{ "letter_id": "100", "bd_url": "https://www.bullinger-digital.ch/letter/100", "dominant_topic": 1, "topic_dist": [ 0.054134, 0.061986, 0.056114, 0.049368, 0.054522, 0.044962, 0.047266, 0.053216, 0.042673, 0.050681, 0.046099, 0.04588, 0.041365, 0.053955, 0.051471, 0.048487, 0.05097, 0.04823, 0.051934, 0.046687 ], "citations": [ { "rank": 1, "cf_id": "cf012", "work_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1", "max_score": 0.708844, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1716", "psc_text": "intellegeretur, id, quod consequitur, adiecit: super omnes docentes me intellexi, quoniam testimonia tua meditatio mea est. didicisti, o Dauid, a Moyse legem, et Aaron tibi sacrifieiorumsacrificiorum omnium doctor est, Iesus iteratae circumcisionis magister est, Samuel ungendi tibi sacramentum in temetipso et prophetae et regis ostendit: quid est istud, quod loqui ausus es, quod super omnes te docentes intellexeris ? sed superior uersus, super quos omnes docentes se intellegat, ostendit, id est super inimicos. et rursum hic, qui nunc est uersus inferior, qui inimici sint, declarat, id est omnes docentes. claues enim se caelorum habere profitentur et doctores esse se legis gloriantur. et cum omnia legis testimonia aduentum domini nostri Iesu Christi testentur, super doctores suos propheta 1 dei om. Cp et ante in lege om. C heretici VR 2 mandatatum ex mandatum m. 2 V -4 auctorem — circumciBio om. V 5 -pcederit C 6 dfa R dnS V dominum", "candidate_score": 0.708844, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1717", "psc_text": "gloriantur. et cum omnia legis testimonia aduentum domini nostri Iesu Christi testentur, super doctores suos propheta 1 dei om. Cp et ante in lege om. C heretici VR 2 mandatatum ex mandatum m. 2 V -4 auctorem — circumciBio om. V 5 -pcederit C 6 dfa R dnS V dominum Cpb opes V opus C 7 liminum (om. et) VCpb 8 azima R 10 legente nesciente R 11 xfrnnus V intelleget R 13 salutarg Cjps salutS p1 mortem V .17 super docentes intellexi C 19 moese V 20 diotor V1 91 samuhel RC unguendi RC ungenti p laoramento C profetae et ex profeta est m. 2 V 28 docentes te Cpb super uersus r 24 se om. Cp id est om. V 27 seculorum habere C oaelorum habere V caelorum se habere E 99 ihm xpi V.. intellegit, qui unigenitum dei filium in carne uenturum, testimonia. eius meditans, semper expectet.", "candidate_score": 0.706361, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1718", "psc_text": "et ex profeta est m. 2 V 28 docentes te Cpb super uersus r 24 se om. Cp id est om. V 27 seculorum habere C oaelorum habere V caelorum se habere E 99 ihm xpi V.. intellegit, qui unigenitum dei filium in carne uenturum, testimonia. eius meditans, semper expectet. o felix discipuli intellegentia! o doctorum miserabilis inperitia! docentes nesciunt, et intellegunt qui docentur. caret autem propheta uitio iactantire: intellegentiae enim prsestantiampraestantiam unde adeptus esset, ostendit. nam superius ait, quod super inimicos suos prudentior a deo in mandatis eius esset effectus. intellegentia enim omnis ex eo est, qui prudentiorem eum esse constituit. super docentes se ergo intellegit. § 6 Et quia interdum ex naturse diuersitate soleat accidere, ut discipulus prudentior sit magistro, tamen hoc ipsum diligentiae susesuae et studii esse demonstrat. ait enim: super seniores intellexi: quia mandata tua exquisiui. etsuperdocentes intellegit et super seniores intellegit, doctrinae atque intellegentiseintellegentiae suae", "candidate_score": 0.702064, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_828", "psc_text": "populi arguantur, quando doctrina timoris dei et confessionis eruditio ex prophetasprophetae oratione prsestetarpraestetur. in his enim prophetiseprophetiae spiritalis ordo consistit. et si dominus praedicatur, profectus scientiae huius ad fidem utilis est. si ad timorem et confessionem eius docemur, domino formamur, proficimus, adquirimur, ut per passionem eius redempti, ita eidem per doctrinae suae instituta placituri. § 4 Esse autem in prsesentipraesenti psalmo quaedam intellego, qusequae ei homini, quem dominus adsumpsit, aptari posse uideantur, ubi dicitur: perscrutati sunt iniquitates, defecerunt scrutantes scrutinio. significari enim forte in eo existimabitur IudseorumIudaeorum conspiratio, cum testimonia, quibus argui posset, quaeruntur nec reperiuntur, et omnia scrutantium ingenia deficiunt; dehinc quod sagittis paruulorum, id est doctrinis apostolorum uulnerentur, aduersum quos nullam causam iustae persecutionis inuenerint, et ideo defecerint contra ipsos linguae eorum. haec quidem non tamquam inprobabilia praetermittimus, sed qusedamquaedam alia in psalmo sunt, qusequae ordinem intellegentiseintellegentiae huius impediant. non longe tamen ab his sermo expositionis nostrae dissentiet.", "candidate_score": 0.69498, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1719", "psc_text": "esse constituit. super docentes se ergo intellegit. § 6 Et quia interdum ex naturse diuersitate soleat accidere, ut discipulus prudentior sit magistro, tamen hoc ipsum diligentiae susesuae et studii esse demonstrat. ait enim: super seniores intellexi: quia mandata tua exquisiui. etsuperdocentes intellegit et super seniores intellegit, doctrinae atque intellegentiseintellegentiae suae officium cum ipsa temporis antiquitate demonstrans, id est populi ante se anterioris significans aetatomaetatem. in quo utrumque conuenit, ut et antiquior sit et se putet esse doctorem. sed super eum ille intellegit, qui et docetur et iunior est; intellegit uero, quia mandata dei exquisierit, quae doctor, dum se docere credit, ignorat. § 7 Consequens autem est, ut, qui super seniores et doctores intellegit, fructum intellegentiseintellegentiae susesuae reddat, scilicet, ut ea, quae cognita et perfecta habere ccepitcoepit, exerceat. et uideamus, an hoc ipsum in consequentibus sit. ait enim: ab omni uia mala prohibui pedes meos, ut custodiam uerbum tuum. perfecta haec", "candidate_score": 0.693975, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_73_75", "bdc_text": "se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc . Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1472", "psc_text": "perfectam custodisecustodiae diligentiam in toto esse cordis officio consummauit omnem sermonis sui ordinem dicens: da mihi intellectum et scrutabo legem tuam et seruabo eam in toto corde meo. . 1 Prov. XVII, 28 (LXX). 6 Phil. III, 5. 1 solomonia V inintellegenti sapientiam scripsi ἀνοήτῳ ἐπεϱωτήϭαπι ØOIpls. LXX) inintellegentia pientiam V inintellegendo sapientiam Rb inintellegendum sapientiam C intelligendo sapientiam p ignorando ... int sapientiam e 2 roganti C sapient roganti p(A) sapienter interrogantibus e sapientia deputatur ex sapientiam corr. m. 2 V 8 quod ex quid V 4 sapere credatur in marg. infer. add. C profecit r 6 octaua die E octaui diei VC circumciso C circumcisio V 7 gratii V gratia R 8 et sacramejito Cpe 9 lhs xps V christus R 11 sorutabor RCpE 12 inter ergo et seruat 4-5 litt. eras. R 14 in qua eruditus est V profetat VR 15 ut quisque V non add. m.", "candidate_score": 0.68081, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_21_23", "bdc_text": "Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d . pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1260", "psc_text": "domino et psallere nomini too, altissime, et reliqua. post legis tempora et cognitionem ueritatis conuenit corpus ipsum potius quam umbram corporis contueri. lex enim eorum, quaquae* in domino nostro Iesu Christo inplenda erant, speciem conplectitur; non ipsa ueritas, sed in ea meditatio ueritatis, utilis fide potius quam effectu, imitatione quam genere. ea enim, quae obserunriobseruari praecepta sunt, non uirtute efttcientifeefficientia ipsius utilia erant, sed obseruantium fide salutaria, ut sacrificionimsacrificiorum diuersitates et holocaustomatum religiones et circumcisionis cura et sabbati otium. hsec enim omnia et praetermissa culpam habebant et gesta sub futurorum fide proderant, sicut ait beatus apostolus: prius autem, quam ueniret fides, sub lege conclusi eustodiebamurcustodiebamur in ea fide, quae incipiebat. reuelari. itaque lex psedagoga nostra facta est in Christo, uti ex fide iustificemur. at ubi uenit fides, iam non sumus sub psedagogo; omnes enim filii estis fidei. ergo quotienscumque aliquid ex lege relegitur, in opere praesentium mandatorum speculum futurorum est", "candidate_score": 0.676127, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_73_75", "bdc_text": "se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc . Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_277", "psc_text": "V etiam inde docet r 91 eloquia ex eloquiia m. 2 V 26 interpraetans V in aurem rb. popali dedaeens curat diligenter et caute per officii reuerentiam regis satisfacere dignitati, ut cum honore ac religione omnia et relegantur et audiantur: quanto magis conuenit dei eloquia ad cognitionem humanam retractantes dignos nos hoc officio praestare ? sumus enim quoddam sancti spiritus organum, per quod uocis uarietas et doctrinae diuersitas audienda est. uigilandum ergo et curandum est, ut nihil humile dicamus metuentes huius sententiae legem: maledictus omnis faciens opera dei neglegenter; proposito contra praemio currecurae et diligentiae eorum, qui cum reuerentia ac metu sanctas scripturas sibi tamquam dei uerba conmendent et cum debita dignitate ea insinuent mentibus audientium, domino dicente: et super quem aspiciam, nisi super humilem et mitem et trementem uerba mea? oportet igitur et prsedicantespraedicantes eiistimareexistimare non hominibus se loqui, et audientes scire non hominum sibi uerba proferri, sed esse", "candidate_score": 0.67601, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_74", "bdc_text": "intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_277", "psc_text": "V etiam inde docet r 91 eloquia ex eloquiia m. 2 V 26 interpraetans V in aurem rb. popali dedaeens curat diligenter et caute per officii reuerentiam regis satisfacere dignitati, ut cum honore ac religione omnia et relegantur et audiantur: quanto magis conuenit dei eloquia ad cognitionem humanam retractantes dignos nos hoc officio praestare ? sumus enim quoddam sancti spiritus organum, per quod uocis uarietas et doctrinae diuersitas audienda est. uigilandum ergo et curandum est, ut nihil humile dicamus metuentes huius sententiae legem: maledictus omnis faciens opera dei neglegenter; proposito contra praemio currecurae et diligentiae eorum, qui cum reuerentia ac metu sanctas scripturas sibi tamquam dei uerba conmendent et cum debita dignitate ea insinuent mentibus audientium, domino dicente: et super quem aspiciam, nisi super humilem et mitem et trementem uerba mea? oportet igitur et prsedicantespraedicantes eiistimareexistimare non hominibus se loqui, et audientes scire non hominum sibi uerba proferri, sed esse", "candidate_score": 0.672264, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_74", "bdc_text": "intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1472", "psc_text": "perfectam custodisecustodiae diligentiam in toto esse cordis officio consummauit omnem sermonis sui ordinem dicens: da mihi intellectum et scrutabo legem tuam et seruabo eam in toto corde meo. . 1 Prov. XVII, 28 (LXX). 6 Phil. III, 5. 1 solomonia V inintellegenti sapientiam scripsi ἀνοήτῳ ἐπεϱωτήϭαπι ØOIpls. LXX) inintellegentia pientiam V inintellegendo sapientiam Rb inintellegendum sapientiam C intelligendo sapientiam p ignorando ... int sapientiam e 2 roganti C sapient roganti p(A) sapienter interrogantibus e sapientia deputatur ex sapientiam corr. m. 2 V 8 quod ex quid V 4 sapere credatur in marg. infer. add. C profecit r 6 octaua die E octaui diei VC circumciso C circumcisio V 7 gratii V gratia R 8 et sacramejito Cpe 9 lhs xps V christus R 11 sorutabor RCpE 12 inter ergo et seruat 4-5 litt. eras. R 14 in qua eruditus est V profetat VR 15 ut quisque V non add. m.", "candidate_score": 0.669279, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_88_90", "bdc_text": "Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ; VD16 B9689 ) . Non sine ingenti evangelii fructu ostendisti! Dominus noster te semper ad sanctiora ascendentem conservare dignetur .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2239", "psc_text": "messis onerati, consolati per Christum, qui est benedictus in saecula saeculorum. amen. PSALMUS CXXVI. Canticum graduum Salomonis. Nisidominusaedificauerit sibi domum, inuanum laborauerunt, qui sedificantaedificant eam. § 1 Ratio et temporum et propbetiseprophetiae intentam adhiberi ad praesentem psalmum cognitionis postulat diligentiam, ne forte nos ad inanem intellegentiam absoluta quaedam uerborum species et ipse ille gestorum corporalium.ordo sollicitet: maxime cum plures, interiores causas doctrinae propheticse nescientes, sensu Iudaico praeteritorum temporum prophetiam contineri his graduum canticis opinentur, ut ea captiuitas Hierusalem praenuntiata sit, quae sub Ieremiae diebus acciderit, et eiusdem rursum depulsae captiuitatis gratulatio prophetetur, sitque eorum temporum, quae psalmis his enuntiantur, aut seruitutis dolor aut reditus lsetitialaetitia. non inprobamus hunc sensum, neque eorum 1 manipulum VR manipuloa PTE 3 ac ex hac R possimus VR possumus PT dignae R igne V 4 praecepta dei VRT dei praecepta PE praepositum V 7 honerati T 8 amen om. V Explic. psalmus ( XX V", "candidate_score": 0.668736, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_21", "bdc_text": "Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1599", "psc_text": "dei in bonitate doceatur: quia iustificatio opus sit rei iustae, quse sibi ignorabitis sit, quia iustificationes, quae 1 scit p sit C esse supr. scr. R 3 et apostolQ ex apostolQ m. 2 V prophetam (om. et) C gratiam V1 5 ita om. C scientiam ex discientiam m. 1 V 6 fidelis adque credentis Rl 9 ergo deliqui V 10 propterae loquium V ego h. 1. supr. scr. R om. pb 12 per pas- .& sionem Vpb 14 delicti ex dilicti R dilecti h 16 scit R et sit C 17 deliquid C secundo ex secundum R secunda C per (om. et) R humilitatis ex humiliatus m. 2 V 23 nisi om. C 24 accedere <' qui Cp 26 docetur R 27 ds V ut quia p post iustificatio del. ut m. 2 V nesque in 28 quia p. in lege sunt constitutae. umbram in se iustificationum caelestium continerent. §", "candidate_score": 0.667042, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1716", "psc_text": "intellegeretur, id, quod consequitur, adiecit: super omnes docentes me intellexi, quoniam testimonia tua meditatio mea est. didicisti, o Dauid, a Moyse legem, et Aaron tibi sacrifieiorumsacrificiorum omnium doctor est, Iesus iteratae circumcisionis magister est, Samuel ungendi tibi sacramentum in temetipso et prophetae et regis ostendit: quid est istud, quod loqui ausus es, quod super omnes te docentes intellexeris ? sed superior uersus, super quos omnes docentes se intellegat, ostendit, id est super inimicos. et rursum hic, qui nunc est uersus inferior, qui inimici sint, declarat, id est omnes docentes. claues enim se caelorum habere profitentur et doctores esse se legis gloriantur. et cum omnia legis testimonia aduentum domini nostri Iesu Christi testentur, super doctores suos propheta 1 dei om. Cp et ante in lege om. C heretici VR 2 mandatatum ex mandatum m. 2 V -4 auctorem — circumciBio om. V 5 -pcederit C 6 dfa R dnS V dominum", "candidate_score": 0.66598, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_21", "bdc_text": "Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1598", "psc_text": "et scit disciplinam emendationem esse uitiorum. prius ergo deliquit, secundo autem humiliatus est, et per humilitatis disciplinam oportet eum, ne deliuquatdelinquat, doceri et in eloquiis dei manere, quia iam sit delinquens humiliatus et in mandatis dei, ne ultra possit peccare, mansurus sit. § 5 Bonus es, domine: et in bonitate tua doce me iustificationes tuas. scit iustificationes dei propheta bonas esse, quia bonus sit, qui eas statuit. scit sibi nihil nisi ex iustificatione dei accidere, quia professus sit prius se deliquisse, dehinc postea esse humiliatum. et quia superius orasset, ut bonitatem et disciplinam et scientiam doceretur, nunc orat, ut iustificationes dei in bonitate doceatur: quia iustificatio opus sit rei iustae, quse sibi ignorabitis sit, quia iustificationes, quae 1 scit p sit C esse supr. scr. R 3 et apostolQ ex apostolQ m. 2 V prophetam (om. et) C gratiam V1 5 ita om. C scientiam ex discientiam m. 1 V", "candidate_score": 0.665156, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_828", "psc_text": "populi arguantur, quando doctrina timoris dei et confessionis eruditio ex prophetasprophetae oratione prsestetarpraestetur. in his enim prophetiseprophetiae spiritalis ordo consistit. et si dominus praedicatur, profectus scientiae huius ad fidem utilis est. si ad timorem et confessionem eius docemur, domino formamur, proficimus, adquirimur, ut per passionem eius redempti, ita eidem per doctrinae suae instituta placituri. § 4 Esse autem in prsesentipraesenti psalmo quaedam intellego, qusequae ei homini, quem dominus adsumpsit, aptari posse uideantur, ubi dicitur: perscrutati sunt iniquitates, defecerunt scrutantes scrutinio. significari enim forte in eo existimabitur IudseorumIudaeorum conspiratio, cum testimonia, quibus argui posset, quaeruntur nec reperiuntur, et omnia scrutantium ingenia deficiunt; dehinc quod sagittis paruulorum, id est doctrinis apostolorum uulnerentur, aduersum quos nullam causam iustae persecutionis inuenerint, et ideo defecerint contra ipsos linguae eorum. haec quidem non tamquam inprobabilia praetermittimus, sed qusedamquaedam alia in psalmo sunt, qusequae ordinem intellegentiseintellegentiae huius impediant. non longe tamen ab his sermo expositionis nostrae dissentiet.", "candidate_score": 0.664928, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1260", "psc_text": "domino et psallere nomini too, altissime, et reliqua. post legis tempora et cognitionem ueritatis conuenit corpus ipsum potius quam umbram corporis contueri. lex enim eorum, quaquae* in domino nostro Iesu Christo inplenda erant, speciem conplectitur; non ipsa ueritas, sed in ea meditatio ueritatis, utilis fide potius quam effectu, imitatione quam genere. ea enim, quae obserunriobseruari praecepta sunt, non uirtute efttcientifeefficientia ipsius utilia erant, sed obseruantium fide salutaria, ut sacrificionimsacrificiorum diuersitates et holocaustomatum religiones et circumcisionis cura et sabbati otium. hsec enim omnia et praetermissa culpam habebant et gesta sub futurorum fide proderant, sicut ait beatus apostolus: prius autem, quam ueniret fides, sub lege conclusi eustodiebamurcustodiebamur in ea fide, quae incipiebat. reuelari. itaque lex psedagoga nostra facta est in Christo, uti ex fide iustificemur. at ubi uenit fides, iam non sumus sub psedagogo; omnes enim filii estis fidei. ergo quotienscumque aliquid ex lege relegitur, in opere praesentium mandatorum speculum futurorum est", "candidate_score": 0.664562, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_88_90", "bdc_text": "Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ; VD16 B9689 ) . Non sine ingenti evangelii fructu ostendisti! Dominus noster te semper ad sanctiora ascendentem conservare dignetur .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1989", "psc_text": "suum aeternumque VCj)b per salutare g suum aeternumque e cf. p. 542, 23 24 audia corr. m. 2 V se recepta C se reoepto pb. uenit saiuaresaluare, quod perierat, missus ad oues perditas domus Israhel, dominus Iesus Christus, qui est benedictus in saecula saeculorum. amen. PSALMUS CXIX. CANTICUM GRADUUM. Ad te, domine, cum tribularer, clamaui, et exaudisti meetme reliqua. § 1 Psalmorum tituli, ut in plurimis ostendimus, habent proprias suas significationes, rationem et argumenta scriptorum, quse subiacent, breuissime continentes nosque quodam doctrinae indicio in intellegentiseintellegentiae semitam dirigentes; de quibus nunc non necesse est aliquid tractare. tum enim id fieri oportet. cum psalmus unusquisque tractabitur. cum enim sibi inuicem auctoritatem praestent et psalmus et titulus, debilis erit sermo. si de aliquo eorum absque altero disseretur. nunc uero canticum graduum attingimus, quorum et continua et aequalis inscriptio est; atque ideo significatione conueniente titulorum sub unius expositionis negotio uniuersorum reperietur ratio esse monstrata.", "candidate_score": 0.662982, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71_73", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1316", "psc_text": "domini propheticus sermo dixisset. § 4 Sequens deinde uersus est primae litterae: beati seratantes testimonia eius, et in toto corde exquirantexquirunt eum. inprimouersuest: qui ambulant in lege domini. 6 Ioh. XIV, 6. 13 Rom. VII, 22. 1 sed pergebat add. m. 2 V sed pergebat & = ea C et ea omitso sed pergebat p, in R prius el posterius pgebat corr. m. 3, quae add. lineolam litt. p et scrips. ge in ras. 2 in his (in h in ras. m. 3, i m. 3) R in pri euan., in marg. In priora m. saec. XI. R in priora pE 3 est add. m. 2 V oum obliuionem VC praeteritoru (ru euan., it, matg. add. m. s. Xl.) R 5 dfis (ns euan., in marg. dfis m. s. XI.) R e 6 quisque VC 7 dum uita = (eras. e, lineol. add. m. 3?) R choerft C cohercet p", "candidate_score": 0.66227, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_88_90", "bdc_text": "Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ; VD16 B9689 ) . Non sine ingenti evangelii fructu ostendisti! Dominus noster te semper ad sanctiora ascendentem conservare dignetur .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_47", "psc_text": "et intellegentia caelestis arcani, quam quis per cognitionem sapientiae consequitur, existit: cum non commemoratis fidei operibus solam doctrinam perfectae de deo cognitionis ostendit. non enim statim omnis scientia in bono opere est; neque rursum omne opus bonum ueram scientiam consequitur. ob quod est et illud, quod in tertio superscriptionum genere est, canticum psalmi, cum bonorum operum efficientise scientiae doctrina coniungitur. prius enim in bonis operibus uiuendum est, ut perfecta possit ea, quae deinceps succedet, diuini sacramenti esse cognitio, secundum id quod dictum est: desiderasti sapientiam? serua mandata, et dominus praestabit tibi eandem. praestat ergo dominus sapientiam his, qui per meritum operum gratiam iutellegentiseintellegentiae 26 Eccles. I, 83. 1 modoa V (f) r modum E psalteri ex psalteriu V 3 cantionis Ed. Basil. (cf. Ps. LXIV cap. 3; 11 cap. 31; LXVII cap. 4; CXLIIIcap. 6) canticum Vr cStatiSis a ymno V consonantis ex consonantes m. 2 V 8 superinecribtionis V", "candidate_score": 0.661924, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1717", "psc_text": "gloriantur. et cum omnia legis testimonia aduentum domini nostri Iesu Christi testentur, super doctores suos propheta 1 dei om. Cp et ante in lege om. C heretici VR 2 mandatatum ex mandatum m. 2 V -4 auctorem — circumciBio om. V 5 -pcederit C 6 dfa R dnS V dominum Cpb opes V opus C 7 liminum (om. et) VCpb 8 azima R 10 legente nesciente R 11 xfrnnus V intelleget R 13 salutarg Cjps salutS p1 mortem V .17 super docentes intellexi C 19 moese V 20 diotor V1 91 samuhel RC unguendi RC ungenti p laoramento C profetae et ex profeta est m. 2 V 28 docentes te Cpb super uersus r 24 se om. Cp id est om. V 27 seculorum habere C oaelorum habere V caelorum se habere E 99 ihm xpi V.. intellegit, qui unigenitum dei filium in carne uenturum, testimonia. eius meditans, semper expectet.", "candidate_score": 0.661669, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1716", "psc_text": "intellegeretur, id, quod consequitur, adiecit: super omnes docentes me intellexi, quoniam testimonia tua meditatio mea est. didicisti, o Dauid, a Moyse legem, et Aaron tibi sacrifieiorumsacrificiorum omnium doctor est, Iesus iteratae circumcisionis magister est, Samuel ungendi tibi sacramentum in temetipso et prophetae et regis ostendit: quid est istud, quod loqui ausus es, quod super omnes te docentes intellexeris ? sed superior uersus, super quos omnes docentes se intellegat, ostendit, id est super inimicos. et rursum hic, qui nunc est uersus inferior, qui inimici sint, declarat, id est omnes docentes. claues enim se caelorum habere profitentur et doctores esse se legis gloriantur. et cum omnia legis testimonia aduentum domini nostri Iesu Christi testentur, super doctores suos propheta 1 dei om. Cp et ante in lege om. C heretici VR 2 mandatatum ex mandatum m. 2 V -4 auctorem — circumciBio om. V 5 -pcederit C 6 dfa R dnS V dominum", "candidate_score": 0.661616, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_19_21", "bdc_text": "am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat : «Hic [ i. e . Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1352", "psc_text": "est ex his corporis sui uitiis ad innocentiae studium transferri, quia sera licet emendatio utilis sit obliuione uitiorum. sed placiturum deo uirum propheta conformans non expectat post longam ac diuturnam criminum consuetudinem doctrina dei et praeceptis timoris institui, sed rudes a peccatis annos et aetatem adhuc criminum nesciam uult non modo studiis aliquando innocentiseinnocentiae, sed etiam ipsa adulescentiseadulescentiae consuetudine inbui. difficile est enim ab usitatis desinere, difficile est a familiaribus abstrahi, magnum in se consuetudo habet uinculum: et idcirco optimus ille erit cultor, quem non modo delictorum remissio sine crimine constituerit, sed ipsa illa praestiterit uitiorum ignoratio innocentem. § 2 Nouit Hieremias propheta aetatis huius beatitudinem dicens: bonum, inquit, est iuueni uiro, cum aufert iugum graue in iuuentute sua: sedebisedebit t singulariter et tacebit. non expectat frigescentes senectute annos nec emortuam iam per aetatem uitiorum consuetudinem. uult longi praelii militem; uult eum Christi seruum, quem ne ipsa quidem praeteritorum criminum", "candidate_score": 0.661513, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2598", "psc_text": "P I emortuo e corpora PTb corpore e 21 diatinctionib: ex distionib; P 24 et ante domus Aaron om. T 25 esse om. T 26 chorinthioa P fit in nominibus Tb fit in omnibus P ait in hominibus e. omnibus, qui inuocant nomen domini nostri Iesu Christi, ut aliud uocatos, aliud sanctos, aliud inuocanteeinuocantes nomen domini esse significet. nunc autem primum Israhel nuncupari uidemus, secundo Aaron, tertio Leui. quarto timentes dominum. et in Aaron sacerdotes significari non ambiguum est: sacerdos enim in lege Aaron primus fuit et exinde in successione eius sacerdotum honor mansit. in Leui autem ministros ostendi absolutum est: hsec enim tribus in ministerium electa est. reliquus autem populus, cui non sacerdotii neque ministerii, sed timoris officium est, in his, qui timent dominum. nuncupatur. docet autem nos apostolus, prae omnes hos esse Israhel, cum ait: et quotquot regulae huic obsecundabunt, pax super eos et misericordia, et super Israhel.", "candidate_score": 0.661291, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_90_92", "bdc_text": "Non sine ingenti evangelii fructu ostendisti! Dominus noster te semper ad sanctiora ascendentem conservare dignetur . Amen . Raptim , Curie , 23 .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3108", "psc_text": "his potestatem filios dei fieri dominus noster Iesus Christus, qui est benedictus in saecula saeculorum. amen. PSALMUS CXLVIII. .Laudate dominum de caelis, laudate eum in excelsis et reliqua. § 1 Superiores tres psalmi, quibus prophetia nos ad laudem domini aduocat, beatae illius spei nostra distributionem ipso conlocationum suarum ordine sunt secuti. primus enim eorum ob spem seternitatisaeternitatis et caelestis regni expectationem cantatus est. secundus ob sedificationemaedificationem sanctae ciuitatis et congregationem sanctorum, qui ad plenitudinem sanctae huius ciuitatis conuenient, subsecutus est. tertius ille iam ob gratulationem exgedificatse ciuitatis et aeterno. pace fundatae et post saeculi urens arensque frigus caelesti spiritu temperatae in hunc hymnum est comparatus. doctrinae ergo idem est ordo, qui rerum. nam secundum propheticam et apostolicam prsedicationempraedicationem beati istius regni et ciuitatis aeternae in his ordo dispositus est: in resurrectionis demutatione, in congregatione sanctorum, in dominicorum ciuium confrequentantium incolatu. § 2 Post quae iam in aeterna beatitudine omnibus constitutis", "candidate_score": 0.660115, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_70_72", "bdc_text": "Atque nobis huius facti racionem ab eo postulantibus respondit se optimam ac iustam abeundi causam habuisse , quam cum patriKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2395", "psc_text": "filii pater recte ad quem uolens propheta R digno consortio suo filio ad quS (ad qu3 in ras. P) pater recte uolens per prophetam PT 2 cradetur V Rl creditur Rj PT quoniam Ve qm R quia PTb aput V 3 quia in patre (patrem P) RPT om. V 5 eorum VRP cf. praef. 7 autem RPT add. m. 2 V 8 peooare quia peccati sine lege om. V peccati Ra peocato PTt 9 peccati R peccato PTE per pecoatori peccato V 12 hoc ex co P 14 profeta G V holocautomatum V holochaustomatum T 15 neomeniarum T numeniarum V neomeniarum ex neomeniorum R neomenioru (eo in ras.) P 16 in uerbis R 18 in uerbo R uerba anima sua — qui et uerbum dei, quae in VT extant, om. G, R, in ras. add. m. 1 P ' 19 et deus uerbum est VT et P in ras. quia", "candidate_score": 0.659971, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_88_90", "bdc_text": "Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ; VD16 B9689 ) . Non sine ingenti evangelii fructu ostendisti! Dominus noster te semper ad sanctiora ascendentem conservare dignetur .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2412", "psc_text": "ante inmensum supr. scr. P in sctm saeculfl acti P. 42* sperandum est: per spem praesentis saeculi spem futuri sfficali consequentes in domino nostro Iesu Christo, qui est benedictus in saecula sa'culorum. amen. PSALMUS CXXXI. Memento, domine, Dauid et omnis mansuetudinis eius. sicut iurauit domino, uotum uouit deolacob. § 1 Omnes quidem anteriores psalmi graduum in profectum nos spei celsioris extollunt et per doctrinam fidei, spei, confessionis, humilitatis, orationis in sublime gradibus suis pronehunt. sed hic praecipue psalmus nos ad cognitionem filii dei edocet et sacramento adsumptseadsumptae ab eo carnis instituit. coepit enim ita: memento, domine, Dauid et omnis mansnetudinismansuetudinis eius. audent Iudaei aduentum domini nostri, quoinquo corpore salutem humano generi reddidit, abnegantes hunc psalmum ad Dauid referre, ut in passione domini impii, ita et in prophetiseprophetiae scientia inperiti; legentes et non intellegentes, habentes et nescientes, uenerantes et non obcedientesoboedientes. qua enim religionis simulatione prophetarum libros uenerentorueherentur, multis cognitum est.", "candidate_score": 0.657301, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_75_77", "bdc_text": "Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare . Proinde , si comode= commode . fieri posset ( assenciente= assentiente .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2895", "psc_text": "praesentia aduentus sui. per hanc ergo aduentus domini praesentiam euacuabuntur absorpti et absorpti iudicio sanctorum. sequitur enim: audient uerba mea, quia potuerunt. potuerunt uel absorbere uel audiri. in praesentia enim domini absorbentur propheticae ueritatis arguitione et impiseimpiae suae falsitatis obprobrio. 14 I Cor. 10, 4. 17 I Cor. 15, 54 sq. 21 II Thess. 2, 8. 1 eadem Eidem (m in ras. 3) R (Gl) 4 placita sunt sibi E nisi q a 6 sumministrat R quiadhoc corr. m. 1 R 8 uoluptate peccandi G uoluntate peccandi RE 10 istorum G eorum RE quamdiu illis beneplacitum sit non pec*#*** G (if. Draeger hist. Synt. II, 61i, Petsckmig Viclor Vito p. 15, 5) quamdiu illis beneplacitum fuerit peccare (a ri rorr.) R quamdiu beneplacitum illis fuerit peccare E 12 absorpti E 13 nisi xpum G et quia G quia RE 15 cum se hia (?) G cum ei hi e absorbebunt**", "candidate_score": 0.654738, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71_73", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2394", "psc_text": "officia propheta exsequitur, scilicet sacrificiorum et holocaustomatum et neomeniarum et sabbatorum, quae omnia umbra sunt futurorum: sed anima eius sustinuit in uerbum dei. propter legem ipse sustinet, id est, ut dixi, corporaliter officia legis gerit. in uerbum autem dei anima sua sustinet: scilicet filii dei aduentum, qui et uerbum dei et deus uerbum est, spiritali( fide expectat. qualiter autem expectet, demonstrat dicens: sperauit anima mea in domino a custodia matutinausque in noctem. recordemur euangeltcaeeuangelicae conparationis tenorem et meminerimus quosdam operarios uineae omnem suo 1 1 digni consortio filio pater recte adque uolens profeta V digni consortio eui (i in ras.) filii pater recte ad quem uolens propheta R digno consortio suo filio ad quS (ad qu3 in ras. P) pater recte uolens per prophetam PT 2 cradetur V Rl creditur Rj PT quoniam Ve qm R quia PTb aput V 3 quia in patre (patrem P) RPT om. V 5", "candidate_score": 0.654084, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71_73", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3", "psc_text": "eius scripsi (cf. Paucker suppl. lex. lat. p. 240 et Arch. II., 604) episcopon eius R episcopatum eius DE.* conpetentios r accipiet R aocipiat rDE alius (post alius spatium 3-4 litt. in fine lin.) R aliter r alter DE. I* neque secundum quosdam HebrseosHebraeos quinque libri, neque secundum aliorum simplicitatem psalmi Dauid dicendi sunt, sed secundum apostolicam auctoritatem liber psalmorum esse noscendus est. § 2 Sunt autem plures eorundem psalmorum scriptores. nam aliquibus Dauid auctor praescribitur, in aliquibus Salomon, in aliquibus Asaph, in aliquibus Idith um, in aliquibus filiorum Chore, in aliquo Moyses. et quidem absurdum est psalmos Daoid nominare, cum ibi auctores eorum ipsis inscriptionum titulis commendentur. et liber psalmorum rectius esse dicatur, dinersisdiuersis in unum uolumen prophetiis diuersorum et auctorum et temporum congregatis. visum autem aliquibus est Hieremise et Aggsei et ZachariseZachariae quorundam psalmorum superscriptionibus nomina praenotare, cum horum nihil in authenticis septuaginta translatorum libris ita editum reperiatur,", "candidate_score": 0.652666, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2616", "psc_text": "dominum dominorum significat, cum ait: rex regum et dominus dominantium; dominatus in uiles et in degeneres indignus deo est. rex ille regum est et dominus dominorum, ut est deus deorum. et deos quidem quos significet, non ambiguum est; de quibus dixit: deus stetit in synagoga deorum. reges autem idem apostolus absolute ostendit dicens: iam sine nobis regnatis, etutinamregnaretis. reges sunt, in quos non regnat peccatum, qui dominantur corporis sui, quibus est iam huius subditae et subiectae sibi earniscarnis imperium. hi ergo reges sunt, et horum deus rex est. hi etiam domini sunt, qui non erunt serui peccati: quia qui facit peccatum, seruus est peccati. dominandum ergo peccato est, non seruiendum. domini autem sunt, qui haec peccati corpora dominationi suae per subiectionem uitiorum suorum peccatorumque subdunt. nouit se esse apostolus corporis sui dominum, cum ait: subicio enim mihi corpus meum et in seruitutem redigo. qui in seruitutem redigit, domini necesse est", "candidate_score": 0.65247, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71_73", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1717", "psc_text": "gloriantur. et cum omnia legis testimonia aduentum domini nostri Iesu Christi testentur, super doctores suos propheta 1 dei om. Cp et ante in lege om. C heretici VR 2 mandatatum ex mandatum m. 2 V -4 auctorem — circumciBio om. V 5 -pcederit C 6 dfa R dnS V dominum Cpb opes V opus C 7 liminum (om. et) VCpb 8 azima R 10 legente nesciente R 11 xfrnnus V intelleget R 13 salutarg Cjps salutS p1 mortem V .17 super docentes intellexi C 19 moese V 20 diotor V1 91 samuhel RC unguendi RC ungenti p laoramento C profetae et ex profeta est m. 2 V 28 docentes te Cpb super uersus r 24 se om. Cp id est om. V 27 seculorum habere C oaelorum habere V caelorum se habere E 99 ihm xpi V.. intellegit, qui unigenitum dei filium in carne uenturum, testimonia. eius meditans, semper expectet.", "candidate_score": 0.651658, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71_73", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1436", "psc_text": "uiuunt p 8 et haec E praecepta I' istrahel r 9 nisi ex msit m. 2 V 10 tuum h. I.om. VCp sedcj.p. 396,6 12 ex tota (om. et) R 13 di svpr. scr. m. 1 R 15 d5 V om. C adhaerens (s in ras. 2-.1 litt. m. 3) R 16 hinc r 18 doce ex dome i m. 1 V 20 quisq R qsq; p quisquis E cf. Acad. p. 29 in uia dei n)/ sed hoc add. ?H. 2 V consentiens (s in ras. 2-.1 litt.) R 22 dfie r domine ex domino m. 3 R domino ph 23 sermonis tui pl ipse sibi RCpE cf. Sabatier //, 325 adn. 24 pronuntio R qff = dicitur R. et propheta, ut essatesset dignus spiritu prophetiae, uias suas, id est peccati ante confessus est, ut post hanc pronuntiationem earum doctrinae iustificationum dei capax esset. quod utrumque absolateabsolute docetur. nam", "candidate_score": 0.649546, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71_73", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1716", "psc_text": "intellegeretur, id, quod consequitur, adiecit: super omnes docentes me intellexi, quoniam testimonia tua meditatio mea est. didicisti, o Dauid, a Moyse legem, et Aaron tibi sacrifieiorumsacrificiorum omnium doctor est, Iesus iteratae circumcisionis magister est, Samuel ungendi tibi sacramentum in temetipso et prophetae et regis ostendit: quid est istud, quod loqui ausus es, quod super omnes te docentes intellexeris ? sed superior uersus, super quos omnes docentes se intellegat, ostendit, id est super inimicos. et rursum hic, qui nunc est uersus inferior, qui inimici sint, declarat, id est omnes docentes. claues enim se caelorum habere profitentur et doctores esse se legis gloriantur. et cum omnia legis testimonia aduentum domini nostri Iesu Christi testentur, super doctores suos propheta 1 dei om. Cp et ante in lege om. C heretici VR 2 mandatatum ex mandatum m. 2 V -4 auctorem — circumciBio om. V 5 -pcederit C 6 dfa R dnS V dominum", "candidate_score": 0.649304, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71_73", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1589", "psc_text": "VCpE 11 oboedientia est ex oboedientium m. 2 V obsequela ex obsequella R obsequela pE 12 participes expedit, qui timorem p 14 tua supr. scr. R domini R 16 corruptat V1 17 si qui ex si quae m. 2 V audebat V1 18 mendacio V1 21 qui est in caelis om. RCpe 28 miserat C misericors Vpb d§ add. m. 2 V 25 longe cod. XXII. Hilar. Plct. pars I. 28 meminit semper sibi propheta sperandam, ait: iustificationes tuas doce me, domine. iustifieationesiustificationes omnes in lege legerat; sed quia caelestes sperabat, quae in terrenis prseformabantur, non eget doctore terreno. doceri enim se ab eo orat, qui ait: petite et dabitur nobisuobis; quseritequaerite et inuenietis; pulsate et aperietur uobis. aperiri sibi et dari clanemclauem a doctore legis dedignatur propheta. scientiae caelestis expectans magistrum dominum nostrum Iesum Christum, cui est gloria in saecula saeculorum. amen. TETH. Bonitatem fecisti cum seruo tao, domine,", "candidate_score": 0.646297, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_16_18", "bdc_text": "Curio , Hieronymus ; Oporin , Johannes ; Westheimer , Bartholomäus ) erschienen war. Dort , auf f. c2r.-v. , wird der ehemalige gelehrte «moderator» ( Vogt ) der Churer SchuleChur , Nikolaischule , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , gelobt , und dabei erfährt man , dass dieser unterdessen das ihm übertragene Amt eines «Praesul »", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1717", "psc_text": "gloriantur. et cum omnia legis testimonia aduentum domini nostri Iesu Christi testentur, super doctores suos propheta 1 dei om. Cp et ante in lege om. C heretici VR 2 mandatatum ex mandatum m. 2 V -4 auctorem — circumciBio om. V 5 -pcederit C 6 dfa R dnS V dominum Cpb opes V opus C 7 liminum (om. et) VCpb 8 azima R 10 legente nesciente R 11 xfrnnus V intelleget R 13 salutarg Cjps salutS p1 mortem V .17 super docentes intellexi C 19 moese V 20 diotor V1 91 samuhel RC unguendi RC ungenti p laoramento C profetae et ex profeta est m. 2 V 28 docentes te Cpb super uersus r 24 se om. Cp id est om. V 27 seculorum habere C oaelorum habere V caelorum se habere E 99 ihm xpi V.. intellegit, qui unigenitum dei filium in carne uenturum, testimonia. eius meditans, semper expectet.", "candidate_score": 0.643542, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_75_77", "bdc_text": "Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare . Proinde , si comode= commode . fieri posset ( assenciente= assentiente .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2272", "psc_text": "est semper, non etiam desinendum: neque idcirco ad perfectum non contendendum, quia doleamus id, quo tenditur, non posse contingi. sed in ipsa contendendi pertinacia dolendum est non contingere nos posse. quo tendimus. doloris huius dominus meminit dicens: beati lugentes, quoniam ipsi consolabuntur; beatitudinem consolationis ob luetumluctum et dolorem non adeptae consummationis inpertiens. § 14 Propheticam autem uirtutem ipse ille dispositus in tempora uerborum ordo seruauit dicens: surgite, postquam sederitis. quorum alterum in prsesenspraesens est, id est surgite. ne fides tamquam de incertis et dubiis ambigeret, curacum ueluti praesentem efficientiam ueritas propheticse admonitionis adferret et uiuis nobis fiduciam spei non cunctantis insereret. tempus autem huius, quod praesens est, mandati distulit in futurum in eo, quod ait: cum sederitis. in non ambigendis ergo mandatis praesentis est ueritas; in consequjendis autem expectAndi temporis dispensatio reseruatur. 1 Ecclesiastes I, 18. 8 Ps. LXXIX, 6. 14 Matth. V, 5. 4 doloris GRPT ex dolorem m.", "candidate_score": 0.641921, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_38_40", "bdc_text": "Aus der zweiten oben erwähnten Aufzeichnung Bullingers über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten ( Ms F 95/1 , Nr. 41 ) und der ToggenburgerChronik , 178. 189 , erfährt man zudem , dass jener Jakob Keller aus RegensbergKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Pfarrer an der Kirche BurgStein am Rhein , Burg ( Kirche ) in Stein am RheinStein am Rhein ( Kt. Schaffhausen )", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3", "psc_text": "eius scripsi (cf. Paucker suppl. lex. lat. p. 240 et Arch. II., 604) episcopon eius R episcopatum eius DE.* conpetentios r accipiet R aocipiat rDE alius (post alius spatium 3-4 litt. in fine lin.) R aliter r alter DE. I* neque secundum quosdam HebrseosHebraeos quinque libri, neque secundum aliorum simplicitatem psalmi Dauid dicendi sunt, sed secundum apostolicam auctoritatem liber psalmorum esse noscendus est. § 2 Sunt autem plures eorundem psalmorum scriptores. nam aliquibus Dauid auctor praescribitur, in aliquibus Salomon, in aliquibus Asaph, in aliquibus Idith um, in aliquibus filiorum Chore, in aliquo Moyses. et quidem absurdum est psalmos Daoid nominare, cum ibi auctores eorum ipsis inscriptionum titulis commendentur. et liber psalmorum rectius esse dicatur, dinersisdiuersis in unum uolumen prophetiis diuersorum et auctorum et temporum congregatis. visum autem aliquibus est Hieremise et Aggsei et ZachariseZachariae quorundam psalmorum superscriptionibus nomina praenotare, cum horum nihil in authenticis septuaginta translatorum libris ita editum reperiatur,", "candidate_score": 0.640617, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3194", "psc_text": "adhucauteinetsicut in nocte erudierunt me renes mei. quid eum erudierunt renes sui? scilicet, ait, intelligere eum fecerunt, melius esse sperare in domino, quam in suo opere iustificari. nam et ipsum dominum nonne renes sui quasi in nocte erudierunt sperare in deum ? . 10 dapnanit ' 31 itaq; nam et contristata est anima eius usque ad mortem. didieitdidicit sperare in deum; et hoc est, quod ait in hunc se intellectum eruditum esse a renibus quasi in nocte. et sequentia enim ostendunt de passione eum sua dicere, cum subiungit: 10. Prouidebam dominum in conspectu meumeo semper. quiaadextris est mihi, utnoncommouear. propter hoc iucundatum est cor meum, et exultauit lingua mea, insuper et caro mea habitabit in spe: quia non derelinques animam meam in infernum neque dabis sanctum tuum uidere corruptionem. et textus quidem hic et ordo manifestus est; sed quod renes nominauit, et quasi in nocte, ait, erudierunt me, ne obscuriora", "candidate_score": 0.640205, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_16_18", "bdc_text": "Curio , Hieronymus ; Oporin , Johannes ; Westheimer , Bartholomäus ) erschienen war. Dort , auf f. c2r.-v. , wird der ehemalige gelehrte «moderator» ( Vogt ) der Churer SchuleChur , Nikolaischule , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , gelobt , und dabei erfährt man , dass dieser unterdessen das ihm übertragene Amt eines «Praesul »", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1589", "psc_text": "VCpE 11 oboedientia est ex oboedientium m. 2 V obsequela ex obsequella R obsequela pE 12 participes expedit, qui timorem p 14 tua supr. scr. R domini R 16 corruptat V1 17 si qui ex si quae m. 2 V audebat V1 18 mendacio V1 21 qui est in caelis om. RCpe 28 miserat C misericors Vpb d§ add. m. 2 V 25 longe cod. XXII. Hilar. Plct. pars I. 28 meminit semper sibi propheta sperandam, ait: iustificationes tuas doce me, domine. iustifieationesiustificationes omnes in lege legerat; sed quia caelestes sperabat, quae in terrenis prseformabantur, non eget doctore terreno. doceri enim se ab eo orat, qui ait: petite et dabitur nobisuobis; quseritequaerite et inuenietis; pulsate et aperietur uobis. aperiri sibi et dari clanemclauem a doctore legis dedignatur propheta. scientiae caelestis expectans magistrum dominum nostrum Iesum Christum, cui est gloria in saecula saeculorum. amen. TETH. Bonitatem fecisti cum seruo tao, domine,", "candidate_score": 0.638945, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_77_79", "bdc_text": "fieri posset ( assenciente= assentiente . patreKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_60", "psc_text": "salutis spatium uacuum 7-8 litter. R. 2* et in eo, in quo filius loqui docetur, ipse se ex his, qusequae eommemoratcommemorat, dictorum suorum profitetur auctorem. dicens: populus, quem non cognoui, seruiuit mihi. dum enim et pater dicit: ipse inuocabit me et filius ait: populus seruiuit mihi, ipsos se esse, qui de se loquantur, ostendunt. at uero nunc cum dicitur: sedinsed lege domini fuit uoluntas eius, nulla domini persona de se loquentis ostenditur. sed alterius potius, beatitudinem eius scilicet uiri, cuius in lege domini, uoluntas sit, praedicantis. persona itaque prophefcrpropheta, cuius ore spiritus sanctus loquatur, nunc esse noscenda est officio oris eius ad cognitionem nos sacramenti spiritalis erudiens. § 2 Et cum hfechaec loquatur, quaerendum est, de quo uiro eum loqui intellegere debeamus. ait enim: beatus uir, qui non abiit in consilio impiorum et in uia peccatorum non stetit et in cathedra pestilentiae non sedit. sed in lege domini fuit uoluntas", "candidate_score": 0.63588, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_87_89", "bdc_text": "Agimus tandem humanitati tuę ingentes gracias pro elegantissimo ac sanctissimo opere tuo , cui inscripsisti ac clarissime ipsissimam Seriem rerum et temporum Bullinger , Werke Series et digestio temporum ( 1548 ) . Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ; VD16 B9689 ) .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3016", "psc_text": "LXX) cf. Sabatier 11, 278 odn. nimis E. finem magnificentinmagnificentia. ipsius nescit, et aliquam emetiendi se opinionem inmensa magnitudo non patitur. extenta ubique. extenta semper est, hanc habens infinitatis susesuae laudem. ceterum omnem intellegentiam infinitae huius in se qualitatis excedens. § 7 Et quia haec uel inmensar magnitudinis cognitio uel laudatio operum dei non omnium gentium est, quibus a constitutione mundi uita et sensus fuisset futuraque esset, consequenter subiecit: generatio et generatio laudabit opera tua. non utique generationes et generationes, quae et temporibus et gentibus multae atque diuersse sunt, sed generatio, qUfe ab Abraham ccepit, quae per signum circumcisionis deputatur in legem, et generatio, quae renouatur in Christo. quae ex doctrinis propheticis ad fidem euangeliczeeuangelicae iustificationis instruitur. harum igitur generationum proprium est dei opera laudare. § 8 Laudari autem opera dei non alia ratio admonet quam quod omnia ab eo potenter effecta sunt, quia pracooiumpraeconium habeat non aliquid egisse, sed", "candidate_score": 0.634417, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79_81", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller. Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , quandoquidem modo eius opera opus habemus . Sin minus , et id significato .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1273", "psc_text": "sq. 24 Ioh. V, 17. 1 maiore V diuisibilium rb 4 ut ex et m. 2 V 5 ut oreatoris rb 7 noui, quod in V scripsit m. 1, in r add. m. 2, om. 11 ita dfio V 11 dominatione corr. m. 2 V 12 per add. nz. 2 V 13 omnes et add. m. 2 V 14 pertrahit rb in uisibilium V 16 potestas V adque V 17 haec ea nautu cm.. tn. 1 V 18 extiterint r existunt rb 19 et principium rb 21 thesauris rb aeternae ex aeter 11/. 2 V 24 ait om. V operateur corr. m. 1 V 25 quicquid r 26 ds xps V Christus rh. § 5 Ut autem absolutius intellegere possimus, quae operatio dei sit et quomodo operans pater operatur et filius. originem dicti huius nosse debemus. inter ceteras enim curationes, quibus se dominus in carne hominis deum docebat sub uisibili", "candidate_score": 0.634036, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_87_89", "bdc_text": "Agimus tandem humanitati tuę ingentes gracias pro elegantissimo ac sanctissimo opere tuo , cui inscripsisti ac clarissime ipsissimam Seriem rerum et temporum Bullinger , Werke Series et digestio temporum ( 1548 ) . Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ; VD16 B9689 ) .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1618", "psc_text": "ex sententiam m.1 V 23 pri- I mum Cpb hanc om. V 96 origini corr. m. 2 V dflii ex di corr. m. 2 V 27 istut K . tradiderunt. egregium hoc itaque et praeclarum in homine est, quia a ceteris dignitate operationis excipitur. de confirmatione autem caeli ita quodam in loco legimus: ego manu mea firmaui caelum. ergo exsBquatur operationi hominis istud elementum, cum idipsum manu dei firmatum esse memoratur? sed quamquam caelum manu, homo tamen manibus. praestat ergo officio unius manus duarum operatio: et id, quod ad confirmationem cselicaeli satis est, in hominis condicione non sufficit. intellegendum autem est, cur manibus propheta se factum esse dicat, neque solum factum, sed etiam figuratum uel praeparatum. § 6 Ceterorum omnium elementorum creatio eo ipso in tempore et instituta et effecta est, quo subsistere iubebatur, neque inchoationem eorum et perfectionem tempus aliquod discernit; nam consummationem inchoatio in eo, quod est caepta,", "candidate_score": 0.633933, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_78_80", "bdc_text": "patreKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller. Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , quandoquidem modo eius opera opus habemus .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1280", "psc_text": "uossenosse peruium est : et illi, quod uoluntatis suae cognitionem filio congenuerit, est benignum. § 7 Ergo ad sabbati diem, ex quo odium commouebatur, responsum est: pater meus usque modo operatur. et ego operor. est ergo opus dei sabbato? est plane: nam 9 Ioh. V, 19. 18 Ioh. VI, 38. 24 Ioh. V, 20. 2 dill add. m. 2 V 6 loquebantur ex loquibatur m. 2 V irascutur ex nasoQtur m. 2 V quod non audiunt rb 10 a se facere quidquam b 11 uirtutem sibi rb obsequio se paterno rb 12 mundo sermone V 13 ab se quidquam b 14 omne om. rb 19 quam om. V 20 qui miserat ex qui me miserat m. 1 V 21 omnia om. r 24 adque V 25 ita ut huic,. 26 peruium ex puerum m. 2 V 28 quo ex quominus m. 2 V. nisi esset, caelum dilaberetur, lumen solis occideret,", "candidate_score": 0.632525, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_78_80", "bdc_text": "patreKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller. Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , quandoquidem modo eius opera opus habemus .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1279", "psc_text": "est, quia non a se quicquam, sed id, quod uiderit, facit: ministerium ueniens de exemplo non operis, sed uoluntatis, quia opus patris in uoluntate est. id enim dominus ait: non ueni uoluntatem meam facere, sed eius, qui me misit, docens non aliud uelle se quam quod uellet ille, qui eum miserat. ergo uoluntatem patris filius tamquam exemplum operationis introspicit, quia omnia intra paternarum cogitationum prouidentiam quadam futurarum rerum praedestinatione formantur. introspicit autem per mutuam caritatem atque naturam; ait enim: pater diligit filium et omnia demonstrat ei. qusequ ipse facit. ita et huic dei, ex quo ipse deus natus est, uoluntatem uossenosse peruium est : et illi, quod uoluntatis suae cognitionem filio congenuerit, est benignum. § 7 Ergo ad sabbati diem, ex quo odium commouebatur, responsum est: pater meus usque modo operatur. et ego operor. est ergo opus dei sabbato? est plane: nam 9 Ioh. V, 19. 18 Ioh. VI, 38.", "candidate_score": 0.631451, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_83_85", "bdc_text": "voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ; s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2485", "psc_text": "desertis montium solitudinibus aut in nominibus urbium ruinis iam deformium conquiescit. sed elegit eorum requiem, de quibus dominus in euangelio ait: nemo uenit ad me, 4 Ioh. XVI, 15. 6 Ioh. X, 80. 26 Ioh. VI, 44. 1 et superius R 2 est om. R 5 sunt mea sunt om. P sedis patris G Rl aedes patris VR* sed ipsa patris P& ipsa patris T sedia et filii est GRl aedes et filii est VRII et filii sedes est PT qf. Acad. p. 69 6 aut GVPTe at Rb intellegetur G VR intellipitur PTE 8 quod GVPT om. R 10 et filius in patre GPT et in patre filius VR 11 substantia oum paterna et (cd substantia paterna & T) maiestatis gloria unigenito cognita sit PT 12 congenita ex congenito m. 1 R id om. V fili V 13 pater ex paternam m. 2 V nuncupat PTE nuncupet VR 14", "candidate_score": 0.629734, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_80_82", "bdc_text": "Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , quandoquidem modo eius opera opus habemus . Sin minus , et id significato . Nam institutum nostrum non est , quicquam contra eius parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1279", "psc_text": "est, quia non a se quicquam, sed id, quod uiderit, facit: ministerium ueniens de exemplo non operis, sed uoluntatis, quia opus patris in uoluntate est. id enim dominus ait: non ueni uoluntatem meam facere, sed eius, qui me misit, docens non aliud uelle se quam quod uellet ille, qui eum miserat. ergo uoluntatem patris filius tamquam exemplum operationis introspicit, quia omnia intra paternarum cogitationum prouidentiam quadam futurarum rerum praedestinatione formantur. introspicit autem per mutuam caritatem atque naturam; ait enim: pater diligit filium et omnia demonstrat ei. qusequ ipse facit. ita et huic dei, ex quo ipse deus natus est, uoluntatem uossenosse peruium est : et illi, quod uoluntatis suae cognitionem filio congenuerit, est benignum. § 7 Ergo ad sabbati diem, ex quo odium commouebatur, responsum est: pater meus usque modo operatur. et ego operor. est ergo opus dei sabbato? est plane: nam 9 Ioh. V, 19. 18 Ioh. VI, 38.", "candidate_score": 0.629272, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_77_79", "bdc_text": "fieri posset ( assenciente= assentiente . patreKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_221", "psc_text": "uirga ferrea confringat, quos dari sibi in hereditatem poposcit. § 35 Et primum, ne quis temerarisetemerariae huic et impiae prsesumptionipraesumptioni locus pateat, proprietates ipsae uerborum in romanam linguam translatorum cognoscendae sunt. namque id, quod nobiscomnobiscum est: reges eos in uirga ferrea, quamquam ipsum regesnon tyrannicum neque iniustum sit, sed ex aequitatis ac moderationis arbitrio regimen rationale demonstret, tamen molliorem adhuc regentis adfectum proprietas graeca significat. quod enim nobiscum est: reges eos, cum illis est ποιμαvεις αὐ̛̛̛̛τοὐς, id est pastoraliter reges, regendi scilicet eos curam 1 flectat V flectat' R flectetur E 2 terrestrium (om. et) E 3 in gloria e R e 4 non terra solu VR non terrena sola E 6 genitus ex genuitas m. 1 V 8 inusitata ex inusitatam m. 1 V 9 serui erat per primogenitum ex V 11 et tamquam Rb 14 bonitatis V 16 terrorae VR et in modo Rs canfringat (can ex parte", "candidate_score": 0.628193, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_75", "bdc_text": "Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1113", "psc_text": "quae uos audistis P quae uos auditis T E inter auditis et consummari R add. & non audierunt 21 tanto cooupiscit V praecatur VR 23 es in nobis er e in nobis R est nobis Va es nobis PT. adferent reges munera. distinguit intellegentiaeintellegentia significationem, ne quid confusum ambiguumque subrepat in eo, quod ait: manda deus airtutiuirtuti tuae; quod utique contra humanum sensum et usum naturalis consuetudinis est locutus. mandare enim quisquam uirtuti suae aliquid non uidetur, quia per eam 15 internae potestatis insit effectus; et cum omnia uirtute fiant, non existimatur uirtuti ipsi aliquid mandari solere faciendum. sed enim dei uirtus deique sapientia est dominus Iesus Christus, qui et ponendae animae ac resumendseresumendae mandatum accepit a patre. idcirco non contra intellegentiseintellegentiae communis sensum dictum uidetur, quod tamen prophetica; scientiae proprietate memoratum est, ut uirtuti suae mandaret deus, unigenito scilicet deo, qui et dei uirtus est. dehinc quia rerum subitarum", "candidate_score": 0.627415, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2412", "psc_text": "ante inmensum supr. scr. P in sctm saeculfl acti P. 42* sperandum est: per spem praesentis saeculi spem futuri sfficali consequentes in domino nostro Iesu Christo, qui est benedictus in saecula sa'culorum. amen. PSALMUS CXXXI. Memento, domine, Dauid et omnis mansuetudinis eius. sicut iurauit domino, uotum uouit deolacob. § 1 Omnes quidem anteriores psalmi graduum in profectum nos spei celsioris extollunt et per doctrinam fidei, spei, confessionis, humilitatis, orationis in sublime gradibus suis pronehunt. sed hic praecipue psalmus nos ad cognitionem filii dei edocet et sacramento adsumptseadsumptae ab eo carnis instituit. coepit enim ita: memento, domine, Dauid et omnis mansnetudinismansuetudinis eius. audent Iudaei aduentum domini nostri, quoinquo corpore salutem humano generi reddidit, abnegantes hunc psalmum ad Dauid referre, ut in passione domini impii, ita et in prophetiseprophetiae scientia inperiti; legentes et non intellegentes, habentes et nescientes, uenerantes et non obcedientesoboedientes. qua enim religionis simulatione prophetarum libros uenerentorueherentur, multis cognitum est.", "candidate_score": 0.627376, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_77_79", "bdc_text": "fieri posset ( assenciente= assentiente . patreKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3190", "psc_text": "homo loquitur, quem suscepit -: pater, transeat calix iste a me: uerumtamen, non quod ego uolo, sed quod tu. igitur si uoluntatem domini consideres, ipse confessus est dicens: si fieri potest, transeat iste calix a me. unde etiam redemptio gentium non in uoluntate filii, sed in uoluntate patris recipienda est. non enim quod ego uolo, inquit, sed quod tu. igitur hanc ipsam gratiam, qua per mortem eius redemptae sunt gentes, non sibi filius, sed patri assignat. itaque efc hereditatis sua* et calicis portionem dominum esse asserit. 8. Funiculi, inquit, ceciderunt mihi in ipsispotentissimis: etenim hereditas mea maxima est mihi. fuit enim consuetudo uetus, ut et fines possessionum in funiculo mensurarentur; ideoque hic, cum de hereditatis suresuae portione loqueretur, funiculi, inquit, ceciderunt mihi in ipsis 10 iustificatur 14 fort. illi 16 quesitam 20 in marg. m. 1 add.: parenthesis. potentissimis. accipimus autem rei huius testimoniuiutestimonium ex cantico Moysi, ubi scriptum est:", "candidate_score": 0.625927, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_83_85", "bdc_text": "voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ; s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2550", "psc_text": "ne ne 26 maioris (is in ras.) P supplantatS a supplautS T supplantatio (tio in rctR.) P eflido (0 in ras.) P 27 uenalis PTab uenalea e 80 ee om. e, m domini dictumdictam dicentis: a diebus autem I ohannis regnum caelorum uim patitur, et uim facientes dirij)iunt illud. Iacob est ergo, qui eligitur domino dicente: ego cosuos elegi, non uos me. Israbel est, qui possidetur, in praeteritis primogenitis et benedictionibus cognitus, in seruitute multi . temporis fidelis, in sacramento luctseluctae potens, in promerendis rursum benedictionibus pertinax, in dei cognitione et conspectu Israhel. § 7 Nouit autem spiritus prophetiae prsepotentempraepotentem hanc nominis dei in congregandis gentibus et possidendis fidelibus suauitatem dicens: quia ego cognoui, quam magnus est dominosdominus. officio quidem oris sui propheta loquitur, sed cognitione non sua. uox ista eius est, qui ait: nemo nouit patrem, nisi filius et cui uoluerit filius reuelare; et filius quidem patrem, si cui", "candidate_score": 0.625522, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_85_87", "bdc_text": "s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a . Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis . Agimus tandem humanitati tuę ingentes gracias pro elegantissimo ac sanctissimo opere tuo , cui inscripsisti ac clarissime ipsissimam Seriem rerum et temporum Bullinger , Werke Series et digestio temporum ( 1548 ) .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2534", "psc_text": "cum nudum ueste induas, exui te existimes. hilarem enim datorem amat deus § 6 Quid autem laeta. et benedicentia eleuatarum manuum opera inereanturmereantur, ostendit dicens: benedicat te dominus ex Sion, dominus scilicet ecclesiae et sanctae Hierusales et ciuitatis uiuis lapidibus gemmarum extructae. et ut in deo uero et aeterno spem omnem nostram positam cognosceremus, adiecit: qui fecit caelum et terram, euiueum scilicet ecclesiarum deum esse demonstrans, qui caelum fecisset et terram: per dominum nostrumnostram Iesum Christum, qui est benedictus in sseculasaecula sseculorumsaeculorum. amen. PSALMUS CXXXIV Alleluia. Laudate nomen domini, laudate serui dominum: qui statis in domo domini, in atriis domini dei nostri. § 1 Psalmus secundum simplicitatem audientium absolutus uidetur. ea enim ex maiore parte in eo continentur, quae libro 1 PB. CXL, 2. 14 II Cor. 9, 7. 3 tanris ex auris P 9 domo ex domu P 11 operandum GTb orandum Pe 12 sumptum Ge sumptu P eQpt'", "candidate_score": 0.625463, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_75", "bdc_text": "Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_223", "psc_text": "reges ex regia R. adfectu pastoris habiturus: ipse est enim pastor bonus, cuius nos sumus oues, pro quibus animam suam posuit. ne autem ius tyrannicum significari arbitremur in uirga, quae in uirgseuirgae nuncupatione proprietas sit, ex nononouo et ueteri Testamento noscendum est. § 36 Beatus Paulus ad Corinthios scribens, quos ex multis peccatis ad psenitentiampaenitentiam moderata atque utili adhortatione reuocabat, ait: quid uultis? inuirga ueniam ad uos an in caritate et spiritu mansuetudinis? numquid Paulo ius pnetoriumpraetorium erat, ut uirgam comminaretur et cum officio lictoris ad ecclesiam Christi adesset? non utique ita opinandum est. sed quia omnis dei sermo, quo ex errore in neritatemueritatem retrahimur, quo per comminationem terroremque iudicii ad innocentis et sanctae uitae uiam regimur, uirga est nuncnpatus, per quam, intra disciplinam diuini metus cohibiti, moderati ac prouidentis rectoris monitu cohereemur, beatus apostolus condicionem eligendi aduentus sui his, quos monebat, adiecit, utrum mallent eum in seueritate doctrinae atque", "candidate_score": 0.625071, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_85_87", "bdc_text": "s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a . Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis . Agimus tandem humanitati tuę ingentes gracias pro elegantissimo ac sanctissimo opere tuo , cui inscripsisti ac clarissime ipsissimam Seriem rerum et temporum Bullinger , Werke Series et digestio temporum ( 1548 ) .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_28", "psc_text": "primae quinquagesimae et secundae deinde quinquagesimae et tortiaetertiae rursum quinquagesimae, in qua finis est libri, consummationem diligenter aduertat, prouidentiam dispositorum in hunc ordinem psalmorum cum dispensatione salutis nostrae intelleget conuenire. cum enim primus gradus sit ad salutem, in nouum hominem post peccatorum remissionem renasci, sitque post paenitentisepaenitentiae confessionem regnum illud domini in sanctae illius ciuitatis et caelestis Hierusalem tem- x pora seroatum, et postea consummata in nos caelesti gloria in dei patris regnum per regnum filii proficiamus, in quo debitas deo laudes uniuersitas spirituum praedicabit: facile intellegemus in singulis psalmorum uirtutibus sub quinquageno nameronumero conlocatis sacramentum dispositionis huius quinquagenarisequinquagenariae contineri. § 12 Esse autem haec sabbata sabbatorum, septenarius numerus per septem in septuplum connumeratus ostendit; quem tamen ogdoas, quia dies eadem prima quae octaua, seeundumsecundum euangelicam plenitudinem in ultimo sabbato adiecta consummat. et haec quidem sabbata sabbatorum ea ab apostolis religione celebrata sunt, ut his quinquagesimae diebus nullus neque in", "candidate_score": 0.624748, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2918", "psc_text": "carnem deum nesciunt, cum eos habitus humilitatis et forma in eo seruilis hortatur. § 7 Deinde rogat, ut anima sua educatur e carcere. si in carcere positis etiam ante Noe tempora resurrectionem secundum beatum Petrum dominus prsedicauitpraedicauit, carcer est inferi, a quo se educi rogat, ut in altero psalmo erat precatus: ne contineat super me puteus os suum. oratio omniaomnis ista ad confessionem, ut diximus, uirtutis paterusepaternae est. sed adiecit et causam, cur se de carcere oret educi: ad confitendum, inquit, nomini tuo. resurrectio enim eius paternae in se uirtutis prsedicatiopraedicatio est, quia potestas ei omnis ex patre est. 13 Ioh. XVII, 1. Ps. XXI, 2. Mare. XV, 34. 28 Ps. LXVIII, 16. 1 inferos GR ad inferos E 7 morte autem G et mortem RE 8 mepost peroeqaentibufl om. R sunt om. G 11 ponendi ex ponendae R 12 filii G fili R uerba orat — me oum omisisse", "candidate_score": 0.624542, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_76_78", "bdc_text": "Proinde , si comode= commode . fieri posset ( assenciente= assentiente . patreKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2485", "psc_text": "desertis montium solitudinibus aut in nominibus urbium ruinis iam deformium conquiescit. sed elegit eorum requiem, de quibus dominus in euangelio ait: nemo uenit ad me, 4 Ioh. XVI, 15. 6 Ioh. X, 80. 26 Ioh. VI, 44. 1 et superius R 2 est om. R 5 sunt mea sunt om. P sedis patris G Rl aedes patris VR* sed ipsa patris P& ipsa patris T sedia et filii est GRl aedes et filii est VRII et filii sedes est PT qf. Acad. p. 69 6 aut GVPTe at Rb intellegetur G VR intellipitur PTE 8 quod GVPT om. R 10 et filius in patre GPT et in patre filius VR 11 substantia oum paterna et (cd substantia paterna & T) maiestatis gloria unigenito cognita sit PT 12 congenita ex congenito m. 1 R id om. V fili V 13 pater ex paternam m. 2 V nuncupat PTE nuncupet VR 14", "candidate_score": 0.624499, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1260", "psc_text": "domino et psallere nomini too, altissime, et reliqua. post legis tempora et cognitionem ueritatis conuenit corpus ipsum potius quam umbram corporis contueri. lex enim eorum, quaquae* in domino nostro Iesu Christo inplenda erant, speciem conplectitur; non ipsa ueritas, sed in ea meditatio ueritatis, utilis fide potius quam effectu, imitatione quam genere. ea enim, quae obserunriobseruari praecepta sunt, non uirtute efttcientifeefficientia ipsius utilia erant, sed obseruantium fide salutaria, ut sacrificionimsacrificiorum diuersitates et holocaustomatum religiones et circumcisionis cura et sabbati otium. hsec enim omnia et praetermissa culpam habebant et gesta sub futurorum fide proderant, sicut ait beatus apostolus: prius autem, quam ueniret fides, sub lege conclusi eustodiebamurcustodiebamur in ea fide, quae incipiebat. reuelari. itaque lex psedagoga nostra facta est in Christo, uti ex fide iustificemur. at ubi uenit fides, iam non sumus sub psedagogo; omnes enim filii estis fidei. ergo quotienscumque aliquid ex lege relegitur, in opere praesentium mandatorum speculum futurorum est", "candidate_score": 0.623571, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_85_87", "bdc_text": "s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a . Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis . Agimus tandem humanitati tuę ingentes gracias pro elegantissimo ac sanctissimo opere tuo , cui inscripsisti ac clarissime ipsissimam Seriem rerum et temporum Bullinger , Werke Series et digestio temporum ( 1548 ) .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3031", "psc_text": "omnium saaculorumsaeculorum, et dominatio tua in omni generatione et progenie. dignus prophetica magniloquentia ordo dictorum est. opera deum confitentur: quam magnificus enim sit, operum et creatunecreaturae magnificentia conSteturconfitetur. sed confitentur et sancti, quibus rex esse dignatur. gloriam regni elocuntur, ne ignorata non desideretur usuris. magnificentiam quoque gloriae regni dei nuntiant, ne desperetur reterusaeterna. dominatus etiam in generationem et generationem ostenditur, ut se dominatui intellegat coaeternaID. atque ita cognitio dei in operibus est, sanctorum officium in doctrina est, prophetheprophetiae usus in prsedicationepraedicatione est, regni gloria in aeternitate dominatus est, dominatus seternitasaeternitas eos necesse est habeat, in quos agatur aeternus. § 17 Atque ad id spebus fidelibus expetendum adhortatio 2 iustitiam tuam R sed cf. p. 833, 32 8 miserator et om. R 12 ipso Re ipse b 18 laudium R cf. Neue Formenl. /, 272 laudum E 19 regnum omnium R cf. Sabatier II, 280 omnium E 20 progeniae R 24", "candidate_score": 0.623565, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_84_86", "bdc_text": "Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ; s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a . Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_239", "psc_text": "in nouum Christi hominem deposito uetere renascamur, et tunc per hunc nouae natiuitatis profectum in beatam illam ac deo placentem iteratae reparationis nostrae speciem reformemur. § 42 Cuius boni non ignarus propheta post haec hortatur et dicit: et nunc reges intellegite, erudimini qui iudicatis terram. seruite domino in timore et exultate cum tremore. adprehendite disciplinam, ne forte irascatur dominus, et pereatis de uia iusta. 10 I Cor. XV, 42. 2 etiam intelligitur illa E 4 prout da enim R prout enim ei VK in om. V 5 ex ueteri E 6 materiae R 7 corporu incorruptionis V 11 in incorruptione ex in corruptione m. 2 V 19 resurgit semper restitui, quia cod. V honc formam, quae textui graeco ei antiquis uersionibus Italicis respondet (Sabatier 111, 718), primo loco excepto constanter repetit. reaurget RE 18 reaurget spiritale (om. corpus) RE 16 confringit VR t 19 uitae om. R 20 uetere R", "candidate_score": 0.623272, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_77_79", "bdc_text": "fieri posset ( assenciente= assentiente . patreKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_220", "psc_text": "tempore nonanoua nec tamen inusitata natiuitas, cum ad resumendam gloriam dei patris, qui ex forma dei forma serui erat repertus, primogenitus ex mortuis nasceretur. § 34 Sequitur deinde: reges eos in uirga ferrea, tamquam uas figuli confringes eos. multis aut male opinantibus aut uirtutem et proprietatem dictorum diuinorum ignorantibus aduersa haec esse bonitati dei uidentur, utgentes, quas filius dei in possessionem poposcit et in hereditatem aceepitaccepit, terrore uirgse ferreae regat et modo uasis figuli confringat. neque enim boni cuiusquam est dare et accipere perdenda. et qui mauult peccatorum paenitentiam quam mortem, non eiistimaturexistimatur secundum professionem naturae susesuae esse facturus, si uirga ferrea confringat, quos dari sibi in hereditatem poposcit. § 35 Et primum, ne quis temerarisetemerariae huic et impiae prsesumptionipraesumptioni locus pateat, proprietates ipsae uerborum in romanam linguam translatorum cognoscendae sunt. namque id, quod nobiscomnobiscum est: reges eos in uirga ferrea, quamquam ipsum regesnon tyrannicum neque iniustum sit, sed ex", "candidate_score": 0.621849, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_85_87", "bdc_text": "s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a . Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis . Agimus tandem humanitati tuę ingentes gracias pro elegantissimo ac sanctissimo opere tuo , cui inscripsisti ac clarissime ipsissimam Seriem rerum et temporum Bullinger , Werke Series et digestio temporum ( 1548 ) .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2533", "psc_text": "in consummationem saeculi, quod est uespertinum, non in tauris et in hircishirci, sed in operibus bonis deo hostia est. Moyses nos docuit exemplo, qui, cum eleuatis constitisset manibus, uincebat, summissis uero in terram uincendum populum ab hoste praebebat, ostendens per hanc formam, hostem nostrum, si terrena opera nostra sint, uincere, si excelsa uero sint, esse uincendum. eleuandae igitur manus nostra sunt in noctibus, ut plantemur in domo, ut in atriis floreamus. et benedicendus est dominus, id est cum dei benedictione semper operandum est, ne, cum panem ioopiinopi praebeas, metu famis tristis sis; ne, cum sumptum indigenti offorasofferas, damnum putes; ne, cum nudum ueste induas, exui te existimes. hilarem enim datorem amat deus § 6 Quid autem laeta. et benedicentia eleuatarum manuum opera inereanturmereantur, ostendit dicens: benedicat te dominus ex Sion, dominus scilicet ecclesiae et sanctae Hierusales et ciuitatis uiuis lapidibus gemmarum extructae. et ut in deo uero et aeterno spem", "candidate_score": 0.621363, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_77_79", "bdc_text": "fieri posset ( assenciente= assentiente . patreKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2550", "psc_text": "ne ne 26 maioris (is in ras.) P supplantatS a supplautS T supplantatio (tio in rctR.) P eflido (0 in ras.) P 27 uenalis PTab uenalea e 80 ee om. e, m domini dictumdictam dicentis: a diebus autem I ohannis regnum caelorum uim patitur, et uim facientes dirij)iunt illud. Iacob est ergo, qui eligitur domino dicente: ego cosuos elegi, non uos me. Israbel est, qui possidetur, in praeteritis primogenitis et benedictionibus cognitus, in seruitute multi . temporis fidelis, in sacramento luctseluctae potens, in promerendis rursum benedictionibus pertinax, in dei cognitione et conspectu Israhel. § 7 Nouit autem spiritus prophetiae prsepotentempraepotentem hanc nominis dei in congregandis gentibus et possidendis fidelibus suauitatem dicens: quia ego cognoui, quam magnus est dominosdominus. officio quidem oris sui propheta loquitur, sed cognitione non sua. uox ista eius est, qui ait: nemo nouit patrem, nisi filius et cui uoluerit filius reuelare; et filius quidem patrem, si cui", "candidate_score": 0.619746, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_77_79", "bdc_text": "fieri posset ( assenciente= assentiente . patreKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2279", "psc_text": "sunt. quotquot, iuquit, eum receperunt, dedit his potestatem filios dei fieri, et rursum: filioli. adhuc pusillum uobiscum sum. hi ergo filii hereditas est et haec hereditas merces fructus est uentris. est ergo dominus fructus uentris, quem ex se in uitae nostrae froctumfructum pariens uirgo progenuit. et haec eius merces est, qui ex uirgine nascendo fructum uentris esse se uoluit, ut ei gentes, quas in filios per fidem generaret, hereditas sit. § 17 Quod autem, quia fructus uentris effectus sit, hanc mercedem hereditatis acceperit, psalmus alius testatur dicens: posce a me, et dabo tibi gentes hereditatem tuam et possessionem tuam terminos terrae; testatur et apostolus dicens: qui cum in forma dei esset, non rapinam arbitratus est esse se aequalem deo: sed se exinaniuit, formam serui accipiens, in similitndinemsimilitudinem hominum factus et habitu repertus ut homo: 7 Ioh. I, 12. 8 lob. XIII, 33. 17 Pe. II, 8. 19 Phil. II, 6.", "candidate_score": 0.619676, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2789", "psc_text": "pater caelorfl R confitebor tibi pater domine caeli E cf. Abh. IV, 82 9 et reuelasti illa. R 19 concorporales ex corporales m. 3 R 21 in ad inplendum R 24 manifestum G manifestatum RE. in CbristoChristo. occultum etiam mysterium est, quibus uoluit ostendere diuitias gloriae sacramenti dei inter gentes, quod est Christus in uobis spes gloriae. § 31 Occultum igitur hoc mysterium fuit, quod esset Christus in nobis: hoc pater reuelauit. Petro enim dictum est: non caro, non sanguis reuelauit tibi, sed pater meus, qui in cseliscaelis est. reuelatum autem est Christum esse in nobis, in pauperibus spiritu, in tribulatis corde, in humilibus terrae, in purgamentis mundi, in ecclesiae infimis. infimum enim ecclesiae id est omni humilitate submissum. hoc ergo occultum mysterium reuelatum est, quod est Christus in nobis. non per apostolum hsechaec tantum dominus, sed etiam in hoc eodem psalmo ita loquitur dicens: non est occultatum os meum", "candidate_score": 0.619595, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_75", "bdc_text": "Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_222", "psc_text": "R e 4 non terra solu VR non terrena sola E 6 genitus ex genuitas m. 1 V 8 inusitata ex inusitatam m. 1 V 9 serui erat per primogenitum ex V 11 et tamquam Rb 14 bonitatis V 16 terrorae VR et in modo Rs canfringat (can ex parte in ras.) R 17 pe~denda V 18 magis uult ex mauult R' (b) 19 promiasionem e naturae ex nam terrae m. 2 V 22 ipsae (ae in ras.) R 24 eos svp. tin. a m. 1 V 25 regis non sit tyrannicum neq. iniustum sit V 28 ιτοιμαv∈ιcαucι V ποιμαvιαuoucR reges ex regia R. adfectu pastoris habiturus: ipse est enim pastor bonus, cuius nos sumus oues, pro quibus animam suam posuit. ne autem ius tyrannicum significari arbitremur in uirga, quae in uirgseuirgae nuncupatione proprietas sit, ex nononouo et ueteri Testamento noscendum est. § 36 Beatus Paulus ad Corinthios scribens, quos", "candidate_score": 0.619575, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1792", "psc_text": "TAPANOMOYC R om. Cp (p lacunam habet post dicens) 13 ut quia CpE et qui V legis ex legem m. 2 V 16 in uerbo tuo p dei auzilio pb 17 adque VR 19 et mundi — adueraus in mtrg. infer. add. C 21 hos ex hoc m. 2 V 92 aduersus hos E praecandus VR pstandus C 25 spes non — futuras om. R 26 futuras ex futurus m. 2 V. dei, id est dictis propheticis continentur. sperat autem uel retributiones fidei in uitam spiritalem, uel ipsum illum domini nostri, qui dei uerbum est, aduentum kexpectatexpectat. spes enim ista meretur auxilium et adiutorium dei. non aliter aut nos meremur aut aliqui ante meruerunt, quam uerbum dei deum naturae nostrae carnem uel habitaturum sperasse uel, quod habitauerit, credidisse. § 6 Sed propheta multa in se esse meminit, quae spei suae conentur obsistere; et ideo subiecit: declinate a me maligni; et", "candidate_score": 0.619498, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_82_84", "bdc_text": "Nam institutum nostrum non est , quicquam contra eius parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ;", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_142", "psc_text": "prineipibusprincipibus congregatis. denique reges terrae cognominati sunt Herodes tetrarcha et Pilatus pra-tor. quia iure terreni imperii adstiterunt. ceteri auteniautem, qui in unum conuenemntconuenerunt, neque principes terrae sunt. neque principes sacerdotum, quia nec ius regni sui prwtori Romano et tetrarchae subditi obtinebant, neque ultra iam principes sacerdotum cognominari merebantur, quia impii in deum ac dominum ipsius sacerdotii extitissent. § 9 Et quia non ambiguum est, ex persona dei Patris secundum apostolicam auctoritatem psalmum caeptum esse, quippe cum dixerint: qui perosper patris nostri Dauid. sancti pueri tui, dixisti, idcirco enim ad intellegendam persomupersonas demutationem ab interpretantibus interiectuminterfectum diapsalma est, licet in libris Hebraorum non contineretur. persona ergo, quaquas? demutatur, apostolorum esse intellegenda est, dicentium: dis rumpamus uincula eorum et proiciamus a nobis iugum ipsorum. detestari eos necesse est quod arguunt. horum ergo, qui et fremuerunt et inania meditati sunt, uincula disrumpunt et iugum abiciunt. et non ambignumambiguum est, quin. differat iugum abicere", "candidate_score": 0.61843, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_75", "bdc_text": "Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1570", "psc_text": "se gerere uel gessisse commemorat, quid nos quoque facere oporteat, docet. uias enim suas cogitat et cogitatis his pedem in testimonia dei refert. nihil egit, quod non antea cogitatione peruoluerit. non linguam in officium suum mouit, non pedem in aliquod, quod acturus esset, opus protulit, non manum ad agendum aliquid exeruit, nisi antea super his omnibus cogitasset, et tum operationem atque effectum cogitatis rebus attulerit. uidit igitur ante omnia uitse suae uias et cum placentem sibi ac probabilem repperit, tunc in eam pedem 51 Deut. IV, 24. 4 Ps. LXXV, 5. 6 Rom. XI, 22; 28. 1 eloquia dei C 2 Ox Rp ñr a noster e 6 seueritas ds V 7 qui add. m. 2 V 8 in te uero RCpE cf. Sabatier III, 636 9 tu nisi pb excidaris (sic) — in infidelitate in marg. infer. add. C 10 si om. V inseruntur C 18 in carne pecca", "candidate_score": 0.618246, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_87", "bdc_text": "Agimus tandem humanitati tuę ingentes gracias pro elegantissimo ac sanctissimo opere tuo , cui inscripsisti ac clarissime ipsissimam Seriem rerum et temporum Bullinger , Werke Series et digestio temporum ( 1548 ) .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2533", "psc_text": "in consummationem saeculi, quod est uespertinum, non in tauris et in hircishirci, sed in operibus bonis deo hostia est. Moyses nos docuit exemplo, qui, cum eleuatis constitisset manibus, uincebat, summissis uero in terram uincendum populum ab hoste praebebat, ostendens per hanc formam, hostem nostrum, si terrena opera nostra sint, uincere, si excelsa uero sint, esse uincendum. eleuandae igitur manus nostra sunt in noctibus, ut plantemur in domo, ut in atriis floreamus. et benedicendus est dominus, id est cum dei benedictione semper operandum est, ne, cum panem ioopiinopi praebeas, metu famis tristis sis; ne, cum sumptum indigenti offorasofferas, damnum putes; ne, cum nudum ueste induas, exui te existimes. hilarem enim datorem amat deus § 6 Quid autem laeta. et benedicentia eleuatarum manuum opera inereanturmereantur, ostendit dicens: benedicat te dominus ex Sion, dominus scilicet ecclesiae et sanctae Hierusales et ciuitatis uiuis lapidibus gemmarum extructae. et ut in deo uero et aeterno spem", "candidate_score": 0.617415, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_30", "bdc_text": "Februar 1548 sein Studium in ZürichZurich plötzlich abgebrochen und sich fluchtartig nach Chur begeben .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_78", "psc_text": "rursum 5 ac om. V 6 uagu r uacuum Rα hisdem rR cf. Neue Formenl. II, 200 nulla consistendi ratione I\" 7 defertur E alicuiue ex alicus m. 2 r 8 non esse VR 9 qur 11 e 12 et uadit R 13 in heresi VR 14 dilapsi R ueteris ex teris m. 2 r 1 16 et om. V 17 impietas V 20 requiras R 23 consilium VRe 24 consilium YRe non eundi r 26 consiliu w consilio r consilium Re 28 discreti sunt rG. peccato per id liberi sint, in ecclesia quidem manentes, sed ecclesiae disciplinam non tenentes: ut auari, ebriosi, tnmultuositumultuosi, procaces, superbi, simulatores, mendaces, rapaces. et ad haec quidem nos uitia naturae nostrae propellit instinctus; sed utile est, nos uia hac, ad quam ferimur, abscedere, neque consistere illic, adhibito decedendi ex ea non moroso recursu. et idcirco beatus uir est, qui in uia peccatorum non stetit,", "candidate_score": 0.617251, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_75", "bdc_text": "Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_197", "psc_text": "cum nubibus caeli meminissent, aduersus quem fremerent et conuenirent, ut per cognitionem diuini aduentus conturbati super contumelia inlusse humilitatis corporeae pseniterentpaeniterent. § 27 Tenet autem ordinem prophetiseprophetiae euangelica doctrina. nam in eo ipso dicti utriusque ratio continetur, huius scilicet dicti: ego autem constitutus sum rex ab eo super Sion montem sanctum eius, adnuntians prseceptumpraeceptum eius. dominus dixit ad me: filius meus es tu, ego bodiegenui te; cum enim ait: a modo uidebitis filium hominis sedentem a dextris uirtutis, tempus, quo filius hominis, qui et Christus et dei filius est, consessu dei dignus esset, ostendit: ut, quia antea dei filius, tum quoque et hominis filius esset, id, quod tum hominis filius est, ad perfectum dei filium, id est ad resumendam indulgendamque corpori aeternitatis suae gloriam per resurrectionis potentiam gigneretur: quam gloriam a patre corporeus reposcebat. qui enim in forma dei erat, formam serui acceperat. et acceptae huic formae serui gloriam dei.", "candidate_score": 0.614144, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_87", "bdc_text": "Agimus tandem humanitati tuę ingentes gracias pro elegantissimo ac sanctissimo opere tuo , cui inscripsisti ac clarissime ipsissimam Seriem rerum et temporum Bullinger , Werke Series et digestio temporum ( 1548 ) .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1618", "psc_text": "ex sententiam m.1 V 23 pri- I mum Cpb hanc om. V 96 origini corr. m. 2 V dflii ex di corr. m. 2 V 27 istut K . tradiderunt. egregium hoc itaque et praeclarum in homine est, quia a ceteris dignitate operationis excipitur. de confirmatione autem caeli ita quodam in loco legimus: ego manu mea firmaui caelum. ergo exsBquatur operationi hominis istud elementum, cum idipsum manu dei firmatum esse memoratur? sed quamquam caelum manu, homo tamen manibus. praestat ergo officio unius manus duarum operatio: et id, quod ad confirmationem cselicaeli satis est, in hominis condicione non sufficit. intellegendum autem est, cur manibus propheta se factum esse dicat, neque solum factum, sed etiam figuratum uel praeparatum. § 6 Ceterorum omnium elementorum creatio eo ipso in tempore et instituta et effecta est, quo subsistere iubebatur, neque inchoationem eorum et perfectionem tempus aliquod discernit; nam consummationem inchoatio in eo, quod est caepta,", "candidate_score": 0.613809, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_75", "bdc_text": "Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1048", "psc_text": "dominum nostrum regem earum, quae dilecti sint, esse uirtutum: ut uirtutes ad apostolos, dilectus uero referatur ad Christum, cuius uel in his, uel hi omnes intelieganturintellegantur esse uirtutes. oportuit autem propter ea, quae secuntur, 8 Matth. X, 20. 1 adque VR dulcidinem V1 2 cograegatio V dei e 3 praedicatiooes V significatam ex significatfl m. 2 V intellegitur V eloquium u udi (punctaaupr.etsubdiprivaacriptaposteaerasa)R4euan- geliszantibus corr. m. 1 V 5 rex uirtutum dilecti in marg. add. m. 1 R nirtutiam V cf. F. Neue Formenl. /, 269 uirtutum RPTE pulchritudine (h mpr. scr. m. 1 R) VRP sed. cf. infr. et Sabatier //, 132 adn. 6 segraegatae V 8 defendens R 10 uirtutis T multaeteaangeliszantes corr. m. 2 V 11 sunt sunt quibus Re 12 in iohanne (om. et) V 18 uirtutes quib. V uirtutea hae autg uirtutes quibus R 14 dauit V uirtutis R isti R 15 dilecti ex dilecte", "candidate_score": 0.613007, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_75", "bdc_text": "Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2738", "psc_text": "R 18 significatio Re res PTb 19 situs uirtutis suae Scientia ea quae R sit cum usu uirtutis suae et soientia quae PT sit cum uisu uirtutis suae et scientia quae e 20 intellexisti TE intellexit RP 22 repperiemus R repperimus P 24 sup eum spm mea R sed cf: p. 663, 4 25 non clamabit om. PT. huius prophetiseprophetiae tum euangelista meminit, cum his, quos eorabatcurabat, ut de se tacerent iubebat. has ergo cogitationes eius, humilitatis scilicet et patientisepatientiae, longe ante intellexit, quia de his erat prophetarum ore testatus. § 9 Semitam meam et directionem meam inuestigasti. est autem de semita et directione, antequam id ipsum tractatur, non nihilum prseloquendum. id namque, quod nobiscum semita est, alia uirtute atque intellegentia cum Graecis est: 1:QlPo'V enim nuncupant, id est frequenti ingressu discursnquediscursuque contritam, per quam non semel neque aliquando, sed semper incessum sit. quod autem nostri directionem transtuleranttranstulerunt, id illi", "candidate_score": 0.612531, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_75", "bdc_text": "Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_221", "psc_text": "uirga ferrea confringat, quos dari sibi in hereditatem poposcit. § 35 Et primum, ne quis temerarisetemerariae huic et impiae prsesumptionipraesumptioni locus pateat, proprietates ipsae uerborum in romanam linguam translatorum cognoscendae sunt. namque id, quod nobiscomnobiscum est: reges eos in uirga ferrea, quamquam ipsum regesnon tyrannicum neque iniustum sit, sed ex aequitatis ac moderationis arbitrio regimen rationale demonstret, tamen molliorem adhuc regentis adfectum proprietas graeca significat. quod enim nobiscum est: reges eos, cum illis est ποιμαvεις αὐ̛̛̛̛τοὐς, id est pastoraliter reges, regendi scilicet eos curam 1 flectat V flectat' R flectetur E 2 terrestrium (om. et) E 3 in gloria e R e 4 non terra solu VR non terrena sola E 6 genitus ex genuitas m. 1 V 8 inusitata ex inusitatam m. 1 V 9 serui erat per primogenitum ex V 11 et tamquam Rb 14 bonitatis V 16 terrorae VR et in modo Rs canfringat (can ex parte", "candidate_score": 0.612118, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_7", "bdc_text": "Mitteilungen der Gesellschaft für deutsche Erziehungs- und Schulgeschichte XIII , 1903 , S. 131 .