sub arbore fici, tanquam sub umbra mortis. Vidit eum Dominus, de quo dictum est, Qui sedebant sub umbra mortis, lumen ortum est eis (Isai. IX, 2) . Quid ergo dictum est Nathanaeli? Dicis mihi, o Nathanael, Unde me nosti? Modo jam loqueris mecum, quia vocavit te Philippus. Jam quem vocavit per apostolum, ad Ecclesiam suam vidit pertinere. O tu Ecclesia, o tu Israel, in quo dolus non est; si es populus Israel in quo dolus non est, modo jam cognovisti Christum per Apostolos, quomodo Nathanael cognovit Christum per Philippum. Sed misericordia sua ante te vidit, quam tu eum cognosceres, cum sub peccato jaceres. Numquid enim nos prius quaesivimus Christum, et non ille nos quaesivit? Numquid nos venimus aegroti ad medicum, et non", "candidate_score": 0.69723, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29", "bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_309", "psc_text": "Dei, tu es rex Israel; qualem tanto post Petrus, quando ei Dominus ait, Beatus es Simon Bar Jona, quia non tibi revelavit caro et sanguis, sed Pater meus qui est in coelo (Matth. XVI, 17) . Et ibi nominavit petram, et laudavit firmamentum Ecclesiae in ista fide. Hic jam dicit, Tu es Filius Dei, tu es rex Israel. Unde? Quia dictum est ei, Antequam te Philippus vocaret, cum esses sub arbore fici, vidi te. 21. Quaerendum est, an aliquid significet ista arbor fici. Audite enim, fratres mei: Invenimus arborem fici maledictam, quia sola folia habuit, et fructum non habuit (Id. XXI, 19). In origine humani generis Adam et Eva cum peccassent, de foliis ficulneis succinctoria sibi fecerunt (Gen. III, 7): folia ergo ficulnea intelliguntur peccata. Erat autem Nathanael sub arbore fici, tanquam sub umbra mortis. Vidit eum Dominus, de quo dictum est, Qui sedebant sub umbra mortis, lumen ortum est", "candidate_score": 0.687215, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_28_30", "bdc_text": "das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) .", "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_309", "psc_text": "Dei, tu es rex Israel; qualem tanto post Petrus, quando ei Dominus ait, Beatus es Simon Bar Jona, quia non tibi revelavit caro et sanguis, sed Pater meus qui est in coelo (Matth. XVI, 17) . Et ibi nominavit petram, et laudavit firmamentum Ecclesiae in ista fide. Hic jam dicit, Tu es Filius Dei, tu es rex Israel. Unde? Quia dictum est ei, Antequam te Philippus vocaret, cum esses sub arbore fici, vidi te. 21. Quaerendum est, an aliquid significet ista arbor fici. Audite enim, fratres mei: Invenimus arborem fici maledictam, quia sola folia habuit, et fructum non habuit (Id. XXI, 19). In origine humani generis Adam et Eva cum peccassent, de foliis ficulneis succinctoria sibi fecerunt (Gen. III, 7): folia ergo ficulnea intelliguntur peccata. Erat autem Nathanael sub arbore fici, tanquam sub umbra mortis. Vidit eum Dominus, de quo dictum est, Qui sedebant sub umbra mortis, lumen ortum est", "candidate_score": 0.666212, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_28_30", "bdc_text": "das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) .", "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_310", "psc_text": "XXI, 19). In origine humani generis Adam et Eva cum peccassent, de foliis ficulneis succinctoria sibi fecerunt (Gen. III, 7): folia ergo ficulnea intelliguntur peccata. Erat autem Nathanael sub arbore fici, tanquam sub umbra mortis. Vidit eum Dominus, de quo dictum est, Qui sedebant sub umbra mortis, lumen ortum est eis (Isai. IX, 2) . Quid ergo dictum est Nathanaeli? Dicis mihi, o Nathanael, Unde me nosti? Modo jam loqueris mecum, quia vocavit te Philippus. Jam quem vocavit per apostolum, ad Ecclesiam suam vidit pertinere. O tu Ecclesia, o tu Israel, in quo dolus non est; si es populus Israel in quo dolus non est, modo jam cognovisti Christum per Apostolos, quomodo Nathanael cognovit Christum per Philippum. Sed misericordia sua ante te vidit, quam tu eum cognosceres, cum sub peccato jaceres. Numquid enim nos prius quaesivimus Christum, et non ille nos quaesivit? Numquid nos venimus aegroti ad medicum, et non", "candidate_score": 0.660908, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_3", "bdc_text": "«es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_1876", "psc_text": "51) ? Si ascendunt ad eum propterea quia sursum est, quomodo ad eum descendunt, si non etiam hic est? Dicit ergo Ecclesia: Lavi pedes meos; quomodo inquinabo eos? In eis hoc dicit qui possunt omni faece mundati dicere: Cupio dissolvi et esse cum Christo, permanere autem in carne magis necessarium propter vos (Philipp. I, 23 et 24) ? In eis hoc dicit qui praedicant Christum et aperiunt illi ostium, ut habitet per fidem in cordibus hominum (Ephes. III, 17). In his hoc dicit, cum deliberant utrum ministerium tale suscipiant, cui se minus idoneos existimant, ut sine culpa impleant, ne forte aliis praedicantes, ipsi reprobi fiant (I Cor. IX, 27). Tutius enim veritas auditur quam praedicatur: quoniam eum auditur, humilitas custoditur; cum autem praedicatur, vix non subrepit cuivis hominum quantulacumque jactantia, in qua utique inquinantur pedes. 3. Ergo, ut apostolus Jacobus dicit, Sit omnis homo velox ad audiendum, tardus autem ad", "candidate_score": 0.642581, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_34_36", "bdc_text": "Adagia , 1 , 1 , 40 ( LB II 43 A-F ) und Otto 224 , Nr. 1118 ; der Sinn ist :", "psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_In-Joannis-evangelium-tractatus-CXXIV_window_424", "psc_text": "μεσημβρία, quod est Meridies: Anatole, dysis, arctos, mesembria, capita verborum Adam habent. Quomodo ergo ibi invenimus et quadragenarium senarium numerum? Quia caro Christi de Adam erat. Ad litteras numeros computant Graeci. Quod nos facimus a litteram, ipsi lingua sua ponuat alpha α, et vocatur alpha α unum. Ubi autem in numeris scribunt beta β, quod est b ipsorum, vocatur in numeris duo. Ubi scribunt gamma γ, vocatur in numeris ipsorum tria. Ubi scribunt delta δ, vocatur in numeris ipsorum quatuor: et sic per omnes litteras numeros habent. M, quod nos dicimus, et illi dicunt my μ, quadraginta significat: dicunt enim my μ τεσσαράκοντα. Jam videte istae litterae quem numerum habeant; et ibi invenietis quadraginta sex annis aedificatum templum. Habet enim Adam alpha α, quod est unum: habet delta δ, quod sunt quatuor; habes quinque: habet iterum alpha α, quod est unum; habes sex: habet et my μ, quod est quadraginta:", "candidate_score": 0.630065, "ce_score": null } ] }, { "rank": 2, "cf_id": "cf020", "work_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc", "max_score": 0.695932, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "10043_sent_29_31", "bdc_text": "wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) . In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 )", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc_window_93", "psc_text": "ligno loquentem, latronem qui Dominum blasphemaverit: quod licet pie possit intelligi: tamen quomodo cum universo prophetiae contextu possit aptari, non invenio. Sunt nonnulli qui putent cantharum de ligno loquentem, et ad Salvatoris personam referri posse, quod impium esse ex ordine ipso sermonis apparet. Cantharus enim de ligno loquetur ea, non intelligitur in bonam, sed in malam partem, id est, loquetur avaritiam pessimam multiplicantis adversus domum suam, et confusionem diaboli, et caetera quae de iniquitate ejus et scelere praecesserunt. Quod autem ait Aquila, et massa de ligno respondebit, Massam referimus ad illum sensum, quem Dominus posuit in Evangelio: Cavete vobis a fermento Pharisaeorum (Matth. XVI, 11) . Cumque dubitarent apostoli, et quidnam esset, scire non possent, Evangelista interpretatus est, dicens: Dixerat autem eis de doctrina Pharisaeorum. Recte igitur doctrina haereticorum de ligno loquitur: aliter enim persuadere non possunt, nisi gloriam ligni suae perversitati praeferant. Necnon et illud quod dixeramus: Quia lapis", "candidate_score": 0.695932, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29", "bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc_window_93", "psc_text": "ligno loquentem, latronem qui Dominum blasphemaverit: quod licet pie possit intelligi: tamen quomodo cum universo prophetiae contextu possit aptari, non invenio. Sunt nonnulli qui putent cantharum de ligno loquentem, et ad Salvatoris personam referri posse, quod impium esse ex ordine ipso sermonis apparet. Cantharus enim de ligno loquetur ea, non intelligitur in bonam, sed in malam partem, id est, loquetur avaritiam pessimam multiplicantis adversus domum suam, et confusionem diaboli, et caetera quae de iniquitate ejus et scelere praecesserunt. Quod autem ait Aquila, et massa de ligno respondebit, Massam referimus ad illum sensum, quem Dominus posuit in Evangelio: Cavete vobis a fermento Pharisaeorum (Matth. XVI, 11) . Cumque dubitarent apostoli, et quidnam esset, scire non possent, Evangelista interpretatus est, dicens: Dixerat autem eis de doctrina Pharisaeorum. Recte igitur doctrina haereticorum de ligno loquitur: aliter enim persuadere non possunt, nisi gloriam ligni suae perversitati praeferant. Necnon et illud quod dixeramus: Quia lapis", "candidate_score": 0.69135, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_29_31", "bdc_text": "wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) . In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 )", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc_window_92", "psc_text": "domum diaboli domui praeferre Christi, dicito: Lapis de pariete clamat, et cantharus de ligno loquitur. Legi in cujusdam volumine, propterea cantharum super haereticis intelligi, quia dogmata habeant stercori comparanda. Unde et Apostolus, doctrinae veteris errorem dicit se reputasse in scybala, id est, in stercora (Philipp. III) . Non quod Lex vetus, ut Manichaei arbitrantur, ad comparationem Evangelii scybala computetur (quod impium est dicere, cum unius Dei utrumque sit Testamentum), sed quod doctrinae Pharisaeorum, et praecepta hominum, et Deuterosis ( δευτερώσεις) Judaeorum stercora dicantur ab Apostolo. Scio quemdam de fratribus, lapidem, qui de pariete clamaverit, intellexisse Dominum Salvatorem, et scarabaeum de ligno loquentem, latronem qui Dominum blasphemaverit: quod licet pie possit intelligi: tamen quomodo cum universo prophetiae contextu possit aptari, non invenio. Sunt nonnulli qui putent cantharum de ligno loquentem, et ad Salvatoris personam referri posse, quod impium esse ex ordine ipso sermonis apparet. Cantharus enim de ligno loquetur ea, non", "candidate_score": 0.688918, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_29_31", "bdc_text": "wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) . In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 )", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc_window_88", "psc_text": "φθέγξεται αὐτά: quae et ipsae interpretationes cum Symmachi et nostra interpretatione concordant; quod enim lingua Hebraica dicitur CHAPHIS ( ), lignum significat, quod ad continendos parietes in medio structurae ponitur; et vulgo apud Graecos appellatur ἱμάντωσις. Hoc est ergo juxta historiam quod prophetalis sermo 618 significat: lapides parietum qui a te destructi sunt, et ligna eorum ambusta tuam crudelitatem sonabunt. Reperi, exceptis quinque editionibus, id est, Aquilae, Symmachi, Septuaginta, Theodotionis, et quinta, in duodecim prophetis et duas alias editiones, in quarum una scriptum est: Quia lapis de [Al. in) pariete clamabit quasi vermis in ligno loquens: et in altera: Lapis enim de pariete vociferabitur, et σκώληξ de ligno loquetur ea. Sed et Aquila aliud quiddam quam nos diximus posuit, καὶ μάζα, id est, et massa de ligno respondebit. Quorum interpretatio quid sibi velit, in Septuaginta translatorum expositione dicemus, in quibus pro vae, o positum est, et dirigitur sermo vel ad", "candidate_score": 0.688835, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29", "bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc_window_88", "psc_text": "φθέγξεται αὐτά: quae et ipsae interpretationes cum Symmachi et nostra interpretatione concordant; quod enim lingua Hebraica dicitur CHAPHIS ( ), lignum significat, quod ad continendos parietes in medio structurae ponitur; et vulgo apud Graecos appellatur ἱμάντωσις. Hoc est ergo juxta historiam quod prophetalis sermo 618 significat: lapides parietum qui a te destructi sunt, et ligna eorum ambusta tuam crudelitatem sonabunt. Reperi, exceptis quinque editionibus, id est, Aquilae, Symmachi, Septuaginta, Theodotionis, et quinta, in duodecim prophetis et duas alias editiones, in quarum una scriptum est: Quia lapis de [Al. in) pariete clamabit quasi vermis in ligno loquens: et in altera: Lapis enim de pariete vociferabitur, et σκώληξ de ligno loquetur ea. Sed et Aquila aliud quiddam quam nos diximus posuit, καὶ μάζα, id est, et massa de ligno respondebit. Quorum interpretatio quid sibi velit, in Septuaginta translatorum expositione dicemus, in quibus pro vae, o positum est, et dirigitur sermo vel ad", "candidate_score": 0.68715, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_28_30", "bdc_text": "das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) .", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc_window_88", "psc_text": "φθέγξεται αὐτά: quae et ipsae interpretationes cum Symmachi et nostra interpretatione concordant; quod enim lingua Hebraica dicitur CHAPHIS ( ), lignum significat, quod ad continendos parietes in medio structurae ponitur; et vulgo apud Graecos appellatur ἱμάντωσις. Hoc est ergo juxta historiam quod prophetalis sermo 618 significat: lapides parietum qui a te destructi sunt, et ligna eorum ambusta tuam crudelitatem sonabunt. Reperi, exceptis quinque editionibus, id est, Aquilae, Symmachi, Septuaginta, Theodotionis, et quinta, in duodecim prophetis et duas alias editiones, in quarum una scriptum est: Quia lapis de [Al. in) pariete clamabit quasi vermis in ligno loquens: et in altera: Lapis enim de pariete vociferabitur, et σκώληξ de ligno loquetur ea. Sed et Aquila aliud quiddam quam nos diximus posuit, καὶ μάζα, id est, et massa de ligno respondebit. Quorum interpretatio quid sibi velit, in Septuaginta translatorum expositione dicemus, in quibus pro vae, o positum est, et dirigitur sermo vel ad", "candidate_score": 0.680804, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_28_30", "bdc_text": "das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) .", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc_window_93", "psc_text": "ligno loquentem, latronem qui Dominum blasphemaverit: quod licet pie possit intelligi: tamen quomodo cum universo prophetiae contextu possit aptari, non invenio. Sunt nonnulli qui putent cantharum de ligno loquentem, et ad Salvatoris personam referri posse, quod impium esse ex ordine ipso sermonis apparet. Cantharus enim de ligno loquetur ea, non intelligitur in bonam, sed in malam partem, id est, loquetur avaritiam pessimam multiplicantis adversus domum suam, et confusionem diaboli, et caetera quae de iniquitate ejus et scelere praecesserunt. Quod autem ait Aquila, et massa de ligno respondebit, Massam referimus ad illum sensum, quem Dominus posuit in Evangelio: Cavete vobis a fermento Pharisaeorum (Matth. XVI, 11) . Cumque dubitarent apostoli, et quidnam esset, scire non possent, Evangelista interpretatus est, dicens: Dixerat autem eis de doctrina Pharisaeorum. Recte igitur doctrina haereticorum de ligno loquitur: aliter enim persuadere non possunt, nisi gloriam ligni suae perversitati praeferant. Necnon et illud quod dixeramus: Quia lapis", "candidate_score": 0.668729, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_29", "bdc_text": "wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc_window_88", "psc_text": "φθέγξεται αὐτά: quae et ipsae interpretationes cum Symmachi et nostra interpretatione concordant; quod enim lingua Hebraica dicitur CHAPHIS ( ), lignum significat, quod ad continendos parietes in medio structurae ponitur; et vulgo apud Graecos appellatur ἱμάντωσις. Hoc est ergo juxta historiam quod prophetalis sermo 618 significat: lapides parietum qui a te destructi sunt, et ligna eorum ambusta tuam crudelitatem sonabunt. Reperi, exceptis quinque editionibus, id est, Aquilae, Symmachi, Septuaginta, Theodotionis, et quinta, in duodecim prophetis et duas alias editiones, in quarum una scriptum est: Quia lapis de [Al. in) pariete clamabit quasi vermis in ligno loquens: et in altera: Lapis enim de pariete vociferabitur, et σκώληξ de ligno loquetur ea. Sed et Aquila aliud quiddam quam nos diximus posuit, καὶ μάζα, id est, et massa de ligno respondebit. Quorum interpretatio quid sibi velit, in Septuaginta translatorum expositione dicemus, in quibus pro vae, o positum est, et dirigitur sermo vel ad", "candidate_score": 0.668491, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_29", "bdc_text": "wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc_window_93", "psc_text": "ligno loquentem, latronem qui Dominum blasphemaverit: quod licet pie possit intelligi: tamen quomodo cum universo prophetiae contextu possit aptari, non invenio. Sunt nonnulli qui putent cantharum de ligno loquentem, et ad Salvatoris personam referri posse, quod impium esse ex ordine ipso sermonis apparet. Cantharus enim de ligno loquetur ea, non intelligitur in bonam, sed in malam partem, id est, loquetur avaritiam pessimam multiplicantis adversus domum suam, et confusionem diaboli, et caetera quae de iniquitate ejus et scelere praecesserunt. Quod autem ait Aquila, et massa de ligno respondebit, Massam referimus ad illum sensum, quem Dominus posuit in Evangelio: Cavete vobis a fermento Pharisaeorum (Matth. XVI, 11) . Cumque dubitarent apostoli, et quidnam esset, scire non possent, Evangelista interpretatus est, dicens: Dixerat autem eis de doctrina Pharisaeorum. Recte igitur doctrina haereticorum de ligno loquitur: aliter enim persuadere non possunt, nisi gloriam ligni suae perversitati praeferant. Necnon et illud quod dixeramus: Quia lapis", "candidate_score": 0.667107, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_21_23", "bdc_text": "excandeo Eigentlich excandesco : ergrimmen , in Jähzorn geraten. , ut ipse mihi temperare non potuerim , quin haec pauca moneremus , nempe ut legas Ambrosii 2 . lib. offitiorum cap. 28 Ambrosius , De officiis ministrorum , II , 28 ( MPL XVI 148-150 ) .", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc_window_139", "psc_text": "diligentius contemplatus (ne mihi diceretur: Opera autem Domini non respiciunt, et opera manuum ejus non considerant), ex creaturis intellexi Creatorem, et per singula quae fecisti, et quae quotidie operaris in universo mundo, totus obstupui, et sensu humanitatis amisso, in sanctam amentiam sum conversus. Vel certe admiratione turbatus, in laudes tuas trepidus erumpo dicens: In medio duorum animalium cognosceris. Quod multi putant de Filio intelligi, et Spiritu sancto, eo quod Pater per Filium intelligatur et Spiritum. Quae quidem et duo Seraphim in Isaia (Cap. VI), et duo Cherubim, scribi interpretantur in Exodo (Cap. XXV), quae contra se respiciunt [ Al. respiciant et habeant et velantes], et in medio habent oraculum; et in Isaia (Cap. VI), velantia caput et pedes Domini, in praesenti tantum saeculo volent, et alter ad alterum mysterium inclament Trinitatis: et mittatur unus de seraphim, quod interpretatur ardens, et veniat in terram et mundet prophetae labia, et dicat: Ignem", "candidate_score": 0.666224, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_28_30", "bdc_text": "das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) .", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc_window_92", "psc_text": "domum diaboli domui praeferre Christi, dicito: Lapis de pariete clamat, et cantharus de ligno loquitur. Legi in cujusdam volumine, propterea cantharum super haereticis intelligi, quia dogmata habeant stercori comparanda. Unde et Apostolus, doctrinae veteris errorem dicit se reputasse in scybala, id est, in stercora (Philipp. III) . Non quod Lex vetus, ut Manichaei arbitrantur, ad comparationem Evangelii scybala computetur (quod impium est dicere, cum unius Dei utrumque sit Testamentum), sed quod doctrinae Pharisaeorum, et praecepta hominum, et Deuterosis ( δευτερώσεις) Judaeorum stercora dicantur ab Apostolo. Scio quemdam de fratribus, lapidem, qui de pariete clamaverit, intellexisse Dominum Salvatorem, et scarabaeum de ligno loquentem, latronem qui Dominum blasphemaverit: quod licet pie possit intelligi: tamen quomodo cum universo prophetiae contextu possit aptari, non invenio. Sunt nonnulli qui putent cantharum de ligno loquentem, et ad Salvatoris personam referri posse, quod impium esse ex ordine ipso sermonis apparet. Cantharus enim de ligno loquetur ea, non", "candidate_score": 0.665832, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_29", "bdc_text": "wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc_window_92", "psc_text": "domum diaboli domui praeferre Christi, dicito: Lapis de pariete clamat, et cantharus de ligno loquitur. Legi in cujusdam volumine, propterea cantharum super haereticis intelligi, quia dogmata habeant stercori comparanda. Unde et Apostolus, doctrinae veteris errorem dicit se reputasse in scybala, id est, in stercora (Philipp. III) . Non quod Lex vetus, ut Manichaei arbitrantur, ad comparationem Evangelii scybala computetur (quod impium est dicere, cum unius Dei utrumque sit Testamentum), sed quod doctrinae Pharisaeorum, et praecepta hominum, et Deuterosis ( δευτερώσεις) Judaeorum stercora dicantur ab Apostolo. Scio quemdam de fratribus, lapidem, qui de pariete clamaverit, intellexisse Dominum Salvatorem, et scarabaeum de ligno loquentem, latronem qui Dominum blasphemaverit: quod licet pie possit intelligi: tamen quomodo cum universo prophetiae contextu possit aptari, non invenio. Sunt nonnulli qui putent cantharum de ligno loquentem, et ad Salvatoris personam referri posse, quod impium esse ex ordine ipso sermonis apparet. Cantharus enim de ligno loquetur ea, non", "candidate_score": 0.663282, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_31_33", "bdc_text": "In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 ) und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint . Etsi non ignorem fortiorem esse scripturae authoritatem , quae stat a partibus nostris , attamen ardor hic nescio quis compulit , ut Minervam susZu dieser Redensart s.", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc_window_93", "psc_text": "ligno loquentem, latronem qui Dominum blasphemaverit: quod licet pie possit intelligi: tamen quomodo cum universo prophetiae contextu possit aptari, non invenio. Sunt nonnulli qui putent cantharum de ligno loquentem, et ad Salvatoris personam referri posse, quod impium esse ex ordine ipso sermonis apparet. Cantharus enim de ligno loquetur ea, non intelligitur in bonam, sed in malam partem, id est, loquetur avaritiam pessimam multiplicantis adversus domum suam, et confusionem diaboli, et caetera quae de iniquitate ejus et scelere praecesserunt. Quod autem ait Aquila, et massa de ligno respondebit, Massam referimus ad illum sensum, quem Dominus posuit in Evangelio: Cavete vobis a fermento Pharisaeorum (Matth. XVI, 11) . Cumque dubitarent apostoli, et quidnam esset, scire non possent, Evangelista interpretatus est, dicens: Dixerat autem eis de doctrina Pharisaeorum. Recte igitur doctrina haereticorum de ligno loquitur: aliter enim persuadere non possunt, nisi gloriam ligni suae perversitati praeferant. Necnon et illud quod dixeramus: Quia lapis", "candidate_score": 0.652866, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_31_33", "bdc_text": "In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 ) und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint . Etsi non ignorem fortiorem esse scripturae authoritatem , quae stat a partibus nostris , attamen ardor hic nescio quis compulit , ut Minervam susZu dieser Redensart s.", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc_window_88", "psc_text": "φθέγξεται αὐτά: quae et ipsae interpretationes cum Symmachi et nostra interpretatione concordant; quod enim lingua Hebraica dicitur CHAPHIS ( ), lignum significat, quod ad continendos parietes in medio structurae ponitur; et vulgo apud Graecos appellatur ἱμάντωσις. Hoc est ergo juxta historiam quod prophetalis sermo 618 significat: lapides parietum qui a te destructi sunt, et ligna eorum ambusta tuam crudelitatem sonabunt. Reperi, exceptis quinque editionibus, id est, Aquilae, Symmachi, Septuaginta, Theodotionis, et quinta, in duodecim prophetis et duas alias editiones, in quarum una scriptum est: Quia lapis de [Al. in) pariete clamabit quasi vermis in ligno loquens: et in altera: Lapis enim de pariete vociferabitur, et σκώληξ de ligno loquetur ea. Sed et Aquila aliud quiddam quam nos diximus posuit, καὶ μάζα, id est, et massa de ligno respondebit. Quorum interpretatio quid sibi velit, in Septuaginta translatorum expositione dicemus, in quibus pro vae, o positum est, et dirigitur sermo vel ad", "candidate_score": 0.649862, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_31_33", "bdc_text": "In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 ) und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint . Etsi non ignorem fortiorem esse scripturae authoritatem , quae stat a partibus nostris , attamen ardor hic nescio quis compulit , ut Minervam susZu dieser Redensart s.", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc_window_91", "psc_text": "suam. Denique Ecclesiae ejus lapides, et κάνθαρος, id est, scarabaeus de ligno, clamabunt contra avaritiam superbi, eo quod omnes gentes sua persuasione deceperit. Lapides, stolida corda credentium doctrinis haereticorum possumus intelligere, et scarabaeum de ligno, magistros quosque perversos, qui turpis lucri gratia 619 assumentes praedicationem crucis, loquuntur ex utero. Deus enim eorum venter est, et omnia ciborum causa faciunt, qui rediguntur in stercus (quia scarabaeus vel cantharus vermis est stercoris); et ad hoc tantum assumunt crucem, ut avaritiam et superbiam magistri sui diaboli doceant ore vipereo. Si quando videris haereticorum quempiam, quasi recondita et occulta mysteria contra Ecclesiam loqui, et domum diaboli domui praeferre Christi, dicito: Lapis de pariete clamat, et cantharus de ligno loquitur. Legi in cujusdam volumine, propterea cantharum super haereticis intelligi, quia dogmata habeant stercori comparanda. Unde et Apostolus, doctrinae veteris errorem dicit se reputasse in scybala, id est, in stercora (Philipp. III) . Non quod Lex", "candidate_score": 0.643307, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_30_32", "bdc_text": "Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) . In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 ) und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint .", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Abacuc_window_88", "psc_text": "φθέγξεται αὐτά: quae et ipsae interpretationes cum Symmachi et nostra interpretatione concordant; quod enim lingua Hebraica dicitur CHAPHIS ( ), lignum significat, quod ad continendos parietes in medio structurae ponitur; et vulgo apud Graecos appellatur ἱμάντωσις. Hoc est ergo juxta historiam quod prophetalis sermo 618 significat: lapides parietum qui a te destructi sunt, et ligna eorum ambusta tuam crudelitatem sonabunt. Reperi, exceptis quinque editionibus, id est, Aquilae, Symmachi, Septuaginta, Theodotionis, et quinta, in duodecim prophetis et duas alias editiones, in quarum una scriptum est: Quia lapis de [Al. in) pariete clamabit quasi vermis in ligno loquens: et in altera: Lapis enim de pariete vociferabitur, et σκώληξ de ligno loquetur ea. Sed et Aquila aliud quiddam quam nos diximus posuit, καὶ μάζα, id est, et massa de ligno respondebit. Quorum interpretatio quid sibi velit, in Septuaginta translatorum expositione dicemus, in quibus pro vae, o positum est, et dirigitur sermo vel ad", "candidate_score": 0.634241, "ce_score": null } ] }, { "rank": 3, "cf_id": "cf025", "work_id": "075_Gregorius-I_Moralia", "max_score": 0.693852, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "10043_sent_35_37", "bdc_text": "und Otto 224 , Nr. 1118 ; der Sinn ist : Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem .", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1078", "psc_text": "adnisibus imbecillitas adjuncta non obviat. Hoc vero quod subditur: CAPUT XXXV. VERS. 24.-- Docete me, et ego tacebo; et si quid forte ignoravi, instruite me. 51. Sub cujus distinctionis libramine pendeat, incertum videtur; utrum ad hoc subjunctum sit, quod intulerat: Nunquid dixi? an certe disjuncta a superioribus sententia promitur qua per increpationem dicatur: Docete me, et ego tacebo; et si quid forte ignoravi, instruite me. Quod tamen utrique distinctioni convenit, quia ab intellectus sani tramite per neutram recedit. Sed quia haec in transcursu per allegoriam diximus, restat ut moraliter historiae verba perscrutemur [ Vet. XXII, Rec. XV. ]--SENSUS MORALIS. 52. Pauperis, oppressi, ac stulti propter Deum qualis sit animus. --Beatus Job rerum damna pertulerat, malignorum spirituum percussionibus traditus dolores vulnerum sentiebat; sed, sapientem Dei stultitiam diligens, stultam mundi sapientiam mentis despectu calcaverat. Igitur contra mundi divites 236 pauper, contra potentes oppressus, contra sapientes stultus dicitur. Tria respondit, quia nec pauper", "candidate_score": 0.693852, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_36_38", "bdc_text": "der Sinn ist : Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem . Vale .", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1078", "psc_text": "adnisibus imbecillitas adjuncta non obviat. Hoc vero quod subditur: CAPUT XXXV. VERS. 24.-- Docete me, et ego tacebo; et si quid forte ignoravi, instruite me. 51. Sub cujus distinctionis libramine pendeat, incertum videtur; utrum ad hoc subjunctum sit, quod intulerat: Nunquid dixi? an certe disjuncta a superioribus sententia promitur qua per increpationem dicatur: Docete me, et ego tacebo; et si quid forte ignoravi, instruite me. Quod tamen utrique distinctioni convenit, quia ab intellectus sani tramite per neutram recedit. Sed quia haec in transcursu per allegoriam diximus, restat ut moraliter historiae verba perscrutemur [ Vet. XXII, Rec. XV. ]--SENSUS MORALIS. 52. Pauperis, oppressi, ac stulti propter Deum qualis sit animus. --Beatus Job rerum damna pertulerat, malignorum spirituum percussionibus traditus dolores vulnerum sentiebat; sed, sapientem Dei stultitiam diligens, stultam mundi sapientiam mentis despectu calcaverat. Igitur contra mundi divites 236 pauper, contra potentes oppressus, contra sapientes stultus dicitur. Tria respondit, quia nec pauper", "candidate_score": 0.678977, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_29_31", "bdc_text": "wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) . In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 )", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1816", "psc_text": "illam speciem redit ad quam percipiendam creatus fuerat, si in paradiso positus peccare noluisset. 8. Christus arbor in passione succisa, in resurrectione multiplicata. --Quod fortasse etiam de Domino ipso, scilicet bonorum omnium capite, valet intelligi; juxta hoc namque quod praediximus, quia de semetipso ait: Si in viridi ligno haec faciunt, in arido quid fiet (Luc. XXIII, 31) ? Se esse lignum viride, et nos lignum aridum dixit, quia ipse in se vim divinitatis habuit; nos vero, qui puri homines sumus, lignum aridum appellamur. Habet ergo lignum spem, si praecisum fuerit, quia rursum virescit, quoniam et si occidi per passionem potuit, per resurrectionis gloriam rursus ad vitae viriditatem venit. Hujus rami pullulant, quia, resurrectione illius multiplicati, longe lateque fideles creverunt. Hujus radix in terra quasi senuit, quia ejus praedicatio Judaeorum perfidiae despecta fuit. Et in pulvere truncus emortuus est, quia in corde persequentium, quod perfidiae suae vento levabatur, contemptibilis et despectus", "candidate_score": 0.674313, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_22_24", "bdc_text": "ergrimmen , in Jähzorn geraten. , ut ipse mihi temperare non potuerim , quin haec pauca moneremus , nempe ut legas Ambrosii 2 . lib. offitiorum cap. 28 Ambrosius , De officiis ministrorum , II , 28 ( MPL XVI 148-150 ) . Über die Auslegung einer anderen Ambrosiusstelle stritten sich Fabri und Zwingli , s. Z V 138 , 7ff. et Lactantium in 6 , «De vero cultu » cap. 25 Laktanz , Divinae institutiones , lib. VI :", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_584", "psc_text": "128 non ut poena quasi peccatores plecteret, sed ut eos in locis remotioribus quiescentes, quia necdum intercessio Mediatoris advenerat, ab ingressu regni reatus primae culpae prohiberet. Unde juxta ejusdem Redemptoris nostri testimonium, dives qui apud inferos torquetur, in sinu Abrahae requiescere Lazarum contemplatur (Luc. XVI, 19). Qui profecto si adhuc in imis non essent, hos ille in tormentis positus non videret. Unde et isdem Redemptor noster pro nostrae culpae debito occumbens, inferna penetrat; ut suos, qui ei inhaeserant, ad coelestia reducat. Sed quo nunc homo redemptus ascendit, illuc profecto si peccare noluisset, etiam sine redemptione pertingeret. Consideret ergo vir sanctus quia si non peccasset, illuc etiam non redemptus ascenderet, ad quod praedicatores sanctos post redemptionem necesse est cum magno labore pervenire. Et cum quibus jam nunc quiesceret, insinuet, dicens: Cum regibus et consulibus terrae [Vet. XXXIII ]. Reges quippe sunt sancti praedicatores res Ecclesiae, qui et commissos sibi recte disponere,", "candidate_score": 0.672957, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_29_31", "bdc_text": "wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) . In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 )", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1809", "psc_text": "Ligni nomine multa significantur: Crux, vir justus, incarnata Dei Sapientia. Ex percussione justi ad amorem coelestis patriae accenduntur. --Sed quia hoc juxta litteram patet, debemus sensum ad interiora reducere, et qualiter haec juxta spiritum intelligi debeant perscrutari. In Scriptura etenim sacra ligni nomine aliquando crux, aliquando vir justus, aut etiam injustus, aliquando vero incarnata Dei sapientia figuratur. Crux etenim ligno signatur, cum dicitur: Mittamus lignum in panem ejus (Jerem. XI, 19) . Lignum quippe in panem mittere est Dominico corpori crucem adhibere. Rursum ligni nomine vir justus aut etiam injustus exprimitur, sicut per prophetam Dominus dicit: Ego Dominus humiliavi lignum sublime, et exaltavi lignum humile (Ezech. XVII, 24) . Quia juxta ejusdem Veritatis vocem: Omnis qui se exaltat humiliabitur, et qui se humiliat exaltabitur (Luc. XIV, 11) . Salomon quoque ait: Si ceciderit lignum ad Austrum, aut ad Aquilonem, in quocunque loco ceciderit, ibi erit (Eccle. XI, 3) . In", "candidate_score": 0.667261, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_26_28", "bdc_text": "sic , ut ex ipsis patribus Thrasonis Thraso ist der Name des prahlerischen Soldaten im Eunuchus des Terenz , s. Adagia , prolegomena ( LB II 13 B ) . profligetur impietas , qua impulsus pauperibus detrahit , harpigiisharpigium , Nebenform zu harpago . vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_2221", "psc_text": "spiritus qui suggessit, et ejus nequitiae qui ex propria voluntate consensit. 