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2101", "psc_text": "non -GRT quia carnalis et nunc P 10 sed ab GPT sed qui ab R illic GRP1 illuc PTJF conscendernnt GRPT ascenderunt E 11 G h l. uocem tribus semel posuit istrahel G israel Re illi israel PT 13 sq. ita GR (ubi hae tantum uariae lectiones: 13 dixerunt G dixerant R 16 in ea R in eam G)PThaec tantum habent: tribus enim dñi et in domum dei iacob et adnuntiabit nobis uiam suam et ambulabimus (ambulauimus P) in ea; unde foeda amplificatio nata rit in E, explicaui Stud. 1886,336 exion GP 18 ueniet G heae G haea 7: 20 in quo GP 21 nomini dfii GRPT nomini eius V tribus dfii GRPT tribus enim domini E confitentur GPT confitetur R 92 testimonium israhel (istrahel G) GPRT testimonium e. domino in Pharao uindicatus, in mari ablutus, in deserto angelorum cibo pastus, in lege eruditus, in prophetis obiurgatus, in natiuitate a", "candidate_score": 0.605842, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_32", "bdc_text": "September – s. dazu weiter unten ) ließ er sich ( als 53 .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_529", "psc_text": "V alio conmonet in r 17 perfecisti RPE 18 respuente (efin. add. m. 3) R 19 oblationes P apostolus ex apostulus m. 2 V 20 semel supr. scr. m. 1 R 21 oblationem V 24 est om. P 26 eripuisti noe h. 1. V sed cf. irifr. p. 146, 7. reddit Pb 26 propria V absolutiones ex oblationes m. 1 R.' XXII. HUar. PlcU para I. 10 dixerat: deus, in uominenomine tuo saluifica me; post precum uero satisfactionem congruam gratulationis esse oportuit professionem, ut eius Domininomini confiteretur, in cuius nomine saluari sese fuerat deprecatus, et, quia auxilium contra alienos insurgentes in se poposcerat, idipsum adeptum se fuisse professi per hoc gaudii exsultatione memoraret: quia ex omni tribulatione eripuisti me. ad id uero, quod, cum fortes qusesieruntquaesierunt animam eius. deum non proposuerunt in conspectu suo, praeclare indemutabilis diuinitatis suae docuit seternitatemaeternitatem in eo, quod dictum est: et super inimicos meos respexit", "candidate_score": 0.605348, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_32", "bdc_text": "September – s. dazu weiter unten ) ließ er sich ( als 53 .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1561", "psc_text": "dicit R 19 promissam ua a nobis habeo R 21 saecnlum ex saeculo m. 2 V relinquam corr. m. 2 V n 82 poasessioni = (i in ras. R) R r labi (s svpr. scr. m. 3) R labis V ef. supr. p. 379, 4. caducorum respuamus, si uiuentes de saeculo exeamus. quid enim mercis est, emortuis corporibus et exeunte anima dissolutis saeculum reliquisse? carendum est eo per contemptum eius. nesciendum est ignoratione uoluptatum suarum. moriendum nobis in eo est, dum non ei uiuimus. scit Paulus iam non se sibi uiuere dicens: quod enim uiuo, iam non ego uiuo, uiuit autem in me Christus. § 6 Propheta itaque secundum apostolum non saeculo uiuens constanter et libere. a.it : portio mea dominus. tenuit hunc, quem in superioribus modum, cum se custoditurum legem dei spopondit. non enim de ea, quam corporaliter agebat, loqui intellegitur, cum quando custoditurum se potius, quam custodire fateatur.", "candidate_score": 0.603395, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_0_2", "bdc_text": "Io. Blas. d. Bullingero suo S. Posteaquam iusta de causa e ludo nostroChur , Nikolaischule nuper hyppodidascalonN. N. , Unterlehrer an der Churer St . Nikolai Schule= hypodidascalum : Unterlehrer ;", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1606", "psc_text": "noster Iesus Christus dicens: 9 II Cor. 12, 9. 1 et ex laote Cpb 2 auabibue V 8 lao mpr. scr. m. 1 R 4 est in meditatufe add. m. 2 V 6 mi R 7 sicut lac Cpb 9 infirmitatibus R eni infirmitatibus V 11 cognoscSntur C emendet ex defendet m. 2 V * 12 coercet V coherceat RCp 13 est atque per C est q( per p 14 delinquid C delinqui V priusqua R 15 humiliaretur et add. m. 2 V 17 conclusit = enim hoc modo V mi C 18 milia RpE confusionis V 19 ad ex a m. 2 V 21 dfis C legem om. V 98 oris i de corr. m. 2 V qui sapientia VRC 24 qui et bracchium — deus om. p(A) et bracchium di est add. m. 2 V qui om. V est imago di est corr. m. 2 V 25 scilicet", "candidate_score": 0.602712, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_32", "bdc_text": "September – s. dazu weiter unten ) ließ er sich ( als 53 .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_1489", "psc_text": "scr. m. 1 R om. pe iustificationum pE (fort. recte) sibi statuatur pE 10 in semita RC 11 quae ex q. m. 2 V 13 quisque V 14 inquid R1C 15 ignorantia VCpE culpam V 16 et supr. scr. m. 1 R 17 uolumptas R uoluntatis V idcircli R 18 fuerit V 19 huiua ex cuius R submouet V 20 infirmitatis C 22 mibi statue pE 23 uiam praeceptorum tuorum VCp(A)e quam secundum C orationes V1. nostre humilitatem dei esset, ostendit. cum autem subiecit: et eiquiramexquiram eam semper, officium deuotionis susesuae protulit. et in ceteris utrnmqueutrumque quoque quodam conplexu sibi inuicem conligauit: cum deduci se in semita postulat et cum id ipsum uoluit. prius enim, quae a deo sunt, cum honore prseposuit; et tunc, qufe hominis sunt, cum humilitatis atque officii sui confewioneconfessione subiecit. orat-igitur, ut deus tribuat. a nobis est ergo, cum oramus. exordium, ut munus ab eo sit;", "candidate_score": 0.60244, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_86", "bdc_text": "Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis .", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_2748", "psc_text": "quem misisti Iesum Christum. sed haec suo loco plenius prosequemur. § 14 Descendendum autem ad id est secundum ordinem dictorum: ecce tu, domine, cognouisti omnia nouissima et antiqua. nouissima sunt, cum probasti, cum 1 Ioh. XIV, 6. 3 Matth. XXIV, 35. 22 loh. XVII, 6. 23 Ibid. 3. 1 uia uita R uilL tua P uia et uita E recepit R 2 in lingnaP 3 qtiia ait a qui ait P 5 uerii ex uero P 8 profecit P 18 et non Pb 16 moyse RE moyses P libris = legis R loquentis RPb lt potuit Re a 18 nesciente P 19 et ante isac supr. scr. P 21 istae R ei om. P 23 auiè est R est autem PE 24 solum & uerum RPX solum uermn pt E çj. Sabatier III, 471 25 suo loco PE uolout R 27 cognouisti nonislima (uisti in tiers. exeunte add. m. 3)", "candidate_score": 0.592595, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_65_67", "bdc_text": "s. Ursula Jecklin , Die Churer Bürgermeister/Stadtpräsidenten , in : Bündner Monatsblatt : Zeitschrift für Bündner Geschichte , Landes kunde und Baukultur , 1988 , S. 230 ;", "psc_chunk_id": "stoa0149b.stoa001.opp-lat1_window_3060", "psc_text": "(?) G hunc anteriori R 17 in Aggeum Ra tititulum R a 18 preacientiam G 20 ** eJificationem di oiuitatis G 23 hortaretur R (de G h. 1. non constat) adhortaretur' E quam in uanum scripti cf. AM. IV, 72 quam uan** G quam uanum R quam uane E. quod in alio psalmo ita dictum est: nisi dominus sedificauerit domum, in uanum laborant, qui aedificant eam; nisi dominus custodierit ciuitatem, in uanum uigiJabituigilabit, qui custodit eam, idcirco dictum fuisse, quia euersionem eius urbis, in qua templum eradificandum esset, propheta praenosceret, meminisse haec ita intellegens debet eundem hunc prophetam fedificationemaedificationem eam, quajquae a Zorobabel secundo innouata est, et inanem et caducam futuram fuisse non ignorare potuisse, neque illam, quae a Salomone caepta est, non a deo institutam idcirco dixisse, quia per regem BabyloniseBabyloniae esset destruenda, cum post septuaginta deinde annos rursum eadem sit reformata; hanc uero, qusequae a Zorobabel gesta est,", "candidate_score": 0.589889, "ce_score": null } ] }, { "rank": 2, "cf_id": "cf051", "work_id": "054_Leo-I_Epistolae", "max_score": 0.704166, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_908", "psc_text": "Ecclesia, cui te Dominus voluit praesidere, cujusquam talium, ut ante jam scripsimus, nomen ad altare recitetur, quam quid de eis constitui debeat rerum processus ostendat. CAP. III. De commonitorio vero, a clericis dilectionis tuae nobis oblato, necessarium non fuit epistolis quid videretur inserere cum sufficeret legatis cuncta committi, quorum sermone ex omnibus diligentius instrueris. Annitere itaque, frater charissime, ut quae Ecclesiae Dei congruunt, fideliter et efficaciter 1052 cum his fratribus, quos tantae rei idoneos auctores elegimus, exsequaris; praesertim cum ipsa vos causae ratio, spesque divini auxilii cohortentur, et clementissimorum principum tam sancta sit fides, tam religiosa devotio, ut in eis non solum Christianum, sed etiam sacerdotalem experiamur affectum. Qui utique pro ea pietate qua se esse Dei famulos gloriantur, omnes suggestiones vestras fidei catholicae profuturas, dignanter accipient, ut ipsorum quoque opere et pax Christiana reparari, et error impius possit aboleri. Ac si de aliquibus amplius fuerit deliberandum, celeriter ad nos", "candidate_score": 0.704166, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_34_36", "bdc_text": "Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 . September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1225", "psc_text": "pridie nonas Aprilis eadem, propitio Deo, agenda erit festivitas, sicut regulariter centenariae annotationis ordo declarat; sed in anno qui erit septuagesimus sextus, is Paschae dies invenitur ascriptus, quem a passione Domini nullius exempli, nullius constitutionis admittit auctoritas. Nam diem octavum kalendarum Maiarum ab eo cognoscimus praefinitum, qui nimie limitem antiquae constitutionis excedit; cum alii quintum decimum kalendarum Maiarum huic festivitati deputaverint 1231 diem. Siquidem ab undecimo kalendarum Aprilium, usque in undecimum kalendarum Maiarum, legitimum spatium sit praefixum, intra quod omnium varietatum necessitas concludatur: ut Pascha Dominicum nec prius possimus habere nec tardius. Quod enim in decimum et in nonum kalendarum Maiarum videtur nonnumquam pervenisse festivitas, quadam ratione defenditur. Quia etsi dies Resurrectionis ultra terminum videtur exisse, dies tamen Passionis limitem positum non invenietur egressus. Ad octavum autem kalendarum Maiarum paschalem observantiam perducere, nimis insolens et aperta transgressio est. CAP. III. Quia ergo in illa, ut dixi, centenaria supputatione Theophili, septuagesimus", "candidate_score": 0.665612, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_90_92", "bdc_text": "Non sine ingenti evangelii fructu ostendisti! Dominus noster te semper ad sanctiora ascendentem conservare dignetur . Amen . Raptim , Curie , 23 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_968", "psc_text": "fide sublimius ad laetandum? Quid agnitione Dominica festivius ad coronas, quam nobis olim Salvator ipse tradidit ad salutem, inquiens: Euntes, docete omnes gentes, baptizantes eos in nomine Patris, et Filii, et Spiritus sancti; docentes eos servare omnia quaecumque mandavi vobis (Matth. XXVIII, 19, 20) ? Quam veluti auro textam seriem, ex praecepto legislatoris venientem usque ad nos ipse servasti, vocis beati Petri omnibus constitutus interpres, et 1090 ejus fidei beatificationem super omnes adducens. Unde et nos, quippe ut inchoatore bonorum te ad utilitatem utentes, Ecclesiae filiis haereditatem sortemque veritatis ostendimus, non singillatim faciente in occulto unoquoque doctrinam, sed uno spiritu, una conspiratione atque concordia confessionem fidei declarantes; et eramus in communi corona gaudii, quasi in imperialibus coenis, deliciis spiritualibus epulantes, quas per tuas litteras Christus praeparaverat invitatis, et supercoelestem sponsum inter nos conversantem nos cernere putabamus. Si enim ubi sunt duo aut tres congregati in nomine ejus (Matth. XVIII, 20),", "candidate_score": 0.662349, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_34_36", "bdc_text": "Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 . September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1226", "psc_text": "Maiarum videtur nonnumquam pervenisse festivitas, quadam ratione defenditur. Quia etsi dies Resurrectionis ultra terminum videtur exisse, dies tamen Passionis limitem positum non invenietur egressus. Ad octavum autem kalendarum Maiarum paschalem observantiam perducere, nimis insolens et aperta transgressio est. CAP. III. Quia ergo in illa, ut dixi, centenaria supputatione Theophili, septuagesimus sextus annus diem Paschae contra morem ecclesiasticum statuisse monstratur, et non leviter delinquitur si in principio sacramenti veritas et unitas ab universali Ecclesia non tenetur, obsecro clementiam vestram ut studium vestrum praestare dignemini: quatenus Aegyptii, vel si qui sunt alii qui certam hujus supputationis videntur habere notitiam, scrupulum hujus sollicitudinis absolvant, ut in eum diem generalis observantia dirigatur, qui nec paternarum constitutionum normam relinquat, nec ultra praefixos terminos evagetur. Quidquid autem pietas vestra de hac consultatione cognoverit, ad meam jubeat mox notitiam pervenire: ut in divinis mysteriis nulla dissonantiae culpa nascatur. Data decimo septimo kalendas Julii, Opilione viro clarissimo consule.", "candidate_score": 0.65997, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_34_36", "bdc_text": "Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 . September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_96", "psc_text": "hoc est dies 354 habere; embolismos vero lunas tredecim habere, hoc est dies 384. Necessitate ergo embolismi cogimur id tenere, quod longius est, ne a vero deviare videamur. Neque nobis aut novum aut erraticum videatur, cum dies passionis undecimo kalendas Maii occurrat, a qua (sicut Graecis videtur) Pascha nomen accepit; licet Hebraeae linguae interpretes tradant Pascha transitum dici, quod tamen idem et Joannis evangelistae dicto firmatur, quo ait, cum de passione loqueretur: Cum venisset hora ut transiret Jesus de hoc mundo ad Patrem (Joan. XIII, 1) . Non ergo nos dies una longius 610 posita terreat, ne cum hanc vitamus incurramus errorem, sicut evenit tempore beatae recordationis domini mei, praedecessoris apostolatus vestri Zosimi, anno consulatus Honorii Augusti undecimo, et Constantii secundo. Tunc enim, cum declinaretur, ne decimo kalendas Maii dies Paschae teneretur, celebratum octavo die kalendas Aprilis, id est, pro embolismo communis est annus tentus, et error gravissimus est ortus,", "candidate_score": 0.658878, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_34_36", "bdc_text": "Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 . September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_759", "psc_text": "post festum S. Petri die 29 Junii an. 450. Error ex duobus manifeste detegitur. Primum quia hoc anno Valentinianus Romae erat mense Martio, quo legem edidit Novellis insertam tit. 7, de Indulgentiis reliquorum, nec non mense Aprili ex tit. 38, de Naviculariis annuis, etc., ex quibus dies festus S. Petri, ante quem ille pridie Romam advenerat, dies 29 Junii esse non potest. Secundo quia cum Theodosius obierit die 28 Julii anni ejusdem 450, si post diem 29 Junii scriptae ac missae ad eum fuissent epistolae, post ejus mortem Constantinopolim pervenissent, nec potuisset alias, quae exstant, epistolas reddere. Alius igitur dies festus S. Petri cum Tillemontio et Pagio quaerendus est, et anterior quidem die III nonas Martii an. 450, quo memorata lex de Indulgentiis reliquorum data fuit. Ex antiquissimo Kalendario Bucheriano, in quo dies festi Romanae Ecclesiae notantur, discimus VIII kal. Martii Romae celebratum fuisse festum hoc titulo ibidem signatum: Natale", "candidate_score": 0.658103, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_34_36", "bdc_text": "Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 . September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_914", "psc_text": "et annis quinque constabat, Pascha an. 455 affigebatur VIII kal. Maias. Ex cyclo autem Latinorum annorum LXXXIV ascribebatur XV kal. ejusdem mensis, ac propterea octo dierum discrimen intercedebat. Hoc autem discrimen oriebatur ex lunae saltibus, quos Latini crebriores, Alexandrini autem rariores admittebant. Cum enim Alexandrini ex suo cyclo decemnovennali lunae saltus, quibus aetati lunae una dies per saltum augetur, decimo nono quoque anno astruerent, Latini vero ex suo cyclo annorum LXXXIV usque ad emendationem Prosperi eos saltus admitterent quovis anno duodecimo, post emendationem autem Prosperi singulis quatuordecim annis: aetas lunae, ex qua paschalis dies decernitur, apud Romanos ob crebriores quam apud Alexandrinos saltus anno 455 triduo crescebat, adeo ut quae Alexandrinis eo anno XV kal. Maii die Dominico erat luna 14, Romanis esset luna 17. Cum vero luna 14 nequeat celebrari Pascha, ne cum Hebraeis conveniamus, hinc Alexandrini in Dominicam sequente VIII kal. Maii Pascha protrahere cogebantur. Apud Latinos vero", "candidate_score": 0.656873, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_7_9", "bdc_text": "Mitteilungen der Gesellschaft für deutsche Erziehungs- und Schulgeschichte XIII , 1903 , S. 131 . unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen :", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_333", "psc_text": "Constitutionum Collectionibus tom. III. Leoni autem Magno eadem epistola in his codicibus explorate asseritur non solum ex consulatu qui in Leonis pontificatum cadit, verum etiam ex eo quod inter alias quindecim genuinas epistolas ejusdem pontificis describitur, ita ut de hac una dubium adhuc promovere absque ullo argumento satis certo temerarium sit. 3. Invenitur praeterea haec eadem epistola in ms. libro Vat. 1343 saeculi X, qui fuit Ticinensis Ecclesiae, nec non in Vat. Ottobon. 297 collect. 23. Accedunt duo auctores antiquiores Gratiano, qui ex eadem epistola nonnulla suis collectionibus inseruerunt, nimirum cardinalis Deusdedit lib. III, cap. 34, in ms. Vat. 3833, et S. Anselmus lib. V, cap. 69, et lib. VI, cap. 189, in pluribus codd. Vaticanis. Tandem, ut alia testimonia omittamus, Gerhohus praepositus Reicherspergensis ineunte saeculo XII totam epistolam ex Germanico codice descripsit in opere de Aedificio Dei, cap 60, quod editum est a P. Pez. in Thesauro Anecdot. tom.", "candidate_score": 0.656659, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_34_36", "bdc_text": "Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 . September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1300", "psc_text": "subsequentem. Habentes enim intra eam triduanum mysterium, hoc est XV lunam, quando crucifixus est Christus, quartae decimae cohaerentem, necnon et sextam decimam, et sequentem decimam septimam, vicesimo quidem octavo die mensis Pharmuthi, qui est IX kalendas Maias, jejunia solvemus vespere sabbatorum, sequenti vero lucescente Dominico, die XXIX mensis ipsius Pharmuthi, qui est VIII kalendas Maias, 1268 festivitatem sincerissime celebrabimus. CAP. IV. Nam et priscis temporibus, si quando die Dominico luna XIV reperta est, in sequentem septimanam est dilata festivitas, sicut in octogesimo nono, et nonagesimo tertio anno a Diocletiani probatur imperio. Sic enim et tunc beatissimi Patres nostri fecisse declarantur. In octogesimo quidem nono anno ab imperio Diocletiani, superstite beatae memoriae patre nostro et episcopo Athanasio, cum luna XIV paschalis die XXVIII mensis Phamenoth, id est nono kalendarum Aprilium die provenisset, die Dominico, in subsequentem translatum est hebdomadem, ita ut quinta die mensis Pharmuthi, hoc est pridie kalendarum Aprilium celebraretur", "candidate_score": 0.65592, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_34_36", "bdc_text": "Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 . September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1574", "psc_text": "hanc epistolam derivarunt auctores collect. Isid. 12, 20, 21, 22 et 23, et exemplum aliud, ex quo eamdem sumpsere auctor collect. 24, Merlinus atque Sichardus. Variantes enim quas relegentes ipsam epistolam in iisdem mss. invenimus, hanc duplicem originem ostenderunt. Cum vero quoad episcopalis sedis nomen plures codices prioris originis signantes Ravennatem conveniant cum omnibus mss. alterius fontis, de Ravennatensi sede dubitandum non est. Id autem vel maxime ex eo confirmatur, quod codices duo Vindebonenses, qui dissentiunt, aperto errore laborant. Nam Arbonensis episcopatus, qui in ms. Vindeb. Hisp. legitur, ignotus est; Narbonensis vero per hoc tempus non a Leone tenebatur, sed a Rustico, ad quem aliam posteriorem epistolam datam videbimus. Neque moveat quod primus codex Vindebon. puriorem Hispanicam complectatur. Nam licet eatenus sit purior, quod emendationes in Gallicanos codices inductas non recepit, mendosissimus tamen est, mendumque satis prodit in eadem inscriptione episcopatus Arbonensis, quem nemo inveniet. Hoc autem mendum evidentius demonstrant", "candidate_score": 0.654454, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_7_9", "bdc_text": "Mitteilungen der Gesellschaft für deutsche Erziehungs- und Schulgeschichte XIII , 1903 , S. 131 . unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen :", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_332", "psc_text": "omnem conjectationem hasce litteras nostro Leoni indubitanter vindicabunt. 2. Haec itaque epistola nobis conservata fuit in codd. collect. 8, e quibus quatuor memoramus, antiquissimum Vat. 5845, Vallicell. A. S. saeculi IX, unum Vercellensem satis vetustum, et Vat. 1353, qui e vetustissimo Bergomate descriptus fuit. Hujus autem collectionis auctor, qui Dionysio plura valde rara documenta adjecit, usus fuit alia nobis ignota collectione, quae in Gelasio terminabat, et saeculo VI condita fuerat. Nam usque ad Gelasium monumenta adduntur chronico ordine satis congruo, qui antiquae collectionis ad hoc usque tempus productae indicium est, de quo plura dicentur in tractatu de antiquis Canonum et Constitutionum Collectionibus tom. III. Leoni autem Magno eadem epistola in his codicibus explorate asseritur non solum ex consulatu qui in Leonis pontificatum cadit, verum etiam ex eo quod inter alias quindecim genuinas epistolas ejusdem pontificis describitur, ita ut de hac una dubium adhuc promovere absque ullo argumento satis certo temerarium", "candidate_score": 0.653737, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_35", "bdc_text": "April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1574", "psc_text": "hanc epistolam derivarunt auctores collect. Isid. 12, 20, 21, 22 et 23, et exemplum aliud, ex quo eamdem sumpsere auctor collect. 24, Merlinus atque Sichardus. Variantes enim quas relegentes ipsam epistolam in iisdem mss. invenimus, hanc duplicem originem ostenderunt. Cum vero quoad episcopalis sedis nomen plures codices prioris originis signantes Ravennatem conveniant cum omnibus mss. alterius fontis, de Ravennatensi sede dubitandum non est. Id autem vel maxime ex eo confirmatur, quod codices duo Vindebonenses, qui dissentiunt, aperto errore laborant. Nam Arbonensis episcopatus, qui in ms. Vindeb. Hisp. legitur, ignotus est; Narbonensis vero per hoc tempus non a Leone tenebatur, sed a Rustico, ad quem aliam posteriorem epistolam datam videbimus. Neque moveat quod primus codex Vindebon. puriorem Hispanicam complectatur. Nam licet eatenus sit purior, quod emendationes in Gallicanos codices inductas non recepit, mendosissimus tamen est, mendumque satis prodit in eadem inscriptione episcopatus Arbonensis, quem nemo inveniet. Hoc autem mendum evidentius demonstrant", "candidate_score": 0.651393, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_62", "bdc_text": "Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_114", "psc_text": "ecclesiasticum morem sententia finiantur. Haec vero quae per filium meum Nicolaum presbyterum scripta direximus recurrentibus litteris, ut vos eadem sciamus accepisse, rescribite. Data pridie idus Januarias Theodosio XVIII et Albino consulibus. EPISTOLA VI AD ANASTASIUM THESSALONICENSEM EPISCOPUM. SYNOPSIS. I. Ut bonus pastor ad sollicitudinem coepiscoporum litteris compelli amat. --II. Vices suas per Illyricum Anastasio committit, Siricii secutus exemplum. --III. Canonum observantiam, praesertim in ordinationibus, commendat: a quibus arcentur bigami et viduarum mariti. --IV. A metropolitano comprovinciales episcopi conscio exarcho ordinentur; metropolitani ab ipso exarcho. --V. Ut omnes conveniant ad synodos; harum utilitas et auctoritas. --VI. Tam presbyteros et diaconos quam sacerdotes non nisi diebus Dominicis esse consecrandos. Dilectissimo fratri ANASTASIO, LEO. CAP. I. Omnium quidem litteras sacerdotum grato nos relegere animo, fraterni 620 collegii charitas facit, cum per spiritalem gratiam tamquam praesentes amplectimur, quibus sermone epistolis mutuo commeantibus sociamur. Sed major nobis in his videtur esse affectio, in quibus de", "candidate_score": 0.650616, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_49_51", "bdc_text": "BächtoldRat 71 und Anm. 66 . e vestro collęgio adduxit , quem ut huic provincię aptum , itidem optimis moribus praeditum recepimus nihil interea dubitantes , quin et parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )Kellers Vater ist unbekannt . eius et scholiarcharum Mit den SchulvorstehernZurich , Schulen von Zürich sind wohl u. a .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_980", "psc_text": "ὡς ἀρχηγῷ σοι τοῦ καλοῦ πρὸς ὠφέλειαν χρησάμενοι, τῆς ἀληθείας τοῖς τῆς ἐκκλησίας τέκνοις τὸν κλῆρον ἐδείξαμεν, οὐ καθ' ἕνα ἕκαστος ἐν παραβύστῳ τὴν διδασκαλίαν ποιούμενοι, ἀλλὰ κοινῷ πνεύματι, μιᾷ συμπνοίᾳ καὶ ὁμονοίᾳ τῆς πίστεως τὴν ὁμολογίαν γνωρίσαντεσ. Καὶ ἦμεν ἐν κοινῇ χορείᾳ, τοῖς πνευματικοῖσ, ὡς ἐν βασιλικοῖσ δείπνοισ, ἐντρυφῶντες ἐδέσμασιν, ἅπερ διὰ τῶν σῶν γραμμάτων ὁ χριστὸς τοῖς εὐωχουμενοις ηὐτρεπισε καὶ τὸν ἐπουράνιον νυμφίον ἐν ἡμῖν ὁρᾷν ἐδοκοῦμεν ἐνδιαιτώμενον Εἰ γὰρ ὅπου εἰσὶ δύο ἢ τρεῖς συνηγμένοι εἰς τὸ αὐτοῦ ὄνομα, ἐκεῖ ἔφη εἶναι ἐν μεσῳ αὐτῶν· πόσην περὶ πεντακοσίου εἴκοσιν ἱερέας τὴν οἰκείωσιν ἐπεδείκνυτο, οἳ καὶ πατρίδος καὶ πόνου τῆς εἰς αὐτὸν ὁμολογίας τὴν γνῶσιν προέθηκαν; ὧν σὺ μὲν ὡς κεφαλὴ μελῶν, ἡγεμόνευεσ ἐν τοῖς τὴν σύνταξιν ἐπέχουσι, τὴν εὔνοιαν ἐπιδεικνύμενοσ. Βασιλεῖς δὲ πιστοὶ πρὸς εὐκοσμίαν ἐξῆρχον, ὡς Ζοραβάβελ τῇ (Ἰησοῦ, τῆς ἐκκλησίασ, καθάπερ) Ἰερουσαλὴμ, τὴν τὴν ἐν τοῖς δόγμασιν οἰκοδομίαν ἀνανεοῦν προθυμούμενοι. Καἲ ἦν ἂν ὁ ἀντικείμενος", "candidate_score": 0.649965, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_62", "bdc_text": "Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1471", "psc_text": "kal. Septembris, quorum alterum habent duo codices Trecopith. et Oxon. Quesnelli ac editiones Josiae Simleri, Surii, etc., alterum vero codex Theodoricianus ejusdem Quesnelli et noster praestantissimus Ratisponensis; hunc postremum cum antecedentibus litteris concinnentem praetulimus: facile autem fuit librariorum lapsu notam VI, disjunctis lateribus convertere in III, et scribere XIII pro XVI kal. Septemb. Neque moveat plerosque codices et collectiones omni chronica notatione carere: aliae enim insignes epistolae in omnibus mss. notam chronicam desiderant; quam si in aliquo codice inveniremus, non idcirco expungendam quispiam crederet, nisi forte historiae repugnaret. In praesenti autem epistola praeter fidem aliquot codicum diversae originis, inter quos praesertim Ratisponensis maximam fidem facit, non solum nihil repugnat, sed omnia potius ex antea dictis concordant. 3. De testimoniis huic epistolae subjectis aliquid hic tandem praemonendum est. S. Leo haec post pseudosynodum Ephesinam primum collegerat, ac in Orientem per legatos miserat, ut doctrinam suae epistolae 28, ad Flavianum, Latinorum ac", "candidate_score": 0.649098, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_38_40", "bdc_text": "Aus der zweiten oben erwähnten Aufzeichnung Bullingers über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten ( Ms F 95/1 , Nr. 41 ) und der ToggenburgerChronik , 178. 189 , erfährt man zudem , dass jener Jakob Keller aus RegensbergKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Pfarrer an der Kirche BurgStein am Rhein , Burg ( Kirche ) in Stein am RheinStein am Rhein ( Kt. Schaffhausen )", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_467", "psc_text": "Romani hanc notatiunculam praefixere: Pleraque haec sanctorum Patrum testimonia a S. Leone adjuncta sunt epistolae ipsius 97 (nunc 165) ad Leonem Augustum, sed in aliquibus Graecis codicibus concilii hujus inseruntur etiam hoc loco, nimirum post laudatam epistolam ad Flavianum. Haec autem Stephanus Baluzius intelligens de actione secunda notavit: Haec testimonia non exstant in codicibus mss., neque in antiquis editionibus: ac tamen etsi in aliquibus Graecis, ut monent editores Romani, inserantur in hoc loco, puto tamen lecta non fuisse in synodo, adeoque frustra descripta esse in his gestis, in quibus nulla horum testimoniorum mentio est, sed epistolae tantum. Omnem vero difficultatem sustulit observatio trium Graecorum exemplarium Chalcedonensium, quae memoravimus e bibliotheca Veneta S. Marci. Cum enim in his laudata ad Flavianum epistola, ut innuimus, bis proferatur, nimirum ante gesta, et in ipsis gestis; memorata testimonia Patrum non subjiciuntur epistolae gestis insertae, ut a Romanis edita sunt; sed describuntur post epistolam quae", "candidate_score": 0.647406, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_48_50", "bdc_text": "s. a . BächtoldRat 71 und Anm. 66 . e vestro collęgio adduxit , quem ut huic provincię aptum , itidem optimis moribus praeditum recepimus nihil interea dubitantes , quin et parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )Kellers Vater ist unbekannt .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_582", "psc_text": "ἐν σαρκί· καὶ σωζομένης τῆς ἐν 866 τῇ διττῇ φύσει τυγχανούσης ἰδιότητος, εἷς ὑπάρχων ἑκάτερον· ὡς εἴγε Εὐτυχὴς νοητῶς, καὶ ἐκτενῶς ἐπεπιστεύκει, οὐδαμῶς ἂν ἀπὸ τῆς εὐθείας τῆς πίστεως τῆς τοιαύτης ἀπέκλινε· δι' ἣν ἀπόκρισις αὐτῷ τῷ ἀποστόλῶ παρ' αὐτοῦ γίνεται τοῦ Δεσπότου· Μακάριος εἶ, Σίμων Βὰρ Ἰωνᾶ, ὅτι σὰρξ, καὶ αἷμα οὐκ ἀπεκάλυψέ σοι, ἀλλ' ὁ πατήρ μου ἐν τοῖς οὐρανοῖς· κᾀγὼ δὲ σοι λέγω, ὅτι σὺ εἶ Πέτρος, καὶ ἐπὶ ταύτῃ τῇ πέτρᾳ οἰκοδομήσω μου τὴν Ἑκκλησίαν, καὶ πύλαι ᾅδου οὐ κατισχύσουσιν αὐτῆς· σφόδρα οὖν τῆς ἁρμονίας τῆς τοιαύτης οἱκοδομῆς ἐστιν ἀλλότριος, ὅς τις καὶ τὴν τοῦ μακαρίου Πέτρου ὁμολογίαν οὐ δέχεται, καὶ τῷ Εὐαγγελίῷ τοῦ Χριστοῦ ἀντιλέγει· δεικνὺς ἑαυτὸν μηδεμίαν πώποτε σπουδὴν ἐσχηκέναι πρὸς τὸ γνῶναι τὸ ἀληθές· μάτην τε τιμῆς ἄξιος ὤφθη, ὅς τις οὐδενὶ τῆς καρδίας τῷ ἀκμαίῷ τὴν τοῦ γήρως ἐκόσμησε πολιάν. Ἀλλ' ἐπειδή περ, ἀδελφοὶ τιμιώτατοι, καὶ τῆς τῶν τοιούτων θεραπείας οὐκ ἔστι", "candidate_score": 0.646933, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_62", "bdc_text": "Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_113", "psc_text": "provinciae suae ordinatio permittitur sacerdotum, ita fratrem et coepiscopum nostrum Anastasium de ordinando antistite volumus consulatis. Cui metropolitani episcopi consecrationem statuimus reservari, ut eo inquisitore atque custode, cum certus licentiae modus imponitur, 619 ecclesiasticae disciplinae in omnibus ordo servetur. Ipsum vero secundum definita canonum hoc vestra dilectio nostris epistolis admonitum esse cognoscat, ut de statu Ecclesiarum vestrarum certiores subinde sua relatione nos faciat; sciturus sibi a nobis imputandum, si quid de his quae statuimus a quoquam fuerit temeratum. CAP. VI. Si quae vero causae graviores vel appellationes emerserint, eas sub ipsius relatione ad nos mitti debere decrevimus, ut nostra secundum ecclesiasticum morem sententia finiantur. Haec vero quae per filium meum Nicolaum presbyterum scripta direximus recurrentibus litteris, ut vos eadem sciamus accepisse, rescribite. Data pridie idus Januarias Theodosio XVIII et Albino consulibus. EPISTOLA VI AD ANASTASIUM THESSALONICENSEM EPISCOPUM. SYNOPSIS. I. Ut bonus pastor ad sollicitudinem coepiscoporum litteris compelli amat. --II. Vices", "candidate_score": 0.646049, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_62", "bdc_text": "Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1272", "psc_text": "emendavimus, ex quibus colligitur omnes has epistolas eodem die VI idus Martias signatas fuisse. 2. Quoad ordinem vero, cum ex laudato testimonio epistolae 131 liquet S. pontificem scripsisse litteras ad Marcianum et Proterium antequam ad Julianum scriberet, tum vero ex initio cap. 2 epistolae 130, ad Marcianum, ubi Leo se Proterio rescripsisse testatur, palam fit litteras ad Proterium epistolae ad Marcianum praecessisse. Itaque licet omnes hae epistolae eodem die notentur, ex ipsarum tamen contextu Leo scripsit primum ad Proterium, dein ad Marcianum, ac tandem ad Julianum, et hunc ordinem in editione servabimus. 1253 EPISTOLA CXXIX. AD PROTERIUM EPISCOPUM ALEXANDRINUM. SYNOPSIS. I. Episcoporum esse vigilare ne fidei unitas violetur, quod vel litterulae immutatione fieri potest. --II. Ex traditione SS. PP. et suam epistolam catholicam, et docendos esse populus, asserit. --III. Fidem, disciplinam et privilegia Ecclesiarum ex norma vetustatis esse servanda. LEO PROTERIO episcopo Alexandrino. CAP. I. Laetificaverunt me litterae dilectionis tuae,", "candidate_score": 0.645412, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_60_62", "bdc_text": "proximo Werlinus Herus Vermutlich ist hier ein Werlin HerusHerus ( Heer ) , Werlin ( Heer? ) gemeint . Dieser war anscheinend ein Händler aus Chur . Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1598", "psc_text": "Hermes, qui in hac epistola appellatur Archidiaconus, vivo adhuc Rustico Biterrensibus episcopus datus fuit, a quibus cum non fuerit receptus, Narbonam rediit, et hac de re idem Rusticus et Hermes litteras ad Leonem dedere, ut ex Hilari papae epist. 8 colligere licet. His autem ut congruum tempus tribuatur, ante Leonis mortem, quae contigit an. 461, Hermes ad Biterrensem cathedram promotus videtur sub. an. 460; haec autem epistola, Hermete adhuc archidiacono Romae agente, scripta serius dicenda est an. 459. 7. His autem de tempore hujus epistolae praemissis manifestum fit quam sint inanes duae Quesnelli conjecturae, quibus cum animadverterit aliquot ex iis dubiis quae proposuit Rusticus decisa fuisse in conciliis Arausicano I, Vasensi I, et Arelatensi II, alterutrum not. 1 colligit: Scilicet vel Rusticum ad Leonem scripsisse, antequam eae difficiles quaestiones in conciliis supradictis ventilarentur et enodarentur: supervacaneum enim videretur et praeter consuetudinem Gallicanam, ut post soluta in pluribus comprovincialibus, aut majoribus", "candidate_score": 0.644718, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_13_15", "bdc_text": "Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne . Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 ) hervor , welches dem Kolophon zufolge im Januar 1547 bei Johannes OporinOporin , Johannes in BaselBasel , Drucker ( s. a .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_42", "psc_text": "Altinas epicopus fuit, in ipso exordio epist. 1 nominetur velut is cujus causa Leo ad Aquileiensem scripsit. Neque tamen hi codices Januario suffragantur. 22. Solum cod. Vat. Ottobonianus 297 collectionis 23 et nonnulli codd. collectionis 8, uti Vercellensis et Vat. 1353, Januarium praeferunt. At hoc nomen codicibus collectionis 8 posterius insertum, cum antea in eadem collectione defuerit, manifestum est ex Vallicellano A. 5, et multo magis ex Vat. 5845, qui ad eamdem collectionem 8 pertinent: nam in Vallicellano legitur in textu, pag. 278, Aquileiensi episcopo, Januarii vero nomen superadditum cernitur; in Vaticano autem omnium vetustissimo codice 5845, in cujus additionibus collectionem 8 referentibus haec epistola legitur, nullum Januarii vestigium apparet. Hinc ergo cognoscimus in mss. hujus collectionis Januarii nomen omnino defuisse, ut in Vat. 5845; dein fuisse superadditum, ut in Vallicellano; tandem in textum irrepsisse, ut in Vercellensi, ac in Vat. 1353. Cum vero auctor collectionis 23, quae continetur in", "candidate_score": 0.643968, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_13_15", "bdc_text": "Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne . Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 ) hervor , welches dem Kolophon zufolge im Januar 1547 bei Johannes OporinOporin , Johannes in BaselBasel , Drucker ( s. a .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_10", "psc_text": "describantur, solas tamen antiquas collectiones urgebimus, quae sexto circiter saeculo compactae, majori auctoritate potiuntur, et ex quibus caeterae profectae sunt. 10. Epistola ad Septimum legitur in ms. Vat. Reginae collectionis primae ineunte VI saeculo lucubratae, quae nihil apocryphum praefert; in perantiqua collectione 4 codicum Lucensis et Corbertini; in vetusta collectione 5 et in collectione 8; ac tandem in codice Jesuitarum Parisiensium, qui licet in Conciliis perveniat ad an. 615, cum tamen Catalogum pontificum exhibeat desinentem in Felice successore Hormisdae, haec collectio in ipsa origine sub hoc tempus concinnata, videri potest, cui posteriora documenta subinde accesserint. Mirum autem videtur, Quesnellum hanc Leonis epistolam veluti spuriam repudiasse, nulla habita ratione codicum saltem collectionis 5, quam codicis Romanae Ecclesiae nomine edidit. Is quidem se ab hac objectione subducere potest, eo quod hunc codicem non totum simul compactum putavit, Leonis autem epistolas inter additamenta posterioris temporis retulit. Sed hoc commentitium effugium est, quod nulla", "candidate_score": 0.643652, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_13_15", "bdc_text": "Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne . Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 ) hervor , welches dem Kolophon zufolge im Januar 1547 bei Johannes OporinOporin , Johannes in BaselBasel , Drucker ( s. a .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_60", "psc_text": "nonnullos absque erroris et auctorum damnatione et absque debitis subscriptionibus imprudenter admissos Septimus detexisset, quibus apertae damnationis et subscriptionis remedium Leo apponendum praecepit; id verisimilius in Leonis initia incidit, si praesertim epist. 1 non Januario, sed alicui ejus praedecessori data credatur. Cum vero hoc praedecessore brevi exstincto Januarius in eodem opere exsequendo pastoralem curam naviter et cum felici successu fuerit exsecutus (quod non exiguum tempus requirit), S. Leo an. 447 ab eodem accepit litteras, in quibus zelum et diligentiam suam prodens, exposuisse videtur non tantum Pelagianos cum debita cautione in gradum suum receptos, verum etiam aliquos ad ulteriorem gradum fuisse promotos. Hinc autem Leo zelum ejus primo commendans, veterem monitionem eidem inculcavit, ne quis ex haeresi adveniens sine debitis cautionibus reciperetur. Dein vero illam canonum constitutionem ingerendam credidit, ne in suum gradum perinde admissi ad ulteriorem promoverentur: quod unum per hoc tempus correctione dignum superesse, ex iisdem Januarii litteris detexerat.", "candidate_score": 0.642577, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_12_14", "bdc_text": "s. Nr. 3156 , Anm. 7 . Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne . Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 )", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_10", "psc_text": "describantur, solas tamen antiquas collectiones urgebimus, quae sexto circiter saeculo compactae, majori auctoritate potiuntur, et ex quibus caeterae profectae sunt. 10. Epistola ad Septimum legitur in ms. Vat. Reginae collectionis primae ineunte VI saeculo lucubratae, quae nihil apocryphum praefert; in perantiqua collectione 4 codicum Lucensis et Corbertini; in vetusta collectione 5 et in collectione 8; ac tandem in codice Jesuitarum Parisiensium, qui licet in Conciliis perveniat ad an. 615, cum tamen Catalogum pontificum exhibeat desinentem in Felice successore Hormisdae, haec collectio in ipsa origine sub hoc tempus concinnata, videri potest, cui posteriora documenta subinde accesserint. Mirum autem videtur, Quesnellum hanc Leonis epistolam veluti spuriam repudiasse, nulla habita ratione codicum saltem collectionis 5, quam codicis Romanae Ecclesiae nomine edidit. Is quidem se ab hac objectione subducere potest, eo quod hunc codicem non totum simul compactum putavit, Leonis autem epistolas inter additamenta posterioris temporis retulit. Sed hoc commentitium effugium est, quod nulla", "candidate_score": 0.642558, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_52", "bdc_text": "der SchulherrZurich , Schulen Johann Jakob AmmannAmmann , Johann Jakob , der Schulverwalter Heinrich NüschelerNuscheler , Heinrich wie auch wahrscheinlich die ExaminatorenZurich , Schulen , Examinatoren ( zu denen Bullinger gehörte ) gemeint ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_980", "psc_text": "ὡς ἀρχηγῷ σοι τοῦ καλοῦ πρὸς ὠφέλειαν χρησάμενοι, τῆς ἀληθείας τοῖς τῆς ἐκκλησίας τέκνοις τὸν κλῆρον ἐδείξαμεν, οὐ καθ' ἕνα ἕκαστος ἐν παραβύστῳ τὴν διδασκαλίαν ποιούμενοι, ἀλλὰ κοινῷ πνεύματι, μιᾷ συμπνοίᾳ καὶ ὁμονοίᾳ τῆς πίστεως τὴν ὁμολογίαν γνωρίσαντεσ. Καὶ ἦμεν ἐν κοινῇ χορείᾳ, τοῖς πνευματικοῖσ, ὡς ἐν βασιλικοῖσ δείπνοισ, ἐντρυφῶντες ἐδέσμασιν, ἅπερ διὰ τῶν σῶν γραμμάτων ὁ χριστὸς τοῖς εὐωχουμενοις ηὐτρεπισε καὶ τὸν ἐπουράνιον νυμφίον ἐν ἡμῖν ὁρᾷν ἐδοκοῦμεν ἐνδιαιτώμενον Εἰ γὰρ ὅπου εἰσὶ δύο ἢ τρεῖς συνηγμένοι εἰς τὸ αὐτοῦ ὄνομα, ἐκεῖ ἔφη εἶναι ἐν μεσῳ αὐτῶν· πόσην περὶ πεντακοσίου εἴκοσιν ἱερέας τὴν οἰκείωσιν ἐπεδείκνυτο, οἳ καὶ πατρίδος καὶ πόνου τῆς εἰς αὐτὸν ὁμολογίας τὴν γνῶσιν προέθηκαν; ὧν σὺ μὲν ὡς κεφαλὴ μελῶν, ἡγεμόνευεσ ἐν τοῖς τὴν σύνταξιν ἐπέχουσι, τὴν εὔνοιαν ἐπιδεικνύμενοσ. Βασιλεῖς δὲ πιστοὶ πρὸς εὐκοσμίαν ἐξῆρχον, ὡς Ζοραβάβελ τῇ (Ἰησοῦ, τῆς ἐκκλησίασ, καθάπερ) Ἰερουσαλὴμ, τὴν τὴν ἐν τοῖς δόγμασιν οἰκοδομίαν ἀνανεοῦν προθυμούμενοι. Καἲ ἦν ἂν ὁ ἀντικείμενος", "candidate_score": 0.642395, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_14_16", "bdc_text": "Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 ) hervor , welches dem Kolophon zufolge im Januar 1547 bei Johannes OporinOporin , Johannes in BaselBasel , Drucker ( s. a . Curio , Hieronymus ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_644", "psc_text": "testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae, sed ex epist. 44 sumptum jam demonstravimus. Repudiata vero hac hypothesi id ita evenisse conjici potest. S. pontifex primo scripsit epistolam 43. Haec sane in omnibus tum Venetis, tum Vaticanis Graecis codicibus, nec non in illis quos vetus interpres Latinus, seu Rusticus vidit, primo loco constanter describitur ante epistolam 44, quod anterioris temporis indicium est; at post aliquot dies; cum jam discessissent ii quibus epist. 43 tradita fuerat, eamdem S. Leo aliquibus mutatis, ac pluribus additis, renovavit, aliisque tradidit perferendam, ita ut, priori, si fieri posset, revocata vel suppressa, hanc Theodosio offerrent; ejusdemque exemplum litteris ad Pulcheriam scriptis junxit. Ita", "candidate_score": 0.640848, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_13_15", "bdc_text": "Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne . Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 ) hervor , welches dem Kolophon zufolge im Januar 1547 bei Johannes OporinOporin , Johannes in BaselBasel , Drucker ( s. a .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_644", "psc_text": "testatur. At hoc in hypothesi ejusdem chronicae notationis in utraque epistola satis ingeniose dictum videri potest, non tamen probabiliter, verisimillimum enim est Leonem ad Pulcheriam misisse exemplar, quod originali ad Theodosium tradito responderet. Hypothesim vero ejusdem diei in epistola signati, ex Latino textu pendet, quod non esse proprium hujus epistolae, sed ex epist. 44 sumptum jam demonstravimus. Repudiata vero hac hypothesi id ita evenisse conjici potest. S. pontifex primo scripsit epistolam 43. Haec sane in omnibus tum Venetis, tum Vaticanis Graecis codicibus, nec non in illis quos vetus interpres Latinus, seu Rusticus vidit, primo loco constanter describitur ante epistolam 44, quod anterioris temporis indicium est; at post aliquot dies; cum jam discessissent ii quibus epist. 43 tradita fuerat, eamdem S. Leo aliquibus mutatis, ac pluribus additis, renovavit, aliisque tradidit perferendam, ita ut, priori, si fieri posset, revocata vel suppressa, hanc Theodosio offerrent; ejusdemque exemplum litteris ad Pulcheriam scriptis junxit. Ita", "candidate_score": 0.639744, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_13_15", "bdc_text": "Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne . Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 ) hervor , welches dem Kolophon zufolge im Januar 1547 bei Johannes OporinOporin , Johannes in BaselBasel , Drucker ( s. a .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_746", "psc_text": "in Chronico. Concinit Historia Eutychianistarum, quae eum, dum in exsilium deportaretur, ipso in itinere apud Epipam Lydiae civitatem defunctum indicat. Potuit quidem haec mors a Flaviani inimicis aliquamdiu occultari ob Constantinopolitanos qui illi maxime favebant: unde archimandritae, clerus et populus Constantinopolitanae urbis qui ad Leonem litteras dedere citius circa Octobrem an. 449 (ut colligere licebit ex admonitione in epistolam 59), ejusdem episcopi mortem ignorabant. At nihilominus Anatolium ordinatum fuisse ante finem anni 449, ex Theodoro lectore manifestum est. In fragmentis enim ejusdem a Valesio collectis, ordinatione Anatolii ac nonnullis ejusdem ordinationis circumstantiis commemoratis, ait: Agebantur autem haec consulatu Protogenis et Asterii. Igitur sub finem ejusdem anni haec epistola ad Leonem scripta videtur; sicut et alia ordinatorum ejus, cujus fit mentio in epistola 71; nam statim post ordinationem ejusmodi epistolae scribebantur. 2. Sub idem tempus de eadem re ad Leonem litteras dedere Theodosius atque Pulcheria, et omnes hae epistolae simul videntur", "candidate_score": 0.63968, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_47_49", "bdc_text": "Studentenamtsrechnungen der Jahre 1547/48 , 1548/49 , 1549/50 und 1550/51 in Zürich StA , G II 39. 2 ; s. a . BächtoldRat 71 und Anm. 66 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_466", "psc_text": "qui Graecam collectionem Chalcedonensem complectitur; nec non ad alium item Venetum 165, qui nonnullas ejusdem collectionis partes continet. Hos ut distinguamus, codicem 164 primum ms. Venetum appellabimus, secundum vero codicem 165. Cum vero haec epistola in his Venetis codicibus duplici loco legatur, primum inter epistolas ante gesta, dein in ipsis gestis concilii, in quo lecta fuit; nonnumquam utrumque textum ejusdem codicis contulimus, et idcirco variantes lectiones primo vel secundo loco exhibitas allegabimus. 8. Hac occasione dicendum est aliquid de testimoniis Patrum, quae huic epist. 28 ad Flavianum in editis Conciliorum act. 2 Graece et Latine subjecta inveniuntur. His testimoniis editores Romani hanc notatiunculam praefixere: Pleraque haec sanctorum Patrum testimonia a S. Leone adjuncta sunt epistolae ipsius 97 (nunc 165) ad Leonem Augustum, sed in aliquibus Graecis codicibus concilii hujus inseruntur etiam hoc loco, nimirum post laudatam epistolam ad Flavianum. Haec autem Stephanus Baluzius intelligens de actione secunda notavit: Haec testimonia", "candidate_score": 0.63901, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_60_62", "bdc_text": "proximo Werlinus Herus Vermutlich ist hier ein Werlin HerusHerus ( Heer ) , Werlin ( Heer? ) gemeint . Dieser war anscheinend ein Händler aus Chur . Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_460", "psc_text": "Prospero, ab ipso scilicet Leone dictatae, Quesnellus contendit; Prosperum enim Leonis notarium fuisse Ado in Chronico scripsit. At emendatiores editiones et mss. nec et, nec ei praeferre, sed tantum ab ipso dictatae creduntur, pronuntiat Antelmius, epist. 2, n. 28 et 30. In ms. quidem antiquissimo capituli Veronensis, signato num. 46, sic legimus: Ab isto dictatae creduntur, uti ex Gennadio Marcellinus in Chronico retulit. Id tamen Gennadius non ex sua, sed ex Gallorum, inter quos versabatur, opinione tradidit: facile autem evenire solet ut quae opinione vulgari feruntur, augeantur vel etiam immutentur. 5. Enimvero Leonis, non autem Prosperi hanc et caeteras in Eutychen epistolas esse evidenter ostendit stylus, qui aliis Leonis Operibus similis, a stylo Operum Prosperi apertissime discrepat. Neque harum epistolarum auctor astrui potest Prosper, quin auctor simul dicatur caeterorum omnium Leonis Operum, ita ut ab initio ejus pontificatus usque ad finem omnes ejus non tam epistolas quam sermones scripserit, et", "candidate_score": 0.638914, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_13_15", "bdc_text": "Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne . Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 ) hervor , welches dem Kolophon zufolge im Januar 1547 bei Johannes OporinOporin , Johannes in BaselBasel , Drucker ( s. a .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_53", "psc_text": "adjudicavit Quesnellus, explicato eodem testimonio et auctoritate Photii satis revincitur. Multo autem magis repellitur opinio Antelmii, qui easdem epistolas attribuit anno 447. Non leve in speciem videri potest illud cui potissimum insistit Antelmius epist. 1 num. 11 pag. 7, nimirum in epistola ad Aquileiensem episcopum, c. 1 mentionem fieri decretorum nostrorum, et c. 5 scribi: Olim a sanctis Patribus et a nobis saepe decretum est, dum de interdicto agitur clericorum transitu ab Ecclesia ad Ecclesiam, quibus alia hac super re Leonis decreta ante hanc epistolam edita indicantur. At haud opus est intelligere cum Antelmio epistolas 13 ad Illyrici metropolitas, et 14 ad Anastasium scriptas an. 446, in quibus simile decretum legitur. Cum enim ex dictis exploratum videatur epist. 1 ad Aquileiensem datam fuisse anno circiter 442, constet autem plures Leonis epistolas intercidisse, uti multis in locis notabitur; satis probabile est eidem pontifici ante hunc annum 442, sub ipsa pontificatus initia,", "candidate_score": 0.638514, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_47_49", "bdc_text": "Studentenamtsrechnungen der Jahre 1547/48 , 1548/49 , 1549/50 und 1550/51 in Zürich StA , G II 39. 2 ; s. a . BächtoldRat 71 und Anm. 66 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_467", "psc_text": "Romani hanc notatiunculam praefixere: Pleraque haec sanctorum Patrum testimonia a S. Leone adjuncta sunt epistolae ipsius 97 (nunc 165) ad Leonem Augustum, sed in aliquibus Graecis codicibus concilii hujus inseruntur etiam hoc loco, nimirum post laudatam epistolam ad Flavianum. Haec autem Stephanus Baluzius intelligens de actione secunda notavit: Haec testimonia non exstant in codicibus mss., neque in antiquis editionibus: ac tamen etsi in aliquibus Graecis, ut monent editores Romani, inserantur in hoc loco, puto tamen lecta non fuisse in synodo, adeoque frustra descripta esse in his gestis, in quibus nulla horum testimoniorum mentio est, sed epistolae tantum. Omnem vero difficultatem sustulit observatio trium Graecorum exemplarium Chalcedonensium, quae memoravimus e bibliotheca Veneta S. Marci. Cum enim in his laudata ad Flavianum epistola, ut innuimus, bis proferatur, nimirum ante gesta, et in ipsis gestis; memorata testimonia Patrum non subjiciuntur epistolae gestis insertae, ut a Romanis edita sunt; sed describuntur post epistolam quae", "candidate_score": 0.638437, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_47_49", "bdc_text": "Studentenamtsrechnungen der Jahre 1547/48 , 1548/49 , 1549/50 und 1550/51 in Zürich StA , G II 39. 2 ; s. a . BächtoldRat 71 und Anm. 66 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_83", "psc_text": "fragmento legitur Beda tribuat epistolae Cyrilli ad S. Leonem, et in ipso fragmento agatur quidem de quaestione Paschatis anni 444, de qua eum Leoni respondisse Paschasinus prodidit. Idem vero auctor allegat tria Bedae testimonia: duo quibus ea epistola Cyrillo vindicatur, nimirum ex libro de temporum Ratione, et ex epistola ad Wichredam; tertium vero ex opusculo de Argumentis lunae, ubi ad Leonem scripta dicitur testibus Petavio et Bucherio, sed locum se non potuisse invenire fatetur. Certe in editione Coloniensi an. 1688, tom. I pag. 151, in eo tractatu de Argumentis lunae haec reperimus: Sic legitur in epistola quam beatus Cyrillus ad Leonem papam scripsit: Indicabo enim vobis, quid Bachumius (lege Pachomius) monachus, etc. quae quidem in fragmento mox recitando invenientur, sicut in eo leguntur etiam illa quae tum in opusculo de temporum ratione ejusdem editionis cap. 41, tom. II pag. 83, tum in epistola ad Wichredam eodem tomo pag. 230, ex", "candidate_score": 0.636706, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_11_13", "bdc_text": "Februar 1548 anzusetzen ; s. Nr. 3156 , Anm. 7 . Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_42", "psc_text": "Altinas epicopus fuit, in ipso exordio epist. 1 nominetur velut is cujus causa Leo ad Aquileiensem scripsit. Neque tamen hi codices Januario suffragantur. 22. Solum cod. Vat. Ottobonianus 297 collectionis 23 et nonnulli codd. collectionis 8, uti Vercellensis et Vat. 1353, Januarium praeferunt. At hoc nomen codicibus collectionis 8 posterius insertum, cum antea in eadem collectione defuerit, manifestum est ex Vallicellano A. 5, et multo magis ex Vat. 5845, qui ad eamdem collectionem 8 pertinent: nam in Vallicellano legitur in textu, pag. 278, Aquileiensi episcopo, Januarii vero nomen superadditum cernitur; in Vaticano autem omnium vetustissimo codice 5845, in cujus additionibus collectionem 8 referentibus haec epistola legitur, nullum Januarii vestigium apparet. Hinc ergo cognoscimus in mss. hujus collectionis Januarii nomen omnino defuisse, ut in Vat. 5845; dein fuisse superadditum, ut in Vallicellano; tandem in textum irrepsisse, ut in Vercellensi, ac in Vat. 1353. Cum vero auctor collectionis 23, quae continetur in", "candidate_score": 0.635912, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_11_13", "bdc_text": "Februar 1548 anzusetzen ; s. Nr. 3156 , Anm. 7 . Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_464", "psc_text": "erit, memorabimus. Inter Lectionaria relegimus antiquissimum Vat. 3836. Addendi sunt praeterea duo alii codices millenarii, Veronensis 8, in quo haec epistola Leonis post epistolas canonicas describitur, et alius Veronen. 58, qui hanc epistolam ante quaedam documenta synodi Chalcedonensis repraesentat. Cum primam hujus epistolae editionem citabimus, intelligimus primam editionem Sermonum S. Leonis, cui haec epistola inserta est ante sermones de Nativitate ex ms. codice collectionis tertiae eorumdem Sermonum. Accedent tandem praeter codices Quesnelli alii quatuor a Baluzio adhibiti, nimirum Colbertinus 2574, Parisien., Divionen. et Corbeiensis, quorum tres postremi collectionem 17 Chalcedonensem continent. 7. Antiquissimam Graecam versionem, quae lecta et inserta fuit act. 2 synodi Chalcedonensis, primus edidit Joannes Leunclavius ex bibliotheca Sambuci Basileae an. 1578, postea ex aliis mss. Gerardus Vossius praepositus Tungrensis in calce Operum S. Gregorii Thaumaturgi an. 1604; dein vero Romani Conciliorum editores an. 1608, et a Romanis alii posteriores Conciliorum collectores. Graecum textum exegimus ad perantiquum ms.", "candidate_score": 0.635479, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_84_86", "bdc_text": "Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ; s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a . Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1582", "psc_text": "requirenda sit? Additio porro duorum episcoporum Joannis et Petri probabilis esset, si nulla alia ratio suppeteret conciliandi omnia. Quando autem in catalogis error aliquis certus est, et sola emendatione rerum ac temporum, quae ex auctorum arbitrio ascititia aut praejudiciis constituta sunt, sanari potest, non est deserendus aut additionibus perturbandus episcoporum ordo, qui ex antiquissimis diptychis originem duxit. Hac regula satis evidenti, quae in aliis aliarum Ecclesiarum catalogis perutilis invenietur, deteges in re praesenti totam difficultatem et confusionem a catalogis inductam ex eo proficisci, quod ex duobus Petris Ravennatibus ascripta fuerint secundo, quae primo adjudicanda fuerant; ita enim anteriorem aetatem Neoni et caeteris tribuerunt. Hic autem error si corrigatur, et primus Petrus, non autem secundus credatur S. Petrus Chrysologus, statim omnia sanata optime congruere invenientur. Ille enim is erit qui celebres ad Eutychem litteras dedit. Huic deinde successit Neo, ad quem S. Pontifex sequentem epistolam scripsit. Dein post Exuperantium Neonis successorem", "candidate_score": 0.635309, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_38_40", "bdc_text": "Aus der zweiten oben erwähnten Aufzeichnung Bullingers über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten ( Ms F 95/1 , Nr. 41 ) und der ToggenburgerChronik , 178. 189 , erfährt man zudem , dass jener Jakob Keller aus RegensbergKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Pfarrer an der Kirche BurgStein am Rhein , Burg ( Kirche ) in Stein am RheinStein am Rhein ( Kt. Schaffhausen )", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_471", "psc_text": "88. Hinc nihil mirum si haec testimonia in documentis Graecis ante gesta Chalcedonensia laudatae epistolae subjecta fuerint, licet primum ejusdem epistolae exemplum iisdem caruerit: unde nec a nobis eidem subjicienda sunt. Cum vero apud Latinos nullum exemplum hactenus inventum sit in quo haec testimonia post epistolam ad Flavianum describantur, sed ea separatim edita et inserta occurrant in nonnullis antiquis Latinorum collectionibus, nimirum in collect. 5 Quesnelliana cap. 41, ubi ea descripta reperies tomo tertio, et in mss. collect. 3 cap. 82, nec non in codice Veronensi 38 cap. 37, satis probabile est solos Graecos, qui ea simul allata et allegata acceperant in Constantinopolitano conventu exemplaria scripsisse, in quibus ea epistola una cum testimoniis legeretur, ac exinde in Graecos codices ante gesta Chalcedonensia utraque simul traduxisse. Ex his autem apparet quam perperam P. Garnerius horum testimoniorum collectionem Theodoreto tribuerit, de quo tamen plura in observationibus ad notam ultimam Quesnelli. Inter testimonia", "candidate_score": 0.634999, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_56_58", "bdc_text": "Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 . bis zum 25 . März stattfand;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1308", "psc_text": "mensis Phamenoth, qui est XII kal. Aprilium juxta cursum lunae mensis constitueretur initium, rationis esset opinari nonnullos in secundum mensem nos posse recedere. Nunc autem, quia XIV luna primi mensis per indictionem VIII, quae ventura est, XXII die mensis Pharmuthi, qui est XV kal. Maiar., invenitur, certum est quod initium ejusdem mensis primi juxta lunae cursum nono die Pharmuthi, qui est pridie non. April., occurrat. Cum ergo 14 luna XXII die mensis Pharmuthi inveniatur, qui est XV kal. Maiar., Dominicum Pascha XXIX die mensis ipsius Pharmuthi qui est VIII kal. Maiar., celebrantes, in secundum mensem minime recedimus, cum lunam tunc XXI indubitanter habeamus. Quomodo igitur excurremus in mensem secundum, quandoquidem initium primi mensis juxta lunae cursum, sicut paulo ante dictum est, IX die mensis Pharmuthi, qui est pridie non. April., existat, et XIV luna XXII die mensis ipsius, id est XV kal. Maiar., die proveniat? Hoc autem ita declarato, certum", "candidate_score": 0.633976, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_61_63", "bdc_text": "Dieser war anscheinend ein Händler aus Chur . Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 . Juni 1548 ( GraubuendenKorr I 124f , Nr. 96 ) für ihn verwendet , deutet darauf hin , dass er einmal ein politisches Amt ( das Bürgermeisteramt? ) versehen hat.", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_198", "psc_text": "ut suppleret defectui epistolarum quae initio pontificatus a Leone scriptae fuerunt, quam ne caeterarum, quae exstant, et certa notatione chronica signantur, ordinem interrumperet; et solum in marginali postilla eam scriptam indicat circa pontificatus Leonis exordia, et in notis circa an. 443. Bellum sane quod inter Valentinianum imperatorem et Gensericum Vandalorum regem in Africa viguit, litterarum ejusmodi commercium impedisse videtur. Viguit autem hoc bellum usque ad an. 442, quo Prosper in Chronico tradit: Cum Genserico autem a Valentiniano Augusto pax confirmata, et certis spatiis Africa inter utrumque divisa est. Ex novella 23 lib. II liquet an. 445 ex Africanis provinciis Valentiniano relictis legatos Romam venisse, et lege fuisse sancitum ut ad praefectum Urbis appellare liceret. Hac forte appellationum occasione quaedam apud Mauros illicite usurpata ad S. pontificem commeantium sermo pertulit. Igitur probabilius et cautius inter hunc an. 445 et an. 455 haec epistola collocanda est. Porro Leo cap. 1 significat se", "candidate_score": 0.633239, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_54_56", "bdc_text": "XV , Nr. 2165 mit Anm. 3 . consilio et consensu factitatum sit , etc . Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_76", "psc_text": "Pascha celebratum fuit an. 420. 4. Apud Dionysium quidem legitur XVII kal. Maii, in quem diem incidit Pascha an. 423. Sed praeterquam quod frequentius de Paschate anni sequentis, rarius de Paschate post aliquot annos celebrandum petebatur, ipsa Cyrilli epistola, quae Pascha futurae indictionis, id est anni sequentis indicit, apud Dionysium transmissa dicitur ad Bonifacium una cum alia Attici epistola post consulatum Honorii XII et Theodosii VIII, id est an. 419. Facile autem fuit numerales notas XIV librariorum lapsu duabus junctis unitatibus deflectere in XVII. Neque textum Graecum opponas ex Ecclesiae Africanae codice, uti vocant, ubi similiter ac apud vulgatum Dionysium haec numeralis nota legitur. Nam Graecus Africani codicis textus non est originalis Cyrilli, sed ex Latino Dionysii antiqua interpretatio Graeca, quae ex vitiato Dionysii textu derivat, et veterem esse hunc librariorum lapsum confirmat. Hinc ergo manifestum fit veram lectionem in ms. Sirmondi fuisse corruptam ab illo antiquario, qui cum huic", "candidate_score": 0.632988, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_61_63", "bdc_text": "Dieser war anscheinend ein Händler aus Chur . Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 . Juni 1548 ( GraubuendenKorr I 124f , Nr. 96 ) für ihn verwendet , deutet darauf hin , dass er einmal ein politisches Amt ( das Bürgermeisteramt? ) versehen hat.", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1374", "psc_text": "3 ad Eliam et caeteros episcopos Istriae, ubi ex sequenti epistola duo testimonia recitat, de ipsius authenticitate dubitare non sinit. Duorum vero ac tam insignium diversae originis codicum, Grimanici et Ratisponensis, auctoritas ita Patricii et Asparis nomina vindicant, ut commentitium plane sit haec nomina pro aliorum magnatum nominibus his litteris inserta suspicari, ut laudatus Pagius in fine suae annotationis conjecit; cum praesertim Patricii nomen in alia epistola 151, quam ex Ratisponensi edemus, similiter legatur. 3. Harum epistolarum tempus apud Quesnellum ex Grimanico codice signatum errore manifesto laborat. Cum enim in textu allegato ex epist. 153 Leo Aetio commiserit, ut epistolam ad Basilium Antiochenum dirigeret, haec proculdubio una cum ipsis ad Aetium litteris transmissa fuit, ac proinde eodem die ex Leonis more signata, nimirum kalendis Septembris. Praeterea ex eadem ad Aetium epistola discimus alias litteras simul missas fuisse ad imperatorem, ad Asparem et alios. Habemus autem epistolam 148 ad imperatorem Leonem,", "candidate_score": 0.632981, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_62_64", "bdc_text": "Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 . Juni 1548 ( GraubuendenKorr I 124f , Nr. 96 ) für ihn verwendet , deutet darauf hin , dass er einmal ein politisches Amt ( das Bürgermeisteramt? ) versehen hat. Für Chur lässt sich dies jedoch nicht nachweisen ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1602", "psc_text": "auctoritate certior definitio praeberetur. Hinc vero etiam patet non alienum fuisse a consuetudine episcoporum Galliae, post soluta in conciliis Gallicanis dubia, Romanam cathedram consulere, eo quod ex majorum traditione didicerint quantum praestet hujus auctoritas atque sententia, quantamque in rebus dubiis certitudinem pariat. 8. Ex constituto etiam hujus epistolae tempore falsa deteguntur illa duo, quae idem Quesnellus in confirmationem anni abs se asserti conferre posse existimavit. Primo enim intelligimus gesta quae in episcoporum honoratorumque examine ob Sabiniani et Leonis presbyterorum causam confecta initio epistolae memorantur, non pertinere ad synodum Arausicanam I an. 441, neque ad Vasensem I an. 442, quibus, ipso observante Quesnello, Rusticus eorum presbyterorum episcopus non interfuit, sed ad alium conventum. fortassis Narbonensem, habitum paulo ante hanc epistolam ad Rusticum, id est sub an. 458. Hinc Baluzius in nova Conciliorum collectione Narbonense concilium, in quo eorum presbyterorum causa cognita fuerit, jure astruxit, et solum perperam istud affixit anno 452.", "candidate_score": 0.63295, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_12_14", "bdc_text": "s. Nr. 3156 , Anm. 7 . Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne . Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 )", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_965", "psc_text": "1323, 4166 et 5405, quos Romani editores potuerunt expendere, nullum purum Rustici invenimus. Solus autem Chigianus 483 purus et integer est, qui tamen post editionem Romanam Alexandro VII pontifice indeptus fuit. In ipsa vero Rustici versione emendanda Baluzius duobus mss. Rustici usus est, Corbeiensi et Divionensi. Tria alia exemplaria nos adhibuimus, Chigianum laudatum, Vat. 1323, et antiquissimum Veronensis capituli signatum num. 57. Hanc interpretationem uti Graeco magis cohaerentem e regione Graeci originalis dabimus: dein antiquiorem cum subscriptionibus subjiciemus. 3. Hic vero praemonendum est editores Romanos et ex iisdem Quesnellum interpretationi Rustici affixisse in margine nonnullas lectiones ex Graeco accuratius redditas, quae a nobis in annotationibus non omittentur; ac praeterea alias lectiones nonnumquam adjecisse, quas cum ex antiquiori versione codicis Vaticani 1322 sumptas deprehenderimus, praetermittendas credidimus: satis enim ex ipsa antiqua versione, quae subjicietur, elici poterunt. 4. Quoad tempus hujus relationis, quod in omnibus et Graecis et Latinis codicibus deest, pauca.", "candidate_score": 0.632177, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_61_63", "bdc_text": "Dieser war anscheinend ein Händler aus Chur . Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 . Juni 1548 ( GraubuendenKorr I 124f , Nr. 96 ) für ihn verwendet , deutet darauf hin , dass er einmal ein politisches Amt ( das Bürgermeisteramt? ) versehen hat.", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_199", "psc_text": "relictis legatos Romam venisse, et lege fuisse sancitum ut ad praefectum Urbis appellare liceret. Hac forte appellationum occasione quaedam apud Mauros illicite usurpata ad S. pontificem commeantium sermo pertulit. Igitur probabilius et cautius inter hunc an. 445 et an. 455 haec epistola collocanda est. Porro Leo cap. 1 significat se a commeantibus ex Africa didicisse, quae per occasionem temporis imparati, id est belli tempore, in variis Mauritaniae civitatibus perperam gesta fuerant. Haec autem credibile est ab illis didicisse post compositam pacem potius an. 445, cum appellationum occasione plures probabiliter Romam transmisere quam serius. Ut autem congruum tempus detur transmissioni et relationi Potentii, qua accepta Leo hanc epistolam scripsit, haec data videtur circa an. 446. 657 EPISTOLA XII. AD EPISCOPOS AFRICANOS PROVINCIAE MAURITANIAE CAESARIENSIS. Nunc primum integre edita ex ms. Florentino S. Marci. SYNOPSIS. I. Ordinationes per tumultum factas redarguit. --II. Quid sit cito manus imponere. -- III. Nonnisi unius uxoris", "candidate_score": 0.632132, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_54_56", "bdc_text": "XV , Nr. 2165 mit Anm. 3 . consilio et consensu factitatum sit , etc . Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1301", "psc_text": "In octogesimo quidem nono anno ab imperio Diocletiani, superstite beatae memoriae patre nostro et episcopo Athanasio, cum luna XIV paschalis die XXVIII mensis Phamenoth, id est nono kalendarum Aprilium die provenisset, die Dominico, in subsequentem translatum est hebdomadem, ita ut quinta die mensis Pharmuthi, hoc est pridie kalendarum Aprilium celebraretur Pascha Dominicum. In nonagesimo autem tertio anno ab imperio ejusdem Diocletiani, cum luna XIV paschalis die XIV mensis Pharmuthi qui est V idus Aprilis, die Dominico contigisset, in sequentem item septimanam dilatio facta est, ita ut Dominicum Pascha die XXI mensis Pharmuthi, qui est XVI kalend. Maiar. solemniter ageretur. In centesimo quoque tertio anno ab imperio 1269 praefati Diocletiani, cum luna paschalis XIV Pharmuthi XXIII die, qui est XIV kalend. Maiar., esset die Dominico superventura, iterum septimana quaesita est, et Dominicum Pascha XXX die mensis ipsius Pharmuthi, qui est VII kalend. Maiar., constat esse celebratum, propter angustiam temporis imminentem. Item", "candidate_score": 0.631791, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_47_49", "bdc_text": "Studentenamtsrechnungen der Jahre 1547/48 , 1548/49 , 1549/50 und 1550/51 in Zürich StA , G II 39. 2 ; s. a . BächtoldRat 71 und Anm. 66 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1465", "psc_text": "potestatibus celebrata, quae S. memoriae praedecessor meus Leo ad consultationem Augustae recordationis Leonis scripserit, et quam veneranter accepta sint, recognoscunt. Hinc in Lectionariis antiquis haec quoque epistola inserta legitur, uti videre est in cod. Vallicellano XXVI, eademque descripta invenitur in mss. collectionis 2 Sermonum S. Leonis, quae ex Lectionariis originem ducit. Confer mss. Basilicae Vat. 210 et Barber. 88. Graeca etiam ejusdem interpretatio exhibetur in aliquot Graecis codicibus, eamque nos proferemus ex Miscellaneis Gerardi Vossii praepositi Tungrensis, qui codice Graeco olim card. Sirleti, postea vero card. Columnae usus fuit. Quasdam vero emendationes secundis curis sumpsimus ex codice Graeco Vat. 1341, quem P. Cacciarius in novissima Romana editione adhibuit. Neque moveat, si non reperitur in collectione Chalcedonensi; quippe haec collectio, ut in praefatione ostendimus, vivente Valentiniano, id est antequam haec epistola scriberetur, concinnata fuit. Hac epistola cum praeclaro encomio usus est S. Ephraemius Antiochenus apud Photium cod. 228. 2 Ut tempus", "candidate_score": 0.631113, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_54_56", "bdc_text": "XV , Nr. 2165 mit Anm. 3 . consilio et consensu factitatum sit , etc . Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1308", "psc_text": "mensis Phamenoth, qui est XII kal. Aprilium juxta cursum lunae mensis constitueretur initium, rationis esset opinari nonnullos in secundum mensem nos posse recedere. Nunc autem, quia XIV luna primi mensis per indictionem VIII, quae ventura est, XXII die mensis Pharmuthi, qui est XV kal. Maiar., invenitur, certum est quod initium ejusdem mensis primi juxta lunae cursum nono die Pharmuthi, qui est pridie non. April., occurrat. Cum ergo 14 luna XXII die mensis Pharmuthi inveniatur, qui est XV kal. Maiar., Dominicum Pascha XXIX die mensis ipsius Pharmuthi qui est VIII kal. Maiar., celebrantes, in secundum mensem minime recedimus, cum lunam tunc XXI indubitanter habeamus. Quomodo igitur excurremus in mensem secundum, quandoquidem initium primi mensis juxta lunae cursum, sicut paulo ante dictum est, IX die mensis Pharmuthi, qui est pridie non. April., existat, et XIV luna XXII die mensis ipsius, id est XV kal. Maiar., die proveniat? Hoc autem ita declarato, certum", "candidate_score": 0.630851, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_11_13", "bdc_text": "Februar 1548 anzusetzen ; s. Nr. 3156 , Anm. 7 . Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_60", "psc_text": "nonnullos absque erroris et auctorum damnatione et absque debitis subscriptionibus imprudenter admissos Septimus detexisset, quibus apertae damnationis et subscriptionis remedium Leo apponendum praecepit; id verisimilius in Leonis initia incidit, si praesertim epist. 1 non Januario, sed alicui ejus praedecessori data credatur. Cum vero hoc praedecessore brevi exstincto Januarius in eodem opere exsequendo pastoralem curam naviter et cum felici successu fuerit exsecutus (quod non exiguum tempus requirit), S. Leo an. 447 ab eodem accepit litteras, in quibus zelum et diligentiam suam prodens, exposuisse videtur non tantum Pelagianos cum debita cautione in gradum suum receptos, verum etiam aliquos ad ulteriorem gradum fuisse promotos. Hinc autem Leo zelum ejus primo commendans, veterem monitionem eidem inculcavit, ne quis ex haeresi adveniens sine debitis cautionibus reciperetur. Dein vero illam canonum constitutionem ingerendam credidit, ne in suum gradum perinde admissi ad ulteriorem promoverentur: quod unum per hoc tempus correctione dignum superesse, ex iisdem Januarii litteris detexerat.", "candidate_score": 0.630576, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_56_58", "bdc_text": "Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 . bis zum 25 . März stattfand;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1301", "psc_text": "In octogesimo quidem nono anno ab imperio Diocletiani, superstite beatae memoriae patre nostro et episcopo Athanasio, cum luna XIV paschalis die XXVIII mensis Phamenoth, id est nono kalendarum Aprilium die provenisset, die Dominico, in subsequentem translatum est hebdomadem, ita ut quinta die mensis Pharmuthi, hoc est pridie kalendarum Aprilium celebraretur Pascha Dominicum. In nonagesimo autem tertio anno ab imperio ejusdem Diocletiani, cum luna XIV paschalis die XIV mensis Pharmuthi qui est V idus Aprilis, die Dominico contigisset, in sequentem item septimanam dilatio facta est, ita ut Dominicum Pascha die XXI mensis Pharmuthi, qui est XVI kalend. Maiar. solemniter ageretur. In centesimo quoque tertio anno ab imperio 1269 praefati Diocletiani, cum luna paschalis XIV Pharmuthi XXIII die, qui est XIV kalend. Maiar., esset die Dominico superventura, iterum septimana quaesita est, et Dominicum Pascha XXX die mensis ipsius Pharmuthi, qui est VII kalend. Maiar., constat esse celebratum, propter angustiam temporis imminentem. Item", "candidate_score": 0.627481, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_24", "bdc_text": "Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_980", "psc_text": "ὡς ἀρχηγῷ σοι τοῦ καλοῦ πρὸς ὠφέλειαν χρησάμενοι, τῆς ἀληθείας τοῖς τῆς ἐκκλησίας τέκνοις τὸν κλῆρον ἐδείξαμεν, οὐ καθ' ἕνα ἕκαστος ἐν παραβύστῳ τὴν διδασκαλίαν ποιούμενοι, ἀλλὰ κοινῷ πνεύματι, μιᾷ συμπνοίᾳ καὶ ὁμονοίᾳ τῆς πίστεως τὴν ὁμολογίαν γνωρίσαντεσ. Καὶ ἦμεν ἐν κοινῇ χορείᾳ, τοῖς πνευματικοῖσ, ὡς ἐν βασιλικοῖσ δείπνοισ, ἐντρυφῶντες ἐδέσμασιν, ἅπερ διὰ τῶν σῶν γραμμάτων ὁ χριστὸς τοῖς εὐωχουμενοις ηὐτρεπισε καὶ τὸν ἐπουράνιον νυμφίον ἐν ἡμῖν ὁρᾷν ἐδοκοῦμεν ἐνδιαιτώμενον Εἰ γὰρ ὅπου εἰσὶ δύο ἢ τρεῖς συνηγμένοι εἰς τὸ αὐτοῦ ὄνομα, ἐκεῖ ἔφη εἶναι ἐν μεσῳ αὐτῶν· πόσην περὶ πεντακοσίου εἴκοσιν ἱερέας τὴν οἰκείωσιν ἐπεδείκνυτο, οἳ καὶ πατρίδος καὶ πόνου τῆς εἰς αὐτὸν ὁμολογίας τὴν γνῶσιν προέθηκαν; ὧν σὺ μὲν ὡς κεφαλὴ μελῶν, ἡγεμόνευεσ ἐν τοῖς τὴν σύνταξιν ἐπέχουσι, τὴν εὔνοιαν ἐπιδεικνύμενοσ. Βασιλεῖς δὲ πιστοὶ πρὸς εὐκοσμίαν ἐξῆρχον, ὡς Ζοραβάβελ τῇ (Ἰησοῦ, τῆς ἐκκλησίασ, καθάπερ) Ἰερουσαλὴμ, τὴν τὴν ἐν τοῖς δόγμασιν οἰκοδομίαν ἀνανεοῦν προθυμούμενοι. Καἲ ἦν ἂν ὁ ἀντικείμενος", "candidate_score": 0.627102, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_66_68", "bdc_text": "Bündner Monatsblatt : Zeitschrift für Bündner Geschichte , Landes kunde und Baukultur , 1988 , S. 230 ; vgl . auch GraubuendenKorr III Reg .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_43", "psc_text": "collectionem 8 referentibus haec epistola legitur, nullum Januarii vestigium apparet. Hinc ergo cognoscimus in mss. hujus collectionis Januarii nomen omnino defuisse, ut in Vat. 5845; dein fuisse superadditum, ut in Vallicellano; tandem in textum irrepsisse, ut in Vercellensi, ac in Vat. 1353. Cum vero auctor collectionis 23, quae continetur in Ottoboniano 297, priores epistolas 15 ex codicibus collectionis 8 eodem ordine ad verbum descripserit; dum Januarii nomen inseruit, codice usus fuit laudatae collectionis 8 qui hoc nomen insertum vel superadditum habebat: unde tota hujus nominis auctoritas revocatur ad solam collectionis 8, quam tamen in ipsa origine hoc nomine caruisse ostendimus, ut eodem sane carent caeteri codices ac praesertim vetustis simarum omnium collectionum. Hinc ms. Florentin. S. Marci collectionis 13, ob Leoninas epistolas aliis nominibus insignis, ut videbimus in Admonit. ad epist. 12, sic epistolam, de qua agimus, inscribit: Leo Urbis Romae episcopus . . . . . Aquileiensi episcopo; ubi", "candidate_score": 0.624528, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_56", "bdc_text": "Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1308", "psc_text": "mensis Phamenoth, qui est XII kal. Aprilium juxta cursum lunae mensis constitueretur initium, rationis esset opinari nonnullos in secundum mensem nos posse recedere. Nunc autem, quia XIV luna primi mensis per indictionem VIII, quae ventura est, XXII die mensis Pharmuthi, qui est XV kal. Maiar., invenitur, certum est quod initium ejusdem mensis primi juxta lunae cursum nono die Pharmuthi, qui est pridie non. April., occurrat. Cum ergo 14 luna XXII die mensis Pharmuthi inveniatur, qui est XV kal. Maiar., Dominicum Pascha XXIX die mensis ipsius Pharmuthi qui est VIII kal. Maiar., celebrantes, in secundum mensem minime recedimus, cum lunam tunc XXI indubitanter habeamus. Quomodo igitur excurremus in mensem secundum, quandoquidem initium primi mensis juxta lunae cursum, sicut paulo ante dictum est, IX die mensis Pharmuthi, qui est pridie non. April., existat, et XIV luna XXII die mensis ipsius, id est XV kal. Maiar., die proveniat? Hoc autem ita declarato, certum", "candidate_score": 0.624117, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_93_95", "bdc_text": "aprils , anno 1548 . [Unterschrift: ] Idem tuus ex intimis .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_923", "psc_text": "dilectionem tuam scripta transmisi, quae nostri quoque apud Constantinopolim cum mea epistola allegarunt. Et totam Constantinopolitanam Ecclesiam cum monasteriis omnibus et multis episcopis noveris praebuisse consensum, et subscriptionibus suis Nestorium atque Eutychen cum suis anathematizasse dogmatibus. Noveris etiam proxime me epistolam Constantinopolitani episcopi accepisse, quae refert Antiochenum episcopum missis per provincias suas tractoriis universos episcopos et epistolae meae praebuisse consensum, et Nestorium et Eutychen pari subscriptione damnasse. CAP. IV. Illud quoque curae tuae credimus injungendum, ut quia ratio paschalis festi experientiam tuam non latet, de eo quod in Theophili annotatione invenimus, quodque nos permovet, diligentius inquiras illic, atque pertractes cum his qui possunt supputationis et regulae istius habere peritiam: qualiter quarti anni futuri Dominicae resurrectionis dies sit tenendus. Nam cum venturum Pascha propitio Deo, decimo kalendarum aprilium die sit tenendum, 1060 sequenti autem pridie idus April. Tertio pridie nonas Aprilis; quarto sanctae memoriae Theophilus kalendas Maii constituit observandum: quod regula", "candidate_score": 0.622964, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_66_68", "bdc_text": "Bündner Monatsblatt : Zeitschrift für Bündner Geschichte , Landes kunde und Baukultur , 1988 , S. 230 ; vgl . auch GraubuendenKorr III Reg .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_464", "psc_text": "erit, memorabimus. Inter Lectionaria relegimus antiquissimum Vat. 3836. Addendi sunt praeterea duo alii codices millenarii, Veronensis 8, in quo haec epistola Leonis post epistolas canonicas describitur, et alius Veronen. 58, qui hanc epistolam ante quaedam documenta synodi Chalcedonensis repraesentat. Cum primam hujus epistolae editionem citabimus, intelligimus primam editionem Sermonum S. Leonis, cui haec epistola inserta est ante sermones de Nativitate ex ms. codice collectionis tertiae eorumdem Sermonum. Accedent tandem praeter codices Quesnelli alii quatuor a Baluzio adhibiti, nimirum Colbertinus 2574, Parisien., Divionen. et Corbeiensis, quorum tres postremi collectionem 17 Chalcedonensem continent. 7. Antiquissimam Graecam versionem, quae lecta et inserta fuit act. 2 synodi Chalcedonensis, primus edidit Joannes Leunclavius ex bibliotheca Sambuci Basileae an. 1578, postea ex aliis mss. Gerardus Vossius praepositus Tungrensis in calce Operum S. Gregorii Thaumaturgi an. 1604; dein vero Romani Conciliorum editores an. 1608, et a Romanis alii posteriores Conciliorum collectores. Graecum textum exegimus ad perantiquum ms.", "candidate_score": 0.622261, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_14", "bdc_text": "Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 )", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_466", "psc_text": "qui Graecam collectionem Chalcedonensem complectitur; nec non ad alium item Venetum 165, qui nonnullas ejusdem collectionis partes continet. Hos ut distinguamus, codicem 164 primum ms. Venetum appellabimus, secundum vero codicem 165. Cum vero haec epistola in his Venetis codicibus duplici loco legatur, primum inter epistolas ante gesta, dein in ipsis gestis concilii, in quo lecta fuit; nonnumquam utrumque textum ejusdem codicis contulimus, et idcirco variantes lectiones primo vel secundo loco exhibitas allegabimus. 8. Hac occasione dicendum est aliquid de testimoniis Patrum, quae huic epist. 28 ad Flavianum in editis Conciliorum act. 2 Graece et Latine subjecta inveniuntur. His testimoniis editores Romani hanc notatiunculam praefixere: Pleraque haec sanctorum Patrum testimonia a S. Leone adjuncta sunt epistolae ipsius 97 (nunc 165) ad Leonem Augustum, sed in aliquibus Graecis codicibus concilii hujus inseruntur etiam hoc loco, nimirum post laudatam epistolam ad Flavianum. Haec autem Stephanus Baluzius intelligens de actione secunda notavit: Haec testimonia", "candidate_score": 0.622023, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_92_94", "bdc_text": "Raptim , Curie , 23 . aprils , anno 1548 . [Unterschrift:", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1303", "psc_text": "imperio, in futuro paschali festo indictionis octavae, 22 die Pharmuthi, qui est XV kalend. Maiar., luna XIV occurrente die Dominico, in proximam septimanam juxta praecedentem formam convenienter extendi, ut die XXIX mensis Pharmuthi, qui est VIII kalend. Maiar., Dominicum celebremus Pascha propter apprehendentem rursus angustiam, sicut patres nostri fecerunt, decimas quartas lunas occurrentes die Dominico, differentes. Nam si XXII die mensis Pharmuthi, qui est XV kalend. Maiar., luna XIV, sicut dixi saepius, occurrente die Dominico Pascha celebremus, inveniemur pridie, id est sabbato XXI die mensis ejusdem, qui est XVI kalend. Maiar., XIII luna tunc existente, non rite jejunia solvere. Nec enim in XIII luna comeditur 1270 Pascha. Unde quia XXII die mensis Pharmuthi, qui est XV kalend. Maiar., Dominico die XIV luna contingit, non autem convenit die Dominico jejunare, quia hoc Manichaeorum est proprium, consequens est in proximam tendere septimanam, intra quam, ut diximus, habemus et XV lunam, quando crucifixus", "candidate_score": 0.621777, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_67", "bdc_text": "Zeitschrift für Bündner Geschichte , Landes kunde und Baukultur , 1988 , S. 230 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_43", "psc_text": "collectionem 8 referentibus haec epistola legitur, nullum Januarii vestigium apparet. Hinc ergo cognoscimus in mss. hujus collectionis Januarii nomen omnino defuisse, ut in Vat. 5845; dein fuisse superadditum, ut in Vallicellano; tandem in textum irrepsisse, ut in Vercellensi, ac in Vat. 1353. Cum vero auctor collectionis 23, quae continetur in Ottoboniano 297, priores epistolas 15 ex codicibus collectionis 8 eodem ordine ad verbum descripserit; dum Januarii nomen inseruit, codice usus fuit laudatae collectionis 8 qui hoc nomen insertum vel superadditum habebat: unde tota hujus nominis auctoritas revocatur ad solam collectionis 8, quam tamen in ipsa origine hoc nomine caruisse ostendimus, ut eodem sane carent caeteri codices ac praesertim vetustis simarum omnium collectionum. Hinc ms. Florentin. S. Marci collectionis 13, ob Leoninas epistolas aliis nominibus insignis, ut videbimus in Admonit. ad epist. 12, sic epistolam, de qua agimus, inscribit: Leo Urbis Romae episcopus . . . . . Aquileiensi episcopo; ubi", "candidate_score": 0.621341, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_66_68", "bdc_text": "Bündner Monatsblatt : Zeitschrift für Bündner Geschichte , Landes kunde und Baukultur , 1988 , S. 230 ; vgl . auch GraubuendenKorr III Reg .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_471", "psc_text": "88. Hinc nihil mirum si haec testimonia in documentis Graecis ante gesta Chalcedonensia laudatae epistolae subjecta fuerint, licet primum ejusdem epistolae exemplum iisdem caruerit: unde nec a nobis eidem subjicienda sunt. Cum vero apud Latinos nullum exemplum hactenus inventum sit in quo haec testimonia post epistolam ad Flavianum describantur, sed ea separatim edita et inserta occurrant in nonnullis antiquis Latinorum collectionibus, nimirum in collect. 5 Quesnelliana cap. 41, ubi ea descripta reperies tomo tertio, et in mss. collect. 3 cap. 82, nec non in codice Veronensi 38 cap. 37, satis probabile est solos Graecos, qui ea simul allata et allegata acceperant in Constantinopolitano conventu exemplaria scripsisse, in quibus ea epistola una cum testimoniis legeretur, ac exinde in Graecos codices ante gesta Chalcedonensia utraque simul traduxisse. Ex his autem apparet quam perperam P. Garnerius horum testimoniorum collectionem Theodoreto tribuerit, de quo tamen plura in observationibus ad notam ultimam Quesnelli. Inter testimonia", "candidate_score": 0.621287, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_66_68", "bdc_text": "Bündner Monatsblatt : Zeitschrift für Bündner Geschichte , Landes kunde und Baukultur , 1988 , S. 230 ; vgl . auch GraubuendenKorr III Reg .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_169", "psc_text": "4. Tertia editionis forma ex utraque anteriori conflata, quam editionem mixtam nuncupabimus, aliter in mss., aliter in editis invenitur. In codicibus enim quos vidimus, omissis capitibus 6, 7, 8, et dimidio noni, tota Hadrianea editio primum exhibetur, fere cum chronica notatione Dat. IV idus Augusti. Dein subjiciuntur velut appendix memorata capitula omissa et sumpta ex prima decurtata editione usque ad ejus finem, ita ut repetantur illa: Cum itaque omnibus, etc., quae in editione decurtata epistolam claudunt, in Hadrianea autem suo loco capite nono inserta fuerant. Hanc lectionem Quesnelllus reperit in duobus mss. Thuaneis, et uno Cantabrigensi. Nos reperimus in mss. quatuor collectionum 11, 20, 21 et 23, ad quas referri tres a Quesnello laudatos codices nihil ambigimus. Collectio 11, a qua caeterae collectiones hanc editionis formam videntur sumpsisse, praecipue consideranda est, cum antiquior sit Hincmari aetate, uti probavimus in praefat. ad epistolas num. 23. In uno tantum codice Veneto S.", "candidate_score": 0.620584, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_55_57", "bdc_text": "consilio et consensu factitatum sit , etc . Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 . bis zum 25 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1308", "psc_text": "mensis Phamenoth, qui est XII kal. Aprilium juxta cursum lunae mensis constitueretur initium, rationis esset opinari nonnullos in secundum mensem nos posse recedere. Nunc autem, quia XIV luna primi mensis per indictionem VIII, quae ventura est, XXII die mensis Pharmuthi, qui est XV kal. Maiar., invenitur, certum est quod initium ejusdem mensis primi juxta lunae cursum nono die Pharmuthi, qui est pridie non. April., occurrat. Cum ergo 14 luna XXII die mensis Pharmuthi inveniatur, qui est XV kal. Maiar., Dominicum Pascha XXIX die mensis ipsius Pharmuthi qui est VIII kal. Maiar., celebrantes, in secundum mensem minime recedimus, cum lunam tunc XXI indubitanter habeamus. Quomodo igitur excurremus in mensem secundum, quandoquidem initium primi mensis juxta lunae cursum, sicut paulo ante dictum est, IX die mensis Pharmuthi, qui est pridie non. April., existat, et XIV luna XXII die mensis ipsius, id est XV kal. Maiar., die proveniat? Hoc autem ita declarato, certum", "candidate_score": 0.619804, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_39", "bdc_text": "und der ToggenburgerChronik , 178. 189 , erfährt man zudem , dass jener Jakob Keller aus RegensbergKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Pfarrer an der Kirche BurgStein am Rhein , Burg ( Kirche ) in Stein am RheinStein am Rhein ( Kt.", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_980", "psc_text": "ὡς ἀρχηγῷ σοι τοῦ καλοῦ πρὸς ὠφέλειαν χρησάμενοι, τῆς ἀληθείας τοῖς τῆς ἐκκλησίας τέκνοις τὸν κλῆρον ἐδείξαμεν, οὐ καθ' ἕνα ἕκαστος ἐν παραβύστῳ τὴν διδασκαλίαν ποιούμενοι, ἀλλὰ κοινῷ πνεύματι, μιᾷ συμπνοίᾳ καὶ ὁμονοίᾳ τῆς πίστεως τὴν ὁμολογίαν γνωρίσαντεσ. Καὶ ἦμεν ἐν κοινῇ χορείᾳ, τοῖς πνευματικοῖσ, ὡς ἐν βασιλικοῖσ δείπνοισ, ἐντρυφῶντες ἐδέσμασιν, ἅπερ διὰ τῶν σῶν γραμμάτων ὁ χριστὸς τοῖς εὐωχουμενοις ηὐτρεπισε καὶ τὸν ἐπουράνιον νυμφίον ἐν ἡμῖν ὁρᾷν ἐδοκοῦμεν ἐνδιαιτώμενον Εἰ γὰρ ὅπου εἰσὶ δύο ἢ τρεῖς συνηγμένοι εἰς τὸ αὐτοῦ ὄνομα, ἐκεῖ ἔφη εἶναι ἐν μεσῳ αὐτῶν· πόσην περὶ πεντακοσίου εἴκοσιν ἱερέας τὴν οἰκείωσιν ἐπεδείκνυτο, οἳ καὶ πατρίδος καὶ πόνου τῆς εἰς αὐτὸν ὁμολογίας τὴν γνῶσιν προέθηκαν; ὧν σὺ μὲν ὡς κεφαλὴ μελῶν, ἡγεμόνευεσ ἐν τοῖς τὴν σύνταξιν ἐπέχουσι, τὴν εὔνοιαν ἐπιδεικνύμενοσ. Βασιλεῖς δὲ πιστοὶ πρὸς εὐκοσμίαν ἐξῆρχον, ὡς Ζοραβάβελ τῇ (Ἰησοῦ, τῆς ἐκκλησίασ, καθάπερ) Ἰερουσαλὴμ, τὴν τὴν ἐν τοῖς δόγμασιν οἰκοδομίαν ἀνανεοῦν προθυμούμενοι. Καἲ ἦν ἂν ὁ ἀντικείμενος", "candidate_score": 0.619199, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_55_57", "bdc_text": "consilio et consensu factitatum sit , etc . Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 . bis zum 25 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1301", "psc_text": "In octogesimo quidem nono anno ab imperio Diocletiani, superstite beatae memoriae patre nostro et episcopo Athanasio, cum luna XIV paschalis die XXVIII mensis Phamenoth, id est nono kalendarum Aprilium die provenisset, die Dominico, in subsequentem translatum est hebdomadem, ita ut quinta die mensis Pharmuthi, hoc est pridie kalendarum Aprilium celebraretur Pascha Dominicum. In nonagesimo autem tertio anno ab imperio ejusdem Diocletiani, cum luna XIV paschalis die XIV mensis Pharmuthi qui est V idus Aprilis, die Dominico contigisset, in sequentem item septimanam dilatio facta est, ita ut Dominicum Pascha die XXI mensis Pharmuthi, qui est XVI kalend. Maiar. solemniter ageretur. In centesimo quoque tertio anno ab imperio 1269 praefati Diocletiani, cum luna paschalis XIV Pharmuthi XXIII die, qui est XIV kalend. Maiar., esset die Dominico superventura, iterum septimana quaesita est, et Dominicum Pascha XXX die mensis ipsius Pharmuthi, qui est VII kalend. Maiar., constat esse celebratum, propter angustiam temporis imminentem. Item", "candidate_score": 0.618639, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_92_94", "bdc_text": "Raptim , Curie , 23 . aprils , anno 1548 . [Unterschrift:", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1300", "psc_text": "subsequentem. Habentes enim intra eam triduanum mysterium, hoc est XV lunam, quando crucifixus est Christus, quartae decimae cohaerentem, necnon et sextam decimam, et sequentem decimam septimam, vicesimo quidem octavo die mensis Pharmuthi, qui est IX kalendas Maias, jejunia solvemus vespere sabbatorum, sequenti vero lucescente Dominico, die XXIX mensis ipsius Pharmuthi, qui est VIII kalendas Maias, 1268 festivitatem sincerissime celebrabimus. CAP. IV. Nam et priscis temporibus, si quando die Dominico luna XIV reperta est, in sequentem septimanam est dilata festivitas, sicut in octogesimo nono, et nonagesimo tertio anno a Diocletiani probatur imperio. Sic enim et tunc beatissimi Patres nostri fecisse declarantur. In octogesimo quidem nono anno ab imperio Diocletiani, superstite beatae memoriae patre nostro et episcopo Athanasio, cum luna XIV paschalis die XXVIII mensis Phamenoth, id est nono kalendarum Aprilium die provenisset, die Dominico, in subsequentem translatum est hebdomadem, ita ut quinta die mensis Pharmuthi, hoc est pridie kalendarum Aprilium celebraretur", "candidate_score": 0.618114, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_92_94", "bdc_text": "Raptim , Curie , 23 . aprils , anno 1548 . [Unterschrift:", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1302", "psc_text": "centesimo quoque tertio anno ab imperio 1269 praefati Diocletiani, cum luna paschalis XIV Pharmuthi XXIII die, qui est XIV kalend. Maiar., esset die Dominico superventura, iterum septimana quaesita est, et Dominicum Pascha XXX die mensis ipsius Pharmuthi, qui est VII kalend. Maiar., constat esse celebratum, propter angustiam temporis imminentem. Item cum in centesimo sexagesimo anno a Diocletiani imperio XIV luna paschalis Pharmuthi XXIII die qui est XIV kalend. Maiar., occurrerit tertia feria septimanae, et Dominicum Pascha XXVIII die mensis ipsius Pharmuthi, qui est IX kalend. Maiar., nos celebrasse meminimus. CAP. V. Necesse est igitur et in CLXXI anno a Diocletiani imperio, in futuro paschali festo indictionis octavae, 22 die Pharmuthi, qui est XV kalend. Maiar., luna XIV occurrente die Dominico, in proximam septimanam juxta praecedentem formam convenienter extendi, ut die XXIX mensis Pharmuthi, qui est VIII kalend. Maiar., Dominicum celebremus Pascha propter apprehendentem rursus angustiam, sicut patres nostri fecerunt, decimas", "candidate_score": 0.617857, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_40_42", "bdc_text": "Schaffhausen ) und anschließend Pfarrer in HemmbergHemmberg im ToggenburgToggenburg ( Kt. St . Gallen) wurde .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_979", "psc_text": "γλῶσσα ὴμῶν ἀγαλλιάσεωσ· ταύτην ὡς οἰκείαν ἡμῖν ἡ χάρις τήν προφητειαν ἐφήρμοσεν, οἷς τὸ τῆς εὐσεβείας ἐβεβαιώθη κατόρθωμα. Τί γὰρ πίστεως πρὸς εὐφροσύνην ἀνώτερον; τί τῆς δεσποτικῆς γνώσεως πρὸς χορείαν φαιδρότερον; ἣν αὐτὸς ἄνωθεν ὁ σωτὴρ πρὸς σωτηρίαν ἡμῖν παρεδωκε, φήσασ· Πορευθεντεσ, μαθεύσατε πάντα τὰ ἔθνη, βαπτίζοντεσ αὐτοὺς εἰς τὸ ὄνομα τοῦ πατρὸσ, καὶ τοῦ υἱοῦ, καὶ τοῦ ἁγίου πνεύματοσ, διδάσκοντες αὐτούς τηρεῖν πάντα ὅσα ἐνετειλάην ὑμῖν. Ἣν αὐτὸς ὥσπερ χρυσῆν σειρὰν τῷ προστάγματι τοῦ θεμένου καταγομένην εἰσ ἡμας διεφύλαξασ, πᾶσι τῆς τοῦ μακαρίου Πετρου φωνῆσ ἑρμηνεὺσ καθιστάμενωσ, 1089 καὶ τῆς ἐκείνου πίστεωσ τοῖς πᾶσι μακαρισμὸν ἐφελκόμενος ὅθεν καὶ ὴμεῖσ ὡς ἀρχηγῷ σοι τοῦ καλοῦ πρὸς ὠφέλειαν χρησάμενοι, τῆς ἀληθείας τοῖς τῆς ἐκκλησίας τέκνοις τὸν κλῆρον ἐδείξαμεν, οὐ καθ' ἕνα ἕκαστος ἐν παραβύστῳ τὴν διδασκαλίαν ποιούμενοι, ἀλλὰ κοινῷ πνεύματι, μιᾷ συμπνοίᾳ καὶ ὁμονοίᾳ τῆς πίστεως τὴν ὁμολογίαν γνωρίσαντεσ. Καὶ ἦμεν ἐν κοινῇ χορείᾳ, τοῖς πνευματικοῖσ, ὡς ἐν βασιλικοῖσ δείπνοισ, ἐντρυφῶντες", "candidate_score": 0.617513, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_84_86", "bdc_text": "Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ; s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a . Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_645", "psc_text": "quod anterioris temporis indicium est; at post aliquot dies; cum jam discessissent ii quibus epist. 43 tradita fuerat, eamdem S. Leo aliquibus mutatis, ac pluribus additis, renovavit, aliisque tradidit perferendam, ita ut, priori, si fieri posset, revocata vel suppressa, hanc Theodosio offerrent; ejusdemque exemplum litteris ad Pulcheriam scriptis junxit. Ita porro factum est ut ambae in Orientem pervenerint, et a Graeco collectionis Chalcedonensis auctore utraeque inventae et insertae fuerint. 8. Tandem dicendum est aliquid de canone, qui licet in vulgatis conciliorum subjiciatur Graecae versioni epistolae 44, eo quod haec editorum arbitrio primo loco edita fuit; in codicibus tamen subnectitur huic epistolae 43, quae in iisdem, uti jam diximus, primo loco describitur. Cum S. pontifex canonum Nicaeae habitorum decreta subter annexa memoret epist. 44, non unum tantum canonem subjecisse videtur, sed plures, illos scilicet qui de appellatione in Sardicensi concilio lati, ex vetusta Latinae ac praesertim Romanae Ecclesiae consuetudine Nicaenis canonibus", "candidate_score": 0.61746, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_55_57", "bdc_text": "consilio et consensu factitatum sit , etc . Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 . bis zum 25 .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1306", "psc_text": "saepius a primo mense recedunt, et in duodecimo mense Pascha celebrare aliquatenus nus arbitrantur. Sed beatissimi Patres nostri cyclum decemnovennalem certius affigentes, quem violari impossibile est velut crepidinem ac fundamentum et regulam, hunc eumdem decemnovennalem computum statuerunt, non juxta Judaeorum nunc indoctas atque ineptas actiones, neque secundum exterorum putativam fictamque prudentiam, sed secundum gratiam Spiritus sancti instituti, in revolutione saepe memorati decemnovennalis circuli decimas quartas paschales lunas diligentius annotarunt. 1272 CAP. VIII. His itaque confectis, illud etiam oportet attendere quod errent nimium qui primi mensis initium lunaris cursus a XXV die mensis Phamenoth, qui est XII kal. Aprilium, omnino esse constituunt, eo quod tunc initium verni temporis ab his qui hoc invenire valuerunt, cum omni diligentia praefixum esse videatur. Et manifeste quidem secundum cursum solis XXV die mensis Phamenoth, qui est XII kalendar. Aprilium, aequinoctium esse cognoscitur; sed non oportet ab hoc aequinoctio primi mensis exordium juxta cursum lunae prorsus", "candidate_score": 0.617107, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_92_94", "bdc_text": "Raptim , Curie , 23 . aprils , anno 1548 . [Unterschrift:", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1301", "psc_text": "In octogesimo quidem nono anno ab imperio Diocletiani, superstite beatae memoriae patre nostro et episcopo Athanasio, cum luna XIV paschalis die XXVIII mensis Phamenoth, id est nono kalendarum Aprilium die provenisset, die Dominico, in subsequentem translatum est hebdomadem, ita ut quinta die mensis Pharmuthi, hoc est pridie kalendarum Aprilium celebraretur Pascha Dominicum. In nonagesimo autem tertio anno ab imperio ejusdem Diocletiani, cum luna XIV paschalis die XIV mensis Pharmuthi qui est V idus Aprilis, die Dominico contigisset, in sequentem item septimanam dilatio facta est, ita ut Dominicum Pascha die XXI mensis Pharmuthi, qui est XVI kalend. Maiar. solemniter ageretur. In centesimo quoque tertio anno ab imperio 1269 praefati Diocletiani, cum luna paschalis XIV Pharmuthi XXIII die, qui est XIV kalend. Maiar., esset die Dominico superventura, iterum septimana quaesita est, et Dominicum Pascha XXX die mensis ipsius Pharmuthi, qui est VII kalend. Maiar., constat esse celebratum, propter angustiam temporis imminentem. Item", "candidate_score": 0.617008, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_92_94", "bdc_text": "Raptim , Curie , 23 . aprils , anno 1548 . [Unterschrift:", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1330", "psc_text": "episcopus. Cum in omnibus divinorum praeceptorum regulis exsequendis sacerdotalem observantiam oporteat esse concordem, maxime nobis et principaliter providendum est, 1284 ne in paschalis festi die, vel ignorantia, vel praesumptio peccatum diversitatis incurrat. Unde quia tempus sacratissimae solemnitatis ita dispositos habet limites suos, ut salutare sacramentum nunc citius, nunc tardius oporteat celebrari, non desinit apostolicae sedis sollicitudo prospicere ne devotio ecclesiastica aliquo turbetur incerto. Cum autem in quibusdam ascriptionibus Patrum futurum proxime Pascha Domini ab aliis in diem XV kalendarum Maiarum, ab aliis in diem VIII kalendarum earumdem inveniretur ascriptum, tantum me diversitas ista permovit, ut clementissimo principi Marciano curam de hac re animi mei panderem, ut praecipiente ipso ab his qui habent hujus supputationis peritiam, diligentius illic discussa ratione quaereretur quo die posset veneranda solemnitas rectius celebrari. Quo rescribente, octavo kalendas Maias definitus est dies. Quia ergo studio unitatis et pacis malui Orientalium definitioni acquiescere, quam in tantae festivitatis observantia", "candidate_score": 0.616814, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_92_94", "bdc_text": "Raptim , Curie , 23 . aprils , anno 1548 . [Unterschrift:", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1299", "psc_text": "luna XIII jejunium solvere, in septimanam 1267 sequentem differendum est. Maxime cum habeamus intra eam XV lunam, quando, sicut scripsit Apostolus, Pascha nostrum immolatus est Christus (I Cor. V, 7) ; XIV namque luna primi mensis, juxta Hebraeos, ut superius dictum est, Jesus pascha typicum manducavit; sequenti vero sexta feria XV luna, ut ovis occisionis, cruci pro nobis affixus est, et vespere sabbati lucescente Dominico XVII luna resurrexit a mortuis. CAP. III. Quia ergo in solemnitate futura paschali per octavam indictionem, XXII die Pharmuthi mensis novorum, qui est XV kalendas Maias, occurrit XIV luna die Dominico, in septimanam differre convenit subsequentem. Habentes enim intra eam triduanum mysterium, hoc est XV lunam, quando crucifixus est Christus, quartae decimae cohaerentem, necnon et sextam decimam, et sequentem decimam septimam, vicesimo quidem octavo die mensis Pharmuthi, qui est IX kalendas Maias, jejunia solvemus vespere sabbatorum, sequenti vero lucescente Dominico, die XXIX mensis ipsius Pharmuthi,", "candidate_score": 0.616485, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_40_42", "bdc_text": "Schaffhausen ) und anschließend Pfarrer in HemmbergHemmberg im ToggenburgToggenburg ( Kt. St . Gallen) wurde .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_980", "psc_text": "ὡς ἀρχηγῷ σοι τοῦ καλοῦ πρὸς ὠφέλειαν χρησάμενοι, τῆς ἀληθείας τοῖς τῆς ἐκκλησίας τέκνοις τὸν κλῆρον ἐδείξαμεν, οὐ καθ' ἕνα ἕκαστος ἐν παραβύστῳ τὴν διδασκαλίαν ποιούμενοι, ἀλλὰ κοινῷ πνεύματι, μιᾷ συμπνοίᾳ καὶ ὁμονοίᾳ τῆς πίστεως τὴν ὁμολογίαν γνωρίσαντεσ. Καὶ ἦμεν ἐν κοινῇ χορείᾳ, τοῖς πνευματικοῖσ, ὡς ἐν βασιλικοῖσ δείπνοισ, ἐντρυφῶντες ἐδέσμασιν, ἅπερ διὰ τῶν σῶν γραμμάτων ὁ χριστὸς τοῖς εὐωχουμενοις ηὐτρεπισε καὶ τὸν ἐπουράνιον νυμφίον ἐν ἡμῖν ὁρᾷν ἐδοκοῦμεν ἐνδιαιτώμενον Εἰ γὰρ ὅπου εἰσὶ δύο ἢ τρεῖς συνηγμένοι εἰς τὸ αὐτοῦ ὄνομα, ἐκεῖ ἔφη εἶναι ἐν μεσῳ αὐτῶν· πόσην περὶ πεντακοσίου εἴκοσιν ἱερέας τὴν οἰκείωσιν ἐπεδείκνυτο, οἳ καὶ πατρίδος καὶ πόνου τῆς εἰς αὐτὸν ὁμολογίας τὴν γνῶσιν προέθηκαν; ὧν σὺ μὲν ὡς κεφαλὴ μελῶν, ἡγεμόνευεσ ἐν τοῖς τὴν σύνταξιν ἐπέχουσι, τὴν εὔνοιαν ἐπιδεικνύμενοσ. Βασιλεῖς δὲ πιστοὶ πρὸς εὐκοσμίαν ἐξῆρχον, ὡς Ζοραβάβελ τῇ (Ἰησοῦ, τῆς ἐκκλησίασ, καθάπερ) Ἰερουσαλὴμ, τὴν τὴν ἐν τοῖς δόγμασιν οἰκοδομίαν ἀνανεοῦν προθυμούμενοι. Καἲ ἦν ἂν ὁ ἀντικείμενος", "candidate_score": 0.616393, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_84_86", "bdc_text": "Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ; s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a . Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1583", "psc_text": "et caeteris tribuerunt. Hic autem error si corrigatur, et primus Petrus, non autem secundus credatur S. Petrus Chrysologus, statim omnia sanata optime congruere invenientur. Ille enim is erit qui celebres ad Eutychem litteras dedit. Huic deinde successit Neo, ad quem S. Pontifex sequentem epistolam scripsit. Dein post Exuperantium Neonis successorem Joannes sub Simplicio, et tandem alius Petrus sub Symmacho optime sequuntur. Si Agnellus et auctores catalogorum veterum haec monumenta vidissent, nihil dubitamus quin ordine episcoporum custodio, eadem monumenta similiter conciliassent, ut Rubeus et Ughellus fecere; sicque vera Neonis aetas ex iisdem confirmaretur. Ignoratio vero monumentorum, quae tunc obtinebat, certae codicum fidei, qui hanc epistolam Neoni Ravennati inscribunt, praejudicare nequit. 1405 EPISTOLA CLXVI. AD NEONEM RAVENNATEM EPISCOPUM. De his qui de captivitate redeuntes, incertum habent utrum ante captivitatem baptisma consecuti sint. SYNOPSIS (Ex collectione Hispanica). I. De parvulis qui in captivitatem devenerunt, et baptismi gratiam non reminiscuntur. --II. Ut ab haereticis", "candidate_score": 0.615609, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_53_55", "bdc_text": "s. HBBW XIV , Nr. 1832 , Anm. 7 ; XV , Nr. 2165 mit Anm. 3 . consilio et consensu factitatum sit , etc .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1056", "psc_text": "συνέδριον, τὸν θρόνον τοῦτον ἐξουθενοῦντες, καὶ πάντα ποιοῦντες ὅσα ὕβρεως αἴτια, ἐμοί τε, καὶ τῇ Κωνσταντινουπόλεως ἁγιωτάτῃ Ἐκκλησίᾳ. Καθίστατο καὶ ταῦτα νεύματι τῶν εὐσεβεστάτων ἡμῶν βασιλέων παραγενομένων, καὶ τῶν μεγαλοπρεπεστάτων καὶ ἐνδοξοτάτων ἀρχόντων τῷ συνεδρίῳ, καὶ ἀποφηναμένων τὸν παρὰ τῆς ἁγίας συνόδου ὅρον βέβαιον εἶναι, καὶ προσφιλοτιμησαμένων καὶ αὐτῶν τὰ εἰς τιμὴν, καθάπερ εἰρήκαμεν, τοῦ θρόνου συντείνοντα, ἅπερ ἐκ πολλῶν ὀλίγα ὑμῖν ἐγνωρίσαμεν, ἵνα μὴ δόξωμεν αὐτοὺς μὲν βαρεῖν, ταῖς δέ ἀκοαῖς ταῖς ὑμετέραις παρενοχλεῖν. Ἡμεῖς γὰρ ὅοτι καὶ πρὸ τῆς αὐτῶν παρουσίας, τὰ εἱς δόξαν ὑμετέραν καὶ τιμὴν τὴν ὀφειλομένην ἐν πᾶσι διεπραξάμεθα, καὶ μετὰ τὴν αὐτῶν παρουσίαν, Θεός τε μάρτυς, καὶ αὐτὰ πεπραγμένα δηλοῖ. Ὅπως γε καὶ αὐτοὺς τιμῆς τε, καὶ δορυφορίας ἠξιώσαμεν αἰδοῖ, καὶ τιμῇ τῇ περὶ ὑμᾶς, καὶ τὸν τοιοῦτον τύπον ἐπὶ τὴν ὑμετέραν ὁσιότητα ἡ ἁγία σύνοδος ἀνήνεγκε καὶ ἡμεῖς, ἐφ' ᾧ τε παρ' ὑμῶν τυχεῖν συναινέσεως, καὶ βεβαιότητος, παρακαλοῦμέν τε, καὶ τοῦτο παρ' ὑμῶν", "candidate_score": 0.615602, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_92_94", "bdc_text": "Raptim , Curie , 23 . aprils , anno 1548 . [Unterschrift:", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_96", "psc_text": "hoc est dies 354 habere; embolismos vero lunas tredecim habere, hoc est dies 384. Necessitate ergo embolismi cogimur id tenere, quod longius est, ne a vero deviare videamur. Neque nobis aut novum aut erraticum videatur, cum dies passionis undecimo kalendas Maii occurrat, a qua (sicut Graecis videtur) Pascha nomen accepit; licet Hebraeae linguae interpretes tradant Pascha transitum dici, quod tamen idem et Joannis evangelistae dicto firmatur, quo ait, cum de passione loqueretur: Cum venisset hora ut transiret Jesus de hoc mundo ad Patrem (Joan. XIII, 1) . Non ergo nos dies una longius 610 posita terreat, ne cum hanc vitamus incurramus errorem, sicut evenit tempore beatae recordationis domini mei, praedecessoris apostolatus vestri Zosimi, anno consulatus Honorii Augusti undecimo, et Constantii secundo. Tunc enim, cum declinaretur, ne decimo kalendas Maii dies Paschae teneretur, celebratum octavo die kalendas Aprilis, id est, pro embolismo communis est annus tentus, et error gravissimus est ortus,", "candidate_score": 0.614603, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_66_68", "bdc_text": "Bündner Monatsblatt : Zeitschrift für Bündner Geschichte , Landes kunde und Baukultur , 1988 , S. 230 ; vgl . auch GraubuendenKorr III Reg .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_196", "psc_text": "Enimvero hae adeo congruae sunt, ut ipse Quesnellus easdem fere praetulerit lectionibus eorum codicum qui decurtatam epistolam continent. Ne vero quispiam utriusque editionis integrae et decurtatae lectionibus fraudetur, post editam epistolam integram ex lectione mss. Florent. et Hadrian cum suis variantibus, eamdem decurtatam subjiciemus praesertim ad exemplar antiquissimi libri Barb. 2888, et alterius similis Vat. 1342, qui a Montfauconio, tom. I Biblioth. pag. 131, codex elegantissimus et vetustissimus nuncupatur; atque variantes aliorum codicum, qui eamdem epistolam pariter decurtatam praeferunt, annotabimus. Quicumque autem hanc decurtatam editionem, quam nemo hactenus exacte expressit, cum integra conferet (petimus autem ut conferre non pigeat), speramus fore ut nobis calculos adjiciens, istam ab ipso auctore emendatam atque auctam fateatur. 16. Quoad tempus vero hujus epistolae, recte quidem in notis statuit Quesnellus eam scriptam fuisse ante an. 455, quo Valentinianus III occisus fuit. Cum enim exarata noscatur dum Mauri Romano adhuc imperatori catholico subessent, et idcirco multi", "candidate_score": 0.614391, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_66_68", "bdc_text": "Bündner Monatsblatt : Zeitschrift für Bündner Geschichte , Landes kunde und Baukultur , 1988 , S. 230 ; vgl . auch GraubuendenKorr III Reg .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_962", "psc_text": "IN EPISTOLAM SEQUENTEM. 1. Quesnellus praestantissimam epistolam seu relationem synodi Chalcedonensis ad S. Leonem Graece et Latine inter Leonis Opera primus inseruit, ut in editionibus Conciliorum exhibetur; nullo tamen codice vel Graeco vel Latino usus est. Nos Graecum textum, qui est originalis, cum duobus mss. Venetis S. Marci 164 et 555 recensuimus. Quoad Latinum vero, duplex hujus relationis Latina versio habetur. Quesnellus eam unam dedit quae primum vulgata a Crabbo, in caeteras Conciliorum editiones transivit. At alia exstat interpretatio vetustior, quippe quae paulo post ipsum Chalcedonense concilium exarata fuit, et ex qua Vigilius papa in Constituto testimonium allegavit. Hanc primus edidit Baluzius. In tribus tantum codicibus adhuc inventa est, nimirum in Parisiensi, in Vaticano Reginae Suecorum, et in alio Vat. 1322. Hic autem postremus codex, qui quondam fuit Veronensis Ecclesiae, eo praestantior est quod quamplures subscriptiones Patrum nobis conservavit, quae in ipso originali Graeco desiderantur. Nobis sane, qui hanc versionem", "candidate_score": 0.614229, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_95_97", "bdc_text": "] Idem tuus ex intimis . Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_833", "psc_text": "ut quia incolumitas vestra exsultatio et salus nostra est, citius ad nos relatu desiderabili salutis vestrae gaudia recurrant. Et alia manu: Memorem coronam vestram humilitatis nostrae Christus Dominus longaeva aetate conservet, domine sancte beatissime pater, et apostolica sede dignissime Papa. Ceretius susceptus vester apostolatum vestrum saluto, commendans me orationibus vestris. 1005 Salonius venerator vester, apostolatum vestrum in Domino saluto, orationum vestrarum subsidia deposcens. Veranus cultor vestri apostolatus, beatitudinem vestram saluto, et ut pro me oretis peto. EPISTOLA LXIX. AD THEODOSIUM AUGUSTUM. SYNOPSIS. I. Consensum suum ad ordinationem Anatolii CP. suspendit; professionem fidei exigit. --II. Petit ut idem haereticorum communionem abdicet, communi fidei subscribat. Legatos mittit. Synodum postulat intra Italiam fieri. LEO episcopus THEODOSIO semper Augusto. CAP. I. Omnibus quidem vestrae pietatis epistolis, inter eas sollicitudines quas pro fide patimur, spem securitatis nobis maximam praestitistis, Nicaenum commendando concilium: adeo ut ab illo, sicut saepe jam scribitis, non patiamini sacerdotes Domini deviare.", "candidate_score": 0.613522, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_67", "bdc_text": "Zeitschrift für Bündner Geschichte , Landes kunde und Baukultur , 1988 , S. 230 ;", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_471", "psc_text": "88. Hinc nihil mirum si haec testimonia in documentis Graecis ante gesta Chalcedonensia laudatae epistolae subjecta fuerint, licet primum ejusdem epistolae exemplum iisdem caruerit: unde nec a nobis eidem subjicienda sunt. Cum vero apud Latinos nullum exemplum hactenus inventum sit in quo haec testimonia post epistolam ad Flavianum describantur, sed ea separatim edita et inserta occurrant in nonnullis antiquis Latinorum collectionibus, nimirum in collect. 5 Quesnelliana cap. 41, ubi ea descripta reperies tomo tertio, et in mss. collect. 3 cap. 82, nec non in codice Veronensi 38 cap. 37, satis probabile est solos Graecos, qui ea simul allata et allegata acceperant in Constantinopolitano conventu exemplaria scripsisse, in quibus ea epistola una cum testimoniis legeretur, ac exinde in Graecos codices ante gesta Chalcedonensia utraque simul traduxisse. Ex his autem apparet quam perperam P. Garnerius horum testimoniorum collectionem Theodoreto tribuerit, de quo tamen plura in observationibus ad notam ultimam Quesnelli. Inter testimonia", "candidate_score": 0.611856, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_95_97", "bdc_text": "] Idem tuus ex intimis . Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1272", "psc_text": "emendavimus, ex quibus colligitur omnes has epistolas eodem die VI idus Martias signatas fuisse. 2. Quoad ordinem vero, cum ex laudato testimonio epistolae 131 liquet S. pontificem scripsisse litteras ad Marcianum et Proterium antequam ad Julianum scriberet, tum vero ex initio cap. 2 epistolae 130, ad Marcianum, ubi Leo se Proterio rescripsisse testatur, palam fit litteras ad Proterium epistolae ad Marcianum praecessisse. Itaque licet omnes hae epistolae eodem die notentur, ex ipsarum tamen contextu Leo scripsit primum ad Proterium, dein ad Marcianum, ac tandem ad Julianum, et hunc ordinem in editione servabimus. 1253 EPISTOLA CXXIX. AD PROTERIUM EPISCOPUM ALEXANDRINUM. SYNOPSIS. I. Episcoporum esse vigilare ne fidei unitas violetur, quod vel litterulae immutatione fieri potest. --II. Ex traditione SS. PP. et suam epistolam catholicam, et docendos esse populus, asserit. --III. Fidem, disciplinam et privilegia Ecclesiarum ex norma vetustatis esse servanda. LEO PROTERIO episcopo Alexandrino. CAP. I. Laetificaverunt me litterae dilectionis tuae,", "candidate_score": 0.604766, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_13", "bdc_text": "Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1085", "psc_text": "ἐκκλησίας σωτεριώδει διορθώσει παρῆλθε, φυλάξαι δὲ ὅμως ὤφειλεν, ἵνα ἐκεῖνο, οὗπερ ὑμετέρᾳ χάριτι φαίνεται, ἐπιτυχὼν, μηδεμιᾶς ἐπιθυμίας φαυλότητι ταράξει. Ἡμεῖς γὰρ τῆς ὑμετέρας πίστεως, καὶ τῆς μεσιτείας ἔχοντες τὴν προσοχὴν, ὁπότε καὶ τὴν αὐθεντίαν τῆς ἰδίας χειροτονίας αἱ ἀρχαὶ αὑτοῦ ἔσκαζον, ἀγαθοί τε περὶ αὐτὸν, ἢπερ δίκαιοι εἶναι ἐβουλήθημεν· ὅπως τὰς ταραχὰς ἁπάσας, αἵτινες ἐργαζομένου τοῦ διαβόλου ἐξηγέρθησαν, προσληφθεισῶν θεραπειῶν, καταπαΰνωμεν, ἅτινα αὐτὸν ἐπιεικῆ μᾶλλον, ἤπερ ἄμετρον ποιῆσαι ὤφειλεν, ὅστις εἰ καὶ ἐξαιρέτοις τισὶ πράξεσι, καὶ καλλίστῃ κρίσει νομίμως ἦν, καὶ εἰωθότως χειροτονηθεὶς, κατὰ κανόνων ὅμως τῶν πατρικῶν, κατὰ τῶν τύπων τοῦ ἁγίου πνεύματος, κατὰ τῶν τῆς ἀρχαιότητος ὑποδειγμάτων, οὐδαμῶς ὤφειλε βοηθεῖσθαι, παρὰ χριστιανῷ, καὶ ἀληθῶς εὐλαβεῖ, καὶ ὁρθοδόξῳ βασιλεῖ φθέγγομαι· πολύ Ἀνατόλιος ὁ Ἀρχιεπίσκοπος τῆς ἰδίας ἀφαιρεῖται ἀξίας, εἰ παρανομῳ αὔξεσθαι προκοπῇ εὔχεται· ἐχέτω, καθῶς εὐχόμεθα, 1150 Κωνσταντινουπόλις τὴν ἰδίαν δόξαν, καὶ σκοπούσης τῆς τοῦ Θεοῦ δεξιᾶς, πολυχρονιούσης ὑμετέρας ἀπολαύσει βασιλείας· ἄλλος γὰρ λόγος τῶν κοσμικῶν ἐστι πραγμάτων, καὶ", "candidate_score": 0.604517, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_13", "bdc_text": "Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_55", "psc_text": "verba ad nos ibidem non tam de Leone quam de praedecessoribus ejus sumpta. Ita etiam hic voces a nobis, et decretorum nostrorum de praedecessorum decretis accipi potuerunt. Cum enim una eademque sit antecessorum et successorum auctoritas, decreta autem pontificia ex hac auctoritate totam vim sortiantur, nostra dici potuerunt decreta, quae ab antecessoribus lata fuere auctoritate successoribus communi; ita ut nostra decreta appellare, idem sit ac dicere edita auctoritate pontificia, quae tum in antecessoribus, tum in successoribus una eademque est. Simili loquendi ratione usus est etiam Gelasius, uti ostendemus in annotationibus ad cap. 50 codicis, quem Quesnellus edidit. 26. Caeterum sub initia pontificatus Leonis et circa an. 442 scriptas duas sequentes epistolas confirmabit etiam non modicum historica quaedam animadversio, quam primus produxit card. Norisius tom. III pag. 1177, et tom. IV, pag. 752; dein Pagius ad an. 418, n. 57; ac tandem P. Bernardus de Rubeis Monument. Aquileien. cap. 14, pag.", "candidate_score": 0.601411, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_13", "bdc_text": "Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_738", "psc_text": "καθαιρέσει τοῦ ἁγιωτάτου καὶ θεοφιλεστάτου τῶν Κωνσταντινουπολιτῶν ἐπισκόπου τοῦ Κυρίου Φλαυιανοῦ, οὐδὲ ἐνέπλησεν αὐτοῦ τὸν θυμὸν τῶν ἄλλων ἐπισκόπων ἡ παραπλησία σφαγή. Ἀλλὰ κᾀμὲ τὸν ἀπόντα ὁμοίως καλάμῳ κατέσφαξεν, οὔτε καλέσας εἰς κριτήριον, οὔτε παρόντα κρίνας, οὐκ ἐρωτήσας τίνα φρονῶ περὶ τῆς τοῦ Θεοῦ καὶ σωτῆρος ἡμῶν ἐνανθρωπήσεως. Καὶ τοὺς μὲν ἀνδροφόνους, καί τυμβωρύχους, καὶ τοὺς τὰς ἀλλοτρίας συλήσαντας εὐνὰς, οὐ πρότερον κατακρίνοισιν οἱ δικάζοντες, ἕως ἂν ἢ αὐτοὶ τὰς κατηγορίας ταῖς ὁμολογίαις κυρώσωσιν, ἢ παρ' ἑτέρων ἐναργῶς ἐλεγχθῶσιν. Ἡμᾶς δὲ ὁ τοῖς θείοις νόμοις ἐντεθραμμένος πέντε καὶ τριάκοντα σταθμοῖς ἀφεστηκότας κατέκρινεν ὡς ἠθέλησε. Καὶ τοutigr;το οὐ νῦν μόνον πεποίηκεν, ἀλλὰ καὶ πέρυσι μετὰ δύο ἄνδρας τῶν τῆν Ἀπολιναρίου νόσον 947 εἰσδοξαμένων ἐκεῖσε δραμόντας, καὶ συκοφαντίας καθ' ἡμῶν ὑφήναντας, ἀναστὰς ἐπ' ἐκκλησίας ἡμᾶς ἀνεθεμάτισε. Καὶ ταῦτα ἐμοῦ γράψαντος πρὸς αὐτὸν, καὶ ἃ φρονῶ διὰ γραμμάτων δηλώσαντος. Ἐγὼ δὲ ὀδύρομαι μὲν τῆς ἐκκλησίας τὸν κλύδωνα, τὴν δὲ ἡσυχίαν ἀσπάζομαι. Ἓξ γὰρ", "candidate_score": 0.600034, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_95_97", "bdc_text": "] Idem tuus ex intimis . Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H .", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1270", "psc_text": "abjecisse significet; ego me illum in eam gratiam spondeo recepturum, ut in omnibus quae sunt Domino placitura consortium ejus amplectar: quoniam illa pax vera, illa charitas erit firma, in qua simul studebimus et catholicam fidem et Nicaenorum canonum decreta servare. Data septimo idus Martii, Aetio et Studio viris clarissimis consulibus. ADMONITIO IN TRES EPISTOLAS SEQUENTES. 1. Cur in edendis tribus sequentibus epistolis alium a Quesnelliano ordinem secuti simus, paucis dicendum est. Quesnellus primum ediderat epistolam hac in editione 131 ad Julianum cum data VII idus Martii; tum epist. 129, ad Proterium, cum data VI idus; ac tandem post insertam Proterii epistolam 133, ad Leonem. subjecit epist. 130, ad Marcianum, cum data V idus ejusdem mensis, rejecto in marginem VI idus. Hae datae diversae hunc ordinem exigebant. At cum in epist. 131, ad Julianum, c. 1, S. pontifex testetur se ad ipsum mittere exempla litterarum quas ad clementissimum imperatorem vel ad", "candidate_score": 0.599814, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_64_66", "bdc_text": "Für Chur lässt sich dies jedoch nicht nachweisen ; s. Ursula Jecklin , Die Churer Bürgermeister/Stadtpräsidenten , in : Bündner Monatsblatt :", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_1577", "psc_text": "Leo. Hac autem in re vetusti catalogi episcoporum Ecclesiae Ravennatis difficultatem afferent: vetusti, inquam, qui apud Agnellum a Bacchinio primum editum legi possunt; nam recentiores apud Rubeum et Ughellum etsi in re praesenti non obsint, antiquum tamen ordinem deseruere ex arbitrio, ut cum quibusdam praejudiciis nonnulla posterius detecta monumenta conciliarentur. In antiquis autem illis catalogis nullus quidem Leo hujus aevi episcopus reperitur; at Neo praecessor fit S. Petro Chrysologo, cum ex hac epistola posterior esse deberet. Ut autem haec difficultas tollatur, duo in his catalogis distinguenda sunt, ordo episcoporum, et tempus at gesta quae iisdem tribuuntur. Ordo catalogorum veterum, quoad priorum saeculorum episcopos cum derivatus fuerit ex antiquissimis diptychis quae in quibusque Ecclesiis jamdiu custodita fuere, nisi quid omnino evidens cogat, retinendus est. Tempus autem et gesta singulis episcopis ascripta, cum ex diptychis, in quibus sola episcoporum nomina describebantur, sumi nequiverint, ex auctorum medii aevi arbitrio, vel etiam ex vulgatis", "candidate_score": 0.590776, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_64_66", "bdc_text": "Für Chur lässt sich dies jedoch nicht nachweisen ; s. Ursula Jecklin , Die Churer Bürgermeister/Stadtpräsidenten , in : Bündner Monatsblatt :", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_471", "psc_text": "88. Hinc nihil mirum si haec testimonia in documentis Graecis ante gesta Chalcedonensia laudatae epistolae subjecta fuerint, licet primum ejusdem epistolae exemplum iisdem caruerit: unde nec a nobis eidem subjicienda sunt. Cum vero apud Latinos nullum exemplum hactenus inventum sit in quo haec testimonia post epistolam ad Flavianum describantur, sed ea separatim edita et inserta occurrant in nonnullis antiquis Latinorum collectionibus, nimirum in collect. 5 Quesnelliana cap. 41, ubi ea descripta reperies tomo tertio, et in mss. collect. 3 cap. 82, nec non in codice Veronensi 38 cap. 37, satis probabile est solos Graecos, qui ea simul allata et allegata acceperant in Constantinopolitano conventu exemplaria scripsisse, in quibus ea epistola una cum testimoniis legeretur, ac exinde in Graecos codices ante gesta Chalcedonensia utraque simul traduxisse. Ex his autem apparet quam perperam P. Garnerius horum testimoniorum collectionem Theodoreto tribuerit, de quo tamen plura in observationibus ad notam ultimam Quesnelli. Inter testimonia", "candidate_score": 0.587091, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_64_66", "bdc_text": "Für Chur lässt sich dies jedoch nicht nachweisen ; s. Ursula Jecklin , Die Churer Bürgermeister/Stadtpräsidenten , in : Bündner Monatsblatt :", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_83", "psc_text": "fragmento legitur Beda tribuat epistolae Cyrilli ad S. Leonem, et in ipso fragmento agatur quidem de quaestione Paschatis anni 444, de qua eum Leoni respondisse Paschasinus prodidit. Idem vero auctor allegat tria Bedae testimonia: duo quibus ea epistola Cyrillo vindicatur, nimirum ex libro de temporum Ratione, et ex epistola ad Wichredam; tertium vero ex opusculo de Argumentis lunae, ubi ad Leonem scripta dicitur testibus Petavio et Bucherio, sed locum se non potuisse invenire fatetur. Certe in editione Coloniensi an. 1688, tom. I pag. 151, in eo tractatu de Argumentis lunae haec reperimus: Sic legitur in epistola quam beatus Cyrillus ad Leonem papam scripsit: Indicabo enim vobis, quid Bachumius (lege Pachomius) monachus, etc. quae quidem in fragmento mox recitando invenientur, sicut in eo leguntur etiam illa quae tum in opusculo de temporum ratione ejusdem editionis cap. 41, tom. II pag. 83, tum in epistola ad Wichredam eodem tomo pag. 230, ex", "candidate_score": 0.585661, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_64_66", "bdc_text": "Für Chur lässt sich dies jedoch nicht nachweisen ; s. Ursula Jecklin , Die Churer Bürgermeister/Stadtpräsidenten , in : Bündner Monatsblatt :", "psc_chunk_id": "054_Leo-I_Epistolae_window_79", "psc_text": "et Paschasini epistola, pertinet ad an. 443. 6. Petavius in notis ad hanc additionem tom. II de Doctrin. temp. hic innui affirmat Pascha ann. 607, et inde concludit hanc non esse Cyrilli epistolam, sed auctoris qui duobus ferme saeculis posterior fuit. Sed tota ejus ratiocinatio nititur fictitio cyclo decemnovennali, quem Romanis perperam tribuit, eo quod ipsi esset ignotus cyclus annorum 84 apud Latinos hoc tempore receptus: unde nihili facienda est. Pagius vero ad an. 419, n. 28, cum vidisset omnes characteres congruere Paschati an. 444, et omnes tum codices, tum scriptores hanc epistolam Cyrillo tribuere, recessit a Petavii sententia, sed ipsam a Cyrillo datam credidit ad quosdam monachos his argumentis: quia, inquit, non ad unum, sed ad plures scripta est; et hos quidem Cyrillo inferiores ac subditos innuunt verba, Praecipio vobis ne faciatis, etc.; monachos vero indicare videtur Pachomii monachi exemplum, quod iisdem litteris inseritur. At cum scripta sit ad", "candidate_score": 0.581923, "ce_score": null } ] }, { "rank": 3, "cf_id": "cf021", "work_id": "stoa0040.stoa035a.opp-lat1", "max_score": 0.703362, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa035a.opp-lat1_window_85", "psc_text": "hoc donum. magna ista sunt duo munera sapientia et continentia; sapientia scilicet, qua in dei cognitione formamur, continentia uero, qua huic saeculo non conformamur. iubet autem nobis deus, ut et sapientes et continentes simus, sine quibus bonis iusti perfectique esse non possumus. sed oremus, ut det quod iubet adiuuando et inspirando, qui commonuit quae uelle debeamus praecipiendo et uocando. quidquid hinc dedit, ut conseruet oremus; quod autem nondum dedit, ut suppleat oremus: tamen oremus et gratias agamus de acceptis et quod nondum accepimus eo ipso, quod de acceptis ingrati non sumus, nos accepturos esse fidamus. qui enim dedit coniugatis fidelibus, ut contineant ab adulteriis et fornicationibus, ipse dedit sanctis uirginibus et uiduis, ut contineant ab omni concubitu: in qua uirtute iam proprie uel integritas uel continentia nominatur. an forte ab illo quidem 9 Sap. 8, 21 1 med. et om. CB 4 ut] Unde B dona dei N ipsam Bbd:", "candidate_score": 0.703362, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71_73", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa035a.opp-lat1_window_126", "psc_text": "ecclesia. ordinatissime quippe prouenit, ut matri uestrae iam grandaenaegrandaeuae de oratione epistulam scriberem — ad ipsam quippe maxime pertinet orando concertare pro uobis, quae de se minus sollicita est quam de uobis — et ut ad te potius quam ad illam hoc de continentia uiduali opusculum facerem, quia tibi superare adhuc restat, quod iam aetas illius snperauitsuperauit. uirgo autem sancta proles uestra, si aliquid de sua » professione desiderat ex laboribus nostris, habet grandem librum de sancta uirginitate, quem legat. de quo legendo etiam te commonueram, quoniam multa continet 3 cf. Matth. 13, 8 15 cf. Ep. ad Probam (130) 22 de s. uirg. 1 etiam] iam HAMbd tam] etiam B 2 nec EX continentes honorem om. Pl 3 continentiam] continent AHl continen. D continentie H2MEXX 4 si-intellegitur om. I si in] sunt C 5 ergo] enim N omnia] communia PjHADMENX bona ista N 6 etiam IZ 7 securae PHAB", "candidate_score": 0.651346, "ce_score": null } ] }, { "rank": 4, "cf_id": "cf016", "work_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1", "max_score": 0.701295, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_843", "psc_text": "consumaret A perierant Cml 14 quia] quasi E 15 est finis DF 16 consumatio AB 20 cirografum A cyrographum cet. decreta BmlCml 21 suffixit BCftav renouaret a culpa, quasi sanctificatio, quomodo eum sanctificaret ad gratiam. hic ergo titulus, hoc principium. cap. 2 § 1 Beatus qui intellegit super eg enum et pauperem paupere . aperi aures tuas, qui incipis saoramenta sacramenta dominicae cognoscere passionis. ideo tibi dicitur: qui habet aures audiendi audiat. ideo surdo illi et muto aures et labia tetigit dominus in euangelio, ut sciret quid audiret in mysterio, quid etiam loqueretur et quando loqueretur. neque enim otiose scriptum est: dominus mihi dedit linguam eruditionis, ut scirem quando oporteat sermonem dicere. scire ergo debes quid audias, scire quid loqui debeas, scire etiam quando loqui debeas. cap. 3 § 1 Audi ergo dicentem: beatus qui intellegit super egenum et pauperem paupere . beatus quidem qui compatitur pauperi, qui haurit eius", "candidate_score": 0.701295, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_74_76", "bdc_text": "intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc . Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare . Proinde , si comode= commode .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_843", "psc_text": "consumaret A perierant Cml 14 quia] quasi E 15 est finis DF 16 consumatio AB 20 cirografum A cyrographum cet. decreta BmlCml 21 suffixit BCftav renouaret a culpa, quasi sanctificatio, quomodo eum sanctificaret ad gratiam. hic ergo titulus, hoc principium. cap. 2 § 1 Beatus qui intellegit super eg enum et pauperem paupere . aperi aures tuas, qui incipis saoramenta sacramenta dominicae cognoscere passionis. ideo tibi dicitur: qui habet aures audiendi audiat. ideo surdo illi et muto aures et labia tetigit dominus in euangelio, ut sciret quid audiret in mysterio, quid etiam loqueretur et quando loqueretur. neque enim otiose scriptum est: dominus mihi dedit linguam eruditionis, ut scirem quando oporteat sermonem dicere. scire ergo debes quid audias, scire quid loqui debeas, scire etiam quando loqui debeas. cap. 3 § 1 Audi ergo dicentem: beatus qui intellegit super egenum et pauperem paupere . beatus quidem qui compatitur pauperi, qui haurit eius", "candidate_score": 0.684817, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_73_75", "bdc_text": "se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc . Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_843", "psc_text": "consumaret A perierant Cml 14 quia] quasi E 15 est finis DF 16 consumatio AB 20 cirografum A cyrographum cet. decreta BmlCml 21 suffixit BCftav renouaret a culpa, quasi sanctificatio, quomodo eum sanctificaret ad gratiam. hic ergo titulus, hoc principium. cap. 2 § 1 Beatus qui intellegit super eg enum et pauperem paupere . aperi aures tuas, qui incipis saoramenta sacramenta dominicae cognoscere passionis. ideo tibi dicitur: qui habet aures audiendi audiat. ideo surdo illi et muto aures et labia tetigit dominus in euangelio, ut sciret quid audiret in mysterio, quid etiam loqueretur et quando loqueretur. neque enim otiose scriptum est: dominus mihi dedit linguam eruditionis, ut scirem quando oporteat sermonem dicere. scire ergo debes quid audias, scire quid loqui debeas, scire etiam quando loqui debeas. cap. 3 § 1 Audi ergo dicentem: beatus qui intellegit super egenum et pauperem paupere . beatus quidem qui compatitur pauperi, qui haurit eius", "candidate_score": 0.682821, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_73_75", "bdc_text": "se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc . Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_441", "psc_text": "6 competenter ergo scriptum est: os lusti iusti meditabitur sapientiam, eo quod totus homo sit spiritalis, non utique terrenus. qualis enim terrenus, tales et terreni et qualis caelestis, tales et caelestes. abiit ergo terrenus, remansit caelestis. ideoque in tempora redemptionis referens propheta 'meditabitur' dixit, licet unus e pluribus 'meditatur' scripserit neque abhorrcat a sensu, quia prophetarum spiritui futura pro praesentibus sunt. alii putant os pro mente dictum. § 7 pulchre autem istud exposuit nobis Salomon dicens : narratio iusti semper sapientia, stultus autem sicut luna inmutatur, id est: quod saepe uarietur nec in sua perseueret sententia et tamquam in tenebris lumen uideatur offundere nec tenere. cap. 65 § 1 Sit ergo nobis semper in corde et ore meditatio sapientiae et lingua tua loquatur iudicium, lex dei tui in corde sit tuo. ideo tibi dicit scriptura: loqueris in i 11 i s sedens in domo, ambulans in uia, dormitans, resurgens. loquamur", "candidate_score": 0.678414, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_88_90", "bdc_text": "Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ; VD16 B9689 ) . Non sine ingenti evangelii fructu ostendisti! Dominus noster te semper ad sanctiora ascendentem conservare dignetur .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1271", "psc_text": "Et repetit dicens: deus uirtutum n ob i s cum, susceptor no ster deus I acob. repetitio confirmatio est. uel quia non solum, quando natus ex uirgine est, factus est nobiscum deus, sed etiam post resurrectionem ipse dixit: ecce ego uobiscum sum usque ad consummationem mundi, cui honor et gloria, perpetuitas a saeculis et runc nunc et semper et in omnia saecula saeculorum. amen. EXPLANATIO PSALMI XLVII. cap. 1 § 1 Huius titulus hic est: Psalmus cantici filiis Core, secunda s abb ati at . boni filii Core et psalmis iam superioribus approbati, eo quod congruis sensibus et cogitationibus ad uirtutum studia conuenientibus in semet ipsis pangerent spiri- § 2 tale psalterium et cognitioni diuinitatis peruigili specula mentis intenti caelestium mysteriorum digni forent haurire secreta. et ideo cum psalmorum ante arcam domini cotidie canendorum munus et officium recepissent, uidentur electi, ut psalmum oantici cantici in secunda sabbati specialiter reciperent concinendum.", "candidate_score": 0.65901, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_30", "bdc_text": "Februar 1548 sein Studium in ZürichZurich plötzlich abgebrochen und sich fluchtartig nach Chur begeben .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_51", "psc_text": "fugiens a Chaldaeis. Babylon confusio est, quae uirtutum ordinem non tenet; confusa enim inlecebris mente delinquimus. § 3 Chaldaei sunt, qui siderum cursus uanae studio superstitionis explorant et impiae serunt gentilitatis errores. ab his fuge, ne te capiant, ne te graui laqueo captiuitatis innectant. Abraham Chaldaeus fuit, sed fugit a Chaldaeis et ante legem; tu sub lege iam natus es, fuge ab impiis. ille hereditatem patrum respuit, ut fidei possideret; tu successionem corporis derelinque, hereditatem deuotionis adquire. cap. 23 § 1 Si autem in peccato non steteris, nec sic beatus; adhuc habes quo carere debeas. multae sunt inlecebrae, multi a uirtute deflexus, grauia inritamenta sunt uoluptatum, grauis fomes auaritiae, cupiditas potestatum, honoris ambitio, quae uelut ueneno quodam mentes hominum et quadam animas pestilenti uitiorum tabe contaminant. haec est cathedra pestilentiae, super quam sederunt scribae et Pharisaei, qui inponunt hominibus onera grauia, ipsi autem digito nolunt ea mouere. § 2 has", "candidate_score": 0.651866, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_75_77", "bdc_text": "Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare . Proinde , si comode= commode . fieri posset ( assenciente= assentiente .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_771", "psc_text": "id est: uolentes adquiescimus et optantes, non plenioris scientiae auctoritatem uelut principaliter nostro iudicio dependentes uolumus uerum esse quod cupimus, ut appropinquemus ad dominum, a quo nos uidetur futurorum et praesentium distantia separare. audemus ergo adesse, et ideo, inquit, conitimur. cognoscis uerbum uolentis adhuc peruenire, non eius qui peruenerit; affectus igitur in hoc sermone, non effectus ostenditur. § 4 denique ipsum affectum sui sermonis interroga, immo audi dicentem uel potius audi dubitantem, cum dicit: ideo conitimur siue absentes siue praesentes placere illi, absentes adhuc per fidem, piaesentes praesentes per speciem. unde et hoc potest intellegi, quod et hic positi et illic placer placere e nostro iudici, redemptori quoque nostrarum desideramus animarum. necesse est enim nos ei assistere per speciem, ut unusquisque. operum suorum merita dignae adipiscatur sortis examine, uel iustus in requie 2 Ps. 38,13 4 *IICor. 5, 6 5 II Cor. 5, 7 8*11 Cor. 5,8 16.20 ♦II Cor.5,9", "candidate_score": 0.646246, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_16_18", "bdc_text": "Curio , Hieronymus ; Oporin , Johannes ; Westheimer , Bartholomäus ) erschienen war. Dort , auf f. c2r.-v. , wird der ehemalige gelehrte «moderator» ( Vogt ) der Churer SchuleChur , Nikolaischule , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , gelobt , und dabei erfährt man , dass dieser unterdessen das ihm übertragene Amt eines «Praesul »", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_249", "psc_text": "est, cum de occultis et sacrae unctionis unguento et de consummatione scripserit tabernaculi. quorum multiplex gratia, quoniam multifariam et multis modis locutus est dominus in prophetis. nam et uenturum praefatus est dei filium principem sacerdotum, et passurum esse pro nobis et sanguine suo mundaturum nostra peccata tituli 'pro torcularibus' declararunt et resurrecturum psalmus 'resurrectionis' expressit, et alius postea titulus indicauit, in quo 'terra eius est restituta', commutationem quoque uniuersorum futaram futuram fidei sacramentis. § 3 et de moralibus plura contexuit diuersaque uirtutum genera demonstrauit et dedit praecepta uiuendi, quibus ulcera nostrorum sanauit errorum moresque renouauit humanos atque intimos mutauit affectus, sicut docet psalmus tricesimus tertius, quem etiam Petrus sanctus in epistula sua tamquam medicamentum nostris pectoribus affixit, atque iste, qui nobis hodierna lectione propositus est. nam isti prae ceteris ethici repperiuntur, sed iste diffusior, qui tricesimus sextus inscribitur. § 4 nam etsi ille praedulcis et lucidus est, iste tamen dulcior,", "candidate_score": 0.640039, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_75_77", "bdc_text": "Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare . Proinde , si comode= commode . fieri posset ( assenciente= assentiente .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_28", "psc_text": "C 27 dari Av beatus enim et solus potens et rex regum et dominus dominantium deus dictus est. ille solus potens, ille rex regum, ille dominus dominantium beatitudinis tamen non supergreditur potestatem; donauit nobis appellationis eius commune consortium, quae digna aestimata est honore diuino. cap. 14 § 1 Consideremus nunc, qua ratione 'beatus uir' dixerit et non magis 'beati homines', cum uterque sexus uocetur ad gratiam. numquid a consortio beatitudinis exclusit mulieres, quia uirum solum beatum nuncupauit? absit, quia nec a consortio creaturae exclusit deus teminas feminas , quia prius uirum condidit. § 2 dixit enim deus: faciamus hominem secundum imaginem nostram et secundum similitudinem nostram, et fecit, inquit, deus hominem, ad imaginem dei fecit illum, masculum et feminam fecit e o s. in homine uterque signatur, in uiro sexus exprimitur. sed quemadmodum, cum homo dicitur, uterque comprehenditur, ita, cum uir nominatur, et mulier cuius uir ille sit intellegitur. §", "candidate_score": 0.639875, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_80", "bdc_text": "Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , quandoquidem modo eius opera opus habemus .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1260", "psc_text": "concepit {Ja 24 . 25 emannhcl C cap. 19 § 1 S us ceptor noster deus I acob. imitemur ergo patriarcham Iacob, odorem eius, uirtutem eius, laborem eius. sicut enim Abrahae opera facere debemus, ut filii eius appellari iure mereamur, ita etiam exercitia atque certamina sancti Iacob subire debemus, ut deus Iacob deus noster esse credatur. nam si opera Iacob uel, quia illum aequare non possumus, studia operis eius ac fidei non agnoscat in nobis, quomodo quasi deus Iacob nos iuuare dignabitur? cap. 20 § 1 Cum haec dicit, ecce per spiritum sanctum praesens imago ei infusa est futurorum et uidens ex graui perturbatione bellorum pacem toto orbe diffusam in aduentu domini salutaris clamat ad uniuersos dicens: uenite et uidete opera domini, quae posuit prodigia super terram. 'uenite' ad congregationem spectat, 'uidete' ad intentionem et cognoscendae studium ueritatis. uidete, inquit, opera domini plena miraculis, in quibus magnarum sunt signa uirtutum.", "candidate_score": 0.63739, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_30_32", "bdc_text": "Februar 1548 sein Studium in ZürichZurich plötzlich abgebrochen und sich fluchtartig nach Chur begeben . Gegen Ende des Sommers 1548 ( aber noch vor dem 19./22 . September – s. dazu weiter unten ) ließ er sich ( als 53 .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_51", "psc_text": "fugiens a Chaldaeis. Babylon confusio est, quae uirtutum ordinem non tenet; confusa enim inlecebris mente delinquimus. § 3 Chaldaei sunt, qui siderum cursus uanae studio superstitionis explorant et impiae serunt gentilitatis errores. ab his fuge, ne te capiant, ne te graui laqueo captiuitatis innectant. Abraham Chaldaeus fuit, sed fugit a Chaldaeis et ante legem; tu sub lege iam natus es, fuge ab impiis. ille hereditatem patrum respuit, ut fidei possideret; tu successionem corporis derelinque, hereditatem deuotionis adquire. cap. 23 § 1 Si autem in peccato non steteris, nec sic beatus; adhuc habes quo carere debeas. multae sunt inlecebrae, multi a uirtute deflexus, grauia inritamenta sunt uoluptatum, grauis fomes auaritiae, cupiditas potestatum, honoris ambitio, quae uelut ueneno quodam mentes hominum et quadam animas pestilenti uitiorum tabe contaminant. haec est cathedra pestilentiae, super quam sederunt scribae et Pharisaei, qui inponunt hominibus onera grauia, ipsi autem digito nolunt ea mouere. § 2 has", "candidate_score": 0.633854, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_78_80", "bdc_text": "patreKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller. Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , quandoquidem modo eius opera opus habemus .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_1260", "psc_text": "concepit {Ja 24 . 25 emannhcl C cap. 19 § 1 S us ceptor noster deus I acob. imitemur ergo patriarcham Iacob, odorem eius, uirtutem eius, laborem eius. sicut enim Abrahae opera facere debemus, ut filii eius appellari iure mereamur, ita etiam exercitia atque certamina sancti Iacob subire debemus, ut deus Iacob deus noster esse credatur. nam si opera Iacob uel, quia illum aequare non possumus, studia operis eius ac fidei non agnoscat in nobis, quomodo quasi deus Iacob nos iuuare dignabitur? cap. 20 § 1 Cum haec dicit, ecce per spiritum sanctum praesens imago ei infusa est futurorum et uidens ex graui perturbatione bellorum pacem toto orbe diffusam in aduentu domini salutaris clamat ad uniuersos dicens: uenite et uidete opera domini, quae posuit prodigia super terram. 'uenite' ad congregationem spectat, 'uidete' ad intentionem et cognoscendae studium ueritatis. uidete, inquit, opera domini plena miraculis, in quibus magnarum sunt signa uirtutum.", "candidate_score": 0.633511, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_28_30", "bdc_text": "- Er hatte zwischen dem 15 . und dem 22 . Februar 1548 sein Studium in ZürichZurich plötzlich abgebrochen und sich fluchtartig nach Chur begeben .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_51", "psc_text": "fugiens a Chaldaeis. Babylon confusio est, quae uirtutum ordinem non tenet; confusa enim inlecebris mente delinquimus. § 3 Chaldaei sunt, qui siderum cursus uanae studio superstitionis explorant et impiae serunt gentilitatis errores. ab his fuge, ne te capiant, ne te graui laqueo captiuitatis innectant. Abraham Chaldaeus fuit, sed fugit a Chaldaeis et ante legem; tu sub lege iam natus es, fuge ab impiis. ille hereditatem patrum respuit, ut fidei possideret; tu successionem corporis derelinque, hereditatem deuotionis adquire. cap. 23 § 1 Si autem in peccato non steteris, nec sic beatus; adhuc habes quo carere debeas. multae sunt inlecebrae, multi a uirtute deflexus, grauia inritamenta sunt uoluptatum, grauis fomes auaritiae, cupiditas potestatum, honoris ambitio, quae uelut ueneno quodam mentes hominum et quadam animas pestilenti uitiorum tabe contaminant. haec est cathedra pestilentiae, super quam sederunt scribae et Pharisaei, qui inponunt hominibus onera grauia, ipsi autem digito nolunt ea mouere. § 2 has", "candidate_score": 0.630208, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_30", "bdc_text": "Februar 1548 sein Studium in ZürichZurich plötzlich abgebrochen und sich fluchtartig nach Chur begeben .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_50", "psc_text": "peccatorum om. fJ 22 qui a 24 sunt s. I. B, om. Fa cogitionibus C commutationibus Cml 25 admoneris Bav 26 peccare om. fl si om. fiav fuerit Bm2Cml (ut uid.) fiav adolescentioris ACfiav tc] eum BCmljlav 27 abeas] habeas BmlFml 28 ysaia C,il babilone codd., item infra fugiens a Chaldaeis, hoc est: etsi intrasti in confusionem uitiorum, exi. non oportuit intrare, sed ingressus es carnis lege cogente et captiuante te in lege peccati; exi, egredere uel serius, exue te seruitio graui. non potuisti non introire in peccatum per fragilitatem; datur tibi exire peccato per sobrietatem. exi ergo de Babylone fugiens a Chaldaeis. Babylon confusio est, quae uirtutum ordinem non tenet; confusa enim inlecebris mente delinquimus. § 3 Chaldaei sunt, qui siderum cursus uanae studio superstitionis explorant et impiae serunt gentilitatis errores. ab his fuge, ne te capiant, ne te graui laqueo captiuitatis innectant. Abraham Chaldaeus fuit, sed fugit a", "candidate_score": 0.625863, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_30_32", "bdc_text": "Februar 1548 sein Studium in ZürichZurich plötzlich abgebrochen und sich fluchtartig nach Chur begeben . Gegen Ende des Sommers 1548 ( aber noch vor dem 19./22 . September – s. dazu weiter unten ) ließ er sich ( als 53 .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_50", "psc_text": "peccatorum om. fJ 22 qui a 24 sunt s. I. B, om. Fa cogitionibus C commutationibus Cml 25 admoneris Bav 26 peccare om. fl si om. fiav fuerit Bm2Cml (ut uid.) fiav adolescentioris ACfiav tc] eum BCmljlav 27 abeas] habeas BmlFml 28 ysaia C,il babilone codd., item infra fugiens a Chaldaeis, hoc est: etsi intrasti in confusionem uitiorum, exi. non oportuit intrare, sed ingressus es carnis lege cogente et captiuante te in lege peccati; exi, egredere uel serius, exue te seruitio graui. non potuisti non introire in peccatum per fragilitatem; datur tibi exire peccato per sobrietatem. exi ergo de Babylone fugiens a Chaldaeis. Babylon confusio est, quae uirtutum ordinem non tenet; confusa enim inlecebris mente delinquimus. § 3 Chaldaei sunt, qui siderum cursus uanae studio superstitionis explorant et impiae serunt gentilitatis errores. ab his fuge, ne te capiant, ne te graui laqueo captiuitatis innectant. Abraham Chaldaeus fuit, sed fugit a", "candidate_score": 0.623806, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_29_31", "bdc_text": "und dem 22 . Februar 1548 sein Studium in ZürichZurich plötzlich abgebrochen und sich fluchtartig nach Chur begeben . Gegen Ende des Sommers 1548 ( aber noch vor dem 19./22 .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_51", "psc_text": "fugiens a Chaldaeis. Babylon confusio est, quae uirtutum ordinem non tenet; confusa enim inlecebris mente delinquimus. § 3 Chaldaei sunt, qui siderum cursus uanae studio superstitionis explorant et impiae serunt gentilitatis errores. ab his fuge, ne te capiant, ne te graui laqueo captiuitatis innectant. Abraham Chaldaeus fuit, sed fugit a Chaldaeis et ante legem; tu sub lege iam natus es, fuge ab impiis. ille hereditatem patrum respuit, ut fidei possideret; tu successionem corporis derelinque, hereditatem deuotionis adquire. cap. 23 § 1 Si autem in peccato non steteris, nec sic beatus; adhuc habes quo carere debeas. multae sunt inlecebrae, multi a uirtute deflexus, grauia inritamenta sunt uoluptatum, grauis fomes auaritiae, cupiditas potestatum, honoris ambitio, quae uelut ueneno quodam mentes hominum et quadam animas pestilenti uitiorum tabe contaminant. haec est cathedra pestilentiae, super quam sederunt scribae et Pharisaei, qui inponunt hominibus onera grauia, ipsi autem digito nolunt ea mouere. § 2 has", "candidate_score": 0.621041, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_75", "bdc_text": "Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_351", "psc_text": "1 Ipse tonitrui filius, ipse qui in Christi pectore recumbebat, ipse cui secreta sua dominus non tacebat, cui Petrus innuit ut dominum interrogaret et ille interrogauit et dominus reuelauit, ipse exponat quid senserit de eo quod ait: quiod factum est in ipso uita est. audi ergo interpretantem, quia tuas, Arriane, calumnias iam cauebat: quod erat ab initio et quod audiuimus et uidimus oculis nostris, quod perspeximus et manus nostrae scrutatae sunt de uerbo uitae, et uita apparuit. § 2 caro ergo est quae in Christo apparuit uel Christus in carne; ipse nostra in omnibus uita est. ipsius diuinitas uita est, ipsius aeternitas uita est, ipsius caro uita est, ipsius passio uita est. unde et Hieremias ait: in umbra eius uiuemus. umbra alarum umbra crucis, umbra est passionis. ipsius mors uita est, ipsius uulnus uita est, ipsius sanguis est uita, ipsius sepultura est uita, ipsius resurrectio uita est uniuersorum. § 3", "candidate_score": 0.620978, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_32", "bdc_text": "September – s. dazu weiter unten ) ließ er sich ( als 53 .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_419", "psc_text": "59 § 1 Quomodo iuuenis Dauid hoc potuit comprehendere ? iuuenis enim magis temporalia quam aeterna considerat, quia aetas ea propendit ad uitia. sed sunt quidam in iuuentute senes et alii iuuenes in senectute. sunt, inquam, uiri quorum animi senilium grauitate censentur, in quibus aetas senectutis sit uita inmaculata, in quibus uigeat incana prudentia, qualis erat Hieremias., qui cum se iuuenem contuitu memoraret aetatis et per iuuentutem excusaret, quod praedicandi impar officio uideretur, ait illi dominus: noi dicere quiaiuuenis sum ego, quiaadomnes quoseumque misero te abibis. § 2 ita luuenem non putauit quem aptum prophetiae gratiae iudicabat. talis ergo iuuenis fuit Dauid, qui renouatus esset et refloruisset, ut ipse dixit, uelut aquilae iuuentus sua. sic ergo intellegi oportet: iuuenis fui, sed sanctificatus, sed propheta in gentibus positus, qui iam possem regni caelestis sacramenta cognoscere et uera praemia considerare iustitiae, sed non uidi iustum derelictum. postea quoque alibi et usu roboratus", "candidate_score": 0.61718, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_28_30", "bdc_text": "- Er hatte zwischen dem 15 . und dem 22 . Februar 1548 sein Studium in ZürichZurich plötzlich abgebrochen und sich fluchtartig nach Chur begeben .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_50", "psc_text": "peccatorum om. fJ 22 qui a 24 sunt s. I. B, om. Fa cogitionibus C commutationibus Cml 25 admoneris Bav 26 peccare om. fl si om. fiav fuerit Bm2Cml (ut uid.) fiav adolescentioris ACfiav tc] eum BCmljlav 27 abeas] habeas BmlFml 28 ysaia C,il babilone codd., item infra fugiens a Chaldaeis, hoc est: etsi intrasti in confusionem uitiorum, exi. non oportuit intrare, sed ingressus es carnis lege cogente et captiuante te in lege peccati; exi, egredere uel serius, exue te seruitio graui. non potuisti non introire in peccatum per fragilitatem; datur tibi exire peccato per sobrietatem. exi ergo de Babylone fugiens a Chaldaeis. Babylon confusio est, quae uirtutum ordinem non tenet; confusa enim inlecebris mente delinquimus. § 3 Chaldaei sunt, qui siderum cursus uanae studio superstitionis explorant et impiae serunt gentilitatis errores. ab his fuge, ne te capiant, ne te graui laqueo captiuitatis innectant. Abraham Chaldaeus fuit, sed fugit a", "candidate_score": 0.61037, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_3_5", "bdc_text": "s. Kirsch 1387 . - Der Name des entlassenen Churer UnterlehrersN. N. , Unterlehrer an der Churer St . Nikolai Schule ist unbekannt ;", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_337", "psc_text": "quis in uobis propheta est aut spiritalis, cognoscat quae scribo nubis uobis ; qui autem ignorat, ignorabitur, et alibi ita dictum est: cognouit dominus qui sunt eius. simus ergo domini, ut cognoscat nos dominus, et discedat ab iniquitate omnis qui nominat nomen domini. cap. 32 § 1 Graecus habet: nouit dominus dies inmaculatorum; sunt enim dies Heliae, sunt dies Nabuchodonosor. ideo euangelium habet: in diebus Heliae, quando clausum est caeum caelum . nox erat perfidis, sed Heliae lumen erat; clausum erat perfidis caelum, sed Heliae patebat; fames erat perfidis, sed Heliae ubertas. neque enim csuriie poterat cui cibum 1 cf. I Cor. 10, 12 6 *Ps. 3G, 18 8 Ps. 36, 19 10 *Matth. 7, 2 5 15 ei. 1 Ioh. 3, 4-6 17 *I Cor. 14, 37—38 20 . 21 11 Tim. 2, lV 23 P*. 36,18 25 Luc. 4, 25 3 ideo] deum$6 uias] dies F 8 quia", "candidate_score": 0.610102, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_4_6", "bdc_text": "- Der Name des entlassenen Churer UnterlehrersN. N. , Unterlehrer an der Churer St . Nikolai Schule ist unbekannt ; vgl . Traugott Schieß , Zur Geschichte der Nikolaischule in Chur während der Reformationszeit , in :", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_337", "psc_text": "quis in uobis propheta est aut spiritalis, cognoscat quae scribo nubis uobis ; qui autem ignorat, ignorabitur, et alibi ita dictum est: cognouit dominus qui sunt eius. simus ergo domini, ut cognoscat nos dominus, et discedat ab iniquitate omnis qui nominat nomen domini. cap. 32 § 1 Graecus habet: nouit dominus dies inmaculatorum; sunt enim dies Heliae, sunt dies Nabuchodonosor. ideo euangelium habet: in diebus Heliae, quando clausum est caeum caelum . nox erat perfidis, sed Heliae lumen erat; clausum erat perfidis caelum, sed Heliae patebat; fames erat perfidis, sed Heliae ubertas. neque enim csuriie poterat cui cibum 1 cf. I Cor. 10, 12 6 *Ps. 3G, 18 8 Ps. 36, 19 10 *Matth. 7, 2 5 15 ei. 1 Ioh. 3, 4-6 17 *I Cor. 14, 37—38 20 . 21 11 Tim. 2, lV 23 P*. 36,18 25 Luc. 4, 25 3 ideo] deum$6 uias] dies F 8 quia", "candidate_score": 0.60884, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_32", "bdc_text": "September – s. dazu weiter unten ) ließ er sich ( als 53 .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_420", "psc_text": "fuit Dauid, qui renouatus esset et refloruisset, ut ipse dixit, uelut aquilae iuuentus sua. sic ergo intellegi oportet: iuuenis fui, sed sanctificatus, sed propheta in gentibus positus, qui iam possem regni caelestis sacramenta cognoscere et uera praemia considerare iustitiae, sed non uidi iustum derelictum. postea quoque alibi et usu roboratus et munere adquisiui incrementa sapientiae; eadem circa iustum uisa est mihi gratia permanere. cap. 60 § 1 Explanauimus, ut potuimus, quomodo dixerit: iuuenis fui; sed quomodo addiderit: etenim senui consideremus. bona iuuentus, sed melior senectus; qui enim usque in finem perseuerauerit, hic saluus erit. unde non perfunctorie de patriarcha Abraham dictum est, quod nutritus esset in senectute bona. et Iohanpes senex coepit scribere euangelium uei uel epIstulas epistulas . § 2 qui cum refugeret apostolum se scribere, seniorem scripsi scripsit nec minor est aestimatus, cui cygnea quaedam suppeteret gratia senectutis. ipse uas electionis dominicae scribens ad 5 cf. Sap. 4,", "candidate_score": 0.608097, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_32", "bdc_text": "September – s. dazu weiter unten ) ließ er sich ( als 53 .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_398", "psc_text": "in regnum caelorum. § 4 ipsa quoque corporis fortitudine pueri plerumque uiros uincunt. et utique si aetatem pueritiae consideremus, non potest puer aut usum omnem scire aut uim subire luctandi; nouimus tamen, quod frequenter pueri quos non poterant portare uicerunt; adeo uigor animi infirmitatem excludit aetatis. cap. 53 § 1 Quales autem pueri, tales et ephebi, hoc est spiritales. nouit scriptura adulescentem Paulum iam proximum conuersioni, nouit et, Eutychum adulescentem, qui cum sermonibus Pauli intentus haereret, somno uictus de tritecto cecidit et resurrexit, nouit et Iohannem adulescentem in Christi pectore recumbentem, qui tam fortis fuit, ut persecutionem non timeret, malum uinceret. § 2 hic est 1 *I Ioh. 2, 14. 13 8 cf. Esai. 8, 4 10 *Esai. 9, 6 12 *Matth. 19,14 14 *Matth. 18, 3 22 cf. Act. 7, 58 23 cf. Act. 20, 9-12 25 cf. Ioh. 13, 23 1 ioannes BE (av) 2 scribo uobis iuuenes", "candidate_score": 0.606674, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_29_31", "bdc_text": "und dem 22 . Februar 1548 sein Studium in ZürichZurich plötzlich abgebrochen und sich fluchtartig nach Chur begeben . Gegen Ende des Sommers 1548 ( aber noch vor dem 19./22 .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_50", "psc_text": "peccatorum om. fJ 22 qui a 24 sunt s. I. B, om. Fa cogitionibus C commutationibus Cml 25 admoneris Bav 26 peccare om. fl si om. fiav fuerit Bm2Cml (ut uid.) fiav adolescentioris ACfiav tc] eum BCmljlav 27 abeas] habeas BmlFml 28 ysaia C,il babilone codd., item infra fugiens a Chaldaeis, hoc est: etsi intrasti in confusionem uitiorum, exi. non oportuit intrare, sed ingressus es carnis lege cogente et captiuante te in lege peccati; exi, egredere uel serius, exue te seruitio graui. non potuisti non introire in peccatum per fragilitatem; datur tibi exire peccato per sobrietatem. exi ergo de Babylone fugiens a Chaldaeis. Babylon confusio est, quae uirtutum ordinem non tenet; confusa enim inlecebris mente delinquimus. § 3 Chaldaei sunt, qui siderum cursus uanae studio superstitionis explorant et impiae serunt gentilitatis errores. ab his fuge, ne te capiant, ne te graui laqueo captiuitatis innectant. Abraham Chaldaeus fuit, sed fugit a", "candidate_score": 0.605951, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_32", "bdc_text": "September – s. dazu weiter unten ) ließ er sich ( als 53 .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa048.opp-lat1_window_812", "psc_text": "§ 3 telo tantae dignationis percussus est ludas quam si eum fulmine perculisset. denique patientiam domini ferre non potuit qui lPs. 91,7 6 *Ioh. 6, 68 10 Matth. 26, 45 12 Luc. 22, 48 18 Ioh. 3,13 *Eph. 4,10 24 *Prou. 27, 6 1 intellegit BC 2 cognoscet scripsi cognoscit codd. av, add. ea puu uitellegit Afiav 3 non stultus] iustus « 7 non] nos Bb 8 relinquimus BC, cf. Expos. ps. 118, tractat. 9, cap. 22 9 loquuntur Bml locutus sit {J locutus esset av 15 signatur] firmatur a 16 commertia {J 20 e] de B{J 21 tradis om. F 23 uiolauerit ABml aut] an av 24 utiliora av sunt om. fJ 27 qui — 223,1 prodidit] quo maiorem prodiit (prodit B) AmlBCml quo in maiorem reatum (errorem suum, s. scr. uel reatum C) prodiit Am2Cm2 et in mg. a maiestatem prodidit, adeo ut sibi ipsi tanti sceleris reatus", "candidate_score": 0.602889, "ce_score": null } ] }, { "rank": 5, "cf_id": "cf020", "work_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Osee", "max_score": 0.69991, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Osee_window_13", "psc_text": "vix tertiam partem a principio libri usque ad visionem quadrigarum edisserens. Haec dico, ut noveris quos in Prophetae hujus campo habuerim praecursores: quos tamen ut simpliciter et non superbe (sicut quidam meorum amicorum semper insibilet) tuae prudentiae fatear, non in omnibus sum secutus; ut judex potius operis eorum quam interpres existerem, diceremque quid mihi videretur in singulis, et quid ab Hebraeorum magistris vix uno et altero acceperim. Quorum et apud ipsos jam rara avis est, dum omnes deliciis student et pecuniis, et magis ventris quam pectoris curam gerunt, et in hoc se doctos arbitrantur, si in tabernis medicorum de cunctorum operibus detrahant. Sed jam tempus est ut prophetae verba ponentes, ea quae scripta sunt, disseramus. LIBER PRIMUS. (CAP. I) (Cap. I.--Vers. 1.) 1 (Cap. I.--Vers. 1.) Verbum Domini quod factum est ad Osee filium Beeri. LXX similiter. Verbum Domini, quod in principio erat apud Deum Patrem, et Deus erat Verbum,", "candidate_score": 0.69991, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_35_37", "bdc_text": "April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 . September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 . September ) ein Stipendium bezog , Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) jedoch im Gegensatz zu seinem Namensvetter aus RegensbergRegensberg kein Zürcher Stipendiat gewesen ist .", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Osee_window_365", "psc_text": "et meditaretur in ea die ac nocte, coepit diligere contentionem et jugum Legis abjicere, et contendere contra Ecclesiasticos in subversionem audientium. Unde Dominus elevatam cervicem et sibi sublimia promittentem, vel jugo premet, vel ipse transiens calcabit pedibus suis, et ascendet super eum, ut sciat se habere Dominum. Judas autem, hoc est, Ecclesiasticus arabit, in coepto opere perseverans. Sive: Retinebo, inquit, Judam. Non enim sani indigent medico, sed qui male habent (Luc. V) . Jacob vero qui interpretatur supplantator, et quotidie supplantat vitia atque peccata, et accipit primitiva fratris sui, et haeres paternae 117 possessionis est, et dormit in Bethel, quod interpretatur domus Dei, sulcos glebasque confringet, ut molli sinu jactatam sementem terra suscipiat, et faciat centum modios hordei, sive, ut habetur in Hebraeo, centuplum. Neque enim credendum est quod patriarcha Isaac hordeo studuerit, et non frumento. Usque hodie vir Ecclesiasticus Jacob glebas historiae et litterae duritiam confringit in partes, et", "candidate_score": 0.670586, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Osee_window_13", "psc_text": "vix tertiam partem a principio libri usque ad visionem quadrigarum edisserens. Haec dico, ut noveris quos in Prophetae hujus campo habuerim praecursores: quos tamen ut simpliciter et non superbe (sicut quidam meorum amicorum semper insibilet) tuae prudentiae fatear, non in omnibus sum secutus; ut judex potius operis eorum quam interpres existerem, diceremque quid mihi videretur in singulis, et quid ab Hebraeorum magistris vix uno et altero acceperim. Quorum et apud ipsos jam rara avis est, dum omnes deliciis student et pecuniis, et magis ventris quam pectoris curam gerunt, et in hoc se doctos arbitrantur, si in tabernis medicorum de cunctorum operibus detrahant. Sed jam tempus est ut prophetae verba ponentes, ea quae scripta sunt, disseramus. LIBER PRIMUS. (CAP. I) (Cap. I.--Vers. 1.) 1 (Cap. I.--Vers. 1.) Verbum Domini quod factum est ad Osee filium Beeri. LXX similiter. Verbum Domini, quod in principio erat apud Deum Patrem, et Deus erat Verbum,", "candidate_score": 0.651916, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71_73", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit .", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Osee_window_12", "psc_text": "prophetae die vigilarium Dominicae passionis extemporali et diserto sermone profudit. Et Eusebius Caesariensis in octavo decimo libro Εὐαγγελικῆς ἀποδείξεως, quaedam de Osee propheta disputat. Unde ante annos circiter viginti duos, cum rogatu sanctae et venerabilis socrus, immo matris tuae Paulae (illud enim nomen carnis, hoc spiritus est: quae monasteriorum et Scripturarum semper amore flagravit) essem Alexandriae, vidi Didymum, et eum frequenter audivi, virum sui temporis eruditissimum, rogavique eum, ut quod Origenes non fecerat, ipse compleret, et scriberet in Osee Commentarios: qui tres libros, me petente, dictavit, quinque quoque alios in Zachariam. Nam et in ipsum duo tantum Origenes scripsit volumina, vix tertiam partem a principio libri usque ad visionem quadrigarum edisserens. Haec dico, ut noveris quos in Prophetae hujus campo habuerim praecursores: quos tamen ut simpliciter et non superbe (sicut quidam meorum amicorum semper insibilet) tuae prudentiae fatear, non in omnibus sum secutus; ut judex potius operis eorum quam interpres", "candidate_score": 0.646563, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_86", "bdc_text": "Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis .", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Osee_window_368", "psc_text": "Ibi enim: Oculum pro oculo, dentem pro dente (Exod. XXI) : hic legimus: Qui te percusserit in dexteram maxillam, praebe ei et alteram (Matt. V, 39) . Cumque seminaveritis in justitia, et messueritis in misericordia, innovate vobis laeta novalia. Redditque causas cur seminent, cur metant, cur innovent laeta novalia. Tempus, inquit, requirendi Dominum est, cum venerit, Christus atque Salvator, qui docebit vos justitiam, quam nunc speratis in Lege: Finis enim Legis Christus est ad justitiam omni operanti bonum (Rom. X) . Pro eo quod nos diximus, metite in ore misericordiae, Septuaginta transtulerunt, vindemiate fructum vitae: magisque semini convenit messio, quam vindemia: fructus autem vitae ipse est, qui et lignum vitae. Et 118 pro eo quod nos posuimus, innovate vobis novale, illi verterunt, illuminate vobis lumen scientiae, ut ex operibus atque mandatis Legis notitiam habere mereamur, juxta illud quod in quodam libro legimus: Desiderasti sapientiam: serva mandata, et Dominus dabit eam", "candidate_score": 0.585029, "ce_score": null } ] }, { "rank": 6, "cf_id": "cf016", "work_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1", "max_score": 0.699583, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1064", "psc_text": "super omnes docentes ifte i ntelle x i, quia testimonia tua meditatio mea est. doctrinam profitentur scribae Iudaeorum, quia legem et prophetas ipsi priores habere meruerunt. sed illi profitentur docere, sed non docent. ei autem populo qui ex gentibus eonpetitconpetit dicere: super omnes docentes me inteilexi, quia illi non intellexerunt. respondet Iudaeus: 'unde habuisti intellegere, 7 cf. Ps. 1,2 17 cf. loll. 11,9-10 20.25 Ps. 118, 99 1 animis GmlllIml traducebatur MOav 2 coacerbandi PrnlRml 3 aestus] estu ab GM 4 studium ANPmlRTa interdum ARrrd 5 medi- fcatione NOT uendicabat Gm2M0a 8 meditationi A 9 quanta meditatio est ARm2 quantus meditator (meditatur 0 meditatus a)cet. vuideatur sigm- ficare Mav 11 alioqui A 12 neglegHitior est R 13 principiis propheta O W meditator GNOPmlRmlv 16 etiam saluator ne a 17 legernnns Rm1 ammonet NP 18 offendit AORm2av 19 enim] autem Ov 20 uersus on-GMNOPTv tertius Rm2 III N P, om.AGMORm1Tv 21quia", "candidate_score": 0.699583, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1066", "psc_text": "etsi interrogauero, non respondebitis mihi, dixit Iesus, et ex illo respondere non possunt et ex illo supra illos intellego qui non intellegebant, quia testimonia didici quae ille non nouit. didieididici: qui sequitur me tollat crucem suam, didici: diligite inimicoinimicos uestros. et ideo optat anathema esse Paulus pro fratribus genere, inimicis fide. cap. 11 § 1 Uideretur inconueniens esse uerecundiae prophetali huiusmodi usurpatio, eo quod praesumpserit dicere quod super omnes docentes intellexerit, cum uel legem Moyses acceperit a domino et populo eius instituta tradiderit, Aaron sacrificiommsacrificiorum omnium decurso ritu sacerdotalem docuerit disciplinam, Iesus Naue significauerisignificauerit quemadmodum circumcisio possit iterari, Samuhel unctionis pro . § 2 pheticae pariter ac regiae sacramenta monstrauentmonstrauerit. uideretur, inquam, incongmaincongrua praesumptio, nisi praemisisset superiora, quibus non inmerito super docentes intellexisse se conprobaret. debuit hanc adsumere confidentiam qui docebatur a domino; et mandatum quod docebatur domini erat et ipse dominus qui docebat. merito super omnes intellexit quem docebat", "candidate_score": 0.691958, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22_24", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri . Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1064", "psc_text": "super omnes docentes ifte i ntelle x i, quia testimonia tua meditatio mea est. doctrinam profitentur scribae Iudaeorum, quia legem et prophetas ipsi priores habere meruerunt. sed illi profitentur docere, sed non docent. ei autem populo qui ex gentibus eonpetitconpetit dicere: super omnes docentes me inteilexi, quia illi non intellexerunt. respondet Iudaeus: 'unde habuisti intellegere, 7 cf. Ps. 1,2 17 cf. loll. 11,9-10 20.25 Ps. 118, 99 1 animis GmlllIml traducebatur MOav 2 coacerbandi PrnlRml 3 aestus] estu ab GM 4 studium ANPmlRTa interdum ARrrd 5 medi- fcatione NOT uendicabat Gm2M0a 8 meditationi A 9 quanta meditatio est ARm2 quantus meditator (meditatur 0 meditatus a)cet. vuideatur sigm- ficare Mav 11 alioqui A 12 neglegHitior est R 13 principiis propheta O W meditator GNOPmlRmlv 16 etiam saluator ne a 17 legernnns Rm1 ammonet NP 18 offendit AORm2av 19 enim] autem Ov 20 uersus on-GMNOPTv tertius Rm2 III N P, om.AGMORm1Tv 21quia", "candidate_score": 0.677516, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1063", "psc_text": "qui in lege meditatur semper dies est et lumen sine defectu, quod nullae tenebrae noctis interpolent. alioquin quomodo neglegentiorem in processu operis declararet quem diligentiorem in ipsis operis sui propheta principiis esse uoluisset? in die ergo meditatur legis et euangelii praedicator. cap. 9 § 1 Et fortasse illi qui nouum non recipiunt testamentum in nocte legerunt et ideo nescierunt neque intellexerunt. unde saluator, ne etiam nos legeremus in tenebris, admonet dicens ambulandum in die, quia non offendat qui in die ambulat; uidet enim gratiam lucis. qui enim ambulat in tenebris, scopulum offensionis incurrit. cap. 10 § 1 Sequitur uersus tertius: super omnes docentes ifte i ntelle x i, quia testimonia tua meditatio mea est. doctrinam profitentur scribae Iudaeorum, quia legem et prophetas ipsi priores habere meruerunt. sed illi profitentur docere, sed non docent. ei autem populo qui ex gentibus eonpetitconpetit dicere: super omnes docentes me inteilexi, quia illi non intellexerunt.", "candidate_score": 0.662596, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_839", "psc_text": "§ 1 Sequitur uersus quintus: ueniant mihi miserationes tuae et niuamuiuam, quoniam lex tua me ditatio mea est. cui lex dei meditatio est, huic praesto sunt misericordiae, ut uiuat in aeternum. quomodo enim beatus quis potest esse sine miseratione diuina? beatus autem qui in lege domini die ac nocte meditatur. sed qui meditatur § 2 in lege eruditur in lege et quem lex erudierit dominus erudiuit, qui locutus est legem. ideoque scriptum est: b e at u s quem tu erudieris, domine, et de lege tua docueris eum. discamus ergo et nos in lege meditari, non auocemur saecularibus inlecebris, non occupemur inpedimentis, sed 4.13*Ps. 118,76 6*Matth.10,19—20 17*Ps. 118.77 21 cf. Ps. 1, 1-2 24*Ps. 93,12 1 non] add. in Rml omni passioae A 2 digna Ov ex diuina GM diuina cet. a consolatio APTa pro christoiVa 3 Christi] dominiO 4 uerbum] eloquium 0 5 seruo tuo om.N 8 dabitur] add.", "candidate_score": 0.661869, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_21", "bdc_text": "Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_723", "psc_text": "xoj r APR T 6M, om. Ta μοv]εμονa, add. OTIT bonitatem dei ab ipso quaerit doceri, ne forte quis perfunctorie accipiens bonum deum esse in erroribus perseueret, quod per misericordiam dei sciat inpunitatem suis dari posse peccatis, cum, etsi indulgeat dominus, tamen foeda est conuersatio in criminibus semper haerere. non ergo bonitas ista uulgaris est, sed quae semper disciplinae expectet profectum. cap. 10 § 1 Ideoque qui intellegit altam dei esse bonitatem doceri desiderat etiam disciplinam. nam plerique auertuntur ab studio disciplinae, dum eam seueram et tristem arbitrantur; sed perspicacior sensu intellegit, quod disciplina, etsi tristis ad tempus sit, posterioribus fiat iucunda temporibus. sed est disciplina uel correptio seuerior, est etiam moderatior. moderatior est, de qua dicit dominus: corripiam eos in auditu tribulationis eorum. est seuerior quae est in ira et furore correptio. § 2 unde refugiens eam correptionem dicit Dauid: domine, ne in ira tua arguas me neque in", "candidate_score": 0.660691, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1067", "psc_text": "pro . § 2 pheticae pariter ac regiae sacramenta monstrauentmonstrauerit. uideretur, inquam, incongmaincongrua praesumptio, nisi praemisisset superiora, quibus non inmerito super docentes intellexisse se conprobaret. debuit hanc adsumere confidentiam qui docebatur a domino; et mandatum quod docebatur domini erat et ipse dominus qui docebat. merito super omnes intellexit quem docebat ipsa sapientia. unde et alibi a beatus quem tu erudieris, domine, et de lege tuadocueriseum. cap. 12 § 1 Ostendit igitur quod diuinum est homines docere non posse, et ideo qui docere praesumunt nesciunt, sed agnoscit discipulus qui docetur. in quo praeter donum scientiae, quod de spiritu sancto fuerat consecutus, moralis quoque suauis est locus, quod m 1*Deut. 32,7 . 3*Luc. 22, 68 6*Matth. 16, 24 7 Matth. 05 cL 8 cf. Rom. 9, 3 12 cf. Ex. 19, 7 13 cf. Ex. 28 14 cf. Ios. 5 1cf. I Reg. 16, 13 19 cf. Ps. 118,12.66.68 ci Ps. 118,", "candidate_score": 0.649392, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1069", "psc_text": "pater AGPR 17 congrua GNPmlBml praemisissetj add. et AR 18 se om.AGMPm1 19 quod] quo a 20 dominus qui] quem dominusU 25 pr. qui] quod O 26 propter Ga 27 locus est NPav quod] quo O docentes sunt, qui quod non intellegunt docere se dicunt, et plurimi sunt discipuli, qui studio suo adsecuntur et industria quod non didicerint a magistris. denique ante nos quidam interesse dixit 2 inter uocentesdocentes atque doctores, fortasse hoc arbitratus, quia doctores sunt aliorum iudicio ad hoc munus electi, docentes autem qui propria usurpatione hoc sibi munus adsumpserint. sed cedant necesse est ei doctores quoque, quem testimoniorum meditatione caelestium doctrina dei docentis inbuerit. cap. 13 § 1 Super seniores intellexi, quia praecepta tua quaesiui. nec hoc quidem difficile, ut is quem dominus docuerit super seniores intellegat, siquidem dei gratia ad doctrinam maturitatemque aetatis progrediatur senilis. cum enim aetas senectutis uita inmaculata sit, utique doctrina uitae inmaculatae", "candidate_score": 0.649296, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71_73", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1064", "psc_text": "super omnes docentes ifte i ntelle x i, quia testimonia tua meditatio mea est. doctrinam profitentur scribae Iudaeorum, quia legem et prophetas ipsi priores habere meruerunt. sed illi profitentur docere, sed non docent. ei autem populo qui ex gentibus eonpetitconpetit dicere: super omnes docentes me inteilexi, quia illi non intellexerunt. respondet Iudaeus: 'unde habuisti intellegere, 7 cf. Ps. 1,2 17 cf. loll. 11,9-10 20.25 Ps. 118, 99 1 animis GmlllIml traducebatur MOav 2 coacerbandi PrnlRml 3 aestus] estu ab GM 4 studium ANPmlRTa interdum ARrrd 5 medi- fcatione NOT uendicabat Gm2M0a 8 meditationi A 9 quanta meditatio est ARm2 quantus meditator (meditatur 0 meditatus a)cet. vuideatur sigm- ficare Mav 11 alioqui A 12 neglegHitior est R 13 principiis propheta O W meditator GNOPmlRmlv 16 etiam saluator ne a 17 legernnns Rm1 ammonet NP 18 offendit AORm2av 19 enim] autem Ov 20 uersus on-GMNOPTv tertius Rm2 III N P, om.AGMORm1Tv 21quia", "candidate_score": 0.646152, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_80", "bdc_text": "Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , quandoquidem modo eius opera opus habemus .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_887", "psc_text": "temperantia, si opus fortitudo, utique opus est etiam sapientia; istae enim quattuor principales uirtutes habentur. § 2 nam si operatur Christus secundum quod iustitia est, utique operatur secundum quod aerum est et operabatur, cum esset in principio apud patrem. denique per ipsum omnia facta sunt, et scias operatorem omnium esse et opus nostrum esse Christum Iesum. etenim secundum quod uerbum est, uerbum 8 Ps. 118, 82 13 Ioh. 10, 30 26 cf. Ioh. 1, 2 *Ioh. 1, 3 2 Ionginco Pml optutu N 3 his 0 nelud MPml 5 coepit N festinet Na 6 ut] et AGPTa fit AGPm2a inueniendae Pm2 7 ergo post prophetae tr. M dicentis GMPTa 8 sunt] s GMml 9 discere Pml debuit A 14 se esse AOv 15 unum PSml adque Pml 16 oceisos 0 17 uerbum GMmlOmlPmlR plures NOPmIRa 19 ueritatis NTa 20 quasi] add. uero Ov uerbum NPml maius Mm20v 22 est opus", "candidate_score": 0.644722, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_75_77", "bdc_text": "Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare . Proinde , si comode= commode . fieri posset ( assenciente= assentiente .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_810", "psc_text": "et nos, sieubisicubi audimus iustum, festinemus uidere, sicut illa mulier quae audiuit in domo Pharisaei discumbere dominum Iesum et ingressa est et eius pedes perfudit unguento. illius imitatores simus; namque ecclesiam in illa muliere figuratam esse quis dubitet? sicubi ergo iustus sedeat, sicubi accumbat, festinemus uidere eum. § 3 pretiosum est uidere uirum iustum, ut uideas secundum imaginem dei. quod foris est nihil prodest, quod intus est sauatsanat. sane et in eo qui foris est illum qui intus est frequenter aspicimus, ut, si uiderimus pauperem, illum ad cuius similitudinem factus est honoremus in 1 cf. Uerg. Ecl. 9, 53 sq. Plin. Nat. hist. 8,34 2 cf. Piin. Nat. hist. 8, 21. Solin. 27 9 cf. Mattli. 9. 20-22 10 cf. Luc. 9.38.43 18 cf. Luc. 7, 37—38 1 xiidendum GMXPR (du in ras.m2) a prior Mm2X 2 si om.O 3 prior uiderit Nav alligatur AmlGXR alligatos Am2Pml 4 necare 0", "candidate_score": 0.644504, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_75_77", "bdc_text": "Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare . Proinde , si comode= commode . fieri posset ( assenciente= assentiente .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_809", "psc_text": "est uirtus in oculis iusti qui repletus uirtutis est gratia, cum praesertim tantum operetur fides, ut et illa quae fimbriam domini tetigit sanaretur et ille cui intendit dominus Iesus statim ex eius cculisoculis gratiam sanitatis hauriret? cap. 25 § 1 Sed qui uidet iustum debet scire quod uideat. non illum uidet in corpore, non in uestimento, non in patrimonio, non in uultu, sed intus uidet. non, inquam, illum uidet nisi eius uiderit mentem, nisi eius sermonem intenderit, nisi sensus illius potuerit conprehendere, sapientiam de tractatu eius adsumere. § 2 tunc igitur laetabitur, cum ista perspexerit, cum ista cognouerit. ita ergo et nos, sieubisicubi audimus iustum, festinemus uidere, sicut illa mulier quae audiuit in domo Pharisaei discumbere dominum Iesum et ingressa est et eius pedes perfudit unguento. illius imitatores simus; namque ecclesiam in illa muliere figuratam esse quis dubitet? sicubi ergo iustus sedeat, sicubi accumbat, festinemus uidere eum. § 3 pretiosum", "candidate_score": 0.637845, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_78_80", "bdc_text": "patreKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller. Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , quandoquidem modo eius opera opus habemus .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_886", "psc_text": "homo consolatione fulcitur, cum caro et mens diuersa non cupiunt, sed unum desiderant, unum requirunt, ideo intenti ad eum, qui ait: ego etpater unum sumus, isti quoque oculi unum esse se confitentur, quia uno atque eodem desiderio officioque funguntur. cap. 11 § 1 Deficiebat ergo in uerbum propheta. nos autem otiosos nos putamus, si uerbo tantummodo studere uideamur, et pluris - aestimamus eos, qui operantur, quam eos, qui studium cognoscendae diuinitatis exercent. dicunt enim plerique: 'ecce -homo et opera eius', quasi qui uerbo studeat non operetur, cum magis opus istud quam cetera sint. si enim opus iustitia est, si opus temperantia, si opus fortitudo, utique opus est etiam sapientia; istae enim quattuor principales uirtutes habentur. § 2 nam si operatur Christus secundum quod iustitia est, utique operatur secundum quod aerum est et operabatur, cum esset in principio apud patrem. denique per ipsum omnia facta sunt, et scias operatorem omnium esse", "candidate_score": 0.636285, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79_81", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller. Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , quandoquidem modo eius opera opus habemus . Sin minus , et id significato .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_886", "psc_text": "homo consolatione fulcitur, cum caro et mens diuersa non cupiunt, sed unum desiderant, unum requirunt, ideo intenti ad eum, qui ait: ego etpater unum sumus, isti quoque oculi unum esse se confitentur, quia uno atque eodem desiderio officioque funguntur. cap. 11 § 1 Deficiebat ergo in uerbum propheta. nos autem otiosos nos putamus, si uerbo tantummodo studere uideamur, et pluris - aestimamus eos, qui operantur, quam eos, qui studium cognoscendae diuinitatis exercent. dicunt enim plerique: 'ecce -homo et opera eius', quasi qui uerbo studeat non operetur, cum magis opus istud quam cetera sint. si enim opus iustitia est, si opus temperantia, si opus fortitudo, utique opus est etiam sapientia; istae enim quattuor principales uirtutes habentur. § 2 nam si operatur Christus secundum quod iustitia est, utique operatur secundum quod aerum est et operabatur, cum esset in principio apud patrem. denique per ipsum omnia facta sunt, et scias operatorem omnium esse", "candidate_score": 0.63334, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_69", "bdc_text": "- Herus'Herus ( Heer ) , Werlin Rückreise aus FrankfurtFrankfurta M erfolgte anscheinend über ZürichZurich. nobis retulit , nempe eundem inscio parenteKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) , insalutato hospite nec non et d. scholiarchis Zurich , Schulen id negantibus quasi aufugisse , etc. , quod satis moleste omnium gracia percepimus .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_754", "psc_text": "introeuntes in sanctificationem suam, quibus mandasti ne introirent in ecclesiam eius. de Hierusalem utique hoc dicit propheta, cuius deplorat aerumnam, cuius praecessit desolatio ac destitutio, ut postea sequeretur confessio; castigat enim dominus omnem filium quem recipit. -recepturus igitur fiierusalemHierusalem ante captiuitatis flagellauit aerummsaerumnis. § 2 nimium emm insoluerat et inflato se corde iactauerat, ut caput tenere non posset dominum Iesum, id est humilitatem gratiam iustit am sapientiam, hoc est uerae fidei magisterium non teneret. et ideo dominus castigauit eam, qui moderator omnium nouit quemadmodum unumquemque castiget. ut enim medicus grauiora uulnera asperioribus medicamentis curare consueuit, leuiuraleuiora leuioribus, itaet deus noster grauiora peccata maiore seueritate castigat, sed ipsa castigatio ad salutem proficit; dixit enim dominus: percutiam, et ego sanabo. cap. 3 § 1 Denique de Hierusalem spem coepit Hieremias propheta promittere; nam in posterioribus sub hac littera ait: dabit 10*Thren. 1, 10 16*Hebr. 12, 6 19 cf. Col. 2. 19 26", "candidate_score": 0.627131, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_77_79", "bdc_text": "fieri posset ( assenciente= assentiente . patreKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_203", "psc_text": "hic nihil] quii nihil MT quorumnihiliV nichil hic 0 pr. possiderit Pml possideret OPm2a et] ut Am2v alt. possederitO possidet Rm2 24 sex] septem GMNPR tantum Mm2 25 axire] add. a GMm2αv qui R, add. est MNOT seruus ? quis Hebraeus liber poterat intellegi ? quis tantus, ut annos aeternos in mente habens uideat uerum Hebraeum. qui non in perpetuuniperpetuum manet seruus. sed sex annis seruili functus officio septimo anno gratiam libertatis adipiscitur? § 2 cuius uidetur Isaac patriarcha seruitutis et libertatis non ignorasse mysterium, qui ait: seruies fratri tuo. et erit cum deposueris et solueris iugum eius a coo tuo, significans fore tempus, quo etsi quis seraieritseruierit hic positus fratri suo, postea tamen exactis annis, qui ex istis diebus atque istis quos hic exigimus mensibus colliguntur, soluat iugum a ceruice sua, quod fit septimo anno remissionis. § 3 conicere possumus ueri Hebraei typum in Joseph, qui portauit semitutisiugum, sed", "candidate_score": 0.627087, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_2_4", "bdc_text": "Unterlehrer ; s. Kirsch 1387 . - Der Name des entlassenen Churer UnterlehrersN. N. , Unterlehrer an der Churer St .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1371", "psc_text": "est A deleat uel donet Ma et abolito chirographo debitorum absoluat omnes et liberet peccatores. § 2 tempus est faciendi, ut si ingrauescente aeeritune alicuius incommodi curras ad medicum, ut citius ueniat, ne postea subuenire non possit. medicus enim tunc amplius desideratur, cum grauis incubuerit aegritudo languenti. ergo cum uideat in spiritu sanctus propheta praeuaricationes populi, luxuriam delicias dolos fraudes auaritiam temulentiam, quasi pro nobis interueniat, currit _adad Christum, quem solum tantis sciebat subuenire posse Apeccatispeccatis, nurgeturget ut ueniat nec patitur fieri moras. § 3 tempus, mqult, faciendi, domine, hoc est: ut pro nobis crucem ascendas, mortem subeas. totus in periculum ultimum mundus urgetur: ueni ut tullastollas peccatum mundi. ueniat uita monentibusmorientibus, ueniat resurrec-tio iam sepultis. factum tuum subueniat, quoniam uecnec tua praecepta prodesse potuerunt. in lege praeceptum est, in euangelio ministerimnministerium. cap. 37 § 1 Caecus omnis populus proprium non uidebat auctorem, claudus erat mundus et titubante uestigio fidei", "candidate_score": 0.613016, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_87", "bdc_text": "Agimus tandem humanitati tuę ingentes gracias pro elegantissimo ac sanctissimo opere tuo , cui inscripsisti ac clarissime ipsissimam Seriem rerum et temporum Bullinger , Werke Series et digestio temporum ( 1548 ) .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_764", "psc_text": "est: manus tuae f ecerunt me et jparauerunt me,. da mihi intellectum, ut discam mandata tua. magno commendationis usus exordio est, ut opus dei esse se diceret, quo facilius circa operis sui gratiam fauor inclinaretur auctoris. grandis enim praerogatiua est etiam in rebus humanis, ut aliquis operibus et beneficiis faueat § 2 suis nec meritum spectet alienum, sed in suae gratiae munus intendat, ne uideatur abrogare quod ipse donauit. itaque etsi de iutoluto corporis nostri substantia sit, carne induamur et corpus ossibus intexatur et nenus, tamen quod simus pretiosissimum opus dei nemo dubitauerit. nam et fabricam ipsam humani corporis si quis considerare uelit, nihil poterit in terra pretiosius iudicare. est enim homo statu celsus, uultu decorus, caesarie gratus, non in aluum ceterarum more curuatus animantium, sed ipso naturae iure sublimis, qui in caelum libero spectet obtutu nulla captiuae seruitute ceruicis adpressus in terram, sed tamquam propriae conscius libertatis et locuples", "candidate_score": 0.612161, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_75", "bdc_text": "Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_809", "psc_text": "est uirtus in oculis iusti qui repletus uirtutis est gratia, cum praesertim tantum operetur fides, ut et illa quae fimbriam domini tetigit sanaretur et ille cui intendit dominus Iesus statim ex eius cculisoculis gratiam sanitatis hauriret? cap. 25 § 1 Sed qui uidet iustum debet scire quod uideat. non illum uidet in corpore, non in uestimento, non in patrimonio, non in uultu, sed intus uidet. non, inquam, illum uidet nisi eius uiderit mentem, nisi eius sermonem intenderit, nisi sensus illius potuerit conprehendere, sapientiam de tractatu eius adsumere. § 2 tunc igitur laetabitur, cum ista perspexerit, cum ista cognouerit. ita ergo et nos, sieubisicubi audimus iustum, festinemus uidere, sicut illa mulier quae audiuit in domo Pharisaei discumbere dominum Iesum et ingressa est et eius pedes perfudit unguento. illius imitatores simus; namque ecclesiam in illa muliere figuratam esse quis dubitet? sicubi ergo iustus sedeat, sicubi accumbat, festinemus uidere eum. § 3 pretiosum", "candidate_score": 0.61031, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_32", "bdc_text": "September – s. dazu weiter unten ) ließ er sich ( als 53 .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1167", "psc_text": "uoluntaria oris sui placere desiderat domino. multi prophetae, sed non in omnibus oris uoluntaria placent. excusabat Hieremias dicens: qui es dominator domine, ecce nescio loqui, quia iuuenior sum e g o, et dixit ei dominus: quocumque misero te abibis et secundum omnia quaeeumquequaecumque mandauero tibi 1oqueris. § 2 uerecunde propheta aetatem corporis praetendebat, ne exequendis caelestibus imperatis inpar esse adulescentia deprehenderetur. sed deus, qui morum magis quam annorum considerandam iudicaret aetatem et in iuuenali corpore maturitatem robustae sapientiae in suo seruulo praeuideret, ait: noli dicere quia iuuenior sum ego, hoc est: prohibuit eum iuuenalis aetatis contemplatione uires suas perpendere, cui fides canitiem sapientiae ministraret. § 3 et iterum in posterioribus cum dixisset idem propheta: seduxisti me, domine, et seductus sum. et dixi: non nominahnnominabo nomen eius et non loquar in nomininomine eius ultra, 23 addidit: et factus est in corde meo ut ignis ardens flammans in ossibus meis et dissolutus", "candidate_score": 0.604725, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_86", "bdc_text": "Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1540", "psc_text": "ostendit tibi omnem ueritatem euangelio contineri. quia lex dei in sensibus hominum et in cordibus scribitur, non in tabulis lapideis — qui ergo praeeeptapraecepta dei non habent in cordibus suis. non habent leyeni —, sinesiue quia inueteratur in Iudaeis. renouatur in nobis. 1 cf. II Cor. 3, 6 5 Hom. 10, 4 6 cf. Matth. 5,17 12*Hebr. 9,23—24 18* Hebr. 10, 16—17 25 cf. II Cor. 3: 3 def. A 2 qui om. R 3 tipus MPmlR 4 et om.OP est (s. l. m2R) scriptum OR estJ ras. in P 6 in Christo ] christus Gm] 7 adimplere a est om. MN PmlTa uetas] add. uenit non soluere sed implere. ita nouum certiffcare Tm2a sed] add. sicut Tni2a 9 uere GJlOv uera NPR ueritas R est] «t R. om.P agnis G 10 sanguinis Bml 12 itaquej edd. est afi exem-., plarium NPmlR, add. et Pml 15 introiuit 0 17 uobis", "candidate_score": 0.601277, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_86", "bdc_text": "Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_698", "psc_text": "infundit, si tu aperias ostia cordis tui et caelestis gratiae recipias claritatem. quando dubitas, diligenter inquiras; qui enim quaerit inuenit, e t qui pulsat apprituraperitur ei. § 3 multa obscuritas in scripturis propheticis. sed si manu quadam mentis tuae scripturarum ianuam pulses et ea quae sunt occulta diligenter examines, paulatim incipies rationem colligere dictorum et aperietur tibi non ab alio, sed a dei uerbo, de quo legisti in Apocalypsi, quod agnus lib rum signatum aperuit, quem nullus ante aperire poterat, quia solus dominus Iesus in euangelio suo prophetarum aenigmata et legis mysteria reuelauit, solus scietitiaescientiae clauem detulit et dedit aperire nobis. 5 Ps. 32. 6 7 cf. Ps. 118, 64 11 cf. Rom. 3, 4 12 cf. Matth. 23, 8 14 Ps. 93. 10 18*Matth. 7, 8 23 cf. Apoc. 5. 1—5 1 detrndare Pml 3 uelit Pm2 effigiam (a ex corr.) A caelestem GMav concludere A potestate GJ1 potestates", "candidate_score": 0.592605, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_86", "bdc_text": "Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_956", "psc_text": "tu mentis tuae ianuam claudas. etsi possit intrare, non uult tamen inportunus inruere, non uult inuitos cogere. ortus ex uirgine processit ex aluo, uniuersa totius orbis inradians, ut luceret omnibus. capiunt, qui desiderant fulgoris perpetui claritatem, quam nox nulla interpolat. soli enim 3 cf. Gen. 3,19 9*Esa.i 66. 1 11 cf. Apoc. 3, 20 13*Ioh. 14, 23 19 eL n Cor. 8, 2 20 cf. II Cor. 6,11 21 cf. Ioh. 1, 9 2 quibus] add. est GMR (s. I.) uitae MNP caelestis] add. est Oav 4 hac NORmlT uita NT terrena uitia GMv 5 se uincalis av se ligauit] religauit NTa contrana Mml uita GPmlR 8 misericordiae APm2R misericordia N libertatetfT lOtronus NR ergo AR 12 aperuerit Pm2 v 15 dei 0 ait. et om. Rtnl 18 pennanet OR aduenti R ianuam] animam Ov 19 meotis tuae NPav uideas N '20 occurrere N 23 fraudauit AGOPR 24 tamen om.R", "candidate_score": 0.591487, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_86", "bdc_text": "Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_959", "psc_text": "3 si enim dormias et cor tuum non uigilet, discedit antequam pulset, si cor tuum uigilet, pulsat et aperiri sibi ianuam poscit. habemus ergo animae nostrae ianuam, habemus et portas de quibus dictum est: tollite portas, principes uestri, et eleuamini, portae aeternales, et introibit rex gloriae. est ergo et caelum in his in quibus portae sunt aeternales. § 4 si has fidei tuae portas uelis attollere, intrabit ad te rex gloriae triumphum portans propriae passionis. habet etiam iustitia portas. nam etiam de his legimus scriptum dicente domino Iesu per prophetam suum: aperite mihi portas iustitiae, et infra ait propheta Dauid: lauda, Hierusalem, dominum, lauda deum tuum, Sion, quoniam confortauit seras portarum tuarum. cap. 15 § 1 Est ergo anima quae habet ianuam, est quae habet portas. ad hanc ianuam uenit Christus et pulsat, pulsat et portas. aperi ergo illi; uult introire, uult sponsam inuenire uigilantem. noli bono 1 cf. Mal.", "candidate_score": 0.585782, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_86", "bdc_text": "Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_471", "psc_text": "nouerimus. cap. 3 § 1 Ergo Dauid, quoniam saepe responsis erat inuitatus caelestibus, quibus reinunerationem fidei meritorumque speraret 13 cf. Gen. 2, 2—3 15*Ps. 118. 49 20*Matth. 11. 28 5 affectu] add. Explicit de littera VI (sexta P). Incipit de littera VII (septima P) APR, mn. cet. 8 Incipit littera. VII 0 zae G zai MN zae uel zain 0 Saen a ducte OmlP 9 hic Ax 10 doctor Rml 11 id estj idem R quod GmlPRml 13 ut om. T 14 gratiae MNPm1RT et om. MTm2 18 temporalia MNPT incursiones G recusemus MNPT incursionum si a 20 habet a 21 reficiam nos Mav 23 nouerimus} nolumus G nolimus (del.) R uaieamus MNPTa 24 Dauid] add. uoeatus erat dei uerbo (nerbo dei a) et spem in eo habuit Gm2Tm2a quia M 25 forte 0 -.........-.m fore-sicut habes scriptum dicente deo per Nathan prophetam: accepi te de ouili ex uno grege,", "candidate_score": 0.580403, "ce_score": null } ] }, { "rank": 7, "cf_id": "cf021", "work_id": "stoa0040.stoa037a.opp-lat1", "max_score": 0.697908, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037a.opp-lat1_window_92", "psc_text": "in illis om. R 17 accipitis T conabimini Dd 19 Tres-carnem om. Ch copolas B insuauit R 22 ut] et ChA2 cum MCbd quaedam ordinis pulchritudinern Cd pulchritudinem RA2 24 debeant esse ACh praecepta MAChX praeceptfl (ttl in ras. m. 2) D 25 et om. T suis subditae sint sicut domino, quia uir caput est mulieris, et: uiri diligite uxores uestras. exemplum autem datur mulieribus de ecclesia, uiris de Christo. sicut ecclesia, inquit, subdita est Christo, ita et mulieres uiris suis in omnibus. similiter et uiris dato praecepto, ut uxores suas diligant, adiecit exemplum: sicut Christus dilexit ecclesiam. sed uiros et a re inferiore adhortatus est, id est a corpore suo, non tantum a superiore, id est a domino suo. non enim solum ait: uiri diligite uxores uestras, sicut Christus dilexit ecclesiam, quod est a superiore, uerum etiam dixit: uiri debent diligere uxores suas sicut sua corpora, quod est ab", "candidate_score": 0.697908, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa037a.opp-lat1_window_90", "psc_text": "legi mentis meae, ita legite: sicut Christus dilexit ecclesiam, ita et uiri debent diligere uxores suas sicut corpora sua. nolite in illis sanctae scripturae testimoniis esse insidiosi, in his surdi, et eritis in utrisque correcti. haec enim si accipiatis, ut dignum est, conemini et illa intellegere, ut uerum est. § 23 Tres quasdam copulas nobis insinuauit apostolus: CItristumChristum et ecclesiam, uirum et uxorem, spiritum et carnem. horum priora posterioribus consulunt, posteriora prioribus famulantur, omnia bona sunt, ut in eis ordinis pulchritudine quaedam excellenter praeposita, quaedam decenter subiecta custodiunt. uir et uxor quales secum esse debeant, praeceptum accipiunt et exemplum. praeceptum est: mulieres uirisuiri 1 Ephes. 5, 29 7 Gal. 5, 17 8 Rom. 7, 18 9 Ephes. 5, 29 11 Rom. 7, 23 13 Ephes. 5, 25. 28 25 Ephes. 5, 22. 23. 25 1 abuit A 2 et] ac R et xps Rd ecclesiam suam T 4 quid R", "candidate_score": 0.695242, "ce_score": null } ] }, { "rank": 8, "cf_id": "cf021", "work_id": "stoa0040.stoa056.opp-lat1", "max_score": 0.6976, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa056.opp-lat1_window_250", "psc_text": "cum dixissem: summa opera danda est optimis moribus, mox addidi: deus enim noster aliter nos exaudire non poterit; bene autem uiuentes facillime exaudiet. sic enim dictum est, tamquam deus non exaudiat peccatores; quod quidem dixit in enangeIioeuangelio, sed ille, qui nondum cognoueratChristum, a quo iam fuerat inlnminatusinluminatus in corpore. § 10 nec illud placet, quod Pythagorae philosopho tantum laudis dedi, ut, qui hanc audit uel legit, possit putare me credidisse nullos errores in Pythagorica esse doctrina, cum sint plures idemque capitales. Hoc opus sic incipit: De ordine rerum, Zenobi. 3 Act. 17, 24 10 De ord. II 20, 52 13 Ioh. 9, 30 sq. 15 De ord. II 20, 53 sq. 18 Aug. de ciu. dei VI 5. VII 35", "candidate_score": 0.6976, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_56_58", "bdc_text": "Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 . bis zum 25 . März stattfand;", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa056.opp-lat1_window_197", "psc_text": "Graece autem quomodo appelletur, non satis in praesentia recolo. 4 Ucrg. Georg. II 480 sq. Aen. I 745 sq. 27 Wilmanns De M. Ter. Uarronis libr. gr. frg. 92 (p. 209 sq.) cf. Isidor. Etym. I 3, 1. Mart. Cap. III 229 1 significabitur M 5 hyherni T tarde A noctibus (n in ras.) P 6aliter (om. que) T 8 illudom.M 9estom.A? 10 discendo****A dicendo edd. 12 motibus A est om. T et P 13 rationabile M 14 pr. vel om.A 1x) societatem T 17 cumloquerentur T post ita add. Am'i s.l. ut 20 ad eos AJIT ad eo HmlP (eo dcl. Hm2) sensusHP interpraete P 22 horis AmlP 23 poterant Tml si multitudo IIT similitudo .4 7P termino defixo M 24 infinite Tedd. ne infinite .4 23 calculorum MTa 28 praesenti a § 36 Progressa deinde ratio animaduertit eosdem oris sonos, quibus loqueremur et quos litteris iam signauerat, alios", "candidate_score": 0.625859, "ce_score": null } ] }, { "rank": 9, "cf_id": "cf033", "work_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis", "max_score": 0.694978, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "100_sent_22_24", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri . Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_123", "psc_text": "15 In not. ad conc. Reg. cap. 15, § 2 : « Nec liceat monachis cellas habere communes, sed schola labore communi construatur, ubi omnes jaceant, aut abbate aut praeposito gubernante; » ex Regula cujusdam cap. 12: « Focos vero in schola poenitentes, si fuerint, bini per hebdomadas faciant: » ex Regula S. Caesarii cap. 3: « De ipso tamen habitu mutando, vel lecto in schola habendo sit in potestate prioris. » Hic vero schola a sancto Benedicto accipitur usurpaturque ad significandam regulam, unde et mox eam institutionem vocat; neque omnino insolitum est apud veteres scripta sacra institutaque sanctorum scholas appellare; nam et S. Hieronymus, referente Boherio, in epist. ad Evagrium librum Exodi vocat scholam medici, ubi leges datae a Deo populo Israel sunt descriptae; et interrogatus apud Cassianum Joannes abbas, cur, relicta anachoresi, coenobitarem instituta esset amplexus, respondit, « velut imparem se anachoreticae disciplinae, et sublimitate tantae perfectionis indignum", "candidate_score": 0.694978, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_20_22", "bdc_text": "«Hic [ i. e . Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d . pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3304", "psc_text": "benedixit Dominus, reperi, fateor, hoc mihi non mediocriter placuit, quod ibi scholas puerorum, qui saepe rigorem sanctitatis enervant, non inveni; sed omnes aut senes, cum quibus utique nobilis vir sedebat in portis ecclesiae, aut juvenili vivendi decore laetantes. » Verum longe benignius in pueros affectus fuit S. Anselmus, qui conquerenti cuidam abbati quod indociles sustineret, respondit id non tam ex prava puerorum indole, quam ex mala praepositorum institutione oriri, ut testatur Eadmerus in lib. I de ejus Vita (Misc. Baluz, tom. IV). Anselmi sententiam confirmare possent ea quae de mira puerorum simplicitate, pietate et sanctimonia, leguntur in Vita S. Stephani abbatis Obazinensis, lib. II. Caeterum ut periculis quae ex mala puerorum indole possent contingere obviaretur, non quoslibet indifferenter in monasteriis admittebant, sed probatos (saltem in aliquibus monasteriis) per annum non secus ac adultos; id quod probat concilii Aurelianensis V decretum, can. 19: « Quaecunque puellae seu propria voluntate monasterium appetunt,", "candidate_score": 0.68982, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_74_76", "bdc_text": "intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc . Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare . Proinde , si comode= commode .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_390", "psc_text": "] Juxta illud Scripturae: Qui sapiens est audit consilia Prov. XII . Non patiens ab aliis eorum interrumpi sermones, qui coeperint loqui, donec ex integro consilium expresserint: nec ipse indigne ferens aliquos suae contrariam promere sententiam. Tractet apud se. ] Licet aliud nihil ab abbate videatur desiderare S. Benedictus quam ut fratrum exquirat audiatque consilia, liberam ei postea quidquid libuerit exsequendi potestatem tribuens, idque ipsum exigere videatur natura consilii, antiquus tamen in ordine 94 Benedictino mos invaluit, ut auditis abbas fratrum sententiis, eas non ipse solus, sed cum senioribus sive prudentibus quibusdam fratribus expendat, quaeve sit sanior discernat, ac tandem quid sit faciendum dijudicet, ut patet ex antiquis Regulae commentatoribus Smaragdo et Hildemaro. « Quod consilium unusquisque dederit libenter audiat, et postea in secreto cum senioribus tantum fratribus qui utilius quive inutilius consilium dedit, subtiliter et acute discernat, » inquit Smaragdus. Rem paulo fusius exponit Hildemarus. Hic tradit in primis", "candidate_score": 0.687856, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_21_23", "bdc_text": "Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d . pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1061", "psc_text": "primas, advenit magister novitiorum, qui lectiones eorum recipit, et videt quantum singuli memoriae tradiderint. Ecce ad litteram praxi mandatur Regulae textus. » Menardus etiam meditationem hic exponit pro studio psalterii et lectionum, « ut discant rudiores recte legere, et pronuntiare lectiones, et psalterium, atque etiam interpretari, imo et ipsum psalterium memoriae mandent si possint, » quod confirmat ex Vita S. Gosvini 250 abbatis Aquiscinctensis, qui instituit ut post vigilias pueri ad lucernam psalmos, et lectiones, et similia ediscerent, et ex Concordia Dunstani cap. 2. Possetque insuper stabiliri ex antiquis Germaniae Consuetudinibus mss., in quibus n. 30 haec habentur; « Quod vero restat post vigilias a fratribus, qui Psalterii et lectionum, seu cantus aliquid indigent, meditationi inserviatur, sicut praecipit Regula, usquequo aliquod indicium lucis appareat; » ex Statutis Lanfranci, quae decernunt (Cap. 1), ut post nocturnos « infantes cum luminaribus in capitulo diligenter a magistris custodiantur, canentes quod necessarium erit; »", "candidate_score": 0.686606, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_21_23", "bdc_text": "Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d . pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3304", "psc_text": "benedixit Dominus, reperi, fateor, hoc mihi non mediocriter placuit, quod ibi scholas puerorum, qui saepe rigorem sanctitatis enervant, non inveni; sed omnes aut senes, cum quibus utique nobilis vir sedebat in portis ecclesiae, aut juvenili vivendi decore laetantes. » Verum longe benignius in pueros affectus fuit S. Anselmus, qui conquerenti cuidam abbati quod indociles sustineret, respondit id non tam ex prava puerorum indole, quam ex mala praepositorum institutione oriri, ut testatur Eadmerus in lib. I de ejus Vita (Misc. Baluz, tom. IV). Anselmi sententiam confirmare possent ea quae de mira puerorum simplicitate, pietate et sanctimonia, leguntur in Vita S. Stephani abbatis Obazinensis, lib. II. Caeterum ut periculis quae ex mala puerorum indole possent contingere obviaretur, non quoslibet indifferenter in monasteriis admittebant, sed probatos (saltem in aliquibus monasteriis) per annum non secus ac adultos; id quod probat concilii Aurelianensis V decretum, can. 19: « Quaecunque puellae seu propria voluntate monasterium appetunt,", "candidate_score": 0.685248, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_20_22", "bdc_text": "«Hic [ i. e . Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d . pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1061", "psc_text": "primas, advenit magister novitiorum, qui lectiones eorum recipit, et videt quantum singuli memoriae tradiderint. Ecce ad litteram praxi mandatur Regulae textus. » Menardus etiam meditationem hic exponit pro studio psalterii et lectionum, « ut discant rudiores recte legere, et pronuntiare lectiones, et psalterium, atque etiam interpretari, imo et ipsum psalterium memoriae mandent si possint, » quod confirmat ex Vita S. Gosvini 250 abbatis Aquiscinctensis, qui instituit ut post vigilias pueri ad lucernam psalmos, et lectiones, et similia ediscerent, et ex Concordia Dunstani cap. 2. Possetque insuper stabiliri ex antiquis Germaniae Consuetudinibus mss., in quibus n. 30 haec habentur; « Quod vero restat post vigilias a fratribus, qui Psalterii et lectionum, seu cantus aliquid indigent, meditationi inserviatur, sicut praecipit Regula, usquequo aliquod indicium lucis appareat; » ex Statutis Lanfranci, quae decernunt (Cap. 1), ut post nocturnos « infantes cum luminaribus in capitulo diligenter a magistris custodiantur, canentes quod necessarium erit; »", "candidate_score": 0.684856, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22_24", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri . Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1062", "psc_text": "vero restat post vigilias a fratribus, qui Psalterii et lectionum, seu cantus aliquid indigent, meditationi inserviatur, sicut praecipit Regula, usquequo aliquod indicium lucis appareat; » ex Statutis Lanfranci, quae decernunt (Cap. 1), ut post nocturnos « infantes cum luminaribus in capitulo diligenter a magistris custodiantur, canentes quod necessarium erit; » ex Consuetudinibus Cluniacensis monasterii, in quibus Udalricus exprimens quid per intervallum ageretur, « pueri, inquit, sedent in capitulo, et per aliquem praecinentem cantum addiscunt; » denique ex Vita S. Gildasii abbatis Ruyensis n. 42 (Saec. I Bened., pag. 150): « Nocte quadam dum pueriles monachi ad mensam sederent, et psalmos firmarent, adversarius adfuit. » Tandem Guido Juvenalis in Gallica versione sanctum Benedictum ita intelligit, ut qui legere, praevidere et quaerere aliquid opus habent id exsequantur: alii vero contemplationi seu rerum divinarum meditationi vacent, Regulae textum contra fidem omnium mss. ita corrumpens: Quod vero restat post vigilias, a fratribus (nisi qui", "candidate_score": 0.684447, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22_24", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri . Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1061", "psc_text": "primas, advenit magister novitiorum, qui lectiones eorum recipit, et videt quantum singuli memoriae tradiderint. Ecce ad litteram praxi mandatur Regulae textus. » Menardus etiam meditationem hic exponit pro studio psalterii et lectionum, « ut discant rudiores recte legere, et pronuntiare lectiones, et psalterium, atque etiam interpretari, imo et ipsum psalterium memoriae mandent si possint, » quod confirmat ex Vita S. Gosvini 250 abbatis Aquiscinctensis, qui instituit ut post vigilias pueri ad lucernam psalmos, et lectiones, et similia ediscerent, et ex Concordia Dunstani cap. 2. Possetque insuper stabiliri ex antiquis Germaniae Consuetudinibus mss., in quibus n. 30 haec habentur; « Quod vero restat post vigilias a fratribus, qui Psalterii et lectionum, seu cantus aliquid indigent, meditationi inserviatur, sicut praecipit Regula, usquequo aliquod indicium lucis appareat; » ex Statutis Lanfranci, quae decernunt (Cap. 1), ut post nocturnos « infantes cum luminaribus in capitulo diligenter a magistris custodiantur, canentes quod necessarium erit; »", "candidate_score": 0.682473, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22_24", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri . Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2687", "psc_text": "ingressa, et ad probationem cum aliis novitiis admissa cum fuisset, domnus abbas Gothefridus, inquit Vitae scriptor et connovitius, « qui tunc praeerat monasterio Schonaugiensi 642, audiens Joseph inter fratres legentem et psallentem, intellexit quod in studio discendi non modicum neglectus fuerit. Ideoque nescio quo pacto, quo merito, cum ego nuper venissem de saeculo adolescens erudiendus et instituendus, ipsum mihi commendavit, ut infra domum probationis quoad possem erudirem, regerem, instruerem. Feci quod potui, etc. » Et certe si non studuissent, unde tot viros eruditissimos ad episcopales cathedras, et ad haereticos profligandos, maxime Albigenses, Ecclesiae subministrare potuissent? De subsequentibus saeculis supervacaneum est dicere; sufficient conciliorum summorumque pontificum decreta ad eos revincendos qui nullas asserunt exstare sanctiones ecclesiasticas quibus permittantur aut praecipiantur monachis studia. Concilii Aquisgranensis supra citata non revocamus statuta. Celebris est edita in concilio Viennensi Clementis V decretalis, in qua inter alia ad propositum nostrum legitur: « Ut ipsis monachis proficiendi", "candidate_score": 0.6824, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_21_23", "bdc_text": "Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d . pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2638", "psc_text": "19): « Cura nutriendorum parvulorum pertinebit ad virum quem elegerit Pater, sanctum, sapientem, atque aetate gravem, informantem parvulos non solum studiis litterarum, sed etiam documentis magisterioque virtutum. » Et antea (Cap. 7) vult fratres « de quibusdam divinae lectionis quaestionibus disputare » ante completorium. In Regula Magistri (Cap. 50): « Alii legant, alii audiant, alii litteras discant et doceant. » Denique in Regulis brevibus sancti Basilii (Inter. 235): « Equidem existimo, cui aliorum cura gubernatioque commissa est, eum quae apud omnes scripta sint, scientia comprehensa habere, ac ediscere debere, ut cunctos doceat multiplicem Dei voluntatem, singulis praemonstrando officio suo. De caeteris vero. . . . unicuique sicut Deus divisit mensuram, quae officii sui sint studiose discat et persequatur, neque curiose ulterius quidquam inquirat. » Et alibi interrogatus (Inter. 292) « an conveniat ut inter fratres magister sit puerorum saecularium? respondet affirmative: « Si qui eos adducunt, ea mente adducunt, et", "candidate_score": 0.679993, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_36", "bdc_text": "September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2327", "psc_text": "diebus quarta et sexta feria usque ad nonam jejunent, quia sicut equis frena sunt imponenda, ita corpora nostra jejuniis sunt infrenanda. A Pentecoste usque ad calendas Septembris quarta, et sexta, septimaque feria jejunent usque ad nonam: reliquis vero diebus ad sextam reficiant, et ad vesperam coenent. A calendis autem Septembris usque ad caput Quadragesimae ad nonam semper reficiant, nisi forte quis voluerit jejunium usque ad versperam protelare. In Quadragesima vero usque ad Pascha ad vesperam reficiant . . . . Praeterea quoque si quis voluerit omni tempore jejunare, exceptis dominicis et aliarum festivitatum diebus, non prohibeatur ei; quia sic faciebant sancti Patres nostri Antonius, et Benedictus, nec non Macarius, et caeteri alii. » Sanctorum etiam in servandis jejuniis exempla nobis proponit Regula ms. incerti auctoris (Cap. 5, in ms. biblioth. reginae Sueciae); « A S. Pascha usque ad Pentecosten, inquit, sicut ait sanctus Benedictus, ad sextam reficiendum est, et ad", "candidate_score": 0.67907, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_20_22", "bdc_text": "«Hic [ i. e . Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d . pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2671", "psc_text": ". . suis semper aspectibus astare praecepit, » ex Vita S. Tillonis, n. 4 (Ibid.). In Stabulensi « liberos suos liberalibus, imo monasticis instruendos disciplinis, » tradebant saeculares viri, ex Vita S. Hadelini n. 5 (Ibid.). In Gemmeticensi « erat consuetudo (S. Filiberti) de monasterio circumquaque ad exhortandas animas fratres transmittere, » ex Vita S. Filiberti n. 20 (Ibid.). Denique SS. Botulfus et Adulfus in Gallia monachi « non solum doceri, sed ex gratia Dei inter perfectiores potestatem adepti sunt docendi, » ex Vita S. Botulli n. 2 (Saec. III Ben.). Quod hic de Galliae monasteriis asserimus, idem de Anglicanis multis potest exemplis confirmari, nimirum saeculo VII Theodorus ex monacho Cantuariensis episcopus, et Adrianus abbas (Saec. II Ben.) « quia litteris sacris simul et saecularibus abundanter ambo erant instructi, congregata discipulorum caterva, scientiae salutaris quotidie flumina irrigandis eorum cordibus emanabant, ita ut metricae artis, astronomicae, et arithmeticae, ecclesiasticae disciplinam inter", "candidate_score": 0.678806, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22_24", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri . Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_851", "psc_text": "Donatus et Magister suis in Regulis illud integrum inseruerint; quod venerabilis Benedictus Clusensis S. Michaelis monasterii saeculo XI abbas illud « ut unusquisque memoriae commendaret persuaderet, dicens ibidem virtutum summam constare, unde quis facile queat ad celsitudinem coelestem scandere, » teste Willelmo ejus discipulo; quod in pleno concilio Carisiaco anno 838, praesentibus S. Carilefi monachis lectum sit, ut ad meliorem frugem reducerentur; denique quod Grimlaicus postquam multa de humilitate in solitariorum Regula disseruit, sic tandem concluserit: « Si cui de humilitate altius libuerit perscrutari, ad Regulam S. Benedicti percurrat, ibique duodecim humilitatis gradus satis luculenter expositos inveniet. » Est autem humilitas virtus, qua quis verissima sui cognitione sibi ipsi vilescit, sive, ut citatus a Boherio S. Augustinus ait: « Virtus, per quam animus in nullo se efferens, nihilque boni sibi ascribens, exterius etiam dejecti praefert habitum. » Clamat nobis divina Scriptura, fratres. ] Clamat, non simpliciter admonet; surdos enim noverat", "candidate_score": 0.676977, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22_24", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri . Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2077", "psc_text": "in secunda libri sui editione, non de communione eucharistica S. Benedictum intelligit, sed de communione precum et charitatis; cujus a lectore signum aliquod S. Pater omnibus dari voluerit, priusquam incipiat legere. Egregium sane charitatis indicium frustulum panis privatim edere ante lectionem! Et hanc interpretationem ab eruditissimo et in traditione versatissimo viro accepisse se fatetur dissertator; cui non deferre haudquaquam potuerit. Ita praevaluerunt in gratiam viri doctissimi, doctioris fortasse semel praeconcepta praejudicia. Adeo ineptam contra germanum S. Benedicti sensum opinionem singulari tractatu refutavit noster Mabillonius, quem habet sub prelo. Ejus rationes quilibet videre poterit; nos sola traditione, de qua dissertator gloriatur, licet nullum inde protulerit argumentum aliqua auctoritate firmatum, contenti erimus. Itaque sancti Benedicti textum de communione eucharistica intelligendum esse constans est omnium qui a tempore sancti Benedicti scripserunt hanc in rem, auctorum sententia. In primis Magister, qui ante mille annos suam scripsit Regulam, ex Benedictina magna ex parte desumptam, sancti", "candidate_score": 0.676804, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22_24", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri . Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2020", "psc_text": "Salomon abbas tribus in anno diebus in scholarum aedibus carnibus vesci pueris concessit saeculo X, teste Ekkehardo juniore lib. VI de Casibus S. Galli, cap. 1, quod signo est antea abstinuisse omnino. Praeterea Udalricus docet (Lib. III, c. 8) pueros in eodem refectorio cum aliis manducare; id quod habent etiam Benignianae Consuetudines mss. His accedit Boherius in secundo commentario, ubi quod in primo dixerat retractans, sic loquitur: « Percontari libet quaenam sit ista districtio Regulae, quae istis relaxari jubetur? Nunquid vescentur carnibus 483 contra regularem vigorem? Non puto quidem, quia de eis nihil Magister in ipsis sicut de infirmis excipit, debilibus, et aegrotis: et quanquam hae quidem aetates possint dici debiles, tamen ratio hujus textus cessat in eis; quia carnes utique comeduntur pro reparatione et melioramento naturae; quoniam infantia semper melioratur et senectus diminuitur. Relaxabuntur ergo eis jejunia, ministrabuntur frequentius piscium, et aliarum rerum liquamina, et horas edendi praevenient etiam", "candidate_score": 0.676513, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22_24", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri . Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3434", "psc_text": "Et in omnibus omnino locis aetas non discernat ordines, nec praejudicet, quia Samuel et Daniel pueri presbyteros judicaverunt. Ergo exceptis his quos, ut diximus, altiori consilio abbas 823 praetulerit, vel degradaverit certis ex causis, reliqui omnes ut convertuntur, ita sunt: ut, verbi gratia, qui secunda hora diei venerit in monasterio, juniorem se noverit illo esse qui prima hora venit diei, cujuslibet aetatis aut dignitatis sit: pueris per omnia ab omnibus disciplina conservata. Juniores igitur priores suos honorent, priores juniores suos diligant. In ipsa appellatione nominum, nulli liceat alium puro nomine appellare: sed priores juniores suos fratrum nomine. Juniores autem priores suos nonnos vocent: quod intelligitur paterna reverentia. Abbas autem, quia vices Christi agere creditur, Domnus et Abbas vocetur; non sua assumptione, sed honore et amore Christi. Ipse autem cogitet, et sic se exhibeat, ut dignus sit tali honore. Ubicunque autem sibi obviant fratres, junior a priore benedictionem petat. Transeunte majore,", "candidate_score": 0.676211, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22_24", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri . Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1786", "psc_text": "adoptionis in quo clamamus, Abba Pater: quo sensu monasterii Patrem hic intellexit Richardus de S. Angelo; 3º cellerarium, qui ex Regulae cap. 31, omni congregationi sit sicut pater. Secundo, per omnia necessaria, hic non solum intelligi victum aut vestitum, si stricte sumantur, sed ea omnia quae ad vitam monasticam decenter convenienterque agendam requiruntur; quae sanctus Pater exposuisse videtur, cum cap. 55 ait: « Et ut hoc vitium peculiare radicitus amputetur, dentur ab abbate omnia quae sunt necessaria, id est cuculla, tunica, pedules, caligae, bracile, cultellus, graphium, acus, mappula, tabulae; ut omnis auferatur necessitatis excusatio. » Tertio, abbatem et cellerarium in necessariis administrandis valde sollicitos esse debere; quia, « sicut sancitum est ut nihil proprium habeant, ita justum est ut omnes quae necessaria fuerint a sancto abbate accipiant, » inquit sanctus Caesarius in Reg. ad monachos (Cap. 16). Et citatus hic ab Hildemaro Gregorius: « Si vult pastor suis discipulis proficere,", "candidate_score": 0.676125, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22_24", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri . Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2686", "psc_text": "in lucem, hoc est annis circiter viginti ante S. Bernardi obitum. In eo siquidem exstat integrum caput de pueris litteras discentibus (Cap. 76) , quo praescribitur ut « nullus puerorum doceatur litteras intra monasterium, vel in locis monasterii, nisi sit monachus, vel receptus in probatione novitius; quibus tempore lectionis discere liceat. Et notandum quia nullum nisi post quintum decimum aetatis suae annum in probatione ponere licet. » Hujus statuti praxim videre est in Vita S. Hildegundis virginis, n. 21, ab auctore coaevo scripta (Boll. 20 April.): quae sub virili habitu, mutato proprio nomine in Joseph, Schonaugiense virorum monasterium ordinis Cisterc. ingressa, et ad probationem cum aliis novitiis admissa cum fuisset, domnus abbas Gothefridus, inquit Vitae scriptor et connovitius, « qui tunc praeerat monasterio Schonaugiensi 642, audiens Joseph inter fratres legentem et psallentem, intellexit quod in studio discendi non modicum neglectus fuerit. Ideoque nescio quo pacto, quo merito, cum ego nuper", "candidate_score": 0.675354, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22_24", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri . Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_810", "psc_text": "instructio discipuli, et doctrina aedificatio ejus. » Tacere et audire discipulo convenit. ] Hinc Scriptura: Audi, inquit, tacens, et pro reverentia accedet tibi bona gratia (Eccli. XXXII) . Plane primus philosophiae nuncupator et creditor Pythagoras accedentes discipulos nihil ante docuit quam tacere; primaque apud eum meditatio futuro sapienti erat linguam omnem coercere: unde et quinquennii silentium discipulis imponebat; quod illi, ut profanam discerent philosophiam, muti cum gaudio persolvebant. Multo nos potiori jure, ut pote coelestis philosophiae discipulos, tacere condecet; nisi forte monachi mores et professionem exuere animus sit: « Vita enim monachi, inquit Joannes Monachus (Lib. II Vitae S. Odonis, n. 11, saec. V), usque adeo est aliquid donec sub silentio esse studuerit: eo vero remoto, quidquid bene et honeste se agere putaverit, secundum institutionem Patrum nihil erit. » Et ideo si qua requirenda sunt. ] Corporalis spiritalisve necessitatis. A priore.] Id est superiore, infit Nicolaus de Fractura, sive abbate,", "candidate_score": 0.67469, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_36", "bdc_text": "September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2314", "psc_text": "Pascha usque ad Pentecosten, ad sextam reficiant fratres, et ad seram coenent. A Pentecoste autem tota aestate (si labores agrorum non habent monachi, aut nimietas aestatis non perturbat) quarta et sexta feria jejunent usque ad nonam: reliquis vero diebus ad sextam praudeant. Quae prandii sexta, si opera in agris habuerint, aut aestatis fervor minus fuerit, continuanda erit, et in abbatis sit providentia; et sic omnia temperet atque disponat, qualiter et animae salventur, et quod faciunt fratres, absque justa murmuratione faciant. Ab idibus autem Septembris usque ad caput Quadragesimae, ad nonam semper reficiant. In Quadragesima vero usque ad Pascha ad vesperam reficiant. Ipsa tamen vespera sic agatur, ut lumine lucernae non indigeant reficientes; sed luce adhuc dici omnia consumentur. Sed et omni tempore, sive coenae sive refectionis hora sic temperetur, ut cum luce fiant omnia. COMMENTARIUS. Hactenus de mensura cibi et potus S. P. Benedictus. Sed quia omnia tempus habent, et", "candidate_score": 0.67442, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22_24", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri . Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3451", "psc_text": "Apud Cistercienses prior, ex libro Usuum cap. 111, primum post abbatem locum ubique tenebat; at subprior praesente abbate, neque in choro, neque in capitulo, neque ad collationem proprium locum mutabat, ex cap. 112. Eadem erat Bursfeldensium disciplina, ex Caeremoniali, dist. 2, cap. 2 et 3 Quaerit insuper Boherius, « an quoad loca et subscriptiones in abbatibus ad concilia congregatis considerari debeat tempus conversionis, an tempus suae promotionis; » respondetque: « Dico quod tempus promotionis. Generale enim est ut qui prius dignitatem assequuntur aliis praeferantur, et ille gradus caeteros antecedet, quem labor prolixior et stipendia longiora fecerint anteire. Exemptos tamen abbates puto aliis praeferendos; caeteris enim concurrentibus, ratio privilegii est habenda. » Pueris vero per omnia ab omnibus disciplina teneatur. ] Ergo quae hactenus a S. Benedicto dicta sunt solos in adulta aetate conversos spectant, non pueros, qui separatim ab aliis una cum pulsantibus, seu novitiis, instituebantur, ut patet ex antiquissima", "candidate_score": 0.673886, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22_24", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri . Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3455", "psc_text": "non enim dicit priores juniores fratres nominent, sed juniores suos, id est sibi inferiores in ordine professionis: unde contingere potest ut unus et idem monachus frater et nonnus vocetur, frater ab antiquiore, nonnus ab inferiore. Certe saeculo XII Joannes sacerdos et monachus frater Joannes appellatus legitur in Vita S. Aiberti num. 7 (Bolland., 7 Aprilis). Alius tamen usus viguit apud Cluniacenses, in quorum antiquis Consuetudinibus reperio (Lib. II, c. 20): « Si quem fratrem appellat, nunquam puro nomine appellat, nisi domnus adjungat; et pueros fratres nominat. Item proprium nomen dicturus, semper frater praemittit. » Quare autem juniores S. Benedictus appellari voluerit fratres, ita explicat Hildemarus: « Bene fratres jussit appellari, quia uno sacro fonte baptismatis sunt renati, et uno Spiritu sanctificati, et unam professionem professi sunt, et unam remunerationem adipisci desiderant, et una matre, id est sancta Ecclesia editi sunt. » Aliquid simile habet Bernardus Cassinensis. Vide Haeftenum, lib. III,", "candidate_score": 0.673842, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3123", "psc_text": "4): « Qui renuntians saeculo ad monasterium venerit, non statim in coetum delegandus est monachorum; vitam enim uniuscujusque in hospitalis servitio tribus mensibus considerari oportet. » Regula S. Fructuosi (Cap. 21): « Hospitibus sive peregrinis stramina comportabit, aquam calefaciens pedibus, et omnia humiliter ministeria exercebit; fascemque lignorum suo quotidie 746 dorso ferens hebdomadariis tribuit. » Regula Magistri (Cap. 87): « In quibus duobus mensibus sub cura illorum fratrum qui peregrinos custodiunt, et ipsi similiter ex improviso custodiantur; et in cella peregrinorum dormiant, ut ingressus illorum vel exitus in monasterio custodum praesentia videatur. » Eodem forte etiam respexerit S. Basilius (Apud Ruff. cap. 6) cum scripsit: « Priusquam corpori fraternitatis inseratur, oportet ei injungi quaedam laboriosa opera, et quae videantur opprobrio haberi a saecularibus; et observare oportet si libenter haec et libere ac fideliter expleat, nec confusionem eorum graviter ferat, vel etiamsi in labore impiger inveniatur, et promptus. » Denique Hildemarus:", "candidate_score": 0.672161, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8_10", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen : Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2083", "psc_text": "nongentos a Kerone sancti Othmari discipulo facta, quae communionis vocabulum ita vertit Kemeinsamii, tum majoris explicationis gratia addit scilicet corporis et sanguinis Christi. Praetereo recentiores commentatores Antonium Perez et Joannem Craesbeeck, qui etiam ex hoc loco inferunt quotidianam apud veteres monachos eucharistiae perceptionem; et Nicolaum Bravum, Hugonem Menardum, Carolum Cointium, aliosque non paucos. Hisce omnibus auctoritatibus praeponderare non debet sententia Richardi de Sancto Angelo minus germana et nimis, ut ita loquar, contorta; qui et nostram absolute non negat, multo minus cardinalis 498 de Turrecremata auctoris recentioris; uti et dissertatoris quae nulla veterum auctoritate fulcitur. Sane communionis sanctae vocabulum apud aliquos auctores alium in sensum usurpari non credimus quam ad significandam communionem eucharisticam. Quod si alicubi in alio sensu communio reperitur, semper cum aliquo addito ponitur, verbi gratia, charitatis aut precum. Caeterum hanc nostram expositionem confirmat veterum monachorum praxis ante S. P. Benedictum, qui post communionem minimum panem cum vino percipere", "candidate_score": 0.671462, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2687", "psc_text": "ingressa, et ad probationem cum aliis novitiis admissa cum fuisset, domnus abbas Gothefridus, inquit Vitae scriptor et connovitius, « qui tunc praeerat monasterio Schonaugiensi 642, audiens Joseph inter fratres legentem et psallentem, intellexit quod in studio discendi non modicum neglectus fuerit. Ideoque nescio quo pacto, quo merito, cum ego nuper venissem de saeculo adolescens erudiendus et instituendus, ipsum mihi commendavit, ut infra domum probationis quoad possem erudirem, regerem, instruerem. Feci quod potui, etc. » Et certe si non studuissent, unde tot viros eruditissimos ad episcopales cathedras, et ad haereticos profligandos, maxime Albigenses, Ecclesiae subministrare potuissent? De subsequentibus saeculis supervacaneum est dicere; sufficient conciliorum summorumque pontificum decreta ad eos revincendos qui nullas asserunt exstare sanctiones ecclesiasticas quibus permittantur aut praecipiantur monachis studia. Concilii Aquisgranensis supra citata non revocamus statuta. Celebris est edita in concilio Viennensi Clementis V decretalis, in qua inter alia ad propositum nostrum legitur: « Ut ipsis monachis proficiendi", "candidate_score": 0.670586, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_70_72", "bdc_text": "Atque nobis huius facti racionem ab eo postulantibus respondit se optimam ac iustam abeundi causam habuisse , quam cum patriKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3468", "psc_text": "Ordine conversationis monasticae didicimus: « Ubicunque exinde sibi obviant fratres, junior priori inclinato capite dicat benedicite. » Cui concinunt ea quae supra scribebant Petrus Venerabilis et Bernardus Cassinensis. Addere possumus Boherium in secundo commentario ita scribentem: « In monasteriis quidem Specus Sublacensis et montis Cavensis hoc optime practicatur: nam in obviatione, ut ipse vidi, semper junior ait priori benedic, pater. Sed quod prior quidquam respondeat non audivi, nec etiam ex regula capio quidquam de prioris responsione, nisi Deo gratias respondeat. » Sed quod Boherium praeteriit, Regula Magistri declarat, praescribens (Cap. 13) ut excommunicato « petenti benedictionem nullus respondeat Deus. » Bernardus Cassinensis ad caput 25 de excommunicato loquens: « Si forte ille benedicite diceret, nullus Deus vel Dominus respondere deberet. » Et Vallisoletanorum Constitutiones: « Hanc benedictionem petimus dicendo benedicite, et inclinando versus illum qui praeterit; qui si sit decanus, vel multi temporis professus, dicat Dominus. Vel si malit, ob", "candidate_score": 0.669744, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_36", "bdc_text": "September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2320", "psc_text": "ante duas hebdomadas de Quadragesima, secunda, quarta, et sexta; inde postea usque ad Pascha, omni die jejunandum, absque die dominica: qui die dominica jejunat peccat. Missus vero in jejunio tres; in prandio vero et in coena duo tantum praeparentur. In prandio binas biberes et in coena accipiant; et in jejunio ternas. » Et in Regula ad sanctimoniales in recapitulatione: 554 « Jejunium a Pentecoste usque ad calendas Septembris quomodo virtutem et possibilitatem viderit mater monasterii, sic studeat temperare. A calendis Septembris usque ad calendas Novembris, secunda, quarta, et sexta feria jejunandum est. A calendis vero Novembris usque ad Natalem Domini, exceptis festivitatibus vel sabbato, omnibus diebus jejunari oportet. Ante Epiphaniam jejunandum septem diebus. Ab Epiphania vero usque ad hebdomadam Quadragesimae, secunda, quarta, et sexta feria jejunandum est. » In ordine convivii, quem suae sanctus Aurelianus Regulae subjunxit, haec leguntur: « Jejunium vero a calendis Septembris usque calendas Octobris, secunda, quarta,", "candidate_score": 0.669402, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_36", "bdc_text": "September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2319", "psc_text": "privatas in calendis Januarii fieri litanias, ut in ecclesiis psallatur, et hora octava in calendis ipsius Circumcisionis missa Deo propitio celebretur. Post Epiphaniam vero usque ad Quadragesimam ter in septimana jejunent. » Aliquibus ante praedictum concilium annis, sanctus Caesarius in Regula ad monachos (Cap. 22), hanc jejunii legem tulerat: « A sancto Pascha usque ad mensem Septembrem, quarta et sexta tantum jejunandum. A mense Septembri usque ad Domini Natale, quotidie jejunandum. Iterum ante duas hebdomadas ante Quadragesimam, quotidie jejunandum, excepta dominica, in qua non licet penitus jejunare propter Resurrectionem Domini: Si quis jejunaverit die dominico peccat. A Domini Natale usque ante duas hebdomadas de Quadragesima, secunda, quarta, et sexta; inde postea usque ad Pascha, omni die jejunandum, absque die dominica: qui die dominica jejunat peccat. Missus vero in jejunio tres; in prandio vero et in coena duo tantum praeparentur. In prandio binas biberes et in coena accipiant; et in jejunio", "candidate_score": 0.668963, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1852", "psc_text": "2, 4, 6, illud quod duobus in una scutella ministrabatur ex eodem Udalrico. De Cisterciensibus ita liber Usuum, cap. 108: « Ubi quatuor hebdomadarii coquinae fuerint, duo una die, et duo alia vicissim serviant. » His tamen adjungebatur cellerarius ex cap. 76, in quo sic legitur: « Cellerarius, et coci praevideant, ut ambo pulmentaria priusquam campana pulsetur (si sic tamen viderit expedire) per mensas disponant. » Quem morem forte respicit locus ex Vita S. Stephani, abbatis Obazinensis, lib. II, num. 19, quo cellerarius ex ejus praecepto refectorium praeparasse, et mensas mantilibus ornasse dicitur (Miscell. Baluz., tom. IV). Praeterea tam apud Cluniacenses quam apud Cistercienses a coquinae hebdomadariis distinctus erat refectorarius, qui, adjutus ab aliis fratribus, si necesse esset, quotidie refectorium parabat, mantilibus, cochlearibus, cultellis, pane et vino mensas sternebat, cujus officium fusius descriptum habes apud Udalricum, lib. III, cap. 21, in Consuetud. S. Benigni, cap. 42, et in lib. Usuum", "candidate_score": 0.668538, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_36", "bdc_text": "September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2335", "psc_text": "contenti sumus. Quod quia nostris temporibus quasi in dissuetudinem abiit, volumus ut ad minus unam in septimana abstinentiam omnes monachi faciant, quos infirmitas, aut senectus, aut debilitas non excusat, vel alia causa quae priori rationabilis esse videatur. Nec tamen propter hoc antiquam consuetudinem de faciendis abstinentiis irritamus . . . . . Ab Exaltatione sanctae Crucis usque ad Pascha non nisi semel in die manducamus, exceptis usque ad Quinquagesimam festis capituli, et die susceptionis novi prioris, et die sepulturae fratrum nostrorum. Et hoc inviolabiliter observetur, exceptis infirmis et valetudinariis, debilibus, senibus, et minutis. Alias vero si prior fregerit vel fecerit frangi, sit extra sedem suam in ecclesia per quadraginta dies. Et si vicarius idem fecerit, sit novitius per quadraginta dies. A Pascha usque ad festum Exaltationis tertia, et quinta feria, nec non et sabbato, exceptis praecipuis jejuniis, iterato reficimus; in quo spatio jejunia secundae et quartae feriae non dimittantur omnino.", "candidate_score": 0.668391, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_36", "bdc_text": "September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2318", "psc_text": "antiqua a monachis instituta conserventur, ut de Pascha usque ad Quinquagesimam, exceptis Rogationibus, omni die prandium fratribus praeparetur. Post Quinquagesimam tota hebdomada exacte jejunent. Postea usque ad calendas Augusti ter in hebdomada jejunent, secunda, et quarta, et sexta feria, exceptis his qui aliqua infirmitate constricti sunt. In Augusto, quia quotidie missae sanctorum sunt, prandium habeant. In Septembri toto, et Octobri, et Novembri, sicut dictum est, ter in septimana. In Decembri usque ad Natalem Domini omni die jejunent. Et quia inter Natalem Domini et Epiphaniam omni die festivitates sunt, itemque prandebunt. Excipitur triduum, quod ad calcandum gentilium consuetudinem Patres nostri statuerunt privatas in calendis Januarii fieri litanias, ut in ecclesiis psallatur, et hora octava in calendis ipsius Circumcisionis missa Deo propitio celebretur. Post Epiphaniam vero usque ad Quadragesimam ter in septimana jejunent. » Aliquibus ante praedictum concilium annis, sanctus Caesarius in Regula ad monachos (Cap. 22), hanc jejunii legem tulerat: «", "candidate_score": 0.668168, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_36", "bdc_text": "September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2370", "psc_text": "fratres reficiunt, quia tunc incipiunt jejunare; » et Statuta Lanfranci, quae praescribunt (Cap. 1, § 6) ut « ab idibus Septembris privatis diebus agantur continue jejunia quae Regula praecipit, atque ipsa die iduum incipiant jejunare; » et Consuetudines Romani Sancti Pauli monasterii, in quibus similiter legitur: « Idibus Septembris agant primam sicuti prius, denique ipso die incipiatur jejunium quod Regula praecipit. » Vide lib. IV de Antiq. monach. Ritib., c. 8. Hanc nostram explicationem confirmat Carolus Cointius in cap. 48 Regulae. Usque ad caput Quadragesimae. ] « Id est usque ad secundam feriam post dominicam primam Quadragesimae, inquit Menardus, ita ut Quadragesima hoc loco sumatur pro jejunio quadragesimali. » Ad nonam semper reficiant fratres. ] Hac nimirum hora qua veteres Romani ad cibum capiendum vocabantur, uti discimus ex Regula Magistri, quae propterea ait (Cap. 28): « Erubescamus nos, qui sumus spiritales, fugere hora nona jejunium, cum vetusta consuetudo antiquitus cognoscitur", "candidate_score": 0.666063, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_36", "bdc_text": "September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2326", "psc_text": "cum vetusta consuetudo antiquitus cognoscitur prandia ignorasse. Nam ideo ad nonam horam universis diebus constituta sunt solvi jejunia, ut sit aliquid prolixius, quod Quadragesimae diebus addatur, id est usque ad vesperam, hoc est post lucernariam. A Sexagesima vero quarta, sexta, et sabbato, post lucernariam semper reficiant: aliis vero diebus usque ad Quadragesimam ad nonam reficiant, ut quod dominicae Quadragesimae de quadraginta jejuniis subtrahunt quarta, sexta, et sabbato, a Sexagesima in jejuniis usque ad vesperam continuatis restituant, ut quadraginta in numero jejunia compleantur. » Regula solitariorum (Cap. 42): « Ab octavis Paschae usque ad Pentecosten bis in die reficiant. His ergo diebus quarta et sexta feria usque ad nonam jejunent, quia sicut equis frena sunt imponenda, ita corpora nostra jejuniis sunt infrenanda. A Pentecoste usque ad calendas Septembris quarta, et sexta, septimaque feria jejunent usque ad nonam: reliquis vero diebus ad sextam reficiant, et ad vesperam coenent. A calendis autem Septembris", "candidate_score": 0.665719, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_17_19", "bdc_text": "Oporin , Johannes ; Westheimer , Bartholomäus ) erschienen war. Dort , auf f. c2r.-v. , wird der ehemalige gelehrte «moderator» ( Vogt ) der Churer SchuleChur , Nikolaischule , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , gelobt , und dabei erfährt man , dass dieser unterdessen das ihm übertragene Amt eines «Praesul » am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3574", "psc_text": "explicare; » et Regulae Tarnatensis: « Ad praepositum praecipue pertinebit ut ad abbatem, cujus est apud nos major auctoritas, referat quod modum et vires ejus excedit. » Qui praepositus, si repertus fuerit vitiosus aut contemptor sanctae regulae. ] Hic observat Boherius in suo secundo commentario quosdam hujus occasione textus negare eam quam habemus Regulam a S. Benedicto scriptam fuisse, eo quod sanctam illam appellet, ac proinde abnuendam esse fidem his quae a Gregorio Magno lib. II Dialogorum scribuntur. Verum non ideo S. Pater Regulam suam appellavit sanctam, quod a se scripta sit, sed quia sancta et salutaria continet praecepta, quorum praxis ad supremum perfectionis fastigium perducit. Comprobatus. ] Neque enim simplex suspicio hic sufficere debet. Admoneatur verbis usque quater. ] Idque secreto, secundum Bernardum Cassinensem, et quidem ab abbate, juxta Boherium. Nam simplex monachus bis, decanus ter, praepositus quater admoneri debet. Si non emendaverit, adhibeatur ei correctio disciplinae regularis. ]", "candidate_score": 0.665186, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_36", "bdc_text": "September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2222", "psc_text": "Quinquagesima usque ad Pacha. » Quod statutum paulo restrinxere postea Cluniacenses, in Septuagesima adipem cum alleluia sepelientes, quae consuetedo in omnibus passim monasteriis recepta fuit, ut videre est in Concordia Dunstani, in Statutis Lanfranci, in mss. Germaniae Consuetudinibus, et in libro Usuum Beccensium. Imo toto etiam Adventu adipem auferunt Dunstanus, Lanfrancus, et Petrus Venerabilis. At quod sextam feriam ab esu pinguedinis eximunt Patres Aquisgranenses non videntur observasse Cluniacenses, quibus postmodum Petrus Venerabilis jussit (Statut. 10), « ut universi fratres Cluniacenses omni sexta feria praeter Nativitatem Domini, si eadem die occurrerit, ab adipe abstineant. » Hujus indulgentiae causa duplex afferri potest. Prima fuit in compensatione volatilium, quorum usum excepta Nativitate et Resurrectione Domini prorsus sustulerat. Ita docet additio ad cap. 27, lib. II, Rabani de Institutione cleric., ubi legimus, « sola quadrupedia, non volatilia monachis interdicta. Hoc autem tempore Pii Ludovici sic immutatum esse dicitur, ut in omni eorum pulmento sanguine", "candidate_score": 0.664976, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_36", "bdc_text": "September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2330", "psc_text": "Pentecoste autem tota aestate si labores manuum graves non fuerint, aut nimius fervor aestatis non perturbat, quarta et sexta feria jejunent usque ad horam nonam; reliquis diebus ad sextam prandeant, quae mensura prandii in abbatissae sit providentia et arbitrio, et sic omnia temperet atque disponat, qualiter animae salventur et quod faciunt sorores absque ulla murmuratione faciant. A calendis autem Februarii usque ad calendas Novembris, secunda, quarta et sexta jejunandum est. A calendis autem Novembris usque ad Natalem Domini, exceptis festivitatibus, omnibus diebus jejunare oportet. A sancta vero Epiphania usque ad caput Quadragesimae quarta et sexta feria jejunandum est. A Quadragesima vero usque in S. Pascha ad vesperam reficiant. Ipsa tamen vespera sic agatur ut lumine lucernae non indigeant reficientes, sed luce adhuc diei omnia consummentur. » Regula Cujusdam ad virgines toto Paschali tempore duplicem ad sextam et ad seram refectionem permittit: « A Pentecoste vero, inquit (Cap. 11), si gravis", "candidate_score": 0.664506, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_70_72", "bdc_text": "Atque nobis huius facti racionem ab eo postulantibus respondit se optimam ac iustam abeundi causam habuisse , quam cum patriKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3723", "psc_text": "liber sanctorum catholicorum Patrum hoc non resonat, ut recto cursu perveniamus ad Creatorem nostrum? Nec non et collationes Patrum, et instituta, et vita eorum; sed et Regula S. Patris nostri Basilii, quid aliud sunt nisi bene viventium et obedientium monachorum instrumenta virtutum? Nobis autem desidiosis et male viventibus atque negligentibus, rubor confusionis est. Quisquis ergo ad patriam coelestem festinas, hanc minimam inchoationis Regulam descriptam, adjuvante Christo, perfice: et tunc demum ad majora, quae supra commemoravimus, doctrinae 895 virtutumque culmina, Deo protegente, pervenies. COMMENTARIUS. Regulam autem hanc descripsimus, ut eam observantes in monasterii, saliquatenus vel honestatem morum, aut initium conversationis nos demonstremus habere. ] Ita nimirum de se ipso sentiebat Pater sanctissimus, suosque discipulos in humilitate fundatos atque firmatos esse peroptabat, ut Regulam discretione praecipuam, sermone luculentam, quam etiam inter praecipua ejus miracula S. Gregorius recenset (Lib. II Dial.), observantes, non absolute, sed aliquatenus tantum honestatem morum, aut conversationis initium, sese", "candidate_score": 0.664469, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3650", "psc_text": "consurgit camerarius, etc. » Denique Joannes Trithemius (Praefat. ad lib. Region. claustr.): « Sicut moris est observationibus Bursfeldensibus, cujus unionis et observantiae secundum regulam S. Benedicti sumus, paragraphum unum de eadem Regula, quae nobis capitulariter ter in anno legi consuevit, fratribus meis 875 singulis diebus compellor declarare: super qua subit animum colligere, et de sanctorum promptuariis mendicare, ut loquens habeam ad manum quod placeat audientibus. » His adde summorum pontificum constitutiones. Gregorius IX: « Quia, inquit, in multis monasteriis a paucis intelligitur Regula cum legitur, praecipimus ut lectio Regulae, quae legitur in capitulo, propter minores statim in vulgari exponatur ab ipso qui capitulum tenet, vel ab illo cui duxerit injungendum. » Idem habent Clemens V in sua decretali, et Benedictus XII in sua constitutione. Hinc Cistercienses Congregationis Reformatae in Hispania, in capitulo generali anni 1557, Ludovico de Estrada injunxerunt ut commentarios super Regulam S. Benedicti scriberet, « quibus abbates in", "candidate_score": 0.664425, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8_10", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen : Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1739", "psc_text": "cellerario et praeposito. » Ejusdem etiam officium descriptum habes in mss. Consuetudinibus Sancti Benigni c. 43; in Statutis Lanfranci c. 7, et apud Udalricum l. III, c. 11. Ex quo etiam discimus ad eum quoque pertinuisse monasterii pecunias servare: id quod confirmat Hildemarus, cum explicans illud sancti Benedicti, Ne dissimulans aut parvipendens salutem animarum, haec scribit (Comm. in Regul. S. B. cap. 2): « Abbas habet vestiarium plenum divitiis, et videt fratrem necessitatem habentem: iste talis timens ne suum vestiarium minoretur, non succurrit fratri patienti necessitatem, aut cellas infirmorum non restaurat propter avaritiam; hic talis manifestat se plus studere rebus terrenis quam de salute fratris. » Et Joannes Diaconus in lib. I de Vita sancti Gregorii papae, c. 10, ubi referens insignem in naufragum pauperem sancti Patris charitatem, haec habet (Saec. I Bened.): « Cui liberalissimus Pater, accersito vestiario, alia sex numismata dari praecipiens, cognovit in vestiario nihil numismatum unde", "candidate_score": 0.664382, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_17_19", "bdc_text": "Oporin , Johannes ; Westheimer , Bartholomäus ) erschienen war. Dort , auf f. c2r.-v. , wird der ehemalige gelehrte «moderator» ( Vogt ) der Churer SchuleChur , Nikolaischule , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , gelobt , und dabei erfährt man , dass dieser unterdessen das ihm übertragene Amt eines «Praesul » am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2687", "psc_text": "ingressa, et ad probationem cum aliis novitiis admissa cum fuisset, domnus abbas Gothefridus, inquit Vitae scriptor et connovitius, « qui tunc praeerat monasterio Schonaugiensi 642, audiens Joseph inter fratres legentem et psallentem, intellexit quod in studio discendi non modicum neglectus fuerit. Ideoque nescio quo pacto, quo merito, cum ego nuper venissem de saeculo adolescens erudiendus et instituendus, ipsum mihi commendavit, ut infra domum probationis quoad possem erudirem, regerem, instruerem. Feci quod potui, etc. » Et certe si non studuissent, unde tot viros eruditissimos ad episcopales cathedras, et ad haereticos profligandos, maxime Albigenses, Ecclesiae subministrare potuissent? De subsequentibus saeculis supervacaneum est dicere; sufficient conciliorum summorumque pontificum decreta ad eos revincendos qui nullas asserunt exstare sanctiones ecclesiasticas quibus permittantur aut praecipiantur monachis studia. Concilii Aquisgranensis supra citata non revocamus statuta. Celebris est edita in concilio Viennensi Clementis V decretalis, in qua inter alia ad propositum nostrum legitur: « Ut ipsis monachis proficiendi", "candidate_score": 0.66437, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3661", "psc_text": "Haeftenum, in lib. II, tract. 4, disq. 3, et Menardum hic. Revertentes autem de via fratres, ipso die quo redeunt, etc.] Ex hoc loco recte inferunt commentatores, sic omnia a viatoribus peragenda esse negotia, ut multa adhuc hora revertentes, monasterium ingrediantur saltem ante completorium. Ita 878 Hildemarus, Bernardus Cassinensis et Boherius in 1 commentario. Hildemari verba haec sunt: « Non dixit S. Benedictus, ipsa nocte qua redeunt, sed ipsa die, eo quod intentio S. Benedicti fuit ut in die veniat monachus, quatenus per omnes canonicas horas ante quas venerit, valeat negligentias suas abstergere: unde pro hac causa in terra nostra consuetudo est, et debet etiam fieri, ut tali hora debeat venire, ut etiam ad completorium paratus esse possit, si aliis horis non potest, ut hoc capitulum valeat implere, ne praevaricator suae professionis existat. Aut certe si non potest tali hora venire, aut vadit ad mansionem in alterum locum nostrum, si", "candidate_score": 0.664276, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8_10", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen : Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3608", "psc_text": "artes diversae intra monasterium exerceantur. ] Tale erat Fuldense coenobium sub Sturmio abbate, teste Eigile abbate in ejus Vita, num. 20; tale Flaviacense sub S. Geremaro, ex ejus Vita, num. 25; tale Solemniacense ex Vita S. Audoeno in Vita sancti Eligii; tale Lesciense ex Vita S. Hiltrudis, num. 3; tale Centulense ex Hariulfi Chronico, lib. II, cap. 7; tale Talipiacum ex gestis S. Aldrici, num. 28; tale Sanctigallense ex antiqua ejus delineatione; tale denique Divionense S. Benigni ex ejusdem Chronico. Talia etiam construi volebat monasteria Moguntinum sub Carolo Magno concilium, S. Benedicti praeceptum renovans his verbis (Can. 20): « Dignum et necessarium est, ut missi per quaeque loca directi simul cum episcopo uniuscujusque dioecesis perspiciant loca monasteriorum canonicorum pariter et monachorum, similiterque puellarum, si in apto et congruo loco sint posita, ubi necessarium commodum possit acquiri, quod ad utilitatem pertinet monasterii, sicut in S. Regula dicitur: Monasterium autem ita debet", "candidate_score": 0.663662, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8_10", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen : Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1769", "psc_text": "ad monasterium erant reversi, nihil retinuissent in manibus, ne ad diem quidem unum, sed redditam sibi pecuniam servabat oeconomus, donec eos rursus contingeret egredi. Hujusce institutionis decreta videre est in ipsa S. Pachomii Regula, qua praescribitur (Art. 47) ut « nemo in cella sua habeat praeter ea quae monasterii lege praecepta sunt, nec paucos nummos, nec proprium aliquid extra habitum suum. Si quid inveneris, absque contradictione auferes. » Et iterum (Art. 63): « Nihil in cella sua absque praepositi jussione quidquam condet, nec poma quidem. » Item ad amputandam omnem proprietatis occasionem (Art. 46): « Si quis transfertur de domo in alteram domum, excepto ea quae usui quotidiano ad habitum necessaria sunt, secum transferre non poterit. » Similia statuta in aliis monachorum Regulis advertere licet, quas hic singulatim referre etsi videatur prolixum, haud erit fortassis lectoribus ingratum. Itaque Regula SS. Serapionis, Macarii, Paphnutii, et alterius Macarii decernit (Cap. 7): «", "candidate_score": 0.663094, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_7_9", "bdc_text": "Mitteilungen der Gesellschaft für deutsche Erziehungs- und Schulgeschichte XIII , 1903 , S. 131 . unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3608", "psc_text": "artes diversae intra monasterium exerceantur. ] Tale erat Fuldense coenobium sub Sturmio abbate, teste Eigile abbate in ejus Vita, num. 20; tale Flaviacense sub S. Geremaro, ex ejus Vita, num. 25; tale Solemniacense ex Vita S. Audoeno in Vita sancti Eligii; tale Lesciense ex Vita S. Hiltrudis, num. 3; tale Centulense ex Hariulfi Chronico, lib. II, cap. 7; tale Talipiacum ex gestis S. Aldrici, num. 28; tale Sanctigallense ex antiqua ejus delineatione; tale denique Divionense S. Benigni ex ejusdem Chronico. Talia etiam construi volebat monasteria Moguntinum sub Carolo Magno concilium, S. Benedicti praeceptum renovans his verbis (Can. 20): « Dignum et necessarium est, ut missi per quaeque loca directi simul cum episcopo uniuscujusque dioecesis perspiciant loca monasteriorum canonicorum pariter et monachorum, similiterque puellarum, si in apto et congruo loco sint posita, ubi necessarium commodum possit acquiri, quod ad utilitatem pertinet monasterii, sicut in S. Regula dicitur: Monasterium autem ita debet", "candidate_score": 0.662287, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_16_18", "bdc_text": "Curio , Hieronymus ; Oporin , Johannes ; Westheimer , Bartholomäus ) erschienen war. Dort , auf f. c2r.-v. , wird der ehemalige gelehrte «moderator» ( Vogt ) der Churer SchuleChur , Nikolaischule , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , gelobt , und dabei erfährt man , dass dieser unterdessen das ihm übertragene Amt eines «Praesul »", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3574", "psc_text": "explicare; » et Regulae Tarnatensis: « Ad praepositum praecipue pertinebit ut ad abbatem, cujus est apud nos major auctoritas, referat quod modum et vires ejus excedit. » Qui praepositus, si repertus fuerit vitiosus aut contemptor sanctae regulae. ] Hic observat Boherius in suo secundo commentario quosdam hujus occasione textus negare eam quam habemus Regulam a S. Benedicto scriptam fuisse, eo quod sanctam illam appellet, ac proinde abnuendam esse fidem his quae a Gregorio Magno lib. II Dialogorum scribuntur. Verum non ideo S. Pater Regulam suam appellavit sanctam, quod a se scripta sit, sed quia sancta et salutaria continet praecepta, quorum praxis ad supremum perfectionis fastigium perducit. Comprobatus. ] Neque enim simplex suspicio hic sufficere debet. Admoneatur verbis usque quater. ] Idque secreto, secundum Bernardum Cassinensem, et quidem ab abbate, juxta Boherium. Nam simplex monachus bis, decanus ter, praepositus quater admoneri debet. Si non emendaverit, adhibeatur ei correctio disciplinae regularis. ]", "candidate_score": 0.661403, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_17_19", "bdc_text": "Oporin , Johannes ; Westheimer , Bartholomäus ) erschienen war. Dort , auf f. c2r.-v. , wird der ehemalige gelehrte «moderator» ( Vogt ) der Churer SchuleChur , Nikolaischule , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , gelobt , und dabei erfährt man , dass dieser unterdessen das ihm übertragene Amt eines «Praesul » am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1081", "psc_text": "in Reomensi S. Joannis monasterio colligimus ex libro de Translatione et miraculis ejus, n. 1; sed et S. Galli abbatis discipulos post laborem matutinalis officii quiescendi gratia lectos revisisse auctor est Walfridus in Vita S. Gadi cap. 26 (Saec. II). Similiter S. Geremarus abbas Flaviacensis completo officio revertens in dormitorium in stratu suo collocare se consueverat. ut habent ejus acta n. 14. Idem viguisse in Longoretico monasterio discimus ex Visione Baronti, n. 7, saeculo II Bened.; in Pauliacensi sanctimonialium ex Vita S. Austrobertae, n. 15, saec. III, part. I; in Lindisfarnensis ex Carmine Ethilvulfi monachi cap. 10, 21, 22; in monasterio S. Corbiniani ex ejus Vita auctore Aribone n. 3, denique in Suessionensi B. M. Parthenone aliis in ecclesia vigiliis et orationibus insistentibus, aliae post nocturnum officium dormire permittebantur ex Vita S. Drausii episc., n. 17, apud Bolland., 5 Martii. Sed haec merae indulgentiae, et praeter Regulam S. Benedicti, quae", "candidate_score": 0.661375, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_70_72", "bdc_text": "Atque nobis huius facti racionem ab eo postulantibus respondit se optimam ac iustam abeundi causam habuisse , quam cum patriKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3574", "psc_text": "explicare; » et Regulae Tarnatensis: « Ad praepositum praecipue pertinebit ut ad abbatem, cujus est apud nos major auctoritas, referat quod modum et vires ejus excedit. » Qui praepositus, si repertus fuerit vitiosus aut contemptor sanctae regulae. ] Hic observat Boherius in suo secundo commentario quosdam hujus occasione textus negare eam quam habemus Regulam a S. Benedicto scriptam fuisse, eo quod sanctam illam appellet, ac proinde abnuendam esse fidem his quae a Gregorio Magno lib. II Dialogorum scribuntur. Verum non ideo S. Pater Regulam suam appellavit sanctam, quod a se scripta sit, sed quia sancta et salutaria continet praecepta, quorum praxis ad supremum perfectionis fastigium perducit. Comprobatus. ] Neque enim simplex suspicio hic sufficere debet. Admoneatur verbis usque quater. ] Idque secreto, secundum Bernardum Cassinensem, et quidem ab abbate, juxta Boherium. Nam simplex monachus bis, decanus ter, praepositus quater admoneri debet. Si non emendaverit, adhibeatur ei correctio disciplinae regularis. ]", "candidate_score": 0.660775, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_7_9", "bdc_text": "Mitteilungen der Gesellschaft für deutsche Erziehungs- und Schulgeschichte XIII , 1903 , S. 131 . unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2650", "psc_text": "Eodem tempore vivebat alter Ammonius, abbatis Pambo discipulus, vir insigniter doctus (Pallad. in Laus., c. 12) , qui « Vetus et Novum Testamentum dicebat memoriter, et in doctorum virorum Origenis, et Didymi, et Pierii, et Stephani scriptis ita erat versatus, ut sexagies centena millia versuum percurrerit. » Hic magno Athanasio Romam proficiscenti datus est socius, vir, teste Socrate (Lib. IV, cap. 18), adeo « parum curiosus, ut cum Romae una cum Athanasio forte versaretur, nihil ex magnificis urbis operibus, praeter templum Petro et Paulo dicatum, videre omnino desideraret. » Adeo verum est, quod aiunt nonnulli, scientiam in monachis parere curiositatem, eosque ad curas externas plus aequo effundere. Eodem referri debet quod de Theone abbate, qui triginta annis in domuncula seorsum inclusus silentium exercuit, tradunt Rufinus (Ruf. lib. II de Vit. Patr. cap. 6) et Palladius (Pall. Laus. cap. 50), quod scilicet « erat vir eruditus in triplici gratia sermonum, in", "candidate_score": 0.660582, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_37_39", "bdc_text": "September ) ein Stipendium bezog , Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) jedoch im Gegensatz zu seinem Namensvetter aus RegensbergRegensberg kein Zürcher Stipendiat gewesen ist . Aus der zweiten oben erwähnten Aufzeichnung Bullingers über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten ( Ms F 95/1 , Nr. 41 ) und der ToggenburgerChronik , 178. 189 , erfährt man zudem , dass jener Jakob Keller aus RegensbergKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Pfarrer an der Kirche BurgStein am Rhein , Burg ( Kirche ) in Stein am RheinStein am Rhein ( Kt.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1852", "psc_text": "2, 4, 6, illud quod duobus in una scutella ministrabatur ex eodem Udalrico. De Cisterciensibus ita liber Usuum, cap. 108: « Ubi quatuor hebdomadarii coquinae fuerint, duo una die, et duo alia vicissim serviant. » His tamen adjungebatur cellerarius ex cap. 76, in quo sic legitur: « Cellerarius, et coci praevideant, ut ambo pulmentaria priusquam campana pulsetur (si sic tamen viderit expedire) per mensas disponant. » Quem morem forte respicit locus ex Vita S. Stephani, abbatis Obazinensis, lib. II, num. 19, quo cellerarius ex ejus praecepto refectorium praeparasse, et mensas mantilibus ornasse dicitur (Miscell. Baluz., tom. IV). Praeterea tam apud Cluniacenses quam apud Cistercienses a coquinae hebdomadariis distinctus erat refectorarius, qui, adjutus ab aliis fratribus, si necesse esset, quotidie refectorium parabat, mantilibus, cochlearibus, cultellis, pane et vino mensas sternebat, cujus officium fusius descriptum habes apud Udalricum, lib. III, cap. 21, in Consuetud. S. Benigni, cap. 42, et in lib. Usuum", "candidate_score": 0.660493, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_96_98", "bdc_text": "Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H . Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1366", "psc_text": "» Antequam caput istud absolvam, observabo cum Boherio in secundo comm., hujus capitis initio, quosdam olim existimasse S. Patrem Benedictum Gallicano usum esse Psalterio; quod ex iis locis colligebant, quae S. Pater citat ex Psalterio in Regula, in quibus variae reperiuntur lectiones quae non exstant in Romano, bene autem in Gallicano. CAPUT XIX. De disciplina psallendi. Ubique credimus divinam esse praesentiam, et oculos Domini in omni loco speculari bonos et malos: maxime tamen hoc sine aliqua dubitatione credamus, cum ad opus divinum assistimus. Ideo semper memores simus quod ait propheta: Servite Domino in timore; et iterum, Psallite sapienter; et, In conspectu angelorum psallam tibi. Ergo consideremus qualiter oporteat nos in conspectu divinitatis et angelorum ejus esse: et sic stemus ad psallendum, ut mens nostra concordet voci nostrae. COMMENTARIUS Hactenus de divinis officiis satis fuse S. Benedictus, singulas illius horas assignando, singulas horarum partes distribuendo, psalmorum ordinem disponendo: unum restare videbatur,", "candidate_score": 0.660481, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_70_72", "bdc_text": "Atque nobis huius facti racionem ab eo postulantibus respondit se optimam ac iustam abeundi causam habuisse , quam cum patriKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1001", "psc_text": "Nam, ut infinita praeteream, cur sibi caput ac pedes unguento conspergi muliebri ministerio passus est, nisi quia Palaestinae atque Judaicae regionis mos erat, ut ejus accolae crebrius ungerentur? » Vel majorum cohortantur exempla. ] Majorum nomine Smaragdus intelligit Patres tam Veteris quam Novi Testamenti, ut monachus « exemplum accipiat humilitatis a Christo, devotionis a Petro, charitatis a Joanne, obedientiae ab Abraham, patientiae ab Isaac, tolerantiae a Jacob et Job. etc. » Eamdem in sententiam abit Petrus Diaconus; sed et Hildemarus majores intelligit eos quorum vitam sancta Scriptura manifestat. Secundo, majorum exempla idem Hildemarus dicit esse « de quibus in ultimo capitulo dicit, id est Regula Basilii, collationes Patrum, atque instituta monachorum; » in quibus non nihil quo ad exteriorem hominis mortificationem, amplius quam in Regula S. P. Benedicti reperitur. Tertio, nonnulli, ut notat praefatus Hildemarus, a quorum ipse sententia non recedit, majorum nomine interpretantur eremitas, quorum exemplis in solitudinem secedere,", "candidate_score": 0.660272, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2578", "psc_text": "est ad necessarias. » Et tamen Cluniacenses in claustro cantare aut legere poterant, ut docet Udalricus lib. II, cap. 24. Sed et sanctus Anselmus prior Beccensis meridiano tempore emendandis libris in claustro intendisse legitur (In ejus Vita num. 21, Bolland. 21 April.). Id quod non permittunt antiqua Carthusiensium Statuta, in quibus legitur (Part. II, c. 18): « In aestate cum aliqui operantur, vel emendant libros, non debent sine speciali licentia tempore dormitionis operari. » Et agatur nona temperius mediante octava hora. ] Id est media post elapsam septimam, et ante incoeptam nonam, uti exponunt Hildemarus, Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, Petrus Boherius, et Joannes de Turrecremata. Et sic horam integram cum dimidia, hoc est septimam totam et mediam octavam somno impendebant. Regulae Tarnatensis, S. Isidori et S. Fructuosi tres quieti meridianae horas concedunt. Cassinenses a Pascha (Declarat. Cassin., cap. 48), sive a festo S. Benedicti ad medium Aprilem una hora,", "candidate_score": 0.659932, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_70_72", "bdc_text": "Atque nobis huius facti racionem ab eo postulantibus respondit se optimam ac iustam abeundi causam habuisse , quam cum patriKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1158", "psc_text": "cum septuaginta episcopis, quod probant ex Gratiani decreto dist. 15, cap. Sancta Romana Ecclesia. Ea tamen quae hac de re habentur in dicto Gratiani decreto, in ejus mss. haud reperiuntur; scribitque Theodemarus ante Gregorium papam in Ecclesia Romana Scripturas non esse lectas. Sed et expositiones earum quae a nominatissimis doctoribus orthodoxis et catholicis Patribus factae sunt. ] « Non dixit a nominatis, inquit Hildemarus, sed a nominatissimis; quia fuerunt multi nominati, et tamen in eorum libris inventus est error; et ideo dixit a nominatissimis, ac si diceret, illorum doctorum legant expositiones quorum in libris non invenitur error, sicut est Augustinus, et Gregorius, sive Ambrosius, et caeteri alii Patres catholici. » Nicolao de Fractura doctores nominatissimi sunt Gregorius, Augustinus, Hieronymus, Ambrosius. Addit tamen: « Alii enim doctores, ut est Hilarius, Basilius, Joannes Chrysost., Gregorius Nazianzenus, Beda presbyter, nominatissimi similiter possunt dici, ex eo quod eorum dicta sunt ab Ecclesia approbata, etc.", "candidate_score": 0.659595, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_508", "psc_text": "aes, ferrum, arbores, vinum, poma, animalia, et reliqua, sive de omnibus quae in monasterio laborantur, decimae de his omnibus ad hospitale pauperum dari debent solummodo, id est ut non alii, hoc est servi, vel nobiles, sed solummodo pauperes pascantur. » Quod confirmat Petrus Damiani his verbis: « Ut copiosiora in pauperum alimenta proficiant, dantur in monasteriis et eremis decimae quorumcunque proventuum, et non modo pecorum, sed et ornicum pariter, et ovorum. » Et mss. S. Benigni Divionensis Consuetudines de officio eleemosynarii Cap. 45: « Habet enim decimam totius annonae, quae defertur in granario, tam de prope quam de longinquo; et etiam de illa quae relinquitur decanis, vel propter sementem, vel propter illa quibus indigent: decimatur enim quando tota est insimul, tam de illa quae defertur, quam de illa quae remanet. Eodem modo habet decimam totius vini, quo dictum est de annona. » Denique vetus codex ms. de Observantia Regulae juxta", "candidate_score": 0.659184, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2004", "psc_text": "carnes comederint, loco poenitentiae, injungatur ut septem psalmos cantent, vel, si nesciunt, septies orationem dominicam; Benignianae Consuet. addunt vel septies Miserere mei, Deus. Ex Caeremoniali etiam Bursfeldensium infirmi in conventum redire non debent, nisi ex abbatis licentia, et petita in capitulo 479 de negligentiis venia; et quidem ex libro Usuum Cisterc. jejuni, nisi in via dirigendi sint. Curam autem maximam habeat abbas, ne a cellerariis aut servitoribus negligantur infirmi. ] Cellerariorum nomine Bernardus Cass. et Boherius omnes intelligunt officiales quibus ratione obedientiae infirmis aliquid ministrare incumbit. Ab his ergo caveat abbas ne negligantur infirmi, qui « quidquid petierint eis dandum est, etiamsi emere opus sit, inquiunt Farfensis monasterii Consuetudines; regula enim praecipit ante omnia, et super omnia adhibendam infirmis esse curam, et sollicitudinem. » Hic redit in memoriam quanta S. Pachomius (Vita S. Pachom., n. 34, Boll., 14 Maii) severitate fratrem perstrinxerit qui postulanti infirmo carnes denegaverat. Quia ad ipsum", "candidate_score": 0.65915, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_666", "psc_text": "quandiu ibidem fuerint 156 mulieres: faciens autem, vel consentiens, et procurans per litteras apostolicas, vel quoquo modo, si abbas fuerit, omni feria sexta sit in pane et aqua usque ad sequens capitulum generale, ibidem veniam petiturus, et graviter puniendus; si vero prior. vel subprior, vel cellerarius fuerit, ab officio deponatur, et tribus diebus uno eorum in pane et aqua peragat levem culpam; alii vero monachii et conversi poenam similem sortiantur, et ultimi omnium sint per annum. » Hujus decreti praxim Exstat in Nomastico Cister., p. 500 saltem aliqua ex parte videre est in capitulo generali Cisterciensis ordinis anni 1205, in quo haec recitantur: « Abbas de Pontiniaco, qui contra formam ordinis reginam Franciae cum aliis ejusdem sexus non paucis in suum monasterium introduxit ad audiendum sermonem in capitulo, ad processionem in claustro, ad reficiendum, et pernoctandum duabus noctibus in infirmitorio, sumpta occasione quod ex rescripto domini papae, et ex permissione", "candidate_score": 0.658933, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2579", "psc_text": "Petrus Boherius, et Joannes de Turrecremata. Et sic horam integram cum dimidia, hoc est septimam totam et mediam octavam somno impendebant. Regulae Tarnatensis, S. Isidori et S. Fructuosi tres quieti meridianae horas concedunt. Cassinenses a Pascha (Declarat. Cassin., cap. 48), sive a festo S. Benedicti ad medium Aprilem una hora, a medio Aprili ad medium Augustum duabus horis, inde ad idus Septembris una hora dormiunt et silent. Ad silentium quod spectat, scribit Hildemarus quod incipi debet ad tertiam, quamvis id Regula non dicat; sed loquitur haud dubium secundum usum sui monasterii. Si autem necessitas loci vel paupertas exegerit, ut ad fruges colligendas per se occupentur. ] Etiam omissa lectione, ut praescribit supra citatus canon 17 concilii Aquisgranensis, et antea Regula secunda et tertia SS. Patrum cap. 5, et Regula S. Macarii cap. 10, atque ut S. Maurum fecisse docet Faustus (In ejus Vita num. 15), scribens eum cum fratribus ad", "candidate_score": 0.658889, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_7_9", "bdc_text": "Mitteilungen der Gesellschaft für deutsche Erziehungs- und Schulgeschichte XIII , 1903 , S. 131 . unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2675", "psc_text": "in Agaliensi monasterio imbibisse necessum est. Intactum etiam hoc saeculo Orientem relinquere non decet; in quo S. Theodorus Siceota defunctus est anno 613; de quo item Georgius ejus discipulus, vitam illius scribens ita loquitur (Bolland. 22 Aprilis): « Infans ipsi oblatus sum, qui et in ejus sancto monasterio enutritus a religiosissimo praefecto litteras didici. » Circa idem tempus Joannes Moschus presbyter et monachus in monasterio S. Theodosii abbatis et archimandritae, omnium quae Jerosolymis erant coenobiorum, varia peragravit loca, lustravitque monasteria; quo in itinere viros etiam doctissimos et philosophos disciplinae et studiorum gratia visitavit, uti ipse testatur in eo quod adornavit, Prato spiritali cap. 171 et 172. Et haec sufficere debent pro saeculo septimo. Saeculo VIII. S. Bonifacius in Nutscellense coenobium commigrans, sub Wimberto abbate piissimo eum in virtutibus ac litteris progressum fecit, ut docendi quoque munus paulo post ipse obierit. Postea transmittens in Germaniam, cum eum populum ad verum Christi", "candidate_score": 0.65861, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3353", "psc_text": "Ita Petrum Abaelardum in Cluniacensi stabilitate firmata, ad altiorem gradum Petrus Venerabilis extulit, ut ipse docet ad Eloysam scribens. Ex hoc tamen loco Haeftenus recte infert (Lib. IV, tract. 