32. Iniqui quo magis splendent, eo acrius punientur. Cujus adhuc potentiae terror ostenditur cum protinus subinfertur: Et fulgurans in amaritudine sua. --Fulgur quippe cum repente desuper venit, cum terrore ante oculos clarescit, claritatem ostendit, et anteposita percutit. Sic sic videlicet iniquus cum gloriam vitae praesentis assumpserit, unde in hoc mundo per potentiam clarus ostenditur, inde agitur ut in ultimo feriatur. Quasi enim fulgurare iniqui est in hujus vitae honore clarescere. Sed quia splendor gloriae illius aeternis gehennae suppliciis mancipatur, recte nunc dicitur: Fulgurans in amaritudine sua. Qui enim modo quasi ex terrore et claritate feriens gaudet, inde post supplicia in perpetuum sustinet. Et quidem de quodam divite scriptum est (Luc. XVI, 19) quia epulabatur quotidie splendide. Sed aliud est splendere, atque aliud fulgurare. Nonnunquam quippe splendor sine percussione est, fulguris vero nomine splendor exprimitur cum percussione. Qui itaque in", "candidate_score": 0.658806, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_29", "bdc_text": "wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1816", "psc_text": "illam speciem redit ad quam percipiendam creatus fuerat, si in paradiso positus peccare noluisset. 8. Christus arbor in passione succisa, in resurrectione multiplicata. --Quod fortasse etiam de Domino ipso, scilicet bonorum omnium capite, valet intelligi; juxta hoc namque quod praediximus, quia de semetipso ait: Si in viridi ligno haec faciunt, in arido quid fiet (Luc. XXIII, 31) ? Se esse lignum viride, et nos lignum aridum dixit, quia ipse in se vim divinitatis habuit; nos vero, qui puri homines sumus, lignum aridum appellamur. Habet ergo lignum spem, si praecisum fuerit, quia rursum virescit, quoniam et si occidi per passionem potuit, per resurrectionis gloriam rursus ad vitae viriditatem venit. Hujus rami pullulant, quia, resurrectione illius multiplicati, longe lateque fideles creverunt. Hujus radix in terra quasi senuit, quia ejus praedicatio Judaeorum perfidiae despecta fuit. Et in pulvere truncus emortuus est, quia in corde persequentium, quod perfidiae suae vento levabatur, contemptibilis et despectus", "candidate_score": 0.655639, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_37_39", "bdc_text": "Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem . Vale . Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. .", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1078", "psc_text": "adnisibus imbecillitas adjuncta non obviat. Hoc vero quod subditur: CAPUT XXXV. VERS. 24.-- Docete me, et ego tacebo; et si quid forte ignoravi, instruite me. 51. Sub cujus distinctionis libramine pendeat, incertum videtur; utrum ad hoc subjunctum sit, quod intulerat: Nunquid dixi? an certe disjuncta a superioribus sententia promitur qua per increpationem dicatur: Docete me, et ego tacebo; et si quid forte ignoravi, instruite me. Quod tamen utrique distinctioni convenit, quia ab intellectus sani tramite per neutram recedit. Sed quia haec in transcursu per allegoriam diximus, restat ut moraliter historiae verba perscrutemur [ Vet. XXII, Rec. XV. ]--SENSUS MORALIS. 52. Pauperis, oppressi, ac stulti propter Deum qualis sit animus. --Beatus Job rerum damna pertulerat, malignorum spirituum percussionibus traditus dolores vulnerum sentiebat; sed, sapientem Dei stultitiam diligens, stultam mundi sapientiam mentis despectu calcaverat. Igitur contra mundi divites 236 pauper, contra potentes oppressus, contra sapientes stultus dicitur. Tria respondit, quia nec pauper", "candidate_score": 0.654277, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_21_23", "bdc_text": "excandeo Eigentlich excandesco : ergrimmen , in Jähzorn geraten. , ut ipse mihi temperare non potuerim , quin haec pauca moneremus , nempe ut legas Ambrosii 2 . lib. offitiorum cap. 28 Ambrosius , De officiis ministrorum , II , 28 ( MPL XVI 148-150 ) .", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1534", "psc_text": "eos ad augmentum supplicii paulo post potuit etiam praesentes videre. Quid autem mirum si secum quoque reprobos aspiciat cremari, qui, ad doloris sui cumulum, eum quem despexerat in sinu Abrahae Lazarum vidit? Is ergo, cui ut poena cresceret et vir electus apparuit, cur non credendum sit quod videre in supplicio eos etiam quos contra Deum dilexerat possit? Qua ex re colligitur quod eos quos inordinate nunc reprobi diligunt miro judicii ordine secum tunc in tormentis videbunt, ut poenam propriae punitionis exaggeret illa auctori praeposita carnalis cognatio pari ante oculos ultione damnata. Ignis itaque qui in obscuritate cruciat credendum est quia lumen ad tormentum servat. Quod si approbare testimoniis in sua expressione non possumus, superest ergo ut e diverso doceamus. 102. Igni lumen et obscuritatem simul esse posse. --Tres quippe Hebraeae gentis pueri, per Chaldaei regis imperium succensis camini ignibus, ligatis manibus pedibusque projecti sunt: quos tamen cum isdem rex in", "candidate_score": 0.651487, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_35_37", "bdc_text": "und Otto 224 , Nr. 1118 ; der Sinn ist : Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem .", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_846", "psc_text": "Sequitur: CAPUT VIII. VERS. 5.-- Cujus messem famelicus comedet. 10. Malus recta et intelligens et dicens, messem habet quam alii comedant. --Habet etiam stultus messem, quando iniquus quisque donum recte intelligentiae accipit: Scripturae sacrae sententiis docetur, bona loquitur, sed tamen nullo modo hoc quod dicit operatur: 186 verba Dei profert, nec tamen diligit; laudando exaggerat, vivendo calcat. Quia ergo stultus iste recta et intelligit et dicit, sed tamen haec operando non amat, messem habendo jejunat. Quam nimirum famelicus comedit, quia is qui ad Deum sanctis desideriis anhelat, discit quod audit, agit quod didicerit; et dum doctoris pravi recta praedicatione reficitur, quid aliud quam stulti fruge satiatur? An non famelicos suos Veritas, ut stulti messem comederent, admonebat, cum per desideria sancta flagrantibus, de Pharisaeis praeciperet, dicens: Quae dicunt facite, juxta opera vero eorum nolite facere (Matth. XXIII, 3) . Ac si aperte diceret: Verbi messem loquendo excolunt, sed hanc male vivendo", "candidate_score": 0.64965, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_36_38", "bdc_text": "der Sinn ist : Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem . Vale .", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_846", "psc_text": "Sequitur: CAPUT VIII. VERS. 5.-- Cujus messem famelicus comedet. 10. Malus recta et intelligens et dicens, messem habet quam alii comedant. --Habet etiam stultus messem, quando iniquus quisque donum recte intelligentiae accipit: Scripturae sacrae sententiis docetur, bona loquitur, sed tamen nullo modo hoc quod dicit operatur: 186 verba Dei profert, nec tamen diligit; laudando exaggerat, vivendo calcat. Quia ergo stultus iste recta et intelligit et dicit, sed tamen haec operando non amat, messem habendo jejunat. Quam nimirum famelicus comedit, quia is qui ad Deum sanctis desideriis anhelat, discit quod audit, agit quod didicerit; et dum doctoris pravi recta praedicatione reficitur, quid aliud quam stulti fruge satiatur? An non famelicos suos Veritas, ut stulti messem comederent, admonebat, cum per desideria sancta flagrantibus, de Pharisaeis praeciperet, dicens: Quae dicunt facite, juxta opera vero eorum nolite facere (Matth. XXIII, 3) . Ac si aperte diceret: Verbi messem loquendo excolunt, sed hanc male vivendo", "candidate_score": 0.648144, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_32_34", "bdc_text": "und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint . Etsi non ignorem fortiorem esse scripturae authoritatem , quae stat a partibus nostris , attamen ardor hic nescio quis compulit , ut Minervam susZu dieser Redensart s. Adagia , 1 , 1 , 40 ( LB II 43 A-F )", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_2134", "psc_text": "mala exsurgere, recte haec ipsa avaritia atque impietas in confusione perhibentur habitare. 66. Ecclesia sermones suos cordibus avaritia gravibus, et duris insculpi postulat. --Haec paucis per excessum diximus, ut peccati pondus exprimi per plumbi laminam monstraremus. Quae tamen beati Job verba sanctae quoque Ecclesiae congruunt, quae duo sacri eloquii Testamenta custodiens, quasi secundo sermones suos scribi expetit, dicens: Quis mihi tribuat, ut scribantur sermones mei? quis mihi det, ut exarentur in libro? Quae quia forti sententia modo per pondus avaritiae gravibus, modo autem duris cordibus loquitur, stylo ferreo in plumbi lamina vel certe in silice scribit. Sed jure beatum Job Redemptoris nostri ejusque Ecclesiae uti vocibus dicimus si quid de eodem Redemptore nostro quod aperte loquitur invenimus. [ Vet. XXIX. ] Quo etenim pacto credendum est quia ex eo aliquid per figuram insinuat, si eum nobis apertis vocibus non demonstrat? Sed jam quid de eo sentit aperiat, omnesque nobis ambages", "candidate_score": 0.644313, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_3", "bdc_text": "«es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_369", "psc_text": "septem diebus et septem noctibus cum afflicto Job sederint, an certe diebus septem et noctibus totidem instantia ei crebrae visitationis adhaeserint, ignoramus. Saepe enim rem quamlibet tot diebus agere dicimur, quamvis non eisdem diebus ad eam continue vacemus. Saepe vero Scriptura sacra sic totum pro parte, sicut pro toto partem ponere consuevit. Pro toto enim partem loquitur, sicut Jacob familiam describens dicit: Intravit Jacob in Aegyptum cum animabus septuaginta (Gen. XLVI, 27) . Quae nimirum cum animas memorat, constat quia intrantium et corpora comprehendit. Rursum totum pro parte insinuat, sicut ad monumentum Maria queritur, dicens: Tulerunt Dominum de monumento, et nescimus ubi posuerunt eum (Joan. XX, 2) . Solum quippe corpus Domini quaesitura venerat, et quasi totum simul Dominum tultum deplorat. An ergo et hoc in loco totum pro parte dicatur incertum est. 23. Nec sermo sit praeceps, nec post debitum silentium indiscretus. --Sed tamen hoc, quod diu tacuerunt, et", "candidate_score": 0.644008, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_37_39", "bdc_text": "Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem . Vale . Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. .", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_846", "psc_text": "Sequitur: CAPUT VIII. VERS. 5.-- Cujus messem famelicus comedet. 10. Malus recta et intelligens et dicens, messem habet quam alii comedant. --Habet etiam stultus messem, quando iniquus quisque donum recte intelligentiae accipit: Scripturae sacrae sententiis docetur, bona loquitur, sed tamen nullo modo hoc quod dicit operatur: 186 verba Dei profert, nec tamen diligit; laudando exaggerat, vivendo calcat. Quia ergo stultus iste recta et intelligit et dicit, sed tamen haec operando non amat, messem habendo jejunat. Quam nimirum famelicus comedit, quia is qui ad Deum sanctis desideriis anhelat, discit quod audit, agit quod didicerit; et dum doctoris pravi recta praedicatione reficitur, quid aliud quam stulti fruge satiatur? An non famelicos suos Veritas, ut stulti messem comederent, admonebat, cum per desideria sancta flagrantibus, de Pharisaeis praeciperet, dicens: Quae dicunt facite, juxta opera vero eorum nolite facere (Matth. XXIII, 3) . Ac si aperte diceret: Verbi messem loquendo excolunt, sed hanc male vivendo", "candidate_score": 0.642979, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_31_33", "bdc_text": "In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 ) und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint . Etsi non ignorem fortiorem esse scripturae authoritatem , quae stat a partibus nostris , attamen ardor hic nescio quis compulit , ut Minervam susZu dieser Redensart s.", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1018", "psc_text": "dicitur: Tollam a vobis cor lapideum, et dabo vobis cor carneum (Ezech. XI, 19) . Paulus quoque ait: Si linguis hominum loquar et angelorum, charitatem autem non habeam, factus sum velut aes sonans, aut cymbalum tinniens (I Cor. XIII, 1) . Scimus autem quoniam percussi lapides clarum sonum reddere nequeunt; aes vero cum percutitur, canorus valde sonitus ex ejus percussione formatur. Quod quia, ut lapides, vita caret, sensum in sonitu non habet. Et sunt nonnulli qui, lapidibus similes, ita ad pietatis praecepta duruerunt, ut cum eos percussio supernae animadversionis examinat, nequaquam sonitum humilis confessionis reddant. Quidam vero a metallo aeris in nullo discrepantes, cum flagella supernae percussionis accipiunt, piae confessionis sonitum emittunt; sed quia humilitatis voces ex corde non proferunt, ad statum salutis reducti, nesciunt quod promiserunt. Illi ergo, more lapidum percussi, nec voces habent; isti autem in nullo aeris imitationem fugiunt, qui, in percussione positi, bona quae non sentiunt", "candidate_score": 0.64275, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_19_21", "bdc_text": "er wurde in der Reformationszeit häufig als Beispiel der Grausam keit und Gewalttätigkeit herangezogen ( vgl. Z I 182 , 4-14 ; Fabri wird mit Jugurtha verglichen in Z V 146 , 8 ) . excandeo Eigentlich excandesco :", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_1523", "psc_text": "interno lumine tenebratur. Natura vero ignis est, ut ex se ipso et lucem exhibeat, et concremationem; sed transactorum illa ultrix flamma vitiorum concremationem habet, et lumen non habet. Hinc est enim quod reprobis Veritas dicit: Discedite a me, maledicti, in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus (Matth. XXV, 41) . Quorum rursus omnium corpus in unius persona significans, dicit: Ligate ei manus et pedes, et mittite eum in tenebras exteriores (Matth. XXII, 13) . Si itaque ignis qui reprobos cruciat lumen habere potuisset, is qui repellitur nequaquam mitti in tenebras diceretur. Hinc etiam Psalmista ait: Super eos cecidit ignis et non viderunt solem (Psal. LVII, 9) . Ignis enim super impios cadit, sed sol igne cadente non cernitur, quia quo illos gehennae flamma devorat, a visione veri luminis caecat; ut et foris eos dolor combustionis cruciet, et intus poena caecitatis obscuret; quatenus qui auctori suo et corpore", "candidate_score": 0.628126, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_19", "bdc_text": "er wurde in der Reformationszeit häufig als Beispiel der Grausam keit und Gewalttätigkeit herangezogen ( vgl. Z I 182 , 4-14 ;", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_914", "psc_text": "18.-- Quia ipse vulnerat, et medetur; percutit, et manus ejus sanabunt. 42. Duobus modis Deus ad salutem vulnerat. Menti ad Deum redeunti, ad tentationem vertitur, quidquia prius in saeculo blandum. --Duobus modis omnipotens Deus vulnerat, quos reducere ad salutem curat. Aliquando enim carnem percutit, et mentis duritiam suo pavore tabefacit. Vulnerando ergo ad salutem revocat, cum electos suos affligit exterius, ut interius vivant. Unde per Moysen quoque loquitur, dicens: Ego occidam, et vivere faciam: percutiam, et ego sanabo (Deut. XXXII, 39). Occidit enim ut vivificet, percutit ut sanet; quia idcirco foras verbera admovet, ut intus vulnera delictorum curet. Aliquando autem etiam si flagella exterius cessare videantur, intus vulnera infligit, quia mentis nostrae duritiam suo desiderio percutit. Sed percutiendo sanat, quia terroris sui jaculo transfixos ad sensum nos rectitudinis revocat. Corda enim nostra male sana sunt, cum nullo Dei amore sauciantur, cum peregrinationis suae aerumnam non sentiunt, cum erga infirmitatem proximi", "candidate_score": 0.627128, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_19", "bdc_text": "er wurde in der Reformationszeit häufig als Beispiel der Grausam keit und Gewalttätigkeit herangezogen ( vgl. Z I 182 , 4-14 ;", "psc_chunk_id": "075_Gregorius-I_Moralia_window_45", "psc_text": "virum amicos iniquos habuisse credendum est: sed dum discernere causam flagellorum nequeunt, in culpam dilabuntur. [ Vet. IX. ] 12. Varia percussionum genera. --Percussionum quippe diversa sunt genera. Alia namque est percussio, qua peccator percutitur, ut sine retractatione puniatur; alia, qua peccator percutitur, ut corrigatur; alia, qua nonnunquam quisque percutitur, non ut praeterita corrigat, sed ne ventura committat; alia qua 13 plerumque percutitur, per quam nec praeterita culpa corrigitur, nec futura prohibetur; sed ut, dum inopinata salus percussionem sequitur, salvantis virtus cognita ardentius ametur; cumque innoxius flagello atteritur, ei per patientiam meritorum summa cumuletur. Aliquando enim peccator percutitur, ut absque retractatione puniatur, sicut periturae Judaeae dicitur: Plaga inimici percussi te, castigatione crudeli (Jer. XXX, 14) . Et rursum: Quid clamas ad me, super contritione tua? Insanabilis est dolor tuus (Ibid., 15) . Aliquando peccator percutitur, ut corrigatur, sicut cuidam in Evangelio dicitur: Ecce sanus factus es, jam noli peccare, ne", "candidate_score": 0.622081, "ce_score": null } ] }, { "rank": 4, "cf_id": "cf021", "work_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis", "max_score": 0.691395, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29", "bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1791", "psc_text": "vocaret indignum? Nathanael ait Domino, quem nondum sciebat: Unde me nosti? Ait ei Dominus: Cum esses sub arbore fici, vidi te (Joan. I, 48) . Videt te Christus in umbra tua: non te videbit in luce sua? Quid est enim, Cum esse sub arbore fici, vidi te? Quid sibi hoc vult? quid significat? Recordare originale peccatum Adae, in quo omnes morimur. Quando primo peccavit, de foliis ficulneis succinctoria sibi fecit (Gen. III, 7), significans in illis foliis pruritum libidinis, quo peccando pervenit. Inde nascimur, sic nascimur, in carne peccati nascimur, quam sola sanat similitudo carnis peccati. Ideo misit Deus filium suum in similitudinem carnis peccati (Rom. VIII, 3). Inde venit, sed sic non venit. Non enim eum virgo libidine, sed fide concepit. Venit in virginem, qui erat ante virginem. Quam creavit elegit, quam eligeret creavit. Attulit virgini fecunditatem, non abstulit integritatem. Qui ergo sine pruritu foliorum ficus venit ad te,", "candidate_score": 0.691395, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29", "bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2636", "psc_text": "saevo angelum tollentem in sinum Abrahae, pro carcere paradisum. Quam cito in via cuncta mutasti, quia tuo adversario consensisti! SERMO CX . De verbis Evangelii Lucae, ubi dicitur de arbore ficulnea, per triennium fructum non ferente; ac de muliere habente decem et octo annos in infirmitate, cap. XIII, 6-17: necnon de verbis Psalmi IX, 20. Exsurge, Domine, non praevaleat homo; judicentur gentes in conspectu tuo. CAPUT PRIMUM. 1. Ficus sterilis per triennium quid significet. De arbore ficulnea quae triennium habebat et fructum non afferebat, et de muliere quae decem et octo annos habebat in infirmitate, quod Dominus donaverit audite. Arbor ficulnea, genus humanum est. Triennium autem, tria sunt tempora: unum ante Legem, alterum sub Lege, tertium sub gratia. Non est autem importunum, ut arbor ficulnea intelligatur genus humanum. Primus enim homo quando peccavit, foliis ficulneis pudenda velavit (Gen. III, 7): haec velavit, unde nati sumus, membra. Quae enim ante peccatum", "candidate_score": 0.690672, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29", "bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2637", "psc_text": "ficulnea, genus humanum est. Triennium autem, tria sunt tempora: unum ante Legem, alterum sub Lege, tertium sub gratia. Non est autem importunum, ut arbor ficulnea intelligatur genus humanum. Primus enim homo quando peccavit, foliis ficulneis pudenda velavit (Gen. III, 7): haec velavit, unde nati sumus, membra. Quae enim ante peccatum fuerant glorianda, post peccatum pudenda sunt facta. Denique antea nudi erant, et non confundebantur. Non enim erat unde erubescerent, quando peccatum non praecesserat: nec poterant de sui Creatoris operibus erubescere, quia operibus Creatoris sui bonis nullum adhuc malum opus suum miscuerant. Nondum enim manducaverant de ligno scientiae boni et mali, unde manducare prohibiti erant. Postea ergo quam manducaverunt et peccaverunt, natum est de illis genus humanum: id est, homo de homine, obnoxius de debitore, mortalis de mortali, peccator de peccatore. Hos ergo appellat in hac arbore, qui per omne tempus fructum dare noluerunt: et propter hoc imminebat securis radicibus arboris", "candidate_score": 0.687932, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_28_30", "bdc_text": "das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) .", "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2636", "psc_text": "saevo angelum tollentem in sinum Abrahae, pro carcere paradisum. Quam cito in via cuncta mutasti, quia tuo adversario consensisti! SERMO CX . De verbis Evangelii Lucae, ubi dicitur de arbore ficulnea, per triennium fructum non ferente; ac de muliere habente decem et octo annos in infirmitate, cap. XIII, 6-17: necnon de verbis Psalmi IX, 20. Exsurge, Domine, non praevaleat homo; judicentur gentes in conspectu tuo. CAPUT PRIMUM. 1. Ficus sterilis per triennium quid significet. De arbore ficulnea quae triennium habebat et fructum non afferebat, et de muliere quae decem et octo annos habebat in infirmitate, quod Dominus donaverit audite. Arbor ficulnea, genus humanum est. Triennium autem, tria sunt tempora: unum ante Legem, alterum sub Lege, tertium sub gratia. Non est autem importunum, ut arbor ficulnea intelligatur genus humanum. Primus enim homo quando peccavit, foliis ficulneis pudenda velavit (Gen. III, 7): haec velavit, unde nati sumus, membra. Quae enim ante peccatum", "candidate_score": 0.674183, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_28_30", "bdc_text": "das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) .", "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1791", "psc_text": "vocaret indignum? Nathanael ait Domino, quem nondum sciebat: Unde me nosti? Ait ei Dominus: Cum esses sub arbore fici, vidi te (Joan. I, 48) . Videt te Christus in umbra tua: non te videbit in luce sua? Quid est enim, Cum esse sub arbore fici, vidi te? Quid sibi hoc vult? quid significat? Recordare originale peccatum Adae, in quo omnes morimur. Quando primo peccavit, de foliis ficulneis succinctoria sibi fecit (Gen. III, 7), significans in illis foliis pruritum libidinis, quo peccando pervenit. Inde nascimur, sic nascimur, in carne peccati nascimur, quam sola sanat similitudo carnis peccati. Ideo misit Deus filium suum in similitudinem carnis peccati (Rom. VIII, 3). Inde venit, sed sic non venit. Non enim eum virgo libidine, sed fide concepit. Venit in virginem, qui erat ante virginem. Quam creavit elegit, quam eligeret creavit. Attulit virgini fecunditatem, non abstulit integritatem. Qui ergo sine pruritu foliorum ficus venit ad te,", "candidate_score": 0.669819, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_28_30", "bdc_text": "das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) .", "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_2637", "psc_text": "ficulnea, genus humanum est. Triennium autem, tria sunt tempora: unum ante Legem, alterum sub Lege, tertium sub gratia. Non est autem importunum, ut arbor ficulnea intelligatur genus humanum. Primus enim homo quando peccavit, foliis ficulneis pudenda velavit (Gen. III, 7): haec velavit, unde nati sumus, membra. Quae enim ante peccatum fuerant glorianda, post peccatum pudenda sunt facta. Denique antea nudi erant, et non confundebantur. Non enim erat unde erubescerent, quando peccatum non praecesserat: nec poterant de sui Creatoris operibus erubescere, quia operibus Creatoris sui bonis nullum adhuc malum opus suum miscuerant. Nondum enim manducaverant de ligno scientiae boni et mali, unde manducare prohibiti erant. Postea ergo quam manducaverunt et peccaverunt, natum est de illis genus humanum: id est, homo de homine, obnoxius de debitore, mortalis de mortali, peccator de peccatore. Hos ergo appellat in hac arbore, qui per omne tempus fructum dare noluerunt: et propter hoc imminebat securis radicibus arboris", "candidate_score": 0.668932, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_37_39", "bdc_text": "Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem . Vale . Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. .", "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_3798", "psc_text": "sunt opera tua, Domine! Gentes illuminantur, Judaei excaecantur. Quidam parvuli sacramento Baptismatis abluuntur, quidam vero parvuli in morte primi hominis relinquuntur. Quam magnificata sunt opera tua, Domine! Nimis profundae factae sunt cogitationes tuae! Et sequitur: Vir imprudens non cognoscit, et stultus non intelligit haec (Psal. XCI, 6, 7) . Quid non intelligit stultus et imprudens? Quia vel profundum est. Nam si stultus non intelligit, et sapiens intelligit, non est nimis profundum. Sed si sapiens intelligit quia profundum est, stultus non intelligit quia vel profundum est. 6. Error de animarum peccato ante corpus, unde. Ideo multi de isto profundo quaerentes reddere rationem, in fabulas vanitatis abierunt. Aliqui dixerunt quod animae sursum in coelo peccant, et secundum sua peccata ad corpora pro meritis diriguntur, et dignis ibi quasi carceribus includuntur. Ierunt post cogitationes suas; volentes disputare de Dei profundo, mersi sunt in profundum. Occurrit enim eis Apostolus, volens gratiam commendare, et elegit", "candidate_score": 0.649008, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_3", "bdc_text": "«es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_4082", "psc_text": "et non facit ea, similabo eum viro stulto qui aedificat. Et ipse aedificat. Quid aedificat? Ecce aedificat domum suam: sed quia non facit quod audit, et audiendo aedificat super arenam. Ergo super arenam, qui audit et non facit, aedificat: super petram, qui audit et facit: nec super arenam, nec super petram aedificat, qui omnino non audit. Vide autem quid sequatur: Descendit pluvia, venerunt flumina, flaverunt venti, et impegerunt in domum illam, et cecidit; et facta est ruina ejus magna (Matth. VII, 24-27) . Spectaculum miserabile! CAPUT IX. 9. Non audire, quasi non aedificare, malum est. Ait ergo aliquis: Quod non sum facturus, quid mihi opus est audire? Audiendo enim, inquit, et non faciendo, ruinam aedificabo. Nonne tutius est nihil audire? Ipsam quippe partem Dominus in sua similitudine proposita attingere noluit, sed intelligendam dedit. In hoc enim saeculo, pluvia, venti, flumina non quiescunt. Non aedificas super petram, ut veniant, et non", "candidate_score": 0.645131, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_3", "bdc_text": "«es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_427", "psc_text": "non silet. Tractator loquitur, si vera loquitur, Christus loquitur. Si sileret Christus, ego vobis ista non dicerem. Nec per os vestrum siluit: nam quando cantabatis, ipse loquebatur. Non silet, opus est ut nos audiamus, sed aure cordis: nam facile est audire auribus carnis. Illis auribus audire debemus, quas quaerebat magister ipse, cum diceret: Qui habet aures audiendi, audiat (Matth. XIII, 9) . Quis enim ante illum, quando ista dicebat, sine auribus carnis stabat? Omnes aures habebant, et pauci habebant: non omnes habebant aures audiendi, hoc est, obediendi. CAPUT II. 2. Praepositis munus impositum. Votum pii pastoris. Quam terribiliter locutus est per prophetam Ezechielem, credo adhibuistis aurem, credo audistis quemadmodum dixerit, Ad domum Israel mittam te, non ad populum altioris linguae te mittam. Populus autem ille nolent audire te, quia nolunt audire me (Ezech. III, 5-7) . Quid ostendit, nisi quia ipse Deus per Prophetam loquebatur? Quia vero in ipsis verbis", "candidate_score": 0.644019, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_3", "bdc_text": "«es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_4084", "psc_text": "obrui, tolli, submergi. Si ergo malum est super arenam aedificare, malum est nihil aedificare; restat ut non sit bonum nisi in petra aedificare. Malum est ergo non audire: malum est audire et non facere: restat audire et facere. Estote ergo factores verbi, et non auditores tantum, fallentes vosmetipsos. CAPUT X. 10. Auditor negligens praedicatoris vitia ne causetur. Post hanc exhortationem timeo ne non verbo erigam, sed desperatione confringam. Fortassis enim aliquis, vel unus, vel duo, vel certe plures, in ista vestra frequenti praesentia judicat me, et dicit: Vellem scire, si iste qui mihi loquitur, omnia facit quae vel ipse audit, vel caeteris dicit. Huic respondeo: Mihi autem minimum est ut a vobis dijudicer, aut ab humano die. Quoniam et ego ipse ex aliqua parte, quid nunc sim, possum scire; quid cras futurus sim, nescio. Sed tibi de me, o quisquis ita moveris, Dominus securitatem dedit. Si enim facio quae dico", "candidate_score": 0.638373, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_20", "bdc_text": "Fabri wird mit Jugurtha verglichen in Z V 146 , 8 ) .", "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Scripturis_window_1279", "psc_text": "in te fuerit, disrumpet te. Dic sane amico tuo, qui vult te facere inimicum amici tui: alloquere, et tanquam aegrotantem animum medicinae lenitate pertracta. Dic illi: Quare vis ut sim inimicus illius? Respondet: Quia inimicus meus est. Vis ergo ut sim inimicus inimici tui? Inimicus esse debeo vitii tui. Iste cui me vis facere inimicum, homo est: est alius inimicus tuus, cui debeo esse inimicus, si amicus tuus sum. Respondebit: Quis est alius inimicus meus? Vitium tuum. Respondebit: Quod vitium meum? Odium quo odisti amicum tuum. Esto ergo similis medico. Medicus non amat aegrotantem, si non odit aegritudinem. Ut liberet aegrotum, persequitur febrem. Nolite amare vitia amicorum vestrorum, si amatis amicos vestros. CAPUT VII. 7. Justitia. Ira, festuca; odium, trabes. Homicida, qui fratrem odit. Sed qui dico, putasne facio ipse quod dico? Fratres mei, facio, si in me prius facio. In me autem facio, si a Domino accipio, facio. Odi", "candidate_score": 0.611644, "ce_score": null } ] }, { "rank": 5, "cf_id": "cf016", "work_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam", "max_score": 0.688804, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29", "bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_764", "psc_text": "ligni frondentis aruerit: unde intelligis omnium creatorem, qui potest imperare naturis, ut vel arescant subito, vel virescant. Alibi ex teneritudine arboris hujus et foliis commemorat conjici solere aestatis adventum (Matth. XXIV, 32), utroque significans et Judaicae plebis inanem quam praetendebat gloriam, velut florem in adventu Domini decidisse; quia operibus infructuosa durabat: 1449 et judicii diem velut aestatis adventum, quo adulti fructus terrarum omnium reconduntur, ex plenitudine Ecclesiae, in quam Judaei quoque credituri sunt, metiendum. 161. Hic ergo altioris sensus aliquod etiam quaeramus arcanum (Esai. V, 5). Ficus in vinea est: erat autem vinea Domini Sabaoth, quam dedit in rapinam gentium. Itaque qui vineam suam diripi fecit, hic etiam ficum jussit excidi. Apta autem synagogae arboris istius comparatio est; quia sicut ista arbor foliis redundans fluentibus spem possessoris sui cassa speratorum proventuum exspectatione destituit: ita etiam in Synagoga dum doctores ejus operibus infecundis, verbis tantum velut foliis redundantibus gloriantur, inanis umbra", "candidate_score": 0.688804, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29", "bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_1031", "psc_text": "Spiritus sanctus supervenit, et virtus Altissimi obumbravit (Luc. I, 35). 43. Cum ergo apparuerit Christus in nubibus (Matth. XXIV, 30), 1513 concident se Tribus terrae; est enim quidam ordo criminum, et series peccatorum, quae Christi dirimatur adventu. (Vers. 29, 30.) Videte ficulneam et omnes arbores, cum producunt jam ex se fructum, scitis quia prope est aestas. . 44. Diverso quidem modo, in unum tamen concurrere videtur Evangelistarum sententia; Matthaeus enim de sola dixit ficulnea, cum ramus ejus tener fuerit (Matth. XXIV, 32): hic de arboribus omnibus. Verum sive cum fructus in omnibus virescit arboribus, et ficulnea fecunda jam floret, ut omnis lingua confiteatur Deo, confitente etiam populo Judaeorum; sperare Domini debemus adventum, quo tamquam temporibus aestivis resurrectionis fructus metentur: sive cum levem fragilemque jactantiam homo iniquitatis tamquam folia Synagogae ramus, induerit, conjicere debemus appropinquare judicium: nam remunerare fidem Dominus, et delinquendi finem afferre festinat. 45. Duplicem igitur habet figuram haec", "candidate_score": 0.684389, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_26_28", "bdc_text": "sic , ut ex ipsis patribus Thrasonis Thraso ist der Name des prahlerischen Soldaten im Eunuchus des Terenz , s. Adagia , prolegomena ( LB II 13 B ) . profligetur impietas , qua impulsus pauperibus detrahit , harpigiisharpigium , Nebenform zu harpago . vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_870", "psc_text": "Beati canes, in quos ulcerum talium distillat humor; ut adimpleat cor, et impinguet fauces eorum: qui custodire domum, servare gregem, cavere assuescant lupos. 17. Pone nunc ante conspectum saecularibus Arianos studiis intentos, qui societatem potentiae regalis affectant, ut armis militaribus impugnent Ecclesiae veritatem: nonne tibi videntur in quadam purpura et bysso et exstructis jacentes thoris, qui pro veris fucata defendant; ditibus abundare sermonibus, cum jactant Dominico terram tremuisse sub corpore, coelum tenebris obductum, excita verbo maria vel sedata: verumtamen Dei Filium denegantes? Constitue et illum pauperem, qui sciens non in sermone, sed in virtute regnum Dei esse, paucis quid sentiret expressit, dicens: Tu es Filius Dei vivi (Matth. XVI, 16) : nonne illae tibi videntur egere divitiae, haec redundare paupertas? Dives haeresis Evangelia multa composuit: pauper fides hoc solum Evangelium tenuit, quod accepit. Dives Philosophia plures sibi deos fecit: pauper Ecclesia unum Deum novit. 18. (Vers. 24.) Inter hunc igitur", "candidate_score": 0.668283, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_29_31", "bdc_text": "wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) . In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 )", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_172", "psc_text": "arboribus quoque homines comparavit subjiciens Propheta: (Vers. 9.) Quia jam securis ad radices arborum posita est. . 76. Exempli autem ideo facta mutatio est; ut illo comparationis processu quidam intelligatur hominis clementior jam profectus. Nam illi ante deformes ad usum, nudi ad ornatum, steriles ad fructum, irrationabiles ad profectum, jam in arborum speciem figurantur, quae rationabili quodam naturae munere decorae ad usum, ad aspectum venustae, ad fructum opimae, surgunt cacuminibus, funduntur brachiis, replentur fructibus, frondibus vestiuntur. Atque utinam nos fecundarum usum arborum possimus imitari, meritisque crescentibus longaevae humilitatis radice fundati, sublimes ab humo, decori ad speciem adultos fructuosorum operum vertices erigamus; ne evangelica securis agricolae trunci radicem silvestris excidat. Vae enim mihi est, si non evangelizavero (I Cor. IX, 16). Sed vox ista apostolica est. Vae mihi est, si non peccata deflevero, vae mihi est si non media nocte surrexero ad confitendum tibi; vae mihi est, si dolum proximo meo", "candidate_score": 0.665219, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_29_31", "bdc_text": "wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) . In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 )", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_774", "psc_text": "7) . 169. Itaque per intellectus exercitium spiritualis et humilitatis affectum etiam Judaeos in Evangelium Christi cultor ille bonus fore aestimat fructuosos. Meminerat enim quia per Aggaeum Dominus locutus est, quoniam quarto et vicesimo noni mensis, a die quo fundatum est templum Domini omnipotentis, vineam, inquit, et ficus, et malogranata, et ligna olivae, quae non afferent fructum, ex hac die benedicam (Agg. II, 20): quo revelatur sub ipsum anni vergentis occasum, hoc est, saeculi jam senescentis occiduo, sanctum Dei templum, quod est Ecclesia, esse condendum, cujus gratia per sanctificationem lavacri Judaeorum nationumque populi fructum suorum possint habere meritorum. 170. Ergo per naturam arboris, Synagogae species indicatur, secundis proventibus fructuosa; nos enim ex patrum semine. Meritoque Judaei grossis labentibus comparantur, quod incrassato corde, et praedura cervice ad perennitatem sui pervenire non possunt. Qui si moriantur, et quasi decidant huic mundo, ut in interiorem hominem per lavacri gratiam renascantur, erunt utique fructuosi.", "candidate_score": 0.66384, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_28_30", "bdc_text": "das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) .", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_764", "psc_text": "ligni frondentis aruerit: unde intelligis omnium creatorem, qui potest imperare naturis, ut vel arescant subito, vel virescant. Alibi ex teneritudine arboris hujus et foliis commemorat conjici solere aestatis adventum (Matth. XXIV, 32), utroque significans et Judaicae plebis inanem quam praetendebat gloriam, velut florem in adventu Domini decidisse; quia operibus infructuosa durabat: 1449 et judicii diem velut aestatis adventum, quo adulti fructus terrarum omnium reconduntur, ex plenitudine Ecclesiae, in quam Judaei quoque credituri sunt, metiendum. 161. Hic ergo altioris sensus aliquod etiam quaeramus arcanum (Esai. V, 5). Ficus in vinea est: erat autem vinea Domini Sabaoth, quam dedit in rapinam gentium. Itaque qui vineam suam diripi fecit, hic etiam ficum jussit excidi. Apta autem synagogae arboris istius comparatio est; quia sicut ista arbor foliis redundans fluentibus spem possessoris sui cassa speratorum proventuum exspectatione destituit: ita etiam in Synagoga dum doctores ejus operibus infecundis, verbis tantum velut foliis redundantibus gloriantur, inanis umbra", "candidate_score": 0.658663, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_13_15", "bdc_text": "und Gottesdienste ( Bl. a iiij r. ) abgeschafft , schmähten das Sakrament ( Bl. a ij v. ) und verkauften Meßgewänder ( Bl. a iiij r. ) . Nach Bullingers Überzeugung entkräften Ambrosius ( s.", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_971", "psc_text": "officio, sed obsequio gratuito usum ministerii sacerdotalis informat. Considera igitur quid tibi ad exemplum vivendi Dominica gesta praescribant. 18. Et ejiciebat omnes vendentes et ementes in templo: et mensas nummulariorum evertit, et cathedras vendentium columbas (Matth. XXI, 12) . Generaliter itaque supra docuit saeculares a Dei templo abesse debere contractus: specialiter autem nummularios pepulit. Qui sunt nummularii, nisi qui de pecunia Domini lucrum quaerunt, nec bona malaque discernunt? Pecunia enim Domini Scriptura divina est; nam et denarios servis distribuit profecturus, et talenta divisit (Matth. XXV, 14), et pro sanitate hominis vulnerati duo aera stabulario dereliquit (Luc. X, 35); duobus enim Testamentis vulnera nostra curantur. Sed tu quasi bonus nummularius eloquia Domini, eloquia casta, argentum igne examinatum reconde, purgatum Spiritu septiformi (Psal. XI, 7): nec adulteram imaginem regis (quia et Satanas transfigurat se in angelum lucis) impia commutatione suscipias: nec imminutam principis tui figuram arianae fraude perfidiae, thesauro tuo misceas: nec", "candidate_score": 0.653843, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_32_34", "bdc_text": "und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint . Etsi non ignorem fortiorem esse scripturae authoritatem , quae stat a partibus nostris , attamen ardor hic nescio quis compulit , ut Minervam susZu dieser Redensart s. Adagia , 1 , 1 , 40 ( LB II 43 A-F )", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_406", "psc_text": "sum. Omne mandatum tuum sicut cauterium impressum tenebo. Et si urit cauterium mandati; tamen putrefacta carnis exurit, ne ad vivum serpat contagio: et si mordet medicamentum, tamen vitium ulceris tollit. Aufer igitur, Domine Jesu, potenti machaera tua meorum putredines peccatorum: dum me habes ligatum charitatis vinculis, seca quodcumque vitiosum est. Veni cito incidens occultas et latentes, variasque passiones: aperito vulnus, ne noxius serpat humor. Emunda omne quod fetidum est peregrino lavacro. Audite me, terreni homines, qui peccatis vestris cogitationes ebrias geritis. Et ego Levis talibus eram passionibus sauciatus. Inveni medicum qui in coelo habitat, et in terris spargit medicamenta. Hic solus potest sanare vulnera mea, qui sua nescit: hic auferre cordis dolorem, palloremque animae, qui novit occulta. Cap. VI (Cap. VI. -- Vers. 1.) Factum est autem in sabbato secundo primo; cum transiret per seminata, vellebant discipuli ejus spicas, et manducabant, confricantes eas manibus suis. . 28. Nec solum comprehensione", "candidate_score": 0.647102, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_13_15", "bdc_text": "und Gottesdienste ( Bl. a iiij r. ) abgeschafft , schmähten das Sakrament ( Bl. a ij v. ) und verkauften Meßgewänder ( Bl. a iiij r. ) . Nach Bullingers Überzeugung entkräften Ambrosius ( s.", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_973", "psc_text": "usura est Scripturarum. 19. Cathedras autem vendentium columbas cur everterit, secundum litteram non intelligo; neque enim nundinatores avium vindicare sibi poterant honorati alicujus in nundinis solii dignitatem. 1499 Nam quae praerogativa dignitatis est in columbis? Admonet tamen Dominici forma baptismatis, quando descendit Spiritus sanctus in columba (Luc. III, 22), typo ejectorum de templo hujusmodi mercatorum, in Ecclesia Dei consortium eos habere non posse, qui sancti Spiritus gratiam nundinentur. Gratis enim, inquit, accepistis, gratis date (Matth. X, 8) . Denique Simoni, qui sanctificandi munus pretio in se putavit posse conferri, respondit Petrus: Pecunia, inquit, tua tecum sit in interitum; quoniam gratiam Dei putas te pecunia consequi posse: non est tibi pars, neque sors in hac fide (Act. VIII, 20 et 21) . 20. Venditores quoque ovium et boum (Joan. II, 15) eos puto, qui de labore alieno vel simplicitate, foedi auctionatores quasdam nundinas aucupantur: aut quia oves ejiciuntur et boves, columbae", "candidate_score": 0.630297, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_19_21", "bdc_text": "er wurde in der Reformationszeit häufig als Beispiel der Grausam keit und Gewalttätigkeit herangezogen ( vgl. Z I 182 , 4-14 ; Fabri wird mit Jugurtha verglichen in Z V 146 , 8 ) . excandeo Eigentlich excandesco :", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_814", "psc_text": "ideo ponuntur, quia sicut ex multa cruditate et febres nascuntur et vermes, ita si quis non decoquat peccata sua, velut quadam interposita sobrietate abstinentiae, sed miscendo peccata peccatis, tamquam cruditatem quamdam contrahat veterum et recentium delictorum, igne aduretur proprio, et suis vermibus consumetur. Unde et Esaias ait: Ambulate in lumine ignis vestri, et flamma quam accendistis vobis (Esai. L, 11) . Ignis est quem generat moestitia delictorum: vermis est, eo quod irrationabilis animae peccata mentem rei sensumque compungant, et quaedam exedant viscera conscientiae: quae tamquam vermes 1461 ex unoquoque nascuntur, tamquam ex corpore peccatoris. Denique Dominus id per Esaiam declaravit dicens: Et videbunt membra hominum praevaricantium in me: et vermis eorum non morietur, et ignis non exstinguetur (Esai. LXVI, 24) . 206. Stridor quoque dentium prodit indignantis affectum; eo quod sero unumquemque poeniteat, sero ingemiscat, sero irascatur sibi, quod tam pervicaci improbitate deliquerit. Cap. XV (Cap. XV. -- Vers. 4.)", "candidate_score": 0.629264, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_31", "bdc_text": "In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 )", "psc_chunk_id": "015_Ambrosius-Mediolanensis_Expositio-Evangelii-secundum-Lucam_window_227", "psc_text": "carnem regalis, et sacerdotalis familiae: rex ex regibus, sacerdos ex sacerdotibus, licet oraculum non de carnalibus, sed de coelestibus exprimatur; quoniam et rex in Dei virtute laetatur, cui judicium a Patre rege defertur, et sacerdos est in aeternum, secundum quod scriptum est: Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech (Psal. CIX, 4) . Bene igitur uterque tenuit fidem; ut Matthaeus per reges ductam originem comprobaret, et Lucas per sacerdotes a Deo transmissam in Christum seriem generis deducendo, sanctiorem ipsam originem declararet. Simul in hoc quoque vituli figura signatur, quod ubique sacerdotale mysterium putat esse servandum. 14. Nec mireris si ab Abraham plures secundum Lucam successiones usque ad Christum sunt, pauciores secundum Matthaeum; cum per alias personas generationem fatearis esse decursam: potest enim fieri ut alii longaevam transegerint vitam, alterius vero generationis viri immatura aetate decesserint; cum videamus complures senes cum suis nepotibus vivere, alios vero viros statim filiis obire", "candidate_score": 0.629173, "ce_score": null } ] }, { "rank": 6, "cf_id": "cf009", "work_id": "023_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Interpretatio-homiliarum-Origenis-in-Canticum-canticorum", "max_score": 0.685888, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29", "bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "023_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Interpretatio-homiliarum-Origenis-in-Canticum-canticorum_window_62", "psc_text": "licet suaviter spiret, et sensum odore demulceat: non tamen ejusmodi est, ut suave sit ad edendum. Est autem aliquod [ Al. aliud], quod optimi et saporis sit et odoris, id est, ut fauces dulcore delectet, et spiritum mulceat odoratu. Tale est malum, istiusmodi est naturae, ut in se utraque possideat. Idcirco volens non solum benevolentiam sermonis, sed et dulcorem ejus sponsa laudare, ait: 523 Ut malum in lignis silvae: ita fratruelis meus in medio filiorum (Cant. II, 3) . Omnia ligna, omnes arbores ad comparationem sermonis Dei, silvae inferaces existimantur. Ad Christum saltus est omne quod dixeris: et infructuosa sunt omnia. Quae enim possunt dici ad eum comparata fructifera? Etiam ligna quae videbantur fructibus incurvari, ad collationem adventus ejus infructuosa monstrata sunt. Ideo, ut malum in lignis silvae, ita fratruelis meus in medio filiorum. In umbra ejus concupivi, et sedi. Quam pulchre, non ait, in umbra illius concupisco, sed in", "candidate_score": 0.685888, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_28_30", "bdc_text": "das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) .", "psc_chunk_id": "023_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Interpretatio-homiliarum-Origenis-in-Canticum-canticorum_window_62", "psc_text": "licet suaviter spiret, et sensum odore demulceat: non tamen ejusmodi est, ut suave sit ad edendum. Est autem aliquod [ Al. aliud], quod optimi et saporis sit et odoris, id est, ut fauces dulcore delectet, et spiritum mulceat odoratu. Tale est malum, istiusmodi est naturae, ut in se utraque possideat. Idcirco volens non solum benevolentiam sermonis, sed et dulcorem ejus sponsa laudare, ait: 523 Ut malum in lignis silvae: ita fratruelis meus in medio filiorum (Cant. II, 3) . Omnia ligna, omnes arbores ad comparationem sermonis Dei, silvae inferaces existimantur. Ad Christum saltus est omne quod dixeris: et infructuosa sunt omnia. Quae enim possunt dici ad eum comparata fructifera? Etiam ligna quae videbantur fructibus incurvari, ad collationem adventus ejus infructuosa monstrata sunt. Ideo, ut malum in lignis silvae, ita fratruelis meus in medio filiorum. In umbra ejus concupivi, et sedi. Quam pulchre, non ait, in umbra illius concupisco, sed in", "candidate_score": 0.657847, "ce_score": null } ] }, { "rank": 7, "cf_id": "cf025", "work_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II", "max_score": 0.685596, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29", "bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1624", "psc_text": "Cor. I, 27) . Hinc rursum dicitur: Si quis videtur inter vos sapiens esse in hoc saeculo, stultus fiat, ut sit sapiens (Ibid., III, 18) . Hinc evangelicae historiae verba testantur quia Zachaeus cum videre prae turba nihil posset, sycomori arborem ascendit, ut transeuntem Dominum cerneret. Sycomorus quippe ficus fatua dicitur. Pusillus itaque Zachaeus sycomorum subiit, et Dominum vidit (Luc. XIX, 4 seq.) , quia qui mundi stultitiam humiliter eligunt, ipsi Dei sapientiam subtiliter contemplantur. Pusillitatem namque nostram ad videndum Dominum turba praepedit, quia infirmitatem humanae mentis, ne lucem veritatis intendat, curarum saecularium tumultus premit. Sed prudenter sycomorum ascendimus, si provide eam quae divinitus praecipitur stultitiam mente tenemus. Quid enim in hoc mundo stultius quam amissa non quaerere, possessa rapientibus relaxare, nullam pro acceptis injuriis injuriam reddere, imo et adjunctis aliis patientiam praebere? Quasi enim sycomorum nos ascendere Dominus praecipit, cum dicit: Qui aufert quae tua sunt ne repetas (Luc.", "candidate_score": 0.685596, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29", "bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2683", "psc_text": "Antichristum vocant in exercitationem suae iniquitatis assumpserit, et ferrum velut paleas, et aes velut lignum putridum reputabit, quia nisi divina gratia protegat, et praedicantium vires velut paleas nequitiae suae igne consumet, et patientium constantiam quasi lignum putridum in pulverem rediget. Et acumen igitur ferri, et aeris fortitudo deficit, dum per violentiam virtutis illius et praedicationis sensus obtunditur, et patientiae longanimitas dissipatur. 20. Et nisi Deus opem ferat, deficient.---Nisi ergo electos suos opitulatio divina roboret, ubi tunc infirmi erunt, si fortes sicut paleae reputantur? Quid tunc Leviathan iste de paleis faciet, si ferrum quasi paleas aestimabit? Quid de putridis lignis acturus est, si quasi lignum putridum aeris fortitudinem solvet? Sed o quam multi, qui suis viribus ferrum se vel aes aestimant, in illo tunc tribulationis igne se paleas esse deprehendunt; et quam multi, qui per infirmitatem propriam se esse paleas metuunt, per divinum adjutorium fulti, in ferri atque aeris soliditate roborantur,", "candidate_score": 0.685176, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_29_31", "bdc_text": "wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) . In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 )", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2683", "psc_text": "Antichristum vocant in exercitationem suae iniquitatis assumpserit, et ferrum velut paleas, et aes velut lignum putridum reputabit, quia nisi divina gratia protegat, et praedicantium vires velut paleas nequitiae suae igne consumet, et patientium constantiam quasi lignum putridum in pulverem rediget. Et acumen igitur ferri, et aeris fortitudo deficit, dum per violentiam virtutis illius et praedicationis sensus obtunditur, et patientiae longanimitas dissipatur. 20. Et nisi Deus opem ferat, deficient.---Nisi ergo electos suos opitulatio divina roboret, ubi tunc infirmi erunt, si fortes sicut paleae reputantur? Quid tunc Leviathan iste de paleis faciet, si ferrum quasi paleas aestimabit? Quid de putridis lignis acturus est, si quasi lignum putridum aeris fortitudinem solvet? Sed o quam multi, qui suis viribus ferrum se vel aes aestimant, in illo tunc tribulationis igne se paleas esse deprehendunt; et quam multi, qui per infirmitatem propriam se esse paleas metuunt, per divinum adjutorium fulti, in ferri atque aeris soliditate roborantur,", "candidate_score": 0.671745, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll :", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2089", "psc_text": "doctori. In his ergo quae ubertim praedicat doctor, nulla elatione se efferat, ne fortasse 994 non pro sua, sed pro auditoris gratia ejus repleatur lingua; et in his quae doctor steriliter dicit, auditor non succenseat, ne fortasse doctoris lingua non pro sua, sed pro auditoris reprobatione torpescat. Pro auditoris namque gratia boni, datur etiam malis sermo doctoribus, sicut potuerunt Pharisaeis suppetere verba praedicationis, de quibus scriptum est: Omnia ergo quaecunque dixerint vobis, servate et facite; secundum vero opera eorum nolite facere (Matth. XXIII, 3) . Propter auditorum vero reprobationem bonis etiam doctoribus sermo subtrahitur, sicut ad Ezechielem contra Israel dicitur: Linguam tuam adhaerere faciam palato tuo, et eris mutus, nec quasi vir objurgans, quia domus exasperans est (Ezech. III, 26) . 83. Aliquando pro doctoris et auditorum merito vel culpa, datur aut negatur. De accepto nemo extollatur. Spem comitetur timor.---Aliquando autem sermo praedicationis propter utrosque datur, aliquando propter utrosque subtrahitur.", "candidate_score": 0.666499, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_25_27", "bdc_text": "«De vero cultu» , 25 ( CSEL XIX 577-580 ) . ; sic , ut ex ipsis patribus Thrasonis Thraso ist der Name des prahlerischen Soldaten im Eunuchus des Terenz , s. Adagia , prolegomena ( LB II 13 B ) . profligetur impietas , qua impulsus pauperibus detrahit , harpigiisharpigium , Nebenform zu harpago . vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ;", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_203", "psc_text": "quos nunc in suis concupiscentiis tenebrae vitiorum excaecant. 49. Irrigatio praedicationis tanquam torrens dividit bonos a malis.---Potest fortasse in torrentis nomine ipsa irrigatio sanctae praedicationis intelligi, juxta id quod per Salomonem dicitur: Oculum qui subsannat patrem, et qui despicit partum matris suae, effodiant illum corvi de torrentibus (Prov. XXX, 17) . Perversi quippe dum divina judicia reprehendunt, subsannant patrem. Et quilibet haeretici dum praedicationem sanctae Ecclesiae fecunditatemque illius deridendo contemnunt, quid aliud quam partum matris despiciunt? Quam non immerito eorum quoque matrem dicimus, quia de ipsa exeunt, qui contra ipsam loquuntur; Joanne attestante, qui ait: A nobis exierunt, sed non erant ex nobis; nam si fuissent ex nobis, mansissent utique nobiscum (I Joan. II, 19) . Corvi vero de torrentibus veniunt, cum praedicatores veri ad defensionem sanctae Ecclesiae a sacrorum librorum fluentis procedunt. Qui etiam recte corvi vocati sunt, quia nequaquam de justitiae suae luce superbiunt, 578 sed per humilitatis", "candidate_score": 0.666419, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_37_39", "bdc_text": "Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem . Vale . Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_564", "psc_text": "Duplex est stultitia; alia summae nobilitati conjuncta.---Sciendum nobis est quod alii intra sanctam Ecclesiam vocantur stulti, sed tamen nobiles, alii vero sunt stulti et ignobiles. Stulti namque dicuntur, sed esse ignobiles nequeunt, qui carnis prudentiam contemnentes, profuturam sibi stultitiam appetunt, et ad novitatem internae prolis virtutis nobilitate sublevantur; qui stultam sapientiam mundi despiciunt, et sapientem Dei stultitiam concupiscunt. Scriptum quippe est: 656 Quod stultum est Dei, sapientius est hominibus (I Cor. I, 25) . Hanc nos stultitiam Paulus comprehendere admonet, dicens: Si quis videtur inter vos sapiens esse in hoc saeculo, stultus fiat, ut sit sapiens (Ibid., III, 18) . Hanc stultitiam qui perfecte secuti sunt, voce sapientiae audire meruerunt: Vos qui secuti estis me, in regeneratione cum sederit Filius hominis in sede majestatis suae, sedebitis et vos super duodecim thronos, judicantes duodecim tribus Israel (Matth. XIX, 28) . Ecce relinquentes temporalia gloriam potestatis aeternae mercati sunt. Quid itaque in", "candidate_score": 0.665138, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_28_30", "bdc_text": "das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1624", "psc_text": "Cor. I, 27) . Hinc rursum dicitur: Si quis videtur inter vos sapiens esse in hoc saeculo, stultus fiat, ut sit sapiens (Ibid., III, 18) . Hinc evangelicae historiae verba testantur quia Zachaeus cum videre prae turba nihil posset, sycomori arborem ascendit, ut transeuntem Dominum cerneret. Sycomorus quippe ficus fatua dicitur. Pusillus itaque Zachaeus sycomorum subiit, et Dominum vidit (Luc. XIX, 4 seq.) , quia qui mundi stultitiam humiliter eligunt, ipsi Dei sapientiam subtiliter contemplantur. Pusillitatem namque nostram ad videndum Dominum turba praepedit, quia infirmitatem humanae mentis, ne lucem veritatis intendat, curarum saecularium tumultus premit. Sed prudenter sycomorum ascendimus, si provide eam quae divinitus praecipitur stultitiam mente tenemus. Quid enim in hoc mundo stultius quam amissa non quaerere, possessa rapientibus relaxare, nullam pro acceptis injuriis injuriam reddere, imo et adjunctis aliis patientiam praebere? Quasi enim sycomorum nos ascendere Dominus praecipit, cum dicit: Qui aufert quae tua sunt ne repetas (Luc.", "candidate_score": 0.662984, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_26_28", "bdc_text": "sic , ut ex ipsis patribus Thrasonis Thraso ist der Name des prahlerischen Soldaten im Eunuchus des Terenz , s. Adagia , prolegomena ( LB II 13 B ) . profligetur impietas , qua impulsus pauperibus detrahit , harpigiisharpigium , Nebenform zu harpago . vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1235", "psc_text": "dicitur quod ad Deum fecerunt clamorem pauperum 805 pervenire, quia istis cadentibus, in eorum locum pauperes, id est spiritu humiles subrogantur. Et quia hoc eorum casu factum est, ipsi fecisse referuntur, eo videlicet locutionis genere, quo pugnare castra dicimus, quia pugnatur ex illis. Vel certe quia cuncta quae superius dicta sunt referri etiam ad rectores Ecclesiasticos possunt, qui relicto praedicationis studio, sub occasione regiminis, terrenis negotiis involvuntur, apte subjungitur: Ut pervenire facerent ad eum clamorem egeni, et audiret vocem pauperum; quia nimirum dum ipsi curis saecularibus occupati praedicationis officium deserunt, gregem subditum in querelarum prorumpere clamorem compellunt, ut quasi jure unusquisque subjectus de vita ficti pastoris immurmuret, cur teneat magistri locum, qui non exercet officium. Quamvis fortasse melius per tumorem potentium superbia Judaeorum, et per clamorem pauperum desideria gentium figurantur, sicut, attestante Veritate, per epulantem splendide divitem Judaicus populus designatur; copiam scilicet legis non ad necessitatem salutis, sed ad pompam", "candidate_score": 0.662328, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_35_37", "bdc_text": "und Otto 224 , Nr. 1118 ; der Sinn ist : Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_564", "psc_text": "Duplex est stultitia; alia summae nobilitati conjuncta.---Sciendum nobis est quod alii intra sanctam Ecclesiam vocantur stulti, sed tamen nobiles, alii vero sunt stulti et ignobiles. Stulti namque dicuntur, sed esse ignobiles nequeunt, qui carnis prudentiam contemnentes, profuturam sibi stultitiam appetunt, et ad novitatem internae prolis virtutis nobilitate sublevantur; qui stultam sapientiam mundi despiciunt, et sapientem Dei stultitiam concupiscunt. Scriptum quippe est: 656 Quod stultum est Dei, sapientius est hominibus (I Cor. I, 25) . Hanc nos stultitiam Paulus comprehendere admonet, dicens: Si quis videtur inter vos sapiens esse in hoc saeculo, stultus fiat, ut sit sapiens (Ibid., III, 18) . Hanc stultitiam qui perfecte secuti sunt, voce sapientiae audire meruerunt: Vos qui secuti estis me, in regeneratione cum sederit Filius hominis in sede majestatis suae, sedebitis et vos super duodecim thronos, judicantes duodecim tribus Israel (Matth. XIX, 28) . Ecce relinquentes temporalia gloriam potestatis aeternae mercati sunt. Quid itaque in", "candidate_score": 0.660216, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_25_27", "bdc_text": "«De vero cultu» , 25 ( CSEL XIX 577-580 ) . ; sic , ut ex ipsis patribus Thrasonis Thraso ist der Name des prahlerischen Soldaten im Eunuchus des Terenz , s. Adagia , prolegomena ( LB II 13 B ) . profligetur impietas , qua impulsus pauperibus detrahit , harpigiisharpigium , Nebenform zu harpago . vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ;", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1605", "psc_text": "Irrigato praedicatione Evangelii mundo, nubes illae a nostris oculis fugatae.---Ventus quippe transiens est vita praesens. Ventus ergo transiens nubes fugat, quia mortalis vita percurrens praedicatores sanctos a nostris oculis corporaliter occultat. Ventus transiens nubes fugat, quia vitae temporalis excursus a carne apostolos subtrahit, et eos a terrae superficie in secreta requie quasi in coelorum cardine abscondit. Sed quia usque ad mortem praedicare non desinunt, et praesentis vitae spatium more nubium cum verborum pluvia excurrunt, quid eorum laboribus in sancta Ecclesia agatur adjungit, cum protinus subdit: CAPUT XLIII [Rec. XXVI]. VERS. 22.---Ab Aquilone aurum veniet. 71. A gentilibus Christiana religio potissimum propagata.---Quid per Aquilonem, nisi peccati frigore constricta gentilitas designatur? quam ille sub jugo suae tyrannidis tenuit qui superbiens dixit: Sedebo in monte testamenti, in lateribus Aquilonis, ascendam super altitudinem nubium, similis ero Altissimo (Isai. XIV, 13, 14) . Quid vero auri nomine, nisi animae fideles exprimuntur? De quibus per Jeremiam", "candidate_score": 0.65797, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_36_38", "bdc_text": "der Sinn ist : Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem . Vale .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_233", "psc_text": "non valuit. Unde et Moyses cum populo loqueretur (Exod. XXXIV, 33) , faciem velabat, ut videlicet designaret quod ille Judaeorum populus legis verba cognosceret, sed ejusdem claritatem legis omnimodo non videret. Unde recte et per Paulum dicitur: Usque in hodiernum enim diem cum legitur Moyses, velamen est positum super eor eorum (II Cor. III, 15) . Sed quia dicta Dei nullatenus sine ejus sapientia penetrantur (nisi enim qui spiritum ejus acceperit, ejus nullo modo verba cognoscit), sanctus vir de investiganda eadem Dei sapientia verba subjungit, dicens: CAPUT XL [Vet. XXIV, Rec. XXII]. VERS. 12-15.---Sapientia vero ubi invenitur, et quis est locus intelligentiae? Nescit homo pretium ejus, nec invenitur in terra suaviter viventium. Abyssus dicit, Non est in me, et mare loquitur: Non est mecum. Non dabitur aurum obryzum pro ea, nec appendetur argentum in commutatione ejus. 61. Sapientiae Dei locus et pretium assignari non possunt.---Notandum prius est quod duo sibi", "candidate_score": 0.657555, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_36_38", "bdc_text": "der Sinn ist : Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem . Vale .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_564", "psc_text": "Duplex est stultitia; alia summae nobilitati conjuncta.---Sciendum nobis est quod alii intra sanctam Ecclesiam vocantur stulti, sed tamen nobiles, alii vero sunt stulti et ignobiles. Stulti namque dicuntur, sed esse ignobiles nequeunt, qui carnis prudentiam contemnentes, profuturam sibi stultitiam appetunt, et ad novitatem internae prolis virtutis nobilitate sublevantur; qui stultam sapientiam mundi despiciunt, et sapientem Dei stultitiam concupiscunt. Scriptum quippe est: 656 Quod stultum est Dei, sapientius est hominibus (I Cor. I, 25) . Hanc nos stultitiam Paulus comprehendere admonet, dicens: Si quis videtur inter vos sapiens esse in hoc saeculo, stultus fiat, ut sit sapiens (Ibid., III, 18) . Hanc stultitiam qui perfecte secuti sunt, voce sapientiae audire meruerunt: Vos qui secuti estis me, in regeneratione cum sederit Filius hominis in sede majestatis suae, sedebitis et vos super duodecim thronos, judicantes duodecim tribus Israel (Matth. XIX, 28) . Ecce relinquentes temporalia gloriam potestatis aeternae mercati sunt. Quid itaque in", "candidate_score": 0.65415, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_21_23", "bdc_text": "excandeo Eigentlich excandesco : ergrimmen , in Jähzorn geraten. , ut ipse mihi temperare non potuerim , quin haec pauca moneremus , nempe ut legas Ambrosii 2 . lib. offitiorum cap. 28 Ambrosius , De officiis ministrorum , II , 28 ( MPL XVI 148-150 ) .