2, disq. 5) communi jure peregrinum hunc monachum ultimo collocandum loco. Et certe in Regula SS. Serapionis, Macarii, Paphnutii, et alterius Macarii, haec lego (Cap. 13): « Ille vero monachus quantos fratres in alio monasterio invenerit, tantos se noverit habere priores; nec attendendum est qui fuit antea, sed probandum est qualis esse coeperit. » Caveat autem abbas ne aliquando de alio noto monasterio monachum ad habitandum suscipiat 804 sine consensu abbatis ejus, etc.] Haec fuit antiqua et constans priscorum monachorum praxis, conciliorum, summorum pontificum, monasticarumque regularum decretis confirmata. Concilium Agathense, cui praefuit S. Caesarius Arelatensis episcopus, ita habet (Can. 27): « Monachum nisi abbatis sui aut permissu, aut voluntate, ad alterum monasterium commigrantem, nullus abbas aut suscipere aut retinere praesumat. »", "candidate_score": 0.658554, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3646", "psc_text": "in capitulo 874 pronuntietur, ut videre est in concilio Aquisgranensi, canone 69, in libello Supplici monachorum Fuldensium, num. 1, in Vita S. Benedicti Animensis, in Vita S. Odonis, in mss. Germaniae Consuetudinibus, in Historia Relationis S. Walarici, et apud Bernardum Cassinensem, in hunc locum sic scribentem: « Hoc in consuetudinem est conversum apud nos, quod quolibet die unum Regulae capitulum legatur. Imo debet diligenter exponi ad ignorantiam crassam tollendam omnino. Novitii vero totiens debent ruminare legendo, ut totam ex integro sicut psalterium mente perfecte sciant. » Sed et Boherius: « Apud nos, inquit, in capitulo consuevit legi quotidie, et qualibet die infra capitulum istius Regulae, exceptis diebus XII lectionum, et vigiliis festivitatum, quibus pronuntiatur evangelium homiliae, ut in vigilia Paschae, Pentecostes, et similibus. Dividuntur tamen ad instar psalmorum prolixiorum, prooemium hujus Regulae, cap. 2, 43, 48, 63, 64, 65. Constitutiones vero papales bis in anno legi debent, et semel in", "candidate_score": 0.658154, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_38_40", "bdc_text": "Aus der zweiten oben erwähnten Aufzeichnung Bullingers über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten ( Ms F 95/1 , Nr. 41 ) und der ToggenburgerChronik , 178. 189 , erfährt man zudem , dass jener Jakob Keller aus RegensbergKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Pfarrer an der Kirche BurgStein am Rhein , Burg ( Kirche ) in Stein am RheinStein am Rhein ( Kt. Schaffhausen )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2687", "psc_text": "ingressa, et ad probationem cum aliis novitiis admissa cum fuisset, domnus abbas Gothefridus, inquit Vitae scriptor et connovitius, « qui tunc praeerat monasterio Schonaugiensi 642, audiens Joseph inter fratres legentem et psallentem, intellexit quod in studio discendi non modicum neglectus fuerit. Ideoque nescio quo pacto, quo merito, cum ego nuper venissem de saeculo adolescens erudiendus et instituendus, ipsum mihi commendavit, ut infra domum probationis quoad possem erudirem, regerem, instruerem. Feci quod potui, etc. » Et certe si non studuissent, unde tot viros eruditissimos ad episcopales cathedras, et ad haereticos profligandos, maxime Albigenses, Ecclesiae subministrare potuissent? De subsequentibus saeculis supervacaneum est dicere; sufficient conciliorum summorumque pontificum decreta ad eos revincendos qui nullas asserunt exstare sanctiones ecclesiasticas quibus permittantur aut praecipiantur monachis studia. Concilii Aquisgranensis supra citata non revocamus statuta. Celebris est edita in concilio Viennensi Clementis V decretalis, in qua inter alia ad propositum nostrum legitur: « Ut ipsis monachis proficiendi", "candidate_score": 0.658145, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_70_72", "bdc_text": "Atque nobis huius facti racionem ab eo postulantibus respondit se optimam ac iustam abeundi causam habuisse , quam cum patriKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2466", "psc_text": "Kyrie eleison, 589 ad gradum vos non prosternetis, sed expleta regulari hora, in loco in quo stabitis, sicut B. Benedictus praecipit, flexis ad terram genibus, sicut qui in psalmo fallitur, humiliter satisfacietis. Hoc audito, frater ille ad pedes abbatis vadat, et rediens in locum in quo stabat, tres genuum flexiones, ante scilicet, et ad dexteram, et ad sinistram, cum omni devotione faciat, gratias referens fratribus quia pro se rogaverint, et humiliter supplicans quatenus adhuc rogare dignentur. Postea designet abbas ei locum ubi debet esse, et eo praecipiente sessum vadat. » Et tunc si jusserit abbas, recipiatur in choro, vel in ordine quo abbas decreverit. ] Quod S. Benedictus ait vel in ordine, Richardus de S. Angelo intelligit « in loco primae vigiliae vel secundae; vel in ultimis, sicut abbati placuerit, ut infra dicetur; vel diaconatu, vel subdiaconatu, vel in minoribus. » Rectius cum Bernardo Cassinensi et Boherio intelligerem de ordine", "candidate_score": 0.657978, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2567", "psc_text": "ex Regula ms incerti auctoris, in qua scribitur (Cap. 2): « Post refectionem hora sexta sicut B. Benedictus caeterique Patres docent, aut requiescendum est, aut legendum. » Cujus rei praxim videre est in l. I Dial. S. Greg. et in Vita S. Maglorii n. 24, saec. I Bened. Sed et S. Joannes Climacus testatur (Gradu 27), quia difficile est pomeridianis horis somnum arcere. Sed circa meridianum somnum nonnulla hic veniunt observanda. 1º Non toto anni tempore a S. Benedicto fuisse indultum, sed tantum a Pascha usque ad calendas Octobris, id est usque diem 14 Septembris, quo incipiunt numerari calendae Octobris: hinc Statuta Lanfranci (Cap. 1, § 1): « Calendis Octobris remaneat meridiana, quam facere solent monachi in aestate. » Et Udalricus: « A calendis Octobris . . . . . ex toto dimittitur pausatio meridiana. » Id quod ab aliis etiam usu receptum fuisse, constat ex Regula SS. Pauli et", "candidate_score": 0.657923, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2571", "psc_text": "» Idem permittit Regula SS. Pauli et Stephani his verbis (Cap. 11): « In campo vero quando messis colligitur, si meridie dormire licuerit, non divisi; sed in uno loco aut duobus locis dormiant. » Quinto, cum S. Benedictus dicat post sextam surgentes a mensa pausent in lectis suis, nullam videtur indulsisse repausationem quartis et sextis feriis, quibus ad nonam reficiunt fratres. Et certe Statuta Lanfranci a meridianis excipere videntur dies jejunii. Communis tamen ordinis nostri usus obtinuit ut sexta nihilominus hora his diebus dormirent monachi, praescribente Aquisgranensi synodo (Can. 71), « ut quando fratres aestivo tempore jejunant, post sextam dormiant: » testaturque Petrus Venerabilis (Stat. 25), quod « antiquus monachorum mos erat jejuniorum diebus detrimenta usitati somni congruenti dormitione ante mensam compensare: unde Hieronymus: Saepe vacuo ventre dormiendum est. » Et in Regula Magistri legitur (Cap. 50): « Statim post sextam tam post prandium quam in jejunio omnes modice in", "candidate_score": 0.657598, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_667", "psc_text": "quo haec recitantur: « Abbas de Pontiniaco, qui contra formam ordinis reginam Franciae cum aliis ejusdem sexus non paucis in suum monasterium introduxit ad audiendum sermonem in capitulo, ad processionem in claustro, ad reficiendum, et pernoctandum duabus noctibus in infirmitorio, sumpta occasione quod ex rescripto domini papae, et ex permissione domini Cistercii eidem dominae patebat aditus illius monasterii, cum eo usque procedendum nec dominus papa, nec abbas Cistercii indulserint, sed nec etiam aliquid tale cogitaverint; et quia tam enorme factum sustinuit in totius ordinis Cisterciensis injuriam; licet absque omni retractatione depositionem mereretur in instanti, tamen ad instantiam et petitionem domini Remensis, cui negare quidquam nec volumus, nec debemus, et aliorum etiam episcoporum, ei parcitur in praesenti. Verum ne omnino impunita remaneat tanta praesumptio, extra stallum abbatis maneat usque ad Pascha, nec celebret nisi de necessitate sui officii, et sex diebus sit in levi culpa, tribus scilicet diebus in Cistercio, et", "candidate_score": 0.657562, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2644", "psc_text": "essent codices trecenti, ut patet ex catalogo librorum ejusdem monasterii tempore Ludovici Pii confecto, et ab Hariulfo in Chronico Centulensi relato (In Chron. Centul. lib. III, cap. 3): unde etiam horis secundum Regulam lectioni deputatis, uno legente alii saepius auscultare cogebantur; eoque respexit S. Benedictus cum dicit (Cap. 4) lectiones sanctas libenter audire. Secundum, paucitas sacerdotum: nam cum in ipsis vitae monasticae cunabulis, haud ita multi monachorum in clerum asciscerentur, nec 632 a laicis fere distinguerentur; etsi perutilem scientiam existimarent, non tamen omnino necessariam: quapropter urgente victus sibi comparandi necessitate, longe plures laboribus manuum horas impendebant: alioqui quos sacris altaribus destinabant, scientiis informare omnino satagebant, Domini per prophetam comminationem formidantes: Quia repulisti scientiam, repellam te, ne sacerdotio fungaris mihi; et illud: Ignorans ignorabitur. Tertium, perversa Massalianorum haereticorum et quorumdam vagantium monachorum doctrina, qui aut orationis, aut praedicationis obtentu, laborem non solum tanquam inutilem, sed etiam ut malum, et evangelicis verbis", "candidate_score": 0.657415, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_123", "psc_text": "15 In not. ad conc. Reg. cap. 15, § 2 : « Nec liceat monachis cellas habere communes, sed schola labore communi construatur, ubi omnes jaceant, aut abbate aut praeposito gubernante; » ex Regula cujusdam cap. 12: « Focos vero in schola poenitentes, si fuerint, bini per hebdomadas faciant: » ex Regula S. Caesarii cap. 3: « De ipso tamen habitu mutando, vel lecto in schola habendo sit in potestate prioris. » Hic vero schola a sancto Benedicto accipitur usurpaturque ad significandam regulam, unde et mox eam institutionem vocat; neque omnino insolitum est apud veteres scripta sacra institutaque sanctorum scholas appellare; nam et S. Hieronymus, referente Boherio, in epist. ad Evagrium librum Exodi vocat scholam medici, ubi leges datae a Deo populo Israel sunt descriptae; et interrogatus apud Cassianum Joannes abbas, cur, relicta anachoresi, coenobitarem instituta esset amplexus, respondit, « velut imparem se anachoreticae disciplinae, et sublimitate tantae perfectionis indignum", "candidate_score": 0.657231, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8_10", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen : Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1785", "psc_text": "vel gestorum factis; verum etiam quia contra professionem monasticae legis, in sua se retinuit potestate vel voluntate cordis. Tanto profecto, inquiens, liber ero, quanto 428 non mihi debita potestas concessa manet, neque voluntas sui relaxatur arbitrii. » Omnia vero necessaria a Patre monasterii sperare. ] Plurima hunc in locum observanda occurrunt. Primo per monasterii Patrem: 1º intelligi posse Deum ipsum, qui communis omnium pater est, in quo oculi omnium sperant, et dat escam illorum in tempore opportuno, aperitque manum suam, et implet omne animal benedictione; 2º abbatem, qui vices ejus in monasterio agit, ipsius vocatur praenomine, dicente Apostolo: Accepistis spiritum adoptionis in quo clamamus, Abba Pater: quo sensu monasterii Patrem hic intellexit Richardus de S. Angelo; 3º cellerarium, qui ex Regulae cap. 31, omni congregationi sit sicut pater. Secundo, per omnia necessaria, hic non solum intelligi victum aut vestitum, si stricte sumantur, sed ea omnia quae ad vitam monasticam decenter", "candidate_score": 0.656576, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8_10", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen : Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1081", "psc_text": "in Reomensi S. Joannis monasterio colligimus ex libro de Translatione et miraculis ejus, n. 1; sed et S. Galli abbatis discipulos post laborem matutinalis officii quiescendi gratia lectos revisisse auctor est Walfridus in Vita S. Gadi cap. 26 (Saec. II). Similiter S. Geremarus abbas Flaviacensis completo officio revertens in dormitorium in stratu suo collocare se consueverat. ut habent ejus acta n. 14. Idem viguisse in Longoretico monasterio discimus ex Visione Baronti, n. 7, saeculo II Bened.; in Pauliacensi sanctimonialium ex Vita S. Austrobertae, n. 15, saec. III, part. I; in Lindisfarnensis ex Carmine Ethilvulfi monachi cap. 10, 21, 22; in monasterio S. Corbiniani ex ejus Vita auctore Aribone n. 3, denique in Suessionensi B. M. Parthenone aliis in ecclesia vigiliis et orationibus insistentibus, aliae post nocturnum officium dormire permittebantur ex Vita S. Drausii episc., n. 17, apud Bolland., 5 Martii. Sed haec merae indulgentiae, et praeter Regulam S. Benedicti, quae", "candidate_score": 0.656552, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3660", "psc_text": "collectam intelligunt, non ultimam cujuscunque horae canonicae orationem. Econtra Petrus Boherius hunc locum exponens ad verbum semper, « id est, inquit, in omnibus horis canonicis. » Et ita usus obtinuit non solum apud nos, sed etiam apud Camaldulenses et tenacissimos Regulae ad litteram observatores Cistercienses, teste Juliano Parisio in libro de prima vivendi ratione Cisterciensium, parte III, cap. 4, § I. Et ratio est quod sicut absentium ministerium omnibus in claustro remanentibus proficit, par quoque erat, ut totius congregationis orationes absentibus prodessent. Qualis autem esset illa commemoratio, S. Pater non explicat: unde et varius ubique usus obtinuit: de quo vide Haeftenum, in lib. II, tract. 4, disq. 3, et Menardum hic. Revertentes autem de via fratres, ipso die quo redeunt, etc.] Ex hoc loco recte inferunt commentatores, sic omnia a viatoribus peragenda esse negotia, ut multa adhuc hora revertentes, monasterium ingrediantur saltem ante completorium. Ita 878 Hildemarus, Bernardus Cassinensis et", "candidate_score": 0.656472, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3500", "psc_text": "pro condemnatione Severi (Tom. V Concil., pag. 171), in quo abbates sexaginta quatuor subscribunt, sacerdotes omnes, uno excepto diacono; tandem alter libellus monachorum Apameae ad proprios episcopos de sceleribus Petri (Tom. V Concil., p. 250), in quo ex decem et octo abbatibus sexdecim leguntur sacerdotes, duo diaconi. Quid quod ipsae abbatissae prius ordinarentur diaconissae? ut docet Henschenius in notis ad Vitam S. Eupraxiae, probatque ex Vita sanctae Irenes (13 Martii, Bolland.). Caeterum ex hoc S. Regulae textu manifestum est ex ipso congregationis corpore, et non aliunde, maxime si alterius ordinis existant, abbates eligendos esse, nec nisi per summum abusum clericos, ut vocant, saeculares monachorum coenobiis praefici, contra expressam S. Gregorii papae prohibitionem (Lib. III Regist., cap. 11): « Presbyteros, diaconos, caeterosque cujuslibet ordinis clericos, qui ecclesiis quoquomodo militant, abbates fieri per monasteria non permittas; sed aut admissa clericatus militia monasticis non promoveantur ordinibus; aut si in abbatis loco permanere decreverint,", "candidate_score": 0.655979, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33_35", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 . Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2910", "psc_text": "S. Columbanus in Poenitentiali superpositione damnat; S. Isidori Regula, cap. 16, triduana excommunicatione etiam emendandos decernit. Denique in ms. codice 47 bibliothecae Cassinensis inter casus priori reservatos ab annis fere trecentis tertium exstat: « Quod nullus mittat litteram vel ambasciatam extra monasterium, nec ab aliquo ea recipiat sine licentia. » Quod si mittentes aut recipientes litteras ita plectebant, quanto magis eulogias, aut alia quaelibet munuscula, quae quidem juxta Regulam Tarnatensis monasterii (Cap. 19) « peregrinis et ignotis deputabuntur, aut certe incendio cremabuntur. » Recipientes vero aut mittentes ad minus in capitulo verberentur, ex lib. Instit. cap. gener. ordin. Cisterc., dist. 6, cap. 9. CAPUT LV. De vestiario et calciario fratrum. Vestimenta fratribus secundum locorum qualitatem ubi habitant, vel aerum temperiem, dentur: quia in frigidis regionibus amplius indigetur, in calidis vero minus. Haec ergo consideratio penes abbatem est. Nos tamen mediocribus locis sufficere credimus monachis, per singulos cucullam et tunicam: cucullam,", "candidate_score": 0.655973, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_7_9", "bdc_text": "Mitteilungen der Gesellschaft für deutsche Erziehungs- und Schulgeschichte XIII , 1903 , S. 131 . unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_477", "psc_text": "tertia SS. Patrum Cap. 12: « Pro custodienda fama specialiter statuimus ut nullus monachus in infirmitate positus, relicto monasterio, parentum studio commendetur; quia magis eum saecularium spectaculorum visu aut auditu pollui censemus, quam ab aegritudine posse purgari. » Eodem modo abbas Poemen in Apophthegmatis Patrum Tom. I Monum. Eccl. Graec., pag. 637: « Ne propter necessitates abieris ad domum paternam. » Et Evagrius in Monachicis, n. 5: « Ne corripiaris curis parentalibus, aut cognatorum amicitiis; quinimo et assiduos cum eis congressus vita, ne forte a cellae quiete te auferant, et ad sua traducant negotia. » Sed omnium maxime S. Basilius pluribus in locis, praesertim vero in Constitutionibus monasticis Cap. 21, ubi inter alia haec habet: « A cognatis sane, amicis ac parentibus tantum affectu separatum esse convenit, quantum mortuis videmus cum vivis nihil esse commercii; » et alibi Reg. fus. c. 32: « Quibus semel in consortio fratrum locus datus", "candidate_score": 0.655804, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_7_9", "bdc_text": "Mitteilungen der Gesellschaft für deutsche Erziehungs- und Schulgeschichte XIII , 1903 , S. 131 . unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1459", "psc_text": "Fausto, n. 8; S. Placidi auctore Gordiano, n. 5; S. Marculfi, n. 13; S. Paterni, S. Samsonis, S. Radegundis auctore Fortunato, n. 22; S. Severi, n. 13; et S. Fidoli, n. 10, saec. 1 Bened.; S. Bavonis, n. 11; S. Vandregesili, n. 8; S. Tillonis, n. 8, saec. II, et aliorum prope infinitorum. Atque ita suadet Syntagma doctrinae S. Athanasii ad monachos et clericos: « Te monachum, te sacerdotem adhortor humi ut dormias, si vales. » Vide infra, c. 55. Si potest fieri omnes in uno loco dormiant. ] Juxta veterum monachorum morem, quem in omnibus pene eorum regulis advertere licet. Ita Regula S. Posthumio ab angelo tradita, quae refertur in ejus Vita, c. 8 (Lib. I de Vit. Pat.): « Procul ab invicem contextas vites sternite, cum ad dormiendum seceditis: interstitium unius habeatur cubitus, nedum ad invicem proximant corpora, nutriantur libidinis incentiva. » S. Caesarius Arelatensis episcopus (Regul. ad", "candidate_score": 0.655789, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8_10", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen : Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3353", "psc_text": "Ita Petrum Abaelardum in Cluniacensi stabilitate firmata, ad altiorem gradum Petrus Venerabilis extulit, ut ipse docet ad Eloysam scribens. Ex hoc tamen loco Haeftenus recte infert (Lib. IV, tract. 2, disq. 5) communi jure peregrinum hunc monachum ultimo collocandum loco. Et certe in Regula SS. Serapionis, Macarii, Paphnutii, et alterius Macarii, haec lego (Cap. 13): « Ille vero monachus quantos fratres in alio monasterio invenerit, tantos se noverit habere priores; nec attendendum est qui fuit antea, sed probandum est qualis esse coeperit. » Caveat autem abbas ne aliquando de alio noto monasterio monachum ad habitandum suscipiat 804 sine consensu abbatis ejus, etc.] Haec fuit antiqua et constans priscorum monachorum praxis, conciliorum, summorum pontificum, monasticarumque regularum decretis confirmata. Concilium Agathense, cui praefuit S. Caesarius Arelatensis episcopus, ita habet (Can. 27): « Monachum nisi abbatis sui aut permissu, aut voluntate, ad alterum monasterium commigrantem, nullus abbas aut suscipere aut retinere praesumat. »", "candidate_score": 0.655538, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8_10", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen : Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1422", "psc_text": "Statutis Lanfranci, aut Cluniacensis monasterii Consuetudinibus, quae agunt tantum de abbate, priore majore, decanis villarum provisoribus, priore claustrali, circatoribus, et puerorum magistris. In ordine etiam Cisterciensi decani nomen inauditum fuit, inquit Joannes Craesbeeck; officium tamen quod in priore conventuali residere videtur non inusitatum. Apud Cassinenses olim unus duntaxat post abbatem erat decanus: et post hunc vicedecanus, ut scribit Nicolaus de Fractura; sed cum Coelestinus papa V suos in Cassinensi monasterio introduxisset, « mutavit nomen decani, qui post ipsorum adventum vocatus est prior, » inquit Richardus a Paulo Augustino a Janua citatus ad Regulae c. 55. Et certe in Fossatensi S. Mauri monasterio priores etiam appellabantur decani, ut patet ex lib. Mirac. S. Baboleni abbatis c. 5 (Saec. II Bened., p. 595), ubi Robertus ejusdem monasterii modo prior, modo decanus appellatur. Sed hi proprie non erant decani prout a S. P. Benedicto ordinati sunt, quos tandem restituerunt Cassinenses edito hoc 339", "candidate_score": 0.65553, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8_10", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen : Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1743", "psc_text": "quasi ad vitam officia monachis essent commissa, cum potius singulis annis renovata fuisse constans sit traditio, quam colligere licet ex sancto Hieronymo de Tabennensibus referente (Praef. in Reg. sancti Pach., n. 8), quod singulis annis mense cui vocabulum est mesore, id est Augusto, « disponuntur monasteriorum capita, dispensatores, praepositi, ministri, prout necessitas postulaverit; » ex Leone Ostiensi docente morem fuisse apud Cassinenses (Chron. Cass. l. I, c. 31) ut pridie calendas Septembris omnium in circuitu monachorum conventus fieret, in quo « sequenti die ordinabantur et describebantur, atque destinabantur in obedientias per singulas prout opportunum erat provincias; » ex Vita sancti Joannis Gorziensis (Num. 73, saec. V Bened.), quem Einoldus abbas diversis exercere mutationibus non destitit; cujus etiam diversa officia describit Joannes abbas Mettensis his verbis: « Jussus praepositus, paret (continuo.) Praepositura deposita, decanus esto; jugum quietus admittit. Eo abiens cellarium cura, manum illico profert. Alio ibi succedente, vestes fratrum serva;", "candidate_score": 0.655359, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3608", "psc_text": "artes diversae intra monasterium exerceantur. ] Tale erat Fuldense coenobium sub Sturmio abbate, teste Eigile abbate in ejus Vita, num. 20; tale Flaviacense sub S. Geremaro, ex ejus Vita, num. 25; tale Solemniacense ex Vita S. Audoeno in Vita sancti Eligii; tale Lesciense ex Vita S. Hiltrudis, num. 3; tale Centulense ex Hariulfi Chronico, lib. II, cap. 7; tale Talipiacum ex gestis S. Aldrici, num. 28; tale Sanctigallense ex antiqua ejus delineatione; tale denique Divionense S. Benigni ex ejusdem Chronico. Talia etiam construi volebat monasteria Moguntinum sub Carolo Magno concilium, S. Benedicti praeceptum renovans his verbis (Can. 20): « Dignum et necessarium est, ut missi per quaeque loca directi simul cum episcopo uniuscujusque dioecesis perspiciant loca monasteriorum canonicorum pariter et monachorum, similiterque puellarum, si in apto et congruo loco sint posita, ubi necessarium commodum possit acquiri, quod ad utilitatem pertinet monasterii, sicut in S. Regula dicitur: Monasterium autem ita debet", "candidate_score": 0.655352, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_34_36", "bdc_text": "Mai 1548 bis 31 . April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 . September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2374", "psc_text": "lib. III, cap. 11, et collat. 21, cap. 20. Eamdem ob rationem in praecipuis etiam sanctorum festis a jejunio abstinendum esse censuerunt nonnulli vitae monasticae Patres. Exstat integrum hac de re capitulum (Cap. II) in Regula sancti Isidori his verbis expressum: « Hae sunt feriae monachorum, in quibus jejunia conquiescunt. In primis venerabilis dies dominicus, nomini Christi dicatus, qui sicut propter mysterium Resurrectionis ejus solemnis est, et ita apud omnes servos ejus celebritatem convivii votivo gaudio retinebit. Item a primo die Paschae usque ad Pentecosten, quinquaginta scilicet continuis diebus jejunium a sanctis Patribus dissolutum est, propter Resurrectionem videlicet Christi, et adventum Spiritus sancti, ut hi dies non in figura laboris, quod Quadragesimae tempus significat: sed in quiete laetitiae laxatis jejuniis celebrentur. Placuit etiam Patribus a die Natalis Domini usque ad diem Circumcisionis solemne tempus efficere, licentiamque vescendi habere. Non aliter et dies Epiphaniae ex veteri Regula reficiendi indulgentiam consecuta est.", "candidate_score": 0.655096, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_7_9", "bdc_text": "Mitteilungen der Gesellschaft für deutsche Erziehungs- und Schulgeschichte XIII , 1903 , S. 131 . unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2203", "psc_text": "21 (Saec. II Ben.), in quo praepositus monasterii triginta fratribus vineae custodibus anatem divisisse legitur; in Vita S. Judoci (Saec. II Ben.), qui, ut scribit anonymus in ejus Vita num. 10, gallinas SIBI nutrire consueverat; in Vita S. Cuthberti (Saec. II Ben.) auctore Beda cap. 36, qui aliquando hospitibus monachis aucam exhibuisse dicitur; apud Arnulfum S. Emerammi Ratisponensis monachum de primis Ratisponensibus scribentem, quod communiter pauperem annonam habebant, volatilia manducabant (Lib. II Dialog) . Et hanc fuisse non singularem quorumdam monasteriorum 526 praxim, sed communem omnium fere consuetudinem, probant ex Regula Magistri, quae non diu post S. Mauri obitum scripta fuit, hoc est saeculo VII, et magna ex parte constat ex Benedictina; nam loquens de gyrovagis monachis, et rationem reddens quare omni vitae suae tempore ternis quaternisve diebus per diversorum cellas et monasteria hospitantur, dicit (Cap. 1) quod « pro hospitum adventu a diversis volunt quotidie noviter suscipi; et pro", "candidate_score": 0.654931, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8_10", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen : Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2228", "psc_text": "sanctus Theodorus Siceota (In ejus Vita n. 63, Boll. 22 April.), quos ea de causa ad oppidum remittebat. Imo inter objecta Graecorum tempore Michaelis Cerularii Latinis improperarunt (Humberti lib. contr. Graec. calumanias) , quod sanctus Benedictus infirmis carnis esum concedit; et inter querelas quas Innocentii III tempore adversus Latinos renovarunt, quinquagesima tertia haec erat: Ipsorum monachi carne vescuntur. Quid quod monachis ad Ecclesiae dignitates assumptis, extra infirmitatis necessitatem, carnibus vesci prorsus illicitum erat? Cujus rei illustre habemus exemplum in persona Hincmari ex monacho Dionysiano archiepiscopi Rhemensis, quem ex morbo recens convalescentem Pardulus Laudunensis episcopus monet, « ne a lardo sive quadrupedibus abstineat, donec sanitas confirmetur, et sic ad siccos, et miseros, tardioresque monasticos cibos rediatur. » Quapropter haudquaquam mirum videri debet si sanctus Fructuosus monachum qui abstinentiam « violaverit, et contra sanctionem regulae usumque veternum, vesci carnibus praesumpserit, sex mensium spatio retrusioni et poenitentiae » subjacere decernat (Cap. 5). Quae", "candidate_score": 0.654669, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_36", "bdc_text": "September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1169", "psc_text": "nonagesimo quarto psalmo. COMMENTARIUS. 275 A Pascha autem usque ad calendas Novembris, etc.] A Pascha, inquit, scilicet Resurrectionis, ad differentiam aliarum solemnitatum Domini nostri Jesu Christi, inquit Boherius, quas etiam quaedam provinciae Paschata vocant. Ita in antiquis Germaniae Consuetudinibus mss., feria V in Coena Domini Pascha appellatur. Pro ipsis tribus lectionibus una de Veteri Testamento memoriter dicatur. ] Huc spectare videtur illud Guigonis Carthusiae prioris statutum (Cap. 5): « A Pentecoste usque ad Novembris calendas, una, nisi festum intersit, lectione sicut caeteri monachi contenti sumus. » Quod dicit a Pentecoste, ostendit toto tempore Paschali plures recitatas fuisse lectiones, et revera tres olim in omnibus passim monasteriis legebantur, uti observavimus in lib III de Antiquis monachorum Ritibus, cap. 18, quod etiam exemplo Romanae Ecclesiae tota aestate praestitisse Cassinenses constat ex Theodemari abbatis epistola ad Carolum Magnum. Scribit etiam Amalarius in Supplem. quod « in quibusdam monasteriis monachorum propter consuetudinem Romanam, ne", "candidate_score": 0.65453, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_36", "bdc_text": "September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2324", "psc_text": "Pentecosten reficiendum ad sextam, et monophagia, id est conservanda per diem. A Pentecoste usque ad octavum decimum calendas Octobris interdiana jejunia retinenda sunt, excepto una Quadragesima, quae festivitatem sanctorum Justi et Pastoris praecedit, sollicite conservanda est, in qua usque ad nonam quotidie jejunandum est, et vino penitus abstinendum: servanda tamen abbati 555 discretio est, ut cum hos gravi labore perspexerit onerari ad refectionem singulas portiones tribuat. Ab octavo decimo calendas Octobris usque ad Pascha sollicite jejunandum est, et in Quadragesima vino et oleo penitus abstinendum. » Regula Cujusdam ad monachos (Cap. 11) perpetuum praescribit jejunium: « In abstinentia, inquit, ciborum unam regulam observari oportet ab omnibus fratribus, praeter senes et infirmos, sive infantes; et una mensura sit in omnibus, id est ab hora nona usque ad horam alteram a cibis temperandum est, nec ante sive post mensam, quae communiter ad coenam fratribus apponitur, aliquid ori indulgendum est, nisi infirmitas, sive", "candidate_score": 0.654508, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_7_9", "bdc_text": "Mitteilungen der Gesellschaft für deutsche Erziehungs- und Schulgeschichte XIII , 1903 , S. 131 . unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1422", "psc_text": "Statutis Lanfranci, aut Cluniacensis monasterii Consuetudinibus, quae agunt tantum de abbate, priore majore, decanis villarum provisoribus, priore claustrali, circatoribus, et puerorum magistris. In ordine etiam Cisterciensi decani nomen inauditum fuit, inquit Joannes Craesbeeck; officium tamen quod in priore conventuali residere videtur non inusitatum. Apud Cassinenses olim unus duntaxat post abbatem erat decanus: et post hunc vicedecanus, ut scribit Nicolaus de Fractura; sed cum Coelestinus papa V suos in Cassinensi monasterio introduxisset, « mutavit nomen decani, qui post ipsorum adventum vocatus est prior, » inquit Richardus a Paulo Augustino a Janua citatus ad Regulae c. 55. Et certe in Fossatensi S. Mauri monasterio priores etiam appellabantur decani, ut patet ex lib. Mirac. S. Baboleni abbatis c. 5 (Saec. II Bened., p. 595), ubi Robertus ejusdem monasterii modo prior, modo decanus appellatur. Sed hi proprie non erant decani prout a S. P. Benedicto ordinati sunt, quos tandem restituerunt Cassinenses edito hoc 339", "candidate_score": 0.653849, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_36", "bdc_text": "September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2377", "psc_text": "suis in Statutis, decernens (Statut. 14), « ut jejunia regularia ab ibidus Septembris usque ad caput Quadragesimae a nostris semel in die comedendo serventur, excepto festo sancti Michaelis et Dedicationis ecclesiae, et apostolorum extra Adventum et Septuagesimam provenientibus, festivitatibus abbatum Cluniacensium, octo diebus Natalis Domini, Epiphania prima tantum die, festo sancti Marcelli papae, et sancti Vincentii martyris, atque Purificationis sanctae Mariae. Conversione vero sancti Pauli jejunium non solvetur, quoniam de eodem apostolo alias aliis anni temporibus festivitates Ecclesia celebrat. Cathedra sancti Petri eadem die jejunium relaxabitur, et etiam quia infra Septuagesimam festivitas illa semper occurrit, tunc vero post missam majorem 567 statim sexta cantabitur, et facto intervallo nona sequitur. » De Carthusianis quoque idem Petrus Venerabilis sic loquitur (Lib. II Mir. cap. 28): « Semel in die semper comedunt, exceptis octo diebus Natalis Domini, octo diebus Paschae, octo diebus Pentecostes, Epiphania Domini, Repraesentatione ejus, hoc est Purificatione sanctae Mariae; Annuntiatione", "candidate_score": 0.653557, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8_10", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen : Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3352", "psc_text": "remordente, ut assolet, conscientia, incipiat denuo de rupta stabilitate causari, inquit S. Bernardus (De Praec. et disp., c. 16), generalem super hujuscemodi scrupulo consolatoriam profert sententiam, dicens: Ubique enim uni Deo servitur, et uni Regi militatur. » Quem etiam si talem esse perspexerit abbas, liceat eum in superiore aliquantulum constituere loco. ] Atque ita Guillelmum Luciacensem monachum in Cluniacensi monasterio S. Majolus (Bolland., 1 Januar.) « promovit honorifice cum consilio fratrum, » teste Glabro Rodulfo in Vita S. Guillelmi. Ita in Virdunensi S. Vitoni monasterio S. Popponem (Bolland., 25 Januar.) « in sublimiori quam fuerat loco » promovit Richardus abbas. Ita Petrum Abaelardum in Cluniacensi stabilitate firmata, ad altiorem gradum Petrus Venerabilis extulit, ut ipse docet ad Eloysam scribens. Ex hoc tamen loco Haeftenus recte infert (Lib. IV, tract. 2, disq. 5) communi jure peregrinum hunc monachum ultimo collocandum loco. Et certe in Regula SS. Serapionis, Macarii, Paphnutii, et alterius", "candidate_score": 0.653273, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8_10", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen : Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1728", "psc_text": "in secundo comm. substantiam hic interpretatur pro rebus mobilibus monasterii; quod et in consequentibus fatetur ipse Bernardus; indicatque haud obscure sanctus P. Benedictus cum subjicit: In ferramentis. ] « Videlicet utilibus ad laborandum, » inquit Richardus de S. Angelo. Ubi ferramentorum nomine omnia intelligit instrumenta quibus inter laborandum fratres utuntur, « sive sint ex ferro, sive ex aere, sive etiam sint vasa de lignis, » ait Bernardus Cassinensis. Et Hildemarus: « Ferramenta attinent ad sappam, ad securem, seu dolatoria, et reliqua his similia. » Vel vestibus. ] Hunc locum non ita recte videtur intellexisse Hildemarus, cum dicit: « Vestes attinent ad vestimenta illa quae debent in operam habere, quando operantur aliquid quod eis a priore injunctum fuerit; » nam S. Benedictus hic loquitur de quibu libet vestibus. Seu quibuslibet rebus. ] « Ut privilegiis et aliis munimentis, 415, vasis argenteis, libris, ornamentis ecclesiasticis, bladis, vinis et aliis pretiosis, quae non", "candidate_score": 0.653135, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8_10", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen : Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3581", "psc_text": "25 Januar.). In Tegernsensi S. Quirini Fromundus janitor unus ex praecipuis coenobii sui monachis fuisse colligitur ex epistola quam scripsit ad Theodulum episcopum (Anal. tom. IV), qua se excusat quod ratione sui officii ad synodum proficisci haud potuerit. Idem dicendum de Ingelbaudo Vindocinensi portario (Miscel. Bal. tom. II), qui cum Frotmundo priore pro causis sui monasterii ad urbanum papam II missus fuit. Sed his missis ad Regulae textum veniamus. Ad portam monasterii. ] Ex primo hujus capitis vocabulo Haeftenus (Lib. III, tract. 7, disq. 5) colligit ex mente S. legislatoris non plures in monasterio, sed unicam duntaxat januam esse constituendam; id quod etiam statuit Justinianus imperator in novella 133: « Et primum quidem ne monasterium multos habeat aditus, sed unum tantum, aut duos forte. » Ponatur senex sapiens. ] « Notandum, inquit Smaragdus, quia non dixit: Ad portam ponatur senex aetate; sed ait: Ponatur senex moribus sapiens: ubi datur intelligi", "candidate_score": 0.653131, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8_10", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen : Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2202", "psc_text": "Eccles. Graec., pag. 428), ad quem aliquando in prandio S. Epiphanius avem apposuit; quam ille recusavit dicens: Ignosce mihi, pater, quia ex qua accepi istum habitum, non manducavi quidquam necisum: non dixit quia hoc monachis vetitum est. Et certe S. Epiphanium non latebant monachorum vivendi leges, ut eas a viro sanctissimo violari vellet. Jam vero post S. Benedictum innumera proferunt monasteriorum bene ordinatorum exempla, in quibus volatilium esus erat in usu: unde si praxis optima sit legum interpres, concludunt permissas a S. Benedicto volatilium carnes. Hujuscemodi exempla habemus in Vita S. Bertulfi abbatis Bobiensis auctore Jona monacho ejus discipulo, num. 21 (Saec. II Ben.), in quo praepositus monasterii triginta fratribus vineae custodibus anatem divisisse legitur; in Vita S. Judoci (Saec. II Ben.), qui, ut scribit anonymus in ejus Vita num. 10, gallinas SIBI nutrire consueverat; in Vita S. Cuthberti (Saec. II Ben.) auctore Beda cap. 36, qui aliquando hospitibus monachis", "candidate_score": 0.653025, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8_10", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen : Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_123", "psc_text": "15 In not. ad conc. Reg. cap. 15, § 2 : « Nec liceat monachis cellas habere communes, sed schola labore communi construatur, ubi omnes jaceant, aut abbate aut praeposito gubernante; » ex Regula cujusdam cap. 12: « Focos vero in schola poenitentes, si fuerint, bini per hebdomadas faciant: » ex Regula S. Caesarii cap. 3: « De ipso tamen habitu mutando, vel lecto in schola habendo sit in potestate prioris. » Hic vero schola a sancto Benedicto accipitur usurpaturque ad significandam regulam, unde et mox eam institutionem vocat; neque omnino insolitum est apud veteres scripta sacra institutaque sanctorum scholas appellare; nam et S. Hieronymus, referente Boherio, in epist. ad Evagrium librum Exodi vocat scholam medici, ubi leges datae a Deo populo Israel sunt descriptae; et interrogatus apud Cassianum Joannes abbas, cur, relicta anachoresi, coenobitarem instituta esset amplexus, respondit, « velut imparem se anachoreticae disciplinae, et sublimitate tantae perfectionis indignum", "candidate_score": 0.652947, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_19", "bdc_text": "am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2956", "psc_text": "essent Basilianorum vestes discimus ex Vita S. Philareti saeculo XI a Nilo monacho coaetaneo scripta, num. 21 (Bolland., 6 Aprilis), ubi agens de illius ad habitum monasticum receptione, has recenset vestes: Sticarium, id est tunicam; pallium, quod supra cervices et scapulas est; cucullium, quod capiti imponimus; crucem in fronte gestandam, et cingulum cum sua fibula. Inter Aegyptiorum monachorum vestes Evagrius Sithensis monachus in epistola ad Anatolium (Tom. III Mon. Eccles. Graec.) has nominat: Cucullum, analabum, melotem, zonam, et baculum. Alias addit Cassianus eo in libro quem de Habitu monachi conscripsit, ubi has eorum vestes earumque symbola explicat, scilicet cucullum, colobium, rebrachiatoria, mafortes, melotem et pellem caprinam, cingulum et caligas. Abbas Patermuthius adolescentem ad se conversionis gratia accedentem « lebitone indutum, cuculla capiti circumposita, ac melote ad humeros, cinctumque linteo ad monachale institutum, exercitiumque promovit, » ut videre est in Aegypt. monach. Historia (Tom. III Mon. Eccles. Graecae). In Regula S.", "candidate_score": 0.652875, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8_10", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen : Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_506", "psc_text": "» An vero ad hos, aut universum ad omnes monachos respexerit S. Isidorus, cum agens de monachis dixit Lib. II de Divin. Officiis, c. 15: « Quidquid necessario victui superest ex operibus manuum et epularum restrictione, tanta cura egentibus distribuitur, ut nihil remaneat quod abundaverit. » Quanta autem sollicitudine pauperum curam haberi voluerit S. Benedictus, patet non solum ex hoc capite et multis aliis sanctae Regulae locis, ut cum cap. 31 Cellerarium jubet omni sollicitudine pauperum curam gerere; cap. 53, pauperum et peregrinorum susceptioni sollicitam curam adhiberi; cap. 55, vetera vestimenta reponi in vestiario propter pauperes; cap. 58, professionem emissurum res quas habet 121 distribuere pauperibus vel monachis; sed etiam ex ejus Vita c. 28. S. Patris in pauperes misericordiam pie aemulati sunt posteri ejus filii, ut passim testantur eorum hac de re statuta, ex quibus celebre est inter alia istud concilii Aquisgranensis Can. 49: « Ut de omnibus in", "candidate_score": 0.652867, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_7_9", "bdc_text": "Mitteilungen der Gesellschaft für deutsche Erziehungs- und Schulgeschichte XIII , 1903 , S. 131 . unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2670", "psc_text": "gratia monachi destinarentur, sicuti discimus ex Vita S. Frodoberti abbatis Cellensis n. 6. Hoc saeculo vigebant in praecipuis, si non in omnibus Galliae monasteriis scientiae: in Longoretico Francardus, ejusdem loci postea abbas, « erat nutritor et doctor filiorum nobilium, » ex visione Baronti n. 11. In Pictaviensi S. Hilarii Aicadrus, postea abbas Gemmeticensis (Ibid.), Ansfrido monacho, sapientia famosissimo, puer ad erudiendum traditus, ex ejus Vita cap. 1 (Ibid.). In Solemniacensi, « susceptum B. Tillonem Elegius sancto Remaclo Solemniacensis monasterii sui abbati tradidit nutriendum atque litteris imbuendum . . . . qui sic tam saecularibus quam divinis institutionibus instruendum . . . . suis semper aspectibus astare praecepit, » ex Vita S. Tillonis, n. 4 (Ibid.). In Stabulensi « liberos suos liberalibus, imo monasticis instruendos disciplinis, » tradebant saeculares viri, ex Vita S. Hadelini n. 5 (Ibid.). In Gemmeticensi « erat consuetudo (S. Filiberti) de monasterio circumquaque ad exhortandas animas fratres", "candidate_score": 0.652666, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_7_9", "bdc_text": "Mitteilungen der Gesellschaft für deutsche Erziehungs- und Schulgeschichte XIII , 1903 , S. 131 . unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s. HBBW XX , Nr. 3093 , Anm. 1 ) , ergibt sich aus folgenden Überlegungen :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2202", "psc_text": "Eccles. Graec., pag. 428), ad quem aliquando in prandio S. Epiphanius avem apposuit; quam ille recusavit dicens: Ignosce mihi, pater, quia ex qua accepi istum habitum, non manducavi quidquam necisum: non dixit quia hoc monachis vetitum est. Et certe S. Epiphanium non latebant monachorum vivendi leges, ut eas a viro sanctissimo violari vellet. Jam vero post S. Benedictum innumera proferunt monasteriorum bene ordinatorum exempla, in quibus volatilium esus erat in usu: unde si praxis optima sit legum interpres, concludunt permissas a S. Benedicto volatilium carnes. Hujuscemodi exempla habemus in Vita S. Bertulfi abbatis Bobiensis auctore Jona monacho ejus discipulo, num. 21 (Saec. II Ben.), in quo praepositus monasterii triginta fratribus vineae custodibus anatem divisisse legitur; in Vita S. Judoci (Saec. II Ben.), qui, ut scribit anonymus in ejus Vita num. 10, gallinas SIBI nutrire consueverat; in Vita S. Cuthberti (Saec. II Ben.) auctore Beda cap. 36, qui aliquando hospitibus monachis", "candidate_score": 0.652464, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3727", "psc_text": "Caeterum qui festinant ad perfectionem, sunt doctrinae sanctorum, sive Collationes, et Instituta Patrum, etc.; quae quoniam vobis notissima novimus, hic apponere superfluum judicamus. » Porro doctrinae SS. Patrum, secundum Bernardum Cassinensem et Nicolaum de Fractura (In 2 comm.), « Magis intelligendae sunt per exempla factorum quam per scripta verborum: » unde acute observat Boherius S. Benedictum non in singulari, sed in plurali numero dixisse doctrinae; « quia, inquit, quaedam doctrina est verbalis, quaedam autem exemplaris. » Sed Richardus de S. Angelo, nulla facta utriusque doctrina distinctione, doctrinas hic intelligit eas « quae recipiuntur ab Ecclesia Romana; et sunt istae, inquit, in primis Opuscula B. Cypriani martyris et Carthaginiensis episcopi, item Opuscula B. Athanasii Alexandrini episcopi, item Opuscula B. Basilii Cappadoceni episcopi, item Opuscula B. Gregorii Nazianzeni episcopi, item Opuscula B. Joannis Constantinopolitani episcopi, item Opuscula B. Hilarii Pictaviensis episcopi, item Opuscula B. Ambrosii Mediolanensis episcopi, item Opuscula B. Theophili episcopi", "candidate_score": 0.65232, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_96_98", "bdc_text": "Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H . Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_506", "psc_text": "» An vero ad hos, aut universum ad omnes monachos respexerit S. Isidorus, cum agens de monachis dixit Lib. II de Divin. Officiis, c. 15: « Quidquid necessario victui superest ex operibus manuum et epularum restrictione, tanta cura egentibus distribuitur, ut nihil remaneat quod abundaverit. » Quanta autem sollicitudine pauperum curam haberi voluerit S. Benedictus, patet non solum ex hoc capite et multis aliis sanctae Regulae locis, ut cum cap. 31 Cellerarium jubet omni sollicitudine pauperum curam gerere; cap. 53, pauperum et peregrinorum susceptioni sollicitam curam adhiberi; cap. 55, vetera vestimenta reponi in vestiario propter pauperes; cap. 58, professionem emissurum res quas habet 121 distribuere pauperibus vel monachis; sed etiam ex ejus Vita c. 28. S. Patris in pauperes misericordiam pie aemulati sunt posteri ejus filii, ut passim testantur eorum hac de re statuta, ex quibus celebre est inter alia istud concilii Aquisgranensis Can. 49: « Ut de omnibus in", "candidate_score": 0.651626, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_214", "psc_text": "constitutiones Richardi episcopi Sarum anno 1217, et Constitutiones Richardi Dunelmensis episcopi anno 1220, apud Spelmannum tom. II Conc. Angl. Sine Pastore. ] Eo utique qui dicit: Ego sum Pastor bonus, a quo se carnaliter vivendo segregant. Vel sine pastore, « id est sine abbate, qui in monasterio Christi vicem videtur agere, qui dicit: Ego sum Pastor bonus, » inquit Smaragdus, ut pote cujus imperia et auctoritatem 52 refugiunt suo arbitratu ac ditione viventes, ut loquitur S. Hieronymus Epist. 22. Non dominicis, sed suis inclusi ovilibus. ] Quem in locum Smaragdus: « Domini ovilia sanctorum monachorum sunt monasteria, qui recte a summo Pastore Christo reguntur, et in loco pascuae collocantur. » At nimis angusta sunt haec immensae sarabaitarum mentis instabilitati: ideo non dominicis se patiuntur includi ovilibus, sed, ut ait S. Hieronymus, « habitant quamplurimum in urbibus et castellis. » Nam, quod ait auctor Sermonum ad Fratres in eremo Serm. 21,", "candidate_score": 0.651109, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_13_15", "bdc_text": "Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne . Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 ) hervor , welches dem Kolophon zufolge im Januar 1547 bei Johannes OporinOporin , Johannes in BaselBasel , Drucker ( s. a .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3593", "psc_text": "nuntiare, nec ibi remanere deceat, intrare et quo vult ire permittat. » Huc facit quod in Vita S. Alexandri acoemeti abbatis lego (Bolland., 15 Januar.), quod nimirum ad monasterium Petri fratris sui veniens, « fratre uno secum assumpto, januam pulsat. Janitor vero, praestolare, inquit, tantisper; sine primum ad praepositum referam, et tunc ingredieris. » Erat autem ad januam fenestella, per quam ostiarius venientes respiciebat et alioquebatur, ut patet tum ex Vita S. Agili abbatis Resbacensis, cap. 20 (Saec. II Ben.): « Audivit ad 862 portam monasterii veluti plangentis hominis exilem vocem, apertaque fenestra, quae portae inhaerebat, cernit ante fores pauperem jacere ulceribus plenum; » tum ex Vita S. Eudociae, n. 29 (Bolland., 1 Mart.), ubi Philostratus quidam sub monachi habitu « progressus ad ejusdem Parthenonis occlusas fores, cum ostium pulsasset, adfuit puella janitrix una e loci virginibus, quae aperta non plane fenestella januae, per rimulam vocis transmissioni solius exiliter patentem,", "candidate_score": 0.651072, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_36", "bdc_text": "September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2731", "psc_text": "negligentias aliorum temporum his diebus sanctis diluere. Quod tunc digne fit, si ab omnibus vitiis temperemus: orationi cum fletibus, lectioni, et compunctioni cordis, atque abstinentiae operam demus. Ergo his diebus augeamus nobis aliquid ad solitum pensum servitutis nostrae, orationes peculiares, ciborum et potus abstinentiam, ut unusquisque super mensuram sibi indictam aliquid propria voluntate cum gaudio sancti Spiritus offerat Deo: id est, subtrahat corpori suo de cibo, de potu, de somno, de loquacitate, de scurrilitate, et cum spiritualis desiderii gaudio sanctum Pascha exspectet. Hoc ipsum tamen quod unusquisque offert, abbati suo suggerat, et cum ejus fiat oratione et voluntate: quia quod sine permissione Patris spiritualis fit, praesumptioni deputabitur et vanae gloriae, non mercedi. Ergo cum voluntate abbatis omnia agenda sunt. COMMENTARIUS. Sacrum Quadragesimae tempus, Christi Domini jejunio consecratum, ab apostolis institutum, Telesphori papae, ut aiunt, decreto confirmatum, in Ecclesia adeo solemne, speciali semper devotione ac poenitentia observare studuerunt monachi. Hoc potissimum", "candidate_score": 0.650252, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_17_19", "bdc_text": "Oporin , Johannes ; Westheimer , Bartholomäus ) erschienen war. Dort , auf f. c2r.-v. , wird der ehemalige gelehrte «moderator» ( Vogt ) der Churer SchuleChur , Nikolaischule , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , gelobt , und dabei erfährt man , dass dieser unterdessen das ihm übertragene Amt eines «Praesul » am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2690", "psc_text": "hoc sufficiunt facultates ordinis seu religionis hujusmodi, deinceps habeatur magister qui monachos eorum doceat in hujusmodi scientiis primitivis: videlicet grammatica, logica et philosophia, proviso attentius ut saeculares instruendi cum ipsis monachis docendis nullatenus admittantur . . . Praecipimus insuper in virtute obedientiae cunctis vis tatoribus in provincialibus capitulis deputandis, quod omnia et singula de magistris instructoribus, et personis instruendis, et aliis, circa ea superius ordinata faciant auctoritate apostolica, per censuram ecclesiasticam, et alia opportuna remedia (appellatione remota) firmiter observari. Et nihilominus ea quae super praedictis fecerint et invenerint, praesidentibus capitulo provinciali referant; qui etiam auctoritate apostolica praefata, si videatur eisdem, vel ipsorum majori parti, contra negligentes vel rebelles in praemissis fortius procedere non postponant, etc. (Spicil. tom. V). » Hoc Benedicti papae salutare statutum renovavit postea 643 Tristandus archiepiscopus in concilio Senonensi anno 1485, art. 3, cap. 1. Et novissime concilium Tridentinum definit (Sess. 5, in dec. de Reformat., cap.", "candidate_score": 0.649964, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_17_19", "bdc_text": "Oporin , Johannes ; Westheimer , Bartholomäus ) erschienen war. Dort , auf f. c2r.-v. , wird der ehemalige gelehrte «moderator» ( Vogt ) der Churer SchuleChur , Nikolaischule , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , gelobt , und dabei erfährt man , dass dieser unterdessen das ihm übertragene Amt eines «Praesul » am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1743", "psc_text": "quasi ad vitam officia monachis essent commissa, cum potius singulis annis renovata fuisse constans sit traditio, quam colligere licet ex sancto Hieronymo de Tabennensibus referente (Praef. in Reg. sancti Pach., n. 8), quod singulis annis mense cui vocabulum est mesore, id est Augusto, « disponuntur monasteriorum capita, dispensatores, praepositi, ministri, prout necessitas postulaverit; » ex Leone Ostiensi docente morem fuisse apud Cassinenses (Chron. Cass. l. I, c. 31) ut pridie calendas Septembris omnium in circuitu monachorum conventus fieret, in quo « sequenti die ordinabantur et describebantur, atque destinabantur in obedientias per singulas prout opportunum erat provincias; » ex Vita sancti Joannis Gorziensis (Num. 73, saec. V Bened.), quem Einoldus abbas diversis exercere mutationibus non destitit; cujus etiam diversa officia describit Joannes abbas Mettensis his verbis: « Jussus praepositus, paret (continuo.) Praepositura deposita, decanus esto; jugum quietus admittit. Eo abiens cellarium cura, manum illico profert. Alio ibi succedente, vestes fratrum serva;", "candidate_score": 0.649897, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_38_40", "bdc_text": "Aus der zweiten oben erwähnten Aufzeichnung Bullingers über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten ( Ms F 95/1 , Nr. 41 ) und der ToggenburgerChronik , 178. 189 , erfährt man zudem , dass jener Jakob Keller aus RegensbergKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Pfarrer an der Kirche BurgStein am Rhein , Burg ( Kirche ) in Stein am RheinStein am Rhein ( Kt. Schaffhausen )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3650", "psc_text": "consurgit camerarius, etc. » Denique Joannes Trithemius (Praefat. ad lib. Region. claustr.): « Sicut moris est observationibus Bursfeldensibus, cujus unionis et observantiae secundum regulam S. Benedicti sumus, paragraphum unum de eadem Regula, quae nobis capitulariter ter in anno legi consuevit, fratribus meis 875 singulis diebus compellor declarare: super qua subit animum colligere, et de sanctorum promptuariis mendicare, ut loquens habeam ad manum quod placeat audientibus. » His adde summorum pontificum constitutiones. Gregorius IX: « Quia, inquit, in multis monasteriis a paucis intelligitur Regula cum legitur, praecipimus ut lectio Regulae, quae legitur in capitulo, propter minores statim in vulgari exponatur ab ipso qui capitulum tenet, vel ab illo cui duxerit injungendum. » Idem habent Clemens V in sua decretali, et Benedictus XII in sua constitutione. Hinc Cistercienses Congregationis Reformatae in Hispania, in capitulo generali anni 1557, Ludovico de Estrada injunxerunt ut commentarios super Regulam S. Benedicti scriberet, « quibus abbates in", "candidate_score": 0.649487, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3581", "psc_text": "25 Januar.). In Tegernsensi S. Quirini Fromundus janitor unus ex praecipuis coenobii sui monachis fuisse colligitur ex epistola quam scripsit ad Theodulum episcopum (Anal. tom. IV), qua se excusat quod ratione sui officii ad synodum proficisci haud potuerit. Idem dicendum de Ingelbaudo Vindocinensi portario (Miscel. Bal. tom. II), qui cum Frotmundo priore pro causis sui monasterii ad urbanum papam II missus fuit. Sed his missis ad Regulae textum veniamus. Ad portam monasterii. ] Ex primo hujus capitis vocabulo Haeftenus (Lib. III, tract. 7, disq. 5) colligit ex mente S. legislatoris non plures in monasterio, sed unicam duntaxat januam esse constituendam; id quod etiam statuit Justinianus imperator in novella 133: « Et primum quidem ne monasterium multos habeat aditus, sed unum tantum, aut duos forte. » Ponatur senex sapiens. ] « Notandum, inquit Smaragdus, quia non dixit: Ad portam ponatur senex aetate; sed ait: Ponatur senex moribus sapiens: ubi datur intelligi", "candidate_score": 0.649438, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_60_62", "bdc_text": "proximo Werlinus Herus Vermutlich ist hier ein Werlin HerusHerus ( Heer ) , Werlin ( Heer? ) gemeint . Dieser war anscheinend ein Händler aus Chur . Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1742", "psc_text": "armarium, ab armario in quo libri recondebantur, appellabant. Illud in Fuldensi monasterio olim exercuit Gerhohus presbyter ex Rabani carmine 16, in Tolosano B. Mariae S. Geraldus postea episcopus Bracarensis (Misc. Baluz. tom. III), qui « quia divinae Scripturae pabulo refici magnopere exoptabat, armarii, in quo libri divini reponebantur, custos factus 418 est, in cujus officii obedientia annis multis perduravit, » inquit Bernaldus in ejus Vita n. 1. Sed ex Regula Magistri cap. 17, custos ferramentorum et libros et diplomata sub sua cura habebat. Quod de sancto Geraldo scribit Bernardus eum in armarii obedientia annis multis perdurasse, non sic capiendum est, quasi ad vitam officia monachis essent commissa, cum potius singulis annis renovata fuisse constans sit traditio, quam colligere licet ex sancto Hieronymo de Tabennensibus referente (Praef. in Reg. sancti Pach., n. 8), quod singulis annis mense cui vocabulum est mesore, id est Augusto, « disponuntur monasteriorum capita, dispensatores, praepositi, ministri,", "candidate_score": 0.649416, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1723", "psc_text": "unde illis horis, nisi necessitas urgeat, non debet cellerarius aut alii officiales inquietari. » Additque: « Dicunt antiqui Patres nostri quod cellerarius debet habere certam sedem, et ibi debent eum invenire subofficiales sui, ut non quaeratur per monasterium. » Ubi respicere videtur ad illa verba Hildemari: « Ferunt quia apud antiquos mos fuerit, quia cellerarius in cathedra in loco suo noto sedebat, et habebat discipulos, quos dirigebat ad singulis aliquid dandum. Ideo enim in uno loco sedebat, ut omnes qui necesse habebant aliquid ab illo petere, semper praesentem invenirent. » Apud Cluniacenses illae dicebantur competentes horae quibus animi relaxandi gratia mutuis sese colloquiis fratres recreare debebant. Ita discimus ex Udalrico, cujus haec verba (Lib. III, c. 11): « Quoties loquuntur in claustro, camerarius, vel ejus junior, qui clavem camerae portat, nunquam debet deesse; tunc enim auditurus est a singulis quid ille, aut ille opus habeat; et nec ad ipsos pueros", "candidate_score": 0.649168, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2203", "psc_text": "21 (Saec. II Ben.), in quo praepositus monasterii triginta fratribus vineae custodibus anatem divisisse legitur; in Vita S. Judoci (Saec. II Ben.), qui, ut scribit anonymus in ejus Vita num. 10, gallinas SIBI nutrire consueverat; in Vita S. Cuthberti (Saec. II Ben.) auctore Beda cap. 36, qui aliquando hospitibus monachis aucam exhibuisse dicitur; apud Arnulfum S. Emerammi Ratisponensis monachum de primis Ratisponensibus scribentem, quod communiter pauperem annonam habebant, volatilia manducabant (Lib. II Dialog) . Et hanc fuisse non singularem quorumdam monasteriorum 526 praxim, sed communem omnium fere consuetudinem, probant ex Regula Magistri, quae non diu post S. Mauri obitum scripta fuit, hoc est saeculo VII, et magna ex parte constat ex Benedictina; nam loquens de gyrovagis monachis, et rationem reddens quare omni vitae suae tempore ternis quaternisve diebus per diversorum cellas et monasteria hospitantur, dicit (Cap. 1) quod « pro hospitum adventu a diversis volunt quotidie noviter suscipi; et pro", "candidate_score": 0.649155, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_60_62", "bdc_text": "proximo Werlinus Herus Vermutlich ist hier ein Werlin HerusHerus ( Heer ) , Werlin ( Heer? ) gemeint . Dieser war anscheinend ein Händler aus Chur . Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1751", "psc_text": "quo nomina scriberentur, accipitur, sicut et in codice Justinianeo et citatis aliis locis superius. » Hactenus Baronius. Breves etiam, seu brevia dicuntur Romanorum pontificum litterae, apostolica auctoritate datae. Praeterea in monasteriis brevis dicebatur charta in qua altaris ministri aliique officiales chori notabantur; quo sensu sumitur in cap. 3 420 Monachorum ad Augiam directorum, « ut sint equidem quotidie sex per brevem deputati fratres sacram offerentes oblationem, etc. » Denique brevis dicebatur schedula illa quam ad annuntiandum fratrum defunctorum obitum ad diversa mittebant monasteria, atque ita passim accipitur apud Udalricum, et in antiquis ordinariis ritualibusque mss. Sed hoc loco brevis, sive, ut loquitur S. Benedictus, breve significat chartam bonorum monasterii memorialem, de qua haec declarant Cassinenses (Decl. Cass. in cap. 32): « Quilibet officialis intra mensem a die publicationis suae faciat inventarium de rebus monasterii, quae pertinent ad suum officium. Et praelatus habeat apud se inventarium universale omnium rerum tam mobilium", "candidate_score": 0.648358, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_38_40", "bdc_text": "Aus der zweiten oben erwähnten Aufzeichnung Bullingers über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten ( Ms F 95/1 , Nr. 41 ) und der ToggenburgerChronik , 178. 189 , erfährt man zudem , dass jener Jakob Keller aus RegensbergKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Pfarrer an der Kirche BurgStein am Rhein , Burg ( Kirche ) in Stein am RheinStein am Rhein ( Kt. Schaffhausen )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1852", "psc_text": "2, 4, 6, illud quod duobus in una scutella ministrabatur ex eodem Udalrico. De Cisterciensibus ita liber Usuum, cap. 108: « Ubi quatuor hebdomadarii coquinae fuerint, duo una die, et duo alia vicissim serviant. » His tamen adjungebatur cellerarius ex cap. 76, in quo sic legitur: « Cellerarius, et coci praevideant, ut ambo pulmentaria priusquam campana pulsetur (si sic tamen viderit expedire) per mensas disponant. » Quem morem forte respicit locus ex Vita S. Stephani, abbatis Obazinensis, lib. II, num. 19, quo cellerarius ex ejus praecepto refectorium praeparasse, et mensas mantilibus ornasse dicitur (Miscell. Baluz., tom. IV). Praeterea tam apud Cluniacenses quam apud Cistercienses a coquinae hebdomadariis distinctus erat refectorarius, qui, adjutus ab aliis fratribus, si necesse esset, quotidie refectorium parabat, mantilibus, cochlearibus, cultellis, pane et vino mensas sternebat, cujus officium fusius descriptum habes apud Udalricum, lib. III, cap. 21, in Consuetud. S. Benigni, cap. 42, et in lib. Usuum", "candidate_score": 0.648239, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_16_18", "bdc_text": "Curio , Hieronymus ; Oporin , Johannes ; Westheimer , Bartholomäus ) erschienen war. Dort , auf f. c2r.-v. , wird der ehemalige gelehrte «moderator» ( Vogt ) der Churer SchuleChur , Nikolaischule , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , gelobt , und dabei erfährt man , dass dieser unterdessen das ihm übertragene Amt eines «Praesul »", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2687", "psc_text": "ingressa, et ad probationem cum aliis novitiis admissa cum fuisset, domnus abbas Gothefridus, inquit Vitae scriptor et connovitius, « qui tunc praeerat monasterio Schonaugiensi 642, audiens Joseph inter fratres legentem et psallentem, intellexit quod in studio discendi non modicum neglectus fuerit. Ideoque nescio quo pacto, quo merito, cum ego nuper venissem de saeculo adolescens erudiendus et instituendus, ipsum mihi commendavit, ut infra domum probationis quoad possem erudirem, regerem, instruerem. Feci quod potui, etc. » Et certe si non studuissent, unde tot viros eruditissimos ad episcopales cathedras, et ad haereticos profligandos, maxime Albigenses, Ecclesiae subministrare potuissent? De subsequentibus saeculis supervacaneum est dicere; sufficient conciliorum summorumque pontificum decreta ad eos revincendos qui nullas asserunt exstare sanctiones ecclesiasticas quibus permittantur aut praecipiantur monachis studia. Concilii Aquisgranensis supra citata non revocamus statuta. Celebris est edita in concilio Viennensi Clementis V decretalis, in qua inter alia ad propositum nostrum legitur: « Ut ipsis monachis proficiendi", "candidate_score": 0.648041, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1081", "psc_text": "in Reomensi S. Joannis monasterio colligimus ex libro de Translatione et miraculis ejus, n. 1; sed et S. Galli abbatis discipulos post laborem matutinalis officii quiescendi gratia lectos revisisse auctor est Walfridus in Vita S. Gadi cap. 26 (Saec. II). Similiter S. Geremarus abbas Flaviacensis completo officio revertens in dormitorium in stratu suo collocare se consueverat. ut habent ejus acta n. 14. Idem viguisse in Longoretico monasterio discimus ex Visione Baronti, n. 7, saeculo II Bened.; in Pauliacensi sanctimonialium ex Vita S. Austrobertae, n. 15, saec. III, part. I; in Lindisfarnensis ex Carmine Ethilvulfi monachi cap. 10, 21, 22; in monasterio S. Corbiniani ex ejus Vita auctore Aribone n. 3, denique in Suessionensi B. M. Parthenone aliis in ecclesia vigiliis et orationibus insistentibus, aliae post nocturnum officium dormire permittebantur ex Vita S. Drausii episc., n. 17, apud Bolland., 5 Martii. Sed haec merae indulgentiae, et praeter Regulam S. Benedicti, quae", "candidate_score": 0.647819, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_17_19", "bdc_text": "Oporin , Johannes ; Westheimer , Bartholomäus ) erschienen war. Dort , auf f. c2r.-v. , wird der ehemalige gelehrte «moderator» ( Vogt ) der Churer SchuleChur , Nikolaischule , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , gelobt , und dabei erfährt man , dass dieser unterdessen das ihm übertragene Amt eines «Praesul » am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3554", "psc_text": "citatis Regulis S. Isidori et S. Fructuosi, atque ex Udalrico, tum ex Fausto in Vita S. Mauri (Saec. I Ben.), in cujus n. 15 ita habet: « B. Maurus, qui, imperio Patris nostri, in monasterio tunc praepositi, ac totius coenobii procuratoris, post ipsum fungebatur officio; » tum denique ex his quae scribit S. Gregorius papa (Lib. I Dial., c. 2) de Libertino Fundensis monasterii praeposito, quem saepius repraesentat utilitates monasterii foris procurantem, vixque aliud de ipso refert. Ex dictis hactenus liquet quales debeant esse praepositi virtutes, et quam merito jure S. Fructuosus, cap. 11, easdem in eo dotes quas in abbate requirat, atque S. Ferreolus (Cap. 17) velit personam strenuam et disciplinae valde amantem, quae nomen et officium praepositi suscipiat. Sed juvat hanc in rem Regulam Cujusdam ad virgines disserentem audire (Cap. 2): « Praeposita monasterii non aetate senili, sed moribus constituenda est: multas enim prolixitas annorum attollit, sed dedecus", "candidate_score": 0.647442, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_17_19", "bdc_text": "Oporin , Johannes ; Westheimer , Bartholomäus ) erschienen war. Dort , auf f. c2r.-v. , wird der ehemalige gelehrte «moderator» ( Vogt ) der Churer SchuleChur , Nikolaischule , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , gelobt , und dabei erfährt man , dass dieser unterdessen das ihm übertragene Amt eines «Praesul » am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2675", "psc_text": "in Agaliensi monasterio imbibisse necessum est. Intactum etiam hoc saeculo Orientem relinquere non decet; in quo S. Theodorus Siceota defunctus est anno 613; de quo item Georgius ejus discipulus, vitam illius scribens ita loquitur (Bolland. 22 Aprilis): « Infans ipsi oblatus sum, qui et in ejus sancto monasterio enutritus a religiosissimo praefecto litteras didici. » Circa idem tempus Joannes Moschus presbyter et monachus in monasterio S. Theodosii abbatis et archimandritae, omnium quae Jerosolymis erant coenobiorum, varia peragravit loca, lustravitque monasteria; quo in itinere viros etiam doctissimos et philosophos disciplinae et studiorum gratia visitavit, uti ipse testatur in eo quod adornavit, Prato spiritali cap. 171 et 172. Et haec sufficere debent pro saeculo septimo. Saeculo VIII. S. Bonifacius in Nutscellense coenobium commigrans, sub Wimberto abbate piissimo eum in virtutibus ac litteris progressum fecit, ut docendi quoque munus paulo post ipse obierit. Postea transmittens in Germaniam, cum eum populum ad verum Christi", "candidate_score": 0.647024, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1743", "psc_text": "quasi ad vitam officia monachis essent commissa, cum potius singulis annis renovata fuisse constans sit traditio, quam colligere licet ex sancto Hieronymo de Tabennensibus referente (Praef. in Reg. sancti Pach., n. 8), quod singulis annis mense cui vocabulum est mesore, id est Augusto, « disponuntur monasteriorum capita, dispensatores, praepositi, ministri, prout necessitas postulaverit; » ex Leone Ostiensi docente morem fuisse apud Cassinenses (Chron. Cass. l. I, c. 31) ut pridie calendas Septembris omnium in circuitu monachorum conventus fieret, in quo « sequenti die ordinabantur et describebantur, atque destinabantur in obedientias per singulas prout opportunum erat provincias; » ex Vita sancti Joannis Gorziensis (Num. 73, saec. V Bened.), quem Einoldus abbas diversis exercere mutationibus non destitit; cujus etiam diversa officia describit Joannes abbas Mettensis his verbis: « Jussus praepositus, paret (continuo.) Praepositura deposita, decanus esto; jugum quietus admittit. Eo abiens cellarium cura, manum illico profert. Alio ibi succedente, vestes fratrum serva;", "candidate_score": 0.646958, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2228", "psc_text": "sanctus Theodorus Siceota (In ejus Vita n. 63, Boll. 22 April.), quos ea de causa ad oppidum remittebat. Imo inter objecta Graecorum tempore Michaelis Cerularii Latinis improperarunt (Humberti lib. contr. Graec. calumanias) , quod sanctus Benedictus infirmis carnis esum concedit; et inter querelas quas Innocentii III tempore adversus Latinos renovarunt, quinquagesima tertia haec erat: Ipsorum monachi carne vescuntur. Quid quod monachis ad Ecclesiae dignitates assumptis, extra infirmitatis necessitatem, carnibus vesci prorsus illicitum erat? Cujus rei illustre habemus exemplum in persona Hincmari ex monacho Dionysiano archiepiscopi Rhemensis, quem ex morbo recens convalescentem Pardulus Laudunensis episcopus monet, « ne a lardo sive quadrupedibus abstineat, donec sanitas confirmetur, et sic ad siccos, et miseros, tardioresque monasticos cibos rediatur. » Quapropter haudquaquam mirum videri debet si sanctus Fructuosus monachum qui abstinentiam « violaverit, et contra sanctionem regulae usumque veternum, vesci carnibus praesumpserit, sex mensium spatio retrusioni et poenitentiae » subjacere decernat (Cap. 5). Quae", "candidate_score": 0.646814, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_60_62", "bdc_text": "proximo Werlinus Herus Vermutlich ist hier ein Werlin HerusHerus ( Heer ) , Werlin ( Heer? ) gemeint . Dieser war anscheinend ein Händler aus Chur . Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3463", "psc_text": "6, Usuardus pater 830 dicitur. Denique in Vita S. Anscharii, quem primo nonnum Witmarum appellatum legimus, postea pater Witmarus nuncupatur. Caeterum in subscriptione nominum non solum simplices monachi, sed ipsi etiam abbates proprii nomini frater praemittere solebant. In Chronico Centulensi, lib. IV, Gervinus chartam quamdam ita incipit: Ego frater Gervinus abbas monasterii S. Richarii. Saeculo XI (Saec. III Ben., part. I) Bovo abbas Sithiensis Widoni Rhemensi archiepiscopo scribens, epistolam ita inscribit (Spicil. tom. V): Domino praestantissimo archiepiscopo Widoni frater Bovo indignus abbas Sithiensis coenobii. In subscriptionibus monachorum Piscariensium in electione Dominici abbatis omnes, etiam praepositus et alii sacerdotes, nomini proprio praemittunt frater. Anno 1313, Adam abbas S. Faronis Meldensis chartam ita incipit (Saec. II Ben., pag. 601): Frater Adam divina permissione monasterii S. Faronis ordinis S. Benedicti abbas humilis. Denique anno 1493, in Instrumento Reformationis ordinis Cisterciensis articulis Parisiensibus praemisso omnes abbates inscribuntur fratres (Nomast. Cist. p. 574) . Ubicunque", "candidate_score": 0.646171, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_60_62", "bdc_text": "proximo Werlinus Herus Vermutlich ist hier ein Werlin HerusHerus ( Heer ) , Werlin ( Heer? ) gemeint . Dieser war anscheinend ein Händler aus Chur . Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1750", "psc_text": "Hujusce vocis apud veteres variae fuerunt acceptiones, de quibus audiendus est Baronius: « Ea vox, ait (Ad ann. 142, n. 10), penes antiquos diversae reperitur esse significationis: nam apud Optatum Milevitanum brevis dicitur charta illa in qua conscripta essent bona ecclesiastica, quam nos usitatius dicere solemus inventarium: alio nomine idem Optatus vocat commemoratorium. Eamdem vocem in eumdem sensum usurpat sanctus Augustinus contra Cresconium, et Gregorius papa. Sed et Cassiodorus pro regiis jussionibus; nam Theodoricus ad Gemellum scribens, ait: Admonitio nostra non deerit, ut instructior reddaris dum infrascriptis brevibus definita susceperit. Verum apud Lampridium eadem vox pro matricula, seu catalogo, in quo nomina scriberentur, accipitur, sicut et in codice Justinianeo et citatis aliis locis superius. » Hactenus Baronius. Breves etiam, seu brevia dicuntur Romanorum pontificum litterae, apostolica auctoritate datae. Praeterea in monasteriis brevis dicebatur charta in qua altaris ministri aliique officiales chori notabantur; quo sensu sumitur in cap. 3 420 Monachorum", "candidate_score": 0.645894, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1767", "psc_text": "amandanda proprietate leges aut sanxerunt, aut servaverunt. Praeclarum hanc in rem exemplum habemus in discipulis sancti Gerasimi abbatis, qui, ut scribit Cyrillus in Vita sancti Euthymii, « nihil 424 possidere tantae eis erat curae, quantae nihil aliud . . . . . erantque adeo remoti ab omni sollicitudine, et a negotiis humanis ita disjuncti, ut nihil haberent praeter ea quibus induebantur, adeo ut non esset secundus amictus . . . . . Haec autem lex est optime tradita a Gerasimo (Tom. II Monum. eccles. Graec.), ut exeuntes cellas dimitterent apertas, ut liceret ei qui vellet ingredi, et quod vellet accipere ex illis vilibus, et ad usum necessariis, nomine prohibente. » Et in discipulis sancti Martini, de quibus Severus Sulpicius (In ejus Vit. c. 7): « Nemo, inquit, ibi quidquam proprium habebat, omnia in medium conferebantur, non emere, aut vendere, ut plerisque monachis moris est, cuiquam licebat. » Denique in Tabennensibus", "candidate_score": 0.645829, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_38_40", "bdc_text": "Aus der zweiten oben erwähnten Aufzeichnung Bullingers über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten ( Ms F 95/1 , Nr. 41 ) und der ToggenburgerChronik , 178. 189 , erfährt man zudem , dass jener Jakob Keller aus RegensbergKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Pfarrer an der Kirche BurgStein am Rhein , Burg ( Kirche ) in Stein am RheinStein am Rhein ( Kt. Schaffhausen )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1081", "psc_text": "in Reomensi S. Joannis monasterio colligimus ex libro de Translatione et miraculis ejus, n. 1; sed et S. Galli abbatis discipulos post laborem matutinalis officii quiescendi gratia lectos revisisse auctor est Walfridus in Vita S. Gadi cap. 26 (Saec. II). Similiter S. Geremarus abbas Flaviacensis completo officio revertens in dormitorium in stratu suo collocare se consueverat. ut habent ejus acta n. 14. Idem viguisse in Longoretico monasterio discimus ex Visione Baronti, n. 7, saeculo II Bened.; in Pauliacensi sanctimonialium ex Vita S. Austrobertae, n. 15, saec. III, part. I; in Lindisfarnensis ex Carmine Ethilvulfi monachi cap. 10, 21, 22; in monasterio S. Corbiniani ex ejus Vita auctore Aribone n. 3, denique in Suessionensi B. M. Parthenone aliis in ecclesia vigiliis et orationibus insistentibus, aliae post nocturnum officium dormire permittebantur ex Vita S. Drausii episc., n. 17, apud Bolland., 5 Martii. Sed haec merae indulgentiae, et praeter Regulam S. Benedicti, quae", "candidate_score": 0.645471, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_96_98", "bdc_text": "Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H . Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3738", "psc_text": "tunc demum ad majora quae supra commemoravimus doctrinae virtutumque culmina, Deo protegente, pervenies. ] Ad majora quae supra commemoravimus, nimirum initio hujus capitis, doctrinas scilicet Patrum, Collationes, Instituta, Vitasque eorum, ac Regulam S. Basilii; quae, ut observat Bernardus Cassinensis, S. Benedictus majora appellat, « quia in se continent doctrinae sanctitatem, virtutum acquisitionem, et coelestis patriae culmen. » Richardus de S. Angelo illud supra commemoravimus refert, vel ad praecedens caput de zelo bono quem debent habere monachi, vel ad praesens capitulum ultimum; Boherius ad plura alia Regulae loca; sed prior nostra sententia, quae est Hildemari, magis arridet.", "candidate_score": 0.645279, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_96_98", "bdc_text": "Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H . Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2690", "psc_text": "hoc sufficiunt facultates ordinis seu religionis hujusmodi, deinceps habeatur magister qui monachos eorum doceat in hujusmodi scientiis primitivis: videlicet grammatica, logica et philosophia, proviso attentius ut saeculares instruendi cum ipsis monachis docendis nullatenus admittantur . . . Praecipimus insuper in virtute obedientiae cunctis vis tatoribus in provincialibus capitulis deputandis, quod omnia et singula de magistris instructoribus, et personis instruendis, et aliis, circa ea superius ordinata faciant auctoritate apostolica, per censuram ecclesiasticam, et alia opportuna remedia (appellatione remota) firmiter observari. Et nihilominus ea quae super praedictis fecerint et invenerint, praesidentibus capitulo provinciali referant; qui etiam auctoritate apostolica praefata, si videatur eisdem, vel ipsorum majori parti, contra negligentes vel rebelles in praemissis fortius procedere non postponant, etc. (Spicil. tom. V). » Hoc Benedicti papae salutare statutum renovavit postea 643 Tristandus archiepiscopus in concilio Senonensi anno 1485, art. 3, cap. 1. Et novissime concilium Tridentinum definit (Sess. 5, in dec. de Reformat., cap.", "candidate_score": 0.644536, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_96_98", "bdc_text": "Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H . Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2077", "psc_text": "in secunda libri sui editione, non de communione eucharistica S. Benedictum intelligit, sed de communione precum et charitatis; cujus a lectore signum aliquod S. Pater omnibus dari voluerit, priusquam incipiat legere. Egregium sane charitatis indicium frustulum panis privatim edere ante lectionem! Et hanc interpretationem ab eruditissimo et in traditione versatissimo viro accepisse se fatetur dissertator; cui non deferre haudquaquam potuerit. Ita praevaluerunt in gratiam viri doctissimi, doctioris fortasse semel praeconcepta praejudicia. Adeo ineptam contra germanum S. Benedicti sensum opinionem singulari tractatu refutavit noster Mabillonius, quem habet sub prelo. Ejus rationes quilibet videre poterit; nos sola traditione, de qua dissertator gloriatur, licet nullum inde protulerit argumentum aliqua auctoritate firmatum, contenti erimus. Itaque sancti Benedicti textum de communione eucharistica intelligendum esse constans est omnium qui a tempore sancti Benedicti scripserunt hanc in rem, auctorum sententia. In primis Magister, qui ante mille annos suam scripsit Regulam, ex Benedictina magna ex parte desumptam, sancti", "candidate_score": 0.644399, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_16_18", "bdc_text": "Curio , Hieronymus ; Oporin , Johannes ; Westheimer , Bartholomäus ) erschienen war. Dort , auf f. c2r.-v. , wird der ehemalige gelehrte «moderator» ( Vogt ) der Churer SchuleChur , Nikolaischule , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , gelobt , und dabei erfährt man , dass dieser unterdessen das ihm übertragene Amt eines «Praesul »", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1081", "psc_text": "in Reomensi S. Joannis monasterio colligimus ex libro de Translatione et miraculis ejus, n. 1; sed et S. Galli abbatis discipulos post laborem matutinalis officii quiescendi gratia lectos revisisse auctor est Walfridus in Vita S. Gadi cap. 26 (Saec. II). Similiter S. Geremarus abbas Flaviacensis completo officio revertens in dormitorium in stratu suo collocare se consueverat. ut habent ejus acta n. 14. Idem viguisse in Longoretico monasterio discimus ex Visione Baronti, n. 7, saeculo II Bened.; in Pauliacensi sanctimonialium ex Vita S. Austrobertae, n. 15, saec. III, part. I; in Lindisfarnensis ex Carmine Ethilvulfi monachi cap. 10, 21, 22; in monasterio S. Corbiniani ex ejus Vita auctore Aribone n. 3, denique in Suessionensi B. M. Parthenone aliis in ecclesia vigiliis et orationibus insistentibus, aliae post nocturnum officium dormire permittebantur ex Vita S. Drausii episc., n. 17, apud Bolland., 5 Martii. Sed haec merae indulgentiae, et praeter Regulam S. Benedicti, quae", "candidate_score": 0.64429, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_96_98", "bdc_text": "Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H . Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2841", "psc_text": "sermones in Cassinensi bibliotheca vidit noster Mabillonius. Rodulfus abbas monasterii S. Theodorici prope Rhemos, coram Roberto Flandrensium comite, et Danorum regina Vitam S. Theoderici (Saec. I Ben) jussit legi, ut scribit Adalgisus in lib. Mirac. ejus, cap. 15. Denique Patres congregationis Anglicanae statuunt (In cap. 53), ut « ducatur ad cellam hospitum, ubi a fratre cui mandatur cura hospitum legatur lectio ex I Joan., cap. IV, Charissimi, diligamus, etc., usque ad finem; et dicatur, Tu autem, Domine, et statim prosternat se coram hospite, deosculans terram, quo Christus in eo adoretur juxta regulam. » Secundo, statim post factam in ecclesia orationem, et exhibitum pacis osculum, antequam hospes duceretur in hospitium, fiebat hujusmodi lectio, ut videre est in libro Usuum Cisterciensium (Cap. 87): « Osculentur eos, et postmodum resideant, et lecta sententia, si expositione indiget hospes, exponatur ei; deinde ducatur ad hospitium, vel praesentetur hospitali; fratres autem redeant in claustrum; » et", "candidate_score": 0.644224, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_38_40", "bdc_text": "Aus der zweiten oben erwähnten Aufzeichnung Bullingers über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten ( Ms F 95/1 , Nr. 41 ) und der ToggenburgerChronik , 178. 189 , erfährt man zudem , dass jener Jakob Keller aus RegensbergKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Pfarrer an der Kirche BurgStein am Rhein , Burg ( Kirche ) in Stein am RheinStein am Rhein ( Kt. Schaffhausen )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3649", "psc_text": "Et Alcuinus ad fratres Wiremutensis et Girwensis ecclesiae scribens (Epist. 49): « Vos vero qui estis patres et pastores sanctae congregationis, docete diligentissime fraterno amore familiam, quam accepistis regendam, omneque bonitatis exemplum in vobismetipsis ostendite; saepiusque Regula S. Benedicti in conventu fratrum propria exponatur lingua, ut intelligi possit ab omnibus. » Similiter S. Dunstanus (In Concord. cap. 1): « Residentibus legatur Regula, vel si dies festus fuerit, evangelium ipsius diei, de qua lectione a priore, prout Dominus dederit, dicatur. » Et Udalricus de capitulo feriae 5 in Coena Domini (Lib. I, c. 12): « Exposita Regulae sententia, jubente domno abbate, consurgit camerarius, etc. » Denique Joannes Trithemius (Praefat. ad lib. Region. claustr.): « Sicut moris est observationibus Bursfeldensibus, cujus unionis et observantiae secundum regulam S. Benedicti sumus, paragraphum unum de eadem Regula, quae nobis capitulariter ter in anno legi consuevit, fratribus meis 875 singulis diebus compellor declarare: super qua subit", "candidate_score": 0.643815, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_16_18", "bdc_text": "Curio , Hieronymus ; Oporin , Johannes ; Westheimer , Bartholomäus ) erschienen war. Dort , auf f. c2r.-v. , wird der ehemalige gelehrte «moderator» ( Vogt ) der Churer SchuleChur , Nikolaischule , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , gelobt , und dabei erfährt man , dass dieser unterdessen das ihm übertragene Amt eines «Praesul »", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2690", "psc_text": "hoc sufficiunt facultates ordinis seu religionis hujusmodi, deinceps habeatur magister qui monachos eorum doceat in hujusmodi scientiis primitivis: videlicet grammatica, logica et philosophia, proviso attentius ut saeculares instruendi cum ipsis monachis docendis nullatenus admittantur . . . Praecipimus insuper in virtute obedientiae cunctis vis tatoribus in provincialibus capitulis deputandis, quod omnia et singula de magistris instructoribus, et personis instruendis, et aliis, circa ea superius ordinata faciant auctoritate apostolica, per censuram ecclesiasticam, et alia opportuna remedia (appellatione remota) firmiter observari. Et nihilominus ea quae super praedictis fecerint et invenerint, praesidentibus capitulo provinciali referant; qui etiam auctoritate apostolica praefata, si videatur eisdem, vel ipsorum majori parti, contra negligentes vel rebelles in praemissis fortius procedere non postponant, etc. (Spicil. tom. V). » Hoc Benedicti papae salutare statutum renovavit postea 643 Tristandus archiepiscopus in concilio Senonensi anno 1485, art. 3, cap. 1. Et novissime concilium Tridentinum definit (Sess. 5, in dec. de Reformat., cap.", "candidate_score": 0.643701, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_13_15", "bdc_text": "Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne . Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 ) hervor , welches dem Kolophon zufolge im Januar 1547 bei Johannes OporinOporin , Johannes in BaselBasel , Drucker ( s. a .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1081", "psc_text": "in Reomensi S. Joannis monasterio colligimus ex libro de Translatione et miraculis ejus, n. 1; sed et S. Galli abbatis discipulos post laborem matutinalis officii quiescendi gratia lectos revisisse auctor est Walfridus in Vita S. Gadi cap. 26 (Saec. II). Similiter S. Geremarus abbas Flaviacensis completo officio revertens in dormitorium in stratu suo collocare se consueverat. ut habent ejus acta n. 14. Idem viguisse in Longoretico monasterio discimus ex Visione Baronti, n. 7, saeculo II Bened.; in Pauliacensi sanctimonialium ex Vita S. Austrobertae, n. 15, saec. III, part. I; in Lindisfarnensis ex Carmine Ethilvulfi monachi cap. 10, 21, 22; in monasterio S. Corbiniani ex ejus Vita auctore Aribone n. 3, denique in Suessionensi B. M. Parthenone aliis in ecclesia vigiliis et orationibus insistentibus, aliae post nocturnum officium dormire permittebantur ex Vita S. Drausii episc., n. 17, apud Bolland., 5 Martii. Sed haec merae indulgentiae, et praeter Regulam S. Benedicti, quae", "candidate_score": 0.643474, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_88", "bdc_text": "Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1283", "psc_text": "die laudem dixi tibi. ] Quasi semetipsum aut alium quemlibet interrogando S. P. Benedictus in hujus capitis titulo dixerat: Qualiter, id est quoties, divina opera per diem agantur? Postea quasi respondendo, inquit Hildemarus, et post eum Bernardus Cassinensis, reponit: Ut ait propheta: Septies in die laudem dixi tibi, prophetica verba, sicuti aiunt praedicti auctores, non sensum suo adaptans proposito: nam propheta numerum definitum pro indefinito assignat, ut idem sit septies quod semper, econtra vero S. P. Benedictus. Qui septenarius sacratus numerus, etc.] Septenarium numerum sacratum appellat ob innumera quae in sese includit sacramenta; ex quibus aliqua revelat S. Bruno Signiensis episcopus his verbis (Lib. IV Sent., c. 13, serm. 2): « Constat non solum apud nos, verum etiam apud saeculi sapientes, septenarium numerum sacratissimum ac perfectissimum esse, quoniam et omnia tempora, et omnes numeri in eo continentur. Constat enim ex pari id est quatuor, et ex primo impari id est", "candidate_score": 0.643073, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_88", "bdc_text": "Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2089", "psc_text": "pascebatur alimento; » sive duplex sit sextae et vesperae refectio, sive una duntaxat nonae; ut ad duas diebus prandii refectiones amplius aliquid non detur quam ad unicam coenam tempore jejunii. Ita cum Boherio S. Benedicti hoc capite mentem explicuisse videtur ms. Regula incerti auctoris, quam ex vetustissimo codice bibliothecae reginae Sueciae eruit Romae noster Mabillonius: in ejus siquidem cap. 6 sic habetur: « S. Benedictus ait credimus in refectione quotidiana sive una sit refectio, sive prandii et coenae, panis libra una et duo pulmentaria cocta sufficere; et si fuerint inde poma vel nascentia leguminum, addatur et tertium. Clarius etiam forte Bernardus Cassin. cum exponens haec verba addatur et tertium, sic loquitur: Non intelligit autem quod debeant dari plumenta cocta nisi duo, sed quod tertium sit crudum. Et hoc illo tempore dicunt expositores fieri debere, quando conventus comedit semel tantum; quando enim comedit bis, tertium quod est crudum secundum expositores reservatur", "candidate_score": 0.642689, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_98", "bdc_text": "Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1366", "psc_text": "» Antequam caput istud absolvam, observabo cum Boherio in secundo comm., hujus capitis initio, quosdam olim existimasse S. Patrem Benedictum Gallicano usum esse Psalterio; quod ex iis locis colligebant, quae S. Pater citat ex Psalterio in Regula, in quibus variae reperiuntur lectiones quae non exstant in Romano, bene autem in Gallicano. CAPUT XIX. De disciplina psallendi. Ubique credimus divinam esse praesentiam, et oculos Domini in omni loco speculari bonos et malos: maxime tamen hoc sine aliqua dubitatione credamus, cum ad opus divinum assistimus. Ideo semper memores simus quod ait propheta: Servite Domino in timore; et iterum, Psallite sapienter; et, In conspectu angelorum psallam tibi. Ergo consideremus qualiter oporteat nos in conspectu divinitatis et angelorum ejus esse: et sic stemus ad psallendum, ut mens nostra concordet voci nostrae. COMMENTARIUS Hactenus de divinis officiis satis fuse S. Benedictus, singulas illius horas assignando, singulas horarum partes distribuendo, psalmorum ordinem disponendo: unum restare videbatur,", "candidate_score": 0.642671, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_96_98", "bdc_text": "Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H . Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3515", "psc_text": "Summus itaque locus bene regitur, cum is qui praeest, vitiis potius quam fratribus dominatur: bene acceptam potestatem regit, qui et tenere illam novit et impugnare; bene hanc regit, qui scit per illum super culpas erigi, scit cum illa caeteris in aequalitate componi. » Eamdem ipse S. pontifex servabat regulam: unde et ad Venantium Italiae cancellarium scribens (Lib. I, epist. 33), « sic, inquit, culpam tuam insequor, ut te diligam: sic personam diligo, ut culpae vitium non amplectar. » Eamdem et S. Fulgentius (Bolland., 1 Januar.), qui « odiens vitia, diligens homines, tandiu severus apparebat quandiu disciplinae spiritualis utilitas exigebat: alias autem circa singulos ita mansuetus fuit, et communis, et facilis, ut neminem fratrum puro nomine clamitaret, neque cum typho saecularis dominationis aliquibus quamvis parvulis imperaret. » In ipsa autem correptione prudenter agat. ] Qualiter fieri debeat correptio, alio juvat ex ore audire: « In his, qui plerumque contingere solent, lapsibus", "candidate_score": 0.642542, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_43_45", "bdc_text": "Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ; s. 18050 , fn18050-2 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3572", "psc_text": "dabit: infirmum non unget, mortuum non sepeliet; nullum promovebit, vel degradabit, nec ordinare faciet; nullum in gravi culpa mittet, aut inde absolvet; monachum de monasterio non ejiciet, nec novitium recipiet nisi jusserit, nec confessionem de criminabilibus nisi in extremis positi recipiet. Non ei committetur cura operum, vel gregum, aut grangiarum; sufficit enim ei officium suum. » Nihil contra abbatis voluntatem aut ordinationem faciens. ] S. Fulgentius (Bolland., I Januar.) « illos veros esse monachos dicebat qui mortificatis voluntatibus suis parati essent nihil velle, nihil nolle, sed abbatis tantummodo consilia vel praecepta servare. Propterea sine consilio suo, nec eum fratrem qui praepositi gerebat officium sinebat aliquid agere, » ut scribit auctor Vitae illius. Porro circa S. Benedicti textum duo notant Regulae commentatores, Bernardus Cassinensis, Boherius et Turrecremata. Primum est ut nihil praesumat praepositus contra abbatis ordinationem verbo vel scripto significatam. Secundum quia omnia verbo aut scripto definiri, et ad certam regulam", "candidate_score": 0.642396, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_87_89", "bdc_text": "Agimus tandem humanitati tuę ingentes gracias pro elegantissimo ac sanctissimo opere tuo , cui inscripsisti ac clarissime ipsissimam Seriem rerum et temporum Bullinger , Werke Series et digestio temporum ( 1548 ) . Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ; VD16 B9689 ) .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1283", "psc_text": "die laudem dixi tibi. ] Quasi semetipsum aut alium quemlibet interrogando S. P. Benedictus in hujus capitis titulo dixerat: Qualiter, id est quoties, divina opera per diem agantur? Postea quasi respondendo, inquit Hildemarus, et post eum Bernardus Cassinensis, reponit: Ut ait propheta: Septies in die laudem dixi tibi, prophetica verba, sicuti aiunt praedicti auctores, non sensum suo adaptans proposito: nam propheta numerum definitum pro indefinito assignat, ut idem sit septies quod semper, econtra vero S. P. Benedictus. Qui septenarius sacratus numerus, etc.] Septenarium numerum sacratum appellat ob innumera quae in sese includit sacramenta; ex quibus aliqua revelat S. Bruno Signiensis episcopus his verbis (Lib. IV Sent., c. 13, serm. 2): « Constat non solum apud nos, verum etiam apud saeculi sapientes, septenarium numerum sacratissimum ac perfectissimum esse, quoniam et omnia tempora, et omnes numeri in eo continentur. Constat enim ex pari id est quatuor, et ex primo impari id est", "candidate_score": 0.642351, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_96_98", "bdc_text": "Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H . Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3649", "psc_text": "Et Alcuinus ad fratres Wiremutensis et Girwensis ecclesiae scribens (Epist. 49): « Vos vero qui estis patres et pastores sanctae congregationis, docete diligentissime fraterno amore familiam, quam accepistis regendam, omneque bonitatis exemplum in vobismetipsis ostendite; saepiusque Regula S. Benedicti in conventu fratrum propria exponatur lingua, ut intelligi possit ab omnibus. » Similiter S. Dunstanus (In Concord. cap. 1): « Residentibus legatur Regula, vel si dies festus fuerit, evangelium ipsius diei, de qua lectione a priore, prout Dominus dederit, dicatur. » Et Udalricus de capitulo feriae 5 in Coena Domini (Lib. I, c. 12): « Exposita Regulae sententia, jubente domno abbate, consurgit camerarius, etc. » Denique Joannes Trithemius (Praefat. ad lib. Region. claustr.): « Sicut moris est observationibus Bursfeldensibus, cujus unionis et observantiae secundum regulam S. Benedicti sumus, paragraphum unum de eadem Regula, quae nobis capitulariter ter in anno legi consuevit, fratribus meis 875 singulis diebus compellor declarare: super qua subit", "candidate_score": 0.642113, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_13_15", "bdc_text": "Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne . Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 ) hervor , welches dem Kolophon zufolge im Januar 1547 bei Johannes OporinOporin , Johannes in BaselBasel , Drucker ( s. a .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3576", "psc_text": "correxerit, tunc dejiciatur de ordine praepositurae. ] Ita praepositum quemdam superbia elatum aliquando deposuisse dicitur Benedictus abbas Anianensis in ejus Vita, auctore Ardone, n. 24 (Saec. IV Ben., part. I). Causas vero seu rationes hujusmodi depositionis praepositi declarat Gregorius papa IX in bulla ad Cluniacenses his verbis: « Conventuales quoque priores, quandiu in spiritualibus et temporalibus bene administraverint, non nisi ex certis causis debent amoveri: videlicet si dilapidatores, vel inobedientes, aut rebelles, seu infames, vel incontinentes exstiterint, seu etiam ad majorem dignitatem admovendi: quod etiam de majoribus volumus observari: nullusque litteras confirmationis habeat, quod de suo prioratu vel obedientia non debeat amoveri. » Idem habet Nicolaus IV in bulla item ad Cluniacenses, et concilium Londonense anno 1200, apud Spelmannum, tom. II Conc. Angliae. De monasterio expellatur. ] Quod Richardus de S. Angelo ita intelligit ut « in alio monasterio arctiori ponatur, ne valeat de sua malitia commodum reportare. » Cogitet", "candidate_score": 0.641967, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_60_62", "bdc_text": "proximo Werlinus Herus Vermutlich ist hier ein Werlin HerusHerus ( Heer ) , Werlin ( Heer? ) gemeint . Dieser war anscheinend ein Händler aus Chur . Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2289", "psc_text": "parvissimo etiam vasculo appellatur. Addere potuisset dissertator heminam apud Cluniacenses unico scypho comprehensam fuisse: nam apud Udalricum (Lib. II, c. 4) reperimus signum scyphi, qui capit quotidianam vini mensuram. Verum hisce exemplis aliud opponimus Hildemari longe ad persuadendum efficacius, ut pote qui perspectam omnino habebat genuinam sancti Benedicti heminam. Hic autem, explicans eum Regulae locum qui cavet ne monacho subrepat ebrietas, ait minuendam esse mensuram ei « qui de sola heminae mensura crapulam sentit, id est qui aut in locutione, vel in ingressu vacillat. » Quod plane ei contingere non potest qui tam parvissimo vasculo in diem contentus est. Caeterum haec nostra, quam proponimus, heminae mensura, sobrietatis metas non adeo excedit, ut pro parvissimo vasculo haberi non possit respectu majoris et amplioris vasis, v. g., modii, qui forte necessarius esset ad potandam numerosam congregationem. Locus autem ex Udalrico citatus intelligendus est de singulari aliquo scypho amplissimo, quales reperiuntur aliqui ad", "candidate_score": 0.641936, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79_81", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller. Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , quandoquidem modo eius opera opus habemus . Sin minus , et id significato .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1723", "psc_text": "unde illis horis, nisi necessitas urgeat, non debet cellerarius aut alii officiales inquietari. » Additque: « Dicunt antiqui Patres nostri quod cellerarius debet habere certam sedem, et ibi debent eum invenire subofficiales sui, ut non quaeratur per monasterium. » Ubi respicere videtur ad illa verba Hildemari: « Ferunt quia apud antiquos mos fuerit, quia cellerarius in cathedra in loco suo noto sedebat, et habebat discipulos, quos dirigebat ad singulis aliquid dandum. Ideo enim in uno loco sedebat, ut omnes qui necesse habebant aliquid ab illo petere, semper praesentem invenirent. » Apud Cluniacenses illae dicebantur competentes horae quibus animi relaxandi gratia mutuis sese colloquiis fratres recreare debebant. Ita discimus ex Udalrico, cujus haec verba (Lib. III, c. 11): « Quoties loquuntur in claustro, camerarius, vel ejus junior, qui clavem camerae portat, nunquam debet deesse; tunc enim auditurus est a singulis quid ille, aut ille opus habeat; et nec ad ipsos pueros", "candidate_score": 0.641435, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_88", "bdc_text": "Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2541", "psc_text": "vel praeventa, vel dilata non teneat, omnem procul dubio horarum succedentium ordinem turbat. Non ergo fabulis vacet, non longa cum aliquo colloquia misceat, non denique quid a saecularibus agatur inquirat; sed commissae sibi curae semper intentus, semper providus, semperque sollicitus, volubilis sphaerae necessitatem quiescere nescientem, siderum transitum et elabentis temporis meditetur semper excursum. Porro psallendi sibi faciat consuetudinem, si discernendi horas quotidianam habere desiderat notionem, ut quandocunque solis claritas, sive stellarum varietas nubium densitate non cernitur, illic in quantitate psalmodiae quam tenuerit, quoddam sibi velut horologium metiatur. » Notat vero Boherius hunc Regulae textum duobus posse modis intelligi, « vel quod abbas committat alicui fratri curam pulsandi, et discernendi quando pulsandum existat; vel solum discernendi quando sit pulsandum. Unde, inquit, vidi in quibusdam monasteriis, quod haec cura erat primicerii; in quibusdam prioris claustralis, vel subprioris. Talis enim cum tempus erat judicio suo pulsandi horas canonicas, faciebat signum sacristae, quod hora", "candidate_score": 0.641248, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2202", "psc_text": "Eccles. Graec., pag. 428), ad quem aliquando in prandio S. Epiphanius avem apposuit; quam ille recusavit dicens: Ignosce mihi, pater, quia ex qua accepi istum habitum, non manducavi quidquam necisum: non dixit quia hoc monachis vetitum est. Et certe S. Epiphanium non latebant monachorum vivendi leges, ut eas a viro sanctissimo violari vellet. Jam vero post S. Benedictum innumera proferunt monasteriorum bene ordinatorum exempla, in quibus volatilium esus erat in usu: unde si praxis optima sit legum interpres, concludunt permissas a S. Benedicto volatilium carnes. Hujuscemodi exempla habemus in Vita S. Bertulfi abbatis Bobiensis auctore Jona monacho ejus discipulo, num. 21 (Saec. II Ben.), in quo praepositus monasterii triginta fratribus vineae custodibus anatem divisisse legitur; in Vita S. Judoci (Saec. II Ben.), qui, ut scribit anonymus in ejus Vita num. 10, gallinas SIBI nutrire consueverat; in Vita S. Cuthberti (Saec. II Ben.) auctore Beda cap. 36, qui aliquando hospitibus monachis", "candidate_score": 0.641178, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_19", "bdc_text": "am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2940", "psc_text": "Vita, cap. 23; sed S. Fulgentius Ruspensis episcopus « pelliceo cingulo tanquam monachus utebatur, » uti legimus 703 in ejus Vita. De zonae usu et significatione videsis Haeftenum, lib. V, tract. 4, disq. 1, et tract. 10, disq. 7. Nihil quoque de camisiis sive interulis S. Benedictus, quas S. Robertus abbas Molismensis repudiasse legitur apud Ordericum Vitalem in Hist. lib. V, et consequenter Cistercienses, quorum in Institutis, cap. 4, decernitur « vestitus simplex et vilis, absque pelliciis, camisiis, stamineis, qualem denique Regula describit. » Harum loco S. Patrem Benedictum, primosque ejus discipulos cilicium carne tenus gestasse contendit Haeftenus (Lib. V, tract. 3, disq. 7): exemplo esse potest S. Tillo monachus Sollemniacensis (Saec. II Ben.), cujus « indumentum valde erat vilissimum, sola tunica videlicet atque cuculla, et intrinsecus ad carnem cilicium, quod tandiu donec prae nimia vetustate consumptum nulli usui aptum esset portabat, » ut habent ejus acta. Carthusianis etiam duo", "candidate_score": 0.640654, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79_81", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller. Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , quandoquidem modo eius opera opus habemus . Sin minus , et id significato .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1852", "psc_text": "2, 4, 6, illud quod duobus in una scutella ministrabatur ex eodem Udalrico. De Cisterciensibus ita liber Usuum, cap. 108: « Ubi quatuor hebdomadarii coquinae fuerint, duo una die, et duo alia vicissim serviant. » His tamen adjungebatur cellerarius ex cap. 76, in quo sic legitur: « Cellerarius, et coci praevideant, ut ambo pulmentaria priusquam campana pulsetur (si sic tamen viderit expedire) per mensas disponant. » Quem morem forte respicit locus ex Vita S. Stephani, abbatis Obazinensis, lib. II, num. 19, quo cellerarius ex ejus praecepto refectorium praeparasse, et mensas mantilibus ornasse dicitur (Miscell. Baluz., tom. IV). Praeterea tam apud Cluniacenses quam apud Cistercienses a coquinae hebdomadariis distinctus erat refectorarius, qui, adjutus ab aliis fratribus, si necesse esset, quotidie refectorium parabat, mantilibus, cochlearibus, cultellis, pane et vino mensas sternebat, cujus officium fusius descriptum habes apud Udalricum, lib. III, cap. 21, in Consuetud. S. Benigni, cap. 42, et in lib. Usuum", "candidate_score": 0.640002, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2650", "psc_text": "Eodem tempore vivebat alter Ammonius, abbatis Pambo discipulus, vir insigniter doctus (Pallad. in Laus., c. 12) , qui « Vetus et Novum Testamentum dicebat memoriter, et in doctorum virorum Origenis, et Didymi, et Pierii, et Stephani scriptis ita erat versatus, ut sexagies centena millia versuum percurrerit. » Hic magno Athanasio Romam proficiscenti datus est socius, vir, teste Socrate (Lib. IV, cap. 18), adeo « parum curiosus, ut cum Romae una cum Athanasio forte versaretur, nihil ex magnificis urbis operibus, praeter templum Petro et Paulo dicatum, videre omnino desideraret. » Adeo verum est, quod aiunt nonnulli, scientiam in monachis parere curiositatem, eosque ad curas externas plus aequo effundere. Eodem referri debet quod de Theone abbate, qui triginta annis in domuncula seorsum inclusus silentium exercuit, tradunt Rufinus (Ruf. lib. II de Vit. Patr. cap. 6) et Palladius (Pall. Laus. cap. 50), quod scilicet « erat vir eruditus in triplici gratia sermonum, in", "candidate_score": 0.639937, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_96_98", "bdc_text": "Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H . Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3652", "psc_text": "Dirigendi fratres in viam, omnium fratrum, vel abbatis orationi se commendent: et semper ad orationem ultimam operis Dei, commemoratio omnium absentium fiat. Revertentes autem de via fratres in ipso die quo redeunt, per omnes canonicas horas, dum expletur opus Dei, prostrati solo oratorii ab omnibus petant orationem, propter excessus: ne quid forte subripuerit in via visus, aut auditus malae rei, aut otiosi sermonis. Nec praesumat quisquam alio referre quaecunque foris monasterium viderit aut audierit: quia plurima destructio est. Quod si quis praesumpserit, vindictae regulari subjaceat. Similiter et qui praesumpserit claustra monasterii egredi, vel quocunque ire, vel quidpiam quamvis parvum sine abbatis jussione facere COMMENTARIUS. 876 Dirigendi fratres in via. ] Acute Petrus Boherius in utroque commentario hunc locum exponens, et post eum Haeftenus observant, non sine causa pluralem hic a S. Benedicto usurpatum esse numerum, quo tacite saltem innueret solos extra coenobium monachos sine socio fratre progredi non debere. Et", "candidate_score": 0.639819, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_88", "bdc_text": "Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2275", "psc_text": "tamen obtineret inde dissertator quod desiderat. Nam dum auctor in eam propendet sententiam, quae tres sextario libras, heminae libram et dimidiam tribuit, haud dubium locutus esset secundum usum sui monasterii, hoc est secundum institutum in omnibus Galliae monasteriis usum ab Aquisgranensi concilio, ex cujus decreto Benedictina hemina omnibus in coenobiis recepta fuit; neque enim multo post praefatum concilium vivebat Bertigarius monachus. Idem judicium ferendum videtur de auctore brevis cujusdam scripti de ponderibus, quod absque nomine auctoris ad calcem Regulae sancti Benedicti in vetusto codice ms. reperit noster Mabillonius in bibliotheca sancti Udalrici apud Augustam Vindelicorum, in quo haec verba (Tom. IV Analect.): « Unciae duodecim libram efficiunt . . . . Libra una et semis heminam facit. Duae heminae sextarium reddunt, etc. » Eodem modo videtur intelligendus Nicolaus de Fractura, cum dicit: « Hemina est mensura competens ad bibendum in uno prandio. » Nam cap. 35 explicans quid sint biberes", "candidate_score": 0.639548, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3580", "psc_text": "presbyter janitor, teste Palladio (Laus., c. 71); sive, ut loquitur Rufinus (Lib. II de Vitis Patr., cap. 17) senior vir gravis, et de primis electus. S. Willibaldus, ex decem annis, quibus in Cassinensi monasterio vixit monachus, primo anno ecclesiae cubicularius 859, secundo decanus, reliquis octo portarius constitutus dicitur, in ejus Vita, n. 25 (Saec. III, part. II). S. Veremundus abbas Hyrachensis prius monasterii sui janitor exstiterat, uti legimus in ejus Vita, n. 8 (Bolland., 8 Mart.). In monasterio S. Theoderici prope Remos Eilbertus, qui postea abbas Marriliacensis exstitit, ostiarii officio fungebatur, testante Everhelmo in Vita S. Popponis, n. 13 (Bolland., 25 Januar.). In Tegernsensi S. Quirini Fromundus janitor unus ex praecipuis coenobii sui monachis fuisse colligitur ex epistola quam scripsit ad Theodulum episcopum (Anal. tom. IV), qua se excusat quod ratione sui officii ad synodum proficisci haud potuerit. Idem dicendum de Ingelbaudo Vindocinensi portario (Miscel. Bal. tom. II), qui cum", "candidate_score": 0.639481, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_12_14", "bdc_text": "s. Nr. 3156 , Anm. 7 . Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne . Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3573", "psc_text": "praepositi gerebat officium sinebat aliquid agere, » ut scribit auctor Vitae illius. Porro circa S. Benedicti textum duo notant Regulae commentatores, Bernardus Cassinensis, Boherius et Turrecremata. Primum est ut nihil praesumat praepositus contra abbatis ordinationem verbo vel scripto significatam. Secundum quia omnia verbo aut scripto definiri, et ad certam regulam deduci nequeunt; quam novit, aut credit in ejusmodi esse abbatis voluntatem, hanc impigre exsequatur: unde si nec ipsa satis innotescat, abbatem consulat, juxta illud Regulae Orientalis (Cap. 3): « Haec observabit senior monasterii qui fratribus praepositus est, referens ad abbatem omnia, vel praecipue illa quae per se non valuerit 857 explicare; » et Regulae Tarnatensis: « Ad praepositum praecipue pertinebit ut ad abbatem, cujus est apud nos major auctoritas, referat quod modum et vires ejus excedit. » Qui praepositus, si repertus fuerit vitiosus aut contemptor sanctae regulae. ] Hic observat Boherius in suo secundo commentario quosdam hujus occasione textus negare", "candidate_score": 0.63926, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_16_18", "bdc_text": "Curio , Hieronymus ; Oporin , Johannes ; Westheimer , Bartholomäus ) erschienen war. Dort , auf f. c2r.-v. , wird der ehemalige gelehrte «moderator» ( Vogt ) der Churer SchuleChur , Nikolaischule , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , gelobt , und dabei erfährt man , dass dieser unterdessen das ihm übertragene Amt eines «Praesul »", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2077", "psc_text": "in secunda libri sui editione, non de communione eucharistica S. Benedictum intelligit, sed de communione precum et charitatis; cujus a lectore signum aliquod S. Pater omnibus dari voluerit, priusquam incipiat legere. Egregium sane charitatis indicium frustulum panis privatim edere ante lectionem! Et hanc interpretationem ab eruditissimo et in traditione versatissimo viro accepisse se fatetur dissertator; cui non deferre haudquaquam potuerit. Ita praevaluerunt in gratiam viri doctissimi, doctioris fortasse semel praeconcepta praejudicia. Adeo ineptam contra germanum S. Benedicti sensum opinionem singulari tractatu refutavit noster Mabillonius, quem habet sub prelo. Ejus rationes quilibet videre poterit; nos sola traditione, de qua dissertator gloriatur, licet nullum inde protulerit argumentum aliqua auctoritate firmatum, contenti erimus. Itaque sancti Benedicti textum de communione eucharistica intelligendum esse constans est omnium qui a tempore sancti Benedicti scripserunt hanc in rem, auctorum sententia. In primis Magister, qui ante mille annos suam scripsit Regulam, ex Benedictina magna ex parte desumptam, sancti", "candidate_score": 0.638966, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_60_62", "bdc_text": "proximo Werlinus Herus Vermutlich ist hier ein Werlin HerusHerus ( Heer ) , Werlin ( Heer? ) gemeint . Dieser war anscheinend ein Händler aus Chur . Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2251", "psc_text": "scire potuisset, misit Beneventum ad ipsum monasterium videlicet sancti Benedicti; et ibi reperit antiquam heminam; et juxta illam heminam datur monachis vinum; similiter et juxta illam habemus et nos. » Ex hoc testimonio cum perspectam omnino sancti Benedicti heminam habuerit Hildemarus, eam paulo largiorem fuisse Romana demonstrat ex alio ejusdem Hildemari loco ejusdem capitis, ubi exponens sancti Benedicti sententiam crapulae occasionem a monachis amovere volentis, ait minuendam esse mensuram ei « qui de sola heminae mensura crapulam sentit, id est qui aut in locutione, vel in ingressu vacillat. » Quod nulli quantumvis infirmo capiti accidere posset, qui unico semisextario Parisiensi in diem uteretur. Ad hoc argumentum quid respondere posset dissertator plane non video; unde et illud in suis responsionibus tanquam nimis incommodum silentio praetermisit. Idem tamen demonstrari posse videtur ex Regula sancti Fructuosi capite 5, quae sextarium inter quatuor fratres dividi jubet, hoc est unicuique mediam heminam tribuit. Nam si", "candidate_score": 0.638822, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_96_98", "bdc_text": "Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H . Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3523", "psc_text": "econtra torvo vultu, trementibus labiis, rugata fronte, effrenatis conviciis, facie inter pallorem ruboremque variata, clamore perstrepit, et errantes non tam ad bonum retrahit, quam ad malum saevitia sua praecipitat, » inquit citatus hic a Boherio S. Hieronymus in epistolam ad Titum. Sicut jam diximus. [ Nimirum supra ubi dixit: oderit vitia, diligat fratres: in ipsa autem correptione prudenter agat, ut exponunt Bernardus Cassin. et Boherius in secundo comm., vel capite 2 Regul., ut volunt idem Boherius in primo comm. et Richardus de S. Angelo. Et studeat plus amari quam timeri. ] Praeclare ad hunc locum S. Bernardus (Serm. 23, in Cant.): « Audiant hoc praelati, qui sibi commissis semper volunt esse formidini, utilitati raro. Erudimini qui judicatis terram; discite subditorum matres vos esse debere, non dominos: studere magis amati, quam metui. Et si interdum severitate opus est, paterna sit, non tyrannica. Matres fovendo, patres vos corrigendo exhibeatis: mansuescite, ponite feritatem,", "candidate_score": 0.638753, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_96_98", "bdc_text": "Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H . Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3666", "psc_text": "animi cogitationes, an quamvis diem ac noctem in timore Dei transegerit, an metu externarum calamitatum perculsus, aut propria socordia dissolutus, decretorum aliquid perverterit. Et si quid recte administratum fuerit, approbando confirmet; si vero error quispiam irrepserit, cura ac prudenti doctrina corrigatur. Ita quippe et vigilantiores erunt peregre proficiscentes fratres propter sollicitudinem reddendae rationis, et nos videbimur vitam eorum ne absentium quidem negligere. » Similiter et qui praesumpserit claustra monasterii egredi, etc.] Eodem fere modo loquuntur S. Pachomius in Regula, art. 36; S. Basilius in Regulis brevioribus, interrog. 120; S. Ferreolus in Regula, cap. 20; et S. Isidorus, cap. 22. In concedenda autem ista licentia abbas non nimis facilem exhibere se debet; sed ad solam monasterii necessitatem aut piam aliquam utilitatem attendere. Et tunc tam egredientes quam revertentes abbatis benedictionem excipiant juxta veterum monachorum morem, quem videre est in sexta synodo, can. 46; in Poenis incerti auctoris, apud S. Basilium, n.", "candidate_score": 0.638528, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_54_56", "bdc_text": "XV , Nr. 2165 mit Anm. 3 . consilio et consensu factitatum sit , etc . Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2359", "psc_text": "cum nulla possit afferri ratio cur supra a Pascha ad Pentecosten ob reverentiam sacrae Resurrectionis et adventus Spiritus sancti dixerit, ad sextam reficiant, et ad seram coenent, hic vero postremum istud taceat. Nolim tamen id certo definire, cum supra ex sancto Hieronymo aliquos viderimus ex antiquis monachis prandium coenamque permittentes; quod etiam patet ex Cassiano, lib. III, cap. 12, quanquam haec coena levissima esset, nec nisi propter laborantes, senes, pueros, et aestus gravissimos concessa, essetque extraordinaria inter monachos ista refectio, nec omnes ad eam convenire cogerentur, ut docet Cassianus. Et certe plures ex antiquis monachis omnino non coenasse praeter ea quae diximus, probat Regula ms. incerti auctoris, cap. 2. Quae prandii sexta, si opera in agris habuerint 563 aut aestatis fervor nimius fuerit, continuanda erit. ] Quarta et sexta feria perinde ac aliis diebus. In Regula Tarnatensi haec habentur (Cap. 9): « Quando messes et vindemiae colliguntur, bis in die,", "candidate_score": 0.638187, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_96_98", "bdc_text": "Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H . Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3342", "psc_text": "litteris G. Mosomensis et A. Marchianensis abbatum ad abbates S. Theoderici (Ms. Histor. S. Theod.) et S. Crispini Suessionensis, quibus eos suae provinciae visitatores constituunt, inter alia generalis capituli statuta, quorum eis maxime commendant observationem, istud est: « Ut nullus hospes detineatur ultra annum, nisi de abbatis et conventus ad quos missus fuerit, processerit voluntate, vel visitatoribus visum fuerit ex edire. » Si qua sane rationabiliter, et cum humilitate charitatis reprehendit aut ostendit. ] Idque verbo aut exemplo, sive de servitio Dei, sive de Regulae observationibus, sive de praeceptis Domini custodiendis. Ubi notat Boherius triplicem esse reprehensionem: imperiosam, quae fit imperio potestatis, quae solum majoribus conceditur; temerariam, quae malo fit animo, et socialem, quae minoribus conceditur, quae sine acerbitate, devoto et reverenti animo fieri debet, de qua hic S. Benedictus. Tractet prudenter abbas. ] « Apud se, et cum aliis qui hospitis conversationem noverunt et verba, » inquit Bernardus Cassinensis.", "candidate_score": 0.63818, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_38_40", "bdc_text": "Aus der zweiten oben erwähnten Aufzeichnung Bullingers über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten ( Ms F 95/1 , Nr. 41 ) und der ToggenburgerChronik , 178. 189 , erfährt man zudem , dass jener Jakob Keller aus RegensbergKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Pfarrer an der Kirche BurgStein am Rhein , Burg ( Kirche ) in Stein am RheinStein am Rhein ( Kt. Schaffhausen )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2955", "psc_text": "exstitit, ducamus exordium, in Regula sua, prout est in codice Regularum excusa, sic loquitur (Art. 81): « Exceptis his quae a Patre monasterii per domorum praepositos dividentur, id est armatura sua, levitonariis duobus, et uno attrito ex usu, sabano longiore, quod collo humerisque circumdat pellicula, quae pendet ex latere, gallicis et cucullis duobus, zona et bacello; praeter haec quidquid inveneris absque contradictione auferes. » Eadem fere habet Orsiesii abbatis ejusque discipuli doctrina (Num. 22): « Sufficit nobis habere quod homini satis est, duo levitonaria, et alium attritum, et palliolum lineum, duos cucullos, zonam lineam, gallicas, pellem et virgam. » Quales essent Basilianorum vestes discimus ex Vita S. Philareti saeculo XI a Nilo monacho coaetaneo scripta, num. 21 (Bolland., 6 Aprilis), ubi agens de illius ad habitum monasticum receptione, has recenset vestes: Sticarium, id est tunicam; pallium, quod supra cervices et scapulas est; cucullium, quod capiti imponimus; crucem in fronte gestandam,", "candidate_score": 0.637997, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_38_40", "bdc_text": "Aus der zweiten oben erwähnten Aufzeichnung Bullingers über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten ( Ms F 95/1 , Nr. 41 ) und der ToggenburgerChronik , 178. 189 , erfährt man zudem , dass jener Jakob Keller aus RegensbergKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Pfarrer an der Kirche BurgStein am Rhein , Burg ( Kirche ) in Stein am RheinStein am Rhein ( Kt. Schaffhausen )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1740", "psc_text": "terrenis quam de salute fratris. » Et Joannes Diaconus in lib. I de Vita sancti Gregorii papae, c. 10, ubi referens insignem in naufragum pauperem sancti Patris charitatem, haec habet (Saec. I Bened.): « Cui liberalissimus Pater, accersito vestiario, alia sex numismata dari praecipiens, cognovit in vestiario nihil numismatum unde posset consolari naufragum remansisse. » Idem videre est in Regula sancti Isidori c. 19. Praeter ferramentorum vestiumque custodes, alteri etiam committebatur cura conservandorum diplomatum, privilegiorum, chartarumque monasterii; qui omnia debito in ordine disposita, tutissimo in loco inclusa servabat; apud Floriacenses quidem in turricula, ex Tortarii lib. de Mirac. S. Benedicti, c. 27; in Croylandensi monasterio in chartaria arcu lapideo per totum contecta ex Ingulfi historia Croylandensi (Ad ann. 1091): quorum exemplaria pluribus in locis aliquando deponebant, ut videre est in Chronici Ramesiensis parte secunda, cap. 7. In typico seu Regula Irenes Augustae cap. 19, haec cura committitur vasorum sacrorum custodi.", "candidate_score": 0.637968, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_96_98", "bdc_text": "Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H . Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_300", "psc_text": "Boherius, cui concinit Hildemarus: « Disciplina est omnium mandatorum Dei custodia. » Vel disciplinam, id est correctionem, quae a Deo infligitur, juxta Trithemium hunc Regulae locum ita exponentem: « Que suos subditos propter eorum excessus corrigit, et tamen vult ut patientes sint; sed quam cito ipsum a Deo propter sua peccata corripi contigerit, non solum non patiens non est, sed etiam contra Deum murmurat; hic talis absque dubio disciplinam odit, et sermones Christi projicit post se, quia non vult videre vitam suam quasi malam, sed se reputat justum. » Addit Trithemius: « Secundo disciplinam odit praelatus, quando a subditis dedignatur avisari. » Et projecisti sermones meos post te. ] « Post se sermones Domini projicit praelatus quando quae de divinis Scripturis subditis praedicat, implere ipse dissimulat, » infit Smaragdus. Vel etiam: Projecisti sermones meos post te, idem est ac odisti disciplinam, ut modo exponebat Trithemius: « quod enim diligimus, inquit", "candidate_score": 0.637926, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79_81", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller. Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , quandoquidem modo eius opera opus habemus . Sin minus , et id significato .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1851", "psc_text": "cap. 35, adduntque: « Et non solum ipsi, sed et omnes, qui scutellas in refectorio portant, hanc diligentiam debent habere, ne scutellam ita bassam portent, ut intus possint anhelare, nec aliquam psalmodiae mussitationem interim faciant, ut fundum ipsius nec sordidum sit provideant, ut tutelam frocci ab ipsa custodiant, ut digitum ne intus intingant, caveant. » Generale tamen et pittantiam tam ex Udalrico quam ex praedictis consuetudinibus, non ipsi ex debito, sed cellerarius et alii quibus innuebat ipse, ministrabant. Generale autem, quod dominica, fer. 3, 5, et sabbato serviebant, illud vocabant, quod singulis in singulis scutellis porrigebatur. Pittantia vero, quae fer. 2, 4, 6, illud quod duobus in una scutella ministrabatur ex eodem Udalrico. De Cisterciensibus ita liber Usuum, cap. 108: « Ubi quatuor hebdomadarii coquinae fuerint, duo una die, et duo alia vicissim serviant. » His tamen adjungebatur cellerarius ex cap. 76, in quo sic legitur: « Cellerarius, et coci", "candidate_score": 0.637063, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_38_40", "bdc_text": "Aus der zweiten oben erwähnten Aufzeichnung Bullingers über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten ( Ms F 95/1 , Nr. 41 ) und der ToggenburgerChronik , 178. 189 , erfährt man zudem , dass jener Jakob Keller aus RegensbergKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Pfarrer an der Kirche BurgStein am Rhein , Burg ( Kirche ) in Stein am RheinStein am Rhein ( Kt. Schaffhausen )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2891", "psc_text": "Rufino (Lib. II de Vit. Pat., c. 1): « Cumque salutassemus eum . . . , regatus est a nobis, ut orationem simul et benedictionem daret. » Hancque iterum, cum recederent, resumebant: « Ut autem, addit idem Rufinus, coepimus ab eo velle proficisci, datis nobis benedictionibus, Pergite, inquit, filii. » Et de S. Apollonio loquens (Cap. 7): « Benedicens ergo nos dimisit, atque in haec verba benedictionem dedit, Benedicat vos Dominus ex Sion, et videatis quae bona sunt Jerusalem omnibus diebus vitae vestrae. » Ita etiam Marculfus monachus (Saec. II Ben.), qui S. Columbanum convenerat, « accepta ab eo benedictione, calle quo venerat repedavit » ut scribit Jonas in ejus Vita, n. 14. CAPUT LIV. Si debeat monachus litteras vel aliquid suscipere. Nullatenus liceat monacho nec a parentibus suis, nec a quoquam hominum, nec sibi invicem 691 litteras, eulogias, vel quaelibet munuscula accipere aut dare, sine praecepto abbatis. Quod si", "candidate_score": 0.637029, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79_81", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller. Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , quandoquidem modo eius opera opus habemus . Sin minus , et id significato .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1081", "psc_text": "in Reomensi S. Joannis monasterio colligimus ex libro de Translatione et miraculis ejus, n. 1; sed et S. Galli abbatis discipulos post laborem matutinalis officii quiescendi gratia lectos revisisse auctor est Walfridus in Vita S. Gadi cap. 26 (Saec. II). Similiter S. Geremarus abbas Flaviacensis completo officio revertens in dormitorium in stratu suo collocare se consueverat. ut habent ejus acta n. 14. Idem viguisse in Longoretico monasterio discimus ex Visione Baronti, n. 7, saeculo II Bened.; in Pauliacensi sanctimonialium ex Vita S. Austrobertae, n. 15, saec. III, part. I; in Lindisfarnensis ex Carmine Ethilvulfi monachi cap. 10, 21, 22; in monasterio S. Corbiniani ex ejus Vita auctore Aribone n. 3, denique in Suessionensi B. M. Parthenone aliis in ecclesia vigiliis et orationibus insistentibus, aliae post nocturnum officium dormire permittebantur ex Vita S. Drausii episc., n. 17, apud Bolland., 5 Martii. Sed haec merae indulgentiae, et praeter Regulam S. Benedicti, quae", "candidate_score": 0.635953, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_88", "bdc_text": "Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1849", "psc_text": "de Vulturno habetur in Vita S. Thomae abbatis Farfensis (Saec. III Ben.); quod scilicet congruis temporibus ad Farfense monasterium veniebant, « et hebdomadas suas in coquinae officio sicut et alii fratres in ipso faciebant monasterio. » Porro nullum hoc capite discrimen ponere videtur S. Benedictus inter coquinae hebdomadarios et mensae ministros: utrosque tamen distinguit cap. 38, ubi, agens de hebdomadario lectore, ait: Postea autem cum coquinae hebdomadariis, et servitoribus reficiat. Quem in locum Boherius in primo comment.: « An enim isti servitores per septimanas serviant, an per dies non curo, quia nec in Regula hoc reperio, sibi tamen vicissim hujus servitutis officium impendent. » Ubi manifeste servitores ab hebdomadariis coquinae, qui per totam septimanam serviebant, distinguit. Apud Cluniacenses tamen, Divionenses S. Benigni, et Cistercienses, hebdomadarii coquinae utrumque munus obibant. De Cluniacensibus audiendus est Udalricus (Lib. II, c. 35): « Finita hora post quam fratres sunt refecturi, celeriter exeunt, ut fabas", "candidate_score": 0.635702, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_88", "bdc_text": "Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2279", "psc_text": "sextarium, non heminam appellasset, ut pote quae magis ad sextarii quam ad heminae mensuram accessisset: unde et sanctus Isidorus, qui non multo post sanctum Benedictum scripsit, de hemina, tanquam de mensura unciarum duodecim, locutus est, unicam ei pondo libram tribuens (Lib. XVI Orig., c. 25). Quid sentiendum sit de sancto Isidoro, docuit nos supra dissertator: sufficiat hic dicere, eum in libris Originum, non de monastica, sed de communi locutum fuisse hemina. Quod vero urget in nomine heminae, 1º supponit immutatas fuisse veteres Romanorum mensuras; 2º sanctum Benedictum nullam aliam habuisse rationem, ut mensuram a se institutam hoc nomine donaret; 3º hoc mera conjectura est, quae aliquantuli potest esse ponderis, cum non occurrunt aliunde certae rationes oppositae. At superius demonstratum est heminam Benedictinam tribus constare calicibus, ut patet ex Regula Magistri, sancti Isidori, sancti Fructuosi, statutis sancti Adalardi, et ex Nicolao de Fractura, et insuper ex libro Usuum Cisterciensium, cap. 73,", "candidate_score": 0.634875, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_19", "bdc_text": "am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2920", "psc_text": "casulla cuculla. » Certe casulam monachorum fuisse indumentum patet ex Vita S. Severini abbatis Agaunensis, apud Bollandum, 11 Februar.; ex Vita S. Caesarii Arelatensis episcopi, lib, II; ex Actis S. Fulgentii Ruspensis episcopi, et ex Vita S. Filiberti abbatis Gemmeticensis, saec. II Benedict. Quid autem sit casula docet S. Isidorus, scilicet vestis quae totum hominem tegat, unde dicitur casula, quasi parva casa, quae totum corpus in se contineat, sine manicis, et cum hujusmodi forte cucullis Pachomiani accedebant ad sacram communionem: vestimenti genus satis incommodum, cujus forsitan loco, si conjecturis locus sit, S. Benedictus indulsit scapulare propter opera, quod ex utroque latere apertum est, ut facilius brachia exerantur, et liberiorem eorum usum habeant laborantes. Casulam etiam aliquando pro tunica talari, aliquando pro alio indumenti genere usurpari: docet noster Mabillonius in praefatione ad saeculum I Bened. pag. 55. Aliter etiam Smaragdus cucullam explicat: « Cucullam, inquit, dicit ille (S. Benedictus) quod nos", "candidate_score": 0.634637, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_88", "bdc_text": "Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2241", "psc_text": "Sane 535 cum sanctus Pater tarde venientem ad mensam solum reficere jubet, sublata ei portione sua vini, non de infirmis debilibusque loquitur, sed de sanis maxime. At de his videsis Haeftenum lib. X, tract. 4, disq. 3. Credimus heminam vini per singulos sufficere per diem. ] De nomine heminae consentiunt inter se viri eruditi; at de mensura ipsa non parum litigant. Jacobus Brolius Parisiensis Sancti Germani monasterii monachus, vir doctus et religiosus, varias diversorum sententias refert, nulli tamen certo adhaerens. Prima est Petri Masii abbatis Casalis Benedicti, qui in Constitutionibus suae congregationis (Const. ms. Casalis Ben., cap. 57) heminae mensuram ita definit: « Hemina, sicut a quibusdam expositoribus Regulae accepimus, est mensura continens unam libram cum quarta parte alicujus liquoris; et est quasi tertia pars quartae vini Parisiensis. » Secunda est Smaragdi, qui sanctum Isidorum describens (Isid. l. XVI Orig., c. 25): « Hemina vini, ait, appendit libram unam, quae", "candidate_score": 0.632458, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_83_85", "bdc_text": "voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ; s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3270", "psc_text": "mortuus est, dicere mater; nam alius propinquus non debet. » Sed Suarez (De Religione, tom. III, lib. V, cap. 2) docet potestatem off rendi pueri in utroque parente residere; altero mortuo, remanere penes superstitem. Quod si pater offerat, et mater repugnet, validam esse et licitam hujusmodi oblationem; secus si velit mater, patre repugnante; licitam nihilominus validamque fore factam a matre absque patris consensu, modo 784 pater non resiliat; qui tamen infra annum filium revocare poterit. Deinde idem jus competere tutori, quia tutor parenti, quoad omnia quae ad filii educationem pertinent, succedit, nec jus hunc casum excepit. Imo posse tutorem invita matre, non vero matrem reluctante tutore filium offerre. Econtra vir clarissimus Petrus de Gussanvi la in notis ad epist. 54 Petri Blesensis scribit non licere tutoribus, affinibus et consanguineis addicere in monasterio in perpetuum impuberes patre et matre orbatos nolentes. Citatque ad id concilium Aurelianense V, Toletanum IX et X,", "candidate_score": 0.631287, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_98", "bdc_text": "Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3738", "psc_text": "tunc demum ad majora quae supra commemoravimus doctrinae virtutumque culmina, Deo protegente, pervenies. ] Ad majora quae supra commemoravimus, nimirum initio hujus capitis, doctrinas scilicet Patrum, Collationes, Instituta, Vitasque eorum, ac Regulam S. Basilii; quae, ut observat Bernardus Cassinensis, S. Benedictus majora appellat, « quia in se continent doctrinae sanctitatem, virtutum acquisitionem, et coelestis patriae culmen. » Richardus de S. Angelo illud supra commemoravimus refert, vel ad praecedens caput de zelo bono quem debent habere monachi, vel ad praesens capitulum ultimum; Boherius ad plura alia Regulae loca; sed prior nostra sententia, quae est Hildemari, magis arridet.", "candidate_score": 0.631076, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_123", "psc_text": "15 In not. ad conc. Reg. cap. 15, § 2 : « Nec liceat monachis cellas habere communes, sed schola labore communi construatur, ubi omnes jaceant, aut abbate aut praeposito gubernante; » ex Regula cujusdam cap. 12: « Focos vero in schola poenitentes, si fuerint, bini per hebdomadas faciant: » ex Regula S. Caesarii cap. 3: « De ipso tamen habitu mutando, vel lecto in schola habendo sit in potestate prioris. » Hic vero schola a sancto Benedicto accipitur usurpaturque ad significandam regulam, unde et mox eam institutionem vocat; neque omnino insolitum est apud veteres scripta sacra institutaque sanctorum scholas appellare; nam et S. Hieronymus, referente Boherio, in epist. ad Evagrium librum Exodi vocat scholam medici, ubi leges datae a Deo populo Israel sunt descriptae; et interrogatus apud Cassianum Joannes abbas, cur, relicta anachoresi, coenobitarem instituta esset amplexus, respondit, « velut imparem se anachoreticae disciplinae, et sublimitate tantae perfectionis indignum", "candidate_score": 0.630651, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_98", "bdc_text": "Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3719", "psc_text": "fratrem illum qui, sine querela conversans inter fratres, tota sollicitudine cavet ne quid in eo sit quod ab aliis portari oporteat, et quidquid in aliis est onerosum, patientissime portat. » Vide ejusdem S. Bernardi serm. 36 de Diversis. Obedientiam sibi certatim impendant. ] Praemisso tamen abbatis et praepositorum imperio: en tertium zeli boni exercitium. Nullus quod sibi utile judicaverit faciat, sed magis quod alio. ] Ecce quartum, de quo Benedictum Anianensem laudat Ardo Smaragdus in ejus Vita, n. 31. Charitatem fraternitatis casto impendant amore. ] Et in hoc quintum boni zeli exercitium reponit S. Benedictus; in quo, ut notant Bernardus Cassinensis et Boherius, non sine causa dixit casto, « ut videlicet inordinatum, indiscretum, carnalem, et immundum, seu pollutum, compescat et excludat amorem. » Atque ita S. Macarius dicebat (Cap. 7): « Omnes oportet diligere fratres, cum quibus etiam te confidis videre gloriam Christi. » Deum timeant. ] Filiali utique timore,", "candidate_score": 0.629953, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_54_56", "bdc_text": "XV , Nr. 2165 mit Anm. 3 . consilio et consensu factitatum sit , etc . Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1169", "psc_text": "nonagesimo quarto psalmo. COMMENTARIUS. 275 A Pascha autem usque ad calendas Novembris, etc.] A Pascha, inquit, scilicet Resurrectionis, ad differentiam aliarum solemnitatum Domini nostri Jesu Christi, inquit Boherius, quas etiam quaedam provinciae Paschata vocant. Ita in antiquis Germaniae Consuetudinibus mss., feria V in Coena Domini Pascha appellatur. Pro ipsis tribus lectionibus una de Veteri Testamento memoriter dicatur. ] Huc spectare videtur illud Guigonis Carthusiae prioris statutum (Cap. 5): « A Pentecoste usque ad Novembris calendas, una, nisi festum intersit, lectione sicut caeteri monachi contenti sumus. » Quod dicit a Pentecoste, ostendit toto tempore Paschali plures recitatas fuisse lectiones, et revera tres olim in omnibus passim monasteriis legebantur, uti observavimus in lib III de Antiquis monachorum Ritibus, cap. 18, quod etiam exemplo Romanae Ecclesiae tota aestate praestitisse Cassinenses constat ex Theodemari abbatis epistola ad Carolum Magnum. Scribit etiam Amalarius in Supplem. quod « in quibusdam monasteriis monachorum propter consuetudinem Romanam, ne", "candidate_score": 0.629911, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_14_16", "bdc_text": "Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 ) hervor , welches dem Kolophon zufolge im Januar 1547 bei Johannes OporinOporin , Johannes in BaselBasel , Drucker ( s. a . Curio , Hieronymus ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3728", "psc_text": "in primis Opuscula B. Cypriani martyris et Carthaginiensis episcopi, item Opuscula B. Athanasii Alexandrini episcopi, item Opuscula B. Basilii Cappadoceni episcopi, item Opuscula B. Gregorii Nazianzeni episcopi, item Opuscula B. Joannis Constantinopolitani episcopi, item Opuscula B. Hilarii Pictaviensis episcopi, item Opuscula B. Ambrosii Mediolanensis episcopi, item Opuscula B. Theophili episcopi Alexandrini, item Opuscula B. Hieronymi presbyteri, item Opuscula B. Prosperi religiosi viri, item Opuscula B. Leonis papae ad Flavianum episcopum destinata; item Opuscula atque Tractatus omnium Patrum orthodoxorum, qui in nullo a S. Romana Ecclesia deviaverunt; item Decretales epistolae quas beatissimi papae diversis temporibus in urbe Romana pro diversorum Patrum consolatione dederunt, venerabiliter suscipiendae sunt. » Boherius autem inter catholicos Patres, Ecclesiae doctores; atque hos inter S. Hieronymum praefert, maxime quoad actus coenobiticos, ut pote qui coenobiticam in Urbe, eremiticam in vasta Aegypti eremo, abbatialem in Bethleem vitam peregerit, et praeclare de monastica scripserit, praesertim in epistolis ad Heliodorum, Nepotianum,", "candidate_score": 0.629611, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_42_44", "bdc_text": "Gallen) wurde . Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2193", "psc_text": "testimonium commendat, quod fuerat ipse monachus Fuldensis monasterii, quod sub strictiori et severiori Regulae S. Benedicti observatione S. Bonifacius fundaverat, misso in Italiam S. Sturmio, qui in melius ordinatis monasteriis puriorem verioremque Regulae sensum addiceret, a Fuldensibus monachis postea ad praxim reducendum, ac proinde Rabanus loqui haud potuit, praeter sensum suo in monasterio intellectum. Eadem fuit sententia Dietrici Mettensis episcopi, qui aliquando loquens de disciplina quam ipse studens in monasterio S. Galli viderat (Ekkehard. de Casibus S. Galli, cap. 11): « Erant, inquit, alii qui solis volatilibus, quod unius cum piscibus creaturae sint, licite uterentur. » His accedit sancta Hildegardis, cujus haec verba: « Carnium esus infirmis omnino, debilibusque pro reparatione concedatur. Carnes tam quadrupedum quam volatilium intelligi volens, et nullas carnes quas homines comedere solent excipiens. At ubi meliorati fuerint, a carnibus more solito abstineant, scilicet a carnibus quadrupedum; quia sani illas et succum earum comedere non solebant, sed", "candidate_score": 0.629443, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_85_87", "bdc_text": "s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a . Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis . Agimus tandem humanitati tuę ingentes gracias pro elegantissimo ac sanctissimo opere tuo , cui inscripsisti ac clarissime ipsissimam Seriem rerum et temporum Bullinger , Werke Series et digestio temporum ( 1548 ) .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2662", "psc_text": "Cosmographiae quoque notitiam vobis percurrendam esse non immerito suademus, ut loca singula, quae in libris sanctis legitis, in qua parte mundi sint posita, evidenter agnoscere debeatis. » Inter alios vero Julii oratoris libellum de Cosmographia, Marcellini Constantinopolitanam Hierosolymitanamque descriptionem, et Ptolomei Cosmographiam laudat: alteroque post capite (Cap. 27): « Illud quoque, infit, commonendum esse credidimus, quoniam tam in sacris litteris quam in expositoribus doctissimis multa per schemati, multa per definitiones, multa per artem grammaticam, multa per artem rhetoricam, multa, per dialecticam, multa per disciplinam arithmeticam, multa per musicam, multa per disciplinam geometricam, multa per astronomicam intelligere possumus. » Postea consolatus quorumdam simplicitatem fratrum, qui ad arduum adeo studium haud possunt assurgere, subdit (Cap. 28): « Verumtamen nec illud Patres sanctissimi decreverunt, ut saecularium litterarum studia respuantur, quia exinde non minimum ad sacras Scripturas intelligendas sensus noster instruitur: si tamen divina gratia suffragante, notitia ipsarum rerum sobrie ac rationabiliter inquiratur, non", "candidate_score": 0.629258, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1851", "psc_text": "cap. 35, adduntque: « Et non solum ipsi, sed et omnes, qui scutellas in refectorio portant, hanc diligentiam debent habere, ne scutellam ita bassam portent, ut intus possint anhelare, nec aliquam psalmodiae mussitationem interim faciant, ut fundum ipsius nec sordidum sit provideant, ut tutelam frocci ab ipsa custodiant, ut digitum ne intus intingant, caveant. » Generale tamen et pittantiam tam ex Udalrico quam ex praedictis consuetudinibus, non ipsi ex debito, sed cellerarius et alii quibus innuebat ipse, ministrabant. Generale autem, quod dominica, fer. 3, 5, et sabbato serviebant, illud vocabant, quod singulis in singulis scutellis porrigebatur. Pittantia vero, quae fer. 2, 4, 6, illud quod duobus in una scutella ministrabatur ex eodem Udalrico. De Cisterciensibus ita liber Usuum, cap. 108: « Ubi quatuor hebdomadarii coquinae fuerint, duo una die, et duo alia vicissim serviant. » His tamen adjungebatur cellerarius ex cap. 76, in quo sic legitur: « Cellerarius, et coci", "candidate_score": 0.629202, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_98", "bdc_text": "Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1581", "psc_text": "gregem. COMMENTARIUS. Omni sollicitudine curam gerat abbas circa delinquentes fratres. ] Propter delictum excommunicatos, ut apposite supplet Richardus de S. Angelo. Attendant hic abbates quanta sollicitudine S. P. Benedictus velit eos fratris excommunicati salutem curare, circa quam non simpliciter curam aut sollicitudinem habere praecipit, sed, uti post Hildemarum et Bernardum Cassinensem observat Boherius, omnem omnino sollicitudinem exhibere, idque « per se, per alios, verbis, exemplis, monitionibus, terroribus, blandimentis, afflictionibus, consolationibus, remissionibus spiritualibus et temporalibus, ne nimis remisse tractatus similia vel pejora iterum committendi materiam habeat, aut nimis crudeliter afflictus de misericordia desperare contingat, » inquit Bernardus Cassinensis. Quia non est opus sanis medicus, sed male habentibus. ] Hic ostendit S. P. Benedictus abbates aliosque praelatos non tam propter bonos quam propter perversos imperfectosque monachos, imo fere unice propter tales esse superiores; et in hoc praecipuum eorum onus esse, quod talibus praefecti sint, uti egregie docet S. Bernardus ad Rainaldum abbatem", "candidate_score": 0.628762, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_42_44", "bdc_text": "Gallen) wurde . Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_690", "psc_text": "colligitur ex lib. Mir. S. Wandregisili cap. I, in quo mulier ex pago Caletensi ob violatum festi diei S. Wandregisili religionem divinitus punita, « poposcit se flebili cum voce ad S. Mariae basilicam, quae vicina erat Fontanellae coenobio, ejusque ditionis perduci, » cumque S. confessoris ecclesiam aspexisset sanata est. Utquid enim S. Wandregisili patrocinium rogatura, non ejus in ecclesiam, sed in B. Mariae vicinam se duci poscit, nisi quia feminis erat inaccessa? De Madriacensi res citra controversiam esse debet ex Mir. S. Leufredi cap. 4 Saec. III, part. I, p. 593, ubi « femina caeca juxta monasterium adveniens cum cognovisset nullum aditum feminis illuc ingrediendi patere, misit candelam ad memoriam viri Dei per quemdam hominem. » Et in ejus vita n. 6, in loco possessionis suae oratorium adhuc laicus statuisse dicitur, « ubi nullus introitus nec accessus feminis dabatur. » Similiter de Flaviacensi, in quo S. Geremarus ecclesiam ex jussu", "candidate_score": 0.628008, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_43_45", "bdc_text": "Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ; s. 18050 , fn18050-2 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2943", "psc_text": "indutus erat ad carnem subduxit sibi interulam, eaque, prout velaminis quantitas permittebat, utrumque cadaver obvolvens, exhibet mortuis sepulturam, » quemadmodum scribit Petrus Damiani in ejus Vita. Caeterum nostris lineis uti camisiis, praeterquam forte infirmis, nunquam licuit. « Monachi, inquit Zacharias papa in epistola ad Pipinum et universos Franciae episcopos et abbates (Apud Bar., ann. 744), laneo indumento, juxta normam et regulam monasticae disciplinae, atque traditionem sanctorum probabilium Patrum, sine intermissione utantur; quia monachi ab omnibus illicitis debent abstinere. Apostolis autem divinum datum esse mandatum duas tunicas non habendi: tunicas dixit itaque laneas, non lineas. » Et antea S. Ferreolus in Regula praescripserat (Cap. 31) « ut monachus quamlibet delicati corporis linea ad nuda corporis non utatur. » Et S. Isidorus: « Lineo non oportet indui monachum. » In litteris etiam G. abbatis Mosomensis, et A. abbatis Marchianensis ad abbates S. Theoderici (Hist. ms. S. Theod., ad ann. 1279) et S.", "candidate_score": 0.625995, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_82_84", "bdc_text": "Nam institutum nostrum non est , quicquam contra eius parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3270", "psc_text": "mortuus est, dicere mater; nam alius propinquus non debet. » Sed Suarez (De Religione, tom. III, lib. V, cap. 2) docet potestatem off rendi pueri in utroque parente residere; altero mortuo, remanere penes superstitem. Quod si pater offerat, et mater repugnet, validam esse et licitam hujusmodi oblationem; secus si velit mater, patre repugnante; licitam nihilominus validamque fore factam a matre absque patris consensu, modo 784 pater non resiliat; qui tamen infra annum filium revocare poterit. Deinde idem jus competere tutori, quia tutor parenti, quoad omnia quae ad filii educationem pertinent, succedit, nec jus hunc casum excepit. Imo posse tutorem invita matre, non vero matrem reluctante tutore filium offerre. Econtra vir clarissimus Petrus de Gussanvi la in notis ad epist. 54 Petri Blesensis scribit non licere tutoribus, affinibus et consanguineis addicere in monasterio in perpetuum impuberes patre et matre orbatos nolentes. Citatque ad id concilium Aurelianense V, Toletanum IX et X,", "candidate_score": 0.624421, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_66_68", "bdc_text": "Bündner Monatsblatt : Zeitschrift für Bündner Geschichte , Landes kunde und Baukultur , 1988 , S. 230 ; vgl . auch GraubuendenKorr III Reg .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3649", "psc_text": "Et Alcuinus ad fratres Wiremutensis et Girwensis ecclesiae scribens (Epist. 49): « Vos vero qui estis patres et pastores sanctae congregationis, docete diligentissime fraterno amore familiam, quam accepistis regendam, omneque bonitatis exemplum in vobismetipsis ostendite; saepiusque Regula S. Benedicti in conventu fratrum propria exponatur lingua, ut intelligi possit ab omnibus. » Similiter S. Dunstanus (In Concord. cap. 1): « Residentibus legatur Regula, vel si dies festus fuerit, evangelium ipsius diei, de qua lectione a priore, prout Dominus dederit, dicatur. » Et Udalricus de capitulo feriae 5 in Coena Domini (Lib. I, c. 12): « Exposita Regulae sententia, jubente domno abbate, consurgit camerarius, etc. » Denique Joannes Trithemius (Praefat. ad lib. Region. claustr.): « Sicut moris est observationibus Bursfeldensibus, cujus unionis et observantiae secundum regulam S. Benedicti sumus, paragraphum unum de eadem Regula, quae nobis capitulariter ter in anno legi consuevit, fratribus meis 875 singulis diebus compellor declarare: super qua subit", "candidate_score": 0.623838, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1669", "psc_text": "major fuerit, solatia ei dentur, a quibus adjutus et ipse aequo animo impleat officium sibi commissum. Horis competentibus dentur quae danda sunt, et petantur quae petenda sunt; ut nemo perturbetur neque contristetur in domo Dei. COMMENTARIUS. Cellerarius monasterii. ] Ita nimirum S. Pater vocat eum cui curam et administrationem rerum temporalium committit, a cella, seu cellario, in quo reservantur ac celantur ea quae ad vitae sustentationem pertinent. Nonnulli cellarium custodem cellarii appellant, alii oeconomum, quidam provisorem, aliqui procuratorem nominant, cujus vocis fit mentio in Tripartito libro Mir. S. Roberti abbatis Casae Dei, auctore Bertrando, dist. 1, n. 3. Eligatur. ] Non ait: ponatur ad libitum abbatis; sed eligatur, id est constituatur, qui melior ex omnibus repertus fuerit; alias personarum esset acceptio, non electio: « Quid est enim electio, inquit Hildemarus, nisi separatio optimi a meliore, vel melioris a bono, aut boni a malos » De congregatione. ] Quia, ut ait", "candidate_score": 0.623514, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_85_87", "bdc_text": "s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a . Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis . Agimus tandem humanitati tuę ingentes gracias pro elegantissimo ac sanctissimo opere tuo , cui inscripsisti ac clarissime ipsissimam Seriem rerum et temporum Bullinger , Werke Series et digestio temporum ( 1548 ) .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1271", "psc_text": "Magistri (Cap. 45) ut « In Natali Domini usque ad Epiphaniam omnes antiphonae vel responsoria die noctuque cum alleluia psallantur. » CAPUT XVI. Qualiter divina opera per diem agantur. Ut ait propheta, Septies in die laudem dixi tibi (Psal. CXVIII) . Qui septenarius sacratus numerus a nobis sic implebitur, si matutini, primae, tertiae, sextae, nonae, vesperae, completoriique tempore, nostrae servitutis officia persolvamus, quia de his horis diurnis dixit: Septies in die laudem dixi tibi. Nam de nocturnis vigiliis idem ipse propheta ait: Media nocte surgebam ad confitendum tibi (Ibidem), Ergo his temporibus referamus laudes Creatori nostro super judicia justitiae suae; id est matutinis prima, tertia, sexta, nona, vespera, completorio, et nocte surgamus ad confitendum ei. COMMENTARIUS. Agit praesertim hoc capitulo S. P. Benedictus de canonicarum horarum numero, de quibus priusquam Regulae textum expendamus, nonnulla praemittenda sunt. Certe mos semper in Ecclesia viguit, certis statisque horis Deo quotidie laudes persolvendi, licet", "candidate_score": 0.62347, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_43_45", "bdc_text": "Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ; s. 18050 , fn18050-2 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1534", "psc_text": "aliquid hujusmodi nisi cum caeteris agat, ad candelabrum, vel ad thuribulum non se revestiat, ad offerendam, vel ad pacem non accedat. » Et Caeremoniale Bursfeldensium (Dist. 1, c. 8): « Missus in culpam leviorem ita se habere debet quemadmodum ipsa sibi regula praescribit. In quam tamen nullus mittatur, nisi tale quid commiserit, quod pro sui enormitate videatur districtiori animadversione puniendum. Itaque existens in poenitentia hujusmodi, antiphonam aut psalmum non imponat, lectionem non recitet, neque invitatorii officium faciat, non osculetur textum Evangelii, nec communicet, aut celebret, vel ministret publice in conventu, quae tamen in privato facere non prohibetur. » Antiquae Consuetudines Cluniacensis monasterii apud Udalricum l. II, c. 18, et ms. S. Benigni Divionensis c. 32, solum habent: « Non offert, non osculatur textum evangelii, non accedit ad pacem. » Sed ab hac poenitentia abstinebant in festis duodecim lectionum, ex praedictis Lanfranci statutis, Cons. Cluniac. et S. Benigni, donec privati dies", "candidate_score": 0.62274, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_55_57", "bdc_text": "consilio et consensu factitatum sit , etc . Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 . bis zum 25 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2359", "psc_text": "cum nulla possit afferri ratio cur supra a Pascha ad Pentecosten ob reverentiam sacrae Resurrectionis et adventus Spiritus sancti dixerit, ad sextam reficiant, et ad seram coenent, hic vero postremum istud taceat. Nolim tamen id certo definire, cum supra ex sancto Hieronymo aliquos viderimus ex antiquis monachis prandium coenamque permittentes; quod etiam patet ex Cassiano, lib. III, cap. 12, quanquam haec coena levissima esset, nec nisi propter laborantes, senes, pueros, et aestus gravissimos concessa, essetque extraordinaria inter monachos ista refectio, nec omnes ad eam convenire cogerentur, ut docet Cassianus. Et certe plures ex antiquis monachis omnino non coenasse praeter ea quae diximus, probat Regula ms. incerti auctoris, cap. 2. Quae prandii sexta, si opera in agris habuerint 563 aut aestatis fervor nimius fuerit, continuanda erit. ] Quarta et sexta feria perinde ac aliis diebus. In Regula Tarnatensi haec habentur (Cap. 9): « Quando messes et vindemiae colliguntur, bis in die,", "candidate_score": 0.621814, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2719", "psc_text": "inquit liber Usuum Cisterciensium (Cap. 15), claustro, oratorio, capitulo, dormitorio, calefactorio, refectorio, coquina, auditoriis, ne forte aliquis inconvenienter se habere inveniatur, et propter hoc officinas praedictas ingredi poterunt, exceptis auditoriis. » Et tamen ex Lanfranci Statutis (Cap. IV): « Officinas monasterii nunquam pro hac cura ingrediantur; sed ostia eorum prospiciant, si forte aliqui fratres per curiam vadant vagantes, aut stent, vel sedeant fabulantes. » Horis quibus vacant fratres lectioni. ] Imo etiam aliis: « Totum claustrum, infit Udalricus (Lib. III, c. 7), non semel, sed multoties in die circumeant, ut nec locus sit nec hora in qua frater ullus securus esse possit, si tale quid commiserit, non reprehendi et non publicari. » Mss. Consuetudines S. Benigni Divionensis has praesertim horas recensent (Cap. 4): « Hi vadunt post offerendam majoris missae et minoris quacunque die; et post coenam cum bis reficiunt; et cum semel, post prandium. Vadunt et ad officium defunctorum.", "candidate_score": 0.621765, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3125", "psc_text": "per duos menses, tunc debet illi legi Regula. » Tandem concilium Aquisgranense (Can. 34): « Novitio non facilis in monasterium tribuatur ingressus, et ut in cella hospitum probationis causa hospitibus serviat paucis diebus. » Sed haec jam dudum abiere in dissuetudinem; nam Cluniacenses novitios in hospitio nisi unum diem non retinebant ex Udalrico lib. II, cap. 1; Cistercienses tres duntaxat ex lib. Usuum, cap. 102; Camaldulenses tres vel quatuor ex eorum Constitutionibus, cap. 58; Vallisoletani tandiu quoad Regulam a capite ad calcem perlegerint, et generali peccatorum confessioni praeparandae dies aliquot insumpserint ex Constitutionibus eorum, cap. 58. Postea autem sit in cella novitiorum. ] Haec cella a communi fratrum habitaculo erat separata, velut alterum monasterium, suum habens claustrum, refectorium, coquinam, dormitorium, infirmitorium, lavatorium, ut patet ex antiqua delineatione monasterii S. Galli; idque omnino ad mentem priscorum monachorum, qui novitios corpori congregationis misceri haud patiebantur, ut videre est apud Cassianum, lib. IV,", "candidate_score": 0.621089, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_42_44", "bdc_text": "Gallen) wurde . Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_464", "psc_text": "ingrediatur, postea tamen libidine pruriens eam denuo clam susceperit, jejunet eorum quilibet ta quam pro homicidio, et lugeat insuper vehementius; » et n. 32: « Si missalis sacerdos, vel monachus, vel diaconus, vel laicus, vel clericus cum moniali fornicaverit, jejunet quilibet, prout ordini suo convenit, tanquam pro homicidio; et quoad vixerit a carne abstineat; monialis autem decem annos, sicuti et sacerdos missalis, et semper factum lugeat » De monialibus haec singulariter statuit S. Gregorius papa ad Januarium episcopum scribens Lib. III Reg., cap. 9: « Si qua autem earum vel per anteriorem licentiam, vel per impunitatis pravam consuetudinem, ad lapsum adulterii deducta est, aut in stupri perducta fuerit voraginem, hanc post competentis severitatem vindictae, in aliud districtius virginum monasterium in poenitentiam redigi volumus; ut illic orationibus atque jejuniis vacet, et sibi poenitendo proficiat, et metuendum caeteris arctioris disciplinae praestet exemplum. » Denique hic praeterire non possum factum Gaufridi abbatis Vindocinensis,", "candidate_score": 0.620571, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_55_57", "bdc_text": "consilio et consensu factitatum sit , etc . Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 . bis zum 25 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1169", "psc_text": "nonagesimo quarto psalmo. COMMENTARIUS. 275 A Pascha autem usque ad calendas Novembris, etc.] A Pascha, inquit, scilicet Resurrectionis, ad differentiam aliarum solemnitatum Domini nostri Jesu Christi, inquit Boherius, quas etiam quaedam provinciae Paschata vocant. Ita in antiquis Germaniae Consuetudinibus mss., feria V in Coena Domini Pascha appellatur. Pro ipsis tribus lectionibus una de Veteri Testamento memoriter dicatur. ] Huc spectare videtur illud Guigonis Carthusiae prioris statutum (Cap. 5): « A Pentecoste usque ad Novembris calendas, una, nisi festum intersit, lectione sicut caeteri monachi contenti sumus. » Quod dicit a Pentecoste, ostendit toto tempore Paschali plures recitatas fuisse lectiones, et revera tres olim in omnibus passim monasteriis legebantur, uti observavimus in lib III de Antiquis monachorum Ritibus, cap. 18, quod etiam exemplo Romanae Ecclesiae tota aestate praestitisse Cassinenses constat ex Theodemari abbatis epistola ad Carolum Magnum. Scribit etiam Amalarius in Supplem. quod « in quibusdam monasteriis monachorum propter consuetudinem Romanam, ne", "candidate_score": 0.620463, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_42_44", "bdc_text": "Gallen) wurde . Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_685", "psc_text": "cum fuisset, ab ingressu sacrosanctae basilicae apostolorum, prohibentibus monachis, aliquandiu temperavit, postea vero audacior facta, temeritatis poenas divinitus dedit. Auctor Joannes monachus in Chronico Besuensi. Consimilis exstitit in Calmeliacensi coenobio religio, agente potissimum S. Theofredo abbate, ut tradit anonymus in ejus Vita, n. 9 Saec. III Bened., p. I: « Oratorium tanta honestatis cautela providebat, ut . . . feminei accessus procul haberent sedem circa templi januam. » Ita etiam monasterii « Garactensis ecclesia sarcophagum cum cineribus almi tenet Pardulfi, quae ad testimonium illius castissimae vitae feminam nullam admittit, » ut scribebat anno 1183 Gaufredus, prior Vosiensis. Haec in memoriam revocant id quod de S. Fiacrio referunt Vita S. Fiacr., n. 6, saec. II, scilicet « ab illo tempore, quo mulier virum Dei accusavit apud episcopum, mulieres in ejus monasterium, » hoc est monasterii ecclesiam, non intrasse, quod quidem hactenus saltem aliqua ex parte observatur, nulla cancellos sacelli sancti confessoris", "candidate_score": 0.619803, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_66_68", "bdc_text": "Bündner Monatsblatt : Zeitschrift für Bündner Geschichte , Landes kunde und Baukultur , 1988 , S. 230 ; vgl . auch GraubuendenKorr III Reg .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2113", "psc_text": "tout le temps de l' an; Matthiae Lamberti: tous les mois de l' an; altera recentioris auctoris: en tous les mois de l' année. Quam lectionem praefert Menardus, aitque S. Benedictum hic occurrere pravae quorumdam consuetudini, qui ob calores plura fercula in aestate quam in hieme quotidie apponi volebant; quod etiam cavit S. Isidorus hoc statuto (Cap. 10): « In utrisque temporibus refectio mensae tribus erit pulmentis. » Vulgaris tamen lectio non videtur omnino spernenda; nam si legamus omnibus mensis, manifestum est S. legislatorem non minus pravae occurrisse quorumdam consuetudini, qui plura aut meliora abbatis aliorumque in dignitate positorum mensis apponi volunt fercula, quam fratrum; id quod expressis verbis prohibet idem S. Isidorus (Cap. 10): « Abbas citra languoris necessitatem cibos in conspectu pariter cum fratribus sumat; nec aliud quam caeteri, nec cultius quam quae in commune consistunt, praeparari sibi quidquam expetat . . . Aequalia quippe erunt mensarum omnium", "candidate_score": 0.61965, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_43_45", "bdc_text": "Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ; s. 18050 , fn18050-2 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2504", "psc_text": "« Id est in domo cujuslibet artis, » inquit Boherius. Quamvis Paulus Augustinus a Janua, Theobaldus Artaldus, et quaedam versiones Gallicae hunc textum intelligant de mensae ministerio. In pistrino. ] Pistrinum Boherio « est locus ubi farina deponitur, et fit panis. Et haec quidem parare, inquit, monachorum est. » Nimirum per vices olim in quibusdam saltem monasteriis fratres id praestabant, ut patet ex Vita S. Samsonis (Num. 16, saec. I Ben.): « Frater autem ejusdem presbyteri vicissentibus se per ordinem caeteris monachis hujus monasterii pistor effectus est. » Et in Vita S. Austrebertae (Saec. III Ben.): « Erat consuetudo ut vicissim a sororibus coquerentur panes. » 599 Aut fregerit quidpiam. ] Quanta severitate veteres monachi eos plecterent qui aliquid fregissent docet Cassianus his verbis (Lib. IV, cap. 16): « Si quis gillonem fictilem, quem baucalem nuncupant, casu aliquo fregerit, non aliter negligentiam suam quam publica diluet poenitentia; cunctisque in synaxi", "candidate_score": 0.619518, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_66_68", "bdc_text": "Bündner Monatsblatt : Zeitschrift für Bündner Geschichte , Landes kunde und Baukultur , 1988 , S. 230 ; vgl . auch GraubuendenKorr III Reg .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2579", "psc_text": "Petrus Boherius, et Joannes de Turrecremata. Et sic horam integram cum dimidia, hoc est septimam totam et mediam octavam somno impendebant. Regulae Tarnatensis, S. Isidori et S. Fructuosi tres quieti meridianae horas concedunt. Cassinenses a Pascha (Declarat. Cassin., cap. 48), sive a festo S. Benedicti ad medium Aprilem una hora, a medio Aprili ad medium Augustum duabus horis, inde ad idus Septembris una hora dormiunt et silent. Ad silentium quod spectat, scribit Hildemarus quod incipi debet ad tertiam, quamvis id Regula non dicat; sed loquitur haud dubium secundum usum sui monasterii. Si autem necessitas loci vel paupertas exegerit, ut ad fruges colligendas per se occupentur. ] Etiam omissa lectione, ut praescribit supra citatus canon 17 concilii Aquisgranensis, et antea Regula secunda et tertia SS. Patrum cap. 5, et Regula S. Macarii cap. 10, atque ut S. Maurum fecisse docet Faustus (In ejus Vita num. 15), scribens eum cum fratribus ad", "candidate_score": 0.61908, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3451", "psc_text": "Apud Cistercienses prior, ex libro Usuum cap. 111, primum post abbatem locum ubique tenebat; at subprior praesente abbate, neque in choro, neque in capitulo, neque ad collationem proprium locum mutabat, ex cap. 112. Eadem erat Bursfeldensium disciplina, ex Caeremoniali, dist. 2, cap. 2 et 3 Quaerit insuper Boherius, « an quoad loca et subscriptiones in abbatibus ad concilia congregatis considerari debeat tempus conversionis, an tempus suae promotionis; » respondetque: « Dico quod tempus promotionis. Generale enim est ut qui prius dignitatem assequuntur aliis praeferantur, et ille gradus caeteros antecedet, quem labor prolixior et stipendia longiora fecerint anteire. Exemptos tamen abbates puto aliis praeferendos; caeteris enim concurrentibus, ratio privilegii est habenda. » Pueris vero per omnia ab omnibus disciplina teneatur. ] Ergo quae hactenus a S. Benedicto dicta sunt solos in adulta aetate conversos spectant, non pueros, qui separatim ab aliis una cum pulsantibus, seu novitiis, instituebantur, ut patet ex antiquissima", "candidate_score": 0.618843, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_78", "bdc_text": "patreKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3456", "psc_text": "voluerit fratres, ita explicat Hildemarus: « Bene fratres jussit appellari, quia uno sacro fonte baptismatis sunt renati, et uno Spiritu sanctificati, et unam professionem professi sunt, et unam remunerationem adipisci desiderant, et una matre, id est sancta Ecclesia editi sunt. » Aliquid simile habet Bernardus Cassinensis. Vide Haeftenum, lib. III, tract. 4, disq. 2. Juniores autem priores suos nonnos vocent, quod intelligitur paterna reverentia. ] « Idem ergo significat nonnus quod Pater reverendus. Vox antiqua, et apud monachos honoris ac reverentiae causa usurpari solita, ut patet tum ex hoc loco, tum ex concilio Aquisgranensi, decernente (Can. 54), « ut qui praeponuntur nonni vocentur, id est paterna reverentia. » Ita etiam Papias: « Nonnos vocamus majores ob reverentiam: nam intelligitur paterna reverentia. » Ea voce S. Columbanus Petrum apostolum nuncupat; « Privilegium dedit claviculario, communi omnium nonno. » Porro cum synodus Aquisgranensis decernat ut praepositi nonni vocentur, suspicabitur forte non nemo", "candidate_score": 0.618742, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1722", "psc_text": "praecipiat, quod sit damnum ecclesiae. » Horum omnium officia descripta habes tum in praedictis Consuetudinibus, tum apud Udalricum. Horis competentibus, etc.] Horae competentes Smaragdo sunt « horae convenientes, et congruentes, quando utrumque licet utrisque, id est, et petenti petere, et dare donanti. Nam quando vel lectioni, vel orationi debent vacare, silentiumque tenere (inquit) nisi causa necessitatis nec petere uni, nec donare licebit alteri. » Simili fere modo Bernardus Cassinensis horas competentes vocat, « quando fratres non sunt in aliis valde necessarius occupati; non enim sunt 413 horae competentes ad petenda necessaria de nocte; vel quando fratres psalmodiae vel lectioni vacant; unde illis horis, nisi necessitas urgeat, non debet cellerarius aut alii officiales inquietari. » Additque: « Dicunt antiqui Patres nostri quod cellerarius debet habere certam sedem, et ibi debent eum invenire subofficiales sui, ut non quaeratur per monasterium. » Ubi respicere videtur ad illa verba Hildemari: « Ferunt quia apud", "candidate_score": 0.618521, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_799", "psc_text": "Carthusiensium, imo et Cisterciensium, ut supra collegimus ex S. Bernardo, consuetudo. Tunc qui aliqua re indigebant, hanc potissimum eo tempore petebant, ut de Cluniacensibus scribit Udalricus, et Carthusiensibus suis praescribit Guido his verbis: « Post nonam convenimus in claustro de utilibus locuturi: in hoc spatio incaustum, pergamenum, pennas, cretam, libros seu legendos seu transcribendos a sacrista; a coquinario vero legumina, sal, et caetera hujusmodi poscimus, et accipimus. » Vel denique omnes uno in loco residentes, se invicem loquentes auscultabant, ut velle videtur S. Hildegardis. Atque ad hos potissimum spectat praeclara illa S. Basilii admonitio Serm. 2 de Instit. monach. : « Inutilis sermo, et quae ex mutuis colloquiis oritur importuna elatio non proferatur, sed si quid utile ad aedificationem animarum, hoc solum convenit loqui; et haec ipsa quae utilia sunt, cum ordine, et decenti tempore, et ab his a quibus dici oportet. Si quis de inferioribus sit, exspectet donec invitetur", "candidate_score": 0.618433, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2718", "psc_text": "assignentur. Et tamen Cistercienses (Lib. Usuum Cisterc., cap. 15) statim post praedictorum librorum distributionem fratres in capitulo designant, qui juxta Regulam circumeant monasterium. Deputentur unus aut duo seniores. ] Non tam aetate quam virtute et sapientia. Qui circumeant. ] Unde et in Concordia Dunstani, c. 7, circae dicuntur; in Statutis Lanfranci, c. 4, circumitores et circae; in Consuetudinibus S. Benedicti Anianensis tom. IV Analect., et apud Udalricum l. III, c. 7, circatores; apud Petrum Vener. l. I Mir., c. 20, circuitores; denique in Statutis S. Adalardi lib., II cap. 6, circinnatores. Monasterium. ] Id est monasterii officinas: « Providentes officinis, inquit liber Usuum Cisterciensium (Cap. 15), claustro, oratorio, capitulo, dormitorio, calefactorio, refectorio, coquina, auditoriis, ne forte aliquis inconvenienter se habere inveniatur, et propter hoc officinas praedictas ingredi poterunt, exceptis auditoriis. » Et tamen ex Lanfranci Statutis (Cap. IV): « Officinas monasterii nunquam pro hac cura ingrediantur; sed ostia eorum prospiciant,", "candidate_score": 0.617255, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_43_45", "bdc_text": "Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ; s. 18050 , fn18050-2 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_464", "psc_text": "ingrediatur, postea tamen libidine pruriens eam denuo clam susceperit, jejunet eorum quilibet ta quam pro homicidio, et lugeat insuper vehementius; » et n. 32: « Si missalis sacerdos, vel monachus, vel diaconus, vel laicus, vel clericus cum moniali fornicaverit, jejunet quilibet, prout ordini suo convenit, tanquam pro homicidio; et quoad vixerit a carne abstineat; monialis autem decem annos, sicuti et sacerdos missalis, et semper factum lugeat » De monialibus haec singulariter statuit S. Gregorius papa ad Januarium episcopum scribens Lib. III Reg., cap. 9: « Si qua autem earum vel per anteriorem licentiam, vel per impunitatis pravam consuetudinem, ad lapsum adulterii deducta est, aut in stupri perducta fuerit voraginem, hanc post competentis severitatem vindictae, in aliud districtius virginum monasterium in poenitentiam redigi volumus; ut illic orationibus atque jejuniis vacet, et sibi poenitendo proficiat, et metuendum caeteris arctioris disciplinae praestet exemplum. » Denique hic praeterire non possum factum Gaufridi abbatis Vindocinensis,", "candidate_score": 0.617101, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_55_57", "bdc_text": "consilio et consensu factitatum sit , etc . Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 . bis zum 25 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2579", "psc_text": "Petrus Boherius, et Joannes de Turrecremata. Et sic horam integram cum dimidia, hoc est septimam totam et mediam octavam somno impendebant. Regulae Tarnatensis, S. Isidori et S. Fructuosi tres quieti meridianae horas concedunt. Cassinenses a Pascha (Declarat. Cassin., cap. 48), sive a festo S. Benedicti ad medium Aprilem una hora, a medio Aprili ad medium Augustum duabus horis, inde ad idus Septembris una hora dormiunt et silent. Ad silentium quod spectat, scribit Hildemarus quod incipi debet ad tertiam, quamvis id Regula non dicat; sed loquitur haud dubium secundum usum sui monasterii. Si autem necessitas loci vel paupertas exegerit, ut ad fruges colligendas per se occupentur. ] Etiam omissa lectione, ut praescribit supra citatus canon 17 concilii Aquisgranensis, et antea Regula secunda et tertia SS. Patrum cap. 5, et Regula S. Macarii cap. 10, atque ut S. Maurum fecisse docet Faustus (In ejus Vita num. 15), scribens eum cum fratribus ad", "candidate_score": 0.616932, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_43_45", "bdc_text": "Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ; s. 18050 , fn18050-2 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_465", "psc_text": "adulterii deducta est, aut in stupri perducta fuerit voraginem, hanc post competentis severitatem vindictae, in aliud districtius virginum monasterium in poenitentiam redigi volumus; ut illic orationibus atque jejuniis vacet, et sibi poenitendo proficiat, et metuendum caeteris arctioris disciplinae praestet exemplum. » Denique hic praeterire non possum factum Gaufridi abbatis Vindocinensis, cujus cum quidam monachus Cellae S. Clementis de Credonio lapsus carne fuisset, ad dictae Cellae priorem ita rescripsit Lib. IV, ep. 4: « Praesentibus litteris tibi praecipimus ut camerulam illam in qua sordidator ille et sordidus pravam exercuit actionem, omnino et festinanter destruas, et extraneum a claustro, et a curte B. Clementis facias eum. » Caeterum haec 112 mirari non debemus, cum adulterium sive apud gentiles, sive apud Judaeos, sive etiam apud Christianos capite damnatum fuisse observet Gazaeus ad Cassiani collat. 13, cap. 5. Non facere furtum. ] Quia fures regnum Dei non possidebunt, ut ait Apostolus: unde et tam", "candidate_score": 0.616624, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_42_44", "bdc_text": "Gallen) wurde . Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_179", "psc_text": "denique apud S. Gallum sancta Wiborada Saec. V Bened, quae quadriennio primum juxta ecclesiam S. Georgii inclusa, postea ad S. Gallum ab episcopo vocata, ibidem ad finem usque vitae, quam martyrio absolvit, perseveravit, « quam 44 episcopus cum paucis prosecutus, et benedicens clausulam obseravit, » attestante Hartmanno monacho S. Galli in ejus Vita II. 15. Porro hujusmodi reclusae sub regimine et disciplina abbatis monasterii vivebant, ut probat noster Mabillonius in observationibus praeviis ad Vitam S. Wiboradae. Quae lex viros perinde ac mulieres aeque constringebat, qui sive intra, sive extra monasterium inclusi, aut alias solitarie viverent, proprio tamen monasterii unde egressi fuerant, abbati subjecti remanebant, ut inter alia colligitur ex Vita S. Ayberti monachi Crispiniensis n. 1 Boll. 7 April., qui, accepta a Lamberto abbate licentia, « reclusionem ingressus est, in qua, quandiu vixit, sub imperio Crispiniensis abbatis Domino militavit. » Qui autem perpetuae reclusioni haud erant addicti, hi certis temporibus", "candidate_score": 0.616488, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_55_57", "bdc_text": "consilio et consensu factitatum sit , etc . Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 . bis zum 25 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2570", "psc_text": "Quarto, cum loci necessitas vel paupertas exigeret ut ad fruges colligendas per se occuparentur, ex toto dimissum fuisse meridianum somnum, juxta illum conc. Aquisgranensis canonem (Can. 17): « Si necessitas fuerit fratres occupari in frugibus colligendis, constitutum legendi et meridie pausandi tempus praetermittitur. » Huic tamen statuto haud parebant Cistercienses monachi, etiam in agris dormientes, uti colligimus ex lib. Usuum, ubi de tempore secationis et messionis haec legimus (Cap. 84): « His temporibus solet conventus usque ad sextam laborare, et ante primam, si opus fuerit, exire, et extra monasterium prandere, et dormire, si necesse fuerit, cocus et lector mixtum sumere. » Idem permittit Regula SS. Pauli et Stephani his verbis (Cap. 11): « In campo vero quando messis colligitur, si meridie dormire licuerit, non divisi; sed in uno loco aut duobus locis dormiant. » Quinto, cum S. Benedictus dicat post sextam surgentes a mensa pausent in lectis suis, nullam videtur", "candidate_score": 0.616249, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_55_57", "bdc_text": "consilio et consensu factitatum sit , etc . Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 . bis zum 25 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2578", "psc_text": "est ad necessarias. » Et tamen Cluniacenses in claustro cantare aut legere poterant, ut docet Udalricus lib. II, cap. 24. Sed et sanctus Anselmus prior Beccensis meridiano tempore emendandis libris in claustro intendisse legitur (In ejus Vita num. 21, Bolland. 21 April.). Id quod non permittunt antiqua Carthusiensium Statuta, in quibus legitur (Part. II, c. 18): « In aestate cum aliqui operantur, vel emendant libros, non debent sine speciali licentia tempore dormitionis operari. » Et agatur nona temperius mediante octava hora. ] Id est media post elapsam septimam, et ante incoeptam nonam, uti exponunt Hildemarus, Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, Petrus Boherius, et Joannes de Turrecremata. Et sic horam integram cum dimidia, hoc est septimam totam et mediam octavam somno impendebant. Regulae Tarnatensis, S. Isidori et S. Fructuosi tres quieti meridianae horas concedunt. Cassinenses a Pascha (Declarat. Cassin., cap. 48), sive a festo S. Benedicti ad medium Aprilem una hora,", "candidate_score": 0.616169, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_42_44", "bdc_text": "Gallen) wurde . Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2943", "psc_text": "indutus erat ad carnem subduxit sibi interulam, eaque, prout velaminis quantitas permittebat, utrumque cadaver obvolvens, exhibet mortuis sepulturam, » quemadmodum scribit Petrus Damiani in ejus Vita. Caeterum nostris lineis uti camisiis, praeterquam forte infirmis, nunquam licuit. « Monachi, inquit Zacharias papa in epistola ad Pipinum et universos Franciae episcopos et abbates (Apud Bar., ann. 744), laneo indumento, juxta normam et regulam monasticae disciplinae, atque traditionem sanctorum probabilium Patrum, sine intermissione utantur; quia monachi ab omnibus illicitis debent abstinere. Apostolis autem divinum datum esse mandatum duas tunicas non habendi: tunicas dixit itaque laneas, non lineas. » Et antea S. Ferreolus in Regula praescripserat (Cap. 31) « ut monachus quamlibet delicati corporis linea ad nuda corporis non utatur. » Et S. Isidorus: « Lineo non oportet indui monachum. » In litteris etiam G. abbatis Mosomensis, et A. abbatis Marchianensis ad abbates S. Theoderici (Hist. ms. S. Theod., ad ann. 1279) et S.", "candidate_score": 0.616068, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_43_45", "bdc_text": "Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ; s. 18050 , fn18050-2 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3690", "psc_text": "8), ut « quaecunque absque testibus admittuntur, si ad abbatis notitiam pervenerit, secretius emendetur; si omnibus innotuerit, coram omnibus est reus admissi criminis arguendus. » 886 Ejus rei praxim videre est in antiquis Cluniacensis monasterii Consuetudinibus, auctore Udalrico, ubi haec leguntur: « Sunt adhuc apud nos alia genera correctionis, quae non solum domnus abbas facit, sed etiam, si opus fuerit, prior. Nam et inde audivi quam verissime domnus abbas dixerit (Lib. III, cap. 3) nullam monachorum ecclesiam dehonestari propter quod tale quid committur ab aliquo fratre; sed hoc esse quod plane faciat ad ignominiam nostram, si quid nequiter committitur, et absque digna emendatione dimittitur. Idcirco si quis de aliquo flagitio divulgatur in populo, in praesentia quoque populi solet emendari; ut qui ejus excessum cognoverint, cognoscant et emendationem. Cunctis enim qui videre voluerint videntibus, et maxime in media platea nudatur, ligatur, et verberatur. Et si culpa non est de gravioribus malis,", "candidate_score": 0.61605, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_66_68", "bdc_text": "Bündner Monatsblatt : Zeitschrift für Bündner Geschichte , Landes kunde und Baukultur , 1988 , S. 230 ; vgl . auch GraubuendenKorr III Reg .