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1640", "psc_text": "Dominum potuit, sed increpationis verba per angelum audivit, de quo scriptum est: Cum audisset vocem Domini Dei deambulantis in paradiso ad auram post meridiem, abscondit se inter ligna paradisi (Genes. III, 8) . Quid est enim quod post peccatum hominis in paradiso Dominus jam non stat, sed deambulat, nisi quod irruente culpa se a cordis hominis motum demonstrat? Quid est quod ad auram post meridiem, nisi 895 quod lux ferventior veritatis abscesserat, et peccatricem animam culpae suae frigora constringebant? Increpavit ergo Adam deambulans, ut caecis mentibus nequitiam suam non solum sermonibus, sed etiam rebus aperiret, quatenus peccator homo et per verba quod fecerat audiret, et per deambulationem, amisso aeternitatis statu, mutabilitatis suae inconstantiam cerneret, et per auram, fervore charitatis expulso, torporem suum animadverteret, et per declinationem solis cognosceret quod ad tenebras propinquaret. [Vet. IV.] 7. Aliquando imaginibus cordis oculis ostensis per angelos loquitur Deus, sicut Jacob subnixam coelo scalam dormiens", "candidate_score": 0.652507, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_21_23", "bdc_text": "excandeo Eigentlich excandesco : ergrimmen , in Jähzorn geraten. , ut ipse mihi temperare non potuerim , quin haec pauca moneremus , nempe ut legas Ambrosii 2 . lib. offitiorum cap. 28 Ambrosius , De officiis ministrorum , II , 28 ( MPL XVI 148-150 ) .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2475", "psc_text": "suspiriorum spiculis percussus fugiat, et ad corda reproborum frigida rediens, eam quam securus possideat malitiae umbram quaerat. Quae ubi ab illo inveniatur ostenditur, cum protinus subinfertur: In secreto calami. [Vet. IV.] 7. Calami et arundinis variae significationes in sacra Scriptura.---In sacro eloquio calami vel arundinis appellatione aliquando verbum manens, aliquando doctorum peritia, aliquando mobilitas mentis, aliquando nitor gloriae temporalis accipitur. Per calamum quippe Verbi aeternitas designatur, cum voce Patris per Psalmistam dicitur: Lingua mea calamus scribae velociter scribentis (Psal. XLIV, 2) . Quia enim quod loquimur transit, quod scribimus permanet, lingua Patris scribae calamus dicitur, quia ab eo est Verbum illi coaeternum, ac sine transitu generatum. Rursum per calamum scriptorum doctrina exprimitur, sicut de sancta Ecclesia propheta pollicetur, dicens: In cubilibus in quibus dracones prius habitabant, orietur viror calami et junci (Isai. XXXV, 7) . Qua nimirum sententia, sicut in hoc opere longe superius diximus (Sup. lib. XXIX, n. 51)", "candidate_score": 0.650622, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_21_23", "bdc_text": "excandeo Eigentlich excandesco : ergrimmen , in Jähzorn geraten. , ut ipse mihi temperare non potuerim , quin haec pauca moneremus , nempe ut legas Ambrosii 2 . lib. offitiorum cap. 28 Ambrosius , De officiis ministrorum , II , 28 ( MPL XVI 148-150 ) .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1581", "psc_text": "sit Dei miracula stando, quid jacendo considerare.---Quasi in comparatione sui jacentem vidit, quem ad verba tantae praedicationis ut staret admonuit. Quamvis et per hoc quod dicit Ausculta, gravem beato Job contumeliam irrogat, quia, sicut jam de illo et superius diximus (Lib. XII, n. 38, et saepe deinceps) , arrogantia minoris est auditum sibi velle extorquere majoris. Sed licet Eliu bona quae dicit nesciat pensare cui dicat, nos qui erudiri ab omnibus quaerimus, indagare verba doctrinae illius subtiliter debemus. Nam magna fortassis virtutis arte dicitur: Sta, et considera miracula Dei. Sunt nonnulli quippe qui Dei miracula jacentes considerant, quia operationis ejus potentiam non sequentes admirantur. Stare quippe est recte agere. Unde et per Paulum dicitur: Qui se existimat stare, videat ne cadat (I Cor. X, 12) . Et saepe quidem superna judicia mirantur, praedicamenta coelestis patriae cum audiunt diligunt, mira opera internae dispositionis obstupescunt, sed tamen amando et vivendo ad haec", "candidate_score": 0.649417, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_36_38", "bdc_text": "der Sinn ist : Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem . Vale .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_590", "psc_text": "Qui stultus est, serviet sapienti (Prov. XI, 29) . Et tamen saepe conspicimus sapientes subesse, stultos vero arcem dominii tenere; sapientes serviliter obsequi, stultos tyrannica elatione dominari. Quomodo igitur definitione divinae sententiae sapienti stultus servit, dum plerumque hunc jure temporalis dominii comprimit? Sed sciendum est quia contra sapientis vitam, dum stultus praeeminens terrorem potestatis exercet, dum hunc laboribus fatigat, contumeliis lacerat, profecto hunc ab omni vitiorum rubigine urendo purgat. Stultus ergo sapienti etiam dominando servit, quem ad meliorem statum premendo provehit. Sic nonnunquam pupillis dominis ad disciplinae magisterium servi praesunt, terrent, premunt, feriunt, et tamen esse servi nullo modo desistunt, quia ad hoc ipsum ordinati sunt, ut proficientibus dominis etiam feriendo famulentur. Quia igitur mala reproborum bonos, dum cruciant, purgant, utilitati justorum militat etiam potestas iniquorum. Sed plerumque justi tribulatione deprehensi, tardam manum subvenientis aestimant, cum se persequentium immanitas paulo longius angustat. Et concita quidem sunt ereptoris remedia, sed hoc", "candidate_score": 0.648819, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_35_37", "bdc_text": "und Otto 224 , Nr. 1118 ; der Sinn ist : Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2805", "psc_text": "stultitia. Ac si haereticis redeuntibus aperte diceretur: Universali vos Ecclesiae per humilitatem poenitentiae jungite, atque eam qua per vosmetipsos digni non estis veniam ejus a me precibus obtinete, qui cum per hanc veraciter sapere discitis, priores apud me vestrae sapientiae stultitiam deletis. Sequitur: CAPUT IX [Vet. VIII]. VERS. 8.---Neque enim locuti estis coram me rectum, sicut servus meus Job. 19. Sententiae iteratio in sacris litteris ejus immutabilitatis est argumentum.---Haec paulo ante jam Dominus protulit, et tamen haec eadem iterando subjungit. Quid est hoc, nisi quod sententiam, quam semel judicando dixerat, iterum replicando confirmat? atque ut manifestius beati Job justitia amicorumque ejus injustitia demonstretur, ejus laus illorumque reprehensio iterata voce depromitur, ut replicata foris appareant quam fixa intus habeantur. Namque 1152 cum rex Aegypti metuenda venturae famis tempora sub boum spicarumque specie gemina visione cognovisset, voce sancti interpretis audivit: Quod vidisti secundo ad eamdem rem pertinens somnium, firmitatis indicium est (Genes.", "candidate_score": 0.648752, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_3", "bdc_text": "«es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2089", "psc_text": "doctori. In his ergo quae ubertim praedicat doctor, nulla elatione se efferat, ne fortasse 994 non pro sua, sed pro auditoris gratia ejus repleatur lingua; et in his quae doctor steriliter dicit, auditor non succenseat, ne fortasse doctoris lingua non pro sua, sed pro auditoris reprobatione torpescat. Pro auditoris namque gratia boni, datur etiam malis sermo doctoribus, sicut potuerunt Pharisaeis suppetere verba praedicationis, de quibus scriptum est: Omnia ergo quaecunque dixerint vobis, servate et facite; secundum vero opera eorum nolite facere (Matth. XXIII, 3) . Propter auditorum vero reprobationem bonis etiam doctoribus sermo subtrahitur, sicut ad Ezechielem contra Israel dicitur: Linguam tuam adhaerere faciam palato tuo, et eris mutus, nec quasi vir objurgans, quia domus exasperans est (Ezech. III, 26) . 83. Aliquando pro doctoris et auditorum merito vel culpa, datur aut negatur. De accepto nemo extollatur. Spem comitetur timor.---Aliquando autem sermo praedicationis propter utrosque datur, aliquando propter utrosque subtrahitur.", "candidate_score": 0.648596, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_3", "bdc_text": "«es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_577", "psc_text": "adversariorum voces insolentes sustinens, dum cernit quod ejus praedicatio non admittitur, quorumdam duritiam deserens, praedicationis suae verba moderatur. Perpendens etenim persecutores suos ad exhortationis suae vocem deteriores existere, magis eligit tacere. Cumque indignos qui audiant conspicit, praedicationem suam obducto silentio astringit. Unde apte subjungit: CAPUT XXI. IBID.---Et frenum posuit in os meum. 47. A praedicatione feriendum est, cum ii qui verbum Dei excipiunt, inde pejores fiunt.---Frenum sibi apud quosdam positum cognoverant, qui dicebant: Vobis oportebat primum loqui verbum Dei, sed quoniam repellitis illud, et indignos vos judicatis aeternae vitae, ecce convertimur ad gentes (Act. XIII, 46) . Frenum silentii sibi superimpositum sancti viri apud dura reproborum corda conspiciunt, qui per Prophetam dicunt: Quomodo cantabimus canticum Domini in terra aliena (Psal. CXXXVI, 4) ? Frenum poni etiam Paulus admonuit, qui discipulo praecepit, dicens: Haereticum post primam et secundam correptionem devita, sciens quia subversus est qui ejusmodi est, et delinquit proprio judicio", "candidate_score": 0.647142, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_32_34", "bdc_text": "und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint . Etsi non ignorem fortiorem esse scripturae authoritatem , quae stat a partibus nostris , attamen ardor hic nescio quis compulit , ut Minervam susZu dieser Redensart s. Adagia , 1 , 1 , 40 ( LB II 43 A-F )", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_231", "psc_text": "in eis interna spiritalia quaerimus, eorum profunda rimamur. Quod ipse Dominus facere dicitur, quia id nos agere ipso donante praevalemus. Per nos ergo qui non litteram quae occidit, sed spiritum qui vivificat sequimur, profunda fluviorum Dominus scrutatur, et abscondita in lucem producit, quia dicta legis, quae caliginosa nimis historia obscurat, nunc expositio spiritalis illuminat. Unde et loquens in parabolis per Evangelium Veritas discipulis praecepit, dicens: Quod dico vobis in tenebris, dicite in lumine; et quod in aure auditis, praedicate super tecta (Matth. X, 27) . Aperte namque dicta exponentium fecerunt nobis esse jam conspicuas sententias antiquorum Patrum. Unde Isaias propheta plana sanctae Ecclesiae expositionis verba conspiciens, et non allegoriarum tenebris obscura, exclamavit dicens: Locus fluviorum rivi latissimi et patentes. (Isai. XXXIII. 21) . Testamenti enim veteris dicta quasi angusti et clausi rivi fuerant, qui immensas 584 scientiae suae sententias collectione obscurissima constringebant. At contra doctrina sanctae Ecclesiae rivi et lati", "candidate_score": 0.644866, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_3", "bdc_text": "«es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2090", "psc_text": "Linguam tuam adhaerere faciam palato tuo, et eris mutus, nec quasi vir objurgans, quia domus exasperans est (Ezech. III, 26) . 83. Aliquando pro doctoris et auditorum merito vel culpa, datur aut negatur. De accepto nemo extollatur. Spem comitetur timor.---Aliquando autem sermo praedicationis propter utrosque datur, aliquando propter utrosque subtrahitur. Propter utrosque enim datur, sicut divina voce Paulo apud Corinthios dicitur: Noli timere, sed loquere (Act. XVIII, 9) . Et paulo post: Quia populus multus est mihi in hac civitate (Ibid. 10) . Propter utrosque vero subtrahitur, sicut Heli sacerdos et pravam filiorum cognovit actionem, et dignam increpationis non exercuit vocem; cum profecto futurum esset ut in mortis supplicio et istos reatus flagitii, et illum silentii poena multaret (I Reg. III, 12, seq.) . Inter haec igitur cum vel pro quo sermo detur, vel propter quem subtrahatur, ignoramus, unum est salubre remedium, nec de his quae aliis magis accepimus, nosmetipsos", "candidate_score": 0.644726, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_27", "bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ;", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2238", "psc_text": "Dei subditur: CAPUT XXXII. VERS. 24.---Fervens et fremens sorbet terram, nec reputat tubae sonare clangorem. 66. Despectis illorum conatibus, pius praedicator peccatorum conversioni semper insudat.---Primo namque peccanti homini dictum est: Terra es, et in terram ibis (Genes. III, 19) . Tubae autem clangunt, cum hujus saeculi potestates loqui sanctos terribiliter prohibent. Quia igitur praedicator zelo sancti Spiritus inflammatus, vel inter supplicia positus, quoslibet peccatores ad se trahere non desistit, fervens 1027 procul dubio terram sorbet, quia vero persecutorum minas minime formidat, clangorem tubae sonare non reputat. Tuba enim, quae discrimen belli denuntiat, quid est aliud quam vox saecularium potestatum, quae contempta resistentibus mortis certamen parat? 67. Exemplum Apostolorum, praesertim S. Pauli.---Haec a principibus sacerdotum tuba sonuerat, cum flagellatos apostolos de Deo loqui prohibebant, sicut scriptum est: Caesis denuntiaverunt, ne loquerentur in nomine Jesu (Act. V, 40) . Sed videamus quomodo equum Dei clangor tubae non terreat. Ait Petrus: Obedire oportet", "candidate_score": 0.644572, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_37_39", "bdc_text": "Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem . Vale . Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_233", "psc_text": "non valuit. Unde et Moyses cum populo loqueretur (Exod. XXXIV, 33) , faciem velabat, ut videlicet designaret quod ille Judaeorum populus legis verba cognosceret, sed ejusdem claritatem legis omnimodo non videret. Unde recte et per Paulum dicitur: Usque in hodiernum enim diem cum legitur Moyses, velamen est positum super eor eorum (II Cor. III, 15) . Sed quia dicta Dei nullatenus sine ejus sapientia penetrantur (nisi enim qui spiritum ejus acceperit, ejus nullo modo verba cognoscit), sanctus vir de investiganda eadem Dei sapientia verba subjungit, dicens: CAPUT XL [Vet. XXIV, Rec. XXII]. VERS. 12-15.---Sapientia vero ubi invenitur, et quis est locus intelligentiae? Nescit homo pretium ejus, nec invenitur in terra suaviter viventium. Abyssus dicit, Non est in me, et mare loquitur: Non est mecum. Non dabitur aurum obryzum pro ea, nec appendetur argentum in commutatione ejus. 61. Sapientiae Dei locus et pretium assignari non possunt.---Notandum prius est quod duo sibi", "candidate_score": 0.643029, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_3", "bdc_text": "«es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_655", "psc_text": "praedicationis, dum videret ad jaciendos lapides convolasse, fixis genibus orabat, dicens: Domine Jesu, ne statuas illic hoc peccatum (Act. VII, 59) . Quid ergo buic, qui diu et parva et magna narraverat, nisi jam suae citharae atque organi cantus silebat atque in luctum versa fuerant, quia eos quos praedicando non traxerat, amando flebat? Quod nimirum quotidie sancta Ecclesia agere non desistit, quae praedicationis verbum pene ubique conticuisse jam conspicit. Alii namque loqui dissimulant, alii recta audire contemnunt. Sed electorum mens dum tacere cantum praedicationis conspicit, gemens ac tacita ad fletus redit. Dicat ergo: Versa est in luctum cithara mea, et organum meum in vocem flentium, quia electus quisque quo sanctae praedicationis vox siluit, eo damna Ecclesiae gravius plangit. Hucusque beatus Job descripsit mala quae pertulit, hoc vero ex loco incipit narrare subtilius bona quae fecit. Sed doloris verba historica atque allegorica expositione transcurrimus, virtutum vero opera ex magna parte juxta", "candidate_score": 0.638933, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_30_32", "bdc_text": "Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) . In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 ) und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2334", "psc_text": "vel male quid vel benefaceret, et hoc ipsum oblivione transcendit, dicitur: Offerat agnam de gregibus sive capram, orabitque pro eo sacerdos, et pro peccato ejus. Sin autem non potuerit offerre pecus, offerat duos turtures, vel duos pullos columbarum, unum pro peccato, et alterum in holocaustum (Levit. v. 6, 7, 8) . Juramentum namque proferre est voto nos divinae servitutis alligare. Et cum bona opera promittimus, bene nos facere spondemus. Cum vero abstinentiam cruciatumque carnis nostrae vovemus, male ad praesens nos nobis facere juramus. Sed quia nullus in hac vita ita perfectus est, ut quamlibet Deo devotus sit, inter ipsa quantulumcunque pia vota non peccet, pro peccato agna offerri de gregibus sive capra praecipitur. Quid enim per agnam nisi activae vitae innocentia, quid per capram, quae in summis saepe extremisque rupibus pendens pascitur, nisi contemplativa vita signatur? Qui ergo se conspicit promissa ac proposita non implesse, ad sacrificium Dei sese studiosius", "candidate_score": 0.63393, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_30_32", "bdc_text": "Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) . In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 ) und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2053", "psc_text": "quis judicet per tale animal incarnatum Dominum posse figurari, dum constat omnibus quia per significationem quamdam in Scriptura sacra et vermis et scarabaeus ponatur, sicut scriptum est: Ego autem sum vermis, et non homo (Psal. XXI, 7) . Et sicut apud Septuaginta interpretes per 986 prophetam dicitur: Scarabaeus de ligno clamavit (Habac. II, 2) . Cum ergo nominatis rebus tam abjectis et vilibus figuratur, quid de illo contumeliose dicitur, de quo constat quod proprie nihil dicatur? Vocatur etenim agnus, sed propter innocentiam. Vocatur leo, sed propter potentiam. Aliquando etiam serpenti comparatur, sed propter mortem vel sapientiam. Atque ideo per haec omnia dici figuraliter potest, quia de his omnibus credi aliquid essentialiter non potest. Si enim unum horum quodlibet essentialiter existeret, alterum jam dici non posset. Nam si agnus proprie diceretur, leo jam vocari non poterat. Si leo proprie diceretur, per serpentem signari non posset. Sed haec in illo omnia dicimus", "candidate_score": 0.62898, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_12", "bdc_text": "-QASRG III , S. 69ff) zurückgehen . Hier wirft Fabri Zwingli und seinen Anhängern u. a . vor , sie trieben Bilderstürmerei ( Bl. a ij v. ) , hätten Lobgesänge ( Bl. a ij v. )", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1927", "psc_text": "Vadunt enim fulgura cum praedicatores miraculis coruscant et superna reverentia auditorum corda transfigunt. Revertentia vero dicunt, Adsumus, cum non sibi, sed Dei viribus tribuunt quidquid se fortiter egisse cognoscunt. Quid est ergo Deo dicere, Adsumus? Quoddam namque in hoc verbo obsequium declaratur. Revertentes itaque praedicatores sanctos dicere est, adsumus, illi laudem tribuere gratiae a quo se accepisse sentiunt victoriam pugnae, ne sibi tribuant quod operantur. Et ire quidem fulgura operando possunt, sed reverti superbiendo non possunt. 7. Id praestitit Petrus.---Videamus itaque fulgur vadens; claudo cuidam ait Petrus: Argentum et aurum non est mihi, quod autem habeo, hoc tibi do: In nomine Jesu Christi Nazareni surge et ambula. Et apprehensa ejus manu dextera allevavit eum, et protinus consolidatae sunt bases ejus et plantae, et exiliens stetit, et ambulabat (Act. III, 6) . Sed cum de hoc facto Judaeorum fuisset turba commota, videamus nunc fulgur rediens, quod ait: Viri Israelitae, quid admiramini", "candidate_score": 0.627868, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_38_40", "bdc_text": "Vale . Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. . Cappellae , 11 .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2030", "psc_text": "Quid autem per cubitum, nisi operatio; quid per senarium numerum, nisi perfectio operationis ostenditur, quia et sexto die cuncta opera Dominus explesse memoratur? Quid ergo super sex cubitos palmus insinuat (Genes. II, 1) , nisi contemplationis vim, quae jam initia aeternae et septimae quietis demonstrat? Quia enim aeternorum contemplatio hic minime perficitur, mensura septimi cubiti non expletur. Electorum itaque ecclesia, quia cuncta quae operanda sunt perficit, in sex cubitis sese in monte posita civitas ostendit. Quia vero hic adhuc sola initia contemplationis 981 inspicit, de septimo cubito non nisi palmum tangit. 54. Culmen contemplationis non attingitur, nisi ab exteriorum curarum oppressione liberemur.---Sciendum vero est quia nequaquam culmen contemplationis attingimus, si non ab exterioris curae oppressione cessemus. Nequaquam nosmetipsos intuemur, ut sciamus aliud in nobis esse rationale quod regit, aliud animale quod regitur, nisi ad secretum hujus silentii recurrentes, ab omni exterius perturbatione sopiamur. Quod silentium nostrum bene etiam Adam dormiens", "candidate_score": 0.626881, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_12", "bdc_text": "-QASRG III , S. 69ff) zurückgehen . Hier wirft Fabri Zwingli und seinen Anhängern u. a . vor , sie trieben Bilderstürmerei ( Bl. a ij v. ) , hätten Lobgesänge ( Bl. a ij v. )", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1932", "psc_text": "Deum indesinenter sitiunt, quasi decursura foras flumina intus semper oriuntur, quatenus illic amando sumant unde ad nos praedicando defluant. Dicatur igitur recte: Nunquid mittes fulgura, et ibunt, et revertentia dicent tibi, Adsumus? Subaudis ut ego, qui praedicatores meos cum voluero post contemplationis gratiam ad activae vitae ministerium compono; quos tamen semper a bonis exterioribus ad internum culmen contemplationis revoco, ut modo jussi ad exercenda opera exeant, modo revocati ad speculationis studium apud me familiarius vivant. Revertentes itaque dicunt Adsumus, quia quamvis per exteriora acta parum quid contemplationi deesse videantur, per ardorem tamen desiderii, quem in mente sua continue accendunt, obsequentes Deo suam praesentiam ostendunt. Adsumus namque dicere est praesentes se amando monstrare. Sequitur: CAPUT III [Rec. III]. VERS. 36.---Quis posuit in visceribus hominis sapientiam? vel quis dedit gallo intelligentiam? 9. Praedicatoribus per gallum diem cantu praenuntiantem figuratis, data a Deo intelligentia. Galli hujus cur lumbi succincti.---Qui hoc loco alii galli", "candidate_score": 0.607059, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_12", "bdc_text": "-QASRG III , S. 69ff) zurückgehen . Hier wirft Fabri Zwingli und seinen Anhängern u. a . vor , sie trieben Bilderstürmerei ( Bl. a ij v. ) , hätten Lobgesänge ( Bl. a ij v. )", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_1926", "psc_text": "ejus aperta veritate resonare. Sed quia saepe homines verba vitae etiam intellecta despiciunt, adjunguntur etiam miracula. Unde illic subdidit: In splendore fulgoris armorum tuorum. Fulgor quippe armorum est claritas miraculorum. Armis namque nos tuemur, jaculis adversa destruimus. Arma ergo cum jaculis sunt miracula cum praedicamentis. Sancti enim praedicatores verbis suis quasi quibusdam jaculis adversarios feriunt; 958 armis vero, id est miraculis, semetipsos tuentur, ut et quantum sint audiendi sonent per impetum jaculorum, et quantum sint reverendi clarescant per arma miraculorum. [Vet. IV.] Dicitur ergo ad beatum Job: Nunquid mittes fulgura, et ibunt, et revertentia dicent tibi, Adsumus? subaudis ut mihi. Vadunt enim fulgura cum praedicatores miraculis coruscant et superna reverentia auditorum corda transfigunt. Revertentia vero dicunt, Adsumus, cum non sibi, sed Dei viribus tribuunt quidquid se fortiter egisse cognoscunt. Quid est ergo Deo dicere, Adsumus? Quoddam namque in hoc verbo obsequium declaratur. Revertentes itaque praedicatores sanctos dicere est, adsumus, illi", "candidate_score": 0.606771, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_32", "bdc_text": "und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2550", "psc_text": "superbiam se etiam lucis angelum simulat, avis est. Humanum etenim genus quamvis inexplicabili iniquitatis arte lacessat, tribus tamen vitiis valde tentat, ut videlicet alios sibi per luxuriam, alios per malitiam, alios per superbiam subdat. 31. Secundum varias illas formas, varie tentat. Satanae escam ostendit Christus, laqueum abscondit.---Non ergo immerito in eo quod agere nititur ex ipso suarum actionum nomine vocatur, cum jumentum, draco, vel avis dicitur. In eis quippe quos ad stultitiam luxuriae excitat, jumentum est; in eis quos ad nocendi malitiam inflammat, draco est; in eis autem quos in fastum superbiae quasi alta sapientes elevat, avis est; in illis vero quos pariter in luxuria et superbia et malitia polluit, jumentum, 1095 draco, simul et avis existit. Per tot namque ad deceptorum cor se species intulit, in quot eos nequitias implicavit. Multarum igitur rerum nomine vocatur, quia ante deceptorum mentes in varias formarum species vertitur. Cum enim hunc per carnis", "candidate_score": 0.605094, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_32", "bdc_text": "und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2609", "psc_text": "a me audis quod de me credere dedignaris. Postquam enim dixit Jesus, adhuc in expressionem terrenae inhabitationis subdidit Nazarenus; velut si apertius diceretur: Humilitatis meae infirma suscipe, et tuae superbiae squamas amitte. 53. In hypocritis duriores illae squamae. Malitiosae mentes hericiis similes.---Sciendum tamen est quod istae defensionum squamae, quamvis pene omne humanum genus contegant, hypocritarum tamen specialiter et callidorum hominum mentes premunt. Ipsi etenim culpas suas tanto vehementius confiteri refugiunt, quanto se stultius videri ab hominibus peccatores erubescunt. Correpta itaque sanctitatis simulatio, et malitia occulta deprehensa, squamas objicit defensionis, et veritatis gladium repellit. Unde bene per Prophetam contra Judaeam dicitur: Ibi cubavit lamia, et invenit sibi requiem, ibi habuit foveam hericius (Isai. XXXIV, 14, 15) . Per lamiam quippe hypocritae, per hericium vero malitiosi quique, qui diversis se defensionibus contegunt, designantur. Lamia etenim humanam habere dicitur faciem, sed corpus bestiale. Sic et omnes hypocritae in prima facie quod ostendunt quasi", "candidate_score": 0.596016, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_32", "bdc_text": "und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Moralia-II_window_2549", "psc_text": "Citius enim nomina ejus agnoscimus, si tergiversationis illius astutiam subtiliter exploremus. De coelo quippe ad terram venit, et ad spem coelestium nulla jam respiratione se erigit. Irrationale ergo et quadrupes animal est per actionis immundae fatuitatem, draco per nocendi malitiam, avis per subtilis naturae levitatem. Quia enim hoc quod contra se agit ignorat, bruto sensu bellua est; quia malitiose nobis nocere appetit, draco est; quia vero de naturae suae subtilitate superbe extollitur, avis est. Rursum, quia in hoc quod inique agit ad utilitatem nostram divina virtute possidetur, jumentum est; quia vero latenter mordet, serpens est; quia autem nonnunquam per indomitam superbiam se etiam lucis angelum simulat, avis est. Humanum etenim genus quamvis inexplicabili iniquitatis arte lacessat, tribus tamen vitiis valde tentat, ut videlicet alios sibi per luxuriam, alios per malitiam, alios per superbiam subdat. 31. Secundum varias illas formas, varie tentat. Satanae escam ostendit Christus, laqueum abscondit.---Non ergo immerito in", "candidate_score": 0.595305, "ce_score": null } ] }, { "rank": 8, "cf_id": "cf020", "work_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Joelem", "max_score": 0.685312, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29", "bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Joelem_window_40", "psc_text": "lignorum: ita fratruelis meus in medio filiorum (Cant. II, 31) . Quid necesse est omnes arbores percurrere, cum universa aruerint, et pro gaudio atque laetitia, filios hominum moeror oppresserit et confusio? (Vers. 13, 14.) Accingite vos et plangite, sacerdotes; ululate, ministri altaris; ingredimini, cubate in sacco, ministri Dei mei, quoniam interiit de domo Dei vestri sacrificium et libatio ; sanctificate jejunium, vocate caetum, congregate senes, omnes habitatores terrae in domum Dei vestri, et clamate ad Dominum. LXX: Accingite vos et plangite, sacerdotes; lamentamini qui ministratis altari; ingredimini, dormite in saccis, ministri Dei, quoniam defecit de domo Dei vestri sacrificium et libatio; sanctificate jejunium, praedicate curationem [Al. praedicationem curate]; congregate senes, omnes habitatores terrae in domum Dei vestri, et clamate ad Dominum vehementer. Qui sanctus sacerdos est, et comedit pascha Domini, accingatur balteo castitatis, et audiat cum apostolis: Sint lumbi vestri praecincti, et lucernae ardentes in manibus vestris (Luc. XII, 35)", "candidate_score": 0.685312, "ce_score": null } ] }, { "rank": 9, "cf_id": "cf033", "work_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis", "max_score": 0.685296, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2_4", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) . FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1596", "psc_text": "sapiens medicus. Si exhibuit fomenta, si unguenta adhortationum, si medicamina Scripturarum divinarum, si ad ultimum ustionem excommunicationis, vel plagas virgarum, etiam si viderit nihil suam praevalere industriam: adhibeat etiam (quod majus est) suam et omnium fratrum pro eo orationem: ut Dominus, qui omnia potest, operetur salutem circa infirmum fratrem. Quod si nec isto modo sanatus fuerit, tunc jam utatur abbas ferro abcissionis, ut ait Apostolus: Auferte malum ex vobis (I Cor. V) . Et iterum: Infidelis si discedit, discedat: ne una ovis morbida omnem gregem contaminet (I Cor. VII) . COMMENTARIUS. Si quis frater frequenter correptus. ] Hoc est bis secrete monitus, et tertio publice objurgatus, ut exponunt Hildemarus, Bernardus Cass. et Boherius. Licet ex Nicolao de Fractura, frequentia in duabus vicibus consistere videtur. Pro qualibet culpa. ] Minori scilicet vel majori, ut loquuntur Bern. Cass., Richardus de S. Angelo, et Boherius. Levis enim culpa, ut ait Bernardus, per contemptum", "candidate_score": 0.685296, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2850", "psc_text": "sociali sermocinatione collocutionis, quam in omni necessaria corporali necessitate. » Denique Richardo de S. Angelo omnis exhibeatur humanitas idem est, « quasi dicat ostendatur benevolentia eis, ducendo ipsum per monasterium, quaerendo de eorum provincia, et hujus similia dicantur. » Humanitas etiam complecitur omnem honoris exterioris demonstrationem; atque ita S. Sabas (Tom. III Mon. Eccles. Graec.) « cum hospitem quemdam accedentem susceperat, qui presbyterii ordinationem haberet, eum peragere faciebat in oratorio sanctam oblationem, » ut scribit Cyrillus in ejus Vita, n. 17. Bernardus Cassinensis, Boherius, et Turrecremata in omni humanitate etiam carnium esum comprehendi existimant: « Male quidem serviretur regi, inquit Bernardus, episcopo, vel principi, si ad carnium abstinentiam astringerentur. Sentiat aliter qui vult, tamen in hoc signo universali omnis hoc comprehendi puto, habita consideratione discretionis ad hospites religiosos sanos, quibus uti carnibus non licet. » Et Turrecremata: « Si hospitibus cibus carnium indifferenter negaretur, non omnis humanitas eis censeretur exhiberi.", "candidate_score": 0.683348, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1596", "psc_text": "sapiens medicus. Si exhibuit fomenta, si unguenta adhortationum, si medicamina Scripturarum divinarum, si ad ultimum ustionem excommunicationis, vel plagas virgarum, etiam si viderit nihil suam praevalere industriam: adhibeat etiam (quod majus est) suam et omnium fratrum pro eo orationem: ut Dominus, qui omnia potest, operetur salutem circa infirmum fratrem. Quod si nec isto modo sanatus fuerit, tunc jam utatur abbas ferro abcissionis, ut ait Apostolus: Auferte malum ex vobis (I Cor. V) . Et iterum: Infidelis si discedit, discedat: ne una ovis morbida omnem gregem contaminet (I Cor. VII) . COMMENTARIUS. Si quis frater frequenter correptus. ] Hoc est bis secrete monitus, et tertio publice objurgatus, ut exponunt Hildemarus, Bernardus Cass. et Boherius. Licet ex Nicolao de Fractura, frequentia in duabus vicibus consistere videtur. Pro qualibet culpa. ] Minori scilicet vel majori, ut loquuntur Bern. Cass., Richardus de S. Angelo, et Boherius. Levis enim culpa, ut ait Bernardus, per contemptum", "candidate_score": 0.683206, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2_4", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) . FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2850", "psc_text": "sociali sermocinatione collocutionis, quam in omni necessaria corporali necessitate. » Denique Richardo de S. Angelo omnis exhibeatur humanitas idem est, « quasi dicat ostendatur benevolentia eis, ducendo ipsum per monasterium, quaerendo de eorum provincia, et hujus similia dicantur. » Humanitas etiam complecitur omnem honoris exterioris demonstrationem; atque ita S. Sabas (Tom. III Mon. Eccles. Graec.) « cum hospitem quemdam accedentem susceperat, qui presbyterii ordinationem haberet, eum peragere faciebat in oratorio sanctam oblationem, » ut scribit Cyrillus in ejus Vita, n. 17. Bernardus Cassinensis, Boherius, et Turrecremata in omni humanitate etiam carnium esum comprehendi existimant: « Male quidem serviretur regi, inquit Bernardus, episcopo, vel principi, si ad carnium abstinentiam astringerentur. Sentiat aliter qui vult, tamen in hoc signo universali omnis hoc comprehendi puto, habita consideratione discretionis ad hospites religiosos sanos, quibus uti carnibus non licet. » Et Turrecremata: « Si hospitibus cibus carnium indifferenter negaretur, non omnis humanitas eis censeretur exhiberi.", "candidate_score": 0.679511, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_0_2", "bdc_text": "Leoni suo gratiam et pacem a domino . Ita zelo dei , frater mi , adversus sanguinarium Die Anschuldigung der Blutrünstigkeit der Katholiken erhebt Bullinger auch in seiner Schrift «Verglichung der uralten und unser zyten kätzeryen» , Zürich 1526 , Bl. C iij r. : «Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2077", "psc_text": "in secunda libri sui editione, non de communione eucharistica S. Benedictum intelligit, sed de communione precum et charitatis; cujus a lectore signum aliquod S. Pater omnibus dari voluerit, priusquam incipiat legere. Egregium sane charitatis indicium frustulum panis privatim edere ante lectionem! Et hanc interpretationem ab eruditissimo et in traditione versatissimo viro accepisse se fatetur dissertator; cui non deferre haudquaquam potuerit. Ita praevaluerunt in gratiam viri doctissimi, doctioris fortasse semel praeconcepta praejudicia. Adeo ineptam contra germanum S. Benedicti sensum opinionem singulari tractatu refutavit noster Mabillonius, quem habet sub prelo. Ejus rationes quilibet videre poterit; nos sola traditione, de qua dissertator gloriatur, licet nullum inde protulerit argumentum aliqua auctoritate firmatum, contenti erimus. Itaque sancti Benedicti textum de communione eucharistica intelligendum esse constans est omnium qui a tempore sancti Benedicti scripserunt hanc in rem, auctorum sententia. In primis Magister, qui ante mille annos suam scripsit Regulam, ex Benedictina magna ex parte desumptam, sancti", "candidate_score": 0.678178, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_3_5", "bdc_text": "«es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) . FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ; Pfarrer in Leutkirch und Lindau , dann Kanonikus und Offizial in Basel , 1518 - 1523 Generalvikar in Konstanz , hierauf in den Diensten Erzherzog Ferdinands von Österreich , 1530 Bischof von Wien. Obwohl ursprünglich kirchlichen Reformen nicht abgeneigt und mit Zwingli und Erasmus befreundet , wurde Fabri doch nach 1523 einer der schärfsten Gegner der Zürcher Reformation , s. Leo Helbling , Dr . Johann Fabri , Generalvikar von Konstanz und Bischof von Wien , 1478-1541 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_707", "psc_text": "supra retulimus ex mss. Consuetudinibus S. Benigni Divionensis de officio eleemosynarii, p. 124, et in lib. V de Antiq. monachorum Ritibus, de fratribus in viam directis, quae omnia declarant quam horrerent Patres nostri quarumcunque feminarum vel levissimam conversationem, et quantum nos ab earum colloquio, quod quidem prodesse nihil, obesse plurimum potest timere debeamus. Et utinam aeque abhorreamus ac S. Joannes abbas Gorziensis, qui adhuc laicus In ejus Vita n. 16, saec. V Bened. « tantum pudicitiae virtus mentem ejus totam pervaserat, ut quo forte loco mulierem sedisse conspexerat, nullo pacto, illa recedente, eodem ipse vel fatigabundus succederet. » Sed de his satis, si tamen hac de re satis dici potest. Vide S. Basil. Regulam ex versione Ruffini interrogat. 197 et 198; Vitam S. Paterni episcopi n. 9, saec. II Bened., pag. 1102; et S. Hugonis episcopi Gratianopolit. n. 15, apud Boll. I April. Nullum odire. ] Recte enim S. Basilius", "candidate_score": 0.676786, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1917", "psc_text": "usus infirmis quotiens expedit offeratur: sanis autem, et maxime juvenibus, tardius concedatur. Sed et carnium esus infirmis omninoque debilibus pro reparatione concedatur. At ubi meliorati fuerint, a carnibus more solito omnes abstineant. Curam autem maximam habeat abbas ne a cellerariis aut servitoribus negligantur infirmi: quia ad ipsum respicit quidquid a discipulis delinquitur. COMMENTARIUS. Infirmorum cura ante omnia et super omnia adhibenda est. etc.] Nihil fortius aut expressius S. P. Benedictus praescribere poterat ad commendandam infirmorum curam, vixque aliud simile in cunctis SS. Patrum regulis reperire est, nisi forte in illis quae S. Benedicti textum transcripserunt, ut sunt Regula Donati ad virgines, et Grimlaici ad solitarios. Et quidem in Regula S. Antonii legitur (Num. 2): « Cum surrexeris mane singulis diebus, inquire de aegrotis qui apud te sunt. » Et iterum (Num. 34): « Visita aegrotos et infirmos, et imple mensuras seu vasa eorum aqua. » In Regula SS. Serapionis, Macarii,", "candidate_score": 0.674286, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2_4", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) . FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2218", "psc_text": "Quartam sententiam tradit Boherius in primo comment., ubi sic discurrit: « Nota si vis verum capere intellectum. Magister ponit tres hominum conditiones in hac Regula. Primi sunt sani, et hi nullis omnino debent vesci carnibus. Secundi sunt debiles et a groti, quibus pro sustentatione naturae solum conceditur esus carnium quadrupedum, ut hic; et intelligo hic debiles, decrepitos, vel praecedentibus infirmitatibus debilitatos; aegrotos vero patientes, sed non continue, ut capite, ventre, aut renibus; sicque expone hic omnino, id est secundum veritatem, vel id est non ficte. Tertii vero status infirmi, in quibus simpliciter conceditur pro reparatione naturae esus carnium; unde nedum quadrupedalibus, imo et carnibus bipedalibus quae sunt magis reparativae et nutritivae, vesci possunt. » Idem docuisse videtur Guido Juvenalis in sua versione Gallica: quanquam ex eodem Guidone, aut ejus correctore monacho Clarevallensi quintam sententiam proferat Haeftenus, quae censet (Lib. X, tract. 6, disq. 2) « vegetis ac sanis omnem carnis", "candidate_score": 0.672912, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1997", "psc_text": "« Omnes tam sanos quam aegrotos a carne et sanguine, tam volucrum quam quadrupedum, vos semper abstinere jubemus. » Simili disciplina suos informaverat S. Stephanus abbas Obazinensis, antequam ordini Cisterciensi eos subjiceret, ut docet anonymus Vitae scriptor (Lib. II, num. 14, Miscel. Baluz., tom. IV): « Inter caeteras mutationes etiam esus carnium infirmis secundum regulam est allatus, qui hactenus manserat fratribus nostris incognitus: quod gravissime vir sanctus ferebat, in tantum ut diceret ipse commotus, quod carnificinam introduxissent in domum Dei, cum videret propter infirmos aliquod ex animalibus jugulari, cumque ei capitulum regulae pro infirmis opponeretur, ille tacebat, quia nec istud ei placere, nec regulae auctoritas poterat displicere. » Ex Cisterciensibus tamen sanctus Guillelmus Bituricensis archiepiscopus « ex quo saeculum dereliquit, nunquam carnes aliqua infirmitatis necessitate seu alicujus victus persuasione comedit. » Istud institutum hactenus summa cum laude retinent monachi Carthusienses; quam licet abstinentiam prima ordinis conditione servaverint, ut docet Petrus", "candidate_score": 0.67285, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2_4", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) . FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1690", "psc_text": "Fratres non contristet. ] Quod ita exponit Hildemarus: « Nulli debet acrius responsum dare, sed eis bonum sermonem in omnibus tribuere; » sive, ut ait Bernardus, « Nihil faciat vel dicat per quod possint rationabiliter contristari: » verbi gratia, « In denegando quae debet dare, vel in dando tardius quam debeat, » ut loquitur Boherius. Si quis autem frater ab eo forte aliquid irrationabiliter postulet, non spernendo eum contristet, etc.] Ita S. Benedictus, in monasterio S. Sequani cellerarius, et postea abba Anianensis (In ejus Vita, n. 9, saec. IV), « juxta praeceptum Regulae totis viribus sese componere, ac licita petentibus sine mora studebat largiri; male petentibus denegare, impossibilia exquirentibus blande excusare. » Et ante eum sanctus Leobinus factus cellerarius (Saec. I Bened.), « ita se reddidit providum, ut nec superpetenti daret aliquid superfluum, nec indigenti congruum subtraheret alimentum. » Quid autem sive petendo, sive distribuendo observari deceat, docent sequentes versiculi", "candidate_score": 0.671968, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2_4", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) . FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1917", "psc_text": "usus infirmis quotiens expedit offeratur: sanis autem, et maxime juvenibus, tardius concedatur. Sed et carnium esus infirmis omninoque debilibus pro reparatione concedatur. At ubi meliorati fuerint, a carnibus more solito omnes abstineant. Curam autem maximam habeat abbas ne a cellerariis aut servitoribus negligantur infirmi: quia ad ipsum respicit quidquid a discipulis delinquitur. COMMENTARIUS. Infirmorum cura ante omnia et super omnia adhibenda est. etc.] Nihil fortius aut expressius S. P. Benedictus praescribere poterat ad commendandam infirmorum curam, vixque aliud simile in cunctis SS. Patrum regulis reperire est, nisi forte in illis quae S. Benedicti textum transcripserunt, ut sunt Regula Donati ad virgines, et Grimlaici ad solitarios. Et quidem in Regula S. Antonii legitur (Num. 2): « Cum surrexeris mane singulis diebus, inquire de aegrotis qui apud te sunt. » Et iterum (Num. 34): « Visita aegrotos et infirmos, et imple mensuras seu vasa eorum aqua. » In Regula SS. Serapionis, Macarii,", "candidate_score": 0.671473, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2_4", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) . FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1997", "psc_text": "« Omnes tam sanos quam aegrotos a carne et sanguine, tam volucrum quam quadrupedum, vos semper abstinere jubemus. » Simili disciplina suos informaverat S. Stephanus abbas Obazinensis, antequam ordini Cisterciensi eos subjiceret, ut docet anonymus Vitae scriptor (Lib. II, num. 14, Miscel. Baluz., tom. IV): « Inter caeteras mutationes etiam esus carnium infirmis secundum regulam est allatus, qui hactenus manserat fratribus nostris incognitus: quod gravissime vir sanctus ferebat, in tantum ut diceret ipse commotus, quod carnificinam introduxissent in domum Dei, cum videret propter infirmos aliquod ex animalibus jugulari, cumque ei capitulum regulae pro infirmis opponeretur, ille tacebat, quia nec istud ei placere, nec regulae auctoritas poterat displicere. » Ex Cisterciensibus tamen sanctus Guillelmus Bituricensis archiepiscopus « ex quo saeculum dereliquit, nunquam carnes aliqua infirmitatis necessitate seu alicujus victus persuasione comedit. » Istud institutum hactenus summa cum laude retinent monachi Carthusienses; quam licet abstinentiam prima ordinis conditione servaverint, ut docet Petrus", "candidate_score": 0.666446, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2_4", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) . FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2004", "psc_text": "carnes comederint, loco poenitentiae, injungatur ut septem psalmos cantent, vel, si nesciunt, septies orationem dominicam; Benignianae Consuet. addunt vel septies Miserere mei, Deus. Ex Caeremoniali etiam Bursfeldensium infirmi in conventum redire non debent, nisi ex abbatis licentia, et petita in capitulo 479 de negligentiis venia; et quidem ex libro Usuum Cisterc. jejuni, nisi in via dirigendi sint. Curam autem maximam habeat abbas, ne a cellerariis aut servitoribus negligantur infirmi. ] Cellerariorum nomine Bernardus Cass. et Boherius omnes intelligunt officiales quibus ratione obedientiae infirmis aliquid ministrare incumbit. Ab his ergo caveat abbas ne negligantur infirmi, qui « quidquid petierint eis dandum est, etiamsi emere opus sit, inquiunt Farfensis monasterii Consuetudines; regula enim praecipit ante omnia, et super omnia adhibendam infirmis esse curam, et sollicitudinem. » Hic redit in memoriam quanta S. Pachomius (Vita S. Pachom., n. 34, Boll., 14 Maii) severitate fratrem perstrinxerit qui postulanti infirmo carnes denegaverat. Quia ad ipsum", "candidate_score": 0.666349, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_1_3", "bdc_text": "Ita zelo dei , frater mi , adversus sanguinarium Die Anschuldigung der Blutrünstigkeit der Katholiken erhebt Bullinger auch in seiner Schrift «Verglichung der uralten und unser zyten kätzeryen» , Zürich 1526 , Bl. C iij r. : «Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2077", "psc_text": "in secunda libri sui editione, non de communione eucharistica S. Benedictum intelligit, sed de communione precum et charitatis; cujus a lectore signum aliquod S. Pater omnibus dari voluerit, priusquam incipiat legere. Egregium sane charitatis indicium frustulum panis privatim edere ante lectionem! Et hanc interpretationem ab eruditissimo et in traditione versatissimo viro accepisse se fatetur dissertator; cui non deferre haudquaquam potuerit. Ita praevaluerunt in gratiam viri doctissimi, doctioris fortasse semel praeconcepta praejudicia. Adeo ineptam contra germanum S. Benedicti sensum opinionem singulari tractatu refutavit noster Mabillonius, quem habet sub prelo. Ejus rationes quilibet videre poterit; nos sola traditione, de qua dissertator gloriatur, licet nullum inde protulerit argumentum aliqua auctoritate firmatum, contenti erimus. Itaque sancti Benedicti textum de communione eucharistica intelligendum esse constans est omnium qui a tempore sancti Benedicti scripserunt hanc in rem, auctorum sententia. In primis Magister, qui ante mille annos suam scripsit Regulam, ex Benedictina magna ex parte desumptam, sancti", "candidate_score": 0.665897, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_0_2", "bdc_text": "Leoni suo gratiam et pacem a domino . Ita zelo dei , frater mi , adversus sanguinarium Die Anschuldigung der Blutrünstigkeit der Katholiken erhebt Bullinger auch in seiner Schrift «Verglichung der uralten und unser zyten kätzeryen» , Zürich 1526 , Bl. C iij r. : «Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2903", "psc_text": "« quod non oportet haereticorum eulogias accipere. » Sexto, eulogiae dictae sunt quaecunque res benedictae, quo sensu Fortunatus in Vita S. Germani Parisiensis episcopi, num. 11, liquorem benedictum eulogiam vocat, et in Vita S. Mederici panis benedictus eulogia appellatur. Septimo, eulogias etiam vocabant communem panem, quem in amoris et benevolentiae signum invicem sibi mittebant; unde Paulinus epist. 1 ad Severum: « Panem campanum de cellula nostra tibi pro eulogia misimus. » Et Florentius presbyter infectum veneno panem S. Benedicto, quasi pro benedictione transmisit, ut testatur S. Greg. lib. II Dial., cap. 8. Octavo: « In jure, inquit Richardus de S. Angelo, exponitur eulogium, id est testamentum. Extra de Testamentis cap. Vos quidem, et Codex lib. II, cap. Jubemus. » 694 Nono: « Vel dicas, addit idem Richardus, quod sunt boni sermones facti de aliquo, sic exponit pe. san. extra de do. et cantu. Cum olim, super prima glossa. » Jam", "candidate_score": 0.665743, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2_4", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) . FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1955", "psc_text": "liber Usuum Cisterciensium, cap. 68, quo item sacerdoti matutinas infirmis cantaturo, post inchoatum hymnum choro egredi permittitur. Haec autem praestabant aut in ipso infirmi cubiculo aut in oratorio, 468 quod « domus infirmorum prope debet habere, in quo missam saltem jacendo possint audire, et communionem accipere, » ut loquitur Hildemarus, scilicet cum abstinerent a carnibus, aut una ex quinque praecipuis festivitatibus contingeret, quibus tantum infirmis carne vescentibus agni immaculati carnem edere permittebatur, ex supradictis. Idque cum ea esset infirmi debilitas, quae strato exsurgere non sineret aegros: alioquin sive die, sive nocte simul in praefato oratorio divinae servitutis pensum persolvebant, ut videre est apud Udalricum, lib. III, cap. 25; in mss. S. Benigni Consuetud., cap. 46; in libro Usuum Cisterc., cap. 92; in Caeremon. Bursfeld., dist. 3, cap. 30; sed maxime in Farfensis monasterii Consuetudinibus, in quibus haec omni admiratione digna continentur: « Infirmi fratres, ut missi fuerint in domo infirmorum", "candidate_score": 0.665622, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2_4", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) . FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2005", "psc_text": "est, etiamsi emere opus sit, inquiunt Farfensis monasterii Consuetudines; regula enim praecipit ante omnia, et super omnia adhibendam infirmis esse curam, et sollicitudinem. » Hic redit in memoriam quanta S. Pachomius (Vita S. Pachom., n. 34, Boll., 14 Maii) severitate fratrem perstrinxerit qui postulanti infirmo carnes denegaverat. Quia ad ipsum respicit quidquid a discipulis delinquitur. ] Juxta illud Gregorii Magni (Lib. III Regist., c. 23): « Scio quod subjectorum culpa praepositorum deprimit vitam, et cum in subjecto peccatum non corrigitur, in eum, qui praeest sententia retorquetur. » CAPUT XXXVII. De sensibus, vel infantibus. Licet ipsa natura humana trahatur ad misericordiam in his aetatibus, senum videlicet et infantum, tamen et regulae auctoritas eis prospiciat. Consideretur semper in eis imbecillitas, et nullatenus eis districtio regulae teneatur in alimentis: sed sit in eis pia consideratio et praeveniant horas canonicas. COMMENTARIUS. Ex legitimo quidem ordine postquam de infirmis fratribus egit S. P. Benedictus, de", "candidate_score": 0.66409, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2_4", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) . FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2077", "psc_text": "in secunda libri sui editione, non de communione eucharistica S. Benedictum intelligit, sed de communione precum et charitatis; cujus a lectore signum aliquod S. Pater omnibus dari voluerit, priusquam incipiat legere. Egregium sane charitatis indicium frustulum panis privatim edere ante lectionem! Et hanc interpretationem ab eruditissimo et in traditione versatissimo viro accepisse se fatetur dissertator; cui non deferre haudquaquam potuerit. Ita praevaluerunt in gratiam viri doctissimi, doctioris fortasse semel praeconcepta praejudicia. Adeo ineptam contra germanum S. Benedicti sensum opinionem singulari tractatu refutavit noster Mabillonius, quem habet sub prelo. Ejus rationes quilibet videre poterit; nos sola traditione, de qua dissertator gloriatur, licet nullum inde protulerit argumentum aliqua auctoritate firmatum, contenti erimus. Itaque sancti Benedicti textum de communione eucharistica intelligendum esse constans est omnium qui a tempore sancti Benedicti scripserunt hanc in rem, auctorum sententia. In primis Magister, qui ante mille annos suam scripsit Regulam, ex Benedictina magna ex parte desumptam, sancti", "candidate_score": 0.663952, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_4_6", "bdc_text": "FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ; Pfarrer in Leutkirch und Lindau , dann Kanonikus und Offizial in Basel , 1518 - 1523 Generalvikar in Konstanz , hierauf in den Diensten Erzherzog Ferdinands von Österreich , 1530 Bischof von Wien. Obwohl ursprünglich kirchlichen Reformen nicht abgeneigt und mit Zwingli und Erasmus befreundet , wurde Fabri doch nach 1523 einer der schärfsten Gegner der Zürcher Reformation , s. Leo Helbling , Dr . Johann Fabri , Generalvikar von Konstanz und Bischof von Wien , 1478-1541 . Beiträge zu seiner Lebensgeschichte , Münster i. W. 1941 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_707", "psc_text": "supra retulimus ex mss. Consuetudinibus S. Benigni Divionensis de officio eleemosynarii, p. 124, et in lib. V de Antiq. monachorum Ritibus, de fratribus in viam directis, quae omnia declarant quam horrerent Patres nostri quarumcunque feminarum vel levissimam conversationem, et quantum nos ab earum colloquio, quod quidem prodesse nihil, obesse plurimum potest timere debeamus. Et utinam aeque abhorreamus ac S. Joannes abbas Gorziensis, qui adhuc laicus In ejus Vita n. 16, saec. V Bened. « tantum pudicitiae virtus mentem ejus totam pervaserat, ut quo forte loco mulierem sedisse conspexerat, nullo pacto, illa recedente, eodem ipse vel fatigabundus succederet. » Sed de his satis, si tamen hac de re satis dici potest. Vide S. Basil. Regulam ex versione Ruffini interrogat. 197 et 198; Vitam S. Paterni episcopi n. 9, saec. II Bened., pag. 1102; et S. Hugonis episcopi Gratianopolit. n. 15, apud Boll. I April. Nullum odire. ] Recte enim S. Basilius", "candidate_score": 0.663799, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_1_3", "bdc_text": "Ita zelo dei , frater mi , adversus sanguinarium Die Anschuldigung der Blutrünstigkeit der Katholiken erhebt Bullinger auch in seiner Schrift «Verglichung der uralten und unser zyten kätzeryen» , Zürich 1526 , Bl. C iij r. : «Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1997", "psc_text": "« Omnes tam sanos quam aegrotos a carne et sanguine, tam volucrum quam quadrupedum, vos semper abstinere jubemus. » Simili disciplina suos informaverat S. Stephanus abbas Obazinensis, antequam ordini Cisterciensi eos subjiceret, ut docet anonymus Vitae scriptor (Lib. II, num. 14, Miscel. Baluz., tom. IV): « Inter caeteras mutationes etiam esus carnium infirmis secundum regulam est allatus, qui hactenus manserat fratribus nostris incognitus: quod gravissime vir sanctus ferebat, in tantum ut diceret ipse commotus, quod carnificinam introduxissent in domum Dei, cum videret propter infirmos aliquod ex animalibus jugulari, cumque ei capitulum regulae pro infirmis opponeretur, ille tacebat, quia nec istud ei placere, nec regulae auctoritas poterat displicere. » Ex Cisterciensibus tamen sanctus Guillelmus Bituricensis archiepiscopus « ex quo saeculum dereliquit, nunquam carnes aliqua infirmitatis necessitate seu alicujus victus persuasione comedit. » Istud institutum hactenus summa cum laude retinent monachi Carthusienses; quam licet abstinentiam prima ordinis conditione servaverint, ut docet Petrus", "candidate_score": 0.662891, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_1_3", "bdc_text": "Ita zelo dei , frater mi , adversus sanguinarium Die Anschuldigung der Blutrünstigkeit der Katholiken erhebt Bullinger auch in seiner Schrift «Verglichung der uralten und unser zyten kätzeryen» , Zürich 1526 , Bl. C iij r. : «Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2228", "psc_text": "sanctus Theodorus Siceota (In ejus Vita n. 63, Boll. 22 April.), quos ea de causa ad oppidum remittebat. Imo inter objecta Graecorum tempore Michaelis Cerularii Latinis improperarunt (Humberti lib. contr. Graec. calumanias) , quod sanctus Benedictus infirmis carnis esum concedit; et inter querelas quas Innocentii III tempore adversus Latinos renovarunt, quinquagesima tertia haec erat: Ipsorum monachi carne vescuntur. Quid quod monachis ad Ecclesiae dignitates assumptis, extra infirmitatis necessitatem, carnibus vesci prorsus illicitum erat? Cujus rei illustre habemus exemplum in persona Hincmari ex monacho Dionysiano archiepiscopi Rhemensis, quem ex morbo recens convalescentem Pardulus Laudunensis episcopus monet, « ne a lardo sive quadrupedibus abstineat, donec sanitas confirmetur, et sic ad siccos, et miseros, tardioresque monasticos cibos rediatur. » Quapropter haudquaquam mirum videri debet si sanctus Fructuosus monachum qui abstinentiam « violaverit, et contra sanctionem regulae usumque veternum, vesci carnibus praesumpserit, sex mensium spatio retrusioni et poenitentiae » subjacere decernat (Cap. 5). Quae", "candidate_score": 0.662844, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_1_3", "bdc_text": "Ita zelo dei , frater mi , adversus sanguinarium Die Anschuldigung der Blutrünstigkeit der Katholiken erhebt Bullinger auch in seiner Schrift «Verglichung der uralten und unser zyten kätzeryen» , Zürich 1526 , Bl. C iij r. : «Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2210", "psc_text": "Deinde « minime credendum est, inquit Menardus, a S. Benedicto tales institui monachos, qui pedum numero delicias escarum dijudicent, cum ipse capite 36 Regulae carnis esu exceptis aegrotis monachos arceat. Nec vero inferri potest quadrupedum interdictione volatilium esum esse permissum; nam cum unum prohibetur, non statim alterum permitti concludendum est, ut Levit. XIX, cum dicitur, Non maledices surdo, nec coram caeco pones offendiculum: male quidem inferret aliquis ex ejusmodi legibus permitti non surdis maledicere, et videntibus ponere offendiculum; quia potest accedere peculiaris ratio, ut ejusmodi prohibitio fiat, etiamsi alterum expresse non prohibeatur. » Sed ad id quod ex cap. 36, ubi carnes absolute interdicuntur, infertur, respondent alii veteres aves sub carnis nomine non comprehendisse, imo utrumque distinxisse, ut videre est in Regula S. Caesarii (Cap. 24): « Pullos et carnes nunquam sani accipiant; » et in Vita S. Pardulfi (In ejus Vit. Saec. 3) qui « nunquam carnium, neque volatilium", "candidate_score": 0.662695, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2_4", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) . FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2020", "psc_text": "Salomon abbas tribus in anno diebus in scholarum aedibus carnibus vesci pueris concessit saeculo X, teste Ekkehardo juniore lib. VI de Casibus S. Galli, cap. 1, quod signo est antea abstinuisse omnino. Praeterea Udalricus docet (Lib. III, c. 8) pueros in eodem refectorio cum aliis manducare; id quod habent etiam Benignianae Consuetudines mss. His accedit Boherius in secundo commentario, ubi quod in primo dixerat retractans, sic loquitur: « Percontari libet quaenam sit ista districtio Regulae, quae istis relaxari jubetur? Nunquid vescentur carnibus 483 contra regularem vigorem? Non puto quidem, quia de eis nihil Magister in ipsis sicut de infirmis excipit, debilibus, et aegrotis: et quanquam hae quidem aetates possint dici debiles, tamen ratio hujus textus cessat in eis; quia carnes utique comeduntur pro reparatione et melioramento naturae; quoniam infantia semper melioratur et senectus diminuitur. Relaxabuntur ergo eis jejunia, ministrabuntur frequentius piscium, et aliarum rerum liquamina, et horas edendi praevenient etiam", "candidate_score": 0.66242, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2_4", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) . FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2146", "psc_text": "regno. » Quibus haec non arriserint, audiant non me, sed S. Bernardum (Serm. 30, in Cant.): « Qui voluerit animam suam salvam facere perdet eam. Quid hic vos dicitis, observatores ciborum, morum neglectores? Hippocrates et sequaces ejus docent animas salvas facere in hoc mundo, Christus et ejus discipuli perdere; quemnam vos e duobus sequi magistrum eligitis? At manifestum se facit, qui sic disputat: Hoc oculis, hoc capiti, et illud pectori aut stomacho nocet. Profecto unusquisque quod a suo magistro didicit, hoc in medium profert. Num in Evangelio legistis has differentias, aut in prophetis, aut in litteris apostolorum? Caro et sanguis profecto revelavit tibi hanc sapientiam, non spiritus Patris. Est enim carnis haec sapientia. Sed audi quid de ipsa nostri medici sentiant: Sapientia carnis mors est. Item: Sapientia carnis inimica est Deo. Num Hippocratis seu Galeni sententiam, aut certe de schola Epicuri debui proponere vobis? Christi sum discipulus, 513 Christi discipulis", "candidate_score": 0.662243, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2146", "psc_text": "regno. » Quibus haec non arriserint, audiant non me, sed S. Bernardum (Serm. 30, in Cant.): « Qui voluerit animam suam salvam facere perdet eam. Quid hic vos dicitis, observatores ciborum, morum neglectores? Hippocrates et sequaces ejus docent animas salvas facere in hoc mundo, Christus et ejus discipuli perdere; quemnam vos e duobus sequi magistrum eligitis? At manifestum se facit, qui sic disputat: Hoc oculis, hoc capiti, et illud pectori aut stomacho nocet. Profecto unusquisque quod a suo magistro didicit, hoc in medium profert. Num in Evangelio legistis has differentias, aut in prophetis, aut in litteris apostolorum? Caro et sanguis profecto revelavit tibi hanc sapientiam, non spiritus Patris. Est enim carnis haec sapientia. Sed audi quid de ipsa nostri medici sentiant: Sapientia carnis mors est. Item: Sapientia carnis inimica est Deo. Num Hippocratis seu Galeni sententiam, aut certe de schola Epicuri debui proponere vobis? Christi sum discipulus, 513 Christi discipulis", "candidate_score": 0.662239, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2218", "psc_text": "Quartam sententiam tradit Boherius in primo comment., ubi sic discurrit: « Nota si vis verum capere intellectum. Magister ponit tres hominum conditiones in hac Regula. Primi sunt sani, et hi nullis omnino debent vesci carnibus. Secundi sunt debiles et a groti, quibus pro sustentatione naturae solum conceditur esus carnium quadrupedum, ut hic; et intelligo hic debiles, decrepitos, vel praecedentibus infirmitatibus debilitatos; aegrotos vero patientes, sed non continue, ut capite, ventre, aut renibus; sicque expone hic omnino, id est secundum veritatem, vel id est non ficte. Tertii vero status infirmi, in quibus simpliciter conceditur pro reparatione naturae esus carnium; unde nedum quadrupedalibus, imo et carnibus bipedalibus quae sunt magis reparativae et nutritivae, vesci possunt. » Idem docuisse videtur Guido Juvenalis in sua versione Gallica: quanquam ex eodem Guidone, aut ejus correctore monacho Clarevallensi quintam sententiam proferat Haeftenus, quae censet (Lib. X, tract. 6, disq. 2) « vegetis ac sanis omnem carnis", "candidate_score": 0.661902, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2_4", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) . FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2210", "psc_text": "Deinde « minime credendum est, inquit Menardus, a S. Benedicto tales institui monachos, qui pedum numero delicias escarum dijudicent, cum ipse capite 36 Regulae carnis esu exceptis aegrotis monachos arceat. Nec vero inferri potest quadrupedum interdictione volatilium esum esse permissum; nam cum unum prohibetur, non statim alterum permitti concludendum est, ut Levit. XIX, cum dicitur, Non maledices surdo, nec coram caeco pones offendiculum: male quidem inferret aliquis ex ejusmodi legibus permitti non surdis maledicere, et videntibus ponere offendiculum; quia potest accedere peculiaris ratio, ut ejusmodi prohibitio fiat, etiamsi alterum expresse non prohibeatur. » Sed ad id quod ex cap. 36, ubi carnes absolute interdicuntur, infertur, respondent alii veteres aves sub carnis nomine non comprehendisse, imo utrumque distinxisse, ut videre est in Regula S. Caesarii (Cap. 24): « Pullos et carnes nunquam sani accipiant; » et in Vita S. Pardulfi (In ejus Vit. Saec. 3) qui « nunquam carnium, neque volatilium", "candidate_score": 0.661072, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2903", "psc_text": "« quod non oportet haereticorum eulogias accipere. » Sexto, eulogiae dictae sunt quaecunque res benedictae, quo sensu Fortunatus in Vita S. Germani Parisiensis episcopi, num. 11, liquorem benedictum eulogiam vocat, et in Vita S. Mederici panis benedictus eulogia appellatur. Septimo, eulogias etiam vocabant communem panem, quem in amoris et benevolentiae signum invicem sibi mittebant; unde Paulinus epist. 