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1170", "psc_text": "tres olim in omnibus passim monasteriis legebantur, uti observavimus in lib III de Antiquis monachorum Ritibus, cap. 18, quod etiam exemplo Romanae Ecclesiae tota aestate praestitisse Cassinenses constat ex Theodemari abbatis epistola ad Carolum Magnum. Scribit etiam Amalarius in Supplem. quod « in quibusdam monasteriis monachorum propter consuetudinem Romanam, ne penitus ab ea discrepent, ut historiam Veteris Instrumenti plenius in ecclesiis legant, aestatis tempore feria tantum 2, 3 et 4, tres lectiones aguntur; et aliis tribus diebus nisi sancti alicujus memoria fuerit, propter observationem Regulae S. Benedicti una contentum est. » Sed Cistercienses adeo mordicus S. Regulae legibus adhaeserunt, ut toto aestatis tempore nullum omnino trium lectionum festum habeant, ut scribit cardinalis Bona (De Divina Psalm. cap. 18, § 4). Haec lectio, quam pueri apud Cluniacenses legebant ex Udalrico l. III, c. 8, apud Carthusienses cantor hebdomadarius ex Nova Collect. Statut., part. I, c. 16, ex Regulae praescripto memoriter, hoc", "candidate_score": 0.615761, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_43_45", "bdc_text": "Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ; s. 18050 , fn18050-2 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1995", "psc_text": "jaceat, nec consueta jejunia solvat, nec cibos refectorii mutet. » Neque etiam quod S. Pater ait pro reparatione ita stricte sumendum, quasi infirmis, de quorum reparatione, instante morte, desperatur, denegandus esset carnium esus: nam licet vires non reparet, eas tamen utcunque sustentat, vitamque aliquantisper producit. Sexto, istud S. P. Benedicti statutum permissivum esse, non praeceptivum: 477 quapropter « infirmi si a carne penitus abstinerent, non propter hoc regulam violarent; carnibus namque vesci in regula non est praeceptum monachis, sed permissum, » inquit Goffridus Vindocinensis. Nec defuere plurimi ex priscis monachis qui etiam aegroti carnibus abstinerent. De Condatiscensibus audiendus est in primis anonymus, in Vita sancti Lupicini abbatis, num. 2 (Boll., 21 Mart.): « Cum nullus in Condatiscenci praesertim coenobio hodie usque, in Christi nomine, de animali quidquam, exceptis lactibus, aut de alitibus, praeter ova, infirmans duntaxat audeat degustare, iste tamen saepissime, ne stillam quidem olei, aut, lactis pulticulae saltem suae", "candidate_score": 0.615683, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_43_45", "bdc_text": "Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ; s. 18050 , fn18050-2 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_662", "psc_text": "vitam affectent. » Quam legem etiam ad defunctos extendit, decernens « ne virum recunduntor in muliebrium monasteriorum sepulcris, neque mulieres in virorum monasteriis seu asceteriis defodiuntor. » Dicta hactenus confirmat antiqua monachorum praxis, quos nunquam in monasterio feminas introduxisse constat, ut infinitis prope exemplis demonstrari posset: imo nonnulli eo progressi sunt, ut nec animalia sexus feminini, puta vaccas, capras, et alia hujusmodi nutriri in monasteriis suis paterentur; qualis fuit S. Plato Sacundionis monasterii hegumenus, teste Theodoro Studita in ejus Vita n. 23; qualis et ipse Theodorus Studita, ut videre est in ejus Testamento, quod refert Baronius ad ann. 826. Eamdem disciplinam ultro amplexi sunt posteriores monachorum ordines aliaeque religiosae congregationes. Hanc suis Guigo Carthusiensis prior praescribit his verbis In stat. c. 21: « Mulieres, terminos intrare nostros nequaquam sinimus, scientes nec Sapientem, nec Prophetam, nec Judicem, nec hospitem Dei, nec filios, nec ipsum Dei formatum manibus protoplastum potuisse blanditias evadere", "candidate_score": 0.615628, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_55_57", "bdc_text": "consilio et consensu factitatum sit , etc . Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 . bis zum 25 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1906", "psc_text": "mandamus quod tam sanctum et antiquum religionis institutum servetur in singulis nostrae congregationis monasteriis; nisi forte ob reverentiam alicujus festi solemnis differatur, aut praeveniatur hujusmodi communio. » In antiquis vero declarationibus ita legebatur: « Ostenditur quod quolibet dominico die fratres communicabant, quod ut fiat hortamur, praesertim tempore quadragesimali et Adventus Domini, et in festis praecipuis; non tamen astringimus praeterquam in prima dominica mensis cujuslibet juxta Clementinam Ne in agro, nisi forte ob reverentiam alicujus festi solemnis differatur, aut praeveniatur hujusmodi communio juxta concessionem domini Eugenii papae IV. » De ritu et modo accedendi ad sacram communionem diximus in lib. II de Antiq. monach. Ritib. Obiter hic observabo veteres monachos non genuflexos, sed propter reverentiam diei dominicae, quae genuflexiones haut permittebat, erectos communicasse, ut patet ex Regula Magistri (Cap. 21), quae de modo disserens, quo debent hebdomadarii coquinae et cellerarius communicare, « post modicam, inquit, orationem erecti communicent, et confirment. »", "candidate_score": 0.615482, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1685", "psc_text": "Haec erit cura custodis cellarii, recurrens semper ad seniorum consilium, et requirens de omnibus, et praecipue de his quae proprio intellectu non potuit adimplere. » Quae postrema verba hunc sanctae Regulae locum illustrant, ut scilicet in his quae dubia sunt, nec proprio potest adimplere intellectu, sive, ut loquitur Lanfrancus (Stat, c. 9), in majoribus causis, sine abbatis jussione nihil faciat. Optimum quoque erit quod ait Bernardus Cassinensis, si scripturam ei tradat, in qua distincte contineantur ea quorum ei curam committit, sive, ut loquitur Hildemarus, quae curare habet, « debet illi abbas constituere isto modo, v. g.: Sub cura tua sint infantes, hospites, infirmi, pauperes; servi etiam, qui ad usum horti, vel coquinae sunt deputati, fleostomati, et illa generalitas monachorum. Deinde debet illi constituere hospitum curam isto modo, v. g.: Si venerint episcopi, aut abbates, aut comites, tali modo illis servire stude: si autem venerint clerici, canonici, tali modo servitium eis", "candidate_score": 0.615449, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_84_86", "bdc_text": "Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ; s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a . Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2262", "psc_text": "memorata libellis Nosse juvat. Non ergo sui temporis pondera describit Priscianus, sed veterum. Ergo alia tunc temporis habebantur; et revera non multo post addit: Sed si generatim his pondus inesset, Servarent eadem diversae pondera gentes; Nunc variant; etenim cuncta non foedere certo Naturae; sed lege valent, hominumque repetis. Nec amplius concludit, quam magno cum elogio citat, Cassiodori auctoritas, ut probet Theodoricum regem, cui ille erat a secretis, in mensuris nihil mutasse. Imprimis citat locum ex epistola quam ille Theodorici nomine scripsit ad Idam ducem (Lib. IV Variar., epist. 17), praecipiens ut ecclesiae Narbonensis possessiones, ab iniquis pervasoribus occupatas, restituendas curet, quia res ab antiquo rege rationabiliter decretas ipse titubare non vult: « Cur enim, inquit (Ibid., epist. 42), priora quassemus, ubi nihil est quod corrigere debeamus? » Deinde locum alterum ex epistola ad Argolicum Urbis praefectum, qua jubet ut restituantur Marciano atque Maximo, filiis Volusiani, turris circi, et locus amphitheatri,", "candidate_score": 0.615228, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_43_45", "bdc_text": "Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ; s. 18050 , fn18050-2 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3230", "psc_text": "nullam rem excepit, nec fundum aliquem, nec villam, nec rusticos, nec servos, nec ancilias, nec aliquid hujusmodi excepit. Sed constat nihil exceptum esse. Patet igitur haec quae posuimus excepta non esse. » Et infra idem probat auctoritate et exemplo S. Gregorii, S. Mauri, et S. Columbani. Verum etsi liceat monachis terras habere et praedia, longe tamen praeferimus eos qui majores divitias aestimantes Christi paupertatem aemulari, omnes omnino possessiones respuunt, quales exstiterunt ex priscis non pauci, ut S. Euthymius, qui oblatos ab Eudoxia Augusta reditus recusavit; ut S. Sabas, qui in simili casu imperatori respondisse dicitur (Tom. III Monum. Eccles. Graec., p. 343): « Qui pro vestra pietate precantur, hujusmodi reditu non egent; pars enim eorum ac reditus Dominus est; » ut S. Paemen (Ibid., tom. I, pag. 593), qui « nolebat quidquam a quoquam accipere, ad vitandam nimirum turbae vexationem; » ut S. Lupicinius abbas (Lib. de Vitis Patr., cap.", "candidate_score": 0.615001, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_55_57", "bdc_text": "consilio et consensu factitatum sit , etc . Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 . bis zum 25 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2604", "psc_text": "alternatione lectionum, orationum et psalmorum, tertiam exspectari: « Qua dicta, inquit, in opere manuum usque ad horam nonam occupentur. » A Pascha autem ad praedictas calendas (Cap. 15), « dicta prima, sacrificium diurni operis inchoet usque ad horam tertiam. In lectione et oratione usque ad sextam spiritum occupet. Post sextam, sumpto cibo, pauset in lectulo suo usque ad nonam; et sic usque ad vesperam manibus operetur. » In Quadragesima vero (Cap. 18), « dicta post matutinas prima, usque ad plenam tertiam psalmis ac lectionibus vacet. Tertiae vero horae laude completa, operi manuum usque ad horam nonam devota insistat, breves per intervalla orationes inserens; dictaque post hoc vespera, corpus reficiet; et sic tempus completorii psallens exspectet. » Denique Statuta Guigonis prioris Carthusiae (Cap. 29): « Spatium a tertia usque ad sextam hieme, et a prima usque ad tertiam aestate manuum operibus deputatur, quae tamen opera brevibus volumus orationibus interrumpi . .", "candidate_score": 0.614974, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_81_83", "bdc_text": "Sin minus , et id significato . Nam institutum nostrum non est , quicquam contra eius parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3270", "psc_text": "mortuus est, dicere mater; nam alius propinquus non debet. » Sed Suarez (De Religione, tom. III, lib. V, cap. 2) docet potestatem off rendi pueri in utroque parente residere; altero mortuo, remanere penes superstitem. Quod si pater offerat, et mater repugnet, validam esse et licitam hujusmodi oblationem; secus si velit mater, patre repugnante; licitam nihilominus validamque fore factam a matre absque patris consensu, modo 784 pater non resiliat; qui tamen infra annum filium revocare poterit. Deinde idem jus competere tutori, quia tutor parenti, quoad omnia quae ad filii educationem pertinent, succedit, nec jus hunc casum excepit. Imo posse tutorem invita matre, non vero matrem reluctante tutore filium offerre. Econtra vir clarissimus Petrus de Gussanvi la in notis ad epist. 54 Petri Blesensis scribit non licere tutoribus, affinibus et consanguineis addicere in monasterio in perpetuum impuberes patre et matre orbatos nolentes. Citatque ad id concilium Aurelianense V, Toletanum IX et X,", "candidate_score": 0.614771, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_66_68", "bdc_text": "Bündner Monatsblatt : Zeitschrift für Bündner Geschichte , Landes kunde und Baukultur , 1988 , S. 230 ; vgl . auch GraubuendenKorr III Reg .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2617", "psc_text": "molendinum, pistrinum, hortum, aliaque id genus; id quod Fuldenses monachi, porrecto ad Carolum Magnum libello, enixe flagitaverunt, postulantes (Num. 16) « ut ipsa monasterii ministeria per fratres ordinentur, id est, pistrinum, hortus, braciatorium, coquina, agricultura, et caetera ministeria, sicut apud decessores nostros fuerunt. » Insuper, cum ad agros excolendos, ligna aliaque ad vitam necessaria in monasterium afferenda, omniaque monasterii ministeria obeunda, nonnulla viderentur animalia necessaria, horum cura etiam in agris pascendorum alicui committebatur, ut patet ex Vita S. Benedicti abbatis Anianensis, in qua haec lego (Num. 38, saec. IV Ben.): « In montibus autem in quibus fratres soliti erant alendarum ovium curam habentes habitare, sibi ad orandum exiguum oratorium exstruxerunt. » Tandem, cum varias in monasteriis artes exerceri S. Benedicti Regula permittat, qui aliquam callebant, huic potissimum applicabantur. Camaldulenses, ut docet Petrus Damiani ( In Vita S. Romualdi, cap. 26), « faciebant omnes opera manuum, alii scilicet cochlearia, alii nebant,", "candidate_score": 0.614728, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_66_68", "bdc_text": "Bündner Monatsblatt : Zeitschrift für Bündner Geschichte , Landes kunde und Baukultur , 1988 , S. 230 ; vgl . auch GraubuendenKorr III Reg .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2578", "psc_text": "est ad necessarias. » Et tamen Cluniacenses in claustro cantare aut legere poterant, ut docet Udalricus lib. II, cap. 24. Sed et sanctus Anselmus prior Beccensis meridiano tempore emendandis libris in claustro intendisse legitur (In ejus Vita num. 21, Bolland. 21 April.). Id quod non permittunt antiqua Carthusiensium Statuta, in quibus legitur (Part. II, c. 18): « In aestate cum aliqui operantur, vel emendant libros, non debent sine speciali licentia tempore dormitionis operari. » Et agatur nona temperius mediante octava hora. ] Id est media post elapsam septimam, et ante incoeptam nonam, uti exponunt Hildemarus, Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, Petrus Boherius, et Joannes de Turrecremata. Et sic horam integram cum dimidia, hoc est septimam totam et mediam octavam somno impendebant. Regulae Tarnatensis, S. Isidori et S. Fructuosi tres quieti meridianae horas concedunt. Cassinenses a Pascha (Declarat. Cassin., cap. 48), sive a festo S. Benedicti ad medium Aprilem una hora,", "candidate_score": 0.614555, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2394", "psc_text": "esset refectio, consumebat. Nec urget in contrarium coena servitorum, quam dum fit lectio collationis, accipere possunt. Sane Hildemarus nullum vult servari intervallum, ubi fratres tardius solito coenare contingit: « Et hoc notandum est, inquit, si tempore nubili fallitur vespera, id est plus tarde quam aliis diebus, non debet intervallum inter coenam et collationem exspectare, aut facere abbas sicut in aliis diebus, quando moderate agitur; sed mox accedere ad collationem. » Aliquod tamen intervallum servabant Cluniacenses, ut patet ex Udalrico, lib. I, cap. 18. Nunc vero Cassinenses ex novis eorum Declarationibus coenant post completorium. Sed non recte. Sedeant omnes in unum. ] Id est simul, sive, ut alii legunt, in unum locum, seu in uno loco. De loco ubi facienda sit collatio, diximus in lib. I de Antiq. monach. Ritibus, cap. 11. Et legat unus collationes. ] Quales descripsit Cassianus. Vel vitas Patrum, aut certe aliquid quod aedificet audientes. ] Quod", "candidate_score": 0.613933, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_405", "psc_text": "Neque vero hic solum desidiosos deliciososque abbates, qui, spreta communi fratrum vita, sibi ipsis in cameris indulgent, S. P. Benedictus arguit; sed illos insuper qui jure antiquitatis, aut alicujus quod exercent officii sese a regulis exemptos existimant: quasi vero aetas aut dignitatis gradus absolveret, et non potius monachos stringeret. Si juniores ea jubentur agere quae majorum cohortantur exempla, eos prorsus hac vivendi ratione majores absolvunt a regulae observatione, eruntque inutiles omnes quaecunque regulae, quas nec seniores, nec ipsi juniores observare tenebuntur. Quod vero S. legislator ait in omnibus, intelligi debet non solum in magnis, sed etiam in parvis; qui enim dicit in omnibus nihil omnino excipit: ubi tacite redarguit eos qui nonnullas observantias tanquam minimas despiciunt: quasi vero parvum aliquid foret apud Deum; parvum quo Deus honoratur, parvum quo aeternum gloriae pondus acquiri potest. Praeclare S. Augustinus Lib. IV de Doctr. Christ., cap. 18 , « Quod minimum est, inquit,", "candidate_score": 0.613572, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_79", "bdc_text": "cum dominis scholiarchis Zurich , Schulen ) , fac , quo nobis per aliquot tempus inservire posset Subjekt ist Keller.", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3475", "psc_text": "Contrarium tamen supra docuerunt Boherius, et Haeftenus, l. IV, tr. 1, disq. 6, ubi ex hoc Regulae textu recte omnino intulit pueros olim in ordine nostro seorsim ab aliis monachis institutos fuisse, quia, infit, « dum ait ordines suos, aperte significat eos non commiscendos ordinibus seniorum, sed habere particularem inter se ordinem. Unde Bernardus Cassinensis ait: Hic fit mentio de pueris qui sua loca specialia, suosque specialis habent magistros, nec sedent nec stant cum aliis majoris aetatis. » Atque hanc fuisse communem ordinis consuetudinem probant ea quae diximus in lib. V de Antiquis monachorum Ritibus, cap. 5. Eamque S. Benedictus potuit accipere a S. Basilio in Regul. fus., c. 15, ubi pueros a senioribus ita separandos constituit, ut tamen communes sint omnibus preces. Foris autem vel ubi ubi. ] « Hoc est in omni loco: nam cum 833 dicit ubi, nullum locum praetermittit, » inquit Hildemarus. Custodiam habeant, et disciplinam,", "candidate_score": 0.613485, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_2_4", "bdc_text": "Unterlehrer ; s. Kirsch 1387 . - Der Name des entlassenen Churer UnterlehrersN. N. , Unterlehrer an der Churer St .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3463", "psc_text": "6, Usuardus pater 830 dicitur. Denique in Vita S. Anscharii, quem primo nonnum Witmarum appellatum legimus, postea pater Witmarus nuncupatur. Caeterum in subscriptione nominum non solum simplices monachi, sed ipsi etiam abbates proprii nomini frater praemittere solebant. In Chronico Centulensi, lib. IV, Gervinus chartam quamdam ita incipit: Ego frater Gervinus abbas monasterii S. Richarii. Saeculo XI (Saec. III Ben., part. I) Bovo abbas Sithiensis Widoni Rhemensi archiepiscopo scribens, epistolam ita inscribit (Spicil. tom. V): Domino praestantissimo archiepiscopo Widoni frater Bovo indignus abbas Sithiensis coenobii. In subscriptionibus monachorum Piscariensium in electione Dominici abbatis omnes, etiam praepositus et alii sacerdotes, nomini proprio praemittunt frater. Anno 1313, Adam abbas S. Faronis Meldensis chartam ita incipit (Saec. II Ben., pag. 601): Frater Adam divina permissione monasterii S. Faronis ordinis S. Benedicti abbas humilis. Denique anno 1493, in Instrumento Reformationis ordinis Cisterciensis articulis Parisiensibus praemisso omnes abbates inscribuntur fratres (Nomast. Cist. p. 574) . Ubicunque", "candidate_score": 0.610369, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_64_66", "bdc_text": "Für Chur lässt sich dies jedoch nicht nachweisen ; s. Ursula Jecklin , Die Churer Bürgermeister/Stadtpräsidenten , in : Bündner Monatsblatt :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2578", "psc_text": "est ad necessarias. » Et tamen Cluniacenses in claustro cantare aut legere poterant, ut docet Udalricus lib. II, cap. 24. Sed et sanctus Anselmus prior Beccensis meridiano tempore emendandis libris in claustro intendisse legitur (In ejus Vita num. 21, Bolland. 21 April.). Id quod non permittunt antiqua Carthusiensium Statuta, in quibus legitur (Part. II, c. 18): « In aestate cum aliqui operantur, vel emendant libros, non debent sine speciali licentia tempore dormitionis operari. » Et agatur nona temperius mediante octava hora. ] Id est media post elapsam septimam, et ante incoeptam nonam, uti exponunt Hildemarus, Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, Petrus Boherius, et Joannes de Turrecremata. Et sic horam integram cum dimidia, hoc est septimam totam et mediam octavam somno impendebant. Regulae Tarnatensis, S. Isidori et S. Fructuosi tres quieti meridianae horas concedunt. Cassinenses a Pascha (Declarat. Cassin., cap. 48), sive a festo S. Benedicti ad medium Aprilem una hora,", "candidate_score": 0.584038, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_64_66", "bdc_text": "Für Chur lässt sich dies jedoch nicht nachweisen ; s. Ursula Jecklin , Die Churer Bürgermeister/Stadtpräsidenten , in : Bündner Monatsblatt :", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2073", "psc_text": "» Simile aliquid habent Bursfeldenses in Caerem. dist. 3, c. 17. Nec praetereundum quod subjicit praefatus liber Usuum Cisterciensium: « Sciendum quod a capite jejunii usque ad Pascha (exceptis dominicis diebus) et tribus diebus Rogationum, et Quatuor Temporum, et vigiliis Domini et Sanctorum, mixtum non sumitur. » Simile aliquid habent Bursfeldenses loco citato. Et Camaldulenses, qui permittunt (Ad c. 35) « buccellam panis ac vini cyathum, nec quidquam aliud; » addunt expresse, « exceptis tamen diebus jejuniorum Ecclesiae; tum nihil sumant. » Communis nihilominus opinio est non solvi jejunium per hujusmodi praegustationem, dummodo refectionem non multum antecedat, et in nimia quantitate non sumatur. Priusquam incipiat legere. ] Id est paulo antequam legat, non vero cum servitoribus, qui una hora ante refectionem fratrum mixtum debent accipere. Propter communionem sanctam, et ne forte grave sit ei jejunium sustinere. ] Reddit rationem quare mixtum sumere lectori permittat, scilicet: 1º propter communionem sanctam, 2º", "candidate_score": 0.583932, "ce_score": null } ] }, { "rank": 10, "cf_id": "cf021", "work_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana", "max_score": 0.694795, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_337", "psc_text": "sapientes, canonicos nostros auctores doctoresque fateamur, tali eloquentia, qualis personis ejusmodi congruebat. CAPUT VIII.-- Obscuritas sacrorum auctorum licet eloquens, non imitanda a doctoribus christianis. 22. Sed nos etsi de litteris eorum, quae sine difficultate intelliguntur nonnulla sumimus elocutionis exempla; nequaquam tamen putare debemus imitandos eos nobis esse in iis quae ad exercendas et elimandas quodammodo mentes legentium, et ad rumpenda fastidia atque acuenda studia discere volentium, celandos quoque, sive ut ad pietatem convertantur, sive ut a mysteriis secludantur, animos impiorum, utili ac salubri obscuritate dixerunt. Sic quippe illi locuti sunt, ut posteriores qui eos recte intelligerent et exponerent, alteram gratiam, disparem quidem, verumtamen subsequentem in Dei Ecclesia reperirent. Non ergo expositores eorum ita loqui debent, tanquam se ipsi exponendos simili auctoritate proponant; sed in omnibus sermonibus suis primitus ac maxime ut intelligantur elaborent, ea quantum possunt perspicuitate dicendi, ut aut multum tardus sit qui non intelligat, aut in rerum quas", "candidate_score": 0.694795, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_74_76", "bdc_text": "intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc . Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare . Proinde , si comode= commode .", "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_415", "psc_text": "ab hac actione non sic alieni sunt homines, ut ad eam grandi genere dictionis urgendi videantur: aut, si jam id agunt, ut agant studiosius, atque in eo firmiter perseverent. Ita fit ut etiam temperati generis ornatu, non jactanter, sed prudenter utamur: non ejus fine contenti, quo tantummodo delectatur auditor; sed hoc potius agentes, ut etiam ipso ad bonum quod persuadere volumus, adjuvetur. CAPUT XXVI.-- In unoquoque dicendi genere intendere debet orator, ut intelligenter, libenter et obedienter audiatur. 56. Illa itaque tria, quae supra posuimus, eum qui sapienter dicit, si etiam eloquenter vult dicere, id agere debere, ut intelligenter, ut libenter, ut obedienter audiatur, non sic accipienda sunt tanquam singula illis tribus dicendi generibus ita tribuantur, ut ad submissum intelligenter, ad temperatum libenter, ad grande pertineat obedienter audiri; sed sic potius ut haec tria semper intendat, et quantum potest agat, etiam cum in illorum singulo quoque versatur. Nolumus enim fastidiri, etiam", "candidate_score": 0.68845, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_74_76", "bdc_text": "intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc . Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare . Proinde , si comode= commode .", "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_413", "psc_text": "55. Unde colligitur illa duo genera quod efficere intendunt, hoc eis esse maxime necessarium, qui sapienter et eloquenter volunt dicere Illud vero quod agitur genere temperato, id est, ut eloquentia ipsa delectet, non est propter seipsum usurpandum; sed ut rebus quae utiliter honesteque dicuntur, si nec docente indigent eloquio nec movente, quia et scientes et faventes auditores habent, aliquanto promptius ex delectatione ipsa elocutionis, accedat vel tenacius adhaerescat assensus. Nam cum eloquentiae sit universale officium, in quocumque istorum trium generum, dicere apte ad persuasionem; finis autem, id quod intenderis, persuadere dicendo: in quocumque istorum trium generum dicit quidem eloquens apte ad persuasionem, sed nisi persuadeat, ad finem non pervenit eloquentiae. Persuadet autem in submisso genere vera esse quae dicit; persuadet in grandi, ut agantur quae agenda esse jam sciuntur, nec aguntur; persuadet in genere temperato, pulchre ornateque se dicere: quo fine nobis quid opus est? Appetant eum qui lingua gloriantur,", "candidate_score": 0.685587, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_74_76", "bdc_text": "intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc . Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare . Proinde , si comode= commode .", "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_342", "psc_text": "non docent; et si pro eis alia integra, quae intelligantur, potest dicere, id magis eliget: si autem non potest, sive quia non sunt, sive quia in praesentia non occurrunt, utetur etiam verbis minus integris, dum tamen res ipsa doceatur atque discatur integre. 25. Et hoc quidem non solum in collocutionibus, sive fiant cum aliquo uno, sive cum pluribus; verum etiam multo magis in populis quando sermo promitur, ut intelligamur instandum est. Quia in collocutionibus est cuique interrogandi potestas: ubi autem omnes tacent ut audiatur unus, et in eum intenta ora convertunt, ibi ut requirat quisque quod non intellexerit, nec moris est nec decoris; ac per hoc debet maxime tacenti subvenire cura dicentis. Solet autem motu suo significare utrum intellexerit cognoscendi avida multitudo: quod donec significet, versandum est quod agitur, multimoda varietate dicendi; quod in potestate non habent, qui praeparata et ad verbum memoriter retenta pronuntiant. Mox autem ut intellectum esse", "candidate_score": 0.683309, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_74", "bdc_text": "intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_415", "psc_text": "ab hac actione non sic alieni sunt homines, ut ad eam grandi genere dictionis urgendi videantur: aut, si jam id agunt, ut agant studiosius, atque in eo firmiter perseverent. Ita fit ut etiam temperati generis ornatu, non jactanter, sed prudenter utamur: non ejus fine contenti, quo tantummodo delectatur auditor; sed hoc potius agentes, ut etiam ipso ad bonum quod persuadere volumus, adjuvetur. CAPUT XXVI.-- In unoquoque dicendi genere intendere debet orator, ut intelligenter, libenter et obedienter audiatur. 56. Illa itaque tria, quae supra posuimus, eum qui sapienter dicit, si etiam eloquenter vult dicere, id agere debere, ut intelligenter, ut libenter, ut obedienter audiatur, non sic accipienda sunt tanquam singula illis tribus dicendi generibus ita tribuantur, ut ad submissum intelligenter, ad temperatum libenter, ad grande pertineat obedienter audiri; sed sic potius ut haec tria semper intendat, et quantum potest agat, etiam cum in illorum singulo quoque versatur. Nolumus enim fastidiri, etiam", "candidate_score": 0.673367, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_74", "bdc_text": "intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_413", "psc_text": "55. Unde colligitur illa duo genera quod efficere intendunt, hoc eis esse maxime necessarium, qui sapienter et eloquenter volunt dicere Illud vero quod agitur genere temperato, id est, ut eloquentia ipsa delectet, non est propter seipsum usurpandum; sed ut rebus quae utiliter honesteque dicuntur, si nec docente indigent eloquio nec movente, quia et scientes et faventes auditores habent, aliquanto promptius ex delectatione ipsa elocutionis, accedat vel tenacius adhaerescat assensus. Nam cum eloquentiae sit universale officium, in quocumque istorum trium generum, dicere apte ad persuasionem; finis autem, id quod intenderis, persuadere dicendo: in quocumque istorum trium generum dicit quidem eloquens apte ad persuasionem, sed nisi persuadeat, ad finem non pervenit eloquentiae. Persuadet autem in submisso genere vera esse quae dicit; persuadet in grandi, ut agantur quae agenda esse jam sciuntur, nec aguntur; persuadet in genere temperato, pulchre ornateque se dicere: quo fine nobis quid opus est? Appetant eum qui lingua gloriantur,", "candidate_score": 0.669438, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_74", "bdc_text": "intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_337", "psc_text": "sapientes, canonicos nostros auctores doctoresque fateamur, tali eloquentia, qualis personis ejusmodi congruebat. CAPUT VIII.-- Obscuritas sacrorum auctorum licet eloquens, non imitanda a doctoribus christianis. 22. Sed nos etsi de litteris eorum, quae sine difficultate intelliguntur nonnulla sumimus elocutionis exempla; nequaquam tamen putare debemus imitandos eos nobis esse in iis quae ad exercendas et elimandas quodammodo mentes legentium, et ad rumpenda fastidia atque acuenda studia discere volentium, celandos quoque, sive ut ad pietatem convertantur, sive ut a mysteriis secludantur, animos impiorum, utili ac salubri obscuritate dixerunt. Sic quippe illi locuti sunt, ut posteriores qui eos recte intelligerent et exponerent, alteram gratiam, disparem quidem, verumtamen subsequentem in Dei Ecclesia reperirent. Non ergo expositores eorum ita loqui debent, tanquam se ipsi exponendos simili auctoritate proponant; sed in omnibus sermonibus suis primitus ac maxime ut intelligantur elaborent, ea quantum possunt perspicuitate dicendi, ut aut multum tardus sit qui non intelligat, aut in rerum quas", "candidate_score": 0.666514, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_24_26", "bdc_text": "Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt . Zürich) stammte ; s. Zürich ZB , Ms Car C 44 , 924 , Nr. 41 ;", "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_145", "psc_text": "quas vocant, notatio est siderum, quomodo se habebant cum ille nasceretur, de quo isti miseri a miserioribus consuluntur. Fieri autem potest, ut aliqui gemini tam sequaciter fundantur ex utero, ut intervallum temporis inter eos nullum possit apprehendi, et constellationum numeris annotari. Unde necesse est nonnullos geminos easdem habere constellationes, cum paria rerum, vel quas agunt vel quas patiuntur, eventa non habeant, sed plerumque ita disparia, ut alius felicissimus, alius infelicissimus vivat: sicut Esau et Jacob geminos accepimus natos, ita ut Jacob, qui posterior nascebatur, manu plantam praecedentis fratris tenens inveniretur (Gen. XXV, 25). Horum certe dies atque hora nascentium aliter notari non posset, nisi ut amborum constellatio esset una; quantum autem intersit inter amborum mores, facta, labores atque successus, Scriptura testis est, jam ore omnium gentium pervagata. 34. Neque enim ad rem pertinet, quod dicunt ipsum momentum minimum atque angustissimum temporis, quod geminorum partum disterminat, multum valere in rerum natura", "candidate_score": 0.64099, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_88", "bdc_text": "Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ;", "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_285", "psc_text": "dicit, quos eminentius divina Scriptura commendat, sicut septenarium, vel denarium, vel duodenarium, et quicumque alii sunt, quos legendo studiosi libenter agnoscunt. Plerumque enim hujusmodi numeri pro universo tempore ponuntur: sicut, Septies in die laudabo te (Psal. CXVIII, 164) , nihil est aliud quam, Semper laus ejus in ore meo (Psal. XXXIII, 2) . Tantumdem valent et cum multiplicantur, sive per denarium, sicut septuaginta et septingenti; unde possunt et septuaginta anni Jeremiae (Jerem. XXV, 11) pro universo tempore spiritualiter accipi, quo est apud alienos Ecclesia: sive per seipsos, sicut decem per decem, centum sunt; et duodecim per duodecim, centum quadraginta quatuor; quo numero significatur universitas sanctorum in Apocalypsi (Apoc. VII, 4). Unde apparet non solas temporum quaestiones istis numeris esse solvendas, sed latius patere significationes eorum, et in multa proserpere. Neque enim numerus iste in Apocalypsi ad tempora pertinet, sed ad homines. CAPUT XXXVI.-- Regula sexta Tichonii. 52. Sextam regulam Tichonius", "candidate_score": 0.638895, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_24", "bdc_text": "Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_145", "psc_text": "quas vocant, notatio est siderum, quomodo se habebant cum ille nasceretur, de quo isti miseri a miserioribus consuluntur. Fieri autem potest, ut aliqui gemini tam sequaciter fundantur ex utero, ut intervallum temporis inter eos nullum possit apprehendi, et constellationum numeris annotari. Unde necesse est nonnullos geminos easdem habere constellationes, cum paria rerum, vel quas agunt vel quas patiuntur, eventa non habeant, sed plerumque ita disparia, ut alius felicissimus, alius infelicissimus vivat: sicut Esau et Jacob geminos accepimus natos, ita ut Jacob, qui posterior nascebatur, manu plantam praecedentis fratris tenens inveniretur (Gen. XXV, 25). Horum certe dies atque hora nascentium aliter notari non posset, nisi ut amborum constellatio esset una; quantum autem intersit inter amborum mores, facta, labores atque successus, Scriptura testis est, jam ore omnium gentium pervagata. 34. Neque enim ad rem pertinet, quod dicunt ipsum momentum minimum atque angustissimum temporis, quod geminorum partum disterminat, multum valere in rerum natura", "candidate_score": 0.636063, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_87_89", "bdc_text": "Agimus tandem humanitati tuę ingentes gracias pro elegantissimo ac sanctissimo opere tuo , cui inscripsisti ac clarissime ipsissimam Seriem rerum et temporum Bullinger , Werke Series et digestio temporum ( 1548 ) . Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ; VD16 B9689 ) .", "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_285", "psc_text": "dicit, quos eminentius divina Scriptura commendat, sicut septenarium, vel denarium, vel duodenarium, et quicumque alii sunt, quos legendo studiosi libenter agnoscunt. Plerumque enim hujusmodi numeri pro universo tempore ponuntur: sicut, Septies in die laudabo te (Psal. CXVIII, 164) , nihil est aliud quam, Semper laus ejus in ore meo (Psal. XXXIII, 2) . Tantumdem valent et cum multiplicantur, sive per denarium, sicut septuaginta et septingenti; unde possunt et septuaginta anni Jeremiae (Jerem. XXV, 11) pro universo tempore spiritualiter accipi, quo est apud alienos Ecclesia: sive per seipsos, sicut decem per decem, centum sunt; et duodecim per duodecim, centum quadraginta quatuor; quo numero significatur universitas sanctorum in Apocalypsi (Apoc. VII, 4). Unde apparet non solas temporum quaestiones istis numeris esse solvendas, sed latius patere significationes eorum, et in multa proserpere. Neque enim numerus iste in Apocalypsi ad tempora pertinet, sed ad homines. CAPUT XXXVI.-- Regula sexta Tichonii. 52. Sextam regulam Tichonius", "candidate_score": 0.63491, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_47", "bdc_text": "Studentenamtsrechnungen der Jahre 1547/48 , 1548/49 , 1549/50 und 1550/51 in Zürich StA , G II 39. 2 ;", "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_285", "psc_text": "dicit, quos eminentius divina Scriptura commendat, sicut septenarium, vel denarium, vel duodenarium, et quicumque alii sunt, quos legendo studiosi libenter agnoscunt. Plerumque enim hujusmodi numeri pro universo tempore ponuntur: sicut, Septies in die laudabo te (Psal. CXVIII, 164) , nihil est aliud quam, Semper laus ejus in ore meo (Psal. XXXIII, 2) . Tantumdem valent et cum multiplicantur, sive per denarium, sicut septuaginta et septingenti; unde possunt et septuaginta anni Jeremiae (Jerem. XXV, 11) pro universo tempore spiritualiter accipi, quo est apud alienos Ecclesia: sive per seipsos, sicut decem per decem, centum sunt; et duodecim per duodecim, centum quadraginta quatuor; quo numero significatur universitas sanctorum in Apocalypsi (Apoc. VII, 4). Unde apparet non solas temporum quaestiones istis numeris esse solvendas, sed latius patere significationes eorum, et in multa proserpere. Neque enim numerus iste in Apocalypsi ad tempora pertinet, sed ad homines. CAPUT XXXVI.-- Regula sexta Tichonii. 52. Sextam regulam Tichonius", "candidate_score": 0.610863, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_47", "bdc_text": "Studentenamtsrechnungen der Jahre 1547/48 , 1548/49 , 1549/50 und 1550/51 in Zürich StA , G II 39. 2 ;", "psc_chunk_id": "034_Augustinus-Hipponensis_De-doctrina-Christiana_window_286", "psc_text": "quo numero significatur universitas sanctorum in Apocalypsi (Apoc. VII, 4). Unde apparet non solas temporum quaestiones istis numeris esse solvendas, sed latius patere significationes eorum, et in multa proserpere. Neque enim numerus iste in Apocalypsi ad tempora pertinet, sed ad homines. CAPUT XXXVI.-- Regula sexta Tichonii. 52. Sextam regulam Tichonius Recapitulationem vocat, in obscuritate Scripturarum satis vigilanter inventam. Sic enim dicuntur quaedam quasi sequantur in ordine temporis, vel rerum continuatione narrentur, cum ad priora quae praetermissa fuerant, latenter narratio revocetur: quod nisi ex hac regula intelligatur, erratur. Sicut in Genesi, Et plantavit, inquit, Dominus Deus paradisum in Eden ad orientem, et posuit ibi hominem quem formavit; et produxit Deus adhuc de terra omne lignum speciosum, et bonum in escam; ita videtur dictum tanquam id factum sit posteaquam factum posuit Deus hominem in paradiso: cum breviter utroque commemorato, id est, quod plantavit Deus paradisum, et posuit ibi hominem quem formavit, recapitulando", "candidate_score": 0.607019, "ce_score": null } ] }, { "rank": 11, "cf_id": "cf010", "work_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1", "max_score": 0.693605, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_1", "psc_text": "et rectore Domino teneremus. § 2 Qui inter cetera salutaria sua monita et praecepta diuina quibus populo suo consulit ad salutem etiam orandi ipse formam dedit, ipse quid precaremur monuit et instruxit. qui fecit uiuere docuit et orare, benignitate ea scilicet qua et cetera dare et conferre dignabusdignatus est, ut dum prece et oratione quam filius docuit aput patrem loquimur, facilius audiamur. iam praedixerat horam uenire, quando ueri adoratores adorarent patrem in spiritu et ueritate, et inpleuit quod ante promisit, ut qui spiritum et neritatemueritatem de eius sanctificatione percepimus de traditione IsCrPIT DE DOMINICA. ORATIONE W, INCIPIT LIBER SCI CYPRIANT EPI DE ORATIONE DOMINICA G; Augustinus de dono perseu. c. 3, 4: legite.. -in beatiCypriammartyrislibro...cuius esttitulus de dominica oratione. 2 alind sunt v 5 docibiles 0, dociles Wv 6 in terris W 8.1. m. 2 7 deus W, de se G 8 sunt om. Baluzius quam dei ex quae dei", "candidate_score": 0.693605, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_1", "psc_text": "et rectore Domino teneremus. § 2 Qui inter cetera salutaria sua monita et praecepta diuina quibus populo suo consulit ad salutem etiam orandi ipse formam dedit, ipse quid precaremur monuit et instruxit. qui fecit uiuere docuit et orare, benignitate ea scilicet qua et cetera dare et conferre dignabusdignatus est, ut dum prece et oratione quam filius docuit aput patrem loquimur, facilius audiamur. iam praedixerat horam uenire, quando ueri adoratores adorarent patrem in spiritu et ueritate, et inpleuit quod ante promisit, ut qui spiritum et neritatemueritatem de eius sanctificatione percepimus de traditione IsCrPIT DE DOMINICA. ORATIONE W, INCIPIT LIBER SCI CYPRIANT EPI DE ORATIONE DOMINICA G; Augustinus de dono perseu. c. 3, 4: legite.. -in beatiCypriammartyrislibro...cuius esttitulus de dominica oratione. 2 alind sunt v 5 docibiles 0, dociles Wv 6 in terris W 8.1. m. 2 7 deus W, de se G 8 sunt om. Baluzius quam dei ex quae dei", "candidate_score": 0.651627, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_8", "psc_text": "Dominus. item legimus in psalmis: dicite in cordibus uestris et in cubilibus uestris conpungimini. per Hieremiam quoque haec eadem Spiritus sanctus suggerit et docet dicens: in sensu autem tibi debet adorari, Domine. § 6 Adorans autem, fratres dilectissimi, nec illud ignoret, quemadmodum in templo cum pharisaeo publicanus orauerit. non adleuatis in caelum inpudenter oculis nec manibus insolenter 8 Matth. 9, 4. 9 Apoc. 2, 23. 17 I Reg. 1,13. 19 Ps. 4, 5. 22 Hierm. Ep. 5 (= Baruch 6.). 5 te deo tamultuosa ab his incipit S 6 est (ante clam.) om. W G sed G in ras. 7 cogitationes hominum v 9 et scient] sciens S 12 dominum WGv 14 prece...loquebatur om. SWG 15 deum Wv 16 petiit Gv 17 non mouebantur S, «mouebantur G mo in ras. 19 deus W Gv spalmis G 20 uestris om. v et om. V cubilibus S, stratis WGVv eonpungimini S, ct", "candidate_score": 0.650518, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_16_18", "bdc_text": "Curio , Hieronymus ; Oporin , Johannes ; Westheimer , Bartholomäus ) erschienen war. Dort , auf f. c2r.-v. , wird der ehemalige gelehrte «moderator» ( Vogt ) der Churer SchuleChur , Nikolaischule , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , gelobt , und dabei erfährt man , dass dieser unterdessen das ihm übertragene Amt eines «Praesul »", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_76", "psc_text": "sancto de Dei maiestate ac pietate loqueretur. uerbum consummans, inquit, et breuians in iustitia, quoniam sermonem breuiatum faciet Deus in toto orbe terrae. nam cum Dei sermo Dominus noster Iesus Christus omnibus uenerit et colligens doctos pariter et indoctos omni sexu adque aetati praecepta salutis ediderit, praeceptorum suorum fecit grande conpendium, ut in disciplina caelesti discentium memoria non laboraret, sed quod esset simplici fidei necessarium uelociter disceret. sic cum doceret quid 20 Es. 10, 22 sq. 2 ut] et S 3 quicquid ex quid W m. 2 supliciter W 4 et] et cum V 5 consumatione W ut solet 9 potest esse] potestate G non potestnisi Oxon.; cf. p. 283,13 fida et firmaTFGt si om. G 10 liberat G 11 malo.... G 12 protectione W 13 aduersum G 14 operatur W', opera.tur G 15 uel 8, ei WGv in saeculo om. G 17 suo G 8. l. m. 2 omnem", "candidate_score": 0.64579, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_64", "psc_text": "quod sibi a Domino indultum fuerat amisit. quae adhuc fortius Christus in praeceptis suis maiore censurae suae uigore proponit. cum steteritis, inquit, ad orationem, remittite si quid habetis aduersus aliquem, ut et pater uester qui in caelis est remittat peccata uobis. si autem uos non remiseritis, neque pater uester qui in caelis est remittet uobis peccata uestra. excusatio tibi nulla in die iudicii superest, cum secundum tuam sententiam iudiceris et quod feceris hoc et ipse patiaris. pacificos enim et concordes adque unanimes esse in domo sua Deus praecepit et quales nos fecit secunda natiuitate tales uult renatos perseuerare, ut qui filii Dei sumus in Dei pace maneamus, et quibus spiritus unus est unus sit et animus et sensus. 9 Matth. 7, 2. 15 Marc. 11, 25 sq. 1 et ideo G deum Wl 3 paterna misericordia G 5 prius et W B. Z. tn.2 7 et om. S 8 peccatis]", "candidate_score": 0.624949, "ce_score": null } ] }, { "rank": 12, "cf_id": "cf016", "work_id": "stoa0022.stoa015.opp-lat1", "max_score": 0.693528, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "100_sent_21_23", "bdc_text": "Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d . pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa015.opp-lat1_window_185", "psc_text": "non opus est sanis inquit medicus, sed infirmis. § 76 siue igitur ex persona illius qui gentes uocauit sine ex sua bene posuit: docebo iniquos, quia commutare intimos adfectus potest propositumque conuertere doctrina caelestis et operatio diuina sacrilegis pectoribus studia pietatis infundere, ut hi qui sine lege uiuebant conuertantur ad dominum uerum, qui ante B auertebantur, regalis quoque exemplo paenitentiae qui iniquitates et acerba exercent ftagitia corrigantur et fide atque opere conuersi doctrinae remedium salutaris accipiant, ingrediantur domini uias, in quibus nullos erroris anfractus, nulla deuerticula 7 Psalm. I 6 9 Matth. 9, 13 10 Matth. 9, 12 1 nauim Å (i ex e) BxLO 2 egregiua BPBxDiO gregius regius T (8. m2 i egregius) cd. 3 exploratis ex expoliatis P' 4 inftrma uirium (uirium in ras.) L infinnantium BPDiO infirmabilium B'i commoda CDLT corda BP'D'O 5 fidei praedicator qui Å (praedicator ex praecator), Px (ex fide praecator, qui 8.", "candidate_score": 0.693528, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_21", "bdc_text": "Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa015.opp-lat1_window_185", "psc_text": "non opus est sanis inquit medicus, sed infirmis. § 76 siue igitur ex persona illius qui gentes uocauit sine ex sua bene posuit: docebo iniquos, quia commutare intimos adfectus potest propositumque conuertere doctrina caelestis et operatio diuina sacrilegis pectoribus studia pietatis infundere, ut hi qui sine lege uiuebant conuertantur ad dominum uerum, qui ante B auertebantur, regalis quoque exemplo paenitentiae qui iniquitates et acerba exercent ftagitia corrigantur et fide atque opere conuersi doctrinae remedium salutaris accipiant, ingrediantur domini uias, in quibus nullos erroris anfractus, nulla deuerticula 7 Psalm. I 6 9 Matth. 9, 13 10 Matth. 9, 12 1 nauim Å (i ex e) BxLO 2 egregiua BPBxDiO gregius regius T (8. m2 i egregius) cd. 3 exploratis ex expoliatis P' 4 inftrma uirium (uirium in ras.) L infinnantium BPDiO infirmabilium B'i commoda CDLT corda BP'D'O 5 fidei praedicator qui Å (praedicator ex praecator), Px (ex fide praecator, qui 8.", "candidate_score": 0.674125, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_33", "bdc_text": "Student von insgesamt 76 Studenten) in der Basler MatrikelBasel , Universität unter dem Rektorat von Ulrich IselinIselin , Ulrich ( 1 .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa015.opp-lat1_window_164", "psc_text": "7 Esai. 43, 25 sq. 14 I lob. 3, 4 4 rogandus BP'D'O rogandus est cet. ergo BP'BxD'O enim cet. autem 8. u. C, om. LT 6 aspicit (it m2 ex et) B ea BP'D' et (e eras.) 0, om. Bx, cum 1x et D (a. u.) C et cum pi (et exp.) cet. sepelientur BP'D'LOТ' sepeliuntur pi (un s. u.) T' sepelitur cd. 9 autem om. BD'LO et m1 pi aut deletur aut donatur BD'O aut deletur autem (autem s. u. m3) aut donatur (uirgulae .. m3) P'' 12 iohannis B (-es corr.) RBI epistula B et ml pi epiatoIa P m2 cet. 16 peccatum om. BPD'O 19 fructus malos PxTx 20 faciat (a alt. 8. 'U.) P erroris omnis BP'D'O omnia erroris eet. 21 quaêadmodum B intrans (s 8. v.) P 22 sapientiae BP'BxD'O sapientia cd. disci. plina (a ex e) pi scientiae RB'ACPxLTTx scientia (8. a a-as.)", "candidate_score": 0.6093, "ce_score": null } ] }, { "rank": 13, "cf_id": "cf020", "work_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae", "max_score": 0.693128, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2026", "psc_text": "quasi Doctor gentium; et Petrus jure reprehenderetur, qui princeps circumcisionis id imperaverit [al. imperavit ] gentibus, quod soli qui ex Judaeis erant, debuerint observare. Hoc si placet, imo quia placet, ut quicumque credunt ex Judaeis, debitores sint Legis faciendae: tu ut Episcopus in toto orbe notissimus, debes hanc promulgare sententiam; et in assensum tuum omnes coepiscopos trahere. Ego in parvo tuguriolo [al. turguriunculo ] cum Monachis, id est, cum compeccatoribus meis, de magnis statuere non audeo, nisi hoc ingenue confiteri, me majorum scripta legere, et in Commentariis secundum omnium consuetudinem, varias ponere explanationes, ut e multis sequatur unusquisque quod velit. Quod quidem te puto et in saeculari litteratura, et in divinis Libris legisse et probasse. 6. Hanc autem explanationem quam primus Origenes in decimo Stromateon libro, ubi epistolam Pauli ad Galatas interpretatur, et caeteri deinceps interpretes sunt secuti, illa vel maxime causa subintroducunt, ut Porphyrio respondeant blasphemanti, qui Pauli arguit", "candidate_score": 0.693128, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_89_91", "bdc_text": "VD16 B9689 ) . Non sine ingenti evangelii fructu ostendisti! Dominus noster te semper ad sanctiora ascendentem conservare dignetur . Amen .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_176", "psc_text": "Domine salvum me fac; o Domine bene complace: benedictus qui venit in nomine Domini, » juxta Hebraeum sensum legere possumus: « Obsecro, Domine, salvum fac; obsecro Domine, prosperare, obsecro: benedictus qui venit in nomine Domini. » Salvum autem fac, dicitur, ut subaudiamus populum tuum Israel, sive generaliter mundum. Denique Matthaeus, qui Evangelium Hebraeo sermone conscripsit, ita posuit, OSANNA BARRAMA, id est, Osanna in excelsis: quod Salvatore nascente salus in coelum usque, id est, etiam ad excelsa pervenerit, pace facta non solum in terra, sed et in coelo; ut jam dici aliquando cessaret: « Inebriatus est gladius meus in coelo » (Isai. 34. 5). 6. Haec interim juxta mediocritatem sensus mei breviter strictimque dictavi. Caeterum sciat, Beatitudo tua, in istiusmodi disputationibus molestiam in legendo non debere subrepere; quia facile et nos potuimus aliquid ementiri, quod ex una voce solveret quaestionem, sicut et caeteros fecisse monstravimus: sed magis condecet ob veritatem laborare", "candidate_score": 0.686477, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_21_23", "bdc_text": "Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d . pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3104", "psc_text": "Neque magna aut tota Apostoli gloria est, non fornicari: sed hoc agit, ut castigatione corporis, erudiatur animus; quantoque nihil ex voluptatibus concupiscit, tanto magis possit de virtutibus cogitare: ne perfectionis magister, imperfectum aliquid in se ostendat: ne Christi imitator, extra praeceptum quicquam aut voluntatem Christi faciat: neve minus exemplo, quam verbo doceat, cumque aliis praedicaverit, ipse reprobetur: audiatque cum Pharisaeis: Dicunt enim et non faciunt (Matth. 23. 3) . 23. Apostolici vero et praecepti est, et exempli, ut habeamus rationem, non conscientiae tantum, sed etiam famae (Rom. 12. 17). Non superfluum et a fructu vacuum, gentium magister hoc docet: vult enim etiam extraneos ad fidem homines, per fidelium opera proficere, ut religionem ipsam religionis disciplina commendet. Et ideo sicut luminaria in mundo lucere 1109 nos jubet, in medio nationis pravae et perversae, ut incredulae mentes errantium, ex nostrorum actuum lumine, ignorantiae suae tenebras deprehendant. Unde et ipse ad Romanos ait:", "candidate_score": 0.684535, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_20_22", "bdc_text": "«Hic [ i. e . Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d . pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3104", "psc_text": "Neque magna aut tota Apostoli gloria est, non fornicari: sed hoc agit, ut castigatione corporis, erudiatur animus; quantoque nihil ex voluptatibus concupiscit, tanto magis possit de virtutibus cogitare: ne perfectionis magister, imperfectum aliquid in se ostendat: ne Christi imitator, extra praeceptum quicquam aut voluntatem Christi faciat: neve minus exemplo, quam verbo doceat, cumque aliis praedicaverit, ipse reprobetur: audiatque cum Pharisaeis: Dicunt enim et non faciunt (Matth. 23. 3) . 23. Apostolici vero et praecepti est, et exempli, ut habeamus rationem, non conscientiae tantum, sed etiam famae (Rom. 12. 17). Non superfluum et a fructu vacuum, gentium magister hoc docet: vult enim etiam extraneos ad fidem homines, per fidelium opera proficere, ut religionem ipsam religionis disciplina commendet. Et ideo sicut luminaria in mundo lucere 1109 nos jubet, in medio nationis pravae et perversae, ut incredulae mentes errantium, ex nostrorum actuum lumine, ignorantiae suae tenebras deprehendant. Unde et ipse ad Romanos ait:", "candidate_score": 0.683617, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_35_37", "bdc_text": "April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 . September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 . September ) ein Stipendium bezog , Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) jedoch im Gegensatz zu seinem Namensvetter aus RegensbergRegensberg kein Zürcher Stipendiat gewesen ist .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2092", "psc_text": "Paulus perseveranter acriterque confligit. Ipsum vero Paulum non ad hoc id egisse, quod vel Timotheum circumcidit (Act. 16. 1), vel Cenchreis votum persolvit (Act. 18. 18), vel Jerosolymis a Jacobo admonitus, cum eis qui voverant, legitima illa celebranda suscepit; ut putari videretur per ea sacramenta etiam Christianam salutem dari (Act. 21. 24): sed ne illa quae prioribus ut congruebat temporibus, in umbris rerum futurarum Deus fieri jusserat, tanquam idololatriam gentilium damnare crederetur. Hoc est enim quod illi Jacobus ait: auditum de illo esse, quod discissionem doceat a Moyse (Act. 21. 21). Quod utique nefas est, ut credentes in Christum discindantur a Propheta Christi, tanquam ejus doctrinam detestantes atque damnantes; de quo ipse Christus dicit, Si crederetis Moysi, crederetis et mihi: de me enim ille scripsit (Joan. 5. 46) . » 9. « Attende obsecro ipsa verba Jacobi: Vides, inquit, frater quot millia sunt in Judaea, qui crediderunt in Christum: et", "candidate_score": 0.679863, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_20_22", "bdc_text": "«Hic [ i. e . Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d . pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2681", "psc_text": "magistram. Cum autem virgunculam rudem et edentulam, septimus aetatis annus exceperit, et ceperit erubescere, scire quid taceat, dubitare quid dicat: discat memoriter Psalterium, et usque ad annos pubertatis, libros Salomonis: Evangelia, Apostolos, et Prophetas sui cordis thesaurum faciat. Nec liberius procedat ad publicum, nec semper ecclesiarum quaerat celebritatem. In cubiculo suo totas delicias habeat. Nunquam juvenculos, nunquam cincinnatos videat, vocis dulcedines per aurem animam vulnerantes, puellarumque lascivia repellantur. Quae quanto licentius adeunt, tanto difficilius evitantur: et quod didicerunt, secreto docent, inclusamque Danaen vulgi sermonibus violant. Sit ei magistra comes, paedagoga custos: non multo vino dedita: non, juxta Apostolum, otiosa atque verbosa; sed sobria, gravis, lanifica, et ea tantum loquens, quae animum puellarem ad virtutem instituant. Ut enim aqua in areola digitum sequitur praecedentem, ita aetas mollis, et tenera in utramque partem flexibilis est, et quocumque duxeris, trahitur. Solent lascivi et comptuli juvenes blandimentis, affabilitate, munusculis, aditum sibi per nutrices aut", "candidate_score": 0.679053, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22_24", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri . Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2613", "psc_text": "] habentes patrem, rete, naviculam, secuti Dominum, protinus omnia reliquerunt, portantes quotidie crucem suam, et ne virgam quidem in manu habentes. Haec dico, ut etiam si Clericatus te titillat desiderium, discas quod possis docere; et rationabilem hostiam offeras Christo: ne miles antequam tiro, ne prius magister sis, quam discipulus. Non est humilitatis meae, neque mensurae, judicare de Clericis, et de ministris Ecclesiarum sinistrum quippiam dicere. Habeant illi ordinem, et gradum suum, quem si tenueris, quomodo 938 tibi in eo vivendum sit, editus ad Nepotianum liber (Epist. LII), docere te poterit. Nunc monachi incunabula, moresque discutimus: et ejus monachi, qui liberalibus studiis eruditus in adolescentia, jugum Christi collo suo imposuit. 9. Laus vitae Coenobiticae. --Primumque tractandum est, utrum solus, an cum aliis in monasterio vivere debeas. Mihi quidem placet, ut habeas Sanctorum contubernium, nec ipse te doceas, et absque ductore ingrediaris viam, quam nunquam ingressus es, statimque tibi in partem alteram", "candidate_score": 0.673394, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_90", "bdc_text": "Non sine ingenti evangelii fructu ostendisti! Dominus noster te semper ad sanctiora ascendentem conservare dignetur .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_176", "psc_text": "Domine salvum me fac; o Domine bene complace: benedictus qui venit in nomine Domini, » juxta Hebraeum sensum legere possumus: « Obsecro, Domine, salvum fac; obsecro Domine, prosperare, obsecro: benedictus qui venit in nomine Domini. » Salvum autem fac, dicitur, ut subaudiamus populum tuum Israel, sive generaliter mundum. Denique Matthaeus, qui Evangelium Hebraeo sermone conscripsit, ita posuit, OSANNA BARRAMA, id est, Osanna in excelsis: quod Salvatore nascente salus in coelum usque, id est, etiam ad excelsa pervenerit, pace facta non solum in terra, sed et in coelo; ut jam dici aliquando cessaret: « Inebriatus est gladius meus in coelo » (Isai. 34. 5). 6. Haec interim juxta mediocritatem sensus mei breviter strictimque dictavi. Caeterum sciat, Beatitudo tua, in istiusmodi disputationibus molestiam in legendo non debere subrepere; quia facile et nos potuimus aliquid ementiri, quod ex una voce solveret quaestionem, sicut et caeteros fecisse monstravimus: sed magis condecet ob veritatem laborare", "candidate_score": 0.670649, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_90_92", "bdc_text": "Non sine ingenti evangelii fructu ostendisti! Dominus noster te semper ad sanctiora ascendentem conservare dignetur . Amen . Raptim , Curie , 23 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_176", "psc_text": "Domine salvum me fac; o Domine bene complace: benedictus qui venit in nomine Domini, » juxta Hebraeum sensum legere possumus: « Obsecro, Domine, salvum fac; obsecro Domine, prosperare, obsecro: benedictus qui venit in nomine Domini. » Salvum autem fac, dicitur, ut subaudiamus populum tuum Israel, sive generaliter mundum. Denique Matthaeus, qui Evangelium Hebraeo sermone conscripsit, ita posuit, OSANNA BARRAMA, id est, Osanna in excelsis: quod Salvatore nascente salus in coelum usque, id est, etiam ad excelsa pervenerit, pace facta non solum in terra, sed et in coelo; ut jam dici aliquando cessaret: « Inebriatus est gladius meus in coelo » (Isai. 34. 5). 6. Haec interim juxta mediocritatem sensus mei breviter strictimque dictavi. Caeterum sciat, Beatitudo tua, in istiusmodi disputationibus molestiam in legendo non debere subrepere; quia facile et nos potuimus aliquid ementiri, quod ex una voce solveret quaestionem, sicut et caeteros fecisse monstravimus: sed magis condecet ob veritatem laborare", "candidate_score": 0.664045, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_6_8", "bdc_text": "vgl . Traugott Schieß , Zur Geschichte der Nikolaischule in Chur während der Reformationszeit , in : Mitteilungen der Gesellschaft für deutsche Erziehungs- und Schulgeschichte XIII , 1903 , S. 131 . unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s.", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2357", "psc_text": "Quam dulcia gutturi meo eloquia tua, super mel ori meo (Ps. 118. 103) . CAPUT PRIMUM.--Cur Joannes discipulos suos mittit ad Dominum, ut interrogent eum: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus (Matth. 11. 3, et Luc. 7. 20) ? Cum prius ipse de eodem dixerit: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi (Joan. 1. 29) . De hac Quaestione in Commentariis Matthaei plenius diximus. Unde apparet quae haec interrogas, ipsa te volumina non habere. Tamen stringendum est breviter, ne omnino tacuisse videamur. Joannes mittebat discipulos suos in vinculis constitutus, ut sibi quaerens, illis disceret; et capite truncandus, illum doceret esse sectandum, quem interrogatione 852 sua magistrum omnium fatebatur. Neque enim poterat ignorare, quem ignorantibus ante monstraverat, et de quo dixerat: Qui habet sponsam, sponsus est (Ibid. 3. 29) ; Et, Cujus non sum dignus calceamenta portare (Matth. 3. 11) ; Et, Illum oportet crescere, me autem minui", "candidate_score": 0.663191, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_36_38", "bdc_text": "September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 . September ) ein Stipendium bezog , Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) jedoch im Gegensatz zu seinem Namensvetter aus RegensbergRegensberg kein Zürcher Stipendiat gewesen ist . Aus der zweiten oben erwähnten Aufzeichnung Bullingers über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten ( Ms F 95/1 , Nr. 41 )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2092", "psc_text": "Paulus perseveranter acriterque confligit. Ipsum vero Paulum non ad hoc id egisse, quod vel Timotheum circumcidit (Act. 16. 1), vel Cenchreis votum persolvit (Act. 18. 18), vel Jerosolymis a Jacobo admonitus, cum eis qui voverant, legitima illa celebranda suscepit; ut putari videretur per ea sacramenta etiam Christianam salutem dari (Act. 21. 24): sed ne illa quae prioribus ut congruebat temporibus, in umbris rerum futurarum Deus fieri jusserat, tanquam idololatriam gentilium damnare crederetur. Hoc est enim quod illi Jacobus ait: auditum de illo esse, quod discissionem doceat a Moyse (Act. 21. 21). Quod utique nefas est, ut credentes in Christum discindantur a Propheta Christi, tanquam ejus doctrinam detestantes atque damnantes; de quo ipse Christus dicit, Si crederetis Moysi, crederetis et mihi: de me enim ille scripsit (Joan. 5. 46) . » 9. « Attende obsecro ipsa verba Jacobi: Vides, inquit, frater quot millia sunt in Judaea, qui crediderunt in Christum: et", "candidate_score": 0.661303, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_19_21", "bdc_text": "am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat : «Hic [ i. e . Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_85", "psc_text": "sobrium, pudicum, prudentem, ornatum, hospitalem, docibilem, non vinolentum, non percussorem, sed modestum (1. Tim. 3) . Et caeteris, 35 quae de eo sequuntur, explicitis, non minorem in tertio gradu adhibuit diligentiam, dicens: Diaconos similiter pudicos: non bilingues, non multo vino deditos, non turpilucros [al. turpis lucri appetitores]: habentes ministerium fidei in conscientia pura. Et hi autem probentur primum: et sic ministrent, nullum crimen habentes. Vae illi homini, qui vestem non habens nuptialem, ingreditur ad coenam. Nihil superest, nisi ut statim audiat: Amice quomodo huc intrasti? Et illo obmutescente dicatur ministris: Tollite illum, ligatis manibus et pedibus, et mittite eum in tenebras exteriores, ubi erit fletus et stridor dentium (Matth. 22. 12. 13) . Vae illi qui acceptum talentum in sudario ligans, caeteris lucra facientibus, id tantum quod acceperat, reservavit. Illico indignantis Domini clamore ferietur: Serve nequam, quare non dedisti pecuniam meam ad mensam, et ego veniens cum usuris exegissem eam", "candidate_score": 0.657624, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_14_16", "bdc_text": "Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 ) hervor , welches dem Kolophon zufolge im Januar 1547 bei Johannes OporinOporin , Johannes in BaselBasel , Drucker ( s. a . Curio , Hieronymus ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2883", "psc_text": "Monachos, scribit ad eam cujus nomen nigredinis testatur perfidiae tenebras, edidit librum et sententias περὶ ἀπαθεὶας quam nos impassibilitatem vel imperturbationem possumus dicere; quando nunquam animus nullo perturbationis vitio commovetur: et ut simpliciter dicam, vel saxum, vel Deus est. Hujus libros per Orientem Graecos, et interpretante discipulo 1030 ejus Ruffino, Latinos plerique in Occidente lectitant. Qui librum quoque scripsit, quasi de Monachis: multosque in eo enumerat, qui nunquam fuerunt, et quos fuisse describit Origenistas: et ab Episcopis damnatos esse non dubium est, Ammonium videlicet, et Eusebium, et Euthymium, et ipsum Evagrium, Or quoque et Isidorum, et multos alios, quos enumerare taedium est: et juxta illud Lucretii: Ac veluti pueris absinthia tetra medentes Cum dare conantur, prius oras pocula circum Contingunt dulci mellis flavoque liquore (LUCRET. l. 4. de Nat. rerum). Ita ille unum Joannem in ipsius libri posuit principio, quem et catholicum et sanctum fuisse non dubium est, ut per", "candidate_score": 0.655655, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_76_78", "bdc_text": "Proinde , si comode= commode . fieri posset ( assenciente= assentiente . patreKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2699", "psc_text": "Carran: et inde, postquam mortuus est pater ejus, migravit in terram, in qua vos nunc habitatis: et non dedit ei possessionem, ne vestigium quidem pedis, quam repromisit dare ei in possessionem, et semini ejus post eum (Act. 7. 4. et seqq.) . Ac ne forsitan lectoris tacita cogitatio trahat eum ad illam intelligentiam, ut quod non est datum parenti, reddatur posteris, vas electionis loquitur ad Hebraeos: Fide qui vocatur Abraham, obedivit egredi in locum, quem accepturus erat in possessionem: et egressus est, nesciens quo iret. Fide peregrinatus est in terra repromissionis, quasi in aliena: in tabernaculis habitans cum Isaac et Jacob, et cohaeredibus ejusdem promissionis: exspectavit enim fundamentum habentem civitatem, cujus artifex et creator Deus est (Hebr. 11. 8. et seqq.) . Et iterum cum de Abel et Enoch, et Noe, Saraque dixisset, intulit: Juxta fidem mortui sunt hi omnes, non acceptis repromissionibus, sed procul eas videntes et salutantes et", "candidate_score": 0.653667, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_36", "bdc_text": "September ) bis Fronfasten der Kreuzeserhöhung 1550 ( d. h. am 17 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3134", "psc_text": "contumacibus denegata est, pervenire mereamur Domino per David dicente: Si intrabunt in requiem meam (Ps. 49. 11) . De quinquagesimo ab altero die Sabbati VII. hebdomadas plenas numerare nobis lege praecipitur usque ad alteram diem expletionis hebdomadae VII. id est quinquagesimum diem in quo primitiae offeruntur, quae denumeratio perfectionis plena per septenarium numerum et quinquedecies et X. quinquies in hoc significare puto, ut per 1118 quinquagenarium, qui remissionem in se continet, per caritatem, quae septiformi spiritu gratiae superveniente diffusa est in cordibus nostris, et quinque nostri corporis sensus legi Dei subditos habeamus. Quae verba Decalogum in se continent et per caritatem, ut dixi, quae caritas operit multitudinem peccatorum (I. Pet. 4. 8) , et sic sacrificium novum Domino ex omnibus habitationibus nostris in usum nostri Sacerdotis cum pacificis nostris victimis cedentes offerimus, si cum Domino pacem fecerimus offerentes spirituales hostias acceptabiles Deo per Jesum Christum, qui panes primitiarum terrae nostrae", "candidate_score": 0.653287, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_48_50", "bdc_text": "s. a . BächtoldRat 71 und Anm. 66 . e vestro collęgio adduxit , quem ut huic provincię aptum , itidem optimis moribus praeditum recepimus nihil interea dubitantes , quin et parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )Kellers Vater ist unbekannt .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2699", "psc_text": "Carran: et inde, postquam mortuus est pater ejus, migravit in terram, in qua vos nunc habitatis: et non dedit ei possessionem, ne vestigium quidem pedis, quam repromisit dare ei in possessionem, et semini ejus post eum (Act. 7. 4. et seqq.) . Ac ne forsitan lectoris tacita cogitatio trahat eum ad illam intelligentiam, ut quod non est datum parenti, reddatur posteris, vas electionis loquitur ad Hebraeos: Fide qui vocatur Abraham, obedivit egredi in locum, quem accepturus erat in possessionem: et egressus est, nesciens quo iret. Fide peregrinatus est in terra repromissionis, quasi in aliena: in tabernaculis habitans cum Isaac et Jacob, et cohaeredibus ejusdem promissionis: exspectavit enim fundamentum habentem civitatem, cujus artifex et creator Deus est (Hebr. 11. 8. et seqq.) . Et iterum cum de Abel et Enoch, et Noe, Saraque dixisset, intulit: Juxta fidem mortui sunt hi omnes, non acceptis repromissionibus, sed procul eas videntes et salutantes et", "candidate_score": 0.652545, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_37_39", "bdc_text": "September ) ein Stipendium bezog , Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) jedoch im Gegensatz zu seinem Namensvetter aus RegensbergRegensberg kein Zürcher Stipendiat gewesen ist . Aus der zweiten oben erwähnten Aufzeichnung Bullingers über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten ( Ms F 95/1 , Nr. 41 ) und der ToggenburgerChronik , 178. 189 , erfährt man zudem , dass jener Jakob Keller aus RegensbergKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Pfarrer an der Kirche BurgStein am Rhein , Burg ( Kirche ) in Stein am RheinStein am Rhein ( Kt.", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2092", "psc_text": "Paulus perseveranter acriterque confligit. Ipsum vero Paulum non ad hoc id egisse, quod vel Timotheum circumcidit (Act. 16. 1), vel Cenchreis votum persolvit (Act. 18. 18), vel Jerosolymis a Jacobo admonitus, cum eis qui voverant, legitima illa celebranda suscepit; ut putari videretur per ea sacramenta etiam Christianam salutem dari (Act. 21. 24): sed ne illa quae prioribus ut congruebat temporibus, in umbris rerum futurarum Deus fieri jusserat, tanquam idololatriam gentilium damnare crederetur. Hoc est enim quod illi Jacobus ait: auditum de illo esse, quod discissionem doceat a Moyse (Act. 21. 21). Quod utique nefas est, ut credentes in Christum discindantur a Propheta Christi, tanquam ejus doctrinam detestantes atque damnantes; de quo ipse Christus dicit, Si crederetis Moysi, crederetis et mihi: de me enim ille scripsit (Joan. 5. 46) . » 9. « Attende obsecro ipsa verba Jacobi: Vides, inquit, frater quot millia sunt in Judaea, qui crediderunt in Christum: et", "candidate_score": 0.65096, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71_73", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1466", "psc_text": "mentionem. Certe Apollinarii et Didymi inter se dogma contrarium est. Rapiat me ergo utraque turma diversum altrinsecus, quia magistrum utrumque confiteor. Si expedit odisse homines, et gentem aliquam detestari, miro odio adversor circumcisos. Usque hodie enim persequuntur Dominum nostrum Jesum Christum in synagogis Satanae. Objiciat mihi quispiam, cur hominem Judaeum habuerim praeceptorem? Et audet quidam proferre litteras meas ad Didymum, quasi ad Magistrum? Grande crimen discipuli, si hominem eruditum et senem magistrum dixerim. Et tamen volo inspicere ipsam Epistolam, quae tanto tempore in calumniam reservata est. Nihil praeter honorem et salutationem continet. Inepta sunt haec et frivola. Arguite potius ubi haeresim defenderim, ubi pravum Origenis dogma laudaverim. In lectione Isaiae (Cap. 6), in qua duo Seraphim clamantia describuntur, illo interpretante Filium et Spiritum Sanctum, nonne ego detestandam expositionem in duo Testamenta mutavi? Habetur liber in manibus, ante viginti annos editus. Tot opuscula mea, et maxime Commentarii, juxta opportunitatem locorum gentilem", "candidate_score": 0.646369, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_13_15", "bdc_text": "Andererseits hatte JenatschsJenatsch , Anton Vorgänger , Wolfgang SaletSalet , Wolfgang , bereits Anfang 1547 das Amt des Klostervogtes nicht mehr inne . Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 ) hervor , welches dem Kolophon zufolge im Januar 1547 bei Johannes OporinOporin , Johannes in BaselBasel , Drucker ( s. a .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2883", "psc_text": "Monachos, scribit ad eam cujus nomen nigredinis testatur perfidiae tenebras, edidit librum et sententias περὶ ἀπαθεὶας quam nos impassibilitatem vel imperturbationem possumus dicere; quando nunquam animus nullo perturbationis vitio commovetur: et ut simpliciter dicam, vel saxum, vel Deus est. Hujus libros per Orientem Graecos, et interpretante discipulo 1030 ejus Ruffino, Latinos plerique in Occidente lectitant. Qui librum quoque scripsit, quasi de Monachis: multosque in eo enumerat, qui nunquam fuerunt, et quos fuisse describit Origenistas: et ab Episcopis damnatos esse non dubium est, Ammonium videlicet, et Eusebium, et Euthymium, et ipsum Evagrium, Or quoque et Isidorum, et multos alios, quos enumerare taedium est: et juxta illud Lucretii: Ac veluti pueris absinthia tetra medentes Cum dare conantur, prius oras pocula circum Contingunt dulci mellis flavoque liquore (LUCRET. l. 4. de Nat. rerum). Ita ille unum Joannem in ipsius libri posuit principio, quem et catholicum et sanctum fuisse non dubium est, ut per", "candidate_score": 0.645729, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_68_70", "bdc_text": "vgl . auch GraubuendenKorr III Reg . - Herus'Herus ( Heer ) , Werlin Rückreise aus FrankfurtFrankfurta M erfolgte anscheinend über ZürichZurich. nobis retulit , nempe eundem inscio parenteKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) , insalutato hospite nec non et d. scholiarchis Zurich , Schulen id negantibus quasi aufugisse , etc. , quod satis moleste omnium gracia percepimus . Atque nobis huius facti racionem ab eo postulantibus respondit se optimam ac iustam abeundi causam habuisse , quam cum patriKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2033", "psc_text": "potuimus? Sed per gratiam Domini nostri Jesu Christi credimus salvari, quemadmodum et illi. Tacuit autem omnis multitudo, et in sententiam ejus Jacobus Apostolus, et omnes simul Presbyteri transierunt. 8. Haec non debent molesta esse lectori, sed et mihi et illi utilia, ut probemus ante Apostolum Paulum non ignorasse Petrum imo principem hujus esse [al. fuisse ] decreti, Legem post Evangelium non esse servandam. Denique tantae auctoritatis Petrus fuit, ut Paulus in epistola sua scripserit: Deinde post annos tres veni Jerosolymam videre Petrum, et mansi apud eum diebus quindecim (Gal. 1. 18) . Rursumque in consequentibus: Post annos quatuordecim ascendi iterum Jerosolymam cum Barnaba, assumpto et Tito. Ascendi autem secundum revelationem, et exposui cum eis Evangelium quod praedico in gentibus (Gal. 2. 1) , ostendens 743 se non habuisse securitatem praedicandi Evangelii, nisi Petri et caeterorum Apostolorum qui cum eo erant, fuisset sententia roboratus. Statimque sequitur: Separatim autem his, qui videbantur", "candidate_score": 0.644082, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_35", "bdc_text": "April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2092", "psc_text": "Paulus perseveranter acriterque confligit. Ipsum vero Paulum non ad hoc id egisse, quod vel Timotheum circumcidit (Act. 16. 1), vel Cenchreis votum persolvit (Act. 18. 18), vel Jerosolymis a Jacobo admonitus, cum eis qui voverant, legitima illa celebranda suscepit; ut putari videretur per ea sacramenta etiam Christianam salutem dari (Act. 21. 24): sed ne illa quae prioribus ut congruebat temporibus, in umbris rerum futurarum Deus fieri jusserat, tanquam idololatriam gentilium damnare crederetur. Hoc est enim quod illi Jacobus ait: auditum de illo esse, quod discissionem doceat a Moyse (Act. 21. 21). Quod utique nefas est, ut credentes in Christum discindantur a Propheta Christi, tanquam ejus doctrinam detestantes atque damnantes; de quo ipse Christus dicit, Si crederetis Moysi, crederetis et mihi: de me enim ille scripsit (Joan. 5. 46) . » 9. « Attende obsecro ipsa verba Jacobi: Vides, inquit, frater quot millia sunt in Judaea, qui crediderunt in Christum: et", "candidate_score": 0.643363, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_19", "bdc_text": "am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat :", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1007", "psc_text": "ex se textis, ne facile rumpantur. In extrema parte, id est, ad pedes, septuaginta duo sunt tintinnabula, et totidem mala punica, iisdem contexta coloribus, ut supra cingulum. Inter duo tintinnabula unum malum est: inter duo mala unum tintinnabulum, ut alterutrum sibi media sint: causaque redditur. Idcirco tintinnabula vesti apposita sunt, ut cum ingreditur Pontifex in Sancta Sanctorum, totus vocalis incedat, statim moriturus, si hoc non fecerit. 15. Sextum est vestimentum, quod Hebraica lingua dicitur EPHOD. Septuaginta ἐπωμίδα, id est, superhumerale appellant. Aquila ἐπένδυμα, nos EPHOD suo ponimus nomine. Et ubicumque in Exodo, sive in Levitico superhumerale legitur, sciamus apud Hebraeos Ephod appellari. Hoc autem esse Pontificis vestimentum, et in quadam Epistola (Ad Marcell. XXIX) scripsisse me memini: et omnis Scriptura testatur, sacrum quiddam esse, et solis conveniens Pontificibus. Nec statim illud occurrat, quod Samuel qui Levita fuit, scribitur Regnorum primo libro, habuisse aetatis adhuc parvulae ephod bad, id est, superhumerale", "candidate_score": 0.642886, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_96_98", "bdc_text": "Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H . Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1539", "psc_text": "Omnes enim qui sapiunt, quae sursum sunt, te Patrem, et spem, et coronam fidei alacres profitentur, quod Arii Magistrum, et discipulum ejus Evangelico mucrone confoderis. Fratres cellulae meae oppido te salutant, et fratres qui tecum sunt. » EPISTOLA XCV 558 ANASTASII PAPAE AD SIMPLICIANUM. Studium Theophili, ac vigilantiam laudat, cujus litteris conventus, Simpliciano Mediolanensi Episcopo denuntiat, a se quoque Origenianae haeresi inflictum esse anathema. Domino Fratri SIMPLICIANO, ANASTASIUS. 1. « Grandem sollicitudinem atque excubias super gregem suum pastor habere approbatur. Similiter et ex alta turre causa civitatis diu noctuque cautus speculator observat. Magister providus navis 559 hora tempestatis, et periculi magnam patitur animi jactationem, ne procellis, atque asperrimis fluctibus navis elidatur in saxa. Pari animo vir sanctus et honorabilis Theophilus, frater et coepiscopus noster, circa salutis commoda non desinit vigilare, ne Dei populus per diversas Ecclesias, Origenem legendo, in magnas incurrat blasphemias. » 2. « Conventus litteris memorati, convenio Sanctitatem", "candidate_score": 0.642628, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_35", "bdc_text": "April 1549 ) eintragen. Dass es sich dabei um Jakob Keller aus RegensbergRegensberg handelte , und nicht um jenen Jakob Keller aus WinterthurKeller , Jakob ( aus Winterthur ) - wie dies fälschlicher Weise im entsprechenden Kommentar der Ausgabe von der Basler MatrikelBasel , Universität behauptet wird - geht zum einen aus der Tatsache hervor , dass der nach Chur geflüchtete Keller erneut seit Fronfasten der Kreuzeserhöhung ( «Crucis») 1548 ( d. h. seit dem 19 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2033", "psc_text": "potuimus? Sed per gratiam Domini nostri Jesu Christi credimus salvari, quemadmodum et illi. Tacuit autem omnis multitudo, et in sententiam ejus Jacobus Apostolus, et omnes simul Presbyteri transierunt. 8. Haec non debent molesta esse lectori, sed et mihi et illi utilia, ut probemus ante Apostolum Paulum non ignorasse Petrum imo principem hujus esse [al. fuisse ] decreti, Legem post Evangelium non esse servandam. Denique tantae auctoritatis Petrus fuit, ut Paulus in epistola sua scripserit: Deinde post annos tres veni Jerosolymam videre Petrum, et mansi apud eum diebus quindecim (Gal. 1. 18) . Rursumque in consequentibus: Post annos quatuordecim ascendi iterum Jerosolymam cum Barnaba, assumpto et Tito. Ascendi autem secundum revelationem, et exposui cum eis Evangelium quod praedico in gentibus (Gal. 2. 1) , ostendens 743 se non habuisse securitatem praedicandi Evangelii, nisi Petri et caeterorum Apostolorum qui cum eo erant, fuisset sententia roboratus. Statimque sequitur: Separatim autem his, qui videbantur", "candidate_score": 0.640243, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_60_62", "bdc_text": "proximo Werlinus Herus Vermutlich ist hier ein Werlin HerusHerus ( Heer ) , Werlin ( Heer? ) gemeint . Dieser war anscheinend ein Händler aus Chur . Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1747", "psc_text": "me, ut ante jam scripsi, per fratrem Sysinnium Diaconum exemplaria pervenerunt absque suscriptione tua; et quam primum per fratrem Profuturum, secundo per quemdam alium te misisse significas: et interim Profuturum retractum de itinere, et Episcopum constitutum, veloci morte subtractum: illum cujus nomen retices, maris timuisse discrimina, et navigationis mutasse consilium. Quae cum ita sint, satis mirari nequeo, quomodo ipsa epistola et Romae et in Italia haberi a plerisque dicatur, et ad me solum non pervenerit, cui soli missa est: praesertim cum idem frater Sysinnius inter caeteros Tractatus tuos dixerit eam se non in Africa, non apud te, sed in insula Adriae, ante hoc ferme quinquennium reperisse. 2. De amicitia omnis tollenda suspicio. De amicitia omnis tollenda suspicio est, et sic cum amico, quas cum altero se est loquendum. Nonnulli familiares mei et vasa Christi, quorum Jerosolymis et in sanctis Locis per magna copia est, suggerebant, non simplici animo a te", "candidate_score": 0.639933, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_19", "bdc_text": "am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat :", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_392", "psc_text": "et cocco, et bysso retorta. » Exod. 39. 1 et 2). Sed quia in Exodo hoc genus vestimenti praecipitur tantum ut fiat, et postea factum refertur, non tamen eo Aaron vestitur, in Levitico quomodo sacerdotalibus vestimentis indutus fuerit, explicatur. « Et applicuit Moyses Aaron, et filios ejus, et lavit eos aqua, et vestivit eum tunica, et cinxit eum zona, et vestivit eum ὑποδύτην » quod nos, subtunicalem, sive tunicam, qua subtus vestitus est, possumus interpretari. « Et imposuit ei superhumerale, » inquit, « et cinxit eum secundum facturam superhumeralis, et constrinxit eam in ipso » (Levit. 8. 6 et 7). Vides itaque hoc Aaron superhumerali cingi, quomodo Samuel Ephod bad illo, nescio quo, cingebatur. Sed ne te longius traham, hanc habe sententiam. Ubicumque in Septuaginta Interpretibus, hoc est, in codicibus nostris ἐπωμις, id est, superhumerale legitur, in Hebraeo scriptum est Ephod. Quod quare alibi interpretari voluerint, et alibi ininterpretatum relinquerint,", "candidate_score": 0.639792, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_10", "bdc_text": "Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2033", "psc_text": "potuimus? Sed per gratiam Domini nostri Jesu Christi credimus salvari, quemadmodum et illi. Tacuit autem omnis multitudo, et in sententiam ejus Jacobus Apostolus, et omnes simul Presbyteri transierunt. 8. Haec non debent molesta esse lectori, sed et mihi et illi utilia, ut probemus ante Apostolum Paulum non ignorasse Petrum imo principem hujus esse [al. fuisse ] decreti, Legem post Evangelium non esse servandam. Denique tantae auctoritatis Petrus fuit, ut Paulus in epistola sua scripserit: Deinde post annos tres veni Jerosolymam videre Petrum, et mansi apud eum diebus quindecim (Gal. 1. 18) . Rursumque in consequentibus: Post annos quatuordecim ascendi iterum Jerosolymam cum Barnaba, assumpto et Tito. Ascendi autem secundum revelationem, et exposui cum eis Evangelium quod praedico in gentibus (Gal. 2. 1) , ostendens 743 se non habuisse securitatem praedicandi Evangelii, nisi Petri et caeterorum Apostolorum qui cum eo erant, fuisset sententia roboratus. Statimque sequitur: Separatim autem his, qui videbantur", "candidate_score": 0.639765, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_19", "bdc_text": "am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat :", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_398", "psc_text": "ubi describuntur vestes plumaria arte contextae, opus Cherubim, id est, varium atque depictum, esse factum describitur: ita tamen, ut VAU literam Cherubim non habeat: quia ubicumque cum hac littera scribitur, animalia magis quam opera significat. Juxta igitur hunc sensum et Micha cum veste sacerdotali, caetera quoque, quae ad sacerdotalia pertinent ornamenta, per Theraphim fecisse monstratur. 7. Quam vellem nunc tibi omnem habitum sacerdotalem exponere, et per singulas vestium species, divina ostendere sacramenta. Verum quia in hoc ipso brevitatem Epistolae excessimus, et Josephus ac Philo viri doctissimi Judaeorum, multique de nostris id latissime persecut siunt, quorum, ut aiunt, voce audies me: quae de caetero velis, 146 praesens percunctator praesentem, ut si quid forte nescimus, sine teste, sine judice in fida aure moriatur. Mater communis si valeat, gaudeo, et ut valeat, Dominum precor. Nos, ut scis, Hebraeorum lectione detenti, in Latina lingua rubiginem obduximus; in tantum, ut loquentibus quoque nobis stridor quidam", "candidate_score": 0.63973, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_14_16", "bdc_text": "Dies geht aus Francesco Negris Buch «Rhetia» Negri , Francesco , Rhetia ( 1547 ) ( VD16 N465 ) hervor , welches dem Kolophon zufolge im Januar 1547 bei Johannes OporinOporin , Johannes in BaselBasel , Drucker ( s. a . Curio , Hieronymus ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_464", "psc_text": "aurum Ophaz pro Petro Apostolorum pincipe inepte nimis acceperit. 1. Nuper cum Rheticii Augustodunensis episcopi, qui quondam a Constantino Imperatore sub Silvestro Episcopo, ob causam Montensium missus est Romam, Commentarios in Canticum Canticorum perlegissem, quod 172 Hebraei vocant SIR ASSIRIM, vehementer miratus sum, virum eloquentem praeter ineptias sensuum caeterorum Tharsis urbem, putasse Tarsum, in qua Paulus apostolus natus sit, et aurum Ophaz Petrum significare, quia Cephas in Evangelio idem Petrus sit appellatus. Habuerat utique et in Ezechiele idipsum verbum, ubi de quatuor animalibus scribitur: « Et species rotarum sicut species Tharsis » (Ezech. 10. 9), et in Daniele de Domino: « Et corpus ejusdem ut Tharsis » (Dan. 10. 6). Quod Aquila chrysolitum, Symmachus hiacyntum interpretantur. Et in psalmo: « In spiritu violento conteres naves Tharsis » (Psal. 47. 8). Et inter lapides qui in ornatu sacerdotis, tribuum nominibus sculpti sunt, ejusdem lapidis nomen inseritur, et omnis fere Scriptura hoc", "candidate_score": 0.638708, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_60_62", "bdc_text": "proximo Werlinus Herus Vermutlich ist hier ein Werlin HerusHerus ( Heer ) , Werlin ( Heer? ) gemeint . Dieser war anscheinend ein Händler aus Chur . Dessen Bezeichnung als «noster vir consularis» , die Blasius in seinem Brief vom 26 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_433", "psc_text": "benedixit? » EPISTOLA XXXVI. Seu rescriptum HIERONYMI AD DAMASUM Praemissa excusatione morarum, ac praetermissis tantum duabus Quaestiunculis, secunda et quarta a Tertulliano, Novatiano, ac Origene disputatis, reliquis tribus copiose respondet. Beatissimo Papae Damaso HIERONYMUS. 1. Postquam epistolam tuae Sanctitatis accepi, confestim accito notario, ut exciperet imperavi: quo ad officium praeparato, quod eram voce prompturus, ante mihi cogitatione pingebam. Interim jam et ego linguam, et ille articulum movebamus, cum subito Hebraeus intervenit, deferens non pauca volumina, quae de Synagoga quasi lecturus acceperat. Et illico habes, inquit, quod postulaveras: meque dubium, et quid facerem nescientem, ita festinus exterruit, ut omnibus praetermissis ad scribendum transvolarem: quod quidem usque ad praesens facio. Verum quia heri diacono ad me misso, ut tu putas Epistolam, ut ego sentio, Commentarium te expectare dixisti, brevem responsionem ad ea desiderans, quae singula magnorum voluminum prolixitate indigent, ταῦτὰ σοι ἐσχεδίασα, duabus tantum Quaestiunculis praetermissis: non quo non potuerim ad illas", "candidate_score": 0.638687, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_10_12", "bdc_text": "Einerseits ist Jakob KellersKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Ankunft in Chur in Begleitung jenes Klostervogtes einige Tage nach dem 15 . Februar 1548 anzusetzen ; s. Nr. 3156 , Anm. 7 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2033", "psc_text": "potuimus? Sed per gratiam Domini nostri Jesu Christi credimus salvari, quemadmodum et illi. Tacuit autem omnis multitudo, et in sententiam ejus Jacobus Apostolus, et omnes simul Presbyteri transierunt. 8. Haec non debent molesta esse lectori, sed et mihi et illi utilia, ut probemus ante Apostolum Paulum non ignorasse Petrum imo principem hujus esse [al. fuisse ] decreti, Legem post Evangelium non esse servandam. Denique tantae auctoritatis Petrus fuit, ut Paulus in epistola sua scripserit: Deinde post annos tres veni Jerosolymam videre Petrum, et mansi apud eum diebus quindecim (Gal. 1. 18) . Rursumque in consequentibus: Post annos quatuordecim ascendi iterum Jerosolymam cum Barnaba, assumpto et Tito. Ascendi autem secundum revelationem, et exposui cum eis Evangelium quod praedico in gentibus (Gal. 2. 1) , ostendens 743 se non habuisse securitatem praedicandi Evangelii, nisi Petri et caeterorum Apostolorum qui cum eo erant, fuisset sententia roboratus. Statimque sequitur: Separatim autem his, qui videbantur", "candidate_score": 0.636824, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_87_89", "bdc_text": "Agimus tandem humanitati tuę ingentes gracias pro elegantissimo ac sanctissimo opere tuo , cui inscripsisti ac clarissime ipsissimam Seriem rerum et temporum Bullinger , Werke Series et digestio temporum ( 1548 ) . Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ; VD16 B9689 ) .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2953", "psc_text": "apud te longitudinem computari, cum magis debuerim dicere, unius vigiliae spatium, instar habere mille annorum prolixitatem. Nox in quatuor vigilias dividitur, quae singulae trium horarum spatio supputantur. Unde et Dominus quarta vigilia ad navigantes venit Apostolos (Matth. 14; et Marc. 6). Sicut igitur una noctis vigilia cito pertransiit, maxime vigiliarum labore defessis: sic et mille annorum spatia apud te, qui semper es, et futurus es, et fuisti, pro brevissimo tempore computantur. Quodque infert: Sicut dies hesterna, quae praeteriit, juxta illud Apostoli sentiamus quod scribit ad Hebraeos: Jesus Christus heri et hodie, ipse et in sempiternum (Hebr. 13. 8) . Ergo arbitror ex hoc loco, et ex Epistola quae nomine Petri Apostoli inscribitur, mille annos pro una die solitos appellari: ut scilicet quia mundus in sex diebus fabricatus est, sex millibus annorum tantum credatur subsistere: et postea venire septenarium numerum, et octonarium, in quo verus exercetur sabbatismus, et circumcisionis puritas redditur.", "candidate_score": 0.634701, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_19", "bdc_text": "am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat :", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_391", "psc_text": "pectorale, et superhumerale, et tunicas κοσυμβωτάς, et cidarim, et cinctorium » (Exod. 28. 4). Ubi autem nos posuimus superhumelare, in Graeco ἐπωμιδα Septuaginta interpretes transtulerunt, quod scilicet super humeros istiusmodi veniat vestimentum. Deinde jungitur: « Et hi accipient aurum, et hiacynthum, et coccum, et purpuram, et byssum, et facient superhumerale de bysso retorta, opus textile varium. » Quid plura? totus Exodi liber hac vestium plenus est specie. Nam et in fine ejusdem voluminis scribitur: « Et fecit omnis sapiens in operibus stolas sanctorum, quae sunt Aaron sacerdotis, sicut Dominus praecepit Moysi. Et fecerunt superhumerale de auro, et hiacyntho, et purpura, et cocco, et bysso retorta. » Exod. 39. 1 et 2). Sed quia in Exodo hoc genus vestimenti praecipitur tantum ut fiat, et postea factum refertur, non tamen eo Aaron vestitur, in Levitico quomodo sacerdotalibus vestimentis indutus fuerit, explicatur. « Et applicuit Moyses Aaron, et filios ejus, et lavit eos", "candidate_score": 0.634629, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_54_56", "bdc_text": "XV , Nr. 2165 mit Anm. 3 . consilio et consensu factitatum sit , etc . Nunc vero ipsum contrarium rediens e mercatuM öglicher weise ist die Frankfurter Frühjahrsmesse Frankfurta M , Buchmesse gemeint , die im Jahr 1548 etwa vom 3 .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_3129", "psc_text": "XIII. nullo modo praevenire suae passionis tempora permisit. Aliqua tamen contra figuram fecisse narrat Evangelium, quia cum a Juda traderetur Judaeis, XI. die mensis primi tentus est. Et cum sui corporis et sanguinis sacramenta dare in sua vita, et discipulis suis dignatus fuerit, hoc contra figuram fecisse monstratur. Cum ille agnus igitur in typo Christi Pascha occidi praecipitur assatus igni cum capite et pedibus, et interanea post suam occisionem consumi a populo mandaretur. Hoc autem, ut mihi videtur, propter duas rationabiles causas Dominus fecisse cognoscitur, ne cum Pascha cum discipulis manducaret, nisi postea sacrificium commutasset, dicens: Hoc est corpus meum (Matth. 26. 26) ; sic etiam postea observari debere crederetur. Haec autem altera, ut opinor, causa, ut corpus Domini integrum et suum sanguinem in se continens ante passionem cernerent, hoc corpore spiritualiter refici crederent, et sic etiam nunc a nobis credi debeat. Et hoc etiam intueri debemus, quod non in", "candidate_score": 0.629638, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_83_85", "bdc_text": "voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ; s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2052", "psc_text": "et sanctam, et spiritualem juxta Apostolum novimus; sed quia postquam venit fides et temporum plenitudo, misit Deus filium suum factum ex muliere, factum sub Lege, ut eos qui sub Lege erant redimeret, ut adoptionem filiorum reciperemus; et nequaquam sub paedagogo, sed sub adulto, et Domino haerede vivamus. 15. 749 Sequitur in Epistola tua: Non ideo Petrum emendavit, quod paternas traditiones observaret: quod si facere vellet, nec mendaciter, nec incongrue faceret. Iterum dico: quandoquidem [al. quando ] Episcopus es, Ecclesiarum Christi magister, ut probes verum esse quod asseris suscipe aliquem Judaeorum, qui factus Christianus, natum sibi filium circumcidat, qui observet sabbatum, qui abstineat a cibis quos Deus creavit ad utendum cum gratiarum actione; qui quartadecima die mensis primi agnum mactet ad vesperam; et cum hoc feceris, imo non feceris (scio enim te Christianum, et rem sacrilegam non esse facturum) velis nolis, tuam sententiam reprobabis: et tunc scies opere, difficilius esse confirmare", "candidate_score": 0.629256, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_85_87", "bdc_text": "s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a . Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis . Agimus tandem humanitati tuę ingentes gracias pro elegantissimo ac sanctissimo opere tuo , cui inscripsisti ac clarissime ipsissimam Seriem rerum et temporum Bullinger , Werke Series et digestio temporum ( 1548 ) .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1758", "psc_text": "2. Quaeritis a me rem magni operis, et majoris invidiae; in qua scribentis non ingenium, sed eruditio comprobetur; ut dum ipse cupio de caeteris judicare, judicandum me omnibus praebeam: et in opere Psalterii juxta digestionem schedulae vestrae, ubicumque inter Latinos Graecosque contentio est, quid magis Hebraeis conveniat, significem. In quo illud breviter admoneo, ut sciatis aliam esse editionem, quam Origenes et Caesariensis Eusebius, omnesque Graeciae tractatores Κοινὴν, id est, communem appellant, atque Vulgatam, et a plerisque nunc Λουκιανὸς dicitur; aliam Septuaginta Interpretum, quae in Ἑξαπλοῖς codicibus reperitur, et a nobis in Latinum sermonem fideliter versa est, et Jerosolymae atque in Orientis ecclesiis decantatur. Super qua re et sanctus filius meus Avitus saepe quaesierat. Et quia se occasio fratris nostri Firmi Presbyteri dedit, qui mihi vestram epistolam reddidit; duobus scribens, in commune respondeo, et me magno amicitiae libero foenore, quod quanto magis solvimus, plus debemus. Sicut autem in 643 novo Testamento,", "candidate_score": 0.626746, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_82_84", "bdc_text": "Nam institutum nostrum non est , quicquam contra eius parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2052", "psc_text": "et sanctam, et spiritualem juxta Apostolum novimus; sed quia postquam venit fides et temporum plenitudo, misit Deus filium suum factum ex muliere, factum sub Lege, ut eos qui sub Lege erant redimeret, ut adoptionem filiorum reciperemus; et nequaquam sub paedagogo, sed sub adulto, et Domino haerede vivamus. 15. 749 Sequitur in Epistola tua: Non ideo Petrum emendavit, quod paternas traditiones observaret: quod si facere vellet, nec mendaciter, nec incongrue faceret. Iterum dico: quandoquidem [al. quando ] Episcopus es, Ecclesiarum Christi magister, ut probes verum esse quod asseris suscipe aliquem Judaeorum, qui factus Christianus, natum sibi filium circumcidat, qui observet sabbatum, qui abstineat a cibis quos Deus creavit ad utendum cum gratiarum actione; qui quartadecima die mensis primi agnum mactet ad vesperam; et cum hoc feceris, imo non feceris (scio enim te Christianum, et rem sacrilegam non esse facturum) velis nolis, tuam sententiam reprobabis: et tunc scies opere, difficilius esse confirmare", "candidate_score": 0.626126, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_78", "bdc_text": "patreKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2502", "psc_text": "et resurgit (Prov. 24) . Et juxta quod iniquitas iniqui non nocebit ei in quacumque die conversus fuerit [Ezech. 33. 12]. Denique et Zacharias pater Joannis, qui scribitur justus, peccavit in eo quod non credidit, et statim silentio condemnatur (Luc. 1). Et Job, qui justus et immaculatus, ac sine querela in principio voluminis sui scribitur, postea et Dei sermone, et confessione sui peccator arguitur. Si Abraham, Isaac et Jacob. Prophetae quoque et Apostoli nequaquam caruere peccato: si purissimum triticum habuit mixtas paleas; quid de nobis dici potest, de quibus scriptum illud est: Quid paleis ad frumentum, dicit Dominus (Jerem. 23) ? Et tamen paleae futuro reservantur incendio, et zizania hoc tempore mixta sunt segetibus frumentorum, donec veniat qui habet ventilabrum in manu sua, et purgaverit aream, ut congreget triticum in horrea, et quisquilias gehennae igni comburat. 4. Haec omnia quasi per pulcherrima Scripturarum prata discurrens, in unum locum volui congregare,", "candidate_score": 0.625597, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_42_44", "bdc_text": "Gallen) wurde . Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2115", "psc_text": "vobis, quia si circumcidamini, Christus vobis nihil proderit (Gal. 5. 2) . Decepit ergo Timotheum, et fecit ei nihil prodesse Christum? An quia hoc fallaciter factum est, ideo non obfuit? At ipse hoc non posuit: nec ait, si circumcidamini veraciter, sicut nec fallaciter, sed sine ulla exceptione dixit: Si circumcidamini, Christus vobis nihil proderit. Sicut ergo tu vis hic locum dare sententiae tuae, ut velis subintelligi, nisi fallaciter, ita non impudenter flagito, ut etiam nos illic intelligere sinas eis dictum: si circumcidamini, qui propterea volebant circumcidi, quod aliter se putabant in Christo salvos esse non posse. Hoc ergo animo, hac voluntate, ista intentione quisquis tunc circumcidebatur, Christus ei nihil omnino proderat; sicut alibi aperte dicit, Nam, si per Legem justitia, ergo Christus gratis mortuus est (Gal. 2. 21) . Hoc ergo declarat, quod et ipse commemorasti, Evacuati estis a Christo, qui in Lege justificamini, a gratia excidistis (Gal. 5. 4)", "candidate_score": 0.623183, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2255", "psc_text": "ab aliis audisti, nos quoque sentiamus. Majores tui Patera, atque Delphidius, quorum alter antequam ego nascerer, Rhetoricam Romae 819 docuit: alter me jam adolescentulo omnes Gallias prosa versuque, suo illustravit ingenio, jam dormientes et taciti me jure reprehendunt, quod audeam ad stirpem generis sui quippiam mussitare: licet concedens eis eloquentiae magnitudinem, et doctrinam saecularium litterarum, merito subtraham scientiam Legis Dei, quam nemo accipere potest, nisi ei data fuerit a Patre luminum (Jacob. 1), qui illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum (Joan. 1) , et stat medius credentium, qui in nomine ejus fuerint congregati (Matth. 18). Unde libere profiteor (nec dictum superbe pertimesco) me scribere tibi non in doctis humanae sapientiae verbis, quam Deus destructurus est; sed in verbis fidei, spiritualibus spiritualia comparantem (1. Cor. 2. 23): ut abyssus veteris Testamenti invocet abyssum Evangelicam (Ps. 41), in voce cataractarum, id est, Prophetarum et Apostolorum suorum, et veritas Domini perveniat usque", "candidate_score": 0.622095, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1908", "psc_text": "credimus, ille venturum esse cernebat. Ecce audivimus illum in Ephrata, invenimus eum in campis sylvae (Ibid. 6) . ZO quippe sermo Hebraicus, ut te docente didici, non Mariam matrem Domini, hoc est, αὐτὴν, sed ipsum, id est, αὐτὸν significat. Unde loquitur confidenter: Introibimus in tabernaculum ejus; adorabimus in loco ubi steterunt pedes ejus. Et ego misera atque peccatrix, digna sum judicata deosculari praesepe, in quo Dominus parvulus vagiit? orare in spelunca, in qua virgo puerpera Dominum fudit infantem? Haec requies mea, quia Domini mei patria est. Hic habitabo, quoniam Salvator elegit eam. Paravi lucernam Christo meo (Ps. 137. 37) . Anima mea illi vivet, et semen meum serviet ipsi (Ps. 21. 31) . Haud procul inde descendit ad turrim Ader, id est, gregis (Gen. 35. 21) : juxta quam Jacob pavit greges suos, et pastores nocte vigilantes audire moruerunt: Gloria in excelsis Deo, et super terram vax hominibus bonae voluntatis", "candidate_score": 0.62139, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_39_41", "bdc_text": "und der ToggenburgerChronik , 178. 189 , erfährt man zudem , dass jener Jakob Keller aus RegensbergKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Pfarrer an der Kirche BurgStein am Rhein , Burg ( Kirche ) in Stein am RheinStein am Rhein ( Kt. Schaffhausen ) und anschließend Pfarrer in HemmbergHemmberg im ToggenburgToggenburg ( Kt. St .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2033", "psc_text": "potuimus? Sed per gratiam Domini nostri Jesu Christi credimus salvari, quemadmodum et illi. Tacuit autem omnis multitudo, et in sententiam ejus Jacobus Apostolus, et omnes simul Presbyteri transierunt. 8. Haec non debent molesta esse lectori, sed et mihi et illi utilia, ut probemus ante Apostolum Paulum non ignorasse Petrum imo principem hujus esse [al. fuisse ] decreti, Legem post Evangelium non esse servandam. Denique tantae auctoritatis Petrus fuit, ut Paulus in epistola sua scripserit: Deinde post annos tres veni Jerosolymam videre Petrum, et mansi apud eum diebus quindecim (Gal. 1. 18) . Rursumque in consequentibus: Post annos quatuordecim ascendi iterum Jerosolymam cum Barnaba, assumpto et Tito. Ascendi autem secundum revelationem, et exposui cum eis Evangelium quod praedico in gentibus (Gal. 2. 1) , ostendens 743 se non habuisse securitatem praedicandi Evangelii, nisi Petri et caeterorum Apostolorum qui cum eo erant, fuisset sententia roboratus. Statimque sequitur: Separatim autem his, qui videbantur", "candidate_score": 0.619805, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1907", "psc_text": "oves perditas domus Israel (Matth. 15. 24) . Et eo tempore Jacob super eo verba completa sunt: Non deficiet princeps ex Juda, et dux de femoribus ejus, donec veniat, cui repositum est, et ipse erit exspectatio gentium (Genes. 49. 10; juxta LXX) . Bene David jurabat, bene vota faciebat dicens: Si introiero in tabernaculum domus meae, si ascendero in lectum strati mei: si dedero somnum oculis meis, et palpebris meis dormitationem, et requiem temporibus meis, donec inveniam locum Domino, tabernaculum Deo Jacob (Ps. 131. 3, et seqq.) ; et statim quid desideraret exposuit, atque oculis prophetalibus, quem nos venisse jam credimus, ille venturum esse cernebat. Ecce audivimus illum in Ephrata, invenimus eum in campis sylvae (Ibid. 6) . ZO quippe sermo Hebraicus, ut te docente didici, non Mariam matrem Domini, hoc est, αὐτὴν, sed ipsum, id est, αὐτὸν significat. Unde loquitur confidenter: Introibimus in tabernaculum ejus; adorabimus in loco ubi", "candidate_score": 0.619537, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_83", "bdc_text": "voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2624", "psc_text": "unus: Judex unus provinciae. Roma ut condita est, duos fratres simul habere reges non potuit, et parricidio dedicatur. Iu Rebeccae utero, Esau, et Jacob bella gesserunt (Gen. 25. 22). Singuli Ecclesiarum Episcopi, singuli Archipresbyteri, singuli Archidiaconi: et omnis ordo Ecclesiasticus suis rectoribus nititur. In navi unus gubernator: in domo unus Dominus: in quamvis grandi exercitu, unius signum expectatur. Et ne plura replicando fastidium legenti faciam, per haec omnia ad illud tendit oratio; ut doceam te, non tuo arbitrio dimittendum, sed vivere debere in monasterio sub unius disciplina Patris, consortioque multorum, ut ab alio discas humilitatem, ab alio patientiam: hic te silentium, ille doceat mansuetudinem. Non facias quod vis, comedas quod juberis, vestiare quod acceperis, operis tui pensum persolvas, subjiciaris cui non vis, lassus ad stratum venias, ambulansque dormites, et necdum [al. nec demum ] expleto somno, surgere compellaris. Dicas Psalmum in ordine tuo; IN QUO NON dulcedo vocis, sed mentis", "candidate_score": 0.618727, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_23_25", "bdc_text": "Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri . Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt . Zürich) stammte ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2092", "psc_text": "Paulus perseveranter acriterque confligit. Ipsum vero Paulum non ad hoc id egisse, quod vel Timotheum circumcidit (Act. 16. 1), vel Cenchreis votum persolvit (Act. 18. 18), vel Jerosolymis a Jacobo admonitus, cum eis qui voverant, legitima illa celebranda suscepit; ut putari videretur per ea sacramenta etiam Christianam salutem dari (Act. 21. 24): sed ne illa quae prioribus ut congruebat temporibus, in umbris rerum futurarum Deus fieri jusserat, tanquam idololatriam gentilium damnare crederetur. Hoc est enim quod illi Jacobus ait: auditum de illo esse, quod discissionem doceat a Moyse (Act. 21. 21). Quod utique nefas est, ut credentes in Christum discindantur a Propheta Christi, tanquam ejus doctrinam detestantes atque damnantes; de quo ipse Christus dicit, Si crederetis Moysi, crederetis et mihi: de me enim ille scripsit (Joan. 5. 46) . » 9. « Attende obsecro ipsa verba Jacobi: Vides, inquit, frater quot millia sunt in Judaea, qui crediderunt in Christum: et", "candidate_score": 0.618427, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_43_45", "bdc_text": "Bullingers Urteil zufolge soll er nichts getaugt haben . Er ist 1582 als Pfarrer von FrauenfeldFrauenfeld gestorben ; s. 18050 , fn18050-2 ;", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2823", "psc_text": "servans, ad corrigendum eos, qui putabant ante octavum diem nativitatis non esse parvulum baptizandum, non carnem, sed animam dixit non esse perdendam; et mox natum, rite baptizari posse, cum suis quibusdam coepiscopis censuit. » 24. « Sed contra Cypriani aliquam opinionem, ubi quod videndum fuit, fortasse non vidit, sentiat quisque quod libet; tantum contra apostolicam manifestissimam fidem nemo sentiat, quae ex unius delicto omnes in condemnationem duci praedicat: ex qua condemnatione non liberat, nisi gratia Dei per Jesum Christum Dominum nostrum, in quo uno omnes vivificantur, quicumque vivificantur. Contra Ecclesiae fundamentum morem nemo sentiat, ubi ad baptismum, si propter sola parvulorum corpora curreretur, baptizandi offerrentur et mortui. » 25. « Quae cum ita sint, quaerenda causa est, atque reddenda, quare damnentur [al. damnantur ] animae, quae novae creantur singulis quibusque nascentibus, si praeter Christi sacramentum parvuli moriantur. Damnari enim 1012 eas, si sic de corpore exierint, et sancta Scriptura, et", "candidate_score": 0.615926, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_39", "bdc_text": "und der ToggenburgerChronik , 178. 189 , erfährt man zudem , dass jener Jakob Keller aus RegensbergKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Pfarrer an der Kirche BurgStein am Rhein , Burg ( Kirche ) in Stein am RheinStein am Rhein ( Kt.", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2033", "psc_text": "potuimus? Sed per gratiam Domini nostri Jesu Christi credimus salvari, quemadmodum et illi. Tacuit autem omnis multitudo, et in sententiam ejus Jacobus Apostolus, et omnes simul Presbyteri transierunt. 8. Haec non debent molesta esse lectori, sed et mihi et illi utilia, ut probemus ante Apostolum Paulum non ignorasse Petrum imo principem hujus esse [al. fuisse ] decreti, Legem post Evangelium non esse servandam. Denique tantae auctoritatis Petrus fuit, ut Paulus in epistola sua scripserit: Deinde post annos tres veni Jerosolymam videre Petrum, et mansi apud eum diebus quindecim (Gal. 1. 18) . Rursumque in consequentibus: Post annos quatuordecim ascendi iterum Jerosolymam cum Barnaba, assumpto et Tito. Ascendi autem secundum revelationem, et exposui cum eis Evangelium quod praedico in gentibus (Gal. 2. 1) , ostendens 743 se non habuisse securitatem praedicandi Evangelii, nisi Petri et caeterorum Apostolorum qui cum eo erant, fuisset sententia roboratus. Statimque sequitur: Separatim autem his, qui videbantur", "candidate_score": 0.615889, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_41", "bdc_text": "und anschließend Pfarrer in HemmbergHemmberg im ToggenburgToggenburg ( Kt. St .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1309", "psc_text": "autem verius aestimamus exprimi, tonitruum gaudii. Ad hanc urbem quae in extremis finibus erat, populus congregatus est, qui in desertum exire cupiebat, eo quod tumultum saeculi derelinquens, movebatur a vitiis pristinis, et ab excomodente se prius tinea peccatorum, ut omnem amaritudinem vertens in dulcedinem, Dei vocem in Sina monte desuper tonantis audiret. Quod autem verba divina et eloquia Scripturarum, in istius saeculi et mundi rota, tonitrus appellentur, Psalmista declarat, dicens: « Vox tonitrui tui in rota » (Ps. 76. 12). Et Dei Patris vocem in baptismo Salvatoris audientes tonitruum putaverunt. Cumque commoti fuerimus ad Evangelicam tubam, et excitati tonitruo gaudii, eximus in mense primo, quando « hyems praeteriit, et abiit sibi » (Cant. 2), quando veris exordium est, quando terra parturit, quando cuncta renovantur, et eximus quinta decima die mensis primi (Exod. 12), in crastinum Paschae pleno mensis lumine, post esum agni immaculati: et calciatos pedes habentes de Apostolo (Ephes.", "candidate_score": 0.615369, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_84_86", "bdc_text": "Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ; s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a . Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2050", "psc_text": "veteris Instrumenti, veritas per Jesum Christum facta est. Jeremias quoque ex persona Dei vaticinatur: Ecce dies veniunt, dicit Dominus, et consummabo domui Israel, et domui Juda testamentum novum: non secundum testamentum quod disposui patribus eorum, in die qua apprehendi manum eorum, ut educerem eos de terra Aegypti (Jerem. 31. 31) . Observa quid dicat, quod non populo gentilium, ei qui ante non receperat Testamentum; sed populo Judaeorum, cui Legem dederat per Moysen, Testamentum novum Evangelii repromittat: ut nequaquam vivant in vetustate litterae, sed in novitate spiritus. Paulus autem super cujus nunc nomine quaestio ventilatur, crebras hujusmodi ponit sententias: e quibus brevitatis studio pauca subnectam. Ecce ego Paulus dico vobis, quoniam si circumcidamini, Christus vobis nihil prodest (Gal. 5. 2) . Et iterum: Evacuati estis a Christo, qui in Lege justificamini, a gratia excidistis. Et infra: Si spiritu ducimini, jam non estis sub Lege. Ex quo apparet, qui sub Lege est,", "candidate_score": 0.61439, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_4_6", "bdc_text": "- Der Name des entlassenen Churer UnterlehrersN. N. , Unterlehrer an der Churer St . Nikolai Schule ist unbekannt ; vgl . Traugott Schieß , Zur Geschichte der Nikolaischule in Chur während der Reformationszeit , in :", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2051", "psc_text": "brevitatis studio pauca subnectam. Ecce ego Paulus dico vobis, quoniam si circumcidamini, Christus vobis nihil prodest (Gal. 5. 2) . Et iterum: Evacuati estis a Christo, qui in Lege justificamini, a gratia excidistis. Et infra: Si spiritu ducimini, jam non estis sub Lege. Ex quo apparet, qui sub Lege est, non dispensative, ut nostri voluere majores; sed vere, ut tu intelligis, eum Spiritum Sanctum non habere. Qualia autem sint praecepta legalia, Domino docente, discamus. Ego, inquit, dedi eis praecepta non bona, et justificationes, in quibus non vivant in eis. Haec dicimus non quo Legem juxta Manichaeum et Marcionem destruamus, quam et sanctam, et spiritualem juxta Apostolum novimus; sed quia postquam venit fides et temporum plenitudo, misit Deus filium suum factum ex muliere, factum sub Lege, ut eos qui sub Lege erant redimeret, ut adoptionem filiorum reciperemus; et nequaquam sub paedagogo, sed sub adulto, et Domino haerede vivamus. 15. 749 Sequitur", "candidate_score": 0.612286, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_84_86", "bdc_text": "Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ; s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a . Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_670", "psc_text": "Nunquid juvenis sum, aut canones ignoro? Audi igitur veritatem in sermone Dei, me hoc nec audisse, nec nosse, nec istius sermonis penitus recordari. Suspicatus autem sum, ne forsitan inter multa, quasi homo oblitus essem: et ob hanc causam sanctum Gregorium sciscitatus sum, et Zenonem Presbyterum, qui cum eo est. E quibus Abbas Gregorius respondit, se hoc penitus ignorare. Zenon autem dixit, quia cum ei Presbyter Ruffinus nescio quae alia transitorie loqueretur, etiam hoc dixerit: Putasne aliquos ordinaturus est sanctus Episcopus [al. Epiphanus ]? et hucusque stetisse sermonem. Ego autem Epiphanius nec audivi quicquam, nec respondi. Unde, dilectissime, non te praeveniat furor, nec occupet indignatio, nec frustra movearis: et aliud dolens, te vertas ad alia, ut peccandi occasionem invenisse videaris. Quod Propheta devitans, Dominum precatur, dicens: « Non declines cor meum in verba malitiae: ad excusandans excusationes in peccatis » (Ps. 140. 4). 3. Illud quoque audiens admiratus sum, quod quidam,", "candidate_score": 0.612105, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_84_86", "bdc_text": "Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ; s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a . Et si quid rerum novarum habes , insere tuis desideratissimis literis .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2554", "psc_text": "Virginitate servanda (Epistola XXII. ad Eustoch.), et alios ad Furiam, atque Salvinam (Epist. LIV. ad Furiam et LXXIX ad Salvinam), quarum altera Probi quondam consulis nurus, altera Gildonis, qui Africam tenuit, filia est. Hic libellus de Monogamia sub nomine tuo, titulum possidebit. EPISTOLA CXXIV. AD AVITUM. Quid cavendum in Libris περὶ ἀρχῶν. Librum Origenis περὶ ἀρχῶν, quem pridem Ruffinus sublesta fide Latine reddiderat, addens mutilansque aliqua, Hieronymus cum a Pammachio rogatus denuo vertisset, nihil immutans, quo posset citra fidei periculum legi, ostendit quae sint in eo impie dicta, atque ut haeretica caveri debeant. 1. Ante annos circiter decem, sanctus vir Pammachius ad me cujusdam schedulas misit, quae Origenis περὶ ἀρχῶν interpretata volumina continerent, imo vitiata; hoc magnopere postulans, ut Graecam veritatem Latina servaret translatio, et in utramque partem seu bene, seu male dixisset ille, qui scripsit, absque interpretis patrocinio, Romana lingua cognosceret. Feci ut voluit, misique ei libros, quos cum", "candidate_score": 0.611512, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_82", "bdc_text": "Nam institutum nostrum non est , quicquam contra eius parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2699", "psc_text": "Carran: et inde, postquam mortuus est pater ejus, migravit in terram, in qua vos nunc habitatis: et non dedit ei possessionem, ne vestigium quidem pedis, quam repromisit dare ei in possessionem, et semini ejus post eum (Act. 7. 4. et seqq.) . Ac ne forsitan lectoris tacita cogitatio trahat eum ad illam intelligentiam, ut quod non est datum parenti, reddatur posteris, vas electionis loquitur ad Hebraeos: Fide qui vocatur Abraham, obedivit egredi in locum, quem accepturus erat in possessionem: et egressus est, nesciens quo iret. Fide peregrinatus est in terra repromissionis, quasi in aliena: in tabernaculis habitans cum Isaac et Jacob, et cohaeredibus ejusdem promissionis: exspectavit enim fundamentum habentem civitatem, cujus artifex et creator Deus est (Hebr. 11. 8. et seqq.) . Et iterum cum de Abel et Enoch, et Noe, Saraque dixisset, intulit: Juxta fidem mortui sunt hi omnes, non acceptis repromissionibus, sed procul eas videntes et salutantes et", "candidate_score": 0.609777, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_82", "bdc_text": "Nam institutum nostrum non est , quicquam contra eius parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1091", "psc_text": "et filios. Pro patribus tuis, de quibus in Jeremia locuta es: « Quam falsa possederunt patres nostri idola, et non est in eis qui pluat » (Jerem. 14. 22. et 16. 19). Pro Platone et pro caeteris diversorum dogmatum et errorum magistris, nati sunt tibi filii, quos constituisti principes tuos, et fecisti in populis praeceptores. Vel certe aliter: O Ecclesia, filii tui quos genuisti tibi, vertentur in patres tuos, cum de discipulis eos feceris magistros, et in sacerdotali gradu omnium testimonio collocaveris. Sin autem Patres Ecclesiae intelligimus Abraham, Isaac, et Jacob, et reliquos Patriarchas; filios, 392 qui ei in patrum honore sunt nati, Apostolus intelligamus, qui missi sunt a Domino praedicare usque ad extremum terrae, et baptizare credentes in nomine Trinitatis. Sed quaeritur quomodo Ecclesia de gentibus patres habere possit, Abraham, Isaac, et Jacob, cum ei supradictum sit: « Obliviscere populum tuum et domum patris tui. » Legamus Evangelium: «", "candidate_score": 0.606242, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_95_97", "bdc_text": "] Idem tuus ex intimis . Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1730", "psc_text": "saltem vicino te in Domino perfrui ad crebrum et dulce colloquium! Sed quia id non est datum, peto ut hoc ipsum, quod in Domino quam possumus simul sumus, conservari studeas, et augeri ac perfici; et rescripta quamvis rara non spernere. Saluta obsequio meo sanctum fratrem Paulinianum, 632 et omnes fratres qui tecum ac de te in Domino gloriantur. Memor nostri exaudiaris a Domino in omni sancto desiderio tuo, domine carissime, et desideratissime, et honorande in Christo frater. » EPISTOLA CII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Acceptis Augustini epistolis quae continent quaestionem de mendacio officioso, dubitans etiamnum an ejus sit, negat se responsurum, nisi sit certius de auctore. Meminit et Ruffini ficto nomine. Domino vere Sancto, ac beatissimo Papae AUGUSTINO HIERONYMUS in Domino salutem. 1. In ipso profectionis articulo sancti filii nostri Asterii Hypodiaconi, necessarii mei, beatitudinis tuae litterae ad me pervenerunt, quibus satisfacis, te contra parvitatem meam librum Romam non misisse. Hoc", "candidate_score": 0.605157, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_95_97", "bdc_text": "] Idem tuus ex intimis . Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_1536", "psc_text": "susceptum, et non plenam assumptionem ejus et animae et corporis salutem datam. Nos enim insistentes Patrum vestigiis, et Scripturarum vocibus eruditi, docemus et praedicamus in Ecclesiis, et confitemur, Trinitatem increatam, aeternam, unius esse in tribus subsistentiis, et in una Deitate adorantes. Si quis autem tua Reverentia, vel propter dogmatum pravitatem, vel propter alias causas a communione sejungit, sicuti nobis indicare dignatus 556 es, scias in nostris Ecclesiis non recipiendos, donec tu poenitentiae eorum, si tamen voluerint damnare perversa, veniam dederis. Saluta omnes qui tecum sunt sacerdotales grado. EPISTOLA XCIV DIONYSII AD THEOPHILUM. A S. HIERONYMO, UT VIDETUR, LATINE REDDITA. Theophilum continuo laudat, quod ejus opera damnata sit haeresis Origeniana, quam ut persequi ad finem usque non desinat, vehementer hortatur. Domino Beatissimo THEOPHILO DIONYSIUS Liddensis Episcopus. « Bonus Deus noster, qui in conciliis sanctorum glorificatur (Ps. 88. 2), et amicos sibi, ac Prophetas singulis temporibus praeparat, si ordinem nostrae generationis aspicias,", "candidate_score": 0.603191, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_95_97", "bdc_text": "] Idem tuus ex intimis . Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H .", "psc_chunk_id": "022_Hieronymus-Stridonensis_Epistolae_window_2014", "psc_text": "EPISTOLA CXI AUGUSTINI AD PRAESIDIUM. Praesidium rogat Augustinus, ut superiorem epistolam curet Hieronymo reddendam, utque sibi eumdem suis etiam litteris placet. Domino beatissimo, et merito venerando fratri, et consacerdoti PRAESIDIO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. « Sicut praesens rogavi sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et compresbytero nostro Hieronymo mittere non graveris. Ut autem noverit caritas tua, quemadmodum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum et mearum ad ipsum, et ad me ipsius. Quibus lectis pro tua sancta prudentia facile videas [al. videbis ] et modum meum, quem servandum putavi, et motum ejus, quem non frustra timui. Aut si ego quod non debui, aut quomodo non debui, aliquid scripsi, non ad illum de me, sed ad meipsum potius fraterna dilectione mitte sermonem; quo correctus petam, ut ignoscat, si meam culpam ipse cognovero. » EPISTOLA CXII HIERONYMI AD AUGUSTINUM. Respondet tandem Hieronymus ad", "candidate_score": 0.599826, "ce_score": null } ] }, { "rank": 14, "cf_id": "cf021", "work_id": "040_Augustinus-Hipponensis_De-catechizandis-rudibus", "max_score": 0.692248, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_De-catechizandis-rudibus_window_38", "psc_text": "IX. 13. Grammatici et oratores quomodo tractandi. Vox ad aures Dei, animi affectus. Sunt item quidam de scholis usitatissimis grammaticorum oratorumque venientes, quos neque inter idiotas numerare audeas, neque inter illos doctissimos, quorum mens magnarum rerum est exercitata quaestionibus. His ergo qui loquendi arte caeteris hominibus excellere videntur, cum veniunt ut christiani fiant, hoc amplius quam illis illitteratis impertire debemus, quod sedulo monendi sunt ut humilitate induti christiana, discant non contemnere quos cognoverint morum vitia quam verborum amplius devitare; et cordi casto linguam exercitatam nec conferre audeant, quam etiam praeferre consueverant. Maxime autem isti docendi sunt Scripturas audire divinas, ne sordeat eis solidum eloquium, quia non est inflatum; neque arbitrentur carnalibus integumentis involuta atque operta dicta vel facta hominum, quae in illis libris leguntur, non evolvenda atque aperienda ut intelligantur, sed sic accipienda ut litterae sonant; deque ipsa utilitate secreti, unde etiam mysteria vocantur, quid valeant aenigmatum latebrae ad amorem", "candidate_score": 0.692248, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_De-catechizandis-rudibus_window_37", "psc_text": "corrigendum paratae libenter ignosceret?) sed id quod perverse ac prave opinati sunt, animositate acerrima et pervicaci arrogantia defensitantes, multi multa perniciosa dogmata, concisa communionis unitate pepererunt. Haec omnia cum illo qui ad societatem populi christiani, non idiota, ut aiunt, sed doctorum libris expolitus atque excultus accedit, modesta collatione tractanda sunt: tantum assumpta praecipiendi auctoritate, ut caveat praesumptionis errores; quantum ejus humilitas quae illum adduxit, jam sentitur admittere. Caetera vero secundum regulas doctrinae salutaris, sive de fide, quaecumque narranda vel disserenda sunt, sive de moribus, sive de tentationibus, eo modo percurrendo quo dixi, ad illam supereminentiorem viam omnia referenda sunt. CAPUT IX. 13. Grammatici et oratores quomodo tractandi. Vox ad aures Dei, animi affectus. Sunt item quidam de scholis usitatissimis grammaticorum oratorumque venientes, quos neque inter idiotas numerare audeas, neque inter illos doctissimos, quorum mens magnarum rerum est exercitata quaestionibus. His ergo qui loquendi arte caeteris hominibus excellere videntur, cum veniunt", "candidate_score": 0.691834, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_74", "bdc_text": "intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_De-catechizandis-rudibus_window_38", "psc_text": "IX. 13. Grammatici et oratores quomodo tractandi. Vox ad aures Dei, animi affectus. Sunt item quidam de scholis usitatissimis grammaticorum oratorumque venientes, quos neque inter idiotas numerare audeas, neque inter illos doctissimos, quorum mens magnarum rerum est exercitata quaestionibus. His ergo qui loquendi arte caeteris hominibus excellere videntur, cum veniunt ut christiani fiant, hoc amplius quam illis illitteratis impertire debemus, quod sedulo monendi sunt ut humilitate induti christiana, discant non contemnere quos cognoverint morum vitia quam verborum amplius devitare; et cordi casto linguam exercitatam nec conferre audeant, quam etiam praeferre consueverant. Maxime autem isti docendi sunt Scripturas audire divinas, ne sordeat eis solidum eloquium, quia non est inflatum; neque arbitrentur carnalibus integumentis involuta atque operta dicta vel facta hominum, quae in illis libris leguntur, non evolvenda atque aperienda ut intelligantur, sed sic accipienda ut litterae sonant; deque ipsa utilitate secreti, unde etiam mysteria vocantur, quid valeant aenigmatum latebrae ad amorem", "candidate_score": 0.684415, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_74_76", "bdc_text": "intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc . Tuum ergo fuerit , observandissime Bullingere , nobis hac de re , utut se habeat , significare . Proinde , si comode= commode .", "psc_chunk_id": "040_Augustinus-Hipponensis_De-catechizandis-rudibus_window_38", "psc_text": "IX. 13. Grammatici et oratores quomodo tractandi. Vox ad aures Dei, animi affectus. Sunt item quidam de scholis usitatissimis grammaticorum oratorumque venientes, quos neque inter idiotas numerare audeas, neque inter illos doctissimos, quorum mens magnarum rerum est exercitata quaestionibus. His ergo qui loquendi arte caeteris hominibus excellere videntur, cum veniunt ut christiani fiant, hoc amplius quam illis illitteratis impertire debemus, quod sedulo monendi sunt ut humilitate induti christiana, discant non contemnere quos cognoverint morum vitia quam verborum amplius devitare; et cordi casto linguam exercitatam nec conferre audeant, quam etiam praeferre consueverant. Maxime autem isti docendi sunt Scripturas audire divinas, ne sordeat eis solidum eloquium, quia non est inflatum; neque arbitrentur carnalibus integumentis involuta atque operta dicta vel facta hominum, quae in illis libris leguntur, non evolvenda atque aperienda ut intelligantur, sed sic accipienda ut litterae sonant; deque ipsa utilitate secreti, unde etiam mysteria vocantur, quid valeant aenigmatum latebrae ad amorem", "candidate_score": 0.677029, "ce_score": null } ] }, { "rank": 15, "cf_id": "cf021", "work_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones", "max_score": 0.692105, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "100_sent_72_74", "bdc_text": "atque domini capitulares Zurich , Schulen ipsum ad viros optimosChur , BurgermeisterChur , Pfarrer und Gelehrte ( qui cum sint eiusdem , hoc est vęrę ac orthodoxę religionis ) Dieses und das folgende Klammerpaar ergänzt . se contulisseIn der Vorlage contulerit . intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_207", "psc_text": "me objectis deficiebant, illum mihi promittebant, cujus adventu collatoque colloquio facillime mihi haec, et si qua forte majora quaererem, enodatissime expedirentur. Ergo ubi venit, expertus sum hominem gratum et jucundum verbis, et ea ipsa quae illi solent dicere, multo suavius garrientem. Sed quid ad meam sitim pretiosiorum poculorum decentissimus ministrator? Jam rebus talibus satiatae erant aures meae; nec ideo mihi meliora videbantur, quia melius dicebantur; nec ideo vera quia diserta; nec ideo sapiens anima, quia vultus congruus et decorum eloquium. Illi autem qui eum mihi promittebant, non boni rerum existimatores erant; et ideo illis videbatur prudens et sapiens, quia delectabat eos loquens. Sensi autem aliud genus hominum etiam veritatem habere suspectam, et ei nolle acquiescere si compto atque uberi sermone promeretur. Me autem jam docueras, Deus meus, miris et occultis modis; et propterea credo quod tu me docueris, quoniam verum est, nec quisquam praeter te alius est doctor veri, ubicumque", "candidate_score": 0.692105, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_74", "bdc_text": "intelligent ( qui eum benigne receperint summaque humanitate tractarint ac utili honestoque muneri prefecerint , quo se non tantum in literis exercere potest , verum eciam optimos audire authores ) - ipsos deinde abitum eius boni consulere et eius proposito votis omnibus assentire , etc .", "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_207", "psc_text": "me objectis deficiebant, illum mihi promittebant, cujus adventu collatoque colloquio facillime mihi haec, et si qua forte majora quaererem, enodatissime expedirentur. Ergo ubi venit, expertus sum hominem gratum et jucundum verbis, et ea ipsa quae illi solent dicere, multo suavius garrientem. Sed quid ad meam sitim pretiosiorum poculorum decentissimus ministrator? Jam rebus talibus satiatae erant aures meae; nec ideo mihi meliora videbantur, quia melius dicebantur; nec ideo vera quia diserta; nec ideo sapiens anima, quia vultus congruus et decorum eloquium. Illi autem qui eum mihi promittebant, non boni rerum existimatores erant; et ideo illis videbatur prudens et sapiens, quia delectabat eos loquens. Sensi autem aliud genus hominum etiam veritatem habere suspectam, et ei nolle acquiescere si compto atque uberi sermone promeretur. Me autem jam docueras, Deus meus, miris et occultis modis; et propterea credo quod tu me docueris, quoniam verum est, nec quisquam praeter te alius est doctor veri, ubicumque", "candidate_score": 0.666615, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_87_89", "bdc_text": "Agimus tandem humanitati tuę ingentes gracias pro elegantissimo ac sanctissimo opere tuo , cui inscripsisti ac clarissime ipsissimam Seriem rerum et temporum Bullinger , Werke Series et digestio temporum ( 1548 ) . Gemeint ist Bullingers Werk «Series et digestio temporum » ( HBBibl I 176 ; VD16 B9689 ) .", "psc_chunk_id": "031_Augustinus-Hipponensis_Confessiones_window_837", "psc_text": "est. Septies numeravi scriptum esse te vidisse quia bonum est quod fecisti: et hoc octavum est, quia vidisti omnia quae fecisti; et ecce non solum bona, sed etiam valde bona tanquam simul omnia. Nam singula tantum bona erant; simul autem omnia et bona, et valde. Hoc dicunt etiam quaeque pulchra corpora; quia longe multo pulchrius est corpus quod ex membris pulchris omnibus constat, quam ipsa membra singula quorum ordinatissimo conventu completur universum; quamvis et illa etiam singillatim pulchra sint. CAPUT XXIX. Quomodo intelligendum quod Deus octies vidit bona esse opera sua. 44. Et attendi ut invenirem, utrum septies vel octies videris quia bona sunt opera tua, cum tibi placuerunt; et in tua visione non inveni tempora, per quae intelligerem quod toties videris quae fecisti, et dixi: O Domine, nonne ista Scriptura tua vera est, quoniam tu verax et veritas edidisti eam? Cur ergo tu mihi dicis non esse in tua", "candidate_score": 0.633827, "ce_score": null } ] }, { "rank": 16, "cf_id": "cf016", "work_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1", "max_score": 0.691322, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "100_sent_21_23", "bdc_text": "Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d . pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_249", "psc_text": "cur tu post apostolica praecepta magis cupis docere quam discere? disce personae uitium esse, non seius; sexus enim sanctus. denique Maria praeceptum non accepit, exemplum edidit. § 55 Circumciditur itaque puer. quis ille puer nisi ille de quo D 2,21 dictum est: puer natus est nobis, filius datus est nobis? factus est enim sub lege, ut eos qui sub lege essent lucrifaceret. § 56 quid sit autem in Hierusalem sisti domino dicerem, 2,22 nisi in Esaiae conmentis ante dixissem; circumcisus enim uitiis dominico dignus iudicabatur optutu, quia oculi domini 18 Esai. 9, 6 19 I Cor. 9, 20 22 Ps. 33, 16 1 sapientiam P (v s. a alt. m3) L sapientia B et (ia in ras. m2) F, sapientem FOR sapientum 7 2 dne (s. m3 dns) P fallere A et et P fugare P (c 8. g m3) L fustare C 4 putas BK uilia uerba ed. Rom.", "candidate_score": 0.691322, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_20_22", "bdc_text": "«Hic [ i. e . Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d . pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_249", "psc_text": "cur tu post apostolica praecepta magis cupis docere quam discere? disce personae uitium esse, non seius; sexus enim sanctus. denique Maria praeceptum non accepit, exemplum edidit. § 55 Circumciditur itaque puer. quis ille puer nisi ille de quo D 2,21 dictum est: puer natus est nobis, filius datus est nobis? factus est enim sub lege, ut eos qui sub lege essent lucrifaceret. § 56 quid sit autem in Hierusalem sisti domino dicerem, 2,22 nisi in Esaiae conmentis ante dixissem; circumcisus enim uitiis dominico dignus iudicabatur optutu, quia oculi domini 18 Esai. 9, 6 19 I Cor. 9, 20 22 Ps. 33, 16 1 sapientiam P (v s. a alt. m3) L sapientia B et (ia in ras. m2) F, sapientem FOR sapientum 7 2 dne (s. m3 dns) P fallere A et et P fugare P (c 8. g m3) L fustare C 4 putas BK uilia uerba ed. Rom.", "candidate_score": 0.69054, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_20_22", "bdc_text": "«Hic [ i. e . Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d . pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_248", "psc_text": "sapientium, sed plebem dominus simplicem requisiuit, quae falerare audita et fucare nesciret; simplicitas enim quaeritur. non ambitio desideratur. B nec contemnenda putes quasi uilia uerba pastorum. a pastoribus etiam Maria fidem colligit, a pastoribus populus ad 2,18 dei reuerentiam congregatur; mirati enim sunt de hisbis quae dicebantur a pastoribus ad ipsos. § 54 Maria autem conseruabat omnia haec uerba 2,19 conferens in corde suo. discamus sanctae uirginis in omnibus castitatem, quae non minus ore pudica quam corpore C argumenta fidei conferebat in corde. si Maria a pastoribus discit, cur tu declinas discere a sacerdotibus? si Maria ante praecepta apostolica tacet, cur tu post apostolica praecepta magis cupis docere quam discere? disce personae uitium esse, non seius; sexus enim sanctus. denique Maria praeceptum non accepit, exemplum edidit. § 55 Circumciditur itaque puer. quis ille puer nisi ille de quo D 2,21 dictum est: puer natus est nobis, filius datus est nobis?", "candidate_score": 0.680338, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_20_22", "bdc_text": "«Hic [ i. e . Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d . pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_182", "psc_text": "uideri in publico displicebat. § 22 didicistis, uirgines, pudorem Mariae: discite humilitatem. uenit propinqua ad proximam, iunior ad seniorem nec solum uenit, sed etiam prior salutauit; decet enim ut quanto castior uirgo tanto humilior sit. nouerit deferre senioribus, sit magistra humilitatis, in qua est professio B castitatis. est et causa pietatis, est etiam norma doctrinae. contuendum est enim quia superior uenit ad inferiorem, ut inferior adiuuetur, Maria ad Elisabet, Christus ad lobannemIohannem, denique etiam postea, ut sanctificaret baptismum Iohannis, dominus uenit ad baptismum. cito quoque aduentus Mariae et praesentiae dominicae beneficia declarantur; simul enim C 1,41 ut audiuit salutationem Mariae Elisabet, exsultauit infans in utero eius, et repleta est spiritu sancto. § 23 uide distinctionem singulorumque uerborum proprietates. uocem prior Elisabet audiuit, sed Iohannes prior gratiam sensit: illa naturae ordine audiuit, iste exsultauit ratione mysterii, illa Mariae iste domini sensit aduentum, femina mulieris et pignus pignoris, istae gratiam loquuntur, illi", "candidate_score": 0.680334, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_21_23", "bdc_text": "Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d . pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai . Chur , Nikolaischule - Zur Schule , die dort 1539 eingerichtet worden war , s. Schieß , aaO. nostri .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_182", "psc_text": "uideri in publico displicebat. § 22 didicistis, uirgines, pudorem Mariae: discite humilitatem. uenit propinqua ad proximam, iunior ad seniorem nec solum uenit, sed etiam prior salutauit; decet enim ut quanto castior uirgo tanto humilior sit. nouerit deferre senioribus, sit magistra humilitatis, in qua est professio B castitatis. est et causa pietatis, est etiam norma doctrinae. contuendum est enim quia superior uenit ad inferiorem, ut inferior adiuuetur, Maria ad Elisabet, Christus ad lobannemIohannem, denique etiam postea, ut sanctificaret baptismum Iohannis, dominus uenit ad baptismum. cito quoque aduentus Mariae et praesentiae dominicae beneficia declarantur; simul enim C 1,41 ut audiuit salutationem Mariae Elisabet, exsultauit infans in utero eius, et repleta est spiritu sancto. § 23 uide distinctionem singulorumque uerborum proprietates. uocem prior Elisabet audiuit, sed Iohannes prior gratiam sensit: illa naturae ordine audiuit, iste exsultauit ratione mysterii, illa Mariae iste domini sensit aduentum, femina mulieris et pignus pignoris, istae gratiam loquuntur, illi", "candidate_score": 0.67902, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_249", "psc_text": "cur tu post apostolica praecepta magis cupis docere quam discere? disce personae uitium esse, non seius; sexus enim sanctus. denique Maria praeceptum non accepit, exemplum edidit. § 55 Circumciditur itaque puer. quis ille puer nisi ille de quo D 2,21 dictum est: puer natus est nobis, filius datus est nobis? factus est enim sub lege, ut eos qui sub lege essent lucrifaceret. § 56 quid sit autem in Hierusalem sisti domino dicerem, 2,22 nisi in Esaiae conmentis ante dixissem; circumcisus enim uitiis dominico dignus iudicabatur optutu, quia oculi domini 18 Esai. 9, 6 19 I Cor. 9, 20 22 Ps. 33, 16 1 sapientiam P (v s. a alt. m3) L sapientia B et (ia in ras. m2) F, sapientem FOR sapientum 7 2 dne (s. m3 dns) P fallere A et et P fugare P (c 8. g m3) L fustare C 4 putas BK uilia uerba ed. Rom.", "candidate_score": 0.671525, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_22", "bdc_text": "pueris ] aliquis docta pietate piaque / Doctrina insignis semper moderator adhaeret , / Qualis erat dudum doctus SallettaSalet , Wolfgang , priusquam / Munus adinjunctum scandisset Praesulis aulam. » cęnobiiSt. Nikolai .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_409", "psc_text": "saepis obiecta legis est obseruatio et quodammodo uita maiorum uidetur incisa, de qua in typo illa obsetrix, fortasse iustitia, quae nos emissos aluo naturae matris excepit, dixisse proditur: hic 1322 A exiet prior. et re uera mirabilis erat ille ordo pietatis, non a Moyse nec ab aliquo homine Decnec per hominem, sed munere quodam sapientiae sponte se infundentis inpressus. § 23 prima igitur disciplina pietatis secundum euangelium, quia per crucem et sangninemsanguinem credimus Christi, cuius Abraham diem uidit et gauisus est, cuius Noe gratiam in typo ecclesiae figuratam spiritali cognitione praesensit, cuius Isaac uicem in sacrificio non recusauit, quem Iacob cum uinceret adorauit, cuius B 6 Euseb. Quaest. euang. 237, 30 8 Zach. 6, 12 15 Gen. 38, 28 20 lob. 8, 56 21 Gen. 6, 14 22 Gen. 22, 10 23 Gen. 32, 25 1 enim] ergo y. 3 dum B qui om. G religiosa et pia militia αΒCGγ", "candidate_score": 0.663362, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_49_51", "bdc_text": "BächtoldRat 71 und Anm. 66 . e vestro collęgio adduxit , quem ut huic provincię aptum , itidem optimis moribus praeditum recepimus nihil interea dubitantes , quin et parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )Kellers Vater ist unbekannt . eius et scholiarcharum Mit den SchulvorstehernZurich , Schulen von Zürich sind wohl u. a .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_62", "psc_text": "sq. Fuit inquit in diebus Herodis regis Iudaeae sacerdos quidam nomine Zaccharias de uice Abia et uxor eius de filiabus Aaron et nomen eius Elisabet. et erant ambo iusti, incedentes in omnibus mandatis et iustificationibus domini sine querella. § 15 docet nos scriptura diuina non solum mores in his qui praedicabiles sunt, sed etiam parentes oportere laudari, B ut ueluti transmissa inmaculatae puritatis hereditas in his quos uolumus laudare praecellat. quae enim alia intentio hoc loco sancti euangelistae nisi ut sanctus Iohannes Baptista nobilitetur parentibus miraculis moribus munere passione? sic etiam sancti Samuhel mater Anna laudatur, sic Isaac a parentibus nobilitatem pietatis accepit, quam posteris dereliquit. sacerdos itaque Zaccharias nec solum sacerdos, sed etiam de uice Abia, id est nobilis inter superiores semine. § 16 et uxor C inquit eius de filiabus Aaron. non solum igitur a parentibus, sed etiam a maioribus sancti Iohannis nobilitas propagatur, non saeculari potestate sublimis,", "candidate_score": 0.660125, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_69_71", "bdc_text": "- Herus'Herus ( Heer ) , Werlin Rückreise aus FrankfurtFrankfurta M erfolgte anscheinend über ZürichZurich. nobis retulit , nempe eundem inscio parenteKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) , insalutato hospite nec non et d. scholiarchis Zurich , Schulen id negantibus quasi aufugisse , etc. , quod satis moleste omnium gracia percepimus . Atque nobis huius facti racionem ab eo postulantibus respondit se optimam ac iustam abeundi causam habuisse , quam cum patriKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_917", "psc_text": "EyT est ut hic ait aut sicut Matthaeus per fretum; inter nos enim et illos fretum magnum est. itaque nemo de ecclesia ad F synagogam sine periculo transit salutis, sed et ille qui de synagoga. ad ecclesiam transire desiderat crucem suam tollat, ut discrimen euadat. § 53 cur autem non recipitur liberatus, sed domum 8,39 redire censetur nisi ut et iactantiae causa uitetur et infidelibus sit exemplum quam domus illa naturale sit diuersorium? et ideo qui remedium sanitatis fuerat consecutus a tumulis et sepulchris in illam spiritalem domum redire praecipitur, ut fiat dei templum, in quo erat mentis sepulchrum. § 54 Et ecce uenit uir, cui nomen Iairus, et ipse princeps 1396 A 8,41 sq. synagogae erat, et cecidit ante pedes Iesu rogans eum ut intraret domum suam, quia filia unica erat illi fere annorum duodecim et haec moriebatur. reliquerat in Gerasenis synagogam Christus, ut diximus, et quem sui non", "candidate_score": 0.657667, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_19_21", "bdc_text": "am Hofe [ des Churer Bischofs Lucius IterIter , Lucius ] bekleidet hat : «Hic [ i. e . Curae ] non minus est studiorum cura bonorum // Ut pueri ac juvenes instituantur honestis / moribus et variis doctrinis [ . . . ] / Publicus his [i. d .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_182", "psc_text": "uideri in publico displicebat. § 22 didicistis, uirgines, pudorem Mariae: discite humilitatem. uenit propinqua ad proximam, iunior ad seniorem nec solum uenit, sed etiam prior salutauit; decet enim ut quanto castior uirgo tanto humilior sit. nouerit deferre senioribus, sit magistra humilitatis, in qua est professio B castitatis. est et causa pietatis, est etiam norma doctrinae. contuendum est enim quia superior uenit ad inferiorem, ut inferior adiuuetur, Maria ad Elisabet, Christus ad lobannemIohannem, denique etiam postea, ut sanctificaret baptismum Iohannis, dominus uenit ad baptismum. cito quoque aduentus Mariae et praesentiae dominicae beneficia declarantur; simul enim C 1,41 ut audiuit salutationem Mariae Elisabet, exsultauit infans in utero eius, et repleta est spiritu sancto. § 23 uide distinctionem singulorumque uerborum proprietates. uocem prior Elisabet audiuit, sed Iohannes prior gratiam sensit: illa naturae ordine audiuit, iste exsultauit ratione mysterii, illa Mariae iste domini sensit aduentum, femina mulieris et pignus pignoris, istae gratiam loquuntur, illi", "candidate_score": 0.656517, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_6_8", "bdc_text": "vgl . Traugott Schieß , Zur Geschichte der Nikolaischule in Chur während der Reformationszeit , in : Mitteilungen der Gesellschaft für deutsche Erziehungs- und Schulgeschichte XIII , 1903 , S. 131 . unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s.", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_884", "psc_text": "quis P (s s. u.) B/ ut (t ex d) A 16* accepit a patre, immo quia ipse uerbum est, possit tantam altitudinem capere mysterii? et discipuli ex parte intellegunt, etsi non totum intellegunt. unde et quidam putant dixisse discipulos unguenti pretio emi fidem gentium debuisse, quae 1391 A sanguinis dominici tantum pretio debebatur, quod uidetur ueri simile. denique Iohannes euangelista inducit sermonem Iudae Iscarioth aestimatum trecentis denariis illud unguentum, sicut habes: potuit enim uenundari trecentis denariis et dari pauperibus. trecentorum autem aera crucis insigne declarat; sed dominus non perfunctoriam mysterii praescientiam quaerit, sed consepeliri in se fidem credentium mauult. § 31 id tamen de B ceterorum apostolorum uocibus intellegimus, Iudasludas autem condemnatur auaritiae, qui pecuniam dominicae praetulit sepulturae, qui etiamsi de passione sensit, errauit tam cara auctione. uili se uult aestimari Christus, ut ab omnibus ematur, ne quis pauper deterreatur. gratis inquit accepistis, gratis date. pecuniam non quaerit diuitiarum", "candidate_score": 0.65617, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_48_50", "bdc_text": "s. a . BächtoldRat 71 und Anm. 66 . e vestro collęgio adduxit , quem ut huic provincię aptum , itidem optimis moribus praeditum recepimus nihil interea dubitantes , quin et parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )Kellers Vater ist unbekannt .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_62", "psc_text": "sq. Fuit inquit in diebus Herodis regis Iudaeae sacerdos quidam nomine Zaccharias de uice Abia et uxor eius de filiabus Aaron et nomen eius Elisabet. et erant ambo iusti, incedentes in omnibus mandatis et iustificationibus domini sine querella. § 15 docet nos scriptura diuina non solum mores in his qui praedicabiles sunt, sed etiam parentes oportere laudari, B ut ueluti transmissa inmaculatae puritatis hereditas in his quos uolumus laudare praecellat. quae enim alia intentio hoc loco sancti euangelistae nisi ut sanctus Iohannes Baptista nobilitetur parentibus miraculis moribus munere passione? sic etiam sancti Samuhel mater Anna laudatur, sic Isaac a parentibus nobilitatem pietatis accepit, quam posteris dereliquit. sacerdos itaque Zaccharias nec solum sacerdos, sed etiam de uice Abia, id est nobilis inter superiores semine. § 16 et uxor C inquit eius de filiabus Aaron. non solum igitur a parentibus, sed etiam a maioribus sancti Iohannis nobilitas propagatur, non saeculari potestate sublimis,", "candidate_score": 0.652822, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_49_51", "bdc_text": "BächtoldRat 71 und Anm. 66 . e vestro collęgio adduxit , quem ut huic provincię aptum , itidem optimis moribus praeditum recepimus nihil interea dubitantes , quin et parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )Kellers Vater ist unbekannt . eius et scholiarcharum Mit den SchulvorstehernZurich , Schulen von Zürich sind wohl u. a .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_63", "psc_text": "nobilitatem pietatis accepit, quam posteris dereliquit. sacerdos itaque Zaccharias nec solum sacerdos, sed etiam de uice Abia, id est nobilis inter superiores semine. § 16 et uxor C inquit eius de filiabus Aaron. non solum igitur a parentibus, sed etiam a maioribus sancti Iohannis nobilitas propagatur, non saeculari potestate sublimis, sed religionis successione uenerabilis. tales enim maiores habere debuit praenuntius Christi, ut non repente conceptam, sed a maioribus acceptam et ipso infusam iure naturae praedicare fidem dominici uideretur aduentus. § 17 erant inquit ambo iusti D incedentes in omnibus mandatis et iustificationibus 2 los. 5, 13, Luc. 2, 13 15 Reg. I 1, 2 18 Paralip. I 24, 10 25 cf. Augustinus de gratia Christi 48, 53 1 mutnitiones (t pr. eras.) P 3 secernat 0 (s. m2 Expf prologus Incip liber) T 7 et erant] erant autem et mox iusti ante dm̃ C 10 laudari (i ex e) FG", "candidate_score": 0.646906, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_68_70", "bdc_text": "vgl . auch GraubuendenKorr III Reg . - Herus'Herus ( Heer ) , Werlin Rückreise aus FrankfurtFrankfurta M erfolgte anscheinend über ZürichZurich. nobis retulit , nempe eundem inscio parenteKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) , insalutato hospite nec non et d. scholiarchis Zurich , Schulen id negantibus quasi aufugisse , etc. , quod satis moleste omnium gracia percepimus . Atque nobis huius facti racionem ab eo postulantibus respondit se optimam ac iustam abeundi causam habuisse , quam cum patriKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_917", "psc_text": "EyT est ut hic ait aut sicut Matthaeus per fretum; inter nos enim et illos fretum magnum est. itaque nemo de ecclesia ad F synagogam sine periculo transit salutis, sed et ille qui de synagoga. ad ecclesiam transire desiderat crucem suam tollat, ut discrimen euadat. § 53 cur autem non recipitur liberatus, sed domum 8,39 redire censetur nisi ut et iactantiae causa uitetur et infidelibus sit exemplum quam domus illa naturale sit diuersorium? et ideo qui remedium sanitatis fuerat consecutus a tumulis et sepulchris in illam spiritalem domum redire praecipitur, ut fiat dei templum, in quo erat mentis sepulchrum. § 54 Et ecce uenit uir, cui nomen Iairus, et ipse princeps 1396 A 8,41 sq. synagogae erat, et cecidit ante pedes Iesu rogans eum ut intraret domum suam, quia filia unica erat illi fere annorum duodecim et haec moriebatur. reliquerat in Gerasenis synagogam Christus, ut diximus, et quem sui non", "candidate_score": 0.646294, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_96_98", "bdc_text": "Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H . Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1627", "psc_text": "sed quia praesentior est diligentibus, neglegentibus abest. multis autem temporibus afuit, ne praepropera uideretur exactio. nam quo indulgentior liberalitas, eo inexcusabilior peruicacia. § 24 unde bene secundum Matthaeum habes quia et saepe circumdedit, hoc est diuinae custodiae munitione uallauit, ne facile spiritaliumjspiritalium pateret incursionibus bestiarum. et fodit in ea torcular. quomodo intellegimus quid sit torcular nisi forte quia psalmi 1500 A 2 Ps. 15, 6 15 Esai. 5, 7 23. 25 Matth. 21, 33, Esai. 5, 2 1 disciplinae P (e exp.) L 2 mihi inquit X 4 agrimessores aX metendorum X 6 sacrilegos (s alt. 8. u.) P 8 metatorum X 9 aliquis P (s s. u. m2) aEfT definitae] densitate X 14 plantabit (v 8. b m2) P 15 uineae (e alt. 8. «. mJ2) P uinea OV 16 domus P ml ctCX (-um m2 Pr.) 17 dns r 18 est om. X 20 post autem add. bonus", "candidate_score": 0.645804, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_8", "bdc_text": "unum reiecimus , vir in domino colendissime , in cuius locum alium ut inquireret , Tigurum Zurich misimus oeconomum Dass hier Anton JenatschJenatsch , Anton gemeint ist , der im Mai 1548 als Klostervogt nachzuweisen ist ( s.", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_799", "psc_text": "sumus in Thomae digitis; quod enim erat ab initio, quod audiuimus et quod uidimus, oculis nostris perspeximus et manus nostrae scrutatae sunt de uerbo uitae: et uita apparuit. quando apparuit? quando uidimus. non sic adparebat, antequam uideretur. gratias ergo D domino, qui crucifixus est pro fide nostra, crucifixus est pro cupiditatibus nostris. mens mea in illo crucifixa est. § 97 Itaque et nunc qui uetus testamentum recensent. antequam cognoscant euangelium et quasi quaedam dominici corporis uestigia legant, uenturum putant et requirunt utrum ipse sit Christus dei filius, qui uenturus est. et cum legunt quando cum Abraham locutus est uel quando se dux militiae caelestis 7,20 ostendit, dicunt utique: tu es qui uenturus es an alium E 7,22 exspectamus? cum autem ueneuntuenerint ad euangelium et cognouerint inluminari caecos, ambulare claudos, audisse surdos, mundatos esse leprosos, mortuos resurrexisse, tunc dicunt: uidimus eum et oculis nostris perspeximus et in 6 Matth. 13, 16", "candidate_score": 0.645158, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_98", "bdc_text": "Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_241", "psc_text": "deus erat qui diuinitatis operibus exercebat carnis aetatem, qui etiam B 2,8 pastores in illa faciebat regione uigilare custodientes nigiliasuigilias noctis supra gregem suum. § 50 uidete ecclesiae surgentis exordium: Christus nascitur et pastores uigilare coeperunt, qui gentium greges pecudum modo ante uiuentes in aulam domini congregarent, ne quos spiritalium bestiarum per offusas noctium tenebras paterentur incursus. et bene pastores uigilant, quos bonus pastor informat. grex igitur populus, nox saeculum, C pastores sunt sacerdotes. aut fortasse etiam ille sit pastor, cui dicitur: esto uigilans et confirma, quia non solum episcopos ad tuendum gregem dominus ordinauit, sed etiam 2,9 angelos destinauit. ecce angelus domini stetit ante illos. § 51 uidete quemadmodum diuina cura fidem adstruat. angelus Mariam, angelus Ioseph, angelus pastores edocet. non satis 1 Matth. 2, 8 3 Matth. 2, 16 12 II Petro 2, 12 15 Ioh. 10, 11 17 Apoc. 3, 2 18 cf. Hebr. 1, 14 21", "candidate_score": 0.644527, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_91_93", "bdc_text": "Amen . Raptim , Curie , 23 . aprils , anno 1548 .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1824", "psc_text": "nobis eo quod non F debeat fides scindi, sed solida permanere. § 121 Amen, amen dico tibi, hodie mecum eris 23,43 inparadiso. pulcherrimum adfectandae conuersionis exemplum, quod tam cito latroni uenia relaxatur et uberior est gratia quam 1330 A precatio; semper enim plus dominus tribuit quam rogatur. ille enim rogabat ut memor sui esset dominus, cum uenisset in regnum suum, dominus autem ait: amen, amen dico tibi, hodie mecum eris in paradiso; uita est enim esse cum Christo, quia ubi Christus ibi regnum. § 122 cito igitur 23,40 sqq. ignoscit dominus, quia cito ille conuertitur. unde et illud 23,39 solui uidetur, quia alii duos conuiciantes inducunt Iatroneslatrones; iste unum conuiciantem, unum rogantem. fortasse et iste B prius conuiciatus est, sed repente conuersus est. nec mirum si conuerso culpam ignoscebat qui insultantibus ueuiamueniam relaxabat. potuit etiam pluraliter de uno dicere, sicut illud est: adstiterunt reges terrae et principes conuenerunt in unum;", "candidate_score": 0.64188, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_98", "bdc_text": "Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1156", "psc_text": "cursu ac uitae huius anfractu grauiter fatigatis panis refectionis deesse non possit, qui hominis corda confirmet? § 89 Nec solum media nocte dominus, sed omnibus prope docet 1431 A uigilandum esse momentis; uenit enim et uespertmauespertina et secunda. et tertia uigilia et pulsare conaueuitconsueuit. beati itaque Berni illi, quos cum uenerit dominus inueniet uigilantes. si ergo desideras ut uirtus dei praecingat se et ministret tibi, 7 Ps. 118, 62 9 Ps. 6, 7 11 Ps. 7, 19; Hier. 1, 11 14 Ps. 118, 164 19 Pa. 103, 15 23 Luc. 12, 37 (cf. 17, 8) 1 qui s. u. A III P (ex 1111) L 2 in s. M. m2 F, et in ipsa in ras. L defraudetur A (a s. M. m3) / (tM y a &. M. m2) CX defrMdatnr PaBL 3 oratii P (ł is s. i alt. m3; in mg. m3 t orationis) L orans ET", "candidate_score": 0.64118, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_96_98", "bdc_text": "Adresse auf der Rückseite : Clarissimo theologo d. H . Bullingero , Tigurinę ecclesię pastori vigilantissimo , domino ac fratri suo in primis colendissimo , etc.", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1156", "psc_text": "cursu ac uitae huius anfractu grauiter fatigatis panis refectionis deesse non possit, qui hominis corda confirmet? § 89 Nec solum media nocte dominus, sed omnibus prope docet 1431 A uigilandum esse momentis; uenit enim et uespertmauespertina et secunda. et tertia uigilia et pulsare conaueuitconsueuit. beati itaque Berni illi, quos cum uenerit dominus inueniet uigilantes. si ergo desideras ut uirtus dei praecingat se et ministret tibi, 7 Ps. 118, 62 9 Ps. 6, 7 11 Ps. 7, 19; Hier. 1, 11 14 Ps. 118, 164 19 Pa. 103, 15 23 Luc. 12, 37 (cf. 17, 8) 1 qui s. u. A III P (ex 1111) L 2 in s. M. m2 F, et in ipsa in ras. L defraudetur A (a s. M. m3) / (tM y a &. M. m2) CX defrMdatnr PaBL 3 oratii P (ł is s. i alt. m3; in mg. m3 t orationis) L orans ET", "candidate_score": 0.639775, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_69", "bdc_text": "- Herus'Herus ( Heer ) , Werlin Rückreise aus FrankfurtFrankfurta M erfolgte anscheinend über ZürichZurich. nobis retulit , nempe eundem inscio parenteKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) , insalutato hospite nec non et d. scholiarchis Zurich , Schulen id negantibus quasi aufugisse , etc. , quod satis moleste omnium gracia percepimus .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_62", "psc_text": "sq. Fuit inquit in diebus Herodis regis Iudaeae sacerdos quidam nomine Zaccharias de uice Abia et uxor eius de filiabus Aaron et nomen eius Elisabet. et erant ambo iusti, incedentes in omnibus mandatis et iustificationibus domini sine querella. § 15 docet nos scriptura diuina non solum mores in his qui praedicabiles sunt, sed etiam parentes oportere laudari, B ut ueluti transmissa inmaculatae puritatis hereditas in his quos uolumus laudare praecellat. quae enim alia intentio hoc loco sancti euangelistae nisi ut sanctus Iohannes Baptista nobilitetur parentibus miraculis moribus munere passione? sic etiam sancti Samuhel mater Anna laudatur, sic Isaac a parentibus nobilitatem pietatis accepit, quam posteris dereliquit. sacerdos itaque Zaccharias nec solum sacerdos, sed etiam de uice Abia, id est nobilis inter superiores semine. § 16 et uxor C inquit eius de filiabus Aaron. non solum igitur a parentibus, sed etiam a maioribus sancti Iohannis nobilitas propagatur, non saeculari potestate sublimis,", "candidate_score": 0.635084, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_67_69", "bdc_text": "Zeitschrift für Bündner Geschichte , Landes kunde und Baukultur , 1988 , S. 230 ; vgl . auch GraubuendenKorr III Reg . - Herus'Herus ( Heer ) , Werlin Rückreise aus FrankfurtFrankfurta M erfolgte anscheinend über ZürichZurich. nobis retulit , nempe eundem inscio parenteKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) , insalutato hospite nec non et d. scholiarchis Zurich , Schulen id negantibus quasi aufugisse , etc. , quod satis moleste omnium gracia percepimus .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_917", "psc_text": "EyT est ut hic ait aut sicut Matthaeus per fretum; inter nos enim et illos fretum magnum est. itaque nemo de ecclesia ad F synagogam sine periculo transit salutis, sed et ille qui de synagoga. ad ecclesiam transire desiderat crucem suam tollat, ut discrimen euadat. § 53 cur autem non recipitur liberatus, sed domum 8,39 redire censetur nisi ut et iactantiae causa uitetur et infidelibus sit exemplum quam domus illa naturale sit diuersorium? et ideo qui remedium sanitatis fuerat consecutus a tumulis et sepulchris in illam spiritalem domum redire praecipitur, ut fiat dei templum, in quo erat mentis sepulchrum. § 54 Et ecce uenit uir, cui nomen Iairus, et ipse princeps 1396 A 8,41 sq. synagogae erat, et cecidit ante pedes Iesu rogans eum ut intraret domum suam, quia filia unica erat illi fere annorum duodecim et haec moriebatur. reliquerat in Gerasenis synagogam Christus, ut diximus, et quem sui non", "candidate_score": 0.635031, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_83_85", "bdc_text": "voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ; s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_486", "psc_text": "in Hierusalem. uides igitur quod alius fuit B Iosiae filius; alius nepos: filius illius ille, cui Hieremias nomen inposuit, nepos iste, qui patris uocatus est nomine. et bene 4 Euseb. Quaeat. euang. 248, 16 11 Reg. IIII 23, 84 et 36 14 Reg. IIII 24, 5 sq. et 8-10 24 Hier. 44 (37), 1 2 ex] et A (X 8. 't) BC; ex Joseph om. X in add. m2 A 3 capareum A (e 8. a alt. et um expo m2) capere eum PLX capere X caecum aRC 4 naufragium possis Gγ ueritatem X enim om. L 5 ieconias A storia A 6 transmigratione ipsa B 8 iosiet Å succesit A 11 farao PaL srahel A israhelem ET ihkm r 13 XI ACGγπ XII (I alt. cras.) P undecim eet. 15 uerborum regum et γ. 16 quibus X 18 decem et octo Αα, X et octo G; X et VIII", "candidate_score": 0.634287, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_82_84", "bdc_text": "Nam institutum nostrum non est , quicquam contra eius parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ;", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_485", "psc_text": "Israhel Ioachim filio Iosiae regnante in rudaeaIudaea pro rosiaIosia patre suo et conuertit nomen Ioachim in regnando et XI annos regnauit in 1332 A Hierusalem. quibus subiecit: et reliqua uerborum Ioachim et omnia quae fecit nonne scripta sunt in libro uerborum et in diebus eorum, qui regnauerunt in Iudaea? et dormiuit JoachimIoachim cum patribus suis et regnauit Ioachim filius eius pro eo. filius decem et octo annorum JoachimIoachim et, cum regnaret, tribus mensibus regnauit in Hierusalem, nomen matris eius Mesola. et omnia quae fecit sub oculis domini pater eius et ipse fecit. et in diebus eius ascendit Nabuchodonosor, reIrex BabyloniaBabylonis, in Hierusalem. uides igitur quod alius fuit B Iosiae filius; alius nepos: filius illius ille, cui Hieremias nomen inposuit, nepos iste, qui patris uocatus est nomine. et bene 4 Euseb. Quaeat. euang. 248, 16 11 Reg. IIII 23, 84 et 36 14 Reg. IIII 24, 5 sq. et 8-10 24", "candidate_score": 0.630744, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_82_84", "bdc_text": "Nam institutum nostrum non est , quicquam contra eius parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ;", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_486", "psc_text": "in Hierusalem. uides igitur quod alius fuit B Iosiae filius; alius nepos: filius illius ille, cui Hieremias nomen inposuit, nepos iste, qui patris uocatus est nomine. et bene 4 Euseb. Quaeat. euang. 248, 16 11 Reg. IIII 23, 84 et 36 14 Reg. IIII 24, 5 sq. et 8-10 24 Hier. 44 (37), 1 2 ex] et A (X 8. 't) BC; ex Joseph om. X in add. m2 A 3 capareum A (e 8. a alt. et um expo m2) capere eum PLX capere X caecum aRC 4 naufragium possis Gγ ueritatem X enim om. L 5 ieconias A storia A 6 transmigratione ipsa B 8 iosiet Å succesit A 11 farao PaL srahel A israhelem ET ihkm r 13 XI ACGγπ XII (I alt. cras.) P undecim eet. 15 uerborum regum et γ. 16 quibus X 18 decem et octo Αα, X et octo G; X et VIII", "candidate_score": 0.630157, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_82_84", "bdc_text": "Nam institutum nostrum non est , quicquam contra eius parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ;", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_484", "psc_text": "rationem (m eras.) A duodecim . aBFOVx . Ioseph numerantur, non usque ad Christum, tertius decimus est Christus ex Ioseph. sed nihil refert utrum in duabus generationibus an una mendacium sit; tamen ne hic quidem Capareum aliquem scopulum et naufragium inuenies ueritatis. duos enim JoachimIoachim, hoc est duos IecboniasIechonias fuisse historia indicat, unum ante transmigrationem, alterum in ipsa transmigratione E generatum, id est patrem et filium. ergo pater inter generationes superiores est conputatus; qui successit Iosiae, filius inter posteriores, qui successit patri, id est nepos Ioaiae. duos autem fuisse Regnorum libri indicant. sic enim scriptum est: et imperauit Pharao super Israhel Ioachim filio Iosiae regnante in rudaeaIudaea pro rosiaIosia patre suo et conuertit nomen Ioachim in regnando et XI annos regnauit in 1332 A Hierusalem. quibus subiecit: et reliqua uerborum Ioachim et omnia quae fecit nonne scripta sunt in libro uerborum et in diebus eorum, qui regnauerunt in Iudaea? et", "candidate_score": 0.629284, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_24_26", "bdc_text": "Is nobis tandem Iacobum Cęllarium Keller , Jakob ( aus Regensberg ) Jakob KellerKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , der Bullingers Aufzeichnungen über die Zürcher StipendiatenZurich , Stipendiaten zufolge aus RegensbergRegensberg ( Kt . Zürich) stammte ; s. Zürich ZB , Ms Car C 44 , 924 , Nr. 41 ;", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1379", "psc_text": "recedit a 1164 A Christo se sibi abdicat. mercennarii autem qui sunt nisi qui ad mercedem seruiunt, qui sunt ex lsrahel, non id quod bonum est probitatis studio persequentes, nec uirtutis gratia sed utilitatis studio prouocati? at nerouero filius, qui habet sancti spiritus pignus in corde, saecularis mercedis lucella non quaerit. qui ius seruat heredis. sunt etiam mercennarii, qui conducuntur ad uineam. bonus mercennarius Petrus Iohannes Iacobus, quibus dicitur: uenite, faciam uos piacatorespiscatores B hominum. isti non siliquis, sed panibus abundant. denique collegerunt fragmentorum cofinos duodecim. o domine Iesu, si nobis auferas siliquas et panes tribuas — tu enim dispensator 2 Coloss. 2, 8 7 Esai. 40, 17 8 Rom. 4. 17 14 Rom. 9, 6 17 II Cor. 1, 22 18 Matth. 20, 1 20 Matth. 4, 19 21 Luc. '9. 17 28 Luc. 22, 19 Luc. 12, 42 1 iactantia P (& ex a m2) X 2 seductione", "candidate_score": 0.629188, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_83_85", "bdc_text": "voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ; s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_484", "psc_text": "rationem (m eras.) A duodecim . aBFOVx . Ioseph numerantur, non usque ad Christum, tertius decimus est Christus ex Ioseph. sed nihil refert utrum in duabus generationibus an una mendacium sit; tamen ne hic quidem Capareum aliquem scopulum et naufragium inuenies ueritatis. duos enim JoachimIoachim, hoc est duos IecboniasIechonias fuisse historia indicat, unum ante transmigrationem, alterum in ipsa transmigratione E generatum, id est patrem et filium. ergo pater inter generationes superiores est conputatus; qui successit Iosiae, filius inter posteriores, qui successit patri, id est nepos Ioaiae. duos autem fuisse Regnorum libri indicant. sic enim scriptum est: et imperauit Pharao super Israhel Ioachim filio Iosiae regnante in rudaeaIudaea pro rosiaIosia patre suo et conuertit nomen Ioachim in regnando et XI annos regnauit in 1332 A Hierusalem. quibus subiecit: et reliqua uerborum Ioachim et omnia quae fecit nonne scripta sunt in libro uerborum et in diebus eorum, qui regnauerunt in Iudaea? et", "candidate_score": 0.628985, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_30", "bdc_text": "Februar 1548 sein Studium in ZürichZurich plötzlich abgebrochen und sich fluchtartig nach Chur begeben .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1498", "psc_text": "non solum renuntiare peccatis, sed etiam memoriam omnem debeas actus superioris abolere. denique Paulus superiora obliuiscens culpam exuit, paenitentiam non omisit. § 45 et ideo dominus memores inquit C 17,32 estote uxoris Loth, quae ideo quia respexit retro perdidit naturae suae munus; retro enim Satanas, retro Sodoma. quapropter fuge intemperantiam, declinato luxuriam. et ut cognoseascognoscas quia non omnes possunt fugere in montem, recordare quia ille qui se ueteribus studiis non reflexit — Sodomam enim ante delegerat — ideo euasit, quia peruenit ad montem, illa quae infirmior fuit, quoniam ad posteriora respexit, nec mariti D adiuta suffragio ad montem peruenire potuit, sed remansit. § 46 In illa nocte erunt duo in lecto uno, unus 17,34 adsumetur et alius relinquetur. bene noctem dixit, quia antichristus hora tenebrarum est, eo quod pectoribus hominum tenebras offundat, cum dicat se esse Christum, exsurgentibus pseudoprophetis, qui adserant nunc in desertis legum degere, ut uagae errore opinionis", "candidate_score": 0.627422, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_81_83", "bdc_text": "Sin minus , et id significato . Nam institutum nostrum non est , quicquam contra eius parentis Keller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg )", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_62", "psc_text": "sq. Fuit inquit in diebus Herodis regis Iudaeae sacerdos quidam nomine Zaccharias de uice Abia et uxor eius de filiabus Aaron et nomen eius Elisabet. et erant ambo iusti, incedentes in omnibus mandatis et iustificationibus domini sine querella. § 15 docet nos scriptura diuina non solum mores in his qui praedicabiles sunt, sed etiam parentes oportere laudari, B ut ueluti transmissa inmaculatae puritatis hereditas in his quos uolumus laudare praecellat. quae enim alia intentio hoc loco sancti euangelistae nisi ut sanctus Iohannes Baptista nobilitetur parentibus miraculis moribus munere passione? sic etiam sancti Samuhel mater Anna laudatur, sic Isaac a parentibus nobilitatem pietatis accepit, quam posteris dereliquit. sacerdos itaque Zaccharias nec solum sacerdos, sed etiam de uice Abia, id est nobilis inter superiores semine. § 16 et uxor C inquit eius de filiabus Aaron. non solum igitur a parentibus, sed etiam a maioribus sancti Iohannis nobilitas propagatur, non saeculari potestate sublimis,", "candidate_score": 0.625924, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1129", "psc_text": "(dit add. m3) X 17 uertice (e pf. &B i) P 20 aaecoli] mnndi CT 21 palchemmna (h a. M. m3) P 23 traditam legem filio r (in gMO corr, m2) BL filius et cui uoluerit filius reuelare. § 68 quem locum in his quos de fide scripsi libellis memini non esse praeteritum. ut scias autem quia sicntsicut filius patrem quibus uult reuelat etiam pater reuelat quibus uult filium, audi dicentem ipsum dominum Iesum, cum laudaret Petrum quod eum filium dei esse confessus sit: beatus es. Simon Bar lonaIona, quia non caro et sanguis reuelauit tibi, sed pater meus, qui in caelis est. § 69 adhaeret his lectio, qua eiponuatnr hi qui sibi legis periti 1427 A 10,25 sqq. uidentur, qui uerba legis tenent, mm legis ignorant. et ex ipso primo legis capitulo docet esse legis ignaros probans quod in principio statim lex et patrem et filium praedicauerit, incarnatioaisincarnationis quoque", "candidate_score": 0.625528, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_83", "bdc_text": "voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg )", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_485", "psc_text": "Israhel Ioachim filio Iosiae regnante in rudaeaIudaea pro rosiaIosia patre suo et conuertit nomen Ioachim in regnando et XI annos regnauit in 1332 A Hierusalem. quibus subiecit: et reliqua uerborum Ioachim et omnia quae fecit nonne scripta sunt in libro uerborum et in diebus eorum, qui regnauerunt in Iudaea? et dormiuit JoachimIoachim cum patribus suis et regnauit Ioachim filius eius pro eo. filius decem et octo annorum JoachimIoachim et, cum regnaret, tribus mensibus regnauit in Hierusalem, nomen matris eius Mesola. et omnia quae fecit sub oculis domini pater eius et ipse fecit. et in diebus eius ascendit Nabuchodonosor, reIrex BabyloniaBabylonis, in Hierusalem. uides igitur quod alius fuit B Iosiae filius; alius nepos: filius illius ille, cui Hieremias nomen inposuit, nepos iste, qui patris uocatus est nomine. et bene 4 Euseb. Quaeat. euang. 248, 16 11 Reg. IIII 23, 84 et 36 14 Reg. IIII 24, 5 sq. et 8-10 24", "candidate_score": 0.625122, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_83_85", "bdc_text": "voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg ) Rüc kkehr nach ZürichZurich bestehen , weshalb die Churer diesen seines Amtes wieder entheben und durch einen unbekannten jungen MannN . N. , aus Chur aus der Umgebung Churs ersetzen sollten ; s. Zürich StA , E II 365 , 64f. 57a .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_485", "psc_text": "Israhel Ioachim filio Iosiae regnante in rudaeaIudaea pro rosiaIosia patre suo et conuertit nomen Ioachim in regnando et XI annos regnauit in 1332 A Hierusalem. quibus subiecit: et reliqua uerborum Ioachim et omnia quae fecit nonne scripta sunt in libro uerborum et in diebus eorum, qui regnauerunt in Iudaea? et dormiuit JoachimIoachim cum patribus suis et regnauit Ioachim filius eius pro eo. filius decem et octo annorum JoachimIoachim et, cum regnaret, tribus mensibus regnauit in Hierusalem, nomen matris eius Mesola. et omnia quae fecit sub oculis domini pater eius et ipse fecit. et in diebus eius ascendit Nabuchodonosor, reIrex BabyloniaBabylonis, in Hierusalem. uides igitur quod alius fuit B Iosiae filius; alius nepos: filius illius ille, cui Hieremias nomen inposuit, nepos iste, qui patris uocatus est nomine. et bene 4 Euseb. Quaeat. euang. 248, 16 11 Reg. IIII 23, 84 et 36 14 Reg. IIII 24, 5 sq. et 8-10 24", "candidate_score": 0.624858, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_30_32", "bdc_text": "Februar 1548 sein Studium in ZürichZurich plötzlich abgebrochen und sich fluchtartig nach Chur begeben . Gegen Ende des Sommers 1548 ( aber noch vor dem 19./22 . September – s. dazu weiter unten ) ließ er sich ( als 53 .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1498", "psc_text": "non solum renuntiare peccatis, sed etiam memoriam omnem debeas actus superioris abolere. denique Paulus superiora obliuiscens culpam exuit, paenitentiam non omisit. § 45 et ideo dominus memores inquit C 17,32 estote uxoris Loth, quae ideo quia respexit retro perdidit naturae suae munus; retro enim Satanas, retro Sodoma. quapropter fuge intemperantiam, declinato luxuriam. et ut cognoseascognoscas quia non omnes possunt fugere in montem, recordare quia ille qui se ueteribus studiis non reflexit — Sodomam enim ante delegerat — ideo euasit, quia peruenit ad montem, illa quae infirmior fuit, quoniam ad posteriora respexit, nec mariti D adiuta suffragio ad montem peruenire potuit, sed remansit. § 46 In illa nocte erunt duo in lecto uno, unus 17,34 adsumetur et alius relinquetur. bene noctem dixit, quia antichristus hora tenebrarum est, eo quod pectoribus hominum tenebras offundat, cum dicat se esse Christum, exsurgentibus pseudoprophetis, qui adserant nunc in desertis legum degere, ut uagae errore opinionis", "candidate_score": 0.622979, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_63", "bdc_text": "Juni 1548 ( GraubuendenKorr I 124f , Nr. 96 ) für ihn verwendet , deutet darauf hin , dass er einmal ein politisches Amt ( das Bürgermeisteramt? ) versehen hat.", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1617", "psc_text": "officio, sed 1 Num. 22, 25. 27 4 Esai. 9, 6 9 Matth. 21, 9 et 15 10 Ps. 117, 25 12 Luc. 23, 33 19 I Petro 2, 5 1 manet] inhabitat Gr inhabitet E (in ras.) T et (eras.) inheret (in in ras., h s. u.) P et heret C eret n asinam istam quoque istam P (istam pr. in ras. m2) BL 3 cognosceres X 4 temporibus s. u. m3 P, om. L aduentum L et (m del.) PB 5 ante om.. X locuturus P (o 8. u alt.) L loquuturos aFOV 6 lucan P ml lucam P m3 cet. 9 fili aX 10 post domus Dauid add. filium uenisse PL quoque om. / 13 aduersus X 14 negant (n alt. s. u.) P 15 dominicum (ni s. u. m2) P dns cum L si hi (hi in ras. m2) P sibi L 18 quia (a s.", "candidate_score": 0.622624, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_83", "bdc_text": "voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg )", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_62", "psc_text": "sq. Fuit inquit in diebus Herodis regis Iudaeae sacerdos quidam nomine Zaccharias de uice Abia et uxor eius de filiabus Aaron et nomen eius Elisabet. et erant ambo iusti, incedentes in omnibus mandatis et iustificationibus domini sine querella. § 15 docet nos scriptura diuina non solum mores in his qui praedicabiles sunt, sed etiam parentes oportere laudari, B ut ueluti transmissa inmaculatae puritatis hereditas in his quos uolumus laudare praecellat. quae enim alia intentio hoc loco sancti euangelistae nisi ut sanctus Iohannes Baptista nobilitetur parentibus miraculis moribus munere passione? sic etiam sancti Samuhel mater Anna laudatur, sic Isaac a parentibus nobilitatem pietatis accepit, quam posteris dereliquit. sacerdos itaque Zaccharias nec solum sacerdos, sed etiam de uice Abia, id est nobilis inter superiores semine. § 16 et uxor C inquit eius de filiabus Aaron. non solum igitur a parentibus, sed etiam a maioribus sancti Iohannis nobilitas propagatur, non saeculari potestate sublimis,", "candidate_score": 0.622047, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_30", "bdc_text": "Februar 1548 sein Studium in ZürichZurich plötzlich abgebrochen und sich fluchtartig nach Chur begeben .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_914", "psc_text": "peccati est. denique lege quia inmittit dominus febrem et tremorem et malos spiritus et caecitatem et omnia flagella iuxta merita peccatorum. sed redeamus ad lectionem. § 50 Uiderunt inquit hoc magistri gregum et fugerunt. 8,34 neque enim aliquam uel phuosophiaephilosophiae professores uel principes D synagogae pereuntibus populis possunt ferre medicinam. solus est Christus, qui aufert peccata populorum, si tamen medendi patientiam non recusent. ceterum curare non dignatur inuitos et cito infirmes deserit, quibus oneri uideat esse praesentiam 8,37 suam, sicut Gerasenorum populis, qui exeuntes de ciuitate, in qua species synagogae uidetur exsistere, rogabant ut discederet, E quia timore magno tenebantur. § 51 infirma enim mens non 8,37 capit dei uerbum nec potest pondus sustinere sapientiae; fatiscit et Boluitursoluitur. § 52 et ideo diutius molestus non fuit, sed 8,37 ascendit et regressus est. ascendit utique ab inferioribus ad superiora, a synagoga scilicet ad ecclesiam et regressus per stagnum 9 Dent. 28,", "candidate_score": 0.621874, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_83", "bdc_text": "voluntatem nec contra dominos scholiarchas Zurich , Schulen agere , etc. Die ZürcherZurich bzw. Kellers VaterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater ) sollten auf dessenKeller , Jakob ( aus Regensberg )", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_486", "psc_text": "in Hierusalem. uides igitur quod alius fuit B Iosiae filius; alius nepos: filius illius ille, cui Hieremias nomen inposuit, nepos iste, qui patris uocatus est nomine. et bene 4 Euseb. Quaeat. euang. 248, 16 11 Reg. IIII 23, 84 et 36 14 Reg. IIII 24, 5 sq. et 8-10 24 Hier. 44 (37), 1 2 ex] et A (X 8. 't) BC; ex Joseph om. X in add. m2 A 3 capareum A (e 8. a alt. et um expo m2) capere eum PLX capere X caecum aRC 4 naufragium possis Gγ ueritatem X enim om. L 5 ieconias A storia A 6 transmigratione ipsa B 8 iosiet Å succesit A 11 farao PaL srahel A israhelem ET ihkm r 13 XI ACGγπ XII (I alt. cras.) P undecim eet. 15 uerborum regum et γ. 16 quibus X 18 decem et octo Αα, X et octo G; X et VIII", "candidate_score": 0.621081, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "100_sent_71", "bdc_text": "tum etiam suis reverendis dominis Zurich , Schulen scripturum dixit sperans - cum paterKeller , Jakob ( aus Regensberg ) , Keller , N. N. ( Vater )", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1298", "psc_text": "renascitur in ecclesia. 14,5-2A sicut emm sunt qui ex nobis exierunt, sed non erant ex nobis, si enim ex nobis essent, nobiscum mansissent, sic de his qui ex Iudaeis credunt dicimus, quia, si ex synagoga essent, in synagoga manerent, sed propterea exierunt ex synagoga, ut ex synagoga non fuisse credantur. deinde pro malitia interueniret alioquin ft diceret excolendam, ut fructum adferret, cum ideo uenerit dominus, ut semina inprobitatis aboleret. 10Matth.2!,19 14lloh.2,19 2011oh.3.5 1 uacuum P (i s. um ?K.3) BL 2 si (e.r