1 ad Severum: « Panem campanum de cellula nostra tibi pro eulogia misimus. » Et Florentius presbyter infectum veneno panem S. Benedicto, quasi pro benedictione transmisit, ut testatur S. Greg. lib. II Dial., cap. 8. Octavo: « In jure, inquit Richardus de S. Angelo, exponitur eulogium, id est testamentum. Extra de Testamentis cap. Vos quidem, et Codex lib. II, cap. Jubemus. » 694 Nono: « Vel dicas, addit idem Richardus, quod sunt boni sermones facti de aliquo, sic exponit pe. san. extra de do. et cantu. Cum olim, super prima glossa. » Jam", "candidate_score": 0.660992, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2851", "psc_text": "Bernardus, episcopo, vel principi, si ad carnium abstinentiam astringerentur. Sentiat aliter qui vult, tamen in hoc signo universali omnis hoc comprehendi puto, habita consideratione discretionis ad hospites religiosos sanos, quibus uti carnibus non licet. » Et Turrecremata: « Si hospitibus cibus carnium indifferenter negaretur, non omnis humanitas eis censeretur exhiberi. » Sed huic opinioni, quae contraria est optimae monasteriorum ordinis nostri praxi, et quam expresse damnavit Innocentius Papa III, in brevi ad abbatem et conventum Sylvae Majoris, qui tale aliquid praesumpserant, merito potest opponi illud S. Ambrosii (Lib. V in Hexam., cap. 8): « Melior est enim hospitalitas in oleribus cum gratia, quam vitulorum pinguium praeparatio cum discordia. » Et illud Evagrii in Monachicis, n. 2 (Tom. III Monum. Eccles. Graecae): « Si praetextu hospitalitatis de sumptuoso cibo in mentem venerit, abjice eam cogitationem, nec illi adhaereas; per illam quippe insidiatur tibi adversarius . . . . licet panem duntaxat", "candidate_score": 0.660614, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2_4", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) . FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2193", "psc_text": "testimonium commendat, quod fuerat ipse monachus Fuldensis monasterii, quod sub strictiori et severiori Regulae S. Benedicti observatione S. Bonifacius fundaverat, misso in Italiam S. Sturmio, qui in melius ordinatis monasteriis puriorem verioremque Regulae sensum addiceret, a Fuldensibus monachis postea ad praxim reducendum, ac proinde Rabanus loqui haud potuit, praeter sensum suo in monasterio intellectum. Eadem fuit sententia Dietrici Mettensis episcopi, qui aliquando loquens de disciplina quam ipse studens in monasterio S. Galli viderat (Ekkehard. de Casibus S. Galli, cap. 11): « Erant, inquit, alii qui solis volatilibus, quod unius cum piscibus creaturae sint, licite uterentur. » His accedit sancta Hildegardis, cujus haec verba: « Carnium esus infirmis omnino, debilibusque pro reparatione concedatur. Carnes tam quadrupedum quam volatilium intelligi volens, et nullas carnes quas homines comedere solent excipiens. At ubi meliorati fuerint, a carnibus more solito abstineant, scilicet a carnibus quadrupedum; quia sani illas et succum earum comedere non solebant, sed", "candidate_score": 0.660409, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1994", "psc_text": "medium inter utrumque tenent: et ex his alii ab aegritudine surgentes pristinas vires nondum restaurarunt; alii vero ita dispositi sunt ad aegritudinem, ut nisi citius eis succurratur, morbus instet. Quinto, quod S. P. Benedictus carnes quidem infirmis omninoque debilibus permittit, non ad delicias, sed pro reparatione, uti seipse explicat: quapropter si ea sit morbi natura, quae absque carnium esu facile reparari queat, ab his abstinere debet infirmus. Hinc liber Usuum Cisterc. (Cap. 92), « si quis habet infirmitatem quae nec multum eum debilitet, nec comedendi turbet appetitum, ut puta inflatura, incisio membrorum, aut aliquid hujusmodi; hic talis nec super culcitram jaceat, nec consueta jejunia solvat, nec cibos refectorii mutet. » Neque etiam quod S. Pater ait pro reparatione ita stricte sumendum, quasi infirmis, de quorum reparatione, instante morte, desperatur, denegandus esset carnium esus: nam licet vires non reparet, eas tamen utcunque sustentat, vitamque aliquantisper producit. Sexto, istud S. P. Benedicti", "candidate_score": 0.659358, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_1_3", "bdc_text": "Ita zelo dei , frater mi , adversus sanguinarium Die Anschuldigung der Blutrünstigkeit der Katholiken erhebt Bullinger auch in seiner Schrift «Verglichung der uralten und unser zyten kätzeryen» , Zürich 1526 , Bl. C iij r. : «Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2227", "psc_text": "Odo incunctanter apostatas appellat (Lib. III Collat. num. 17): « An non est apostasia, inquit, de habitu et victu traditiones Patrum contemnere, cum Deus terminos Patrum transgredi interdixerit, despectaque victus qualitate vel quantitate per B. Benedictum praefixa, sanguineas dapes cum filiis Israel desiderare? » Et certe abstinentia a carnibus inter praecipua vitae monasticae instituta semper considerata est; unde etiam sanctus Vitalis abbas ordinis sancti Basilii (In ejus Vita, n. 18 apud Bolland.) successorem suum instituens, inter alia jubet ut « in monasterio carnes comedi non permittat: » quam legem etiam ad fabros aliosque saeculares operarios intra monasterii terminos laborantes extendebat sanctus Theodorus Siceota (In ejus Vita n. 63, Boll. 22 April.), quos ea de causa ad oppidum remittebat. Imo inter objecta Graecorum tempore Michaelis Cerularii Latinis improperarunt (Humberti lib. contr. Graec. calumanias) , quod sanctus Benedictus infirmis carnis esum concedit; et inter querelas quas Innocentii III tempore adversus Latinos renovarunt,", "candidate_score": 0.659187, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2176", "psc_text": "abbat. apud Boll. 4 Januar.). » Simile aliquid de pane primorum Fuliensium scribit Ludovicus a S. Malachia; sed editae anno 1631 eorum Constitutiones tantum habent: « Panis cibarius sit, et communis; hospitibus tamen et aegrotis possit melior dari. » De Carthusianis audiendus est Guigo in Statutis (Cap. 34): « Panis quamvis de tritico, torta est; album enim panem non facimus. » Antiqua Statuta Carthusiensium addunt (Part. II, cap. 14, § 16): « Nisi pro infirmis. » Inferius tamen ita subjiciunt (Cap. 32, § 9): « Antiqua consuetudo est ut duo genera panum, alterum quod pulchrius sit, monachis, faciamus, et alterum conversis; qua in re cum priori placuerit ut ita fiat, ei contradicere nullus audeat attentare. » in mss. etiam Cluniacensis monasterii Consuetudinibus, et in Benignianis, cap. 40, memorantur panis duo genera, quorum optimus fratribus ministraretur. Isto tamen optimo erat adhuc melior infirmis tribuendus. 520 Antequam vero hinc discedamus, observandum Benedictinam", "candidate_score": 0.659116, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2193", "psc_text": "testimonium commendat, quod fuerat ipse monachus Fuldensis monasterii, quod sub strictiori et severiori Regulae S. Benedicti observatione S. Bonifacius fundaverat, misso in Italiam S. Sturmio, qui in melius ordinatis monasteriis puriorem verioremque Regulae sensum addiceret, a Fuldensibus monachis postea ad praxim reducendum, ac proinde Rabanus loqui haud potuit, praeter sensum suo in monasterio intellectum. Eadem fuit sententia Dietrici Mettensis episcopi, qui aliquando loquens de disciplina quam ipse studens in monasterio S. Galli viderat (Ekkehard. de Casibus S. Galli, cap. 11): « Erant, inquit, alii qui solis volatilibus, quod unius cum piscibus creaturae sint, licite uterentur. » His accedit sancta Hildegardis, cujus haec verba: « Carnium esus infirmis omnino, debilibusque pro reparatione concedatur. Carnes tam quadrupedum quam volatilium intelligi volens, et nullas carnes quas homines comedere solent excipiens. At ubi meliorati fuerint, a carnibus more solito abstineant, scilicet a carnibus quadrupedum; quia sani illas et succum earum comedere non solebant, sed", "candidate_score": 0.658641, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_2", "bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2005", "psc_text": "est, etiamsi emere opus sit, inquiunt Farfensis monasterii Consuetudines; regula enim praecipit ante omnia, et super omnia adhibendam infirmis esse curam, et sollicitudinem. » Hic redit in memoriam quanta S. Pachomius (Vita S. Pachom., n. 34, Boll., 14 Maii) severitate fratrem perstrinxerit qui postulanti infirmo carnes denegaverat. Quia ad ipsum respicit quidquid a discipulis delinquitur. ] Juxta illud Gregorii Magni (Lib. III Regist., c. 23): « Scio quod subjectorum culpa praepositorum deprimit vitam, et cum in subjecto peccatum non corrigitur, in eum, qui praeest sententia retorquetur. » CAPUT XXXVII. De sensibus, vel infantibus. Licet ipsa natura humana trahatur ad misericordiam in his aetatibus, senum videlicet et infantum, tamen et regulae auctoritas eis prospiciat. Consideretur semper in eis imbecillitas, et nullatenus eis districtio regulae teneatur in alimentis: sed sit in eis pia consideratio et praeveniant horas canonicas. COMMENTARIUS. Ex legitimo quidem ordine postquam de infirmis fratribus egit S. P. Benedictus, de", "candidate_score": 0.658445, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_1_3", "bdc_text": "Ita zelo dei , frater mi , adversus sanguinarium Die Anschuldigung der Blutrünstigkeit der Katholiken erhebt Bullinger auch in seiner Schrift «Verglichung der uralten und unser zyten kätzeryen» , Zürich 1526 , Bl. C iij r. : «Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1988", "psc_text": "aquis, et lacrymis. » Atque ad has consuetudines referre oportet quod de balneatoriis reperitur apud Cassiodorum in lib. Divin. Lect. c. 29, in Ingulfi Histor. Croylandensi, in antiqua monasterii S. Galli Delineatione, in antiquis Farfensis monasterii Consuet., et alibi passim. Vide Haeft. lib. II, tract. 5, disq. 7. Sed et carnium esus infirmis omninoque debilibus pro reparatione concedatur. ] Idem praescribunt S. Athanasius in Syntagmate doctrinae ad monachos, etc.; S. Caesarius in utraque Regula ad monachos, cap. 24, et ad virgines in recapitulatione, cap. 17; S. Aurelianus in utraque item ad monachos cap. 51, et ad virgines, cap. 35; S. Fructuosus in Regula, cap. 5, et alii nonnulli. Ubi etiam quaedam observanda sunt circa carnium esum. Primo, auctor est Hildemarus hanc fuisse in Francia consuetudinem, ut ante infirmis carnes non praeberentur, quam ipsi ab aegritudine surgerent; tantumque illis postea ministratas usque dum pristinas vires recuperassent: quas ubi restaurassent, revertentibus ad", "candidate_score": 0.65809, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_4_6", "bdc_text": "FabrumJohannes Fabri ( Heigerlin) , 1478-1541 , studierte in Tübingen und Freiburg , Dr. iuris utriusque ; Pfarrer in Leutkirch und Lindau , dann Kanonikus und Offizial in Basel , 1518 - 1523 Generalvikar in Konstanz , hierauf in den Diensten Erzherzog Ferdinands von Österreich , 1530 Bischof von Wien. Obwohl ursprünglich kirchlichen Reformen nicht abgeneigt und mit Zwingli und Erasmus befreundet , wurde Fabri doch nach 1523 einer der schärfsten Gegner der Zürcher Reformation , s. Leo Helbling , Dr . Johann Fabri , Generalvikar von Konstanz und Bischof von Wien , 1478-1541 . Beiträge zu seiner Lebensgeschichte , Münster i. W. 1941 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3732", "psc_text": "Vit. Pat. cap. ult.) Vitas Patrum, et Institutiones monachorum Leobardo monacho, ad Majus monasterium recluso direxit, ut eum adversus tentationes praemuniret. Sed et Regula S. Patris nostri Basilii. ] Caesariensis nimirum in Cappadocia episcopi, cujus habemus regulas breviores, et fusius disputatas, et alteram ex utrisque conflatam, quam ex Graeco in Latinum Rufinus Aquileiensis presbyter convertit, cum monasticis Constitutionibus, quas omnes hoc in commentario non semel citavimus: unde miramur Boherium Basilii Regulam, de qua hic S. P. Benedictus, Basilio cuidam monacho a Caesariensi episcopo distincto ascripsisse: nam Regula illa Basilii monachi, quam observant, ut ait, Orientales coenobitae, quamque ipse multoties citat, haudquaquam est alia ab illis quas scripsit Caesariensis episcopus. Quod vero S. Benedictus eum vocat Patrem et suum, non inde sequitur eum militasse sub S. Basilii institutis; sed eum Patrem appellat, vel honoris gratia tanquam antiquiorem, juxta illud S. Augustini: « Honorificentiae causa Patres appellamus eos qui nos vel tempore", "candidate_score": 0.657326, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_1_3", "bdc_text": "Ita zelo dei , frater mi , adversus sanguinarium Die Anschuldigung der Blutrünstigkeit der Katholiken erhebt Bullinger auch in seiner Schrift «Verglichung der uralten und unser zyten kätzeryen» , Zürich 1526 , Bl. C iij r. : «Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2211", "psc_text": "ubi carnes absolute interdicuntur, infertur, respondent alii veteres aves sub carnis nomine non comprehendisse, imo utrumque distinxisse, ut videre est in Regula S. Caesarii (Cap. 24): « Pullos et carnes nunquam sani accipiant; » et in Vita S. Pardulfi (In ejus Vit. Saec. 3) qui « nunquam carnium, neque volatilium esu usus esse » dicitur. Tandem hisce rationibus atque auctoritatibus accedit praxis omnium fere congregationum in quibus illibata Regulae observatio viguit. Nihil enim de volatilium esu in antiquis Cluniacensis monasterii Consuetudinibus ab Udalrico collectis, imo propter eum punitus aliquando monachus legitur in Vita S. Odonis; nihil in Statutis Lanfranci, Concordia Dunstani, libro Usuam Cisterciensium, Declarationibus Cassinensium, Camaldulensium, aliorumque monachorum. Exstantque non paucae veterum Regulae, in quibus volatilia expressis verbis prohibentur, ut sunt Regulae sancti Caesarii, sancti Aureliani, sancti Fructuosi, et Solitariorum. Jam vero quod etiam infirmis volatilia S. Benedictus abstulerit, 528 hoc se probare existimant argumento. S. Pater carnes infirmis", "candidate_score": 0.655558, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_5", "bdc_text": "Pfarrer in Leutkirch und Lindau , dann Kanonikus und Offizial in Basel , 1518 - 1523 Generalvikar in Konstanz , hierauf in den Diensten Erzherzog Ferdinands von Österreich , 1530 Bischof von Wien. Obwohl ursprünglich kirchlichen Reformen nicht abgeneigt und mit Zwingli und Erasmus befreundet , wurde Fabri doch nach 1523 einer der schärfsten Gegner der Zürcher Reformation , s. Leo Helbling , Dr . Johann Fabri , Generalvikar von Konstanz und Bischof von Wien , 1478-1541 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_707", "psc_text": "supra retulimus ex mss. Consuetudinibus S. Benigni Divionensis de officio eleemosynarii, p. 124, et in lib. V de Antiq. monachorum Ritibus, de fratribus in viam directis, quae omnia declarant quam horrerent Patres nostri quarumcunque feminarum vel levissimam conversationem, et quantum nos ab earum colloquio, quod quidem prodesse nihil, obesse plurimum potest timere debeamus. Et utinam aeque abhorreamus ac S. Joannes abbas Gorziensis, qui adhuc laicus In ejus Vita n. 16, saec. V Bened. « tantum pudicitiae virtus mentem ejus totam pervaserat, ut quo forte loco mulierem sedisse conspexerat, nullo pacto, illa recedente, eodem ipse vel fatigabundus succederet. » Sed de his satis, si tamen hac de re satis dici potest. Vide S. Basil. Regulam ex versione Ruffini interrogat. 197 et 198; Vitam S. Paterni episcopi n. 9, saec. II Bened., pag. 1102; et S. Hugonis episcopi Gratianopolit. n. 15, apud Boll. I April. Nullum odire. ] Recte enim S. Basilius", "candidate_score": 0.653999, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_1_3", "bdc_text": "Ita zelo dei , frater mi , adversus sanguinarium Die Anschuldigung der Blutrünstigkeit der Katholiken erhebt Bullinger auch in seiner Schrift «Verglichung der uralten und unser zyten kätzeryen» , Zürich 1526 , Bl. C iij r. : «Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2940", "psc_text": "Vita, cap. 23; sed S. Fulgentius Ruspensis episcopus « pelliceo cingulo tanquam monachus utebatur, » uti legimus 703 in ejus Vita. De zonae usu et significatione videsis Haeftenum, lib. V, tract. 4, disq. 1, et tract. 10, disq. 7. Nihil quoque de camisiis sive interulis S. Benedictus, quas S. Robertus abbas Molismensis repudiasse legitur apud Ordericum Vitalem in Hist. lib. V, et consequenter Cistercienses, quorum in Institutis, cap. 4, decernitur « vestitus simplex et vilis, absque pelliciis, camisiis, stamineis, qualem denique Regula describit. » Harum loco S. Patrem Benedictum, primosque ejus discipulos cilicium carne tenus gestasse contendit Haeftenus (Lib. V, tract. 3, disq. 7): exemplo esse potest S. Tillo monachus Sollemniacensis (Saec. II Ben.), cujus « indumentum valde erat vilissimum, sola tunica videlicet atque cuculla, et intrinsecus ad carnem cilicium, quod tandiu donec prae nimia vetustate consumptum nulli usui aptum esset portabat, » ut habent ejus acta. Carthusianis etiam duo", "candidate_score": 0.653418, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_1_3", "bdc_text": "Ita zelo dei , frater mi , adversus sanguinarium Die Anschuldigung der Blutrünstigkeit der Katholiken erhebt Bullinger auch in seiner Schrift «Verglichung der uralten und unser zyten kätzeryen» , Zürich 1526 , Bl. C iij r. : «Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll : «es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1917", "psc_text": "usus infirmis quotiens expedit offeratur: sanis autem, et maxime juvenibus, tardius concedatur. Sed et carnium esus infirmis omninoque debilibus pro reparatione concedatur. At ubi meliorati fuerint, a carnibus more solito omnes abstineant. Curam autem maximam habeat abbas ne a cellerariis aut servitoribus negligantur infirmi: quia ad ipsum respicit quidquid a discipulis delinquitur. COMMENTARIUS. Infirmorum cura ante omnia et super omnia adhibenda est. etc.] Nihil fortius aut expressius S. P. Benedictus praescribere poterat ad commendandam infirmorum curam, vixque aliud simile in cunctis SS. Patrum regulis reperire est, nisi forte in illis quae S. Benedicti textum transcripserunt, ut sunt Regula Donati ad virgines, et Grimlaici ad solitarios. Et quidem in Regula S. Antonii legitur (Num. 2): « Cum surrexeris mane singulis diebus, inquire de aegrotis qui apud te sunt. » Et iterum (Num. 34): « Visita aegrotos et infirmos, et imple mensuras seu vasa eorum aqua. » In Regula SS. Serapionis, Macarii,", "candidate_score": 0.652117, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_5", "bdc_text": "Pfarrer in Leutkirch und Lindau , dann Kanonikus und Offizial in Basel , 1518 - 1523 Generalvikar in Konstanz , hierauf in den Diensten Erzherzog Ferdinands von Österreich , 1530 Bischof von Wien. Obwohl ursprünglich kirchlichen Reformen nicht abgeneigt und mit Zwingli und Erasmus befreundet , wurde Fabri doch nach 1523 einer der schärfsten Gegner der Zürcher Reformation , s. Leo Helbling , Dr . Johann Fabri , Generalvikar von Konstanz und Bischof von Wien , 1478-1541 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3728", "psc_text": "in primis Opuscula B. Cypriani martyris et Carthaginiensis episcopi, item Opuscula B. Athanasii Alexandrini episcopi, item Opuscula B. Basilii Cappadoceni episcopi, item Opuscula B. Gregorii Nazianzeni episcopi, item Opuscula B. Joannis Constantinopolitani episcopi, item Opuscula B. Hilarii Pictaviensis episcopi, item Opuscula B. Ambrosii Mediolanensis episcopi, item Opuscula B. Theophili episcopi Alexandrini, item Opuscula B. Hieronymi presbyteri, item Opuscula B. Prosperi religiosi viri, item Opuscula B. Leonis papae ad Flavianum episcopum destinata; item Opuscula atque Tractatus omnium Patrum orthodoxorum, qui in nullo a S. Romana Ecclesia deviaverunt; item Decretales epistolae quas beatissimi papae diversis temporibus in urbe Romana pro diversorum Patrum consolatione dederunt, venerabiliter suscipiendae sunt. » Boherius autem inter catholicos Patres, Ecclesiae doctores; atque hos inter S. Hieronymum praefert, maxime quoad actus coenobiticos, ut pote qui coenobiticam in Urbe, eremiticam in vasta Aegypti eremo, abbatialem in Bethleem vitam peregerit, et praeclare de monastica scripserit, praesertim in epistolis ad Heliodorum, Nepotianum,", "candidate_score": 0.65039, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_31_33", "bdc_text": "In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 ) und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint . Etsi non ignorem fortiorem esse scripturae authoritatem , quae stat a partibus nostris , attamen ardor hic nescio quis compulit , ut Minervam susZu dieser Redensart s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2708", "psc_text": "instruendos suscepimus, duabus aliis ad Scripturarum divinarum cognitionem opus habent, Hebraea scilicet et Graeca, ut ad exemplaria praecedentia recurratur, si quam dubitationem attulerit Latinorum interpretum infinita varietas. » Et postea (Cap. 16): « In translatis vero signis, si qua forte ignota cogunt haerere lectorem, partim linguarum notitia, partim rerum, investiganda sunt. » Igitur praeter linguarum scientiam ad intelligendas Scripturas ex Augustino necessaria est etiam cognitio rerum: « Rerum enim ignorantia facit obscuras figuratas locutiones, cum ignoramus vel animantium, vel lapidum, vel herbarum naturas, aliarumve rerum, quae plerumque in Scripturis similitudinis alicujus gratia ponuntur. » Addit S. doctor: « Numerorum etiam imperitia 647 multa facit non intelligi, translate ac mystice posita in Scripturis. » Et post pauca: « Non pauca etiam claudit atque obtegit nonnullarum rerum musicarum ignorantia. » Deinde ubi nonnulla dixit de iis quae Christiano fugiendae sunt scientiis, de utilibus et necessariis ad intelligendam Scripturam subjungit hoc modo (Cap.", "candidate_score": 0.643564, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_3", "bdc_text": "«es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1211", "psc_text": "» inquiunt mss. Consuet. Germaniae. Et lib. Usuum Cisterc. (Cap. 11): « Prima dominica Septuagesimae . . . incipiatur lectio Genesis, vel aliorum librorum, ut diximus, ibi ubi cantor lectiones vigiliarum usque ad quadragesimam debere finire praeviderit. » Et infra (Cap. 16): « Librum Jeremiae prophetae his diebus tam in ecclesia quam in refectorio dividat cantor. » Vide Udal. l. I, c. 1. Finem vero lectionum aut cera apposita, aut ungue codici impresso notabant: « Nullus ad terminum vel ceram apposuit, vel saltem unguibus quantulumcunque signum impressit; sed cuncti omnia quae legenda erant ita sibi nota facere curaverunt, ut quando inopinato legere juberentur, irreprehensibiles apud eum invenirentur, » inquit praefatus lib. de Cura eccles. Caroli Magni: quae verba indicant contrariam apud alios consuetudinem. Redeo ad S. Benedicti textum, qui non modo lectiones, sed etiam responsoria breviari imperata: quod qui fieri possit, non facile est disserere. Existimat Bernardus Cassinensis breviari posse", "candidate_score": 0.642429, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_39_41", "bdc_text": "Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. . Cappellae , 11 . maii in 1526 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3667", "psc_text": "concedenda autem ista licentia abbas non nimis facilem exhibere se debet; sed ad solam monasterii necessitatem aut piam aliquam utilitatem attendere. Et tunc tam egredientes quam revertentes abbatis benedictionem excipiant juxta veterum monachorum morem, quem videre est in sexta synodo, can. 46; in Poenis incerti auctoris, apud S. Basilium, n. 1; in Regula S. Fructuosi, cap. 8; in lib. II Dialogorum S. Gregorii papae, cap. 7 et 12, et apud S. Joannem Climacum, grad. 4. Hanc autem benedictionem edito super egredientes crucis signo dabant, ut patet tum Poenitentiali S. Columbani, tum ex Ardone in Vita S. Benedicti Anianensis, n. 23. Quod vero S. Benedictus addit vel quocunque ire, Menardus id intelligit « de his qui in via diriguntur, ut tantum ad locum ad quem missi sunt, nec declinando ad dextram vel ad sinistram recta se conferant. » Sed omnes Cassinenses commentatores id interpretantur de discursu intra claustra monasterii, ut nec", "candidate_score": 0.641674, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_13_15", "bdc_text": "und Gottesdienste ( Bl. a iiij r. ) abgeschafft , schmähten das Sakrament ( Bl. a ij v. ) und verkauften Meßgewänder ( Bl. a iiij r. ) . Nach Bullingers Überzeugung entkräften Ambrosius ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3217", "psc_text": "cap. Significatum, et cap. Cum virum de Regularibus. Sed tandem concilium Tridentinum (Sess. 25, de Regul., c. 15) invalidam irritamque professionem omnem religiosam infra annos 16 factam declaravit. Vide Petri Damiani opusc. 16, cap. 6. Res si quas habet aut eroget prius pauperibus, etc.] Quam periculosa sit et noxia monachis rerum terrenarum possessio S. Benedictus agnoscens, atque antiquiorum Patrum vestigiis insistens, nullum ante voluit ad solemnem vitae religiosae professionem admittere, quam rebus omnibus ac possessionibus omnino renuntiaret. Sic veteres illi Tabennenses Aegyptiique monachi summa diligentia, ut ait Cassianus, perquirebant, ne suscepto tironi de pristinis facultatibus suis vel unius nummi contagio inhaereret: « Sciunt enim, inquit (Lib. IV, c. 3), eum sub monasterii disciplina diuturnum esse non posse; sed ne humilitatis quidem aut obedientiae apprehensurum esse virtutem, nec illa coenobii paupertate ac districtione contentum fore, si in conscientia ejus pecuniae quantulumcunque latitaverit; sed ubi primum exorta fuerit qualibet occasione commotio, fiducia", "candidate_score": 0.638315, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_13_15", "bdc_text": "und Gottesdienste ( Bl. a iiij r. ) abgeschafft , schmähten das Sakrament ( Bl. a ij v. ) und verkauften Meßgewänder ( Bl. a iiij r. ) . Nach Bullingers Überzeugung entkräften Ambrosius ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1358", "psc_text": "horis, quotidie bis Psalterium ex ordine decantare curavit, » ut scribit Beda in Vita S. Benedicti Biscopi, lib. II, n. 21. Ita S. Sequanus abbas, ex ejus vita, n. 2; S. Austrudis abbatissa Laudunensis, ex ejus item Vita, n. 18, nihil cibi aut potus praegustare solebant quin integrum Psalterium recitassent, qua de re etiam laudatur Gervinus abbas Centulensis in Chron. Cent. l. IV, c. 26 (Specil. t. IV). Ita denique S. Maurus, teste Fausto in ejus Vita, S. Albericus, abbas Cisterciensis, teste Henriquez in ejus Vita, n. 3 (Boll. 26 Jan.), etiam ante vigilias nocturnas saepe Psalterium percurrebant. Quid integras congregationes commemorem, quibus solemne fuit singulis diebus Psalterium decantasse? id quod de Hoemburgensibus S. Odiliae sanctimonialibus legimus in ejus Vita, n. 21: « Evenit et ut quadam die, sicut consuetudo in eodem monasterio erat, scilicet ut quotidie secundum ordinem virium jejunarent, et Psalterium decantarent. » Qualem etiam disciplinam apud omnes", "candidate_score": 0.637198, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_13_15", "bdc_text": "und Gottesdienste ( Bl. a iiij r. ) abgeschafft , schmähten das Sakrament ( Bl. a ij v. ) und verkauften Meßgewänder ( Bl. a iiij r. ) . Nach Bullingers Überzeugung entkräften Ambrosius ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3178", "psc_text": "et sanctis ejus, inquit. Ut si aliquando aliter fecerit. ] Stabilitatem deserens apostatando, modos regulares abjiciens ad saeculariter vivendum se dando, obedientiae frenum dimittens per campos propriae voluntatis discurrendo, ut loquitur Bernardus Cassinensis. Ab eo se damnandum sciat, quem irridet. ] Se damnandum sciat tanquam sacrilegum; « nam qui seipsum Deo obtulit, si postea ad aliud vitae genus resiliat, sacrilegus redditur, dum seipsum furatur, et oblationem Deo factam aufert, » inquit S. Basilius (Regul. fus., cap. 14): unde et S. Gregorius ad Venantium quemdam ex monacho cancellarium Italiae factum scribens (Lib. I Regist., cap. 33), eum ita adoritur: « Ananias pecunias Deo voverat, quas post diabolica victus persuasione subtraxit: sed qua morte mulctatus est scis. Si ergo ille mortis periculo dignus fuit qui eos quos dederat nummos abstulit, considera quanto periculo in divino judicio dignus eris, qui non nummos, sed temetipsum Deo omnipotenti, cui te sub monachali habitu devoveras, subtraxisti.", "candidate_score": 0.637065, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_13_15", "bdc_text": "und Gottesdienste ( Bl. a iiij r. ) abgeschafft , schmähten das Sakrament ( Bl. a ij v. ) und verkauften Meßgewänder ( Bl. a iiij r. ) . Nach Bullingers Überzeugung entkräften Ambrosius ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_514", "psc_text": "1222, apud Spelmannum Tom. II Conc. Angl. p. 189 his verbis: « Omnia victualia religiosis apponenda sine subtractione aliqua eis apponantur, tam in conventu quam alibi, ubi reficiuntur; et de omnibus appositis totum residuum sine diminutione ita cedat in eleemosynam, per eleemosynarium egentibus fideliter erogandum; ita quod nec abbas, nec prior, nec eleemosynarius possit contra hoc dispensare: et quicunque statutum istud, vel illud de indumentis admittere vel observare noluerit, si sacerdos fuerit, a celebratione divinorum; si minoris ordinis vel monialis, a communione Dominici corporis usque ad plenam satisfactionem suspendatur. » Et Benedictus papa XII in sua Constitutione, cap. 18: « Quidquid de administratis (cibis) supererit, eleemosynae applicetur per illum qui ad hoc fuerit deputatus; nec aliquis alius per se, vel per alium de refectorio seu infirmitorio, vel alio loco in quo monachi comedent, aliquid extrahere, vel alibi deferre, seu alteri usui applicare praesumat: quod si fecerit, pro qualibet vice per", "candidate_score": 0.635426, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_13_15", "bdc_text": "und Gottesdienste ( Bl. a iiij r. ) abgeschafft , schmähten das Sakrament ( Bl. a ij v. ) und verkauften Meßgewänder ( Bl. a iiij r. ) . Nach Bullingers Überzeugung entkräften Ambrosius ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2645", "psc_text": "destinabant, scientiis informare omnino satagebant, Domini per prophetam comminationem formidantes: Quia repulisti scientiam, repellam te, ne sacerdotio fungaris mihi; et illud: Ignorans ignorabitur. Tertium, perversa Massalianorum haereticorum et quorumdam vagantium monachorum doctrina, qui aut orationis, aut praedicationis obtentu, laborem non solum tanquam inutilem, sed etiam ut malum, et evangelicis verbis contrarium in servis Dei damnabant; quorum dogma impium refutarunt S. Epiphanius lib. III Contra haereses, haer. 80, et S. Augustinus eo in opusculo quod hortatu Aurelii Carthaginensis episcopi conscripsit de Opere monachorum (Cap. 30), « ne boni fratres apostolicis praeceptis obedientes, a pigris et inobedientibus etiam praevaricatores dicerentur; ut qui non operantur, saltem illos qui operantur sibi anteponendos esse non dubitent, » ut loquitur ipse sanctus doctor: quod tamen non sic dicit quasi laborantes absolute non laborantibus judicaret esse meliores; nam et eos qui perfectionis gratia reclusioni se dedunt, non solum laborantibus non postponit, verum etiam « horum, inquit (Cap.", "candidate_score": 0.635401, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_39_41", "bdc_text": "Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. . Cappellae , 11 . maii in 1526 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2825", "psc_text": "III, cap. 22. Sithivenses S. Bertini ad altare S. Dionysii ex Joanne monacho Bertiniano in Mir. B. Bernardi Poenitentis, n. 31. Cassinenses vero praescribunt (Decl. Cass., cap. 53, n. 2) ut « sit sacellum, quantum possibilitas permittit, juxta portam monasterii, quo ad orationem hujusmodi hospites introducantur. » Quod sane haud ita novum recensque videri debet; nam Hildemarus, in cap. 66, scribit: « In nostra provincia solarium habetur super portam et oratorium ibidem. » Vallisoletani volunt (Constit. Vallis., cap. 74) ut praelatus recipiat hospites loco deputato, aut mittat qui eos recipiant; deinde ducantur ad ecclesiam, aut locum aliquem in hospitio, in quo decenter ante aliquam imaginem preces fundi possint. Denique in mss. Constitutionibus Casalis Benedicti haec lego (Cap. 32): « Sufficiet orare mente, et dicere quod ad orationem vel laudem Dei pertineat, puta Deo gratias, vel Benedictus qui venit in nomine Domini; Deus laudetur, aut tale. Alioquin 676 post pacis osculum", "candidate_score": 0.633993, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_6_8", "bdc_text": "Beiträge zu seiner Lebensgeschichte , Münster i. W. 1941 . - RGST 67/68 . Über Fabris Verhältnis zur schweizerischen Reformation s. Leo Helbling , Dr . Johann Fabri und die schweizerische Reformation , Diss. phil. FreiburgSchweiz , Einsiedeln o. J .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3732", "psc_text": "Vit. Pat. cap. ult.) Vitas Patrum, et Institutiones monachorum Leobardo monacho, ad Majus monasterium recluso direxit, ut eum adversus tentationes praemuniret. Sed et Regula S. Patris nostri Basilii. ] Caesariensis nimirum in Cappadocia episcopi, cujus habemus regulas breviores, et fusius disputatas, et alteram ex utrisque conflatam, quam ex Graeco in Latinum Rufinus Aquileiensis presbyter convertit, cum monasticis Constitutionibus, quas omnes hoc in commentario non semel citavimus: unde miramur Boherium Basilii Regulam, de qua hic S. P. Benedictus, Basilio cuidam monacho a Caesariensi episcopo distincto ascripsisse: nam Regula illa Basilii monachi, quam observant, ut ait, Orientales coenobitae, quamque ipse multoties citat, haudquaquam est alia ab illis quas scripsit Caesariensis episcopus. Quod vero S. Benedictus eum vocat Patrem et suum, non inde sequitur eum militasse sub S. Basilii institutis; sed eum Patrem appellat, vel honoris gratia tanquam antiquiorem, juxta illud S. Augustini: « Honorificentiae causa Patres appellamus eos qui nos vel tempore", "candidate_score": 0.633046, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_13_15", "bdc_text": "und Gottesdienste ( Bl. a iiij r. ) abgeschafft , schmähten das Sakrament ( Bl. a ij v. ) und verkauften Meßgewänder ( Bl. a iiij r. ) . Nach Bullingers Überzeugung entkräften Ambrosius ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1705", "psc_text": "pro sacrosanctis rationem non solum dispensatori praesenti 409, sed etiam Domino reddituros, si forte aliquid eorum negligentia fuerit imminutum. » Haec omnia confirmat concilium Aureliane se can. 7 (Apud Burchard. l. III, c. 129): « Omnia quae Deo offeruntur consecrata habentur in vineis, terris, silvis, utensilibus, vestimentis, peroribus et reliquis possessionibus; et quae ecclesiis, sine dubio Christo, qui sponsus earum est, offeruntur. » Ex hac porro doctrina recte infertur quod sequitur. Nihil ducat negligendum. ] Ex vasis substantiaque monasterii tanquam parvum nulliusve momenti. Certe vix cogitari potest quam religiosi fuerint in rebus minimis prisci monachi, quod vel uno exemplo a Cassiano relato stupebit aliquis. Narrat siquidem (Lib. IV, cap. 20) quod cum quidam frater coquinae ministerio deputatus, tria lenticulae grana ad terram decidere sivisset, ad abbatem delatus ab oeconomo, « velut inversor neglectorque sacri peculii judicatus, ab oratione suspensus sit. » Nec minus profecto movet quod de Benedicto Anianensi abba", "candidate_score": 0.631414, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_13_15", "bdc_text": "und Gottesdienste ( Bl. a iiij r. ) abgeschafft , schmähten das Sakrament ( Bl. a ij v. ) und verkauften Meßgewänder ( Bl. a iiij r. ) . Nach Bullingers Überzeugung entkräften Ambrosius ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_578", "psc_text": "caeterorum societate. » Et pene incerti auctoris apud eumdem Basilium: « Si quis inventus fuerit detrahens aliquibus, vel audiens detrahentem, et non increpans eos, aut indicans archimandritae, excommunicetur. » S. Columbanus in Poenitentiali haec habet: « Si quis detraxerit abbatem suum, septem dies unum paximatium (id est habebit pro victu, cum solerent duo paximatia per diem habere, ut observat Menardus noster); si fratrem suum, viginti quatuor psalmos; si saecularem, duodecim psalmos. » Denique Regula Cujusdam ad Monachos Cap. 26: « Si quis seniori suo detraxerit, non seniori detrahit, sed Domino, cui opus facit senior: si vero hoc frequenter faciat, abscindatur a fraternitate, ac sollicitudine fraterni corporis; si vero poeniteat, remittenda sunt peccata sua. » Quia vero non modo detrahentes, sed eos etiam libenter audientes 137 poenitentiae subjiciebant; nec ita raro hoc virus irrepat etiam apud servos Dei, saluberrimum hic S. Bernardi consilium proponere non erit forsitan abs re Serm. 17,", "candidate_score": 0.630744, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_13_15", "bdc_text": "und Gottesdienste ( Bl. a iiij r. ) abgeschafft , schmähten das Sakrament ( Bl. a ij v. ) und verkauften Meßgewänder ( Bl. a iiij r. ) . Nach Bullingers Überzeugung entkräften Ambrosius ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3079", "psc_text": "petieritis, nullatenus accipiatis. Sed nobis fortasse dicetis, Melius mercabimur si nundinas adeamus? hoc vobis prohibemus, nam multo melius vobis est parum substantiae amittere, quam redeundo ad saeculum animam perdere. » Et sane cautum olim fuit ne monachi venderent, ut passim videre est in conciliis. Sed ante sancti Benedicti tempora id passim consueverant, quamvis illud omnino non probet S. Basilius (Regul. fus. cap. 39), de distractione operum haec scribens: « Cavendum est ne opera fratrum longius aliquo venum exponantur, ne ipsi vendendi gratia in publicum procedant; honestius est enim ut uno in loco agant, et utilius quoque ad mutuam aedificationem, et diligentem quotidianae disciplinae custodiam; ita ut satius sit aliquid de justo pretio demere, quam modici lucri gratia extra regionis fines proficisci. Si vero id fieri non posse ipsa docuerit experientia, eligenda sunt loca et urbes virorum piorum, ne infrugiferam perfectionem instituamus; et curandum ut plures fratres ad demonstratas panegyres una", "candidate_score": 0.630556, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_39_41", "bdc_text": "Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. . Cappellae , 11 . maii in 1526 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2837", "psc_text": "illud Regulae S. Pachomii (Art. 28): « Quod si voluerint (hospites) orationis tempore atque collectae venire ad conventum fratrum, et ejusdem fidei fuerint; janitor, vel minister xenodochii nuntiabit Patri monasterii, et sic deducentur ad orandum. » Et revera solebant olim hospites monachi una cum fratribus tam die quam nocte divinis interesse laudibus; unde et S. Hidulfus « ordinans interius claustri cuncta religiose, decrevit domum hospitum, ne fratres a supervenientibus molestarentur, ad portam monasterii aedificare; et juxta illam, capellam in qua hospites ad divina audienda convenirent, » ut scribit Richerus in ejus Vita, cap. 19 (Append. ad saec. III Ben.). Hinc S. Benedictus Anianensis, teste Ardone in ejus Vita, num. 52 (Saec. IV Ben.). Volebat ut nocte « ecclesiae ostiis patefactis hospitibus pateret ingressus: » hinc et in antiqua monasterii S. Galli delineatione contra basilicam describitur susceptio supervenientium fratrum, cum eorum dormitorio. Ita denique Ingelramnus abbas Centulensis (Saec. II Ben.), in", "candidate_score": 0.630461, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_39", "bdc_text": "Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2825", "psc_text": "III, cap. 22. Sithivenses S. Bertini ad altare S. Dionysii ex Joanne monacho Bertiniano in Mir. B. Bernardi Poenitentis, n. 31. Cassinenses vero praescribunt (Decl. Cass., cap. 53, n. 2) ut « sit sacellum, quantum possibilitas permittit, juxta portam monasterii, quo ad orationem hujusmodi hospites introducantur. » Quod sane haud ita novum recensque videri debet; nam Hildemarus, in cap. 66, scribit: « In nostra provincia solarium habetur super portam et oratorium ibidem. » Vallisoletani volunt (Constit. Vallis., cap. 74) ut praelatus recipiat hospites loco deputato, aut mittat qui eos recipiant; deinde ducantur ad ecclesiam, aut locum aliquem in hospitio, in quo decenter ante aliquam imaginem preces fundi possint. Denique in mss. Constitutionibus Casalis Benedicti haec lego (Cap. 32): « Sufficiet orare mente, et dicere quod ad orationem vel laudem Dei pertineat, puta Deo gratias, vel Benedictus qui venit in nomine Domini; Deus laudetur, aut tale. Alioquin 676 post pacis osculum", "candidate_score": 0.62931, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_39_41", "bdc_text": "Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. . Cappellae , 11 . maii in 1526 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2357", "psc_text": "Regulam advertere licet in Regula sancti Fructuosi, in qua haec lego: « A Pascha usque ad Pentecosten reficiendum est ad sextam, et monophagia, id est unica refectio conservanda est. » Idem et de nostris Fuldensibus refert Mabillonius (Praefat. ad saec. III, part. I, num. 25), quod scilicet « abstinuere a coena per totum annum iidem ad aetatem Marcwardi abbatis, id est ad medium saeculum duodecimum, nec ante decimum quartum feminas in ecclesiam suam admiserunt. » Idemque asserendum esse de iis monasteriis quae ad Fuldensium normam vivebant, in quibus instituta est disciplina purior. Neque tamen defuerunt ex priscis monachis qui prandium ad sextam, et sero coenam aestate sibi pararent, quod de Tabennensibus imprimis refert sanctus Hieronymus (Praefat. ad Regulam S. Pachomii): « Bis, inquit, in hebdomada die quarta et sexta sabbati ab omnibus jejunatur, excepta Pentecoste: aliis diebus comedunt, qui volunt post meridiem, et in coena similiter mensa ponitur propter laborantes,", "candidate_score": 0.628641, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_39", "bdc_text": "Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3667", "psc_text": "concedenda autem ista licentia abbas non nimis facilem exhibere se debet; sed ad solam monasterii necessitatem aut piam aliquam utilitatem attendere. Et tunc tam egredientes quam revertentes abbatis benedictionem excipiant juxta veterum monachorum morem, quem videre est in sexta synodo, can. 46; in Poenis incerti auctoris, apud S. Basilium, n. 1; in Regula S. Fructuosi, cap. 8; in lib. II Dialogorum S. Gregorii papae, cap. 7 et 12, et apud S. Joannem Climacum, grad. 4. Hanc autem benedictionem edito super egredientes crucis signo dabant, ut patet tum Poenitentiali S. Columbani, tum ex Ardone in Vita S. Benedicti Anianensis, n. 23. Quod vero S. Benedictus addit vel quocunque ire, Menardus id intelligit « de his qui in via diriguntur, ut tantum ad locum ad quem missi sunt, nec declinando ad dextram vel ad sinistram recta se conferant. » Sed omnes Cassinenses commentatores id interpretantur de discursu intra claustra monasterii, ut nec", "candidate_score": 0.628271, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_39_41", "bdc_text": "Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. . Cappellae , 11 . maii in 1526 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_836", "psc_text": "Cassinenses volunt (Declar. Cassin. ad Reg., c. 52), ut « Servetur semper silentium in choro, in dormitorio et in refectorio, etiam extra horam refectionis, et in quadam parte claustri circa capitulum, excepto si in dictis locis oporteret aliqua loqui breviter, et submissa voce. Hujusmodi etiam silentium servetur ad ignem communem fratrum. » Calasini renovant Innocentii Papae III Constitutionem, qua praecipitur « silentium observari in quatuor locis regularibus, scilicet in ecclesia, claustro, refectorio, et dormitorio. » Idem videre est in editis anno 1536 Statutis reformatoriis pro monasterio S. Porciani, et anno 1549 pro monasterio S. Columbae. Fuliensium Constitutiones cap. 42 addunt: In capitulo. Denique in nova collectione Statutorum Carthusiensium decernitur (Parte II, c. 14, n. 9), ut « silentium ubique, sed maxime in ecclesia, capitulo, refectorio, claustro et rasura strictius servetur. CAPUT VII. De Humilitate. Clamat nobis divina Scriptura, fratres, dicens: omnis qui se exaltat humiliabitur, et qui se humiliat exaltabitur", "candidate_score": 0.626971, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_39_41", "bdc_text": "Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. . Cappellae , 11 . maii in 1526 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2378", "psc_text": "567 statim sexta cantabitur, et facto intervallo nona sequitur. » De Carthusianis quoque idem Petrus Venerabilis sic loquitur (Lib. II Mir. cap. 28): « Semel in die semper comedunt, exceptis octo diebus Natalis Domini, octo diebus Paschae, octo diebus Pentecostes, Epiphania Domini, Repraesentatione ejus, hoc est Purificatione sanctae Mariae; Annuntiatione Domini, quando paschali tempore pervenit; Ascensione Domini, Assumptione, ac Nativitate jam dictae sacrae Virginis matris ejus, et exceptis festis duodecim apostolorum, sancti Joannis Baptistae, sancti Michaelis, sancti Martini, et illo, quod in calendas Novembris celebratur, festo Omnium Sanctorum. » Petrus Damiani in suae congregationis Institutis (Opusc. 15, cap. 6) ab idibus Septembris ad Pascha hos solos dies a jejunio eximit, festum « sancti Martini, et sancti Andreae, hebdomada Natalis Domini, et uno die Epiphaniae et Hypopanti. » Cassinenses vero (Cassin. cap. 41) dispensant a jejunio in festis sancti Matthaei, sancti Michaelis, sanctae Justinae de Padua, sancti Lucae, sanctorum Simonis et", "candidate_score": 0.626426, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_39", "bdc_text": "Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1218", "psc_text": "sextus. ] Nulla hic mentio versus Deus, in adjutorium, quem ideo juxta Regulam praetermittendum censent Menardus et Haeftenus lib. VII, tract. 7, disq. 2: moti praesertim hac loquendi ratione S. Benedicti, in primis. Crediderim tamen cum Boherio esse praemittendum; nam etsi de eo taceat S. Pater, cum tamen omnibus illud horis praemiserit, in animum inducere meum non queo, ad solos matutinos praetermisisse, praesertim cum nulla ratio id persuadeat; nam quod dicunt implicite contineri in duobus primis versiculis psalmi sexagesimi sexti, similes rationes de aliis horis proferri possent. Psalmus sexagesimus sextus. ] Hunc psalmum, quo a Deo illuminari super nos vultum suum rogamus, in primis dici voluit, ut sicut corporeo tunc sole incipimus illustrari, ita a vero Sole justitiae Deo mens nostra illuminetur ad cognoscendam et sequendam viam veritatis et justitiae. Et quia praecipuum animae nostrae lumen in SS. Trinitatis fide praesertim situm est, hanc in tribus personis invocamus dicentes: Benedicat", "candidate_score": 0.624977, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_39", "bdc_text": "Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2831", "psc_text": "suos, et dabant eis pacem, et sic eos recipiebant in domum suam. « Cistercienses 677 vero statuunt (Lib. Usuum Cist., c. 87) ut post orationem egressi ab ecclesia « dicat Benedicite qui sententiam debet legere; deinde flectant semel coram omnibus genua, et erecti osculentur eos, et postmodum resideant. » In ipsa autem salutatione omnis exhibeatur humilitas.] Omnis, id est tam mentis quam corporis, ut loquuntur commentatores. Salutatio autem, juxta Boherium, « fit communiter verbo, manu et osculo; quandoque fit solo verbo: unde Hispanorum salutatio est Humiliamus nos, ad quod facit verbum sequens Francorum, Deus vos salvet; Lombardorum, Benevehau; Sarracenorum, Ey ylla Melaac. Multi tamen salutant hodie inclinando caput, pileumque, sive caputium a capite in totum vel in partem amovendo. » Omnibus venientibus sive discedentibus hospitibus inclinato capite, vel prostrato omni corpore in terra, Christus in eis adoretur, qui et suscipitur. ] Quem in locum Hildemarus: « Reges, inquit, et episcopos,", "candidate_score": 0.624646, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_39_41", "bdc_text": "Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. . Cappellae , 11 . maii in 1526 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2824", "psc_text": "de capitibus, si tunc superposita fuerint, et sic, prostrati super genua, ducant ad orationem. Ingressi vero ecclesiam, aspergat illos aqua benedicta ille cui officium illud injunctum est. Postea faciant orationem incurvi vel prostrati, sicut tempus exigit. Sed si episcopus vel abbas fuerit, qui eum suscipit offerat ei sparsorium, osculando manum, et ducto eo ad locum ubi orare debet, subtrahat se paululum cum socio post ipsum orantem, faciens orationem, sicut supra dictum est: qua completa, signent se et exeant. » Idem fere habent Bursfeldenses in Caeremoniali, dist. 3, cap. 26. Cluniacenses ad plura altaria hospites ad orandum ducebant, testante Udalrico, lib. III, cap. 22. Sithivenses S. Bertini ad altare S. Dionysii ex Joanne monacho Bertiniano in Mir. B. Bernardi Poenitentis, n. 31. Cassinenses vero praescribunt (Decl. Cass., cap. 53, n. 2) ut « sit sacellum, quantum possibilitas permittit, juxta portam monasterii, quo ad orationem hujusmodi hospites introducantur. » Quod sane haud", "candidate_score": 0.624579, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "10043_sent_39", "bdc_text": "Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2342", "psc_text": "I, cap. 18. Dunstanus vero praescribit ut mediante hora quinta cantetur sexta, dehinc manibus lotis adeant mensam. 559 Ante praedictam vero sextam horam non videmus sanctum Benedictum, aut quemquam alium monachorum magistrum aliquid cibi fratribus suis, saltem omnibus, praegustandum concessisse; nonnulli quidem ad nonam aut vesperam refectionem distulerunt; at qui sextam praeveniret invenimus neminem: una est Vita S. Samsonis (Saec. I Bened.), in cujus num. 16 haec lego: « Consuetudo erat in hujus monasterii lege, herbas hortinas per poculum ad sanitatem convenientes fricare, ac singulis fratribus in suis vasculis scyphunculo non grandi ad sanitatem particulatim dividere, ut quando de tertia celebranda veniebant, paratum jam poculum hortinis mixtum herbis reperirent. » Ante hanc autem tertiam horam, ut id etiam obiter observem, quidquam cibi praegustare religio Britannis erat, ut patet ex Beda in Vita sancti Cuthberti, et ex Vita sancti Guthlaci anachoretae, num. 29, saec. III Bened. Et ad seram coenent. ]", "candidate_score": 0.623688, "ce_score": null } ] }, { "rank": 10, "cf_id": "cf016", "work_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-poenitentia", "max_score": 0.685078, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29", "bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;", "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-poenitentia_window_104", "psc_text": "cum adjici possint complura, ne velut semesas verborum nostrorum epulas reliquisse videamur, inceptum persequamur convivium.
Agenda est enim poenitentia non solum sollicite, sed etiam mature: ne forte Evangelicus ille paterfamilias qui arborem ficum plantavit in vinea sua, veniat; et quaerens fructum in ea, si non invenerit, dicat cultori vineae: Succide illam. Ut quid etiam terram occupat (Luc. XIII, 7)? Et nisi cultor vineae interveniat dicens:
Stercoremus ergo et nos agrum hunc quem
Et quemadmodum stercoremus, docet Apostolus dicens: Et aestimo omnia ut stercora, ut Christum lucrifaciam (Philip.",
"candidate_score": 0.685078,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_20",
"bdc_text": "Fabri wird mit Jugurtha verglichen in Z V 146 , 8 ) .",
"psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-poenitentia_window_168",
"psc_text": "dicamus singuli:
Si commoti fuerimus in quemquam graviter, leviorem causam laicus habet quam episcopus, eo quod commotus egerit aliquid; retractemus nobiscum, et dicamus: Justificatus est magis iste, qui commotionis arguitur, quam ego. Haec enim si dicamus, ipsi nobis cavemus; ne dicat nobis Dominus Jesus, aut quisquam de discipulis ejus: Festucam in oculo fratris tui vides; trabem autem quae in oculo tuo est, non vides. Hypocrita, ejice primum trabem de oculo tuo, et tunc videbis ejicere festucam de oculo fratris tui .
Non ergo crubescamus dicere graviorem nostram culpam esse, quam ejus quem arguendum putamus; quia dixit hoc Judas qui arguebat Thamar; et recordatus suam ipse culpam, ait: Justificata est magis Thamar, quam ego . In quo et altitudo mysterii est, et morale praeceptum: et ideo",
"candidate_score": 0.617356,
"ce_score": null
}
]
},
{
"rank": 11,
"cf_id": "cf021",
"work_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2",
"max_score": 0.683803,
"ce_confirmed": false,
"evidence": [
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29",
"bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;",
"psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2903",
"psc_text": "hic pacifici, qui et ibi; qui circumeunt mensam Domini tanquam novellatio olivarum, ut non sit sterilis arbor, qualis fuit illa ficulnea ubi fructum non invenit esuriens Dominus. Et videtis quid ei contigerit. Folia sola habebat, fructum non habebat (Matth. XXI, 18 et 19) : sic sunt qui verba habent, et facta non habent. Veniens esuriens Dominus non ibi invenit quod manducet; quia fidem nostram et facta bona esurit Dominus. Pascamus illum bene vivendo, et pascet nos in aeternum nobis vivere donando. IN PSALMUM CXXVIII ENARRATIO. SERMO AD PLEBEM. 1. Psalmus quem cantavimus, brevis est: sed sicut scriptum est in Evangelio de Zacchaeo, statura brevis, et magnus in opere (Luc. XIX, 2-9) ; sicut scriptum est de illa vidua quae duo minuta misit in gazophylacium, brevis pecunia, sed magna charitas (Marc. XII, 42-44) : sic et iste psalmus, si verba numeres, brevis est; si sententias appendas, magnus est. Non ergo nos",
"candidate_score": 0.683803,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29",
"bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;",
"psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_534",
"psc_text": "protegens pullos suos. Non est enim injuriosum nomen gallinae. Attendite caeteras aves, fratres: multae aves ante nos fetant, calefaciunt pullos suos; nulla sic avis infirmatur cum pullis, quomodo gallina. Attendat Charitas vestra: hirundines, passeres et ciconias videmus extra nidos suos, nec cognoscimus utrum fetus habeant; at vero gallinam cognoscimus in infirmitate vocis, in relaxatione plumarum: tota mutatur affectu pullorum; quia illi infirmi sunt, infirmam se facit. Quia ergo et nos infirmi eramus, infirmam se fecit Sapientia Dei; quia Verbum caro factum est, et habitavit in nobis (Joan. I, 14) , ut sub alis ejus speremus. 6. [«vers. 5, 6.] Scuto circumdabit te veritas ejus.» Quae sunt alae, hoc est scutum; quia nec alae sunt, nec scutum. Si aliquid horum proprie esset, numquid alae scutum esse possent, vel scutum alae? Sed quia figurate per similitudines dici omnia ista possunt, ideo et alae et scutum esse potuerunt. Si vere lapis esset Christus,",
"candidate_score": 0.681657,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_2",
"bdc_text": "«Oder wie könnend ir Doctoren / die doch wüssend das wir recht lerend / unnd ee muß himel und erden brechen / dann ützid daruon fallen / uns armen schefflin / über alles anbieten unnd bitten / so unmenschlich uff den fleischbanck geben? » Zwingli wirft Fabri in seiner Schrift «Über den ungesandten Sendbrief Fabers Zwinglis Antwort» , 1526 , ebenfalls Blutrünstigkeit vor und bezieht sich dabei auf eine Augsburger Predigt Fabris , wobei dieser gesagt haben soll :",
"psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2994",
"psc_text": "cor Judae (Joan. XIII, 27) , saeviens tradidit Christum, saeviens crucifixit; et crucifixo Christo, redemptus est orbis terrarum. Ecce saevitia diaboli diabolo obfuit, nobis autem profuit. Saeviendo enim, quos tenebat amisit, redemptos sanguine Domini, quem cum saeviret effudit. Si sciret tantum damnum se passurum, non funderet in terram pretium quo redemptum est genus humanum. Sic ergo ille angelus satanae quasi libenter permissus est colaphizare Apostolum; sed tamen Apostolus curabatur. Et quia illud quod medicus apposuerat, molestum erat infirmo; rogavit medicum ut auferret. Quomodo cum medicus apponit visceribus aliquod forte epithema molestum et ardens, unde tamen curandus est ille cujus viscera tumebant; cum ille ardere coeperit et cruciari medicamento, rogat medicum ut auferat: medicus autem consolatur, monet eum patientiam, quia novit quam utile sit quod apposuit. Ita et Apostolus sequitur et dicit, cum dixisset, «Datus est mihi stimulus carnis meae, angelus satanae, qui me colaphizet.» Praedixit autem quare: «Ne magnitudine revelationum",
"candidate_score": 0.661898,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_37_39",
"bdc_text": "Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem . Vale . Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. .",
"psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2819",
"psc_text": "ab illo acceperit, qui solus bonus est. Qui autem sibi voluerit arrogare sapientiam, stultus est. Sit humilis, ut veniat sapientia et illuminet illum. Si autem antequam veniat in illum sapientia, putat se esse sapientem; ante lucem surgit, et ambulat in tenebris. Et quid audit in isto psalmo? «In vanum est vobis ante lucem surgere.» Quid est, «In vanum est vobis ante lucem surgere?» Si surgatis antequam surgat lux, necesse est ut in vanitate remaneatis, quia in tenebris eritis. Surrexit lux nostra Christus; bonum est tibi ut surgas post Christum, non surgas ante Christum. Qui surgunt ante Christum? Qui se volunt praeponere Christo. Et qui sunt qui se volunt praeponere Christo? Qui volunt hic excelsi esse, ubi humilis ille fuit. Sint ergo hic humiles, si volunt ibi esse excelsi, ubi Christus excelsus est. Ait enim de iis qui illi adhaeserant fide, in quibus et nos sumus, si et nos in illum",
"candidate_score": 0.649632,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_19",
"bdc_text": "er wurde in der Reformationszeit häufig als Beispiel der Grausam keit und Gewalttätigkeit herangezogen ( vgl. Z I 182 , 4-14 ;",
"psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_924",
"psc_text": "in poenam malorum, possumus in salutem redemptorum. In poenam malorum, quomodo? Quia cum praedicaretur Christus, iratae sunt gentes, et commoverunt persecutionem: quae ira ignis fuit, magis consumens eos qui persequebantur, quam eos quos persequebantur. Cum enim videmus duos, unum irascentem, alterum patienter ferentem, quis eorum ardeat, vestrum est judicare. Potestis in genere humano tale spectaculum contueri. Ponite vobis ante oculos hominem iniquum, commotum animo, trucem vultu, flammantibus oculis, scintillantibus verbis, ferri in hominis necem, in depraedationem, in injurias, in contumelias, non se capere, non se tenere; alterum patienter excipientem verba, plagas, quidquid ille inferre voluerit, et percutienti maxillam, parantem et alteram: cum videris hinc furias, inde lenitatem; hinc iram, inde patientiam; hinc flammas, inde tolerantiam; dubitabis pronuntiare quis eorum ardeat poenamque patiatur? illene cujus corpus vexatur, an cujus animus vastatur? Propterea et Isaias propheta dixit: «Et nunc ignis adversarios comedet» (Isai. XXVI, 11) . Quid est, «Et nunc?» Antequam veniat",
"candidate_score": 0.624631,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_18_20",
"bdc_text": "suique similes lugurthas Jugurtha , König von Numidien und Gaetulum , et wa 160-104 , gefährdete durch seine Gewalttätigkeit , Bestechungskünste und listigen Machenschaften jahrelang die römische Republik ( Pauly/Wissowa XIX 1-6 ) ; er wurde in der Reformationszeit häufig als Beispiel der Grausam keit und Gewalttätigkeit herangezogen ( vgl. Z I 182 , 4-14 ; Fabri wird mit Jugurtha verglichen in Z V 146 , 8 ) .",
"psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3027",
"psc_text": "Jacob.» David secundum fidem rerum gestarum unus homo erat, rex Israel, filius Jesse. Erat quidem et ipse mansuetus, sicut eum indicat atque commendat Scriptura divina, et ita mansuetus ut nec persecutori suo Saüli malum pro malo reddiderit. Servavit autem erga eum tantam humilitatem, ut illum regem fateretur, se autem canem: et non proterve nec superbe, cum esset in Deo potentior, respondebat regi; sed eum placare potius affectabat humilitate, quam concitare superbia. Etiam in potestate datus est ei Saül, et hoc a Domino Deo, ut ei faceret quidquid vellet: sed quia non praeceptum illi erat ut occideret, sed tantum in potestate datus illi erat (licet autem homini uti potestate sua); ad lenitatem potius deflexit quod ei Deus concessit. Qui si vellet occidere, careret inimico: sed quomodo diceret, Dimitte mihi debita, sicut et ego dimitto debitoribus meis (Matth. VI, 12) . In speluncam intravit Saül ubi erat David, nesciens quod illic esset",
"candidate_score": 0.622826,
"ce_score": null
}
]
},
{
"rank": 12,
"cf_id": "cf020",
"work_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem",
"max_score": 0.683384,
"ce_confirmed": false,
"evidence": [
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_22_24",
"bdc_text": "ergrimmen , in Jähzorn geraten. , ut ipse mihi temperare non potuerim , quin haec pauca moneremus , nempe ut legas Ambrosii 2 . lib. offitiorum cap. 28 Ambrosius , De officiis ministrorum , II , 28 ( MPL XVI 148-150 ) . Über die Auslegung einer anderen Ambrosiusstelle stritten sich Fabri und Zwingli , s. Z V 138 , 7ff. et Lactantium in 6 , «De vero cultu » cap. 25 Laktanz , Divinae institutiones , lib. VI :",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_99",
"psc_text": "offendiculum coram eo, sive tormentum; et ut Theodotio dixit, infirmitas: ut torqueatur, et planam viam non inveniat, et intelligat se languidum, de quibus et Apostolus dicit: Ideo infirmantur multi apud vos, et dormiunt multi (Ibid; XI, 30. Prodest enim justo intelligere delictum suum, conscientiaeque tormentum, et dicere cum Psalmista: Conversus sum in aerumna mea, dum mihi infigitur spina (Ps. XXXI, 4) . Et quomodo impio non sunt obviae iniquitates, si avertatur a via sua impia et vivat: sic justo non prosunt antiquae justitiae, si novis facinoribus opprimatur. Quod autem intulit: Ipse morietur, quia non annuntiasti ei, subauditur, potuisse eum vivere, si speculator magisterque docuisset. (Vers. 22.) Et facta est ibi [Vulg. tacet ibi] super me manus Domini, et dixit ad me: surgens egredere in campum, et ibi loquar tecum. Quod ex Hebraeo transtulimus, ibi, et in LXX non habetur, significanter positum est, nec dubium quin locum significet. Supra enim legimus:",
"candidate_score": 0.683384,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29",
"bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_750",
"psc_text": "psalmo dicitur: Vox Domini perficientis cervos, et revelabit condensa silvarum (Vers. 9) . Istae sunt silvae, et saltus, qui plus devoraverunt in praelio de exercitu Abessalon, quam interfecit gladius (II Reg. XVIII). Succenditurque in saltibus primum lignum viride, et sic aridum, hi qui vivunt in malo, et hi qui justitiae mortui sunt. Quodque dicitur: Et comburetur in ea omnis facies ab Austro usque ad Aquilonem, hoc dicit: Ab his qui fervente spiritu videbantur, usque ad eos qui crescente iniquitate, et refrigerata charitate multorum, calorem pristinum perdiderunt; ita ut omnis caro perspiciat flammam Domini non exstingui. Precaturque propheta ne fiat quod Dominus comminatus est: hoc est, ne succendatur saltus, et ligna omnia concrementur; ut aut adhuc accipiant locum poenitentiae, aut sibi non imponatur necessitas tristia nuntiandi: praesertim cum populus ea non intelligat, et obscuritate dictorum, magis ad insaniam provocetur. (CAP. XXI) (Cap. XXI.--Vers. 1 seq.) Et factus est sermo Domini ad",
"candidate_score": 0.683361,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29",
"bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_367",
"psc_text": "seniores quoque populi Israel et ad terram super quam inducuntur quatuor plagae pessimae, et de ligno vitis, quod cum fuerit abscisum, inutile est inter omnia ligna silvarum, catalogum etiam vitiorum Jerusalem volumus quarto libro comprehendere. Quem quia unius voluminis non patitur angustia, alteram partem ejus quinto volumini reservamus: prudentissimi lectoris sollicitudinem praemonentes, ut sciat quid nobis in hoc explanandum, et quid sibi legendum sit. (CAP. XIII) (Cap. XIII.--Vers. 1, 2.) Et factus est sermo Domini ad me, dicens: Fili hominis, vaticinare ad prophetas Israel qui prophetant, et dices prophetantibus de corde suo: Audite verbum Domini: Haec dicit Dominus Deus. Hoc quod nos posuimus: Qui prophetant, et dices prophetantibus de corde suo, omisere LXX, et pro eo quod non habetur in Hebraeo, addiderunt, et prophetabis, et dices ad eos. Est autem sermo contra pseudoprophetas, qui decipiebant populum, et, contra Dei mandata, aliud prophetabant. Nec quempiam moveat, quod prophetae appellantur: hanc enim",
"candidate_score": 0.682172,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_25_27",
"bdc_text": "«De vero cultu» , 25 ( CSEL XIX 577-580 ) . ; sic , ut ex ipsis patribus Thrasonis Thraso ist der Name des prahlerischen Soldaten im Eunuchus des Terenz , s. Adagia , prolegomena ( LB II 13 B ) . profligetur impietas , qua impulsus pauperibus detrahit , harpigiisharpigium , Nebenform zu harpago . vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ;",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_822",
"psc_text": "difficilis intelligentia, quomodo Ecclesia haereticam vincat libidinem, nisi forte possimus hoc dicere, quod servus qui scit voluntatem Domini sui, et non facit eam, vapulabit multis (Luc. XII, 47): et quod haeretici 265 foris nefanda committant, et extra arcam Noe naufragio pereant: Ecclesiastici autem si veram fidem sequentes, Assyria atque Chaldaea imitentur vitia, et discolores sequantur imagines peccatorum, majoribus digni sint cruciatibus. An non mittimus nuntios ad Chaldaeos, qui interpretantur quasi daemones, quando pandimus eis, atque praebemus eis frangenda in pectore ubera, ubi mentis hospitium est, et saturati voluptatibus, ab aliis transimus ad alias; et non tam fornicationem, quam meretricum numerum desideramus, et ad tantam venimus rabiem, ut post multa tempora Dominicae servitutis revertamur ad Aegyptum, et ea faciamus, quae in saeculo fecimus, antequam nomen fidei acciperemus? (Vers. 22 seqq.) Propterea, Ooliba, haec dicit Dominus Deus: Ecce ego suscitabo omnes amatores tuos contra te, de quibus satiata est anima tua, et",
"candidate_score": 0.659795,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_29",
"bdc_text": "wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_749",
"psc_text": "ah, ah, Domine Deus: vel ut Septuaginta transtulerunt, nequaquam, Domine, Domine. Et infert: Et ipsi dicunt ad me: Numquid non per parabolas loquitur iste? vel parabola est ista quae dicitur? Et est sensus: Planius loquere, non intelligimus per parabolam quid loquaris: aperto sermone Dei nobis pande sententiam. Potest autem tropologice Theman et Nageb et Darom, Aegyptus intelligi: legimus enim in Daniel crebro Austrum pro Aegypto accipi (Dan. XI), Aegyptus autem refertur ad mundi istius angustias. Prophetat igitur Ezechiel quae mundo ventura sint mala, quem saltum vocat, pomiferas arbores non habentem, sed habitaculum bestiarum. De quo et in vigesimo 243 octavo psalmo dicitur: Vox Domini perficientis cervos, et revelabit condensa silvarum (Vers. 9) . Istae sunt silvae, et saltus, qui plus devoraverunt in praelio de exercitu Abessalon, quam interfecit gladius (II Reg. XVIII). Succenditurque in saltibus primum lignum viride, et sic aridum, hi qui vivunt in malo, et hi qui justitiae",
"candidate_score": 0.657044,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_36_38",
"bdc_text": "der Sinn ist : Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem . Vale .",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_448",
"psc_text": "dicitur ad eos: Vos estis sal terrae (Matth. V, 5) ; et praecipitur eis ab Apostolo: Sermo vester semper in gratia sale sit conditus (Coloss. IV, 6) . Unde et vulgo sapientes salsi, et stulti vocantur insulsi. Et in Levitico lege sancitur: Omne sacrificium vestrum sale salietur. Non cessabit sal Testamenti Domini de sacrificiis vestris: in cunctis muneribus vestris sal offeretis (Levit. II, 13) . Qui hoc sale conditus fuerit, et omnem putorem humoremque noxium hujus admixtione siccaverit, ultra non dicet: Computruerunt et corruptae sunt cicatrices meae a facie insipientiae 147 meae (Ps. XXXVII, 6) . Scio me legisse in quodam volumine De Domino Salvatore, quod ipse sit sal coeleste; et non solum terrena, et inferna, sed coelestia quoque suo sapore condiverit: ut impleatur illud quod scriptum est: Gloria in excelsis Deo, et super terram pax hominibus bonae voluntatis (Luc. II, 14) . Quartum est: nec involuta pannis. Et Salvator",
"candidate_score": 0.655173,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_32_34",
"bdc_text": "und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint . Etsi non ignorem fortiorem esse scripturae authoritatem , quae stat a partibus nostris , attamen ardor hic nescio quis compulit , ut Minervam susZu dieser Redensart s. Adagia , 1 , 1 , 40 ( LB II 43 A-F )",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_1667",
"psc_text": "Dominum Salvatorem, duo sequentia ad apostolos ministrosque retulimus, ne in consecratione spiritalis altaris et proprie ad Ecclesiam pertinentis, 534 lex et prophetae viderentur exclusi, propterea consecrato altari, vitulus immaculatus assumitur et aries, et offertur in conspectu Domini; et filii Sadoc, hoc est, justorum sacerdotes aspergunt super capita eorum sal, ut et Lex et Prophetae sapore Evangelii condiantur. Nec ullum est sacrificium (juxta legis imperium et interpretationem Apostoli, qui ait (Col. IV, 6): Sermo vester sit sale conditus) quod sale careat. Utrumque autem offertur holocaustum Domino, ut corpus pinguis litterae, quod significatur in Lege, et prophetiae nubilum, igne Domini, hoc est, Spiritu sancto, de quo dicit Paulus, Spiritu ferventes (Rom. XII, 11) , in spiritualem et tenuem substantiam convertantur. Volumus scire apertius qui sit vitulus de armento immaculatus, et aries de ovibus purissimo vellere, intelligamus Moysen et Eliam (Num. XII, III Reg. XIX); quorum prior mansuetissimus fuit inter omnes homines qui",
"candidate_score": 0.650947,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_24_26",
"bdc_text": "Über die Auslegung einer anderen Ambrosiusstelle stritten sich Fabri und Zwingli , s. Z V 138 , 7ff. et Lactantium in 6 , «De vero cultu » cap. 25 Laktanz , Divinae institutiones , lib. VI : «De vero cultu» , 25 ( CSEL XIX 577-580 ) . ; sic , ut ex ipsis patribus Thrasonis Thraso ist der Name des prahlerischen Soldaten im Eunuchus des Terenz , s. Adagia , prolegomena ( LB II 13 B ) . profligetur impietas , qua impulsus pauperibus detrahit , harpigiisharpigium , Nebenform zu harpago .",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_1897",
"psc_text": "ego agnosco, et peccatum meum contra [Al. coram ] me est semper (Ps. L, 4). Audiat hoc sacerdotalis gradus, et Arianae persecutionis ardore superatus, ac verae postea fidei, ne opibus careat, potentia colla submittens, sufficere sibi si non expellatur ex templo, si pristini nominis umbram quamdam et imaginem teneat, et non resupinus ructans delicias, quasi immaculatus et purus de excelso throno nobis imperitiae suae, et barbarae garrulitatis ructet nauseam. Erunt, inquit, eis primitiae de primitiis terrae, hoc est sacerdotibus: et qui non erraverunt, cum errarent filii Israel et Levitae. Primitiae autem de primitiis, sicut decimarum decimae, sanctumque sanctorum, juxta terminum Levitarum: ut habent quidem Levitae confinia sacerdotum, sed umbilicum, id est, medium ejus, et ipsam possessionem tenere non valeant. (Vers. 13 seqq.) Sed et Levitis similiter juxta fines sacerdotum viginti quinque millia longitudinis, et latitudinis decem millia: omnis longitudo viginti quinque millium, et latitudo decem millium. Et non venundabunt ex",
"candidate_score": 0.650886,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_37_39",
"bdc_text": "Ein Dummer belehrt einen Klugen. monerem . Vale . Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. .",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_448",
"psc_text": "dicitur ad eos: Vos estis sal terrae (Matth. V, 5) ; et praecipitur eis ab Apostolo: Sermo vester semper in gratia sale sit conditus (Coloss. IV, 6) . Unde et vulgo sapientes salsi, et stulti vocantur insulsi. Et in Levitico lege sancitur: Omne sacrificium vestrum sale salietur. Non cessabit sal Testamenti Domini de sacrificiis vestris: in cunctis muneribus vestris sal offeretis (Levit. II, 13) . Qui hoc sale conditus fuerit, et omnem putorem humoremque noxium hujus admixtione siccaverit, ultra non dicet: Computruerunt et corruptae sunt cicatrices meae a facie insipientiae 147 meae (Ps. XXXVII, 6) . Scio me legisse in quodam volumine De Domino Salvatore, quod ipse sit sal coeleste; et non solum terrena, et inferna, sed coelestia quoque suo sapore condiverit: ut impleatur illud quod scriptum est: Gloria in excelsis Deo, et super terram pax hominibus bonae voluntatis (Luc. II, 14) . Quartum est: nec involuta pannis. Et Salvator",
"candidate_score": 0.64519,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_31_33",
"bdc_text": "In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 ) und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint . Etsi non ignorem fortiorem esse scripturae authoritatem , quae stat a partibus nostris , attamen ardor hic nescio quis compulit , ut Minervam susZu dieser Redensart s.",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_846",
"psc_text": "Usque hodie enim adulteratae sunt, et totius orbis lapidibus opprimuntur. Quoniam miserunt nuntios ad eos qui erant procul, et dicere non poterant: Ego Deus appropinquans, et non Deus de longe, dicit Dominus (Jerem. XXIII, 23) : et praeparaverunt se amatoribus suis daemonibus: et omnem cultum atque ornatum quem a Deo acceperant naturali bono, verterunt in cultum daemonum, et opera sua decoremque, quem in armillis et diademate intelligimus, adulteris amatoribus praebuerunt, quorum poena gentibus timor est, immo his qui ex gentibus crediderunt, ne similia patiantur, si ea fecerint quae fecit Samaria et Jerusalem. A quibus tunc auferentur impietates, cum receperint 273 scelera sua, et velamen quod positum est ante vultum Moysi (Exod. XXXIV), abstulerint ab oculis suis, ut cognoscant quod ipse sit Dominus Jesus Christus, quem Dei Filium negaverunt (II Cor. III). (Cap. XXIV. Vers. 1 seq.). Et factum est verbum Domini ad me in anno nono, in mense decimo, decima",
"candidate_score": 0.644588,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_25",
"bdc_text": "«De vero cultu» , 25 ( CSEL XIX 577-580 ) . ;",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_271",
"psc_text": "27) . An ignoramus Marcionem et caeteros haereticos, qui vetus laniant Testamentum, contempto Creatore, id est, justo Deo, alium quemdam bonum Deum colere et adorare, quem de suo corde finxerunt? Omnesque nostri temporis haeretici, qui Dei Filium praedicant creaturam, et tamen adorant eum, relicto divinitatis templo et post tergum habito, ipsi confessione sua creaturam adorare se dicunt. Nos autem sic adoramus solem justitiae, ut Deum adoremus in templo veteris Testamenti, ubi Lex et Prophetae, ubi Cherubim et propitiatorium est. Quos nos viginti quinque viros transtulimus, LXX posuerunt, viginti; et in quibusdam exemplaribus, quinque de Theodotione additi sunt. 91 (Vers. 17.) Et dixit ad me: Certe vidisti, fili hominis: numquid leve est hoc domui Judo, ut facerent abominationes istas, quas fecerunt hic, quia replentes terram iniquitate, conversi sunt ad irritandum me? Et ecce applicant ramum ad nares suas. Pro eo quod nos diximus: Et ecce applicant ramum ad nares suas, LXX",
"candidate_score": 0.641039,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_3",
"bdc_text": "«es tüge summa summarum nit gut , man lege dann die klingen uff sölche prediger» , Z V 47 , 7f ( vgl. auch Z V 129 , 22ff) .",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_366",
"psc_text": "filiorum obstupuerunt (Infra XVIII, 2)? Manifesta perstringimus, ut in obscurioribus immoremur. LIBER QUARTUS. 121-122 Vellem, si fieri posset, Eustochium, explanationes in Ezechielem per singulos libros propriis texere prophetiis, et quod vaticinatione conjunctum est, nequaquam expositione dividere: ut facilior esset cursus dictantis pariter et legentis; longumque et immensum interpretationis iter certis spatiis separare, ut quasi titulis et indicibus, et, ut proprius loquar, argumentis ostenderem quid libri singuli continerent. Sed quid faciam, cum aliae prophetiae breves sint, aliae longae: ut saepe necessitate cogamur et plures in unum librum coarctare, et unam in multos dividere? Unde et nunc contra prophetas et prophetias, ad seniores quoque populi Israel et ad terram super quam inducuntur quatuor plagae pessimae, et de ligno vitis, quod cum fuerit abscisum, inutile est inter omnia ligna silvarum, catalogum etiam vitiorum Jerusalem volumus quarto libro comprehendere. Quem quia unius voluminis non patitur angustia, alteram partem ejus quinto volumini reservamus: prudentissimi lectoris",
"candidate_score": 0.637938,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_30_32",
"bdc_text": "Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) . In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 ) und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint .",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_1609",
"psc_text": "scriptum est: Induimini Dominum Jesum Christum (Rom. XIII, 14); nec his utantur sermonibus, de quibus loquitur Deus: Mysterium meum mihi et meis: ne incurrant in illud quod Salvator prohibet, dicens: Nolite dare sanctum canibus, nec projiciatis margaritas ante porcos (Matth. VII, 6). Sed ponent vestimenta 516 sua intrinsecus, quibus induuntur, quando ministrant in templi adytis; sancta enim sunt, et ad eos qui perfectam non habent sanctitatem, non debent proferri: accipientque alia vestimenta, et sic procedent ad populum. Sic, inquit, loquentur ad populum, quomodo potest audire populus. Unde et Apostolus Corinthiis loquebatur (I Cor. V), in quibus audiebatur fornicatio, et talis fornicatio, quae nec inter gentes quidem: Lac vobis potum dedi, non escam, id est, solidum cibum: necdum enim capere poteratis (I Cor. III, 2). Ad quos rursum dicit: Filioli mei, quos iterum parturio, donec Christus formetur in vobis (Gal. IV, 19). Parvulis enim atque lactentibus non solum non prodest solidus",
"candidate_score": 0.636624,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_13",
"bdc_text": "und Gottesdienste ( Bl. a iiij r. ) abgeschafft , schmähten das Sakrament ( Bl. a ij v. )",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_1633",
"psc_text": "Et murus erat inter me et eos; ut sacerdotalia sacrificia et loca sacramentorum corporis et sanguinis Christi, brevissimus murus divideret. Et polluerunt, inquit, nomen sanctum meum, in abominationibus quas fecerunt. Quid prodest habitationis vicinia, et medius inter cellulam nostram et altare Domini paries, cum in his quae secreto facimus, et quae turpe est etiam dicere, contaminetur et polluatur nomen Domini? Ego hoc arbitror, quod non polluat nomen Domini, nisi ille qui visus est nomini ejus credere, et illius censeri vocabulo. Et quomodo tollit membra Christi, et facit membra meretricis, qui prius Christo credidit: sic ille polluit nomen Dei, qui prius nominis ejus fidem susceperit. Alioquin ethnicus, et Judaeus cum sint polluti, et contaminati, immo contaminatio ipsa atque pollutio, nomen Dei polluere et contaminare non possunt: quod illi polluunt, ad quos dicitur: Nomen meum per vos blasphematur in gentibus (Rom. II, 24). Propter has igitur causas consumpsi eos in ira mea,",
"candidate_score": 0.632439,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_31",
"bdc_text": "In der christlichen Tradition kommt durch Mk 11 , 13ff par. das Motiv der Unfruchtbarkeit noch hinzu , s. z. B . Augustin , Sermo 89 ( MPL XXXVIII 5531 )",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_1609",
"psc_text": "scriptum est: Induimini Dominum Jesum Christum (Rom. XIII, 14); nec his utantur sermonibus, de quibus loquitur Deus: Mysterium meum mihi et meis: ne incurrant in illud quod Salvator prohibet, dicens: Nolite dare sanctum canibus, nec projiciatis margaritas ante porcos (Matth. VII, 6). Sed ponent vestimenta 516 sua intrinsecus, quibus induuntur, quando ministrant in templi adytis; sancta enim sunt, et ad eos qui perfectam non habent sanctitatem, non debent proferri: accipientque alia vestimenta, et sic procedent ad populum. Sic, inquit, loquentur ad populum, quomodo potest audire populus. Unde et Apostolus Corinthiis loquebatur (I Cor. V), in quibus audiebatur fornicatio, et talis fornicatio, quae nec inter gentes quidem: Lac vobis potum dedi, non escam, id est, solidum cibum: necdum enim capere poteratis (I Cor. III, 2). Ad quos rursum dicit: Filioli mei, quos iterum parturio, donec Christus formetur in vobis (Gal. IV, 19). Parvulis enim atque lactentibus non solum non prodest solidus",
"candidate_score": 0.632057,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_19_21",
"bdc_text": "er wurde in der Reformationszeit häufig als Beispiel der Grausam keit und Gewalttätigkeit herangezogen ( vgl. Z I 182 , 4-14 ; Fabri wird mit Jugurtha verglichen in Z V 146 , 8 ) . excandeo Eigentlich excandesco :",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_617",
"psc_text": "filiorum, hoc indicat, quod tantae misericordiae sit, ut non statim puniat, sed sententiam differat puniendi. Sin autem vindicta peccantium differtur in tertiam et in quartam generationem, cum justis sanctisque quid amplius facit. Sequitur: Et servans justitiam et misericordiam in multa millia, his qui custodiunt mandata ejus, et faciunt praecepta illius. Scriptum est in Proverbiis: Sicut uva acerba dentibus noxia est, et fumus oculis: sic iniquitas his qui utuntur ea (Prov. X, 26) . Ex quo perspicuum est, non aliorum dolere dentes et obstupescere, sed eorum qui uvam acerbam comederint. Est autem loci istius hic sensus: quomodo si quis velit dicere: Patres uvam acerbam comederunt, et dentes filiorum obstupuerunt, ridiculum est, et nullam habens consequentiam: sic iniquum est atque perversum peccare patres, et filios nepotesque cruciari. Sunt qui hoc quod in Exodo scriptum est: Reddens iniquitates patrum super filios in tertiam et quartam generationem, ita edisserant, ut ad animam humanam sententiam",
"candidate_score": 0.630211,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_19_21",
"bdc_text": "er wurde in der Reformationszeit häufig als Beispiel der Grausam keit und Gewalttätigkeit herangezogen ( vgl. Z I 182 , 4-14 ; Fabri wird mit Jugurtha verglichen in Z V 146 , 8 ) . excandeo Eigentlich excandesco :",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_35",
"psc_text": "instrumenti indicat sacramentum, quod in quatuor istis animantibus, et Lex, et Evangelium ad futura festinent; 15 et numquam retro motum accipiant. (Vers. 13, 14.) Et similitudo animalium, et [Vulg. absque et] aspectus eorum quasi carbonum ignis ardentium, et quasi aspectus lampadarum. Haec erat visio discurrens in medio animalium, splendor ignis, et de igne fulgur egrediens. Et animalia ibant et revertebantur in similitudinem fulguris coruscantis. LXX: Et in medio animalium visio, sicut carbonum ignis ardentium, sicut facies lampadarum discurrentium in medio animalium; et splendor ignis, et de igne egrediebatur quasi fulgur. Quodque sequitur: Et animalia currebant et revertebantur quasi species bezec, de editione Theodotionis in Septuaginta additum est: qui, ne contra priores duas sententias propheta dicere videretur, hoc quod putabant esse contrarium, id est, et animalia currebant et revertebantur, silendum putaverunt, ne legenti scandalum faceret. Melius est autem in divinis libris transferre quod dictum est, licet non intelligas quare dictum sit,",
"candidate_score": 0.628328,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_38_40",
"bdc_text": "Vale . Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. . Cappellae , 11 .",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_1475",
"psc_text": "472 mensurae, vel non tam solidae firmitatis in muro, et extra templum in circuitu τοῦ περιβόλου collocari. Non est enim parvi roboris nec minimae firmitatis, impositos desuper lapides sustinere. Unde scribit Apostolus ad credentes: Invicem onera vestra portantes (Galat. VI, 2). Et in alio loco scriptum est: non debere nos pondus assumere, quod ferre non possumus. Calamus autem mensurae, qui habebat sex cubita, et palmum unum, illud significat, notam esse Deo conversationem nostram, quae in sex diebus in quibus mundus factus est continetur, et notam esse rationem operum singulorum, ut aliud ad opera pertineat, aliud ad mentem. Unde et latitudo aequa est altitudini: quorum latitudo ad opera, ut diximus; altitudo refertur ad animum, qui ad alta festinat. Illud autem semel monuisse sufficiat: nosse me cubitum, et cubita neutrali appellari genere, sed pro simplicitate, et facilitate intelligentiae, vulgique consuetudine, ponere et genere masculino. Non enim curae nobis est vitare sermonum vitia,",
"candidate_score": 0.6235,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_34_36",
"bdc_text": "Adagia , 1 , 1 , 40 ( LB II 43 A-F ) und Otto 224 , Nr. 1118 ; der Sinn ist :",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_1893",
"psc_text": "autem numerum referri ad sensus, de quibus dictum est: Sensum divinum possidebitis, et decem millium, ad perfectam consummatamque virtutem, quae Decalogo veteris Instrumenti, ad Evangelicum perveniat sacramentum, et prius brevi sermone perstrinximus, et hic ex parte commonebimus. Si enim ab uno addens numero, ad quatuor pervenias, denarium implebis numerum; atque ita fiet, ut et vetus Testamentum constringatur in novo, et novum in veteri dilatetur. (Vers. 10 seqq.) Haec autem erunt primitiae sanctuarii Sacerdotum; ad Aquilonem longitudinis viginti quinque millium, et ad mare latitudinis decem millia, sed et ad Orientem latitudinis decem millia, et ad Meridiem longitudinis viginti quinque millia: et erit sanctuarium Domini in medio ejus. Sacerdotibus erit sanctuarium de filiis Sadoc, qui custodierunt caeremonias meas, et non erraverunt cum errarent filii Israel, sicut erraverunt Levitae. Et erunt [Vulg. addit eis] primitiae de primitivis [Vulg. primitiis] terrae sanctum sanctorum, juxta terminum Levitarum. Quatuor primitiarum sanctuarii describuntur plagae, quae non ad",
"candidate_score": 0.623251,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_38_40",
"bdc_text": "Vale . Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. . Cappellae , 11 .",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_1477",
"psc_text": "scias minus esse ab eo, quod dubium derelinquitur. Istam arbitror portam, de qua et in Psalmis canitur: Haec porta Domini, justi intrabunt per eam (Ps. CXVII, 20). Mensusque est limen portae, ut scire valeamus omnia patere notitiae Dei. Quod limen in latitudine unius dicitur calami, et de altitudine siletur ac longitudine. Via enim est et introitus, et per eam ad interiora pergendum est (licet in hoc loco Septuaginta superflue longitudinem, vel, ut in plerisque codicibus continetur, altitudinem dixerint); cubicula autem, id est, thalami et παραστάδες tam in longum, quam in latum singulos habeant calamos, sed inter thalamum et thalamum, quinque tantum sunt cubita, ut interiora cubiculorum plenam habeant mensuram calami, id est, sex cubitorum, et palmi unius, dum opera 473 pariter ratioque consentiunt. Ea vero quae extrinsecus sunt, hoc est, inter thalamum et thalamum, quinque cubita; necdum enim Christi secreta penetrarunt, nec possunt dicere: Introduxit me rex in cubiculum suum",
"candidate_score": 0.621089,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_38_40",
"bdc_text": "Vale . Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. . Cappellae , 11 .",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_279",
"psc_text": "vestibulum. Pro vase quoque interitus, quod singuli viri habebant in manibus, soli Septuaginta securim interpretati sunt. Ad hominum igitur peccata delenda, qui in sexta die fabricationis mundi facti sunt, veniunt sex viri, et descendunt de porta superiori, sive ut LXX transtulerunt, excelsa ad Aquilonem. Et habebat unusquisque securim in manibus, de qua Joannes loquitur: Jam enim securis ad radices arborum posita est. Omnis arbor quae fructum non facit, excidetur et in ignem mittetur (Matth. III, Luc. III, 9) . Eratque in medio sex virorum unus, id est, septimus, in habitu pontificis vestitus lineis indumentis, et habebat atramentarium scriptoris ad renes suos, quo omnium peccata describeret, et sanctorum a peccatoribus numerum segregaret: sive zonam sapphirinam coloris lapidis sapphiri, qui in ornamentis est principis sacerdotum. Egressique sunt sex viri, et steterunt juxta altare aeneum. Duo enim erant altaria: unum thymiamatis, aureum intrinsecus; et alterum ante templum, aeneum holocaustorum. Juxta altare autem stare",
"candidate_score": 0.621016,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_19",
"bdc_text": "er wurde in der Reformationszeit häufig als Beispiel der Grausam keit und Gewalttätigkeit herangezogen ( vgl. Z I 182 , 4-14 ;",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_616",
"psc_text": "Solent in hoc loco haeretici, qui vetus non recipiunt Instrumentum, contra creatorem dicere: Quam bonus et justus Deus Legis et Prophetarum, qui quiescens, et silens ad peccata patrum, reddit his qui non peccaverunt; immo quanta in eo crudelitas, ut iram suam usque ad tertiam et quartam extendat generationem! Quibus nos respondebimus, et in hoc Dei Creatoris clementiam demonstrari. Non enim truculentiae est, et severitatis, iram tenere usque ad tertiam et quartam generationem, sed signum misericordiae poenam differre peccati. Quando enim dicit: Domine Deus miserator, et misericors, patiens et multae miserationis; et infert: 200 reddens iniquitatem patrum super filios, et filios filiorum, hoc indicat, quod tantae misericordiae sit, ut non statim puniat, sed sententiam differat puniendi. Sin autem vindicta peccantium differtur in tertiam et in quartam generationem, cum justis sanctisque quid amplius facit. Sequitur: Et servans justitiam et misericordiam in multa millia, his qui custodiunt mandata ejus, et faciunt praecepta illius.",
"candidate_score": 0.620423,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_38_40",
"bdc_text": "Vale . Salutabis mihi Zuinglium Siehe oben S. 67 , Anm. 6. . Cappellae , 11 .",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_1515",
"psc_text": "credunt (II Cor. II, 15). Et in Joannis Epistola dicitur: Quod audivimus et vidimus, et manus nostrae palpaverunt de Verbo vitae (I Joan. I, 1). Et ad extremum nequaquam ut in septentrionali plaga septem tantum gradus sufficiunt: sed post septem octonarius ponitur numerus, ut de Synagoga ad Ecclesiam, de veteri instrumento ad novum, de terrenis ad coelestia transeamus. (Vers. 28 seqq.) Et introduxit me in atrium interius per viam Orientalem: et mensus est portam secundum mensuras superiores; thalamum « ejus, 485 et frontem ejus, et vestibulum ejus sicut supra, et fenestras ejus et vestibula ejus in circuitu, longitudine quinquaginta cubitorum, et latitudine viginti quinque cubitorum. Et vestibulum ejus, id est, atrii exterioris » (pro quo Septuaginta et Symmachus, interiorem, posuerunt); « et palmae caelatae in frontem illius hinc et inde, et in octo gradibus ascensus ejus. » De Septentrionali plaga, in cujus atrium septem tantum ascendebatur gradibus, transit ad Australem",
"candidate_score": 0.619333,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_32",
"bdc_text": "und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint .",
"psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Ezechielem_window_986",
"psc_text": "delectatur. Arabia autem interpretatur vespera: et Cedar, tenebrae. De qua et in Psalmis dicitur: Habitavi cum habitantibus Cedar (Ps. CXIX, 5) . Quae regiones deferunt Tyro camelos, gravissimis peccatorum oneribus praegravatos, sive agnos, et arietes, et haedos, quos immolant in altaribus suis, quae de iniquo ac rebelli corde simularunt. Sed et in hoc eodem propheta in visione pastorum, arietes aquas purissimas conturbantes, et impingentes lateribus oves, et cornibus dimicantes legimus (Infra XXXIV): haedos quoque, qui ad sinistram stare consueverunt, et agnos qui mentiuntur agnum (Mat. XXV): de quo scriptum est: Ecce agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi (Joan. I, 29) . In bonam autem partem camelos scribit Isaias (Isa. LX), de Madian, quod interpretatur Domini judicium, venire Jerusalem, et Epha, et arietes de Nabajoth, et Saba deferentes aurum et thus: quorum duo ultima etiam a Magis offeruntur Domino (Matth. II). Istique cameli, deposito onere peccatorum, possunt intrare arctam et",
"candidate_score": 0.595055,
"ce_score": null
}
]
},
{
"rank": 13,
"cf_id": "cf021",
"work_id": "035_Augustinus-Hipponensis_Quaestiones-Evangeliorum",
"max_score": 0.682744,
"ce_confirmed": false,
"evidence": [
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29",
"bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;",
"psc_chunk_id": "035_Augustinus-Hipponensis_Quaestiones-Evangeliorum_window_39",
"psc_text": "conventicula haereticorum. Quod ergo dixit, ab oriente in occidentem perventurum adventum suum, contra illos valet qui per terrarum particulas nominantur, et dicunt apud se esse Christum. Quod autem ait, Sicut fulgur, contra illos valet, qui occulte congregant tanquam in penetralibus, et paucos tanquam in deserto: ad manifestationem quippe claritatemque pertinet Ecclesiae fulguris nomen, significans etiam noctem vel nubila saeculi hujus; tunc enim fulguris candor apparet. XXXIX. [Ib. XXIV, 32.] Quod Dominus dixit, Ab arbore autem fici discite similitudinem; arborem fici genus humanum intellige, propter pruritum carnis. Cum jam ramus ejus tener fuerit; id est, cum filii hominum per fidem Christi ad spirituales fructus profecerint, et in eis honor adoptionis filiorum Dei eminuerit. XL. [Ib. XXVI, 24.] Quod Dominus de Juda dixit, Bonum erat illi non nasci, utrum in hanc vitam? ut usitate locutus sit. Non enim potest bonum esse aliquid ei, qui non est. Et si quisquam contendit esse aliquam",
"candidate_score": 0.682744,
"ce_score": null
}
]
},
{
"rank": 14,
"cf_id": "cf020",
"work_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Jeremiam",
"max_score": 0.682078,
"ce_confirmed": false,
"evidence": [
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_27_29",
"bdc_text": "vero papisticis convehit et insontes sacrilegii accusat , scilicet quod ecclesiam dei , hoc est larvas , ficulneosErgänze homines oder ähnliches ; das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ;",
"psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Jeremiam_window_175",
"psc_text": "ordo ecclesiasticus: vel cognoscite testimonium quod in eis est. Testimonium enim Dei fidele, sapientiam praestans parvulis (Psal. XVIII, 8) . Quibus loquitur et Dominus: Noli timere, grex parvule (Luc. XII, 31) . Et: Ecce ego et pueri mei quos mihi dedit Deus (Isa. VIII, 18) . Cognoscite ergo quanta faciam populo non credenti. Quodque infertur: Audi, terra, totus orbis ad audiendum vocatur: sicut et in principio Isaiae legimus: Audi, coelum, et auribus percipe, terra (Ibid., 1) ; quae scilicet Dominus facturus sit populo Judaeorum. (Vers. 19.) Ecce ego adducam mala super populum istum, fructum cogitationum (sive aversionis) ejus: quia verba mea non audierunt, et legem meam projecerunt. Mala appellat supplicia poenasque patientium, non super gentes quae vocantur ad Evangelii veritatem, sed super populum qui respondit: Non audiemus. Et recepturus est fructum cogitationum, sive aversionis suae, dicente David: Labores manuum tuarum manducabis (Psal. CXXVII, 2) . Causaque perspicua, quia verba Domini",
"candidate_score": 0.682078,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_28_30",
"bdc_text": "das Adjektiv ficulnus ( bzw. griech. σύκινο ς wurde wegen der Eigenschaft des Holzes im Altertum in der Bedeutung «schwach» gebraucht und kommt in Sprichwörtern und sprichwörtlichen Redensarten vor , s. Pauly/Wissowa XII 2143 ; Adagia , 1 , 7 , 85 ( LB II 295f) .",
"psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Jeremiam_window_603",
"psc_text": "Graece appellantur πρώϊμα, Abrahae videlicet, Isaac, et Jacob, et Moysi, et Aaron, et Job, et caeteris sanctis viris, de quibus unus de duodecim 1012 loquitur Prophetarum: Sicut uvam in deserto inveni Israel, et sicut ficus in ficulnea inveni patres eorum (Ose. IX, 10) . Unde et nos appellamur filii Abraham. Et econtrario dicitur ad Judaeos: Si pater vester esset Abraham, faceretis opera ejus (Joan. VIII, 39) . Hi autem calathi, qui bonas habebant et malas ficus, non erant foris et extra Ecclesiam, sed ante templum Domini, eo quod cuncta illius scientiae pateant: nec tantam habent amaritudinem hae ficus quae foris sunt, quantam illae quae post confessionem fidei praevaricatione mutatae sunt. Nec tantam suavitatem bonae ficus, quae non sunt in conpectu templi Dei: quales fuerunt mundi philosophi, qui naturali bono et intelligentia Creatoris, non tam visi sunt sequi, quam laudare virtutes: quantam habent suavitatem ficus, quae sunt in templo Dei, quarum",
"candidate_score": 0.673251,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_32_34",
"bdc_text": "und S VI/I 358. , lamias , lemures et lares spoliaverint . Etsi non ignorem fortiorem esse scripturae authoritatem , quae stat a partibus nostris , attamen ardor hic nescio quis compulit , ut Minervam susZu dieser Redensart s. Adagia , 1 , 1 , 40 ( LB II 43 A-F )",
"psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Jeremiam_window_416",
"psc_text": "( ); non quo ullus unguis sit, qui appelletur Samir; sed quo lapis adamantinus (qui ex eo quod indomitus sit et infrangibilis, hoc nomen accepit) tantum nitorem habeat et levitatem, ut absque ullo impedimento in eo scribi possit stylo ferreo: ut dura ferri materies scribat in duriori tabula adamantina, et duret quod scriptum est, in perpetuum. Ipsi enim dixerunt: Sanguis ejus super nos et super filios nostros (Matth. XXVII) . Unde exaratum sive insculptum est in cornibus altarium, sive ararum eorum, ut opera sacrilega in aeternam memoriam perseverent. Si autem hoc ita est, ubi illud quod anus delira confingit, posse hominem sine peccato esse, si velit, et facilia Dei esse mandata? (Vers. 2, 3.) Cum recordati fuerint filii eorum ararum suarum, et lucorum lignorumque frondentium in montibus excelsis, sacrificantes in agro, fortitudinem tuam et omnes thesauros tuos in direptionem dabo, excelsa tua propter peccata in universis finibus tuis. Et relinqueris",
"candidate_score": 0.66308,
"ce_score": null
},
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_19_21",
"bdc_text": "er wurde in der Reformationszeit häufig als Beispiel der Grausam keit und Gewalttätigkeit herangezogen ( vgl. Z I 182 , 4-14 ; Fabri wird mit Jugurtha verglichen in Z V 146 , 8 ) . excandeo Eigentlich excandesco :",
"psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Jeremiam_window_82",
"psc_text": "omni ligno frondoso et amoeno exponunt fornicationem suam. Qui cum tradantur diabolo in interitum carnis, frequenter evenit, ut domus Juda, id est, confessionis et verae fidei, nequaquam terreatur exemplo, sed multo majora committat; et facilitate fornicationis suae contaminet terram Ecclesiae, moechetur cum lapide et ligno, ea sequens dogmata, quae adversaria Deo sunt. Sin autem ecclesiasticus vir corrigere voluerit errantem, et putridas resecare carnes, et ad poenitentiam retrahere eos qui secuti fuerint falsitatem: ac nihilominus illi sub specie Ecclesiasticae veritatis antiquum sequantur errorem, dici potest de his: In omnibus his non est reversa ad me praevaricatrix soror ejus Juda in toto corde suo, sed in mendacio. Fit autem haec prophetia Josiae temporibus, regis justi, sub quo Jeremias exorsus est prophetare. (Vers. 11.) Et dixit Dominus ad me: Justificavit animam suam aversatrix Israel comparatione praevaricatricis Juda. Justior, inquit, est Israel comparatione Judae: quia illa statim in principio periit, haec illius cruciatibus potuit",
"candidate_score": 0.62766,
"ce_score": null
}
]
},
{
"rank": 15,
"cf_id": "cf030",
"work_id": "stoa0171.stoa010.opp-lat1",
"max_score": 0.679503,
"ce_confirmed": false,
"evidence": [
{
"bdc_chunk_id": "10043_sent_22_24",
"bdc_text": "ergrimmen , in Jähzorn geraten. , ut ipse mihi temperare non potuerim , quin haec pauca moneremus , nempe ut legas Ambrosii 2 . lib. offitiorum cap. 28 Ambrosius , De officiis ministrorum , II , 28 ( MPL XVI 148-150 ) . Über die Auslegung einer anderen Ambrosiusstelle stritten sich Fabri und Zwingli , s. Z V 138 , 7ff. et Lactantium in 6 , «De vero cultu » cap. 25 Laktanz , Divinae institutiones , lib. VI :",
"psc_chunk_id": "stoa0171.stoa010.opp-lat1_window_6",
"psc_text": "nomine demonstrari. quis mihi interdicere potest ne legam Institutionum eius libros, quibus contra gentes scripsit fortissime, quia superior sententia detestanda est? INCERTAE SEDIS FRAGMENTA. V. Fragmentum codicis excerptorum ecclesiasticorum Ambrosiani (olim Bobiensis) F. 60 Sup. (sacc. VIII-IX), fol. 264, inmarg.lactantius de motibus animi inscriptum: