{ "letter_id": "101", "bd_url": "https://www.bullinger-digital.ch/letter/101", "dominant_topic": 7, "topic_dist": [ 0.056105, 0.05831, 0.048019, 0.049505, 0.044871, 0.050989, 0.052161, 0.058801, 0.043648, 0.046215, 0.048982, 0.051203, 0.047126, 0.05661, 0.052986, 0.053804, 0.045058, 0.045049, 0.046115, 0.044441 ], "citations": [ { "rank": 1, "cf_id": "cf021", "work_id": "stoa0040.stoa055.opp-lat1", "max_score": 0.698938, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa055.opp-lat1_window_191", "psc_text": "cognoscite y audite (3 praecepimus Sj 23 minime (e 8. I. 2) QF1 pro minimo N 24 diudicemur N iudicemur p humano die] huiusmodi PDMr 25 nobis cura sit PDMj nobis L qui dedit inspiciat A qui dedit quod inspiciendum eius oculis offeramus. postremo quod uultis sentite de nobis: Paulus apostolus uobis praecipit et obsecrat in domino, ut cum silentio, id est quieti et oboedienter ordinati, operantes uestrum panem manducetis. nec de illo, ut arbitror, aliquid mali creditis et in illum, qui per eum loquitur, credidistis. § 38 Haec, mi carissime et in Christi uisceribus uenerande frater Aureli, quantum donauit ut possem, qui per te mihi iussit ut facerem, de opere monachorum non distuli scribere, maxime curans, ne boni fratres apostolicis praeceptis oboedientes a pigris et inoboedientibus etiam praeuaricatores euangelii dicerentur: ut qui non operantur, saltem illos qui operantur sibi anteponendos esse non dubitent. ceteramceterum quis ferat homines contumaces saluberrimis", "candidate_score": 0.698938, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31_33", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa055.opp-lat1_window_191", "psc_text": "cognoscite y audite (3 praecepimus Sj 23 minime (e 8. I. 2) QF1 pro minimo N 24 diudicemur N iudicemur p humano die] huiusmodi PDMr 25 nobis cura sit PDMj nobis L qui dedit inspiciat A qui dedit quod inspiciendum eius oculis offeramus. postremo quod uultis sentite de nobis: Paulus apostolus uobis praecipit et obsecrat in domino, ut cum silentio, id est quieti et oboedienter ordinati, operantes uestrum panem manducetis. nec de illo, ut arbitror, aliquid mali creditis et in illum, qui per eum loquitur, credidistis. § 38 Haec, mi carissime et in Christi uisceribus uenerande frater Aureli, quantum donauit ut possem, qui per te mihi iussit ut facerem, de opere monachorum non distuli scribere, maxime curans, ne boni fratres apostolicis praeceptis oboedientes a pigris et inoboedientibus etiam praeuaricatores euangelii dicerentur: ut qui non operantur, saltem illos qui operantur sibi anteponendos esse non dubitent. ceteramceterum quis ferat homines contumaces saluberrimis", "candidate_score": 0.697905, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_32", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa055.opp-lat1_window_191", "psc_text": "cognoscite y audite (3 praecepimus Sj 23 minime (e 8. I. 2) QF1 pro minimo N 24 diudicemur N iudicemur p humano die] huiusmodi PDMr 25 nobis cura sit PDMj nobis L qui dedit inspiciat A qui dedit quod inspiciendum eius oculis offeramus. postremo quod uultis sentite de nobis: Paulus apostolus uobis praecipit et obsecrat in domino, ut cum silentio, id est quieti et oboedienter ordinati, operantes uestrum panem manducetis. nec de illo, ut arbitror, aliquid mali creditis et in illum, qui per eum loquitur, credidistis. § 38 Haec, mi carissime et in Christi uisceribus uenerande frater Aureli, quantum donauit ut possem, qui per te mihi iussit ut facerem, de opere monachorum non distuli scribere, maxime curans, ne boni fratres apostolicis praeceptis oboedientes a pigris et inoboedientibus etiam praeuaricatores euangelii dicerentur: ut qui non operantur, saltem illos qui operantur sibi anteponendos esse non dubitent. ceteramceterum quis ferat homines contumaces saluberrimis", "candidate_score": 0.697113, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_32_34", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller . Vogleri spe pacificandi tuum nomen mihique historiam dedit velut ad MichaelemZum Gebrauch des Pseudonyms «Michael» vgl. 18348 , fn18348-5 .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa055.opp-lat1_window_191", "psc_text": "cognoscite y audite (3 praecepimus Sj 23 minime (e 8. I. 2) QF1 pro minimo N 24 diudicemur N iudicemur p humano die] huiusmodi PDMr 25 nobis cura sit PDMj nobis L qui dedit inspiciat A qui dedit quod inspiciendum eius oculis offeramus. postremo quod uultis sentite de nobis: Paulus apostolus uobis praecipit et obsecrat in domino, ut cum silentio, id est quieti et oboedienter ordinati, operantes uestrum panem manducetis. nec de illo, ut arbitror, aliquid mali creditis et in illum, qui per eum loquitur, credidistis. § 38 Haec, mi carissime et in Christi uisceribus uenerande frater Aureli, quantum donauit ut possem, qui per te mihi iussit ut facerem, de opere monachorum non distuli scribere, maxime curans, ne boni fratres apostolicis praeceptis oboedientes a pigris et inoboedientibus etiam praeuaricatores euangelii dicerentur: ut qui non operantur, saltem illos qui operantur sibi anteponendos esse non dubitent. ceteramceterum quis ferat homines contumaces saluberrimis", "candidate_score": 0.677872, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_40", "bdc_text": "vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa055.opp-lat1_window_76", "psc_text": "hae manus seruierunt. omnia ostendi uobis, quoniam sic laborantes oportet iuuare infirmos, memores etiam uerborum domini Iesu, quia ipse dixit: beatum est magis dare quam accipere. § 14 Hic fortasse aliquis dicat: si corporale opus operabatur apostolus, unde uitam istam sustentaret, quod erat ipsum opus et quando ei uacabat et operari et euangelium praedicare? cui respondeo: puta me nescire; corporaliter tamen » operatum esse et inde in carne uixisse, non utentem potestate, quam dominus apostolis dederat, ut euangelium adnuntians de euangelio uiueret, ea quae supra dicta sunt sine ulla dubitatione testantur. neque enim aut uno loco aut breuiter dictum 4 I Thess. 2, 6 10 Act. 20, 33-35 1 facti estis nobis M 4 ergo] enim bd esse uobis AJli 5 eniml igitur PVDMfbd 6 odissent] dicerent N 7 et maternis A fecit hoc N 8 milete LO militene (ne 8. l.) F 9 efesam A presbiteros YBD presbiteros f", "candidate_score": 0.658041, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_40", "bdc_text": "vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa055.opp-lat1_window_75", "psc_text": "OPj paruus D 21 uos] nos A 22 etiam et PFJfT nostras; quoniam carissimi nobis facti estis. recordamini enim, fratres, laborem nostrum et aerumnam, nocte et die operantes, ne quem uestrum grauaremus: hoc ergo superius ait: cum possemus oneri uobis esse ut Christi apostoli. infirmorum enim periculis, ne falsis suspicionibus agitati odissent quasi uenale euangelium, tam quam paternis maternisque uisceribus tremefactus hoc. fecit. sic etiam in Actibus apostolorum idem loquitur, cum a Mileto mittens Ephesum uocasset inde presbyteros ecclesiae, quibus inter multa, argentum, inquit, uel aurum uel uestem nullius concupiui. ipsi scitis, quoniam necessitatibus meis et eorum qui mecum fuerunt, hae manus seruierunt. omnia ostendi uobis, quoniam sic laborantes oportet iuuare infirmos, memores etiam uerborum domini Iesu, quia ipse dixit: beatum est magis dare quam accipere. § 14 Hic fortasse aliquis dicat: si corporale opus operabatur apostolus, unde uitam istam sustentaret, quod erat ipsum opus et quando ei uacabat et", "candidate_score": 0.651404, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_38_40", "bdc_text": "Rordorphio me perquam libenter impertiissem quantuliscunque officiis Gemeint ist , dass Vadian sich gern wegen einigen Anliegen mit Rordorf getroffen hätte , als dieser geschäftlich in St . GallenSankt Gallen weilte ; vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa055.opp-lat1_window_81", "psc_text": "15 possit A si] etsi A om. N dixef N dixerit Dr 17 honorabiles] ignorabiles B 18 si ecclesiaml de ecclesia D 20 disponeata PVy responsata Ll beata uirgo PVDMf 21 ergo horum Mbd 22 et om. M 24 dilabatur FVBDysbd 25 laboret operando D bonum] quod bonum est PVDMf 26 tribuat ABDM cui opus est] indigentibus PYDMr et in ipso opere corporali id quod bonum est operabatur apostolus. § 15 Quando autem soleret operari, id est quibus temporum spatiis, ne ab euangelizando inpediretur, quis possit conprehendere ? sane quia et diurnis et nocturnis horis operabatur, ipse non tacuit uerumtamen isti, qui tamquam multum negotiosi et occupati de tempore operationis inquirantinquirunt, quid agunt? numquid ipsi ab Hierusalem per circuitum usque ad Illyricum terras euangelio repleuerunt? aut quidquid gentium barbararum remansit adhuc obeundum et inplendum de pace ecclesiae susceperunt? nouimuanouimus eos in quandam sanctam societatem otiosissime congregatos. mirandam rem fecit apostolus,", "candidate_score": 0.641154, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_38_40", "bdc_text": "Rordorphio me perquam libenter impertiissem quantuliscunque officiis Gemeint ist , dass Vadian sich gern wegen einigen Anliegen mit Rordorf getroffen hätte , als dieser geschäftlich in St . GallenSankt Gallen weilte ; vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa055.opp-lat1_window_82", "psc_text": "isti, qui tamquam multum negotiosi et occupati de tempore operationis inquirantinquirunt, quid agunt? numquid ipsi ab Hierusalem per circuitum usque ad Illyricum terras euangelio repleuerunt? aut quidquid gentium barbararum remansit adhuc obeundum et inplendum de pace ecclesiae susceperunt? nouimuanouimus eos in quandam sanctam societatem otiosissime congregatos. mirandam rem fecit apostolus, qui reuera in tanta sollicitudine omnium ecclesiarum, et propagatarum et propagandarum, ad eius curam laboremque pertinentium etiam manibus operabatur; propterea tamen, cum apud Corinthios esset et egeret, nemini quidem eorum, apud quos erat, grauis fuit, sed plane quod illi deerat. suppleuerunt fratres, qui uenerunt ex Macedonia. § 16 Nam et ipse propter eius modi necessitates sanctorum, qui quamuis praeceptis eius obtemperent, ut cum silentio operantes suum panem manducent, possunt tamen multis ex causis indigere supplemento aliquo talium sustentationum, cum dixisset talia docens et praemonens: his autem qui eius modi sunt praecipimus et obsecramus in 5 cf. I Thess. 2, 9;", "candidate_score": 0.638901, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_40", "bdc_text": "vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa055.opp-lat1_window_82", "psc_text": "isti, qui tamquam multum negotiosi et occupati de tempore operationis inquirantinquirunt, quid agunt? numquid ipsi ab Hierusalem per circuitum usque ad Illyricum terras euangelio repleuerunt? aut quidquid gentium barbararum remansit adhuc obeundum et inplendum de pace ecclesiae susceperunt? nouimuanouimus eos in quandam sanctam societatem otiosissime congregatos. mirandam rem fecit apostolus, qui reuera in tanta sollicitudine omnium ecclesiarum, et propagatarum et propagandarum, ad eius curam laboremque pertinentium etiam manibus operabatur; propterea tamen, cum apud Corinthios esset et egeret, nemini quidem eorum, apud quos erat, grauis fuit, sed plane quod illi deerat. suppleuerunt fratres, qui uenerunt ex Macedonia. § 16 Nam et ipse propter eius modi necessitates sanctorum, qui quamuis praeceptis eius obtemperent, ut cum silentio operantes suum panem manducent, possunt tamen multis ex causis indigere supplemento aliquo talium sustentationum, cum dixisset talia docens et praemonens: his autem qui eius modi sunt praecipimus et obsecramus in 5 cf. I Thess. 2, 9;", "candidate_score": 0.628197, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_38_40", "bdc_text": "Rordorphio me perquam libenter impertiissem quantuliscunque officiis Gemeint ist , dass Vadian sich gern wegen einigen Anliegen mit Rordorf getroffen hätte , als dieser geschäftlich in St . GallenSankt Gallen weilte ; vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa055.opp-lat1_window_112", "psc_text": "ad se ex alio genere uitae fratribus uel diuinas lectiones exponere uel de aliquibus quaestionibus salubriter disputare? quando ergo non omnes possunt, cur sub hoc obtentu omnes uacare uolunt? quamquam etsi omnes possent, uicissitudine facere deberent non solum ne ceteri a necessariis operibus occuparentur, sed etiam quia sufficit, ut audientibus pluribus unus loquatur. deinde ipsi apostolo quomodo uacaret operari manibus suis, nisi ad erogandum uerbum dei certa tempora constitueret? neque 1 cf. Ps. 1, 2 2 cf. Ps. 12, 6 1 domini] dei AMN 4 splendorum B 5 orae N 6 si illa M corporalia (a fin. s. l.) V agere VDM 7 opprimantur M egestatem PVDr se om. N dicunt se M 8 quod] quae PDMr praecipit Fbd 9 est ista ergo Bbd ergo ista est M est ergo ista N 11 tanto citius] tantocius DM 12 quemque om. A quantotius VDM 14 et er. y 15 occupatur AB", "candidate_score": 0.627115, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_38_40", "bdc_text": "Rordorphio me perquam libenter impertiissem quantuliscunque officiis Gemeint ist , dass Vadian sich gern wegen einigen Anliegen mit Rordorf getroffen hätte , als dieser geschäftlich in St . GallenSankt Gallen weilte ; vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa055.opp-lat1_window_124", "psc_text": "aliquid] aliud B 23 quisquis—lugendus est om. M infirmo V hoc bd andit: uidit L audit et credit] dicit PVDy § 23 Hic exoritur altera quaestio. fortasse enim dicat: quid ergo? ceteri apostoli et fratres domini et Cephas, quia non operabantur, peccabant? aut adferebant inpedimentum euangelio, quia dixit beatus Paulus ideo se non usum hac potestate, ne quod inpedimentum daret euangelio Christi? si enim peccauerunt, quia non operati sunt, non ergo acceperant potestatem non operandi, sed de euangelio uiuendi. si autem acceperant hanc potestatem ordinante domino, ut qui euangelium adnuntiarent, ex euangelio uiuerent, et dicente: dignus est operarius cibo suo - qua potestate Paulus amplius aliquid erogans uti noluit — non utique peccauerunt. si non peccauerunt, nullum inpedimentum dederunt. neque enim nullum peccatum est inpedire euangelium. quod si ita est, et nobis, inquiunt, liberum est et uti et non uti hac potestate. § 24 Hanc quaestionem breuiter soluerem, si dicerem,", "candidate_score": 0.625476, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_40", "bdc_text": "vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa055.opp-lat1_window_37", "psc_text": "eisJ illis N 14 ab ipsis] apud illos DA a-pud ipsos (ip a. l.) L 16 cuius LO talia] alia VD 18 utj et COx ut et L, om. F1 de a coapodtolis Y quoapostolis (u s. I.) C 19 licentiae huius M 21 chephas C caephas BD se om. r 22 quod-accipere om. PVDMf liceret CLOFAB conmilitonum Vy 23 more] in ore N ut idem mos Å an] ait an A solus inquit LO 24 potestatem om. 11 non operandi] operandi ea PVDMf dubitationem etiam tardissimis cordibus, ut intellegant, de qua operatione dicat. ut quid enim ait: an ego solusetBarnabas non habemus potestatem non operandi? nisi quia omnes euangelistae et ministri uerbi dei habebant potestatem a domino acceptam, ut non operarentur manibus suis, sed ex euangelio uiuerent, operantes tantummodo spiritalia in praedicatione regni caelorum et aedificatione pacis ecclesiae. neque enim quisquam potest dicere de ipsa spiritali operatione dixisse apostolum:", "candidate_score": 0.621748, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_40", "bdc_text": "vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa055.opp-lat1_window_3", "psc_text": "non, inquiunt, de hoc opere corporali, in quo uel agricolae uel opifices laborant, praecepit apostolus, cum diceret: qui non unIt operari, non manducet. neque enim euangelio posset esse contrarius, ubi ait ipse dominus: ideo dico nobisuobis, ne solliciti sitis animae uestrae quid manducetis neque corpori uestro quid induamini. nonne anima plus est quam esca et corpus quam uestimentum? conspicite uolatilia caeli, quoniam non serunt neque metunt neque congregant in horrea, et pater uestercaelestis pascit illa. nonneuos magis pluris estis illis? quis autem uestrum cogitans potest adicere ad staturam suam cubitum unum? et de uestimento quid solliciti estis? considerate lilia agri, quomodo crescunt: non laborant uequeneque nent. dico autem nobisuobis, quoniam nec Salomon in omni gloria sua coopertus est sicut unum ex istis. si autem fenum agri, quod hodie est et cras in cUbanumclibanum mittitur, deus sic uestit, quanto magis uos modicae fidei! nolite ergo solliciti esse dicentes: quid manducabimus aut", "candidate_score": 0.620582, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_40", "bdc_text": "vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit .", "psc_chunk_id": "stoa0040.stoa055.opp-lat1_window_81", "psc_text": "15 possit A si] etsi A om. N dixef N dixerit Dr 17 honorabiles] ignorabiles B 18 si ecclesiaml de ecclesia D 20 disponeata PVy responsata Ll beata uirgo PVDMf 21 ergo horum Mbd 22 et om. M 24 dilabatur FVBDysbd 25 laboret operando D bonum] quod bonum est PVDMf 26 tribuat ABDM cui opus est] indigentibus PYDMr et in ipso opere corporali id quod bonum est operabatur apostolus. § 15 Quando autem soleret operari, id est quibus temporum spatiis, ne ab euangelizando inpediretur, quis possit conprehendere ? sane quia et diurnis et nocturnis horis operabatur, ipse non tacuit uerumtamen isti, qui tamquam multum negotiosi et occupati de tempore operationis inquirantinquirunt, quid agunt? numquid ipsi ab Hierusalem per circuitum usque ad Illyricum terras euangelio repleuerunt? aut quidquid gentium barbararum remansit adhuc obeundum et inplendum de pace ecclesiae susceperunt? nouimuanouimus eos in quandam sanctam societatem otiosissime congregatos. mirandam rem fecit apostolus,", "candidate_score": 0.620399, "ce_score": null } ] }, { "rank": 2, "cf_id": "cf009", "work_id": "024_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-homiliarum-in-visiones-Isaiae", "max_score": 0.688207, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_32", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "024_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-homiliarum-in-visiones-Isaiae_window_140", "psc_text": "paululum locum istum: cernentes aspicietis, et non videbitis, istiusmodi est. Videbant quidem videre tunc caecos respicientes, rationem autem visionis ignorabant. Audiebant parabolas, quas dissolvebat secreto discipulis Salvator. Ipsi vero non audiebant, nescientes quae dicebantur, propter hoc testificans eos dixit: Qui habet aures audiendi audiat. Nec enim privati erant his auribus, ut non audirent; sed interiores eorum aures gravatae erant ad audiendum. Propter hoc praedicat eis, et per Prophetam futura praefatur dicens: Aure audietis, et non intelligetis: et cernentes aspicietis, et non videbitis. Incrassatum est enim cor populi hujus. Quid sit hoc quod dicitur: Incrassatum est enim cor populi hujus, inspiciamus. Omnibus, qui in praesentis vitae curis versantur, cor incrassatum est: haud aliter eis, qui in saecularibus morantur incrassatum est cor, quam si a spinis enecentur. Idcirco pinguescit cor, et non potest tenuioris spiritus suscipere notiones. Fugiamus ergo a talibus curis, ut attenuatum cor nostrum Deo acceptabile fiat. Fugiamus terrena negotia.", "candidate_score": 0.688207, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31_33", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller .", "psc_chunk_id": "024_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-homiliarum-in-visiones-Isaiae_window_140", "psc_text": "paululum locum istum: cernentes aspicietis, et non videbitis, istiusmodi est. Videbant quidem videre tunc caecos respicientes, rationem autem visionis ignorabant. Audiebant parabolas, quas dissolvebat secreto discipulis Salvator. Ipsi vero non audiebant, nescientes quae dicebantur, propter hoc testificans eos dixit: Qui habet aures audiendi audiat. Nec enim privati erant his auribus, ut non audirent; sed interiores eorum aures gravatae erant ad audiendum. Propter hoc praedicat eis, et per Prophetam futura praefatur dicens: Aure audietis, et non intelligetis: et cernentes aspicietis, et non videbitis. Incrassatum est enim cor populi hujus. Quid sit hoc quod dicitur: Incrassatum est enim cor populi hujus, inspiciamus. Omnibus, qui in praesentis vitae curis versantur, cor incrassatum est: haud aliter eis, qui in saecularibus morantur incrassatum est cor, quam si a spinis enecentur. Idcirco pinguescit cor, et non potest tenuioris spiritus suscipere notiones. Fugiamus ergo a talibus curis, ut attenuatum cor nostrum Deo acceptabile fiat. Fugiamus terrena negotia.", "candidate_score": 0.681288, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "024_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-homiliarum-in-visiones-Isaiae_window_140", "psc_text": "paululum locum istum: cernentes aspicietis, et non videbitis, istiusmodi est. Videbant quidem videre tunc caecos respicientes, rationem autem visionis ignorabant. Audiebant parabolas, quas dissolvebat secreto discipulis Salvator. Ipsi vero non audiebant, nescientes quae dicebantur, propter hoc testificans eos dixit: Qui habet aures audiendi audiat. Nec enim privati erant his auribus, ut non audirent; sed interiores eorum aures gravatae erant ad audiendum. Propter hoc praedicat eis, et per Prophetam futura praefatur dicens: Aure audietis, et non intelligetis: et cernentes aspicietis, et non videbitis. Incrassatum est enim cor populi hujus. Quid sit hoc quod dicitur: Incrassatum est enim cor populi hujus, inspiciamus. Omnibus, qui in praesentis vitae curis versantur, cor incrassatum est: haud aliter eis, qui in saecularibus morantur incrassatum est cor, quam si a spinis enecentur. Idcirco pinguescit cor, et non potest tenuioris spiritus suscipere notiones. Fugiamus ergo a talibus curis, ut attenuatum cor nostrum Deo acceptabile fiat. Fugiamus terrena negotia.", "candidate_score": 0.674585, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "024_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-homiliarum-in-visiones-Isaiae_window_86", "psc_text": "III. Sed videamus etiam ea, quae praecipit Dominus ut populo diceret: Vade, et dic populo: Aure audietis, et non intelligetis, et videntes cernetis, et non videbitis; incrassatum est enim cor populi hujus, et auribus graviter audierunt, et oculos clauserunt: nequando videant oculis, et auribus audiant, et corde intelligant, et convertantur, et salvem eos. Bifariam sciens sermonis auditionem, et duplicem noscens constitutionem, hoc est aliud eorum corporale, aliud spiritale, aut ad populum prophetizans de his quae in adventu Christi futura erant, quia esset tempus quando audirent et non intelligerent ea. Siquidem cum audirent Dominum meum Jesum Christum, vocem tantum dictorum audiere, non sensum. Et hoc ex eo manifestum est, quia foris ad populum in parabolis loquebatur: Discipulis autem secreto dissolvebat eas. Prophetat autem, quod evenit: Aure audietis, et non intelligetis (Matth. XIII) . Porro quod de Adventu Domini hoc sit populo prophetatum, ipse Salvator dicit: Bene prophetizavit de vobis Isaias dicens:", "candidate_score": 0.670049, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_32", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "024_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-homiliarum-in-visiones-Isaiae_window_102", "psc_text": "attenuari ex sollicitudine spiritali, cum quis cogitat ea, quae Domini sunt, projiciens pinguedinem ex corde, et sciens, quia si incrassatum fuerit cor ejus, neque accipiat sermones Dei, neque videat salutis sacramenta, deponamus et nos crassitudinem, et assumamus eam, quae dicta est tenuitatem, ut et nos dicamus quomodo Prophetes: Sitivit in te anima mea, quam multipliciter tibi caro mea. In terra deserta, invia et inaquosa, sic in sancto apparui tibi (Psal. LXIII) , non quasi sanctus fuerim naturaliter, sed si carnis prudentia tabescit, et si prudentia carnis extabuerit, tunc in sancto apparebo ei. Haec in explicationem ejus, quod dictum est: Incrassatum est cor populi hujus. VI. Sequitur autem: Et auribus suis graviter audierunt. Nihil mihi nocet si graviter audiam corporaliter, neque ista mihi causa fit, ut non audiam sermones Dei. Quomodo enim nihil mihi nocet caecitas corporalis, si non fuerit obcaecata anima mea: sic neque levitas, neque gravitudo auditionis corporalis impedit", "candidate_score": 0.668348, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_32", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "024_Origenes_-Hieronymus-Stridonensis_Translatio-homiliarum-in-visiones-Isaiae_window_86", "psc_text": "III. Sed videamus etiam ea, quae praecipit Dominus ut populo diceret: Vade, et dic populo: Aure audietis, et non intelligetis, et videntes cernetis, et non videbitis; incrassatum est enim cor populi hujus, et auribus graviter audierunt, et oculos clauserunt: nequando videant oculis, et auribus audiant, et corde intelligant, et convertantur, et salvem eos. Bifariam sciens sermonis auditionem, et duplicem noscens constitutionem, hoc est aliud eorum corporale, aliud spiritale, aut ad populum prophetizans de his quae in adventu Christi futura erant, quia esset tempus quando audirent et non intelligerent ea. Siquidem cum audirent Dominum meum Jesum Christum, vocem tantum dictorum audiere, non sensum. Et hoc ex eo manifestum est, quia foris ad populum in parabolis loquebatur: Discipulis autem secreto dissolvebat eas. Prophetat autem, quod evenit: Aure audietis, et non intelligetis (Matth. XIII) . Porro quod de Adventu Domini hoc sit populo prophetatum, ipse Salvator dicit: Bene prophetizavit de vobis Isaias dicens:", "candidate_score": 0.667004, "ce_score": null } ] }, { "rank": 3, "cf_id": "cf011", "work_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3", "max_score": 0.683114, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_11_13", "bdc_text": "dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_148", "psc_text": "zwar ohne Klammern auf die folgende, mit Klammern auf die vorausgehende. ραʹ Ὀδυρμὸς ἐπὶ τῷ προτέρῳ λαῷ καὶ προφητεία νεοῦ λαοῦ καὶ κλῆσις ἐθνῶν Προσευχὴ τῷ πτωχῷ, ὅταν ἀκηδιάσῃ καὶ ἐναντίον κυρίου ἐκχέῃ τὴν δέησιν αὐτοῦ. Εἰσάκουσον, κύριε, τῆς προσευχῆς μου, καὶ ἡ κραυγή μου πρὸς σὲ ἐλθάτω. μὴ ἀποστρέψῃς τὸ πρόσωπόν σου ἀπ’ ἐμοῦ. Νοήσεις … Σύμμαχον] A 110v–111r: Eusebius; P 113r: Eusebius; Ca 330r: Eusebius; Cb 312r: Eusebius; vgl. PG 23 (1249 C14–1252 A15)Νοήσεις τòν ἐνταῦθα λεγόμενον πτωχὸν συμβαλὼν συμβάλλων αὐτὸν τῷ μακαριζομένῳ κατὰ τό· μακάριοι οἱ πτωχοὶ τῷ πνεύματι. ἁρμόσειε ἁρμόσει δ’ ἂν τῷ ἀκηδιῶντι πτωχῷ καὶ τό τῷ · μακάριοι οἱ κλαίοντες καὶ πενθοῦντες . πᾶς τοιγαροῦν τῷ θεῷ ἀνακείμενος πτωχεύων ἐν τοῖς τοῦ βίου πράγμασι, παρὰ δὲ θεῷ πλουτῶν ἀκηδιᾷ λυπούμενος ἢ ἀθυμεῖ ἀθυμίᾳ κατὰ τὴν τοῦ Συμμάχου ἑρμηνείαν ἑρμηνείαν κατέχεται ἐπὶ τῇ τῶν πολλῶν κακίᾳ τε καὶ ἀπωλείᾳ, οἷος ἦν ὁ λέγων· οἴμοι οἴμμοι", "candidate_score": 0.683114, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47_49", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo . Zürich. Überbringer des vorliegenden Briefs war vermutlich Rordorf;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_59", "psc_text": "Der Grund für diesen Abschluß ist nicht erkennbar; es gab wahrscheinlich keine entsprechende Einteilung des zweiten Bandes der Katene.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 499–500. Ne bietet weniger Zuschreibungen am Rand, manchmal aber auch einige singuläre. Die Textqualität ist insgesamt besser als im Coislinianus. Der Autor zeigt keine Absicht auf eigene Textgestaltung. Abweichungen wie ein vereinfachendes συνεργοῦντα für συγγεωργοῦντα im zweiten Fragment zu Ps 103,13a–15c bleiben vereinzelte Eingriffe. Mitunter finden sich Erweiterungen gegenüber den anderen N-Handschriften, die jedoch für vorliegende Eusebius-Texte nicht relevant sind, beispielsweise im Eintrag zu Ps 110,10c (fol. 417v). (Nh) Harleianus 5791 (17. Jh.) Die junge Papierhandschrift wurde im (heute nicht mehr existierenden) Kloster zum heiligen Sabbas in Bukarest von einem Nikolaos angefertigt und am 26. Januar 1682 abgeschlossen. So möchte man jedenfalls die Schlußnotiz auf fol. 665r verstehen. Dorival nimmt eine Entstehung im 15. bis 16. Jahrhundert an.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 502.", "candidate_score": 0.667091, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_46_48", "bdc_text": "Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_59", "psc_text": "Der Grund für diesen Abschluß ist nicht erkennbar; es gab wahrscheinlich keine entsprechende Einteilung des zweiten Bandes der Katene.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 499–500. Ne bietet weniger Zuschreibungen am Rand, manchmal aber auch einige singuläre. Die Textqualität ist insgesamt besser als im Coislinianus. Der Autor zeigt keine Absicht auf eigene Textgestaltung. Abweichungen wie ein vereinfachendes συνεργοῦντα für συγγεωργοῦντα im zweiten Fragment zu Ps 103,13a–15c bleiben vereinzelte Eingriffe. Mitunter finden sich Erweiterungen gegenüber den anderen N-Handschriften, die jedoch für vorliegende Eusebius-Texte nicht relevant sind, beispielsweise im Eintrag zu Ps 110,10c (fol. 417v). (Nh) Harleianus 5791 (17. Jh.) Die junge Papierhandschrift wurde im (heute nicht mehr existierenden) Kloster zum heiligen Sabbas in Bukarest von einem Nikolaos angefertigt und am 26. Januar 1682 abgeschlossen. So möchte man jedenfalls die Schlußnotiz auf fol. 665r verstehen. Dorival nimmt eine Entstehung im 15. bis 16. Jahrhundert an.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 502.", "candidate_score": 0.663517, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47_49", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo . Zürich. Überbringer des vorliegenden Briefs war vermutlich Rordorf;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_32", "psc_text": "ὀλίγα nicht notwendig, dass der ausgezogene Autor tatsächlich derselbe wie der zuvor genannte ist. So wird auf fol. 377r, innerhalb der Kommentierung von Ps 117,23, als vorletzter Eintrag ein Auszug aus Theodoret (PG 80, 1816 C: τοῦτον – τόκον) unter καὶ μετ’ ὀλίγα geboten, obwohl zwei Einträge angeblich aus Didymus vorausgehen, der eine vorgestellt als διδύμου, der andere wieder mit καὶ μετ’ ὀλίγα. Diese beiden stammen in Wirklichkeit aus Eusebius. (Cb) Venetus Marcianus gr. Z 17 (10. Jh.) Der Codex, der zur Schenkung von Kardinal Bessarion an die Marciana gehört,Zum Codex vgl. Vanderschelden (wie Anm. 9) 45–48. stimmt mit Ca in der Komposition und Darbietungsweise völlig überein. Dorival hielt es deshalb für möglich, dass beide Handschriften in demselben atelier entstanden sein könnten.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) I 248. Der enge Kontakt, der zwischen beiden offensichtlich besteht, mag diesen Schluß für das Layout nahelegen. Aber Cb ist nicht einfach eine", "candidate_score": 0.663272, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47_49", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo . Zürich. Überbringer des vorliegenden Briefs war vermutlich Rordorf;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_33", "psc_text": "in der Komposition und Darbietungsweise völlig überein. Dorival hielt es deshalb für möglich, dass beide Handschriften in demselben atelier entstanden sein könnten.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) I 248. Der enge Kontakt, der zwischen beiden offensichtlich besteht, mag diesen Schluß für das Layout nahelegen. Aber Cb ist nicht einfach eine Kopie von Ca. Die Unabhängigkeit des Pariser Codex vom Venetianer ist unzweifelhaft. Sie wird allein schon durch eine große fenestra in letzterem erwiesen: Cb bricht den Eintrag zu Ps 104,1a aus unersichtlichen Gründen ab und lässt mehrere Zeilen frei, um auf der nächsten Seite, übereinstimmend mit Ca, mit einem Auszug von Chrysostomus fortzufahren. Ca hat den ganzen, unproblematisch zu lesenden Text. Ebenso folgt Ca nicht dem Augensprung im Fragment zu Ps 102,22a–c von τόπου zu τόπου oder dem im Fragment zu Ps 118,173ab von ᾑρετισάμην zu ᾑρετισάμην oder der unerklärlichen Auslassung δι’ ἧς ἐξαπλῶν – δέησιν αὐτοῦ im ersten Fragment", "candidate_score": 0.662217, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_46_48", "bdc_text": "Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_32", "psc_text": "ὀλίγα nicht notwendig, dass der ausgezogene Autor tatsächlich derselbe wie der zuvor genannte ist. So wird auf fol. 377r, innerhalb der Kommentierung von Ps 117,23, als vorletzter Eintrag ein Auszug aus Theodoret (PG 80, 1816 C: τοῦτον – τόκον) unter καὶ μετ’ ὀλίγα geboten, obwohl zwei Einträge angeblich aus Didymus vorausgehen, der eine vorgestellt als διδύμου, der andere wieder mit καὶ μετ’ ὀλίγα. Diese beiden stammen in Wirklichkeit aus Eusebius. (Cb) Venetus Marcianus gr. Z 17 (10. Jh.) Der Codex, der zur Schenkung von Kardinal Bessarion an die Marciana gehört,Zum Codex vgl. Vanderschelden (wie Anm. 9) 45–48. stimmt mit Ca in der Komposition und Darbietungsweise völlig überein. Dorival hielt es deshalb für möglich, dass beide Handschriften in demselben atelier entstanden sein könnten.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) I 248. Der enge Kontakt, der zwischen beiden offensichtlich besteht, mag diesen Schluß für das Layout nahelegen. Aber Cb ist nicht einfach eine", "candidate_score": 0.660949, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47_49", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo . Zürich. Überbringer des vorliegenden Briefs war vermutlich Rordorf;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_12", "psc_text": "Ebenso ist vielleicht im Text zu Ps 144,14a–16b das am Rand braun geschriebene ἀμείβων, das den Ausdruck πόλιν ἐκ πόλεως ergänzen soll, keine korrigierende eigene Erfindung. Dagegen wieder muss der Autor von P2 keine besondere Vorlage benutzt haben, wenn er an einer Stelle im Text zu Ps 136,1b–2 die Formulierung ändert: aus ἀπεκλαίοντο τῆς ἑαυτῶν πατρίδος ὡς ἂν θεοῦ πόλεως μεμνημένοι macht er ἀπεκλαίοντο τῆς ἑαυτῶν πατρίδος τὴν ἐρήμωσιν ὡς ἂν θεοῦ πόλεως μεμνημένοι. Er erwartete zu ἀπεκλαίοντο einen Akkusativ, den er sich mit τὴν ἐρήμωσιν ausdachte, und sah nicht, dass τῆς ἑαυτῶν πατρίδος zum folgenden Partizip μεμνημένοι gehört. Das Verhältnis des Textes in A und P ist im großen und ganzen einfach und sicher zu bestimmen; einige Details müssen im Unklaren bleiben. Auf die gemeinsamen fenestrae habe ich bereits hingewiesen. Darüber hinaus fehlte im Hyparchetyp in der Kommentierung zu Ps 104 eine längere Passage; sie kann mit der Sekundärüberlieferung", "candidate_score": 0.659639, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47_49", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo . Zürich. Überbringer des vorliegenden Briefs war vermutlich Rordorf;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_46", "psc_text": "Wa hat versucht, die beiden Fenster zu Beginn des Fragmentes zu Ps 101,25b–29b zu schließen, zeigt dabei aber mit den Ausfüllungen αὐτοῦ ἀπό für das in C zu findende und wohl richtige μέχρι τῆς ἐκβάσεως und καιρῶν συνιδὼν τό für συνορᾷ τὸ ἀδύνατον διὰ τό wenig Geschick. Die beiden Fenster am Ende desselben Fragmentes, an deren Stelle in C kein Text vorliegt, werden dagegen sinnvoll ausgefüllt, wobei das zweite von ihnen durch einen Blick in die Bibel geschlossen werden konnte, das erste vielleicht nur glücklich geraten ist. Fraglich bleibt, ob die ältere Handschrift Wa hier einen älteren Text als den von A P repräsentiert und das Fenster wirklich erst später entstanden ist. (V) Vaticanus gr. 754 (10. Jh.) Der Codex Vaticanus gr. 754 aus dem zehnten Jahrhundert, der in der Forschung bereits viel Aufmerksamkeit erfahren hat, gruppiert um den Psaltertext eine Bearbeitung der Palästinischen Katene, die von Karo und LietzmannKaro", "candidate_score": 0.658337, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47_49", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo . Zürich. Überbringer des vorliegenden Briefs war vermutlich Rordorf;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_34", "psc_text": "von Chrysostomus fortzufahren. Ca hat den ganzen, unproblematisch zu lesenden Text. Ebenso folgt Ca nicht dem Augensprung im Fragment zu Ps 102,22a–c von τόπου zu τόπου oder dem im Fragment zu Ps 118,173ab von ᾑρετισάμην zu ᾑρετισάμην oder der unerklärlichen Auslassung δι’ ἧς ἐξαπλῶν – δέησιν αὐτοῦ im ersten Fragment zu Ps 101 oder derjenigen im Fragment zu Ps 103,19a–23b, auch nicht der Erweiterung im Fragment zu Ps 118,172ab und vielen anderen Eigenarten, seien sie fehlerhaft, konjizierend oder bereits tradiert. Weniger klar ist die Frage zu entscheiden, ob der Venetianer den Pariser Codex zur Vorlage hatte. Gemeinsame Fehler wie der Augensprung ἥτις ἦν – ἐπαγγελίας im Fragment zu Ps 104,8a–11b können aus einer gemeinsamen Vorlage stammen oder gar zufällig entstanden sein. Auffällig am Marcianus ist, dass er störende Stellen, wie sie im Text von Ca vorliegen, elegant zu bewältigen versucht, dabei aber mitunter ein neues Problem hervorruft. Charakteristisch in dieser", "candidate_score": 0.657496, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_46_48", "bdc_text": "Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_33", "psc_text": "in der Komposition und Darbietungsweise völlig überein. Dorival hielt es deshalb für möglich, dass beide Handschriften in demselben atelier entstanden sein könnten.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) I 248. Der enge Kontakt, der zwischen beiden offensichtlich besteht, mag diesen Schluß für das Layout nahelegen. Aber Cb ist nicht einfach eine Kopie von Ca. Die Unabhängigkeit des Pariser Codex vom Venetianer ist unzweifelhaft. Sie wird allein schon durch eine große fenestra in letzterem erwiesen: Cb bricht den Eintrag zu Ps 104,1a aus unersichtlichen Gründen ab und lässt mehrere Zeilen frei, um auf der nächsten Seite, übereinstimmend mit Ca, mit einem Auszug von Chrysostomus fortzufahren. Ca hat den ganzen, unproblematisch zu lesenden Text. Ebenso folgt Ca nicht dem Augensprung im Fragment zu Ps 102,22a–c von τόπου zu τόπου oder dem im Fragment zu Ps 118,173ab von ᾑρετισάμην zu ᾑρετισάμην oder der unerklärlichen Auslassung δι’ ἧς ἐξαπλῶν – δέησιν αὐτοῦ im ersten Fragment", "candidate_score": 0.657057, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_46_48", "bdc_text": "Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_56", "psc_text": "Les Chaînes (wie Anm. 3) III 513. konnte ich drei Codices auswerten. (Nd) Coislinianus 190 (13. / 14.Jh.) Der 259 Blätter umfassende Pariser Codex ist auf Pergament geschrieben, das teilweise ein Palimpsest darstellt; es enthält eine noch nicht zuzuordnende Psalmenkatene.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 508. Ab fol. 196 sind 22 Seiten Papier eingelegt worden; die Herstellungsweise verweist auf Südtitalien.Zur Analyse der Herstellung, Lokalisierung und Datierung vgl. Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 505–507. Die Handschrift enthält den zweiten Band der Niketas-Katene und setzt unbeschädigt erst mit der Behandlung von Ps 80,2b ein. Das Fehlen des Materials ab Ps 77 dürfte der Vorlage anzulasten sein.Vgl. Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 507–508. Der Coislinianus bietet nicht den originalen Text, wie ihn Niketas der Öffentlichkeit übergab. Denn die Abweichungen zwischen Nh und Nd weisen dort auf eine Bearbeitung des Textes in Nd hin, wo Nh mit der Palästinischen", "candidate_score": 0.654722, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_46_48", "bdc_text": "Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_34", "psc_text": "von Chrysostomus fortzufahren. Ca hat den ganzen, unproblematisch zu lesenden Text. Ebenso folgt Ca nicht dem Augensprung im Fragment zu Ps 102,22a–c von τόπου zu τόπου oder dem im Fragment zu Ps 118,173ab von ᾑρετισάμην zu ᾑρετισάμην oder der unerklärlichen Auslassung δι’ ἧς ἐξαπλῶν – δέησιν αὐτοῦ im ersten Fragment zu Ps 101 oder derjenigen im Fragment zu Ps 103,19a–23b, auch nicht der Erweiterung im Fragment zu Ps 118,172ab und vielen anderen Eigenarten, seien sie fehlerhaft, konjizierend oder bereits tradiert. Weniger klar ist die Frage zu entscheiden, ob der Venetianer den Pariser Codex zur Vorlage hatte. Gemeinsame Fehler wie der Augensprung ἥτις ἦν – ἐπαγγελίας im Fragment zu Ps 104,8a–11b können aus einer gemeinsamen Vorlage stammen oder gar zufällig entstanden sein. Auffällig am Marcianus ist, dass er störende Stellen, wie sie im Text von Ca vorliegen, elegant zu bewältigen versucht, dabei aber mitunter ein neues Problem hervorruft. Charakteristisch in dieser", "candidate_score": 0.654102, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47_49", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo . Zürich. Überbringer des vorliegenden Briefs war vermutlich Rordorf;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_11", "psc_text": "Lemma aufgreift. Der Hyparchetyp der Hauptzeugen las offenbar das indefinite Pronomen: πολλῶν τινων, A und P haben lediglich mit ihrer Akzentsetzung (τινῶν) die Enklise-Regel nicht befolgt. Die Übereinstimmung von P2 mit Cb, einem Zeugen der Monophystischen Katene, an dieser Stelle ist wohl kaum als Indiz für eine gemeinsame Vorlage zu deuten, da der Verfasser von Cb mehr noch als P2 zu eigenständigen Verbesserungen der Lesequalität neigt. Wenn P2 aber auf fol. 258r zu Ps 122,1a–c die Autorenzuweisung εὐσεβ in brauner Tinte nachträgt, scheint er doch eine andere Vorlage gekannt zu haben. Denn sie fehlt auch im Ambrosianus, mithin im Hyparchetyp. Ebenso ist vielleicht im Text zu Ps 144,14a–16b das am Rand braun geschriebene ἀμείβων, das den Ausdruck πόλιν ἐκ πόλεως ergänzen soll, keine korrigierende eigene Erfindung. Dagegen wieder muss der Autor von P2 keine besondere Vorlage benutzt haben, wenn er an einer Stelle im Text zu Ps 136,1b–2 die Formulierung", "candidate_score": 0.653265, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_46_48", "bdc_text": "Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_5", "psc_text": "(12. / 13. Jh.) Die Handschrift,Zur Handschrift vgl. Harl, La Chaîne (wie Anm. 2) 23–24. die neben einer handschriftlichen Zählung am oberen Rand eine gestempelte am unteren Rand aufweist, beginnt mit der Katene zu Ps 83,4 und endet, in der modernen Zählung, auf 422v mitten in einem Auszug aus Didymus zu Ps 150,3ab. Eine jüngere Hand trug auf einem weiteren Blatt den Katenentext nach, aber auch sie bietet ihn nicht mehr vollständig und bricht im drittletzten Exzerpt nach vier Zeilen ab. Das Wenige, das noch fehlt, ist dem Patmiacus 215 zu entnehmen. Die im großen und ganzen zuverlässige Handschrift zeigt neben den üblichen Itazismen eine gewisse Unsicherheit in der Verwendung von ο und ω. Wo es sich nicht einfach um einen Fehler handelt, muss Eusebs Ausdrucksweise zur Entscheidung berücksichtigt werden: Im Fragment zu Ps 143,3ab lesen wir in A τῆς τοῦ θεοῦ προνοίας τῆς περὶ τῶν ἀνθρώπων, in P und,", "candidate_score": 0.653125, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47_49", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo . Zürich. Überbringer des vorliegenden Briefs war vermutlich Rordorf;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_5", "psc_text": "(12. / 13. Jh.) Die Handschrift,Zur Handschrift vgl. Harl, La Chaîne (wie Anm. 2) 23–24. die neben einer handschriftlichen Zählung am oberen Rand eine gestempelte am unteren Rand aufweist, beginnt mit der Katene zu Ps 83,4 und endet, in der modernen Zählung, auf 422v mitten in einem Auszug aus Didymus zu Ps 150,3ab. Eine jüngere Hand trug auf einem weiteren Blatt den Katenentext nach, aber auch sie bietet ihn nicht mehr vollständig und bricht im drittletzten Exzerpt nach vier Zeilen ab. Das Wenige, das noch fehlt, ist dem Patmiacus 215 zu entnehmen. Die im großen und ganzen zuverlässige Handschrift zeigt neben den üblichen Itazismen eine gewisse Unsicherheit in der Verwendung von ο und ω. Wo es sich nicht einfach um einen Fehler handelt, muss Eusebs Ausdrucksweise zur Entscheidung berücksichtigt werden: Im Fragment zu Ps 143,3ab lesen wir in A τῆς τοῦ θεοῦ προνοίας τῆς περὶ τῶν ἀνθρώπων, in P und,", "candidate_score": 0.652702, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_45_47", "bdc_text": "Lege chartam hanc cooperientem FortmüleriFur tmueller , Johann Valentin literas . Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_60", "psc_text": "Papierhandschrift wurde im (heute nicht mehr existierenden) Kloster zum heiligen Sabbas in Bukarest von einem Nikolaos angefertigt und am 26. Januar 1682 abgeschlossen. So möchte man jedenfalls die Schlußnotiz auf fol. 665r verstehen. Dorival nimmt eine Entstehung im 15. bis 16. Jahrhundert an.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 502. Auftraggeber oder späterer Besitzer war der auf fol. 13r genannte rumänische Gelehrte und Politiker Constantin Cantacuzenus, der 1716 verstarb, doch gelangte das Buch, dem Katalog der British Library zufolge, schon vor dessen Tod über Edmund Chishull in englischen Besitz. Der Harleianus gehört zu den wenigen Codices, die den gesamten Text der Niketas-Katene enthalten. Allerdings scheint der Schreiber der Meinung gewesen zu sein, er könne hie und da einen längeren Abschnitt übergehen. Die Auslassungen mögen auch der Vorlage geschuldet sein; um bloße Lesefehler kann es sich kaum handeln. Wo sie bemerkt wurden, haben mindestens zwei Hände am Rand den Text nachgetragen.", "candidate_score": 0.652459, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_11_13", "bdc_text": "dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_340", "psc_text": "συνήγαγεν αὐτούς, ἀπὸ ἀνατολῶν καὶ δυσμῶν καὶ βορρᾶ καὶ θαλάσσης. Εἰκότως … αὐτοῦ] Ca 351v: Eusebius; Cb 333v: Eusebius; Nd 98v ἐνταῦθα…αὐτοῦ: anonym; Ne 348rv: anonym; Nh 489v: Theodoret fortgesetzt Εἰκότως … προφητείαν] A 156v–157r: anonym; P 149r: anonym; Wa 172r: Eusebius; vgl. V 268r: anonym; PG 23 (1320 C9–1321 A6) Εἰκότως καὶ ἐπὶ τοῦ παρόντος ἐνταῦθα γὰρ ἡ κλῆσις τῶν ἐθνῶν τῶν ἐθνῶν κλῆσις ~ ἡ διὰ τοῦ σωτῆρος ἡμῶν ἡμῖν εἰς ἔργον χωρήσασα προφητεύεται μετὰ τὴν ἀποβολὴν τοῦ Ἰουδαίων ἔθνους τὴν διὰ τοῦ τῶν πρὸ τούτου ψαλμοῦ δηλωθεῖσαν δηλωθεῖσα , ἐν ᾧ μετὰ τὸν τὸ μακρὸν κατάλογον τῶν ἀσεβειῶν ἀσεβῶν αὐτῶν ἐλέγετο· καὶ ὠργίσθη κύριος ἐπὶ τὸν λαὸν αὐτοῦ καὶ ἐβδελύξατο τὴν κληρονομίαν αὐτοῦ . ἀκολούθως τοίνυν διὰ τοῦ μετὰ χεῖρας ψαλμοῦ τὴν τῶν ἐθνῶν ἐπισυναγωγὴν ποιεῖται καὶ λυτροῦται μὲν πρότερον ἐκ χειρὸς ἐχθροῦ τοὺς … καταδεδουλωμένους] Ca 351v: τοῦ αὐτοῦ (= Eusebius) Cb 333v: τοῦ αὐτοῦ (=", "candidate_score": 0.652446, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_59", "psc_text": "Der Grund für diesen Abschluß ist nicht erkennbar; es gab wahrscheinlich keine entsprechende Einteilung des zweiten Bandes der Katene.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 499–500. Ne bietet weniger Zuschreibungen am Rand, manchmal aber auch einige singuläre. Die Textqualität ist insgesamt besser als im Coislinianus. Der Autor zeigt keine Absicht auf eigene Textgestaltung. Abweichungen wie ein vereinfachendes συνεργοῦντα für συγγεωργοῦντα im zweiten Fragment zu Ps 103,13a–15c bleiben vereinzelte Eingriffe. Mitunter finden sich Erweiterungen gegenüber den anderen N-Handschriften, die jedoch für vorliegende Eusebius-Texte nicht relevant sind, beispielsweise im Eintrag zu Ps 110,10c (fol. 417v). (Nh) Harleianus 5791 (17. Jh.) Die junge Papierhandschrift wurde im (heute nicht mehr existierenden) Kloster zum heiligen Sabbas in Bukarest von einem Nikolaos angefertigt und am 26. Januar 1682 abgeschlossen. So möchte man jedenfalls die Schlußnotiz auf fol. 665r verstehen. Dorival nimmt eine Entstehung im 15. bis 16. Jahrhundert an.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 502.", "candidate_score": 0.650199, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_45_47", "bdc_text": "Lege chartam hanc cooperientem FortmüleriFur tmueller , Johann Valentin literas . Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_59", "psc_text": "Der Grund für diesen Abschluß ist nicht erkennbar; es gab wahrscheinlich keine entsprechende Einteilung des zweiten Bandes der Katene.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 499–500. Ne bietet weniger Zuschreibungen am Rand, manchmal aber auch einige singuläre. Die Textqualität ist insgesamt besser als im Coislinianus. Der Autor zeigt keine Absicht auf eigene Textgestaltung. Abweichungen wie ein vereinfachendes συνεργοῦντα für συγγεωργοῦντα im zweiten Fragment zu Ps 103,13a–15c bleiben vereinzelte Eingriffe. Mitunter finden sich Erweiterungen gegenüber den anderen N-Handschriften, die jedoch für vorliegende Eusebius-Texte nicht relevant sind, beispielsweise im Eintrag zu Ps 110,10c (fol. 417v). (Nh) Harleianus 5791 (17. Jh.) Die junge Papierhandschrift wurde im (heute nicht mehr existierenden) Kloster zum heiligen Sabbas in Bukarest von einem Nikolaos angefertigt und am 26. Januar 1682 abgeschlossen. So möchte man jedenfalls die Schlußnotiz auf fol. 665r verstehen. Dorival nimmt eine Entstehung im 15. bis 16. Jahrhundert an.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 502.", "candidate_score": 0.648287, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_11_13", "bdc_text": "dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_161", "psc_text": "ὤμνυον, ἦ μὴν ἤμην ἡμῖν πιστεύειν τοῖς ὑπ’ ἐμοῦ προφητευομένοις. δι’ οὓς ἔτι μᾶλλον σποδὸν ὡσεὶ ἄρτον ἤσθιον καὶ τὸ πόμα μου μετὰ κλαυθμοῦ ἐκίρνων, τὴν … συνορῶν] Ca 331r: Eusebius; Cb 313r: Eusebiusτὴν ἐπικειμένην αὐτοῖς ὀργὴν καὶ τὸν θυμόν σου τὸν κατ’ αὐτῶν αὔξοντα συνορῶν. Ὅτι ἐπάρας κατέρραξάς με. αἱ ἡμέραι μου ὡσεὶ σκιὰ ἐκλίθησαν, καὶ ἐγὼ ὡσεὶ χόρτος ἐξηράνθην. Τὰ … αἰχμαλωσίᾳ] Ca 331v: Eusebius; Cb 313v: Eusebius; vgl. Nd 61r: Theodoret fortgesetzt; vgl. Ne 233rv: anonym; vgl. Nh 449r: Eusebius fortgesetzt; PG 23 (1256 D11–1257 A7) Τὰ … ἐξηράνθην] A 114r: anonym; P 115rv: anonym; Wa 163v: Eusebius Τὰ κἀνταῦθα δὲ τὰ συμβεβηκότα τῷ λαῷ καὶ τῷ τόπῳ τόπῳ κἀνταῦθα ἰδιοποιεῖται ἰδιοποιεῖται ὁ προφήτης διδάσκων, ὅτι εἰς μέγα δόξης ἀρθέντα τὸν λαὸν ὡς λαὸν θεοῦ θεοῦ λαὸν χρηματίσαι τόν τε δὲ τόπον τόνδε τὸν τὸν δὲ οἶκον οἶκον τοῦ θεοῦ ὀνομασθῆναι ὀνομασθέντα διὰ τὸ ἐν αὐτῷ ἁγίασμα", "candidate_score": 0.647047, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_11_13", "bdc_text": "dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_290", "psc_text": "Eusebius; vgl. Nd 83v: anonym; vgl. Ne 312r: anonym; vgl. Nh 476r: anonym; AS III 489,34–490,2Ἐπιτεμνόμενος τὴν ἱστορίαν τὰ μὲν μέτρια μεταξὺ παραλιμπάνει μεταπαραλιμπάνει , τὰ δὲ καίρια τῶν διηγημάτων τίθησιν· πάντα γὰρ τὰ ἐκ τοῦ θεοῦ εἰς αὐτοὺς εὐεργετήματα εὐεργετήματα εἰς αὐτοὺς ~ διαγράφει καί φησιν, ὡς μετὰ τὸ αὐτάρκως αὐτάρκων αὐτοὺς κακωθῆναι ὑπὸ τῶν Αἰγυπτίων τῷ ἀξίους τούτων γενέσθαι οὐκ εἰς μακρὰν αὐτοῖς σωτῆρα καταλείπει, ἀλλ’ αὐτοῖς εἰς σωτηρίαν μακρὸν αὐτοὺς σωτηρίαν μακρὸν αὐτοῖς σωτῆρας τὸν Μωυσῆν καὶ τὸν Ἀαρὼν ἀποστέλλει. Ἐξαπέστειλε σκότος, καὶ ἐσκότασεν, καὶ παρεπίκραναν τοὺς λόγους αὐτοῦ. μετέστρεψε τὰ ὕδατα αὐτῶν εἰς αἷμα καὶ ἀπέκτεινε τοὺς ἰχθύας αὐτῶν. ἐξῆρψεν ἡ γῆ αὐτῶν βατράχους ἐν τοῖς ταμιείοις τῶν βασιλέων αὐτῶν. εἶπεν, καὶ ἦλθε κυνόμυια καὶ σκνῖπες ἐν πᾶσι τοῖς ὁρίοις αὐτῶν. ἔθετο τὰς βροχὰς αὐτῶν χάλαζαν, πῦρ καταφλέγον ἐν τῇ γῇ αὐτῶν, καὶ ἐπάταξε τὰς ἀμπέλους αὐτῶν καὶ τὰς συκᾶς αὐτῶν καὶ συνέτριψε πᾶν ξύλον ὁρίου", "candidate_score": 0.646709, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_32", "psc_text": "ὀλίγα nicht notwendig, dass der ausgezogene Autor tatsächlich derselbe wie der zuvor genannte ist. So wird auf fol. 377r, innerhalb der Kommentierung von Ps 117,23, als vorletzter Eintrag ein Auszug aus Theodoret (PG 80, 1816 C: τοῦτον – τόκον) unter καὶ μετ’ ὀλίγα geboten, obwohl zwei Einträge angeblich aus Didymus vorausgehen, der eine vorgestellt als διδύμου, der andere wieder mit καὶ μετ’ ὀλίγα. Diese beiden stammen in Wirklichkeit aus Eusebius. (Cb) Venetus Marcianus gr. Z 17 (10. Jh.) Der Codex, der zur Schenkung von Kardinal Bessarion an die Marciana gehört,Zum Codex vgl. Vanderschelden (wie Anm. 9) 45–48. stimmt mit Ca in der Komposition und Darbietungsweise völlig überein. Dorival hielt es deshalb für möglich, dass beide Handschriften in demselben atelier entstanden sein könnten.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) I 248. Der enge Kontakt, der zwischen beiden offensichtlich besteht, mag diesen Schluß für das Layout nahelegen. Aber Cb ist nicht einfach eine", "candidate_score": 0.639703, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_11_13", "bdc_text": "dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_964", "psc_text": "ἡ αἴνεσις αὐτοῦ ἐν ἐκκλησίᾳ ὁσίων. Τήρει … ὄνομα] A 415v–416r: Eusebius; P 351r: Eusebius; vgl. Nd 255rv: anonym; vgl. Nh 648v–649r: Theodoret Athanasius EusebiusΤήρει δὲ ἐν οἷς καὶ ἀλλαχοῦ καινοῦ ᾄσματος μνήμην ποιεῖται, εἰ μὴ πάντως συνῆπται τούτῳ καὶ ἡ διὰ τοῦ σωτῆρος ἡμῶν γενομένη κλῆσις· ἔν τε γὰρ τῷ ϛεʹ ψαλμῷ φέρεται ὁμοίως τὸ ᾄσατε τῷ κυρίω ᾆσμα καινόν, ἀλλ’ εὐθὺς ἐπισυνῆπται τούτῳ τὸ ᾄσατε τῷ κυρίῳ πᾶσα ἡ γῆ ἀνεπικαλύπτως τοὺς καθ’ ὅλης τῆς οἰκουμένης κατοικοῦντας ἐπὶ τὸν αἶνον καλοῦντος τοῦ λόγου. καὶ πάλιν μετ’ ὀλίγα ὑποβὰς ἐν τῷ αὐτῷ λέγεται· εὐαγγελίζεσθε ἡμέραν ἐξ ἡμέρας τὸ σωτήριον αὐτοῦ· ἀναγγείλατε ἐν τοῖς ἔθνεσι τὴν δόξαν αὐτοῦ . καὶ καὶ πάλιν μὲν καὶ πάλιν ὁ ϛζʹ ψαλμὸς ᾄσατε τῷ κυρίῳ ᾆσμα καινὸν περιέχων ἐπάγει ὅτι θαυμαστὰ ἐποίησεν. καὶ τίνα τὰ θαυμαστά, ἐπισυνάπτει δηλῶν ἐν τῷ ἐγνώρισε κύριος τὸ σωτήριον αὐτοῦ ἐναντίον τῶν ἐθνῶν. τούτοις παραθεὶς τὰς ἐν τῷ παρόντι", "candidate_score": 0.638774, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_11_13", "bdc_text": "dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_292", "psc_text": "διάστημα] vgl. V 260r: Eusebius Τούτων … κολασθῆναι] A 146rv: Eusebius; P 139v–140r: anonym; vgl. AS III 490,28–491,38Τούτων ὁ παρὼν λόγος ὡς ἐν ὑμνολογίᾳ μνημονεύει διδάξαι βουλόμενος ὡς τοῦ λαοῦ κηδόμενος ὁ θεὸς τοὺς ἀδικήσαντας αὐτὸν Αἰγυπτίους μετῄει καὶ ἐκόλαζεν οὐ διά τινων μεγάλων ἐπιφορῶν ἐπιφέρων – οὐ γὰρ ἠπόρει ἡ παντοδύναμος χεὶρ ἀθρόαν ἀθρόον αὐτοῖς ὀργὴν ἐπιπέμψαι ἢ θρασεῖς λέοντας ἢ ἄρκτους ἄρκους ἢ λιμὸν ἢ λοιμὸν ἢ θάνατον – διὰ δὲ τῶν εἰρημένων αὐτοὺς ἐτιμωρεῖτο ἠρέμα καὶ αὐτοὺς εἰς μετάνοιαν προσκαλούμενος προκαλούμενος . ἠδίκουν δὲ οἱ Αἰγύπτιοι τὸν λαὸν οὐ τοσοῦτον, ὡς ἄν τις ὑπονοήσειε, κακοῦντες αὐτὸν τῷ πηλῷ καὶ τῇ πλινθείᾳ πλινθία , ὅσον διὰ τοῦ παρατρέπειν αὐτὸν καὶ καταβάλλειν εἰς τὴν πολύθεον καὶ αἰγυπτιακὴν πλάνην· διὰ ταῦτα γὰρ μάλιστα τοὺς πάσης εἰδωλολατρείας ἀρχηγοὺς καὶ τότε τῶν δαιμόνων φίλους ἡ θεία κρίσις οὐκ ἀθρόως ἀνῄρει, καταβραχὺ δὲ παιδεύουσα ἐτιμωρεῖτο, ὡς ἂν καὶ αὐτοὶ γνῶεν Αἰγύπτιοι τὸν τοῦ", "candidate_score": 0.636832, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_11_13", "bdc_text": "dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_341", "psc_text": "ἀσεβειῶν ἀσεβῶν αὐτῶν ἐλέγετο· καὶ ὠργίσθη κύριος ἐπὶ τὸν λαὸν αὐτοῦ καὶ ἐβδελύξατο τὴν κληρονομίαν αὐτοῦ . ἀκολούθως τοίνυν διὰ τοῦ μετὰ χεῖρας ψαλμοῦ τὴν τῶν ἐθνῶν ἐπισυναγωγὴν ποιεῖται καὶ λυτροῦται μὲν πρότερον ἐκ χειρὸς ἐχθροῦ τοὺς … καταδεδουλωμένους] Ca 351v: τοῦ αὐτοῦ (= Eusebius) Cb 333v: τοῦ αὐτοῦ (= Eusebius)τοὺς πάλαι ὑπὸ τὸν ἐχθρὸν καὶ πολέμιον τῶν ἀνθρώπων ὑπὸ τὸν ἐχθρὸν καὶ πολέμιον τῶν ἀνθρώπων, ὑπὸ τῶν ἐχθρῶν καὶ πολεμίων τῶν (< ἀνθρώπων , τουτέστι τὸν διάβολον τῷ διαβόλῳ , καταδεδουλωμένους, ἐπισυνάγει … προφητείαν] Ca 351v: Eusebius; Cb 333v: Eusebius; vgl. Nd 96r: Chrysostomus fortgesetzt; vgl. Ne 350v–351r: Chrysostomus fortgesetzt; vgl. Nh 490v: Chrysostomus fortgesetztἐπισυνάγει δὲ αὐτοὺς εἰς τὴν αὐτοῦ ἐκκλησίαν ἐκ παντὸς ἔθνους· πᾶσαν γὰρ τὴν οἰκουμένην διὰ τῶν τεσσαρῶν ἐδήλωσε κλιμάτων· ἐκ τούτων γὰρ ἔθνος καινὸν καὶ κληρονομία τοῦ θεοῦ νέα συνέστη. εἰκὸς μὲν οὖν τινα νομίσαι τὴν τῶν Ἰουδαίων ἐκ τῶν ἐθνῶν ἐπισυναγωγὴν συναγωγὴν διὰ τοῦ", "candidate_score": 0.635812, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_11_13", "bdc_text": "dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_281", "psc_text": "μου καὶ ἐν τοῖς προφήταις μου μὴ πονηρεύεσθε. ἔνθα … πεπιστεύκαμεν] Ca 344r: Theodoret; Cb 326r: Theodoret ἔνθα ἐνταῦθα γενόμενος σημειώσει σημειώση , τίνα τρόπον ὁ λόγος χριστοὺς χρηστῶν ? αὐτοὺς ἐκείνους τοὺς περὶ τὸν Ἀβραὰμ καλεῖ καίτοι αἰσθητῷ … λόγου] vgl. Nd 82r: anonym; vgl. Ne 306r: Athanasius fortgesetzt; vgl. Nh 474r: Athanasius fortgesetztαἰσθητῷ ἐλαίῳ μηδαμοῦ κεχρισμένους κεχρησμένους μηδὲ κατὰ τὸν Μωυσέως Μωυσέος μωσέως νόμον ὁμοίως τῷ Ἀαρὼν χριστοὺς χρηστοὺς γενομένους; πόθεν οὖν ἄλλοθεν γεγόνασι χριστοὶ χυ (mit waagrechtem Strich) ἢ ἀπὸ τῆς μετοχῆς τοῦ φανέντος αὐτοῖς θεοῦ λόγου, ὅντινα εἶναι τὸν μονογενῆ υἱὸν πεπιστεύκαμεν; Καὶ ἐκάλεσε λιμὸν ἐπὶ τὴν γῆν, πᾶν στήριγμα ἄρτου συνέτριψεν. ἀπέστειλεν ἔμπροσθεν αὐτῶν ἄνθρωπον, εἰς δοῦλον ἐπράθη Ἰωσήφ. Ἐν … στηρίζεσθαι] A 145r: Eusebius; Ca 344r: Eusebius; Cb 326r: Eusebius; Wa 170r: Eusebius; PG 23 (1305 C1–11)Ἐν τούτοις ὁ λόγος καὶ ἄλλο τι λεληθὸς λεληθὼς τοὺς πολλοὺς τοῖς πολλοῖς διδάσκει· τὴν γὰρ αἰτίαν τοῦ", "candidate_score": 0.63577, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_11_13", "bdc_text": "dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_859", "psc_text": "ὅτι ἐπὶ σοὶ ἤλπισα. Ἐν … λέγειν] vgl. V 343r: anonym Ἐν … γενομένῳ] A 375r: Eusebius; P 320r: Eusebius; Nd 229v: anonym; Nh 622r: Eusebius Athanasius fortgesetzt vgl. PG 24 (49 C12–D2)Ἐν τοῖς πειρασμοῖς καὶ ταῖς θλίψεσι τοῦ ἐλέους τοῦ θεοῦ δεόμεθα. τούτου δὲ τευξόμεθα, ἐὰν ἐγρηγορότως σχολάζωμεν σχολάζομεν σχολάζοιμεν σχολάζωμεν mit οι über ω ταῖς εὐχαῖς, καὶ μάλιστα κατὰ τὰς ἑωθινὰς ὥρας, ὥστε δύνασθαι λέγειν· ὁ θεός, ὁ θεός μου, πρὸς σὲ ὀρθρίζω, ἐδίψησέ σε ἡ ψυχή μου.τὸ πρωῒ εἰσακούσῃ τῆς φωνῆς μου, τὸ πρωῒ παραστήσομαί σοι καὶ ἐπόψομαι . ἀναγκαῖον ἀναγκαίως δὲ συνιέναι συνεῖναι τὸν περὶ παρὰ τοῦ ἐλέους τοῦ θεοῦ λόγον ὄντα πολὺν ~ καὶ δυσερμήνευτον, ὃν ὁ μαθὼν εἴσεται, πῶς ὃν θέλει ἐλεεῖ, ὃν δὲ θέλει σκληρύνει . οὐδενὶ δὲ οὗτος οὕτως ἀκουστὸς ἔσται ἢ μόνῳ τῷ ἐπὶ τὸν θεὸν ἠλπικότι ἠλπικότι καὶ ἐν πρωῒ πρωΐᾳ καὶ ἀνατολῇ τοῦ νοητοῦ φωτὸς γενομένῳ. Γνώρισόν μοι, κύριε,", "candidate_score": 0.633928, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_11_13", "bdc_text": "dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_422", "psc_text": "ἃς ἑώρα διασὲ ὦρα ἐν αὐτοῖς ἑαυτοῖς παρανομίας. ὅθεν καὶ πρὸς τὴν Ἱερουσαλὴμ ἔλεγε κλαίων αὐτήν· εἰ ἔγνως ἔγνω καὶ σὺ τὰ πρὸς εἰρήνην . Γενηθήτω αὐτῷ ὡς ἱμάτιον, ὃ περιβάλλεται, καὶ ὡσεὶ ζώνη, ἣν διαπαντὸς περιζώννυται. Τῆς … ἐπιβουλῆς] A 175r: ἄλλως P 163r: Eusebius; Ca 359v: Eusebius; Cb 341v: Eusebius; vgl. V 278v: Eusebius; vgl. Nd 107v: anonym; vgl. Ne 387r: anonym; vgl. Nh 503r: Eusebius; PG 23 (1337 D)Τῆς προφητείας λεγούσης εἰς πρόσωπον τοῦ σωτῆρος· οἱ εὐλογοῦντες σε εὐλογοῦνται, καὶ οἱ καταρώμενοί σε κεκατήρανται , ὅπως μὲν οἱ καθ’ ὅλης τῆς οἰκουμένης τὸν θεὸν δι’ αὐτοῦ ἐπιγνόντες καὶ πιστεύσαντες εἰς αὐτὸν τῆς ἐκ θεοῦ καταξιοῦνται εὐλογίας, ὡς πληθύνειν καὶ αὔξειν καὶ τὰ σύμπαντα πληροῦν τὴν Χριστοῦ ἐκκλησίαν, τοῖς πᾶσι τυγχάνει πρόδηλον πρόδηλον. das folgende ἀπὸ τοῦ μὴ ἄραι κεφαλὴν (also doppelt) . ὅπως δὲ Ἰουδαῖοι ἀρώμενοι αὐτὸν καὶ βλασφημοῦντες ἐφ’ ἑκάστης ἡμέρας τὴν ἐκ θεοῦ κατάραν εἰς", "candidate_score": 0.631888, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_4_6", "bdc_text": "vgl. Horaz , Ars poetica , 147 . Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St . GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_138", "psc_text": "1847) 67–107. Mai hatte die von Montfaucon angemahnte Ergänzung der EditionVgl. Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 65. aus Codices Vaticani vorgenommen und nach eigenen Angaben fünf Codices benutzt: Reginae gr. 40, Vaticanus gr. 754, Vaticanus gr. 1685 sowie Vaticanus gr. 2057 und Ottoboniensis gr. 398.Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 66; vgl. Karo / Lietzmann (wie Anm. 1) 20–21. Eine unkritische Sammlung aus vatikanischen Handschriften gibt Jean Baptiste Pitra, Analecta sacra et classica spicilegio solesmensi III (Paris 1883). Im besonderen hat die Forschungsgeschichte ein paar kleine Teil-Editionen gezeitigt: Die Hypothesen zu den Gradualpsalmen, von mir mit Ὑποθέσεις überschrieben, ließ Giovanni Mercati drucken: Alcune note di letteratura patristica, in: Opere minori II = Studi e testi 77 (1937) 61–66. Die Fragmente aus der Palästinischen Katene zu Ps 118 sind enthalten in Marguerite Harl (avec la collaboration de Gilles Dorival), La Chaîne Palestinienne sur le Psaume 118. Tome I. Introduction, texte grec critique", "candidate_score": 0.62912, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_5_7", "bdc_text": "Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St . GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 ) über seine Wirkungszeit in AltstättenAltstatten und St .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_138", "psc_text": "1847) 67–107. Mai hatte die von Montfaucon angemahnte Ergänzung der EditionVgl. Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 65. aus Codices Vaticani vorgenommen und nach eigenen Angaben fünf Codices benutzt: Reginae gr. 40, Vaticanus gr. 754, Vaticanus gr. 1685 sowie Vaticanus gr. 2057 und Ottoboniensis gr. 398.Mai, Patrum Bibliotheca nova IV 66; vgl. Karo / Lietzmann (wie Anm. 1) 20–21. Eine unkritische Sammlung aus vatikanischen Handschriften gibt Jean Baptiste Pitra, Analecta sacra et classica spicilegio solesmensi III (Paris 1883). Im besonderen hat die Forschungsgeschichte ein paar kleine Teil-Editionen gezeitigt: Die Hypothesen zu den Gradualpsalmen, von mir mit Ὑποθέσεις überschrieben, ließ Giovanni Mercati drucken: Alcune note di letteratura patristica, in: Opere minori II = Studi e testi 77 (1937) 61–66. Die Fragmente aus der Palästinischen Katene zu Ps 118 sind enthalten in Marguerite Harl (avec la collaboration de Gilles Dorival), La Chaîne Palestinienne sur le Psaume 118. Tome I. Introduction, texte grec critique", "candidate_score": 0.626695, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_4_6", "bdc_text": "vgl. Horaz , Ars poetica , 147 . Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St . GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_135", "psc_text": "Den letzten in P überlieferten Satz, der mit ἐπιτελῶν endet, teilend fügt Niketas noch zwei weitere Sätze an, in denen Eusebius ein Hauptmotiv seiner Auslegung wie in einem hymnischen Abschluß zusammenfasst. Die zentralen Wörter ἀναπέμπειν und ἀθρόως begegnen immer wieder durch den gesamten Kommentar hindurch. Ausgaben und Vorarbeiten Im allgemeinen stand bislang der Forschung zur Verfügung der Text des Psalmen-Kommentars von Eusebius in den 1857 gedruckten Bänden 23 und 24 der Patrologia Graeca von Jacques-Paul Migne. Der Band 23 enthält in den Kolumnen 76 bis 1396 eine Kommentierung zu Ps 1–118. Sie ist der Edition von Bernard de Montfaucon entnommen.Bernard de Montfaucon, Collectio Nova Patrum et Scriptorum Graecorum. Tomus Primus (Paris 1706). In seinem, ebenfalls von Migne nachgedruckten, Vorwort gibt unser Archeget an, er habe einen lückenhaften Taurinensis aus der Bibliothek von Kardinal Perronius verwendet sowie einen Coislinianus, womit er den Coislinianus 44 meint, und für das, was darin fehlt,", "candidate_score": 0.618685, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_19_21", "bdc_text": "s. HBBW V , Nr. 567 , Anm. 50 . - Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_32", "psc_text": "ὀλίγα nicht notwendig, dass der ausgezogene Autor tatsächlich derselbe wie der zuvor genannte ist. So wird auf fol. 377r, innerhalb der Kommentierung von Ps 117,23, als vorletzter Eintrag ein Auszug aus Theodoret (PG 80, 1816 C: τοῦτον – τόκον) unter καὶ μετ’ ὀλίγα geboten, obwohl zwei Einträge angeblich aus Didymus vorausgehen, der eine vorgestellt als διδύμου, der andere wieder mit καὶ μετ’ ὀλίγα. Diese beiden stammen in Wirklichkeit aus Eusebius. (Cb) Venetus Marcianus gr. Z 17 (10. Jh.) Der Codex, der zur Schenkung von Kardinal Bessarion an die Marciana gehört,Zum Codex vgl. Vanderschelden (wie Anm. 9) 45–48. stimmt mit Ca in der Komposition und Darbietungsweise völlig überein. Dorival hielt es deshalb für möglich, dass beide Handschriften in demselben atelier entstanden sein könnten.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) I 248. Der enge Kontakt, der zwischen beiden offensichtlich besteht, mag diesen Schluß für das Layout nahelegen. Aber Cb ist nicht einfach eine", "candidate_score": 0.616551, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_4_6", "bdc_text": "vgl. Horaz , Ars poetica , 147 . Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St . GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_60", "psc_text": "Papierhandschrift wurde im (heute nicht mehr existierenden) Kloster zum heiligen Sabbas in Bukarest von einem Nikolaos angefertigt und am 26. Januar 1682 abgeschlossen. So möchte man jedenfalls die Schlußnotiz auf fol. 665r verstehen. Dorival nimmt eine Entstehung im 15. bis 16. Jahrhundert an.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) III 502. Auftraggeber oder späterer Besitzer war der auf fol. 13r genannte rumänische Gelehrte und Politiker Constantin Cantacuzenus, der 1716 verstarb, doch gelangte das Buch, dem Katalog der British Library zufolge, schon vor dessen Tod über Edmund Chishull in englischen Besitz. Der Harleianus gehört zu den wenigen Codices, die den gesamten Text der Niketas-Katene enthalten. Allerdings scheint der Schreiber der Meinung gewesen zu sein, er könne hie und da einen längeren Abschnitt übergehen. Die Auslassungen mögen auch der Vorlage geschuldet sein; um bloße Lesefehler kann es sich kaum handeln. Wo sie bemerkt wurden, haben mindestens zwei Hände am Rand den Text nachgetragen.", "candidate_score": 0.61522, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_1", "bdc_text": "Rem omnem ab ovo , ut aiunt , Troianoab ovo . . .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_957", "psc_text": "οἱ βουνοί, ξύλα καρποφόρα καὶ πᾶσαι κέδροι, τὰ θηρία καὶ πάντα τὰ κτήνη, ἑρπετὰ καὶ πετεινὰ πτερωτά. Διὰ … περιεπάτησας] A 411v: anonym, ἄλλος φησιν in der Zeile; P 348r: anonym; vgl. PG 24 (69 B14–C4)Διὰ τοῦ δράκοντες καὶ πᾶσαι ἄβυσσοι τὴν τῶν καταχθονίων χώραν παρίστησι. λέγει γοῦν ὁ ἀπόστολος ἀπόστολος· φη · μὴ εἴπης· τίς καταβήσεται εἰς τὴν ἄβυσσον; τουτέστι Χριστὸν ἐκ νεκρῶν ἀναγαγεῖν. ἀλλὰ καὶ παρὰ τῷ Ἰὼβ εἴρηται· ἦλθες ἐπὶ πηγὴν θαλάσσης, ἐν δὲ ἴχνεσιν ἀβύσσου περιεπάτησας . Πρώτην … ἐπιλελεσμένον] Nd 252r: anonym; Nh 645v–646r: EusebiusΠρώτην δὲ νῦν τοῦ θέρμου στοιχείου μέμνηται μέλληται , ὃ δὴ φθαρτικῆς ὑπάρχον ὑπάρχει δυνάμεως δεσμοῖς ὥσπερ τῆς τοῦ θεοῦ βουλῆς πεπέδηται. διήκει γοὖν οὖν διὰ πάντων σωμάτων διὰ παντὸς σώματος καὶ διὰ πάσης τῶν ζῴων ζωώδους φύσεως καὶ διὰ ξύλων ἐν φυτοῖς ὂν καὶ δι’ ἀνθῶν καὶ διὰ τοῦ δι’ ἀέρος τῆς φθαρτικῆς αὐτοῦ δυνάμεως ἐπιλελεσμένον. Μεταβὰς … κέδροι] Nd", "candidate_score": 0.614917, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_4_6", "bdc_text": "vgl. Horaz , Ars poetica , 147 . Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St . GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_139", "psc_text": "drucken: Alcune note di letteratura patristica, in: Opere minori II = Studi e testi 77 (1937) 61–66. Die Fragmente aus der Palästinischen Katene zu Ps 118 sind enthalten in Marguerite Harl (avec la collaboration de Gilles Dorival), La Chaîne Palestinienne sur le Psaume 118. Tome I. Introduction, texte grec critique et traduction = SC 189 (Paris 1972) Tome II. Catalogue des fragments, notes et indices = SC 190 (Paris 1972). Die Fragmente zu den Gradualpsalmen sind enthalten in Carmelo Curti, La catena palestinese sui Salmi graduali (Catania 2003). Einige parallele Passagen zur Psalmenkatene des Niketas sind wiedergegeben im achten Band von John Anthony Cramer, Catenae Graecorum Patrum in Novum Testamentum I–VIII (Oxford 1838–1844 = Hildesheim 1967). Die komplizierte Überlieferung ist durch mehrere wichtige Vorarbeiten, auf deren Ergebnisse ich mich stütze, weitgehend erhellt worden: Georg Karo / Hans Lietzmann, Catenarum Graecarum Catalogus (Göttingen 1902). Robert Devreesse, Les anciens commentateurs grecs des", "candidate_score": 0.61246, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_4_6", "bdc_text": "vgl. Horaz , Ars poetica , 147 . Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St . GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_5", "psc_text": "(12. / 13. Jh.) Die Handschrift,Zur Handschrift vgl. Harl, La Chaîne (wie Anm. 2) 23–24. die neben einer handschriftlichen Zählung am oberen Rand eine gestempelte am unteren Rand aufweist, beginnt mit der Katene zu Ps 83,4 und endet, in der modernen Zählung, auf 422v mitten in einem Auszug aus Didymus zu Ps 150,3ab. Eine jüngere Hand trug auf einem weiteren Blatt den Katenentext nach, aber auch sie bietet ihn nicht mehr vollständig und bricht im drittletzten Exzerpt nach vier Zeilen ab. Das Wenige, das noch fehlt, ist dem Patmiacus 215 zu entnehmen. Die im großen und ganzen zuverlässige Handschrift zeigt neben den üblichen Itazismen eine gewisse Unsicherheit in der Verwendung von ο und ω. Wo es sich nicht einfach um einen Fehler handelt, muss Eusebs Ausdrucksweise zur Entscheidung berücksichtigt werden: Im Fragment zu Ps 143,3ab lesen wir in A τῆς τοῦ θεοῦ προνοίας τῆς περὶ τῶν ἀνθρώπων, in P und,", "candidate_score": 0.610864, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_4_6", "bdc_text": "vgl. Horaz , Ars poetica , 147 . Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St . GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_48", "psc_text": "pseudo-athanasianischen Expositiones in psalmos, den Psalmen-Kommentar des Evagrius und in einer eigenen Gruppe hexaplarische Lesarten. Der große Wert des Vaticanus besteht nicht so sehr in der Qualität – alle vier Quellen werden meiner Einschätzung nach durchgehend in sekundärer Textgestalt geboten – sondern in ihrer genauen Trennung des Materials in einem konsequent durchgehaltenen vierfachen Verweissystem. Dadurch sind die „Athanasius-Serie“, deren Texteinheiten mit großen Zahlzeichen markiert wird, und der mit kleinen Zahlzeichen versehene Kommentar des Evagrius klar von den hexaplarischen Informationen getrennt, die mit den Anfangsbuchstaben der Übersetzer gekennzeichnet sind.Zur Komposition des Vaticanus 754 s. Marie-Josèphe Rondeau, Le commentaire sur les Psaumes d’Évagre le Pontique, in: OCP 26 (1960) 307–348. Die Eusebius belangende Paraphrase der Palästinischen Katene ist durch wechselnde Zeichen und häufig auch an der Anführung von Autorennamen fassbar. Die Euseb-Stücke sind zum Teil auch dort zugewiesen, wo sie in den Hauptzeugen anonym sind. Ab Ps 108 (fol. 276r) finden sich", "candidate_score": 0.610837, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_18_20", "bdc_text": "Zürich) war , gehörte zu Bullingers Freundes kreis ; s. HBBW V , Nr. 567 , Anm. 50 . - Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_32", "psc_text": "ὀλίγα nicht notwendig, dass der ausgezogene Autor tatsächlich derselbe wie der zuvor genannte ist. So wird auf fol. 377r, innerhalb der Kommentierung von Ps 117,23, als vorletzter Eintrag ein Auszug aus Theodoret (PG 80, 1816 C: τοῦτον – τόκον) unter καὶ μετ’ ὀλίγα geboten, obwohl zwei Einträge angeblich aus Didymus vorausgehen, der eine vorgestellt als διδύμου, der andere wieder mit καὶ μετ’ ὀλίγα. Diese beiden stammen in Wirklichkeit aus Eusebius. (Cb) Venetus Marcianus gr. Z 17 (10. Jh.) Der Codex, der zur Schenkung von Kardinal Bessarion an die Marciana gehört,Zum Codex vgl. Vanderschelden (wie Anm. 9) 45–48. stimmt mit Ca in der Komposition und Darbietungsweise völlig überein. Dorival hielt es deshalb für möglich, dass beide Handschriften in demselben atelier entstanden sein könnten.Dorival, Les Chaînes (wie Anm. 3) I 248. Der enge Kontakt, der zwischen beiden offensichtlich besteht, mag diesen Schluß für das Layout nahelegen. Aber Cb ist nicht einfach eine", "candidate_score": 0.609466, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex3_window_615", "psc_text": "563r: Theodoret und Eusebius fortgesetztἩ τρίτη τῶν ἀναβαθμῶν ᾠδὴ κεκμηκότας τοὺς κατὰ τὴν ὁδὸν καὶ πολλοὺς ἱδρῶτας διανύσαντας τὴν ὅσον ὅσῳ οὔπω γενησομένην ἀποκατάστασιν εἰς τὸν οἶκον τοῦ θεοῦ εὐαγγελίζεται, ὅπερ ἐπὶ τῇ αὐτῇ ὑπακοῇ ὑπερελαφρισθεὶς ὑπερελαφρυνθείς auf Rasur, wie es scheint ὅθεν ἐπὶ τῇ τοιαύτῃ ἀκοῇ ὥσπερ ἐλαφρισθεὶς καὶ τῶν καμάτων καὶ τῶν πόνων ὑπαναπνεύσας ὁ τὴν πορείαν διανύων λαός φησιν· ηὐφράνθην ἐπὶ τοῖς εἰρηκόσι μοι· εἰς οἶκον κυρίου πορευσόμεθα . ἔπειτα ἀναλαβόντες τὴν μνήμην τὴν προτέραν οἴκησιν ἑαυτῶν τὴν ἐπὶ τῆς Ἱερουσαλὴμ οἱ εὐαγγελιζόμενοι τὸν λαόν φασιν· ἑστῶτες ἦσαν οἱ πόδες ἡμῶν ἐν ταῖς αὐλαῖς, Ἱερουσαλήμ · ὑπῆρχον γὰρ πάλαι πρότερον ἐν αὐτῇ πρὸ τῆς αἰχμαλωσίας. ἅτε οὖν ἀκριβῶς ἐπιστάμενοι, ὁποία τις ἦν, τὰ προκείμενά φασι διαγράφοντες ὁμοῦ καὶ τὸ σχῆμα καὶ τὸν τύπον τῶν οἰκοδομῶν αὐτῆς ἐν τῷ λέγειν· Ἱερουσαλὴμ οἰκοδομουμένη ᾠκοδομουμένη ὡς πόλις, ἧς ἡ μετοχὴ αὐτῆς ἐπὶ τὸ αὐτό . φασὶ δέ, ὅτι αὕτη ἐστὶν", "candidate_score": 0.607408, "ce_score": null } ] }, { "rank": 4, "cf_id": "cf016", "work_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1", "max_score": 0.682747, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_841", "psc_text": "erudiet PR 24 erudiuit] erudit a 26 nonj et BOII 0 aduocemus R semper ad legem simus adtenti. scriptum est enim: os iusti meditabitur sapientiam et lingua eius loquetur iudicium. hoc in ueteri testamento; audi dicentem et in nouo: prope est uerbum in ore tuo et in corde tuo. § 3 et maxime hanc meditationem sacerdotibus necessariam ostendit aa ntumTitum scnbensscribens, quia debet episcopus ampiectiamplecti eum qui secundum doctrinam est fidelem sermonem, ut potens sit exhortari in doctrina sana et eos qui contradicunt arguere. quod utique sollicitae atque intentae meditationis est, non perfunctoriae lectionis. et ad Timotheum scribens ait: adtende lectioni, exhortationi, doctrinae. lectio enim frequens nec intermissione aliqua destituta doctrinae munus operatur. cap. 40 § 1 Quod autem poscit ut uiuat, frequenter ostendimus huius corporis uitam uerae uitae gratiam non habere, sed illam ueram uitam fore, cuius bona unusquisque sanctorum credit se uidere in terra uiuentium. quod credimus nos", "candidate_score": 0.682747, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31_33", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_841", "psc_text": "erudiet PR 24 erudiuit] erudit a 26 nonj et BOII 0 aduocemus R semper ad legem simus adtenti. scriptum est enim: os iusti meditabitur sapientiam et lingua eius loquetur iudicium. hoc in ueteri testamento; audi dicentem et in nouo: prope est uerbum in ore tuo et in corde tuo. § 3 et maxime hanc meditationem sacerdotibus necessariam ostendit aa ntumTitum scnbensscribens, quia debet episcopus ampiectiamplecti eum qui secundum doctrinam est fidelem sermonem, ut potens sit exhortari in doctrina sana et eos qui contradicunt arguere. quod utique sollicitae atque intentae meditationis est, non perfunctoriae lectionis. et ad Timotheum scribens ait: adtende lectioni, exhortationi, doctrinae. lectio enim frequens nec intermissione aliqua destituta doctrinae munus operatur. cap. 40 § 1 Quod autem poscit ut uiuat, frequenter ostendimus huius corporis uitam uerae uitae gratiam non habere, sed illam ueram uitam fore, cuius bona unusquisque sanctorum credit se uidere in terra uiuentium. quod credimus nos", "candidate_score": 0.677517, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_32", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_841", "psc_text": "erudiet PR 24 erudiuit] erudit a 26 nonj et BOII 0 aduocemus R semper ad legem simus adtenti. scriptum est enim: os iusti meditabitur sapientiam et lingua eius loquetur iudicium. hoc in ueteri testamento; audi dicentem et in nouo: prope est uerbum in ore tuo et in corde tuo. § 3 et maxime hanc meditationem sacerdotibus necessariam ostendit aa ntumTitum scnbensscribens, quia debet episcopus ampiectiamplecti eum qui secundum doctrinam est fidelem sermonem, ut potens sit exhortari in doctrina sana et eos qui contradicunt arguere. quod utique sollicitae atque intentae meditationis est, non perfunctoriae lectionis. et ad Timotheum scribens ait: adtende lectioni, exhortationi, doctrinae. lectio enim frequens nec intermissione aliqua destituta doctrinae munus operatur. cap. 40 § 1 Quod autem poscit ut uiuat, frequenter ostendimus huius corporis uitam uerae uitae gratiam non habere, sed illam ueram uitam fore, cuius bona unusquisque sanctorum credit se uidere in terra uiuentium. quod credimus nos", "candidate_score": 0.671509, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31_33", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_810", "psc_text": "et nos, sieubisicubi audimus iustum, festinemus uidere, sicut illa mulier quae audiuit in domo Pharisaei discumbere dominum Iesum et ingressa est et eius pedes perfudit unguento. illius imitatores simus; namque ecclesiam in illa muliere figuratam esse quis dubitet? sicubi ergo iustus sedeat, sicubi accumbat, festinemus uidere eum. § 3 pretiosum est uidere uirum iustum, ut uideas secundum imaginem dei. quod foris est nihil prodest, quod intus est sauatsanat. sane et in eo qui foris est illum qui intus est frequenter aspicimus, ut, si uiderimus pauperem, illum ad cuius similitudinem factus est honoremus in 1 cf. Uerg. Ecl. 9, 53 sq. Plin. Nat. hist. 8,34 2 cf. Piin. Nat. hist. 8, 21. Solin. 27 9 cf. Mattli. 9. 20-22 10 cf. Luc. 9.38.43 18 cf. Luc. 7, 37—38 1 xiidendum GMXPR (du in ras.m2) a prior Mm2X 2 si om.O 3 prior uiderit Nav alligatur AmlGXR alligatos Am2Pml 4 necare 0", "candidate_score": 0.664665, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_15_17", "bdc_text": "s. oben fn18082-1 . tuo nomine petiitque , ut ad te bona fide curarem perferenda . At vero , quoniam totum argumentum plus quam tragicum esse ex ipsius ore intellexi , valde consultum mihi videtur , amantissime vir , ut nihil horum resciscat Voglerus ac ne RordorfiusJunker Jakob Rordorf , ein ZürcherZurich , der damals Schaffner von KüsnachtKusnacht ( Kt .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_509", "psc_text": "dolet, non quo sibi sit inrogata, sed quia per furorem quid faciat aeger ignorat, ita uir bonus, cum uidet peecatorempeccatorem non reuereri, non honorare etiam canocanos; senioris, quo praesente aliquid faciat indignum, non agnoscere quadam peccandi insania, quam indecora et inhonesta committat, quasi moriturum dolet, quasi desperatum a medicis ingemescit et ut bonus medicus primo monet, deinde, etiamsi grauia patiatur, tamen, tamquam ille aegrum, etsi caedatur, sustinet, etsi maledicatur, non relinquit t't quicquid potest medicinae adhibere, non denegat nec tamquam conturnacemcontumacem deserit, sed tamquam bene de se meritimimeritum omni studio sanare contendit, exercens non solum artis peritiam, sed etiam mentis benignitatem. cap. 20 § 1 Ita ergo etiam iustus et eumcum contemnitur a peccatore, non auertitur, et cum laeditur, furoris illud putat esse, non inprobitatis, 4*11 Cor. 2, 2 9*Ps. 118, 53 2 eontristare MN PRm1 3 at] add. ex MNT 4 gaudio P 5 qais] et quis 0 6", "candidate_score": 0.650705, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_16_18", "bdc_text": "tuo nomine petiitque , ut ad te bona fide curarem perferenda . At vero , quoniam totum argumentum plus quam tragicum esse ex ipsius ore intellexi , valde consultum mihi videtur , amantissime vir , ut nihil horum resciscat Voglerus ac ne RordorfiusJunker Jakob Rordorf , ein ZürcherZurich , der damals Schaffner von KüsnachtKusnacht ( Kt . Zürich) war , gehörte zu Bullingers Freundes kreis ;", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_509", "psc_text": "dolet, non quo sibi sit inrogata, sed quia per furorem quid faciat aeger ignorat, ita uir bonus, cum uidet peecatorempeccatorem non reuereri, non honorare etiam canocanos; senioris, quo praesente aliquid faciat indignum, non agnoscere quadam peccandi insania, quam indecora et inhonesta committat, quasi moriturum dolet, quasi desperatum a medicis ingemescit et ut bonus medicus primo monet, deinde, etiamsi grauia patiatur, tamen, tamquam ille aegrum, etsi caedatur, sustinet, etsi maledicatur, non relinquit t't quicquid potest medicinae adhibere, non denegat nec tamquam conturnacemcontumacem deserit, sed tamquam bene de se meritimimeritum omni studio sanare contendit, exercens non solum artis peritiam, sed etiam mentis benignitatem. cap. 20 § 1 Ita ergo etiam iustus et eumcum contemnitur a peccatore, non auertitur, et cum laeditur, furoris illud putat esse, non inprobitatis, 4*11 Cor. 2, 2 9*Ps. 118, 53 2 eontristare MN PRm1 3 at] add. ex MNT 4 gaudio P 5 qais] et quis 0 6", "candidate_score": 0.646135, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1066", "psc_text": "etsi interrogauero, non respondebitis mihi, dixit Iesus, et ex illo respondere non possunt et ex illo supra illos intellego qui non intellegebant, quia testimonia didici quae ille non nouit. didieididici: qui sequitur me tollat crucem suam, didici: diligite inimicoinimicos uestros. et ideo optat anathema esse Paulus pro fratribus genere, inimicis fide. cap. 11 § 1 Uideretur inconueniens esse uerecundiae prophetali huiusmodi usurpatio, eo quod praesumpserit dicere quod super omnes docentes intellexerit, cum uel legem Moyses acceperit a domino et populo eius instituta tradiderit, Aaron sacrificiommsacrificiorum omnium decurso ritu sacerdotalem docuerit disciplinam, Iesus Naue significauerisignificauerit quemadmodum circumcisio possit iterari, Samuhel unctionis pro . § 2 pheticae pariter ac regiae sacramenta monstrauentmonstrauerit. uideretur, inquam, incongmaincongrua praesumptio, nisi praemisisset superiora, quibus non inmerito super docentes intellexisse se conprobaret. debuit hanc adsumere confidentiam qui docebatur a domino; et mandatum quod docebatur domini erat et ipse dominus qui docebat. merito super omnes intellexit quem docebat", "candidate_score": 0.640145, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_40", "bdc_text": "vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1170", "psc_text": "non possum. aduertimus igitur quod his etiam, qui excusandum aut officium suum certa aliqua causa negandum putauerint, dominus tamen noster aut rationem persuadeat aut cupiditatem propheticae reuelationis inspiret, ut ad subeundum officium uoluntate concurrant, non necessitate concedant, quo merces ad eos integrae deuotionis possit plenior peruenire. prophetauit et Caiphas: quia expedit unum hominem mori pro populo, sed hoc uoluntarium oris ministerium non erat. quia loquebatur inuitus. denique quid diceret nesciebat. cap. 27 § 1 Quae ergo uoluntaria oris sui domino Dauid placere desiderat? elegi abiectus esse in domo domini magis quam habitare in tabernaculis peccatorum. audiam quid loquetur in me dominus deus. aperiam in parabolis os meum. loquar propositiones ab initio saeculi. paraui lucernam christo meo. corpus suum quod erat ante limosum et caeno § 2 hereditariae conluuionis obstructum, ut oleum spiritale recipere non posset, ChnstoChristo parauit. ut iuceatluceat. ChnstoChristo lucet ciuus opera min Christi lucent lumine: Christo lucebat Petrus,", "candidate_score": 0.624434, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_40", "bdc_text": "vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_886", "psc_text": "homo consolatione fulcitur, cum caro et mens diuersa non cupiunt, sed unum desiderant, unum requirunt, ideo intenti ad eum, qui ait: ego etpater unum sumus, isti quoque oculi unum esse se confitentur, quia uno atque eodem desiderio officioque funguntur. cap. 11 § 1 Deficiebat ergo in uerbum propheta. nos autem otiosos nos putamus, si uerbo tantummodo studere uideamur, et pluris - aestimamus eos, qui operantur, quam eos, qui studium cognoscendae diuinitatis exercent. dicunt enim plerique: 'ecce -homo et opera eius', quasi qui uerbo studeat non operetur, cum magis opus istud quam cetera sint. si enim opus iustitia est, si opus temperantia, si opus fortitudo, utique opus est etiam sapientia; istae enim quattuor principales uirtutes habentur. § 2 nam si operatur Christus secundum quod iustitia est, utique operatur secundum quod aerum est et operabatur, cum esset in principio apud patrem. denique per ipsum omnia facta sunt, et scias operatorem omnium esse", "candidate_score": 0.61994, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_25", "bdc_text": "Ego , quicquid possum , ad sopiendam seu , ut recte dicam , tollendam tot annis grassantem simultatem Groll;", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1595", "psc_text": "tollerantiam MN tolerantium Rml eonprehensiones AR compressioais MmlN 2 accepereJlml scribtum F 3 tabescebat Pmi 5 inquid Pm1 ΕΦηαιτι CA F έπιελ́πισα a έπήλ́πισα υ6 est post semper tr. M 7 pr- e*om. O adflictus om.T 8 aerumnis—sed euan. F quod Pml tolerauit Oa 9 illut Pm1 10 populus meus Fm2 12 corde Rml . 13 solum A 14 recipit Pml 18 aceruitatibus Fm2AGMN 20 eitinguitur FANP Ra 21 pr. semper] add. est F0Pm2v in uerba dei semper AR nerbis O 23 adiecit M euiden—] desinit F 23 expectatO 24 pr. spem] semper M ablactatos Pm2 25 primam. A 26 fit AGNa Isaac patriarcha tantus euaserit, ut adhuc inter rudimenta primaeuae positus aetatis nequaquam tamen gladium ferituri parentis horruerit. plures filios habuit AbrahaillAbraham. nullum ablactauit alium. sed in hoc solo legitur fecisse epuumepulum magnum. et bene 'magnum epulunr scriptum dixit, quia typus erat eius quem semper epulantur corda sanctorum. cap.", "candidate_score": 0.617005, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_25", "bdc_text": "Ego , quicquid possum , ad sopiendam seu , ut recte dicam , tollendam tot annis grassantem simultatem Groll;", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_64", "psc_text": "meae ne memineris. hoc debilitatis est remedium, illud robur salutis. § 2 salutis medicina uulneri quaeritur, gratia sanitati. ideoque ait: bonum est uiro cum tollit iugum in iuuentute. ei autem, qui post decursae iuuentutis annos iugum tulerit, non est statim perfectum bonum: stimulant enim eum peccata sua, exagitat conscientiam consuetudo peccandi et usus erroris instabilem facit. luctandum est diu huiusmodi uiro, ut abolefaciat inueterata atque diuturna. huic in periculo res est, illi in bono. cap. 4 § 1 Denique sedebit ille singulariter, quasi is, qui facile non inueniat aequalem singularibus donatus praemiis, et silebit quietus et feriatus ab omni interpellatione mundanae sollicitudinis et uoluptatis et diuinis uacabit oraculis, quae solent singulariter sedentibus reuelari, sicut sancto Dauid, qui ait: quoniam tu, domine, singulariter in spe constituisti me. et hic quidem non min secreto solus sedebat, sed cum praeesset po- 1, 2 piuis, singulari tamen gratia praenuneoatpraeminebat. Helias SOlUS seacnat, cum ab", "candidate_score": 0.605201, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_25", "bdc_text": "Ego , quicquid possum , ad sopiendam seu , ut recte dicam , tollendam tot annis grassantem simultatem Groll;", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_1590", "psc_text": "uoluptatum ac fenientisferuentis inlecebras cupiditatis extinguat; bonus est enim dominus sustinentibus, Hieremias dicit et: bonum est uiro qui graue portauit iugum a iuuentute, sedebit -singulariter et silebit, quia -tulit iugum uerbi. § 4 qm emm a muentute iugum portauent et habenis matunmaturi moderaminis teneriora uolens colla subdiderit. sedebit singulariter remotus a strepitu interpellantium passionum et quietus silebit, cui necesse iam non sit iurgari cum corpore, decertare eum uariis cupiditatibus, quia tulit iugum uerbi anima quae quaerit deiundeum, quae captiuas sibi fecit omnes delicias iuuentutis. § 5 unde tortassefortasse et illud dominicum: non clamabit ne q ue contendet neque audiet quisquam in plateis uocem eius non solum ad defensionis silentiiunsilentium absolutionisque 8 cf. I Cor. 9,27 13*Thre». 3,25 14*Thren.3,27—28 23*Matth. 12,19 1 inscena APmlR 2 effectum AGMm1N Rm1 3 corporis GMml Pm1 Rm1 5 difficilis 0 6 adtingere am.GJlml possint AR nec; non GΜΝυ 8 cohercit A. coercit GMmlPml coherce R", "candidate_score": 0.604797, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_25", "bdc_text": "Ego , quicquid possum , ad sopiendam seu , ut recte dicam , tollendam tot annis grassantem simultatem Groll;", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_708", "psc_text": "pulere M dicuntnr Nm2 25 quae] qui AOP R Z7 portauit Å iuuent utetute sua, se debit singulariter et silebit, quia tulit iugum graue. haec utique quid aliud adstruunt nisi bonae exclusionis hanc interpretationem uideri? quis enim sustinet dominum nisi studio caritatis? quis est qui sperat nisi qui quod sperat optat et diligit: quod enim speramus, per patientiam expectamus. § 2 ergo qui sperat sustinet, qui sustinet inpatientiae utique excludit affectum. quis est qui portat iugum graupgraue a iuuentute sua nisi qui deliciis renuntiat, luxuriam fugit? quis est qui singulariter sedet nisi qui saecularibus uoluptatibus ahdicatisabdicatis molestiarum omnium excludit tumultus? iste ergo timere nil poterit qui caritatis gratia uim timoris absorbuit. cap. 4 § 1 Est et alius qui excludatur in bono, ut ille qui apostolica auctoritate sublatus e medio plebis est, quia malum opus fecit, traditus in carnis interitum, ut eius spiritus saluaretur. ex quo intellegimus, quia in bono", "candidate_score": 0.603903, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_25", "bdc_text": "Ego , quicquid possum , ad sopiendam seu , ut recte dicam , tollendam tot annis grassantem simultatem Groll;", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_236", "psc_text": "gloriae 0 4 arguimur post sanitate tr. 0 prae PmlRml saluator omnium seruulis 0 5 ille Rml 10 aduersus AGRa detraetabant AGMNmlGmlP 11 aduersum M isaiam AGv 16 sed] sederunt T non esse bonum 0 17 consilium GORav 18 mortis] add. esse 0 00 et om. M aduersum MN detractant GMNOPRml 21 dieit AOPR 23 huius mundi MN 24harumom Gml 26quisintiustiO 27 detractant MNmlPRml detractant- que 0 de eo] ei 0 LXII. Amlsoa. Fan 5. Petsehenig. 5 . dicentes: 'insidiemur illi, inpediamus eum, prohibeamus eum efficere quae desiderat, conteramus eius mentem, frangamus eius animum aduersis frequentibus ac repentinis et, si deo probatus est propter iustitiam, rogemus dari nobis temptationes eius.' neque enim in tantum prophetam temptationum eius, quas plurimas subiit, potestatem § 3 habere potuissent, nisi dominus probandi sui militis causa dedisset, ut maiore emn gloria coronaret. quis igitur regem Saul excitauit in eum nisi spiritus malus, sicut legimus, qui", "candidate_score": 0.601481, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_25", "bdc_text": "Ego , quicquid possum , ad sopiendam seu , ut recte dicam , tollendam tot annis grassantem simultatem Groll;", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa052.opp-lat1_window_942", "psc_text": "ab homine .4*Ps. 118, 89 10*Ps. 118,92—93 19*Thren. 3,34-36 22*Thren. 3,38 26*Ps. 114. 6 def. A 1 aperuisset 0 Iesu] add. et 0 3 prima om.Oml, add. pro 0m2 3 uideatnr] add. uersus primus incipit a 4 uerbum tuum permanet 0 9 alt. te] et b, om.MNa 11 forte NOTa 12 iustificationes tuas 0 15 et tolerare om.NT 17 correcitonem Tm2a 18 et om.O et—propheta om.N propheta iheremiasO propheta om. a 20 etj ut Rm2 21 et ad a 22non disit om.O 24 deo a alt. est inte iustitiae tr. M 28 inferente Prn2 inferendae humilitatis inpressio, quae tamen ipsa solet patientia et magnanimitate tolerari, ita etiam sapienter considerandum, quid sit in aetemumaeternum in caelo uerbum domini permanere uel, sicut aliqui codices habent, in saeculum, quia Graecus elg tbv cdcbva posuit, quod diuerse interpretati sunt translatores, alii 'in aeternum', alii 'in saeculum'. § 2 in saeculum ergo permanet uerbum tuum,", "candidate_score": 0.598354, "ce_score": null } ] }, { "rank": 5, "cf_id": "cf016", "work_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1", "max_score": 0.680382, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1156", "psc_text": "cursu ac uitae huius anfractu grauiter fatigatis panis refectionis deesse non possit, qui hominis corda confirmet? § 89 Nec solum media nocte dominus, sed omnibus prope docet 1431 A uigilandum esse momentis; uenit enim et uespertmauespertina et secunda. et tertia uigilia et pulsare conaueuitconsueuit. beati itaque Berni illi, quos cum uenerit dominus inueniet uigilantes. si ergo desideras ut uirtus dei praecingat se et ministret tibi, 7 Ps. 118, 62 9 Ps. 6, 7 11 Ps. 7, 19; Hier. 1, 11 14 Ps. 118, 164 19 Pa. 103, 15 23 Luc. 12, 37 (cf. 17, 8) 1 qui s. u. A III P (ex 1111) L 2 in s. M. m2 F, et in ipsa in ras. L defraudetur A (a s. M. m3) / (tM y a &. M. m2) CX defrMdatnr PaBL 3 oratii P (ł is s. i alt. m3; in mg. m3 t orationis) L orans ET", "candidate_score": 0.680382, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_409", "psc_text": "saepis obiecta legis est obseruatio et quodammodo uita maiorum uidetur incisa, de qua in typo illa obsetrix, fortasse iustitia, quae nos emissos aluo naturae matris excepit, dixisse proditur: hic 1322 A exiet prior. et re uera mirabilis erat ille ordo pietatis, non a Moyse nec ab aliquo homine Decnec per hominem, sed munere quodam sapientiae sponte se infundentis inpressus. § 23 prima igitur disciplina pietatis secundum euangelium, quia per crucem et sangninemsanguinem credimus Christi, cuius Abraham diem uidit et gauisus est, cuius Noe gratiam in typo ecclesiae figuratam spiritali cognitione praesensit, cuius Isaac uicem in sacrificio non recusauit, quem Iacob cum uinceret adorauit, cuius B 6 Euseb. Quaest. euang. 237, 30 8 Zach. 6, 12 15 Gen. 38, 28 20 lob. 8, 56 21 Gen. 6, 14 22 Gen. 22, 10 23 Gen. 32, 25 1 enim] ergo y. 3 dum B qui om. G religiosa et pia militia αΒCGγ", "candidate_score": 0.672961, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_798", "psc_text": "xpm G suos discipulos ad xpm EfT suos 8. u. C supplementum (e pr. ex i m3) P 23 xps est ET testificationibus quam uerborum sponsionibus exhibetur, quae tunc in pectoribus Iudaeorum uelut obserata lege nutabat, ipso spectaculo dominicae crucis et pleno resurrectionis testimonio panderetur. § 96 et fortasse isti discipuli sunt duo populi, quorum unus ex iudaeis credidit, alter ex gentibus, qui ideo credidit, C quia audiuit. uoluerunt ergo isti uidere propter llludillud: uestri autem beati oculi qui uident et aures uestrae quae audiunt. sed etiam nos uidimus in Iohanne, oculis nostris perspeximus in apostolis et manibus nostris perscrutati sumus in Thomae digitis; quod enim erat ab initio, quod audiuimus et quod uidimus, oculis nostris perspeximus et manus nostrae scrutatae sunt de uerbo uitae: et uita apparuit. quando apparuit? quando uidimus. non sic adparebat, antequam uideretur. gratias ergo D domino, qui crucifixus est pro fide nostra, crucifixus est pro", "candidate_score": 0.672406, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31_33", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_409", "psc_text": "saepis obiecta legis est obseruatio et quodammodo uita maiorum uidetur incisa, de qua in typo illa obsetrix, fortasse iustitia, quae nos emissos aluo naturae matris excepit, dixisse proditur: hic 1322 A exiet prior. et re uera mirabilis erat ille ordo pietatis, non a Moyse nec ab aliquo homine Decnec per hominem, sed munere quodam sapientiae sponte se infundentis inpressus. § 23 prima igitur disciplina pietatis secundum euangelium, quia per crucem et sangninemsanguinem credimus Christi, cuius Abraham diem uidit et gauisus est, cuius Noe gratiam in typo ecclesiae figuratam spiritali cognitione praesensit, cuius Isaac uicem in sacrificio non recusauit, quem Iacob cum uinceret adorauit, cuius B 6 Euseb. Quaest. euang. 237, 30 8 Zach. 6, 12 15 Gen. 38, 28 20 lob. 8, 56 21 Gen. 6, 14 22 Gen. 22, 10 23 Gen. 32, 25 1 enim] ergo y. 3 dum B qui om. G religiosa et pia militia αΒCGγ", "candidate_score": 0.665195, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_41", "bdc_text": "Virum arbitror certe optimum et humanissimum , cui sum equidem ad gratificandum promptus paratusque .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_70", "psc_text": "non sit, si iustitia non ex mentis simplicitate formetur, sed adulatione simuletur; B abscondita enim in ea homo non poterit deprehendere. perfecta igitur laus est ante deum iustum esse. unde et apostolus cuius laus inquit non ex hominibus, sed ex deo. beatus plane ille qui in conspectu dei iustus est, beatus ille de quo dominus dignatur dicere: ecce uere Israhelita. in quo dolus non est; uerus enim Israhelita qui deum uidet et uideri se nouit a deo et ipsi exhibet cordis occulta. solus enim perfectior qui ab eo probatur, qui non potest falli; C iudicia enim domini uera, iudicia autem hominum saepe falluntur, ut et iniustis iustitiae gratiam frequenter adscribant et iustum aut odio persequantur aut mendacio decolorent. nouit autem dominus inmaculatorum uias nec pro peccatore laudabilem nec pro laudabili peccatorem, sed unumquemque pro conpetentium iudicat ratione meritorum; idem est enim arbiter mentis et facti. diuina iudicia meritum 2 Rom.", "candidate_score": 0.632196, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_34", "bdc_text": "Vogleri spe pacificandi tuum nomen mihique historiam dedit velut ad MichaelemZum Gebrauch des Pseudonyms «Michael» vgl. 18348 , fn18348-5 .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_487", "psc_text": "storia A 6 transmigratione ipsa B 8 iosiet Å succesit A 11 farao PaL srahel A israhelem ET ihkm r 13 XI ACGγπ XII (I alt. cras.) P undecim eet. 15 uerborum regum et γ. 16 quibus X 18 decem et octo Αα, X et octo G; X et VIII CErT, XVIII eet. 22 nabuchodonosor (v s. 0 pro m3) P 23 babyllonis A 24 illius expo A, om. TX ille om. Βγ, 8. U. C sanctus Matthaeus a propheta noluit discrepare, ut non loachimIoachim, sed Iechoniam nominaret. simul, ut supra diximus, maiorem fructum dominicae pietatis adstruxit, ei generis nobilitatem non in omnibus dominus requisiuit, sed de captiuis et peccatoribus congrue nasci uoluit, qui remissionem ueniebat praedicare captiuis. non igitur subpressit alterum euangelista, sed c utrumque signauit, quod uterque Iechonias dictus sit. ita addito iuniore Iechonia generationes XlIII conputantur. ergo illa Matthaeus. § 47 Pulchre autem Lucas, quoniam filios Iacob", "candidate_score": 0.627026, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_40", "bdc_text": "vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_215", "psc_text": "egerat, quid agebat et ubi erat et quo uenerit, quomodo uenerit, quo tempore uenerit, qua causa uenerit. in principio inquit erat B uerbum: habes quando erat, et uerbum erat apud deum: 11 Act. 1, 8 22 sqq. Ioh. 1, 1 2 siriae P, om. cet. 3 cyrino PaBC quirino X (ci 8. qui m2 OV). X (cy s. qui) T 5 in uerbo nam incipit A emtioni. se A emptiouibus T et (bu exp.) Er 7 contractionibus EGT et (oni 8. -u. m2) 0 contradictionibus r 8 gerentes π et (-is m2) OV 9 adhibere a natiuitatis aFLz et om. X (s. u. m2 0) generationis P (s exp. m3) L 12 ibi (in ras. 2 litt.) P 13 filium suum Gy et (suum eras.) F 15 erat ei aE et (ei 8. U. m2) O, (ei eras.) V erat eis G et (s eras.) T eis erat i in", "candidate_score": 0.623012, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_34", "bdc_text": "Vogleri spe pacificandi tuum nomen mihique historiam dedit velut ad MichaelemZum Gebrauch des Pseudonyms «Michael» vgl. 18348 , fn18348-5 .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_485", "psc_text": "Israhel Ioachim filio Iosiae regnante in rudaeaIudaea pro rosiaIosia patre suo et conuertit nomen Ioachim in regnando et XI annos regnauit in 1332 A Hierusalem. quibus subiecit: et reliqua uerborum Ioachim et omnia quae fecit nonne scripta sunt in libro uerborum et in diebus eorum, qui regnauerunt in Iudaea? et dormiuit JoachimIoachim cum patribus suis et regnauit Ioachim filius eius pro eo. filius decem et octo annorum JoachimIoachim et, cum regnaret, tribus mensibus regnauit in Hierusalem, nomen matris eius Mesola. et omnia quae fecit sub oculis domini pater eius et ipse fecit. et in diebus eius ascendit Nabuchodonosor, reIrex BabyloniaBabylonis, in Hierusalem. uides igitur quod alius fuit B Iosiae filius; alius nepos: filius illius ille, cui Hieremias nomen inposuit, nepos iste, qui patris uocatus est nomine. et bene 4 Euseb. Quaeat. euang. 248, 16 11 Reg. IIII 23, 84 et 36 14 Reg. IIII 24, 5 sq. et 8-10 24", "candidate_score": 0.622559, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_48", "bdc_text": "Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_799", "psc_text": "sumus in Thomae digitis; quod enim erat ab initio, quod audiuimus et quod uidimus, oculis nostris perspeximus et manus nostrae scrutatae sunt de uerbo uitae: et uita apparuit. quando apparuit? quando uidimus. non sic adparebat, antequam uideretur. gratias ergo D domino, qui crucifixus est pro fide nostra, crucifixus est pro cupiditatibus nostris. mens mea in illo crucifixa est. § 97 Itaque et nunc qui uetus testamentum recensent. antequam cognoscant euangelium et quasi quaedam dominici corporis uestigia legant, uenturum putant et requirunt utrum ipse sit Christus dei filius, qui uenturus est. et cum legunt quando cum Abraham locutus est uel quando se dux militiae caelestis 7,20 ostendit, dicunt utique: tu es qui uenturus es an alium E 7,22 exspectamus? cum autem ueneuntuenerint ad euangelium et cognouerint inluminari caecos, ambulare claudos, audisse surdos, mundatos esse leprosos, mortuos resurrexisse, tunc dicunt: uidimus eum et oculis nostris perspeximus et in 6 Matth. 13, 16", "candidate_score": 0.622103, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_40", "bdc_text": "vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit .", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_121", "psc_text": "— Christus est uerbum; hoc uerbum operatur et ideo, ubi desiuit operari, muta repente carens spiritu ueluti quaedam animae lingua conticuit. transiuit enim ad nos dei F uerbum et in nobis non tacet. denique iam non potest Iudaeus dicere quod potest dicere Christianus quia experimentum quaeritis eius qui in me loquitur Christus. § 41 Et ipse erat annuens illis. remansit ergo mutus Zaccharias et erat annuens illis. quid est nutus nisi quidam sine uerbo corporalis actus indicare moliens nec exprimens uoluntatem, quidam suprema morte uoce suppressa mutus sermo morientum? nonne tibi uidetur huic similis esse populus 1280 A Iudaeorum ita inrationabilis, ut actuum suorum non possit praestare rationem, qui in ultimo spei uitalis obitu constitutus uocem quam habebat amiserit, quae titubantis actu corporis signum uerbi cupiat explicare, non uerbum? mutus ergo populus sine ratione, sine uerbo. cur enim tibi magis uideatur mutus esse qui sonum quam qui mysterium nescit? est", "candidate_score": 0.618493, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "stoa0022.stoa051.opp-lat1_window_1006", "psc_text": "iactantiam, doceat humilitatem, c simul ne rudes et inperfecti adhuc discipuli maximae praedicationiapraedicationis molibus opprimantur. § 102 Nunc qua causa etiam inmundos spiritus lubeat tacere consideremus. sed et hoc nobis scriptura aperuit, quia peccatori dixit deus: quare tu enarras iuatitiasiustitias meas? ne quis, dum praedicantem audit, sequatur errantem; inprobus enim magister est diabolus, qui falsa ueris saepe permiscet, ut specie ueritatis testimonium fraudis obtexat. § 103 etiam illud D consideremus, utrum hic primum mandauerit discipulis, ne cui dicerent quia ipse esset Christus an uero et ante mandauerit, quando apostolos duodecim destinauit denuntians illis: in uias gentium ne abieritis et in ciuitates Samaritanorum ne introieritis; ite autem ad oues quae perierunt domus Israhel. aegrotos curate, leprosos mundate, daemones eicite et: discite quis in ea dignus sit E et ibi manete. itaque nec hic mandatum uidetur, ut Christum dei filium praedicarent. § 104 ordo igitur disputationis est ordo tractatus, et ideo etiam", "candidate_score": 0.612731, "ce_score": null } ] }, { "rank": 6, "cf_id": "cf010", "work_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2", "max_score": 0.678169, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_67", "psc_text": "olim per visionem, fratres charissimi, exprobratum sciatis, quod dormitemus in precibus, nec vigilanter oremus. Et Deusutique, qui quem corripit diligit (Prov. III, 12), quando corripit ad hoc corripit ut emendet, ad hoc emendat ut servet. Excutiamus itaque et abrumpamus somni vincula, et instanter ac vigilanter oremus, sicut Paulus apostolus praecipit dicens: Instate orationi vigilantes in ea (Coloss. IV, 2) . Nam et Apostoli orare diebus ac noctibus non destiterunt, et Dominus quoque ipse disciplinae magister et exempli nostri via frequenter et vigilanter oravit, sicut in Evangelio legimus: Exiit in montem orare, et fuit pernoctans in oratione Dei (Luc. VI, 12) . Et utique quod orabat orabat ille pro nobis, cum peccator ipse non esset, sed aliena peccata portaret. Adeo autem pro nobis ille deprecabatur ut legamus alio loco: Dixit autem Dominus ad Petrum: Ecce Satanas postulavit ut vos vexaret quomodo triticum. Ego autem rogavi pro te ne deficiat fides tua", "candidate_score": 0.678169, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31_33", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller .", "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_67", "psc_text": "olim per visionem, fratres charissimi, exprobratum sciatis, quod dormitemus in precibus, nec vigilanter oremus. Et Deusutique, qui quem corripit diligit (Prov. III, 12), quando corripit ad hoc corripit ut emendet, ad hoc emendat ut servet. Excutiamus itaque et abrumpamus somni vincula, et instanter ac vigilanter oremus, sicut Paulus apostolus praecipit dicens: Instate orationi vigilantes in ea (Coloss. IV, 2) . Nam et Apostoli orare diebus ac noctibus non destiterunt, et Dominus quoque ipse disciplinae magister et exempli nostri via frequenter et vigilanter oravit, sicut in Evangelio legimus: Exiit in montem orare, et fuit pernoctans in oratione Dei (Luc. VI, 12) . Et utique quod orabat orabat ille pro nobis, cum peccator ipse non esset, sed aliena peccata portaret. Adeo autem pro nobis ille deprecabatur ut legamus alio loco: Dixit autem Dominus ad Petrum: Ecce Satanas postulavit ut vos vexaret quomodo triticum. Ego autem rogavi pro te ne deficiat fides tua", "candidate_score": 0.67243, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_32", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_67", "psc_text": "olim per visionem, fratres charissimi, exprobratum sciatis, quod dormitemus in precibus, nec vigilanter oremus. Et Deusutique, qui quem corripit diligit (Prov. III, 12), quando corripit ad hoc corripit ut emendet, ad hoc emendat ut servet. Excutiamus itaque et abrumpamus somni vincula, et instanter ac vigilanter oremus, sicut Paulus apostolus praecipit dicens: Instate orationi vigilantes in ea (Coloss. IV, 2) . Nam et Apostoli orare diebus ac noctibus non destiterunt, et Dominus quoque ipse disciplinae magister et exempli nostri via frequenter et vigilanter oravit, sicut in Evangelio legimus: Exiit in montem orare, et fuit pernoctans in oratione Dei (Luc. VI, 12) . Et utique quod orabat orabat ille pro nobis, cum peccator ipse non esset, sed aliena peccata portaret. Adeo autem pro nobis ille deprecabatur ut legamus alio loco: Dixit autem Dominus ad Petrum: Ecce Satanas postulavit ut vos vexaret quomodo triticum. Ego autem rogavi pro te ne deficiat fides tua", "candidate_score": 0.664609, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_32_34", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller . Vogleri spe pacificandi tuum nomen mihique historiam dedit velut ad MichaelemZum Gebrauch des Pseudonyms «Michael» vgl. 18348 , fn18348-5 .", "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_67", "psc_text": "olim per visionem, fratres charissimi, exprobratum sciatis, quod dormitemus in precibus, nec vigilanter oremus. Et Deusutique, qui quem corripit diligit (Prov. III, 12), quando corripit ad hoc corripit ut emendet, ad hoc emendat ut servet. Excutiamus itaque et abrumpamus somni vincula, et instanter ac vigilanter oremus, sicut Paulus apostolus praecipit dicens: Instate orationi vigilantes in ea (Coloss. IV, 2) . Nam et Apostoli orare diebus ac noctibus non destiterunt, et Dominus quoque ipse disciplinae magister et exempli nostri via frequenter et vigilanter oravit, sicut in Evangelio legimus: Exiit in montem orare, et fuit pernoctans in oratione Dei (Luc. VI, 12) . Et utique quod orabat orabat ille pro nobis, cum peccator ipse non esset, sed aliena peccata portaret. Adeo autem pro nobis ille deprecabatur ut legamus alio loco: Dixit autem Dominus ad Petrum: Ecce Satanas postulavit ut vos vexaret quomodo triticum. Ego autem rogavi pro te ne deficiat fides tua", "candidate_score": 0.658716, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_29", "bdc_text": "Der streitbare Pfarrer wollte jedoch nicht eingestehen , selbst ein ( verbales ) Unrecht begangen zu haben ;", "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_395", "psc_text": "(Deut. XVII, 12, 13) . Et iterum ad Samuelem loquitur et dicit: Non te spreverunt, sed me spreverunt (III Reg. VII, 7) . Et adhuc Dominus in Evangelio, cum ei dictum esset, Sic respondes Pontifici, custodiens et docens sacerdotalem honorem servari oportere, contra Pontificem nihil dixerit, sed innocentiam suam tantummodo purgans responderit dicens: Si male locutus sum, exprobra de malo. Si autem bene, quid me caedis (Joan. XVIII) ? Item beatus Apostolus, cum ei dictum esset, Sic insilis iu sacerdotem Dei maledicendo (Act. XXIII, 4, 5) , nihil contumeliose locutus sit adversus sacerdotem, quando et potuerit se constanter exerere adversus eos qui Dominum crucifixissent et qui jam Deum et Christum et templum et sacerdotium perdidissent; sed, quamvis in falsis et spoliatis sacerdotibus umbram tamen ipsam inanem sacerdotalis nominis cogitans dixerit: Nesciebam, fratres, quia pontifex est. Scriptum est enim: Principem populi tui non maledices (Exod. XXII, 23) . IV. Nisi si", "candidate_score": 0.637321, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_29_31", "bdc_text": "Der streitbare Pfarrer wollte jedoch nicht eingestehen , selbst ein ( verbales ) Unrecht begangen zu haben ; s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) .", "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_395", "psc_text": "(Deut. XVII, 12, 13) . Et iterum ad Samuelem loquitur et dicit: Non te spreverunt, sed me spreverunt (III Reg. VII, 7) . Et adhuc Dominus in Evangelio, cum ei dictum esset, Sic respondes Pontifici, custodiens et docens sacerdotalem honorem servari oportere, contra Pontificem nihil dixerit, sed innocentiam suam tantummodo purgans responderit dicens: Si male locutus sum, exprobra de malo. Si autem bene, quid me caedis (Joan. XVIII) ? Item beatus Apostolus, cum ei dictum esset, Sic insilis iu sacerdotem Dei maledicendo (Act. XXIII, 4, 5) , nihil contumeliose locutus sit adversus sacerdotem, quando et potuerit se constanter exerere adversus eos qui Dominum crucifixissent et qui jam Deum et Christum et templum et sacerdotium perdidissent; sed, quamvis in falsis et spoliatis sacerdotibus umbram tamen ipsam inanem sacerdotalis nominis cogitans dixerit: Nesciebam, fratres, quia pontifex est. Scriptum est enim: Principem populi tui non maledices (Exod. XXII, 23) . IV. Nisi si", "candidate_score": 0.633957, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "004_Cyprianus-Carthaginensis_Epistolae-2_window_71", "psc_text": "apud conscientiam meam solus occultare non debui, quibus unusquisque nostrum et instrui et regi possit. Nec ipsi denique apud vos hanc epistolam teneatis occultam, sed legendam fratribus suggeratis. Intercipere enim quibus nos Dominus admonere et instruere dignatur, ejus est qui admoneri et instrui fratrem suum nolit. Probari nos a Domino nostro sciant, nec umquam a fide qua in eum semel credidimus, praesentis pressurae conflictatione deficiant. Delicta sua singuli recognoscentes, vel modo conversationem veteris hominis exponant. Nemo enim retro attendens et superponens manum suam super aratrum aptus est regno Dei. Denique et uxor Lot, quae liberata, contra praeceptum, retro respexit, quod evaserat perdidit. Attendamus non posteriora, quo diabolus revocat, sed priora, quo Christus vocat. Oculos erigamus ad coelum, ne oblectamentis et illecebris nos suis terra decipiat. Unusquisque oret Deum, non pro se tantum, sed pro omnibus fratribus, sicut Dominus orare nos docuit; ubi non singulis privatam precem mandat, sed oratione communi", "candidate_score": 0.612813, "ce_score": null } ] }, { "rank": 7, "cf_id": "cf013", "work_id": "103_Athanasius-Alexandrinus_De-observationibus-monachorum", "max_score": 0.676318, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "103_Athanasius-Alexandrinus_De-observationibus-monachorum_window_6", "psc_text": "Cujus rei cura in canonicis ponenda est monimentis: non quod apocrypha debeamus praesertim ignorata damnare; sed quod ad scientiam Dei digestam canonis seriem putemus posse sufficere. Illa enim si consentiunt, supervacua sunt; si dissentiunt, vitanda sunt. Sine legendi autem studio nemo ad Deum valebit esse intentus. Primum, quod hujusmodi opera ab aliis actibus caducae occupationis abducunt: et diversorum exemplorum insinuata cognitio vel bonorum appetentiam, vel malorum facit esse cautelam. Neque enim alias Petrus apostolus admoneret: Praeparati semper estote ad rationem reddendam ad omnes poscentes vos de verbo fidei vestrae et spei vestrae (I Petr. III, 16) . Et Apostolus: Non cessamus pro vobis orantes, ut impleamini agnitione ejus in omni sapientia et intellectu spiritali (Col. I, 9) . Et rursus; Verbum Christi habitet in vobis abundanter in omni sapientia (Col. III, 16) . Nam et in Veteri Testamento similem hominibus curam sacrae praeceptionis inculcavit eloquium. Sic enim David ait: Beatus", "candidate_score": 0.676318, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_32", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "103_Athanasius-Alexandrinus_De-observationibus-monachorum_window_6", "psc_text": "Cujus rei cura in canonicis ponenda est monimentis: non quod apocrypha debeamus praesertim ignorata damnare; sed quod ad scientiam Dei digestam canonis seriem putemus posse sufficere. Illa enim si consentiunt, supervacua sunt; si dissentiunt, vitanda sunt. Sine legendi autem studio nemo ad Deum valebit esse intentus. Primum, quod hujusmodi opera ab aliis actibus caducae occupationis abducunt: et diversorum exemplorum insinuata cognitio vel bonorum appetentiam, vel malorum facit esse cautelam. Neque enim alias Petrus apostolus admoneret: Praeparati semper estote ad rationem reddendam ad omnes poscentes vos de verbo fidei vestrae et spei vestrae (I Petr. III, 16) . Et Apostolus: Non cessamus pro vobis orantes, ut impleamini agnitione ejus in omni sapientia et intellectu spiritali (Col. I, 9) . Et rursus; Verbum Christi habitet in vobis abundanter in omni sapientia (Col. III, 16) . Nam et in Veteri Testamento similem hominibus curam sacrae praeceptionis inculcavit eloquium. Sic enim David ait: Beatus", "candidate_score": 0.671563, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31_33", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller .", "psc_chunk_id": "103_Athanasius-Alexandrinus_De-observationibus-monachorum_window_6", "psc_text": "Cujus rei cura in canonicis ponenda est monimentis: non quod apocrypha debeamus praesertim ignorata damnare; sed quod ad scientiam Dei digestam canonis seriem putemus posse sufficere. Illa enim si consentiunt, supervacua sunt; si dissentiunt, vitanda sunt. Sine legendi autem studio nemo ad Deum valebit esse intentus. Primum, quod hujusmodi opera ab aliis actibus caducae occupationis abducunt: et diversorum exemplorum insinuata cognitio vel bonorum appetentiam, vel malorum facit esse cautelam. Neque enim alias Petrus apostolus admoneret: Praeparati semper estote ad rationem reddendam ad omnes poscentes vos de verbo fidei vestrae et spei vestrae (I Petr. III, 16) . Et Apostolus: Non cessamus pro vobis orantes, ut impleamini agnitione ejus in omni sapientia et intellectu spiritali (Col. I, 9) . Et rursus; Verbum Christi habitet in vobis abundanter in omni sapientia (Col. III, 16) . Nam et in Veteri Testamento similem hominibus curam sacrae praeceptionis inculcavit eloquium. Sic enim David ait: Beatus", "candidate_score": 0.66588, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_32_34", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller . Vogleri spe pacificandi tuum nomen mihique historiam dedit velut ad MichaelemZum Gebrauch des Pseudonyms «Michael» vgl. 18348 , fn18348-5 .", "psc_chunk_id": "103_Athanasius-Alexandrinus_De-observationibus-monachorum_window_6", "psc_text": "Cujus rei cura in canonicis ponenda est monimentis: non quod apocrypha debeamus praesertim ignorata damnare; sed quod ad scientiam Dei digestam canonis seriem putemus posse sufficere. Illa enim si consentiunt, supervacua sunt; si dissentiunt, vitanda sunt. Sine legendi autem studio nemo ad Deum valebit esse intentus. Primum, quod hujusmodi opera ab aliis actibus caducae occupationis abducunt: et diversorum exemplorum insinuata cognitio vel bonorum appetentiam, vel malorum facit esse cautelam. Neque enim alias Petrus apostolus admoneret: Praeparati semper estote ad rationem reddendam ad omnes poscentes vos de verbo fidei vestrae et spei vestrae (I Petr. III, 16) . Et Apostolus: Non cessamus pro vobis orantes, ut impleamini agnitione ejus in omni sapientia et intellectu spiritali (Col. I, 9) . Et rursus; Verbum Christi habitet in vobis abundanter in omni sapientia (Col. III, 16) . Nam et in Veteri Testamento similem hominibus curam sacrae praeceptionis inculcavit eloquium. Sic enim David ait: Beatus", "candidate_score": 0.655955, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_27_29", "bdc_text": "bona fide praestabo nec ambigo , quin me sit auditurus Fortmüllerus Furtmueller , Johann Valentin . Tats ächlich aber konnte Vadian nur Furtmüllers Bereitschaft bewirken , die Auseinandersetzung auf sich beruhen zu lassen . Der streitbare Pfarrer wollte jedoch nicht eingestehen , selbst ein ( verbales ) Unrecht begangen zu haben ;", "psc_chunk_id": "103_Athanasius-Alexandrinus_De-observationibus-monachorum_window_9", "psc_text": "Nec hoc tantum fine contentus, simultates amore commutet; iram patientiae temperet freno; avaritiam abstinentiae vincat imperio; ac praecipue linguam custodia taciturnitatis obsepiat; ne in litigium contentiosa fervescat; ne in maledictum procax incurrat; ne in obtrectationem maledicta serpat; ne in jurationem facilis prolabatur; ne in mendacium ficta dissimulet; ne in circumventione astuta calleat: ne in elatione superba jactetur; sedulo servans tempus tacendi et tempus loquendi, omne otiosum verbum obnoxium sciat esse rationi. Nam ideo et David beatissimus ori suo custodiam deposcit: et condiendum sale sermonem beati Pauli pagina sacra constituit et nullum indomabile membrum esse quam linguam testifica Jacobi praecepta signarunt. Sit igitur qui hujusmodi viam scandit, tacitus, mitis, benignus; et quia charitatis insolubilis nexus habetur, abjiciendus in studio parili semper alium judicans potiorem. Hoc enim freno astringit invidiam, quam vicinae sibi elationis saepius incitatam judicio, dum gratias referendi sibi honoris appetit, notam miseri livoris incurrit. Nec praemium a Deo unusquisque", "candidate_score": 0.643302, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_28", "bdc_text": "Tats ächlich aber konnte Vadian nur Furtmüllers Bereitschaft bewirken , die Auseinandersetzung auf sich beruhen zu lassen .", "psc_chunk_id": "103_Athanasius-Alexandrinus_De-observationibus-monachorum_window_9", "psc_text": "Nec hoc tantum fine contentus, simultates amore commutet; iram patientiae temperet freno; avaritiam abstinentiae vincat imperio; ac praecipue linguam custodia taciturnitatis obsepiat; ne in litigium contentiosa fervescat; ne in maledictum procax incurrat; ne in obtrectationem maledicta serpat; ne in jurationem facilis prolabatur; ne in mendacium ficta dissimulet; ne in circumventione astuta calleat: ne in elatione superba jactetur; sedulo servans tempus tacendi et tempus loquendi, omne otiosum verbum obnoxium sciat esse rationi. Nam ideo et David beatissimus ori suo custodiam deposcit: et condiendum sale sermonem beati Pauli pagina sacra constituit et nullum indomabile membrum esse quam linguam testifica Jacobi praecepta signarunt. Sit igitur qui hujusmodi viam scandit, tacitus, mitis, benignus; et quia charitatis insolubilis nexus habetur, abjiciendus in studio parili semper alium judicans potiorem. Hoc enim freno astringit invidiam, quam vicinae sibi elationis saepius incitatam judicio, dum gratias referendi sibi honoris appetit, notam miseri livoris incurrit. Nec praemium a Deo unusquisque", "candidate_score": 0.617594, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "103_Athanasius-Alexandrinus_De-observationibus-monachorum_window_6", "psc_text": "Cujus rei cura in canonicis ponenda est monimentis: non quod apocrypha debeamus praesertim ignorata damnare; sed quod ad scientiam Dei digestam canonis seriem putemus posse sufficere. Illa enim si consentiunt, supervacua sunt; si dissentiunt, vitanda sunt. Sine legendi autem studio nemo ad Deum valebit esse intentus. Primum, quod hujusmodi opera ab aliis actibus caducae occupationis abducunt: et diversorum exemplorum insinuata cognitio vel bonorum appetentiam, vel malorum facit esse cautelam. Neque enim alias Petrus apostolus admoneret: Praeparati semper estote ad rationem reddendam ad omnes poscentes vos de verbo fidei vestrae et spei vestrae (I Petr. III, 16) . Et Apostolus: Non cessamus pro vobis orantes, ut impleamini agnitione ejus in omni sapientia et intellectu spiritali (Col. I, 9) . Et rursus; Verbum Christi habitet in vobis abundanter in omni sapientia (Col. III, 16) . Nam et in Veteri Testamento similem hominibus curam sacrae praeceptionis inculcavit eloquium. Sic enim David ait: Beatus", "candidate_score": 0.608897, "ce_score": null } ] }, { "rank": 8, "cf_id": "cf020", "work_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Titum", "max_score": 0.674989, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_32", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Titum_window_91", "psc_text": "languore pallescat, et infirmari incipiat, et ad extremam mortem diligentem ferat. Unde et Apostolus caute et prudenter Timotheo praecipit, ut exhortetur adolescentulas in omni castitate (I Tim. V). Omnis autem castitas in carne et spiritu et anima est: ne scandalizetur 716 oculus; ne in pulchritudine vultus feminae haerentes pendeamus [ Al. impendeamus ]: ne blanda nos audire verba delectet: ne ad simulatos sermones mens prius dura marcescat. Caveant ergo, ut diximus, tam juvenes quam senes, tam adolescentulae quam vetulae, et omni diligentia custodiant cor suum: ne per sanitatem dilectionis, morbus charitatis introeat, et per amorem sanctum, fiat non sancta dilectio, quae illos pertrahat ad gehennam. Qui sanus est in fide, qui sanus in charitate, sanus quoque sit in patientia: et patientia, quae maxime in tentationibus comprobatur: quia nihil prodest habuisse quae supra enumeravimus, nisi omnes divitiae et mercimonia, quibus onusta navis est, in tempestate serventur, et perflantibus hinc inde ventis,", "candidate_score": 0.674989, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_24_26", "bdc_text": "quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat . Ego , quicquid possum , ad sopiendam seu , ut recte dicam , tollendam tot annis grassantem simultatem Groll; s. Kirsch 2622 .", "psc_chunk_id": "026_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Epistolam-ad-Titum_window_77", "psc_text": "sunt omnia. Quae ille mundavit, nos communicare non possumus. Sed considerandum ne ista tractantes, occasionem illi haeresi demus, quae juxta Apocalypsim (Cap. II), et ipsum quoque apostolum Paulum scribentem ad Corinthios, putat de idolothytis esse vescendum: quia omnia munda sunt mundis (I Cor. VIII). Nunc enim Apostolo non fuit propositum de his quae immolantur daemonibus disputare: sed adversus Judaeos, qui secundum Legis abolitae disciplinam, quaedam munda, quaedam arbitrabantur immunda. Non enim, inquit, possumus mensae Domini participare, et mensae daemoniorum: nec valemus simul bibere calicem Domini, et calicem daemoniorum (I Cor. X, 20, 21) . In nobis itaque est comedere vel munda, vel immunda. Si enim mundi sumus, munda nobis est creatura. Si autem immundi et infideles, fiunt nobis universa communia: sive per inhabitantem in cordibus nostris haeresim, 712 sive per conscientiam delictorum. Porro si conscientia nostra nos non reprehenderit, et habuerimus fiduciam pietatis ad Dominum; orabimus spiritu, orabimus et mente:", "candidate_score": 0.650294, "ce_score": null } ] }, { "rank": 9, "cf_id": "cf025", "work_id": "077_Gregorius-I_Epistolae", "max_score": 0.674212, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_998", "psc_text": "quiescit, sed assidua calliditate hoc nititur, ut Deo servientes animas in qualibet parte decipiat; ideo, dilectissime Fili, hortamur ut sollicitudinem tuam vigilanter exerceas, et ita commissos tibi oratione et cura providendi custodias, ut lupus circumiens nullam dilaniandi occasionem inveniat; quatenus dum Deo nostro incolumes quorum suscepisti curam reddideris, et praemia labori tuo gratia sua rependat, et tibi aeternae vitae desideria multiplicet. Cochleares vero et circulos quos direxisti suscepimus, et charitati tuae gratias agimus, quia qualiter pauperes diligas ostendisti, qui ad usus eorum quae sunt necessaria transmisisti. EPISTOLA LVII. AD ARIGIUM PATRICIUM. Commendat Augustinum, ejusque socios, et Candidum. Gregorius Arigio patricio Galliae. Quanta in vobis bonitas, quantaque mansuetudo cum Christo placita charitate resplendeat, 834 latore praesentium Augustino servo Dei referente comperimus; atque omnipotenti Deo gratias agimus, qui haec in vobis pietatis suae dona concessit, per quae inter homines valde laudabiles, et ante conspectum ipsius, quod est veraciter utile, gloriosi possitis existere.", "candidate_score": 0.674212, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_32", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_998", "psc_text": "quiescit, sed assidua calliditate hoc nititur, ut Deo servientes animas in qualibet parte decipiat; ideo, dilectissime Fili, hortamur ut sollicitudinem tuam vigilanter exerceas, et ita commissos tibi oratione et cura providendi custodias, ut lupus circumiens nullam dilaniandi occasionem inveniat; quatenus dum Deo nostro incolumes quorum suscepisti curam reddideris, et praemia labori tuo gratia sua rependat, et tibi aeternae vitae desideria multiplicet. Cochleares vero et circulos quos direxisti suscepimus, et charitati tuae gratias agimus, quia qualiter pauperes diligas ostendisti, qui ad usus eorum quae sunt necessaria transmisisti. EPISTOLA LVII. AD ARIGIUM PATRICIUM. Commendat Augustinum, ejusque socios, et Candidum. Gregorius Arigio patricio Galliae. Quanta in vobis bonitas, quantaque mansuetudo cum Christo placita charitate resplendeat, 834 latore praesentium Augustino servo Dei referente comperimus; atque omnipotenti Deo gratias agimus, qui haec in vobis pietatis suae dona concessit, per quae inter homines valde laudabiles, et ante conspectum ipsius, quod est veraciter utile, gloriosi possitis existere.", "candidate_score": 0.673527, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_2430", "psc_text": "quia si toto corde praeceptis salutaribus nos occupamus, omnem vitiorum labem effugimus, quia dum his quibus aedificamur innitimur, locum sine dubio deceptionis excludimus. Quapropter oportet ut enixius in cunctis studiosos vos circa fratres atque subjectos ostendatis. ut omnes cum quibus aliti estis, atque didicistis sanctae Romanae Ecclesiae praeceptionibus parere, apostolicae sedis praecepta multiplicare, apertissimeque nota facere agnoscant; quia quod specialiter tibi tuisque et fratrum tuorum charitati, ut tuae litterae innotuerunt, consultis scribimus, generaliter omnibus tenere mandamus. Circa subjectorum autem 1282 actus fraternitas tua sit vigilans, ut vestrum illis exemplum instructio et vita magistra sit; linguae vestrae exhortatione discant quod metuant, et doceantur quod diligant; ut dum talenta credita cum lucro multiplicantur, in diem retributionis annuente divina gratia audire mereamini: Euge, serve bone et fidelis, intra in gaudium Domini tui (Matth. XXV, 21, 25.) Curam praeterea de omnibus quae vobis aliisque fratribus nostris, et generaliter cunctis, pro illicitarum rerum prohibitione scripsimus,", "candidate_score": 0.673314, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_996", "psc_text": "forte aliquo se modo, quod non credimus, excusare voluerit, vos qui veritatem ipsam subtilius nostis, revera qui in Ecclesia ipsa tunc temporis curam vicedomini gerebatis, qualiter se habeat causa disserite, et ne res sancti Petri et 833 pauperum ejus apud se retinere debeat imminere. Sed etsi fortasse hominibus nostris necessarium fuerit, vestrum in causa testimonium non negate; ut tam pro veritate quam pro voluntatis vestrae devotione beatus Petrus apostolus, cujus amore haec facitis, sua vobis et hic et in futura vita intercessione respondeat. Candidum presbyterum communem filium, cui patrimoniolum ipsum commisimus, sanctitati vestrae magnopere commendamus. (Vide sup. ep. 33.) EPISTOLA LVI. AD STEPHANUM ABBATEM. Laudat de ordine congregationis, quem ut servet sollicite, hortatur. Gratias agit de cochlearibus ac circulis. Gregorius Stephano abbati. Laetos nos relatio Augustini servi Dei praesentium portitoris effecit, quod dilectionem tuam ut oportet vigilantem esse narravit; denique et presbyteros et diaconos, cunctamque congregationem unanimes vivere ac concordes", "candidate_score": 0.67203, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31_33", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_2430", "psc_text": "quia si toto corde praeceptis salutaribus nos occupamus, omnem vitiorum labem effugimus, quia dum his quibus aedificamur innitimur, locum sine dubio deceptionis excludimus. Quapropter oportet ut enixius in cunctis studiosos vos circa fratres atque subjectos ostendatis. ut omnes cum quibus aliti estis, atque didicistis sanctae Romanae Ecclesiae praeceptionibus parere, apostolicae sedis praecepta multiplicare, apertissimeque nota facere agnoscant; quia quod specialiter tibi tuisque et fratrum tuorum charitati, ut tuae litterae innotuerunt, consultis scribimus, generaliter omnibus tenere mandamus. Circa subjectorum autem 1282 actus fraternitas tua sit vigilans, ut vestrum illis exemplum instructio et vita magistra sit; linguae vestrae exhortatione discant quod metuant, et doceantur quod diligant; ut dum talenta credita cum lucro multiplicantur, in diem retributionis annuente divina gratia audire mereamini: Euge, serve bone et fidelis, intra in gaudium Domini tui (Matth. XXV, 21, 25.) Curam praeterea de omnibus quae vobis aliisque fratribus nostris, et generaliter cunctis, pro illicitarum rerum prohibitione scripsimus,", "candidate_score": 0.668344, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_32_34", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller . Vogleri spe pacificandi tuum nomen mihique historiam dedit velut ad MichaelemZum Gebrauch des Pseudonyms «Michael» vgl. 18348 , fn18348-5 .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_998", "psc_text": "quiescit, sed assidua calliditate hoc nititur, ut Deo servientes animas in qualibet parte decipiat; ideo, dilectissime Fili, hortamur ut sollicitudinem tuam vigilanter exerceas, et ita commissos tibi oratione et cura providendi custodias, ut lupus circumiens nullam dilaniandi occasionem inveniat; quatenus dum Deo nostro incolumes quorum suscepisti curam reddideris, et praemia labori tuo gratia sua rependat, et tibi aeternae vitae desideria multiplicet. Cochleares vero et circulos quos direxisti suscepimus, et charitati tuae gratias agimus, quia qualiter pauperes diligas ostendisti, qui ad usus eorum quae sunt necessaria transmisisti. EPISTOLA LVII. AD ARIGIUM PATRICIUM. Commendat Augustinum, ejusque socios, et Candidum. Gregorius Arigio patricio Galliae. Quanta in vobis bonitas, quantaque mansuetudo cum Christo placita charitate resplendeat, 834 latore praesentium Augustino servo Dei referente comperimus; atque omnipotenti Deo gratias agimus, qui haec in vobis pietatis suae dona concessit, per quae inter homines valde laudabiles, et ante conspectum ipsius, quod est veraciter utile, gloriosi possitis existere.", "candidate_score": 0.656781, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_24_26", "bdc_text": "quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat . Ego , quicquid possum , ad sopiendam seu , ut recte dicam , tollendam tot annis grassantem simultatem Groll; s. Kirsch 2622 .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1113", "psc_text": "inutilem postulasti: difficilem quidem, quia ego indignus sum cui revelatio fieri debeat; inutilem vero, quia secura de peccatis tuis fieri non debes, nisi cum jam in die vitae tuae ultimo plangere eadem peccata minime valebis. Quae dies quousque veniat, semper suspecta, semper trepida metuere culpas debes, atque eas quotidianis fletibus lavare. Certe Paulus apostolus jam ad tertium coelum ascenderat, in paradisum quoque ductus fuerat, arcana verba audierat, quae homini loqui non liceret (II Cor. XII, 2, 3, 4), et tamen adhuc trepidans, dicebat: Castigo corpus meum, et servituti subjicio, ne forte aliis praedicans, ipse reprobus efficiar (I Cor. IX, 27) . Adhuc timet qui jam ad coelum ducitur, et jam temere non vult qui adhuc in terra conversatur? Perpende, dulcissima filia, quia mater negligentiae solet esse securitas. 870 Habere ergo in hac vita non debes securitatem, per quam negligens reddaris. Scriptum est enim: Beatus vir qui semper est pavidus (Prov.", "candidate_score": 0.646521, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_23_25", "bdc_text": "s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat . Ego , quicquid possum , ad sopiendam seu , ut recte dicam , tollendam tot annis grassantem simultatem Groll;", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1113", "psc_text": "inutilem postulasti: difficilem quidem, quia ego indignus sum cui revelatio fieri debeat; inutilem vero, quia secura de peccatis tuis fieri non debes, nisi cum jam in die vitae tuae ultimo plangere eadem peccata minime valebis. Quae dies quousque veniat, semper suspecta, semper trepida metuere culpas debes, atque eas quotidianis fletibus lavare. Certe Paulus apostolus jam ad tertium coelum ascenderat, in paradisum quoque ductus fuerat, arcana verba audierat, quae homini loqui non liceret (II Cor. XII, 2, 3, 4), et tamen adhuc trepidans, dicebat: Castigo corpus meum, et servituti subjicio, ne forte aliis praedicans, ipse reprobus efficiar (I Cor. IX, 27) . Adhuc timet qui jam ad coelum ducitur, et jam temere non vult qui adhuc in terra conversatur? Perpende, dulcissima filia, quia mater negligentiae solet esse securitas. 870 Habere ergo in hac vita non debes securitatem, per quam negligens reddaris. Scriptum est enim: Beatus vir qui semper est pavidus (Prov.", "candidate_score": 0.641482, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_471", "psc_text": "ordinatione venalitas; potentia vel supplicatio personarum nihil adversus haec quae prohibemus obtineat. Nam proculdubio Deus offenditur, si ad sacros ordines quisquam non ex merito, sed ex favore, quod absit, aut ex venalitate provehitur. Haec autem si fieri cognoscis, non taceas; sed instanter obsiste: quoniam si haec aut investigare fortasse neglexeris, aut intellecta celaveris, non solum illos qui haec agunt, peccati vinculum illigabit; sed et te hujus rei non levis ante Deum culpa respiciet. Oportet ergo canonica ultione si quid tale committitur, coerceri: ne tantum facinus cum aliorum peccato vires ex dissimulatione percipiat. Praesentium igitur portitorem Victorinum fraternitatis tuae diaconum, quem tuum reor imitatorem existere, et cum charitate suscepi, et ad remeandum citius relaxavi, per quem etiam claves beati Petri, in quibus de catenis ipsius inclusum est, tibimet pro benedictione transmisi. Praeterea de unitate ac pace concilii, quod Deo auctore congregare disponitis, charitas tua animos nostros subtiliter omnia indicando laetificet. EPISTOLA", "candidate_score": 0.637536, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_2430", "psc_text": "quia si toto corde praeceptis salutaribus nos occupamus, omnem vitiorum labem effugimus, quia dum his quibus aedificamur innitimur, locum sine dubio deceptionis excludimus. Quapropter oportet ut enixius in cunctis studiosos vos circa fratres atque subjectos ostendatis. ut omnes cum quibus aliti estis, atque didicistis sanctae Romanae Ecclesiae praeceptionibus parere, apostolicae sedis praecepta multiplicare, apertissimeque nota facere agnoscant; quia quod specialiter tibi tuisque et fratrum tuorum charitati, ut tuae litterae innotuerunt, consultis scribimus, generaliter omnibus tenere mandamus. Circa subjectorum autem 1282 actus fraternitas tua sit vigilans, ut vestrum illis exemplum instructio et vita magistra sit; linguae vestrae exhortatione discant quod metuant, et doceantur quod diligant; ut dum talenta credita cum lucro multiplicantur, in diem retributionis annuente divina gratia audire mereamini: Euge, serve bone et fidelis, intra in gaudium Domini tui (Matth. XXV, 21, 25.) Curam praeterea de omnibus quae vobis aliisque fratribus nostris, et generaliter cunctis, pro illicitarum rerum prohibitione scripsimus,", "candidate_score": 0.637374, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_34_36", "bdc_text": "Vogleri spe pacificandi tuum nomen mihique historiam dedit velut ad MichaelemZum Gebrauch des Pseudonyms «Michael» vgl. 18348 , fn18348-5 . quendam scriptam , quam ego manu FortmüleriFurtmueller , Johann Valentin exaratam ad te mittam . Petit autem , ut vel αὐτόγραφο νvon FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin handschriftlich verfasst. - Ob Bullinger , der Furtmüllers Furtmueller , Johann Valentin Autograph offensichtlich behalten hat , dieser Bitte tatsächlich nachgekommen ist , bleibt offen. remittas vel descriptum mittas exemplum .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1185", "psc_text": "actibus gaudere communiter scit. Praeterea ligna transmittere volui; sed beatitudo vestra si essent necessaria non indicavit, et majora multo mittere possumus, sed nequaquam talis navis huc mittitur quae haec capere valeat. Minora autem mittere verecundum puto. Quid tamen facere debeam, beatitudo vestra suis mihi epistolis innotescat. Parvulam vero benedictionem de amatoris vestri sancti Petri Ecclesiae sex minora Aquitanica pallia, et duo oraria transmisi, quia enim multum diligo, etiam de parvis praesumo. Habet enim ipsa dilectio auctoritatem suam, et omnino certa est quia injuria non erit in omne quod amando praesumpserit. Suscepi autem benedictionem sancti Evangelistae Marci, 889 juxta brevem vestris epistolis insertum. Sed quia colatum ac viritheum non libenter bibo, praesumens cognidium requiro, quod in hac urbe post multa tempora vestra innotescere transacto anno sanctitas fecit. Nam nos hic a negotiatoribus nomen cognidii, et non substantiam comparamus. Peto autem ut contra omnes amaritudines quas in hac vita patior vestrae me", "candidate_score": 0.633131, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_11_13", "bdc_text": "dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1163", "psc_text": "profanum vocabulum culpam superbiae aut commisit, aut sequitur; ne si, quod absit, procedit ei in tali elatione posito, vanitatem stulti nominis confirmare videamur. Eumdem vero fratrem admonere studui, ut sese a tali elatione corrigat, quia si hanc non correxerit, pacem nobiscum nullo modo habebit. Praeterea idem frater noster omnia in suis synodicis catholice, Deo auctore, locutus est. Quemdam vero Eudoxium damnavit, quem neque in synodis damnatum invenimus, neque a decessoribus ejus in suis synodicis reprobatum. Et canones quidem Constantinopolitani concilii Eudoxianos damnant; sed quis fuerit eorum auctor Eudoxius, minime dicunt. Romana autem Ecclesia eosdem canones vel gesta synodi illius hactenus non habet, nec accepit; in hoc autem eamdem synodum accepit, quod est per eam contra Macedonium definitum. Reliquas vero 883 haereses quae illic memoratae sunt, ab aliis jam Patribus damnatas reprobat. De Eudoxianis vero nihil hactenus agnovit. In historia autem Sozomeni de quodam Eudoxio qui Constantinopolitanae Ecclesiae episcopatum arripuisse dicitur,", "candidate_score": 0.632702, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_36_38", "bdc_text": "Petit autem , ut vel αὐτόγραφο νvon FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin handschriftlich verfasst. - Ob Bullinger , der Furtmüllers Furtmueller , Johann Valentin Autograph offensichtlich behalten hat , dieser Bitte tatsächlich nachgekommen ist , bleibt offen. remittas vel descriptum mittas exemplum . Vale. D . Rordorphio me perquam libenter impertiissem quantuliscunque officiis Gemeint ist , dass Vadian sich gern wegen einigen Anliegen mit Rordorf getroffen hätte , als dieser geschäftlich in St .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1185", "psc_text": "actibus gaudere communiter scit. Praeterea ligna transmittere volui; sed beatitudo vestra si essent necessaria non indicavit, et majora multo mittere possumus, sed nequaquam talis navis huc mittitur quae haec capere valeat. Minora autem mittere verecundum puto. Quid tamen facere debeam, beatitudo vestra suis mihi epistolis innotescat. Parvulam vero benedictionem de amatoris vestri sancti Petri Ecclesiae sex minora Aquitanica pallia, et duo oraria transmisi, quia enim multum diligo, etiam de parvis praesumo. Habet enim ipsa dilectio auctoritatem suam, et omnino certa est quia injuria non erit in omne quod amando praesumpserit. Suscepi autem benedictionem sancti Evangelistae Marci, 889 juxta brevem vestris epistolis insertum. Sed quia colatum ac viritheum non libenter bibo, praesumens cognidium requiro, quod in hac urbe post multa tempora vestra innotescere transacto anno sanctitas fecit. Nam nos hic a negotiatoribus nomen cognidii, et non substantiam comparamus. Peto autem ut contra omnes amaritudines quas in hac vita patior vestrae me", "candidate_score": 0.632614, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_29_31", "bdc_text": "Der streitbare Pfarrer wollte jedoch nicht eingestehen , selbst ein ( verbales ) Unrecht begangen zu haben ; s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1163", "psc_text": "profanum vocabulum culpam superbiae aut commisit, aut sequitur; ne si, quod absit, procedit ei in tali elatione posito, vanitatem stulti nominis confirmare videamur. Eumdem vero fratrem admonere studui, ut sese a tali elatione corrigat, quia si hanc non correxerit, pacem nobiscum nullo modo habebit. Praeterea idem frater noster omnia in suis synodicis catholice, Deo auctore, locutus est. Quemdam vero Eudoxium damnavit, quem neque in synodis damnatum invenimus, neque a decessoribus ejus in suis synodicis reprobatum. Et canones quidem Constantinopolitani concilii Eudoxianos damnant; sed quis fuerit eorum auctor Eudoxius, minime dicunt. Romana autem Ecclesia eosdem canones vel gesta synodi illius hactenus non habet, nec accepit; in hoc autem eamdem synodum accepit, quod est per eam contra Macedonium definitum. Reliquas vero 883 haereses quae illic memoratae sunt, ab aliis jam Patribus damnatas reprobat. De Eudoxianis vero nihil hactenus agnovit. In historia autem Sozomeni de quodam Eudoxio qui Constantinopolitanae Ecclesiae episcopatum arripuisse dicitur,", "candidate_score": 0.631774, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_36_38", "bdc_text": "Petit autem , ut vel αὐτόγραφο νvon FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin handschriftlich verfasst. - Ob Bullinger , der Furtmüllers Furtmueller , Johann Valentin Autograph offensichtlich behalten hat , dieser Bitte tatsächlich nachgekommen ist , bleibt offen. remittas vel descriptum mittas exemplum . Vale. D . Rordorphio me perquam libenter impertiissem quantuliscunque officiis Gemeint ist , dass Vadian sich gern wegen einigen Anliegen mit Rordorf getroffen hätte , als dieser geschäftlich in St .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_506", "psc_text": "et post hanc devotionem ac satisfactionem sanctae Ravennati Ecclesiae, quae peculiariter vestra est, non solum vetera privilegia conservetis, sed et majora vestris temporibus conferatis. Nam quod de mappulis a presbyteris et diaconibus meis praesumptum apostolatus vester scribit, vere fateor, taedet me aliquid exinde commemorare, cum per se veritas, quae apud dominum meum sola praevalet, ipsa sufficiat. Nam cum hoc minoribus circa urbem constitutis Ecclesiis licitum sit, poterit etiam apostolatus domini mei, si venerabilem clerum primae apostolicae sedis suae requirere dignatur, modis omnibus invenire, quia quoties ad ordinationem episcopatus seu responsi sacerdotes vel levitae Ravennatis Ecclesiae Romam venerunt, omnes in oculis sanctissimorum decessorum vestrorum cum mappulis sine reprehensione aliqua procedebant. Quare etiam eo tempore quo istic a praedecessore vestro peccator ordinatus sum, cuncti presbyteri et diaconi mei in obsequium 670 domni papae mecum procedentes usi sunt. Et quia praevidens Deus noster omnia in manu vestra et in conscientia purissima collocavit, adjuro", "candidate_score": 0.628099, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_38", "bdc_text": "Rordorphio me perquam libenter impertiissem quantuliscunque officiis Gemeint ist , dass Vadian sich gern wegen einigen Anliegen mit Rordorf getroffen hätte , als dieser geschäftlich in St .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_317", "psc_text": "huic urbi meisque necessitatibus minime prodesset; sed scriptis vestris discurrentibus, agnovi vos quidem sollicite agere, sed tamen apud quem agere possitis non habere. Peccatis ergo hoc meis deputo quia iste, qui nunc interest, et pugnare contra inimicos nostros dissimulat, et nos facere pacem vetat, quamvis jam modo, etiamsi velit facere, omnino non possumus, quia Ariulphus exercitum Authari et Nordulphi habens, eorum sibi dari precaria desiderat, 608 ut nobiscum aliquid loqui de pace dignetur. De causa vero episcoporum Istriae, omnia quae mihi vestra fraternitas scripsit, ita esse jam ante deprehendi in iis jussionibus quae ad me a piissimis principibus venerunt, quatenus me interim ab eorum compulsione suspenderem. Ego quidem pro iis quae scripsistis zelo atque ardori vestro valde congaudeo, debitoremque me vobis multipliciter factum profiteor. Scitote tamen quia de eadem re serenissimis dominis cum summo zelo et libertate rescribere non cessabo. Movere autem vos non debet praefati excellentissimi viri Romani Patricii", "candidate_score": 0.627639, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_6", "bdc_text": "GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_2046", "psc_text": "qualiter debeamus cum Galliarum atque Britannorum episcopis agere. Responsio beati Gregorii papae. In Galliarum episcopos (Grat. 25, q. 2, c. 3) nullam tibi auctoritatem tribuimus, quia ab antiquis praedecessorum meorum temporibus pallium Arelatensis episcopus accepit, quem nos privare auctoritate percepta minime debemus. Si igitur contingat ut fraternitas tua ad Galliarum provincias transeat, cum eodem Arelatensi episcopo debet agere, qualiter si qua sunt in episcopis vitia corrigantur. Qui si forte in disciplinae vigore tepidus existat, tuae fraternitatis zelo accendendus est. Cui etiam epistolas fecimus (indict. 4, epist. 68), ut cum tuae sanctitatis praesentia in Galliis fuerit, ei ipse tota mente subveniat, ut quae sunt Creatoris nostri jussioni contraria ab episcoporum moribus compescatis. Ipse autem auctoritate propria episcopos Galliarum judicare non poteris; sed suadendo, blandiendo, bona quoque tua opera eorum imitationi monstrando, pravorum mentes ad sanctitatis studia reformando, quia (Grat. 6, q. 3, c. 1) scriptum est in lege: Per alienam messem", "candidate_score": 0.624311, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_48", "bdc_text": "Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1680", "psc_text": "in domo sua quoddam idolum positum habere praesumeret. Sed et, quod non dissimile nefas est, sodomiae illum scelere maculatum. Et ideo quia tanti facinoris iniquitas districta atque subtili investigatione quaerenda atque plectenda est, hac tibi auctoritate praecipimus ut vigilanti studio et diligenti omnino cura perquiras; et si qua indicia apprehendere hujus rei potueris, eum in custodiam districtam, quousque nobis renunties, redigas; ut qualiter immanissimum facinus discuti debeat ac puniri, deliberare possimus. Scito autem quia studium zelumque tuum qualis contra nefandissima sit crimina haec causa est sine dubio monastratura, per quam te apud nos aut multum de sollicitudine commendari, aut periculose de neglectu noveris accusari. Unde necesse est ut ita te vigilantem in hac requisitione studeas exhibere, quatenus et nos de sollicitudine tua laetifices, et Deum tibi facias esse placabilem. Hoc quoque nobis de praedicto presbytero nuntiatum est, quod Victorianus quidam presbyter ei cum diversis rebus vel ornamentis auctoritate sua pecuniam", "candidate_score": 0.618323, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_38", "bdc_text": "Rordorphio me perquam libenter impertiissem quantuliscunque officiis Gemeint ist , dass Vadian sich gern wegen einigen Anliegen mit Rordorf getroffen hätte , als dieser geschäftlich in St .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_948", "psc_text": "Ravennae. Postquam revertens Castorius omnia nobis quae inter vos et Agilulphum regem acta sunt indicavit, ne excusationem contra nos de mora potuisset aliquis invenire, sub omni eum celeritate illuc retransmittendum praevidimus. Ab eo ergo ea quae sunt agenda cognoscens, esto sollicitus, et omni modo immine ut pax ista debeat ordinari, quia, quantum dicitur, aliqui hoc impedire conantur. Pro qua re festina strenue agere, ut labor vester sine effectu non valeat remanere. Nam jam et partes istae, et diversae insulae in gravissunt periculo positae. Fratrem nostrum Marinianum episcopum (Grat. dist. 86, c. 6) verbis quibus vales excita, quia obdormisse eum suspicor. Nam venerunt quidam ad me, in quibus erant quidam senes mendicantes, qui a me discussi sunt a quibus et quid acceperint, et per singula retulerunt quanta eis et a quibus in itinere data sint. Quos dum sollicite de praedicto fratre requirerem quid eis dedisset, responderunt se eum rogasse, sed ab", "candidate_score": 0.616131, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_37_39", "bdc_text": "Vale. D . Rordorphio me perquam libenter impertiissem quantuliscunque officiis Gemeint ist , dass Vadian sich gern wegen einigen Anliegen mit Rordorf getroffen hätte , als dieser geschäftlich in St . GallenSankt Gallen weilte ;", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_934", "psc_text": "salutis rediens, scriptis praesentibus acceptis, ab utrorumque te suspende molestia, ut eis libera sit licentia vel ad me veniendi si voluerint, vel quomodolibet alibi pro suis utilitatibus proficisci. EPISTOLA XXVI. AD SALONITANOS. Se non privato odio contra Maximum moveri; mirari autem se quod ex illis vix pauci a Maximi communione abstinuerint. Gregorius dilectissimis filiis, clero, et nobilibus Salonae consistentibus. Pervenit ad me quod quidam perversae mentis homines, ut dilectionis vestrae animos vulnerarent, vobis insinuare conati sunt quia ego contra Maximum quodam odio movear, et non magis quae canonica, sed ea quae furoris sunt, exsequi concupiscam. Sed absit hoc, absit a sacerdotali animo, ut in qualibet causa privato zelo moveatur. Ego autem et vestrae dilectioni providens (Grat. 1, q. 6, can. 2), et meae animae omnipotentis Dei judicium pertimescens, ejusdem Maximi causas subtiliter exquiri 813 desidero, si nullis criminibus pressus quae sacro ordini contradicunt, si non per simoniacam haeresim, id est", "candidate_score": 0.615215, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1485", "psc_text": "ad vos scriptorum exemplar transmisimus, ut ex eis quid debeat reservari quamcitius gloria vestra cognoscat. Praeterea indicavit nobis supradictus portitor, Vectano qui comes fuit in Missinati castello, propterea quod eum nobilem fuisse noverat, et paupertate nimia laborabat, viginti urnas vini per duos annos de insula Prochyta, quae ei vicina erat, misericordiae intuitu se fuisse largitum, 986 et nunc eas de eadem insula successorem ipsius tanquam debitas violenter exigere. Et quoniam hoc ne de caetero tentari debeat, postulat prohiberi, gloria vestra curet addiscere. Et si hoc quod queritur veritate subsistit, et haec ante consuetudo non fuit, hujusmodi gravamen justitia suadente compescat, et studeat ut pietatis administratio in praefata insula onus praejudicii non imponat. Quia vero privilegia civitatis suae, vel causas insulae illius a nobis gloriae vestrae petit commendandas, hortamur ut vestram ei tuitionem impendere, servata aequitate, quocunque necesse fuerit debeatis, et si qua in re utilitas populi qui praeest contra rationis,", "candidate_score": 0.613329, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1611", "psc_text": "vestra magis mercede poscimus gratias referamus, et excellentiae vestrae beatus Petrus apostolorum princeps, quem in nobis, concedendo quae petimus, Christiana devotione veneramini, recompenset. EPISTOLA CXVIII. AD VANTILONUM ET ARIGIUM. Hilarium commendat, ut illi suum patrocinium impendant. Gregorius Vantilono et Arigio. Ad magnam gloriae vestrae laudem accedit, quod Hilarius, praesentium lator, valido se fidit praesidio relevari, si assequi favorem tuitionis vestrae meruerit. Quod adeo, sicut est, magnum existimat, 1025 ut ad hoc obtinendum etiam nostram sui commendationem adhibere studuerit adjutricem. Hunc igitur quoniam ad vestrum videmus patrocinium desideranter velle confugere, scribere pro eo non judicavimus differendum: confidentes tanto vos defensionem petentibus libenter impertiri, quanto et eam in tristitia et in stricto positos cognoscitis suppliciter exspectare. Ea de re gloriam vestram paterna dulcedine salutantes, petimus ut quia praedictus portitor aliquorum inimicitiis se contra rationem asserit subjacere, patrocinium vestrum, quod magnopere cupit, inveniat, et nullam illum contra aequitatem molestiam, nullam vexationem patiamini sustinere;", "candidate_score": 0.609125, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_1132", "psc_text": "Dilectissimus filius meus Sabinianus diaconus ad me reversus nulla mihi gloriae vestrae scripta detulit, sed ea quae transmissa sunt captivis et pauperibus deportavit, unde et intellexi causam. Ideo enim homini loqui per epistolas noluistis, quia omnipotenti Deo verbum in bona operatione feceratis. Habet enim haec eadem vestra operatio vocem propriam, quae ad aures Dei secretas clamat, sicut scriptum est: Absconde eleemosynam iu sinu pauperis, et haec pro te exorabit (Eccli. XXIX, 15) . Et quidem mihi, fateor, triste est aliena expendere, et super eas quas de substantia ecclesiastica habeo adhuc etiam de rebus suavissimi filii mei domni Theodori rationes ponere. Vestrae tamen benignitati congaudeo, quia sollicite attenditis, atque custoditis hoc quod Veritas dicit: Date eleemosynam, et ecce omnia munda sunt vobis (Luc. XI, 41) . Et hoc quod scriptum est: Sicut aqua exstinguit ignem, sic eleemosyna exstinguit peccatum (Eccli. III, 33) . Paulus quoque apostolus ait: Vestra abundantia illorum inopiam", "candidate_score": 0.609041, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_219", "psc_text": "Deo adjutore pro utilitate reipublicae statuerint, facite. Et si huc vel ad Ravennates partes, nec dicendum Ariulphum cognoveritis excurrere, vos a dorso ejus ita sicut viros decet fortes, laborate, quatenus opinio vestra ex laboris vestri qualitate amplius in republica, Deo auxiliante, proficiat. Illud tamen prae omnibus admonemus, 571 ut familiam Maloin, et Adobin, Vigildi, atque Grussingi, qui cum glorioso Maurilio magistro militum esse noscuntur, sine aliqua mora vel excusatione relaxes, quatenus venientes illuc homines praedicti viri cum eis sine aliquo impedimento debeant ambulare. EPISTOLA IV. AD SABINUM SUBDIACONUM. Hortum Feliciani monasterio ancillarum Dei tradendum. Gregorius Sabino subdiacono. Officio pietatis impellimur monasteriis provida consideratione ferre consultum, ne hi qui in servitio Dei deputati esse noscuntur, necessitatem aliquam, quod avertat Dominus, possint sustinere. Ideoque experientiae tuae hac auctoritate praecipimus, ut hortum quondam Feliciani presbyteri positum in regione prima, ante gradus sanctae Sabinae, excusatione postposita, monasterio Euprepiae, in quo ancillarum Dei congregatio esse", "candidate_score": 0.608048, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_45", "bdc_text": "Lege chartam hanc cooperientem FortmüleriFur tmueller , Johann Valentin literas .", "psc_chunk_id": "077_Gregorius-I_Epistolae_window_2210", "psc_text": "tali provisione congregatio illic consistens, hujus rei valeat habere solatium. Experientia itaque tua, hujus praecepti auctoritate suffulta, praedictas terras eis tradere non moretur, ut liberiori animo in Dei laudibus valeant permanere. EPISTOLA XLVI. AD FELICEM PORTUENSEM EPISCOPUM. Joannem famulum donat. Gregorius Felici episcopo Portuensi. Charitatis vestrae gratia provocati, ne infructuosi vobis videamur existere, praecipue cum et minus vos habere servitia noverimus, ideo Joannem juris ecclesiastici famulum, natione Sabinum, ex massa Flaviana, annorum plus minus 1211 decem et octo, quem nostra voluntate diu jam possidetis, fraternitati vestrae jure directo donamus atque concedimus; ita ut eum habeatis, possideatis, atque juri proprietatique vestrae vindicetis atque defendatis, et quidquid de eo facere volueritis, quippe ut dominus, ex hujus donationis jure libero potiamini arbitrio. Contra quam munificentiae nostrae chartulam nunquam nos successoresque nostros noveris esse venturos. Hanc autem donationem a notario nostro perscriptam legimus, atque subscripsimus, tribuentes etiam, non exspectata professione vestra, quo volueritis tempore,", "candidate_score": 0.605093, "ce_score": null } ] }, { "rank": 10, "cf_id": "cf010", "work_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1", "max_score": 0.674055, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_32", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_7", "psc_text": "uidet probante Domino et dicente: quid cogitatis nequam in cordi bus uestris ? et alio loco: et scient omnes ecclesiae quia ego sum scrutator renis et cordis. § 5 Quod Anna in primo Regnorum libro ecclesiae typum portans custodit et seruat, quae Deum non clamosa petitione sed tacite et modeste intra ipsas pectoris latebras precabatur. loquebatur prece occulta sed manifesta fide, loquebatur non uoce sed corde, quia sic Dominum sciebat audire, et. inpetrauit efficaciter quod petit, quia fideliter postulauit. declarat scriptura diuina quae dicit: loquebatur in corde suo et labia eius mouebantur et uox eius non audiebatur, et exaudiuit eam Dominus. item legimus in psalmis: dicite in cordibus uestris et in cubilibus uestris conpungimini. per Hieremiam quoque haec eadem Spiritus sanctus suggerit et docet dicens: in sensu autem tibi debet adorari, Domine. § 6 Adorans autem, fratres dilectissimi, nec illud ignoret, quemadmodum in templo cum pharisaeo publicanus orauerit. non adleuatis", "candidate_score": 0.674055, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31_33", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_7", "psc_text": "uidet probante Domino et dicente: quid cogitatis nequam in cordi bus uestris ? et alio loco: et scient omnes ecclesiae quia ego sum scrutator renis et cordis. § 5 Quod Anna in primo Regnorum libro ecclesiae typum portans custodit et seruat, quae Deum non clamosa petitione sed tacite et modeste intra ipsas pectoris latebras precabatur. loquebatur prece occulta sed manifesta fide, loquebatur non uoce sed corde, quia sic Dominum sciebat audire, et. inpetrauit efficaciter quod petit, quia fideliter postulauit. declarat scriptura diuina quae dicit: loquebatur in corde suo et labia eius mouebantur et uox eius non audiebatur, et exaudiuit eam Dominus. item legimus in psalmis: dicite in cordibus uestris et in cubilibus uestris conpungimini. per Hieremiam quoque haec eadem Spiritus sanctus suggerit et docet dicens: in sensu autem tibi debet adorari, Domine. § 6 Adorans autem, fratres dilectissimi, nec illud ignoret, quemadmodum in templo cum pharisaeo publicanus orauerit. non adleuatis", "candidate_score": 0.67309, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_6", "psc_text": "eius eius Gl 10 oratione v agnoscit ex agnoscat G m. 2 16 inpetrabimus ree. Krabinger in christi v 20 modo. W 21 contra W s. 1. m. 2, e contra G 23 secreto v semotis G, secretis W 26 in om. G 27 est om. W speculantur bonos et malos. et quando in unum cum fratribus conuenimus et sacrificia diuina cum Dei sacerdote celebramus, uerecundiae et disciplinae memores esse debemus, non passim uentilare preces nostras inconditis uocibus nec petitionem commendandam modeste Deo tumultuosa loquacitate iactareriactare quia Deus non uocis sed cordis auditor est, nec admonendus est clamoribus qui cogitationes uidet probante Domino et dicente: quid cogitatis nequam in cordi bus uestris ? et alio loco: et scient omnes ecclesiae quia ego sum scrutator renis et cordis. § 5 Quod Anna in primo Regnorum libro ecclesiae typum portans custodit et seruat, quae Deum non clamosa petitione sed tacite et modeste", "candidate_score": 0.670712, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_16", "bdc_text": "tuo nomine petiitque , ut ad te bona fide curarem perferenda .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa015.opp-lat1_window_30", "psc_text": "sanctificatio ut in nobis permaneat oramus, et quia Dominus et iudex noster sanato a se et uiuificato comminatur iam non delinquere, ne quid ei deterius fiat, hanc continuis orationibus precem facimus, hoc diebus ac noctibus postulamus ut sanctificatio et uiuificatio quae de Dei gratia sumitur ipsius protectione seruetur. § 13 Sequitur in oratione: adueniat regnum tuum. regnum etiam Dei repraesentari nobis petimus, sicuti et nomen eius ut in nobis sanctificetur postulamus. nam Deus quando non regnat, aut apntaput eum quando incipit quod et semper fuit et esse non deainitdesinit ? nostrum regnum petimus aduenire a Deo nobis repromissum, Christi sanguine et passione quaesitum, ut qui in saeculo ante seruiuimus postmodum Christo dominante regnemus, sicut ipse pollicetur et dicit: uenite, benedicti patris mei, 1 Leu. 11,44 (cf. 20, 7.) 7 I Cor. 6,9 sq. 28 Matth. 25, 34. 1 queniam] quomodo codd. August. et om.v et codd. August. som om. W", "candidate_score": 0.61921, "ce_score": null } ] }, { "rank": 11, "cf_id": "cf010", "work_id": "stoa0104a.stoa001.opp-lat1", "max_score": 0.674048, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa001.opp-lat1_window_4", "psc_text": "inlecebram culto sermone fucata, sed ad diuinam indulgentiam praedicandam rudi ueritate simplicia: accipe quod sentitur, antequam discitur, nec per moras temporamtemporum longa agnitione colligitur, sed conpendio gratiae maturantis hauritur. 1 uidemus] om. v, quaa oidemiiB r oblectantd P, * m. 2 proepectam P n R prospecto M ainoenamaB] amonea men м. n et B s. I. m. 2. animam WBMlr, animae P, animanit M,, animum v semul M 2 auditum PM: pascet M 3 uoluntariae B, uolumptariae M 4 oculos tnos WBP lM}, oculus tuus Di, f c fixus es W, fizisses B, flxus est PMv; emendaverat iam Bigaltius: oculos tuos flius es qua ore W, quo more P, quo amore B, ...oM=, tam aure v, tam ore r, quam ore v qua TPPAfj B, quam M,v; qua ore, qua mente emendauerat Gronouius (Obseruationum libri quattuor ed. Frotscher, III. 12. jp. 262) super mente posuit m. 2 in Mt: recta", "candidate_score": 0.674048, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31_33", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller .", "psc_chunk_id": "stoa0104a.stoa001.opp-lat1_window_4", "psc_text": "inlecebram culto sermone fucata, sed ad diuinam indulgentiam praedicandam rudi ueritate simplicia: accipe quod sentitur, antequam discitur, nec per moras temporamtemporum longa agnitione colligitur, sed conpendio gratiae maturantis hauritur. 1 uidemus] om. v, quaa oidemiiB r oblectantd P, * m. 2 proepectam P n R prospecto M ainoenamaB] amonea men м. n et B s. I. m. 2. animam WBMlr, animae P, animanit M,, animum v semul M 2 auditum PM: pascet M 3 uoluntariae B, uolumptariae M 4 oculos tnos WBP lM}, oculus tuus Di, f c fixus es W, fizisses B, flxus est PMv; emendaverat iam Bigaltius: oculos tuos flius es qua ore W, quo more P, quo amore B, ...oM=, tam aure v, tam ore r, quam ore v qua TPPAfj B, quam M,v; qua ore, qua mente emendauerat Gronouius (Obseruationum libri quattuor ed. Frotscher, III. 12. jp. 262) super mente posuit m. 2 in Mt: recta", "candidate_score": 0.673208, "ce_score": null } ] }, { "rank": 12, "cf_id": "cf020", "work_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Naum", "max_score": 0.673477, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_32", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Naum_window_157", "psc_text": "Denique et in passione Domini apostolorum oculos gravi sopore premit, quos Salvator suscitans ait: Vigilate et orate, ne intretis in tentationem (Marc. XIV, 38) . Et rursum: Quod vobis dico, omnibus dico: vigilate (Ibid., XIII, 37) . Et quia non cessat semper consopire vigilantes, quoscumque ille deceperit, et quasi suavi et pernicioso carmine Sirenarum illexerit ad dormiendum, excitat sermo divinus, et dicit: Surge qui dormis, et elevare, et illuminabit te Christus (Ephes. V, 14) . In adventu ergo Christi et sermonis Dei et doctrinae ecclesiasticae, et consummationis Ninive, speciosissimae quondam meretricis, elevabitur et properabit populus, qui sub magistris ante fuerat consopitus: et ibit ad montes Scripturarum, ibique inveniet montes Moysen et Jesum filium 586 Nave; montes prophetas; montes novi Testamenti apostolos et evangelistas: et cum ad tales montes confugerit, et in hujuscemodi montium fuerit lectione versatus, si non invenerit qui eum doceat (Messis enim multa, operarii autem pauci, Matt. IX,", "candidate_score": 0.673477, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "025_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Naum_window_157", "psc_text": "Denique et in passione Domini apostolorum oculos gravi sopore premit, quos Salvator suscitans ait: Vigilate et orate, ne intretis in tentationem (Marc. XIV, 38) . Et rursum: Quod vobis dico, omnibus dico: vigilate (Ibid., XIII, 37) . Et quia non cessat semper consopire vigilantes, quoscumque ille deceperit, et quasi suavi et pernicioso carmine Sirenarum illexerit ad dormiendum, excitat sermo divinus, et dicit: Surge qui dormis, et elevare, et illuminabit te Christus (Ephes. V, 14) . In adventu ergo Christi et sermonis Dei et doctrinae ecclesiasticae, et consummationis Ninive, speciosissimae quondam meretricis, elevabitur et properabit populus, qui sub magistris ante fuerat consopitus: et ibit ad montes Scripturarum, ibique inveniet montes Moysen et Jesum filium 586 Nave; montes prophetas; montes novi Testamenti apostolos et evangelistas: et cum ad tales montes confugerit, et in hujuscemodi montium fuerit lectione versatus, si non invenerit qui eum doceat (Messis enim multa, operarii autem pauci, Matt. IX,", "candidate_score": 0.669303, "ce_score": null } ] }, { "rank": 13, "cf_id": "cf016", "work_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-excessu-fratris-sui-Satyrus", "max_score": 0.6727, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_39_41", "bdc_text": "GallenSankt Gallen weilte ; vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit . Virum arbitror certe optimum et humanissimum , cui sum equidem ad gratificandum promptus paratusque .", "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-excessu-fratris-sui-Satyrus_window_38", "psc_text": "bonis in excessum quemdam, fateor, mentis elatus, superstitem me timere desieram, quod illum vita crederem digniorem: et ideo excepi plagam, quam ferre non possum; tolerabiliora enim tanti doloris praemeditata, quam inexplorata vulnera. Quis jam moestum solabitur? Quis afflictum levabit? Cum quo participabo curas? Quis me ab istius mundi vindicabit usura? Tu enim auctor negotiorum, censor servulorum, arbiter fratrum; non litis, sed pietatis arbiter. 41. Nam si quando aliquid cum sancta sorore 1125 mihi conferendum fuit, utra melior videretur sententia, te judicem sumebamus, qui nullius laederes os, atque utrique satisfacere gestiens, et amandi affectum tenebas, et censendi modum; ut et utrumque gratum dimitteres, et utriusque tibi gratiam vindicares. Aut si ipse aliquid disceptandum deferres, quam grata contentio tua! quam sine felle ipsa indignatio! quam servulis ipsis coercitio non amara; cum te fratribus magis deferre, quam ex affectu disceres vindicare! Nobis enim professio repressit studia coercendi; immo tu, frater, ab omni nos", "candidate_score": 0.6727, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_39_41", "bdc_text": "GallenSankt Gallen weilte ; vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit . Virum arbitror certe optimum et humanissimum , cui sum equidem ad gratificandum promptus paratusque .", "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-excessu-fratris-sui-Satyrus_window_52", "psc_text": "cardinalium virtutum, etiam justitiae partes in eo debeamus advertere. Nam etsi cognatae sint inter se, concretaeque virtutes; tamen singularum quaedam forma expressior desideratur, maximeque justitiae. Ea enim sibi parcior foris tota est, et quidquid habet quadam inclementia sui, dum rapitur amore communi, transfundit in proximos. 58. Sed hujus multiplex est species. Alia erga propinquos, alia erga universos, alia erga Dei cultum, vel adjumentum inopum. Itaque qualis in universos fuerit, provincialium, quibus praefuit, studia docent: qui parentem magis fuisse proprium, quam judicem loquebantur: gratum piae necessitudinis arbitrum, constantem aequi juris disceptatorem. 59. Inter fratres autem qualis fuerit, licet 1130 omne hominum genus benevolentia complecteretur, indivisum patrimonium docet: nec distributa aut delibata, sed reservata haereditas. Etenim pietatem sibi causam esse negavit testandi. Nam hoc quoque ultimo sermone signavit, cum quos dilexerat, commendaret; sibi nec uxoris arbitrium fuisse ducendae, ne a fratribus divelleretur: nec testamenti faciendi voluntatem, ne nostrum in aliquo arbitrium laederetur.", "candidate_score": 0.650999, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_39_41", "bdc_text": "GallenSankt Gallen weilte ; vgl . Kirsch 1955 s. v. officium. , sed maiora fuere negocia eius , quam ut locus mihi ullus dari potuerit . Virum arbitror certe optimum et humanissimum , cui sum equidem ad gratificandum promptus paratusque .", "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-excessu-fratris-sui-Satyrus_window_29", "psc_text": "(Gen. V, 24) nemo deflevit, sed magis propheta laudavit, sicut de illo Scriptura dixit: Raptus est, ne malitia mutaret cor ejus (Sap. IV, 11) ; quanto magis nunc jure dicendum est, cum ad saeculi lubricum, vitae accedat ambiguum! Raptus est, ne in manus incideret Barbarorum: raptus est, ne totius orbis excidia, mundi finem, propinquorum funera, civium mortes, ne postremo sanctarum virginum atque viduarum, quod omni morte acerbius est, colluvionem videret. 31. Ego vero te, frater, cum vitae tuae flore, tum mortis commoditate beatum arbitror. Non enim nobis ereptus es, sed periculis: non vitam amisisti, sed ingruentium acerbitatum formidine caruisti. Nam qua eras sanctae mentis misericordia in tuos, si nunc urgeri Italiam tam propinquo hoste cognosceres, quantum ingemisceres, quam doleres in Alpium vallo summam nostrae salutis consistere, lignorumque concaedibus construi murum pudoris! Qua afflictione moereres tam tenui discrimine tuos ab hoste distineri, ab hoste impuro atque crudeli, qui nec pudicitiae parceret,", "candidate_score": 0.648529, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_41", "bdc_text": "Virum arbitror certe optimum et humanissimum , cui sum equidem ad gratificandum promptus paratusque .", "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-excessu-fratris-sui-Satyrus_window_38", "psc_text": "bonis in excessum quemdam, fateor, mentis elatus, superstitem me timere desieram, quod illum vita crederem digniorem: et ideo excepi plagam, quam ferre non possum; tolerabiliora enim tanti doloris praemeditata, quam inexplorata vulnera. Quis jam moestum solabitur? Quis afflictum levabit? Cum quo participabo curas? Quis me ab istius mundi vindicabit usura? Tu enim auctor negotiorum, censor servulorum, arbiter fratrum; non litis, sed pietatis arbiter. 41. Nam si quando aliquid cum sancta sorore 1125 mihi conferendum fuit, utra melior videretur sententia, te judicem sumebamus, qui nullius laederes os, atque utrique satisfacere gestiens, et amandi affectum tenebas, et censendi modum; ut et utrumque gratum dimitteres, et utriusque tibi gratiam vindicares. Aut si ipse aliquid disceptandum deferres, quam grata contentio tua! quam sine felle ipsa indignatio! quam servulis ipsis coercitio non amara; cum te fratribus magis deferre, quam ex affectu disceres vindicare! Nobis enim professio repressit studia coercendi; immo tu, frater, ab omni nos", "candidate_score": 0.633968, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_38", "bdc_text": "Rordorphio me perquam libenter impertiissem quantuliscunque officiis Gemeint ist , dass Vadian sich gern wegen einigen Anliegen mit Rordorf getroffen hätte , als dieser geschäftlich in St .", "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-excessu-fratris-sui-Satyrus_window_38", "psc_text": "bonis in excessum quemdam, fateor, mentis elatus, superstitem me timere desieram, quod illum vita crederem digniorem: et ideo excepi plagam, quam ferre non possum; tolerabiliora enim tanti doloris praemeditata, quam inexplorata vulnera. Quis jam moestum solabitur? Quis afflictum levabit? Cum quo participabo curas? Quis me ab istius mundi vindicabit usura? Tu enim auctor negotiorum, censor servulorum, arbiter fratrum; non litis, sed pietatis arbiter. 41. Nam si quando aliquid cum sancta sorore 1125 mihi conferendum fuit, utra melior videretur sententia, te judicem sumebamus, qui nullius laederes os, atque utrique satisfacere gestiens, et amandi affectum tenebas, et censendi modum; ut et utrumque gratum dimitteres, et utriusque tibi gratiam vindicares. Aut si ipse aliquid disceptandum deferres, quam grata contentio tua! quam sine felle ipsa indignatio! quam servulis ipsis coercitio non amara; cum te fratribus magis deferre, quam ex affectu disceres vindicare! Nobis enim professio repressit studia coercendi; immo tu, frater, ab omni nos", "candidate_score": 0.620042, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_37_39", "bdc_text": "Vale. D . Rordorphio me perquam libenter impertiissem quantuliscunque officiis Gemeint ist , dass Vadian sich gern wegen einigen Anliegen mit Rordorf getroffen hätte , als dieser geschäftlich in St . GallenSankt Gallen weilte ;", "psc_chunk_id": "016_Ambrosius-Mediolanensis_De-excessu-fratris-sui-Satyrus_window_38", "psc_text": "bonis in excessum quemdam, fateor, mentis elatus, superstitem me timere desieram, quod illum vita crederem digniorem: et ideo excepi plagam, quam ferre non possum; tolerabiliora enim tanti doloris praemeditata, quam inexplorata vulnera. Quis jam moestum solabitur? Quis afflictum levabit? Cum quo participabo curas? Quis me ab istius mundi vindicabit usura? Tu enim auctor negotiorum, censor servulorum, arbiter fratrum; non litis, sed pietatis arbiter. 41. Nam si quando aliquid cum sancta sorore 1125 mihi conferendum fuit, utra melior videretur sententia, te judicem sumebamus, qui nullius laederes os, atque utrique satisfacere gestiens, et amandi affectum tenebas, et censendi modum; ut et utrumque gratum dimitteres, et utriusque tibi gratiam vindicares. Aut si ipse aliquid disceptandum deferres, quam grata contentio tua! quam sine felle ipsa indignatio! quam servulis ipsis coercitio non amara; cum te fratribus magis deferre, quam ex affectu disceres vindicare! Nobis enim professio repressit studia coercendi; immo tu, frater, ab omni nos", "candidate_score": 0.608801, "ce_score": null } ] }, { "rank": 14, "cf_id": "cf011", "work_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2", "max_score": 0.672278, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_47", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_37", "psc_text": "Zusätze. Z.B. app. crit. zu 258,19–20 (Kommentar zu Ps 68); siehe auch unten, S. XXII. (Ca) Paris, Bibliothèque nationale de France, gr. 139 (10. Jhdt.) Für eine detaillierte Beschreibung dieser Handschrift mit weiteren Literaturangaben siehe Leontien Vanderschelden, An Unconventional Catena on the Psalms. A Partial Edition of the Type III Catena and an Assessment of its Position in the Exegetical Tradition (Diss. Leuven 2020) 40–43. Der als „Pariser Psalter“ vor allem wegen seiner prachtvollen Illustrationen bekannte Pergamentcodex umfasst 449 Folia und enthält Kommentierungen zu Ps 1–150 und den Oden in einer Randkatene, die den Psalmentext rahmt. Die Autorennamen erscheinen in roter Tinte am Rand oder zum Beginn der Exzerpte; der Bezug auf die jeweils kommentierten Halbverse erfolgt durch vielfältige Verweiszeichen im Lemmatext und am Rand der Katene. Bei meiner Arbeit konnte ich zunächst auf einen qualitativ hochwertigen Mikrofilm, später auf die ebenfalls hervorragenden online verfügbaren farbigen Digitalaufnahmen der Handschrift https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10515446x.", "candidate_score": 0.672278, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_45_47", "bdc_text": "Lege chartam hanc cooperientem FortmüleriFur tmueller , Johann Valentin literas . Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_37", "psc_text": "Zusätze. Z.B. app. crit. zu 258,19–20 (Kommentar zu Ps 68); siehe auch unten, S. XXII. (Ca) Paris, Bibliothèque nationale de France, gr. 139 (10. Jhdt.) Für eine detaillierte Beschreibung dieser Handschrift mit weiteren Literaturangaben siehe Leontien Vanderschelden, An Unconventional Catena on the Psalms. A Partial Edition of the Type III Catena and an Assessment of its Position in the Exegetical Tradition (Diss. Leuven 2020) 40–43. Der als „Pariser Psalter“ vor allem wegen seiner prachtvollen Illustrationen bekannte Pergamentcodex umfasst 449 Folia und enthält Kommentierungen zu Ps 1–150 und den Oden in einer Randkatene, die den Psalmentext rahmt. Die Autorennamen erscheinen in roter Tinte am Rand oder zum Beginn der Exzerpte; der Bezug auf die jeweils kommentierten Halbverse erfolgt durch vielfältige Verweiszeichen im Lemmatext und am Rand der Katene. Bei meiner Arbeit konnte ich zunächst auf einen qualitativ hochwertigen Mikrofilm, später auf die ebenfalls hervorragenden online verfügbaren farbigen Digitalaufnahmen der Handschrift https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10515446x.", "candidate_score": 0.670191, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_46_48", "bdc_text": "Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_37", "psc_text": "Zusätze. Z.B. app. crit. zu 258,19–20 (Kommentar zu Ps 68); siehe auch unten, S. XXII. (Ca) Paris, Bibliothèque nationale de France, gr. 139 (10. Jhdt.) Für eine detaillierte Beschreibung dieser Handschrift mit weiteren Literaturangaben siehe Leontien Vanderschelden, An Unconventional Catena on the Psalms. A Partial Edition of the Type III Catena and an Assessment of its Position in the Exegetical Tradition (Diss. Leuven 2020) 40–43. Der als „Pariser Psalter“ vor allem wegen seiner prachtvollen Illustrationen bekannte Pergamentcodex umfasst 449 Folia und enthält Kommentierungen zu Ps 1–150 und den Oden in einer Randkatene, die den Psalmentext rahmt. Die Autorennamen erscheinen in roter Tinte am Rand oder zum Beginn der Exzerpte; der Bezug auf die jeweils kommentierten Halbverse erfolgt durch vielfältige Verweiszeichen im Lemmatext und am Rand der Katene. Bei meiner Arbeit konnte ich zunächst auf einen qualitativ hochwertigen Mikrofilm, später auf die ebenfalls hervorragenden online verfügbaren farbigen Digitalaufnahmen der Handschrift https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10515446x.", "candidate_score": 0.669691, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47_49", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo . Zürich. Überbringer des vorliegenden Briefs war vermutlich Rordorf;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_37", "psc_text": "Zusätze. Z.B. app. crit. zu 258,19–20 (Kommentar zu Ps 68); siehe auch unten, S. XXII. (Ca) Paris, Bibliothèque nationale de France, gr. 139 (10. Jhdt.) Für eine detaillierte Beschreibung dieser Handschrift mit weiteren Literaturangaben siehe Leontien Vanderschelden, An Unconventional Catena on the Psalms. A Partial Edition of the Type III Catena and an Assessment of its Position in the Exegetical Tradition (Diss. Leuven 2020) 40–43. Der als „Pariser Psalter“ vor allem wegen seiner prachtvollen Illustrationen bekannte Pergamentcodex umfasst 449 Folia und enthält Kommentierungen zu Ps 1–150 und den Oden in einer Randkatene, die den Psalmentext rahmt. Die Autorennamen erscheinen in roter Tinte am Rand oder zum Beginn der Exzerpte; der Bezug auf die jeweils kommentierten Halbverse erfolgt durch vielfältige Verweiszeichen im Lemmatext und am Rand der Katene. Bei meiner Arbeit konnte ich zunächst auf einen qualitativ hochwertigen Mikrofilm, später auf die ebenfalls hervorragenden online verfügbaren farbigen Digitalaufnahmen der Handschrift https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10515446x.", "candidate_score": 0.665568, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47_49", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo . Zürich. Überbringer des vorliegenden Briefs war vermutlich Rordorf;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_27", "psc_text": "Katenen werden unterstützt, Z. B. 101,18 (Kommentar zu Ps 58): τοῦ πάθους BtCaCb < E. und an einer Stelle bietet Bt sogar als einziger Textzeuge den richtigen Text. 311,27 (Kommentar zu Ps 71): λαμπροτέραν Bt < E. (G) Vatikan, Biblioteca Apostolica Vaticana, Reginensis graecus 40 (13. Jh.) Hierbei handelt es sich um eine Bombycin-Handschrift, die auf 344 Folia Kommentierungen zu Ps 1–150 enthält. Die Handschrift ist sehr gut erhalten, wurde jedoch offenbar neu gebunden, denn fol. 144 und fol. 151, die äußeren Blätter eines Quaternions, sind dabei vertauscht worden. Dies ist in der Foliierung der Handschrift mit arabischen Zahlen nachträglich korrigiert worden. G ist die einzige erhaltene Handschrift des Katenentyps IX nach Karo / Lietzmann (CPG C 22), einer komplexen, aus verschiedenen früheren Katenen zusammengestellten Katene, Gilles Dorival spricht in einem solchen Fall von einer chaîne complexe. Zur Katene des Vat. Reg. gr. 40 siehe Gilles Dorival, Les Chaînes exégétiques", "candidate_score": 0.658494, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47_49", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo . Zürich. Überbringer des vorliegenden Briefs war vermutlich Rordorf;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_32", "psc_text": "einen bemerkenswerten Aufbau: Den Mittelteil bildet der Psalmenkommentar des Diodor; eine erste Randkatene, von Karo / Lietzmann als Typ V (CPG C 18) klassifiziert, wird durch eine zweite Randkatene gerahmt, die Scholien des Origenes und Exzerpte aus Theodorets Psalmenkommentar kombiniert. Insbesondere die Scholien des Origenes haben in der Forschung großes Interesse geweckt, vgl. ; Dorival, Chaînes II (wie Anm. 24) 8–18; Franz Xaver Risch, Das Handbuch des Origenes zu den Psalmen, in: Adamantius 20 (2014) 36–48. Die Handschrift enthält Kommentierungen zu Ps 1–118. Bei einigen Psalmen fehlt die zweite Randkatene, teilweise erscheinen auf dem dadurch vorhandenen freien Platz Zusätze von späterer Hand. Weiterhin ist bei einigen Psalmen die erste Randkatene, die allein für die Edition des eusebianischen Psalmenkommentars von Interesse ist, Für eine Analyse dieser Katene siehe Dorival, Chaînes V (wie Anm. 23) 130–173. sehr kurz und endet schon weit früher als der Kommentar des Diodor. Dies betrifft von den", "candidate_score": 0.657614, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47_49", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo . Zürich. Überbringer des vorliegenden Briefs war vermutlich Rordorf;", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_38", "psc_text": "roter Tinte am Rand oder zum Beginn der Exzerpte; der Bezug auf die jeweils kommentierten Halbverse erfolgt durch vielfältige Verweiszeichen im Lemmatext und am Rand der Katene. Bei meiner Arbeit konnte ich zunächst auf einen qualitativ hochwertigen Mikrofilm, später auf die ebenfalls hervorragenden online verfügbaren farbigen Digitalaufnahmen der Handschrift https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10515446x. zurückgreifen. (Cb) Venedig, Biblioteca Nazionale Marciana, gr. Z 17 (10. Jhdt.) Eine detaillierte Beschreibung dieser Handschrift findet sich ebenfalls bei Vanderschelden, An Unconventional Catena (wie Anm. 34) 44–48. Der ebenfalls sehr großzügig gestaltete, 430 Folia umfassende Pergamentcodex überliefert nicht nur dieselbe Katene wie Ca zu Ps 1–150 und zu den Oden, sondern ist auch beinahe identisch aufgebaut. Tatsächlich enthalten die meisten Seiten genau dieselben Psalmverse und kommentierenden Exzerpte. Allerdings verwendet Cb keine Verweiszeichen sondern griechische Zahlen, um die Exzerpte den jeweiligen Halbversen zuzuordnen. Meist stimmen Ca und Cb wörtlich überein, allerdings neigt Cb bei problematischen Stellen zu (mitunter genialen) Schreiberkorrekturen.", "candidate_score": 0.657601, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_46_48", "bdc_text": "Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_27", "psc_text": "Katenen werden unterstützt, Z. B. 101,18 (Kommentar zu Ps 58): τοῦ πάθους BtCaCb < E. und an einer Stelle bietet Bt sogar als einziger Textzeuge den richtigen Text. 311,27 (Kommentar zu Ps 71): λαμπροτέραν Bt < E. (G) Vatikan, Biblioteca Apostolica Vaticana, Reginensis graecus 40 (13. Jh.) Hierbei handelt es sich um eine Bombycin-Handschrift, die auf 344 Folia Kommentierungen zu Ps 1–150 enthält. Die Handschrift ist sehr gut erhalten, wurde jedoch offenbar neu gebunden, denn fol. 144 und fol. 151, die äußeren Blätter eines Quaternions, sind dabei vertauscht worden. Dies ist in der Foliierung der Handschrift mit arabischen Zahlen nachträglich korrigiert worden. G ist die einzige erhaltene Handschrift des Katenentyps IX nach Karo / Lietzmann (CPG C 22), einer komplexen, aus verschiedenen früheren Katenen zusammengestellten Katene, Gilles Dorival spricht in einem solchen Fall von einer chaîne complexe. Zur Katene des Vat. Reg. gr. 40 siehe Gilles Dorival, Les Chaînes exégétiques", "candidate_score": 0.65586, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_46_48", "bdc_text": "Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_32", "psc_text": "einen bemerkenswerten Aufbau: Den Mittelteil bildet der Psalmenkommentar des Diodor; eine erste Randkatene, von Karo / Lietzmann als Typ V (CPG C 18) klassifiziert, wird durch eine zweite Randkatene gerahmt, die Scholien des Origenes und Exzerpte aus Theodorets Psalmenkommentar kombiniert. Insbesondere die Scholien des Origenes haben in der Forschung großes Interesse geweckt, vgl. ; Dorival, Chaînes II (wie Anm. 24) 8–18; Franz Xaver Risch, Das Handbuch des Origenes zu den Psalmen, in: Adamantius 20 (2014) 36–48. Die Handschrift enthält Kommentierungen zu Ps 1–118. Bei einigen Psalmen fehlt die zweite Randkatene, teilweise erscheinen auf dem dadurch vorhandenen freien Platz Zusätze von späterer Hand. Weiterhin ist bei einigen Psalmen die erste Randkatene, die allein für die Edition des eusebianischen Psalmenkommentars von Interesse ist, Für eine Analyse dieser Katene siehe Dorival, Chaînes V (wie Anm. 23) 130–173. sehr kurz und endet schon weit früher als der Kommentar des Diodor. Dies betrifft von den", "candidate_score": 0.655653, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_46_48", "bdc_text": "Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_38", "psc_text": "roter Tinte am Rand oder zum Beginn der Exzerpte; der Bezug auf die jeweils kommentierten Halbverse erfolgt durch vielfältige Verweiszeichen im Lemmatext und am Rand der Katene. Bei meiner Arbeit konnte ich zunächst auf einen qualitativ hochwertigen Mikrofilm, später auf die ebenfalls hervorragenden online verfügbaren farbigen Digitalaufnahmen der Handschrift https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10515446x. zurückgreifen. (Cb) Venedig, Biblioteca Nazionale Marciana, gr. Z 17 (10. Jhdt.) Eine detaillierte Beschreibung dieser Handschrift findet sich ebenfalls bei Vanderschelden, An Unconventional Catena (wie Anm. 34) 44–48. Der ebenfalls sehr großzügig gestaltete, 430 Folia umfassende Pergamentcodex überliefert nicht nur dieselbe Katene wie Ca zu Ps 1–150 und zu den Oden, sondern ist auch beinahe identisch aufgebaut. Tatsächlich enthalten die meisten Seiten genau dieselben Psalmverse und kommentierenden Exzerpte. Allerdings verwendet Cb keine Verweiszeichen sondern griechische Zahlen, um die Exzerpte den jeweiligen Halbversen zuzuordnen. Meist stimmen Ca und Cb wörtlich überein, allerdings neigt Cb bei problematischen Stellen zu (mitunter genialen) Schreiberkorrekturen.", "candidate_score": 0.65172, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_45_47", "bdc_text": "Lege chartam hanc cooperientem FortmüleriFur tmueller , Johann Valentin literas . Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_38", "psc_text": "roter Tinte am Rand oder zum Beginn der Exzerpte; der Bezug auf die jeweils kommentierten Halbverse erfolgt durch vielfältige Verweiszeichen im Lemmatext und am Rand der Katene. Bei meiner Arbeit konnte ich zunächst auf einen qualitativ hochwertigen Mikrofilm, später auf die ebenfalls hervorragenden online verfügbaren farbigen Digitalaufnahmen der Handschrift https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10515446x. zurückgreifen. (Cb) Venedig, Biblioteca Nazionale Marciana, gr. Z 17 (10. Jhdt.) Eine detaillierte Beschreibung dieser Handschrift findet sich ebenfalls bei Vanderschelden, An Unconventional Catena (wie Anm. 34) 44–48. Der ebenfalls sehr großzügig gestaltete, 430 Folia umfassende Pergamentcodex überliefert nicht nur dieselbe Katene wie Ca zu Ps 1–150 und zu den Oden, sondern ist auch beinahe identisch aufgebaut. Tatsächlich enthalten die meisten Seiten genau dieselben Psalmverse und kommentierenden Exzerpte. Allerdings verwendet Cb keine Verweiszeichen sondern griechische Zahlen, um die Exzerpte den jeweiligen Halbversen zuzuordnen. Meist stimmen Ca und Cb wörtlich überein, allerdings neigt Cb bei problematischen Stellen zu (mitunter genialen) Schreiberkorrekturen.", "candidate_score": 0.648381, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_32", "psc_text": "einen bemerkenswerten Aufbau: Den Mittelteil bildet der Psalmenkommentar des Diodor; eine erste Randkatene, von Karo / Lietzmann als Typ V (CPG C 18) klassifiziert, wird durch eine zweite Randkatene gerahmt, die Scholien des Origenes und Exzerpte aus Theodorets Psalmenkommentar kombiniert. Insbesondere die Scholien des Origenes haben in der Forschung großes Interesse geweckt, vgl. ; Dorival, Chaînes II (wie Anm. 24) 8–18; Franz Xaver Risch, Das Handbuch des Origenes zu den Psalmen, in: Adamantius 20 (2014) 36–48. Die Handschrift enthält Kommentierungen zu Ps 1–118. Bei einigen Psalmen fehlt die zweite Randkatene, teilweise erscheinen auf dem dadurch vorhandenen freien Platz Zusätze von späterer Hand. Weiterhin ist bei einigen Psalmen die erste Randkatene, die allein für die Edition des eusebianischen Psalmenkommentars von Interesse ist, Für eine Analyse dieser Katene siehe Dorival, Chaînes V (wie Anm. 23) 130–173. sehr kurz und endet schon weit früher als der Kommentar des Diodor. Dies betrifft von den", "candidate_score": 0.643381, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_38", "psc_text": "roter Tinte am Rand oder zum Beginn der Exzerpte; der Bezug auf die jeweils kommentierten Halbverse erfolgt durch vielfältige Verweiszeichen im Lemmatext und am Rand der Katene. Bei meiner Arbeit konnte ich zunächst auf einen qualitativ hochwertigen Mikrofilm, später auf die ebenfalls hervorragenden online verfügbaren farbigen Digitalaufnahmen der Handschrift https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10515446x. zurückgreifen. (Cb) Venedig, Biblioteca Nazionale Marciana, gr. Z 17 (10. Jhdt.) Eine detaillierte Beschreibung dieser Handschrift findet sich ebenfalls bei Vanderschelden, An Unconventional Catena (wie Anm. 34) 44–48. Der ebenfalls sehr großzügig gestaltete, 430 Folia umfassende Pergamentcodex überliefert nicht nur dieselbe Katene wie Ca zu Ps 1–150 und zu den Oden, sondern ist auch beinahe identisch aufgebaut. Tatsächlich enthalten die meisten Seiten genau dieselben Psalmverse und kommentierenden Exzerpte. Allerdings verwendet Cb keine Verweiszeichen sondern griechische Zahlen, um die Exzerpte den jeweiligen Halbversen zuzuordnen. Meist stimmen Ca und Cb wörtlich überein, allerdings neigt Cb bei problematischen Stellen zu (mitunter genialen) Schreiberkorrekturen.", "candidate_score": 0.643345, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_25_27", "bdc_text": "Ego , quicquid possum , ad sopiendam seu , ut recte dicam , tollendam tot annis grassantem simultatem Groll; s. Kirsch 2622 . bona fide praestabo nec ambigo , quin me sit auditurus Fortmüllerus Furtmueller , Johann Valentin .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_870", "psc_text": "παρελθόντα χρόνον ὕμνησίς μου, φησὶν, ἐν σοὶ γέγονε διὰ παντός· πλὴν ἀλλὰ καὶ περὶ τοῦ μέλλοντος δέομαι, ὡς ἂν μέχρις ἐσχάτης ὥρας τοῦ βίου τὸ στόμα μου τῆς σῆς αἰνέσεως πληρῷτο, καὶ οὕτω γε πληρῷτο, ὡς μηδένα χώραν σχολάζουσαν ἔχειν πρὸς τὸ ἄλλο τι φθέγγεσθαι, μηδὲ ἀνθρώποις ὁμιλεῖν· καὶ τοῦτό μοι ὑπάρξαι ἀξιῶ κατὰ πᾶσαν ἡμέραν, καὶ ἐν τῷ παντὶ χρόνῳ τῆς ἐμῆς ζωῆς μὴ ἀποστερηθῆναι καὶ ἀπορριφῆναι ταύτης τῆς χάριτος, κἂν ἐπὶ γήραος οὐδῷ δέοι φθάσαι, μηδὲ μέχρις ἐσχάτης τελευτῆς ἄλλο τί με πράττειν ἢ πληροῦσθαι τὸ στόμα μου τῆς σῆς αἰνέσεως καὶ τῆς σῆς μεγαλοπρεπείας. Ἀντὶ δὲ τοῦ, «ὅλην τὴν ἡμέραν,» ὁ Σύμμαχος, «κατὰ πᾶσαν ἡμέραν» ἐξέδωκε· Πλησθείη τὸ στόμα μου αἴνου σου κατὰ πᾶσαν ἡμέραν, ἐν τῇ εὐπρεπείᾳ σου μὴ ἀποβάλῃς με καιρῷ γήρως. Εἰ γὰρ δέοι καὶ μέχρι γήρως παρατεῖναι τὴν ἡλικίαν, τοῦτο μὲν οὐ παραιτητέον, ἱκετεύω δὲ μὴ ἀποστερηθῆναί ποτε τοῦ πεπληρῶσθαι τὸ στόμα μου", "candidate_score": 0.640542, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_25_27", "bdc_text": "Ego , quicquid possum , ad sopiendam seu , ut recte dicam , tollendam tot annis grassantem simultatem Groll; s. Kirsch 2622 . bona fide praestabo nec ambigo , quin me sit auditurus Fortmüllerus Furtmueller , Johann Valentin .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_768", "psc_text": "συμφώνως τῇ προκειμένῃ. γέγραπται γοῦν ἐν Παροιμίαις· τάδε λέγει ἀνὴρ τοῖς πιστεύουσι θεῷ, καὶ παύομαι. ἀφρονέστατος γάρ εἰμι πάντων ἀνθρώπων, καὶ φρόνησις ἀνθρώπου οὐκ ἔστιν ἐν ἐμοί. θεὸς δεδίδαχέ με σοφίαν, καὶ γνῶσιν ἁγίων ἔγνωκα. καὶ ἐν τούτοις γὰρ πάντων μὲν ἀνθρώπων ἀφρονέστατον ἑαυτὸν εἶναι λέγει, καὶ φρόνησιν ἀνθρώπου μὴ ἐσχηκέναι· ὅμως δὲ παρ’ αὐτοῦ τοῦ θεοῦ δεδιδάχθαι τὴν πνευματικὴν σοφίαν, καὶ τὴν γνῶσιν τῶν ἁγίων ἐγνωκέναι. Ἀλλὰ καὶ αἱ πλημμέλειαί μου, φησίν, ἀπὸ σοῦ οὐκ ἀπεκρύβησαν. Εἰ γὰρ ἦσάν τινες ἐν ἐμοὶ πλημμέλειαι, δι’ ἃς τῷ σταυρῷ με προσετίμησαν, τάχα που σὺ πρῶτος ἔγνως, ὁ θεὸς ὃν οὐδὲν οἷόν τε λανθάνειν· ἀλλ’ οὐδένες ἦσαν. διὸ οἱ μισοῦντές με δωρεὰν ἐμίσουν, καὶ οἱ ἐκδιώκοντές με ἀδίκως ἃ οὐχ ἥρπασα ἐξέπραττον. ἐπεὶ δὲ ψευδομάρτυρας καὶ συκοφάντας ἔστησαν ἐν τῇ κατ’ ἐμοῦ κατηγορίᾳ, σὺ οἶδας, φησὶν, ὁ θεὸς, εἴ τινά μοι πεπλημμέληται. οὐ γὰρ ἂν ἐκρύβησάν σε, εἴ τινες ἦσαν ἐν ἐμοὶ", "candidate_score": 0.640126, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_41_43", "bdc_text": "Virum arbitror certe optimum et humanissimum , cui sum equidem ad gratificandum promptus paratusque . Sangalli , sexto calendas maias , anno , etc. , 1548 . [Unterschrift:", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_1756", "psc_text": "καὶ πάντα δή, ὅσα ἄλλα χρῆν ἐν Σαββάτῳ τελεῖν, ταῦτα ἡμεῖς ἐν τῇ κυριακῇ μετατεθείκαμεν, ὡς ἂν κυριωτέρας οὔσης αὐτῆς καὶ ἡγουμένης καὶ πρώτης καὶ τοῦ Ἰουδαϊκοῦ Σαββάτου τιμιωτέρας. Κατὰ ταύτην γὰρ ἐν τῇ κοσμοποιίᾳ εἰρηκότος τοῦ θεοῦ· γενηθήτω φῶς, καὶ ἐγένετο φῶς, καὶ κατ’ αὐτὴν ταῖς ἡμετέραις ψυχαῖς ὁ τῆς δικαιοσύνης ἀνατέταλκεν ἥλιος. διὸ δὴ καὶ ἡμῖν συνέρχεσθαι κατὰ ταύτην παραδέδοται καὶ τὰ διὰ τοῦ ψαλμοῦ παρηγγελμένα καὶ ἡμῖν ἐπιτελεῖν προστέτακται, ὧν πρῶτόν ἐστι τὸ ἐξομολογεῖσθαι. ἀρχὴ γὰρ ἀγαθῶν ἡ τῶν προτέρων κακῶν ἀπόλυσις διὰ γνησίας μετανοίας καὶ ἐξομολογήσεως ἐγγιγνομένη ἄγουσά τε ἐπὶ τέλος ἀγαθὸν αὐτὸν τὸν θεόν. εἰ γὰρ οὐδεὶς ἀγαθὸς εἰ μὴ εἷς ὁ θεός, ἀγαθῆς πορείας τῆς ἐπὶ τὸν θεὸν ἀγούσης ἀγαθὴ γένοιτ’ ἂν ἀρχὴ ἡ ἐξομολόγησις. διὸ λέλεκται· ἀγαθὸν τὸ ἐξομολογεῖσθαι τῷ κυρίῳ. Καὶ γὰρ προσήκει μὴ ἀνθρώποις ἐπιδείκνυσθαι τὴν ἐξομολόγησιν, ἀλλ’ αὐτῷ τῷ τὰς καρδίας ἐρευνῶντι κυρίῳ. ἐπεὶ δὲ λαμβάνεται ἡ ἐξομολόγησις καὶ ἐπὶ", "candidate_score": 0.629726, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_5_7", "bdc_text": "Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St . GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 ) über seine Wirkungszeit in AltstättenAltstatten und St .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_58", "psc_text": "μὲν γάρ ἐστιν ἀληθινὴ ἡ ἐπουράνιος Ἰερουσαλὴμ καὶ τὸ ἐπουράνιον ὄρος τοῦ θεοῦ, περὶ οὗ ὁ ἀπόστολος ἔλεγεν· προσεληλύθατε Σιὼν ὄρη καὶ τὰ ἑξῆς (Hebr 12,22), εἰκὼν δὲ ἐκείνης ἡ ἐπίγειος ἐκκλησία ὁμωνύμως καὶ αὑτὴ καλουμένη ποτὲ μὲν Σιών, ποτὲ δὲ Ἰερουσαλήμ. Psalm 65 Keine Fragmente in den Katenenhandschriften. Psalm 66 Ein kurzer wörtlicher Auszug in den Handschriften der Niketaskatene, der für die Edition ausgewertet wurde. Vgl. 209,1–3. An diese Deutung schließt Niketas, eingeleitet durch ἤ, zunächst eine kurze ethische Deutung an, die in verschiedenen Katenen unter dem Namen Athanasius überliefert wird (PG 27, 292C5–6), danach eine im TLG nicht auffindbare Deutung κατὰ τὴν ἱστορίαν. Die beinahe vollständige Abwesenheit von Exzerpten des ansonsten doch recht prominenten Autors ist ein rätselhaftes Vorkommnis. Die Auslassung betrifft lediglich Eusebius: die anderen Autoren der Ersten Palästinischen Katene werden regelmäßig angeführt, vor allem Didymus, Theodoret und besonders zu Ps 61 sehr ausführlich Basilius. Fast scheint", "candidate_score": 0.623588, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_19_21", "bdc_text": "s. HBBW V , Nr. 567 , Anm. 50 . - Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_46", "psc_text": "Anm. 41) 511–512. Hier konnte ich einen vollständigen Mikrofilm der Handschrift auswerten. Nb enthält mehr Zuschreibungen am Seitenrand, mitunter sind jedoch die enthaltenen Texte gegenüber Na gekürzt. Für meine Arbeit benutzte ich zunächst einen guten und vollständigen Mikrofilm der Handschrift, inzwischen ist aber auch ein sehr gutes Digitalisat online verfügbar. https://digi.ub.uni-heidelberg.de/diglit/bav_pal_gr_247. Zwei strittige Katenenfragmente zu Ps 51 Ekkehard Mühlenberg benennt zwei Katenenfragmente zu Ps 51, die nach seiner Einschätzung zumindest teilweise mit dem Kommentar des Eusebius in Zusammenhang stehen könnten. Vgl. Ekkehard Mühlenberg, Psalmenkommentare aus der Katenenüberlieferung II = PTS 16 (Berlin 1977) xxii–xxiii. Bereits Gilles Dorival widerspricht einer Zuschreibung an Eusebius und plädiert für die Zuschreibung an Didymus. Vgl. Gilles Dorival, Chaînes I (wie Anm. 18) 169–170. Die beiden Fragmente sollen an dieser Stelle kurz besprochen werden. Fragment 1 (zu Ps 51,9) Ps 51,9: Ἰδοὺ ἄνθρωπος, ὃς οὐκ ἔθετο τὸν θεὸν βοηθὸν αὐτοῦ, ἀλλ’ ἐπήλπισεν ἐπὶ τὸ πλῆθος τοῦ", "candidate_score": 0.616265, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut .", "psc_chunk_id": "pta0003.pta020.pta-grcBibex2_window_1482", "psc_text": "τῆς τοῦ θεοῦ πόλεως· ἧς οἱ μὲν θεμέλιοι ἦσαν ἐν τοῖς ὄρεσι τοῖς ἁγίοις, αἱ δὲ πύλαι καὶ αἱ εἴσοδοι κάτω που καὶ παρ’ ἡμῖν· ἐν μέσῃ δὲ αὐτῇ πάντες ὡς ἐν χορείᾳ καὶ ἁρμονίᾳ θείᾳ μετ’ εὐφροσύνης συναγόμενοι κατοικήσειν προφητεύονται. Ὅρα δέ, τίνα τρόπον ὁ παρὼν ψαλμὸς θεοῦ γένεσιν θεσπίζων κατὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῆς τῶν ο ἑρμηνείας ἐπέκρυψε τὸ μυστήριον. τὸ γάρ· κύριος ἀριθμήσει γράφων λαούς· οὗτος ἐτέχθη ἐκεῖ, κατὰ τὸν Σύμμαχον, ἢ κατὰ τὸν Ἀκύλαν· κύριος διηγήσεται ἐν τῷ γράφειν λαούς, οὗτος ἐτέχθη ἐκεῖ· ἢ κατὰ τὸν Θεοδοτίωνα· κύριος διηγήσεται ἐν γραφῇ λαῶν, οὗτος ἐγεννήθη ἐκεῖ, οὐ τοῦτον ἡρμήνευται παρὰ τοῖς ο τὸν τρόπον, ἀλλ’ εἴρηται· κύριος διηγήσεται ἐν γραφῇ λαῶν καὶ ἀρχόντων τούτων τῶν γεγενημένων ἐν αὐτῇ, ἐπικρυψάντων, ὡς οἶμαι, τὴν διάνοιαν τῶν τὴν ἑρμηνείαν πεποιημένων διὰ τὸ ἔθνεσιν ἀλλοφύλοις μέλλειν ἐκδίδοσθαι τὴν γραφὴν κατὰ τοὺς Πτολεμαίου χρόνους, οὔπω τοῦ σωτῆρος ἡμῶν ἐπιλάμψαντος τῷ βίῳ. Καὶ ὁ", "candidate_score": 0.609271, "ce_score": null } ] }, { "rank": 15, "cf_id": "cf021", "work_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2", "max_score": 0.671895, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_3925", "psc_text": "suas! Itane ad hoc clamavit Dominus dominico die, «Vigilate,» ut hodie sic vigilaretur? Obsecro vos, o cives Jerusalem. adjuro vos per pacem Jerusalem, per redemptorem, per structorem, per rectorem Jerusalem, ut convertatis pro illis preces ad Deum. Videant, sentiant quia nugantur; et multum intenti in illa spectacula quae illis placent, aliquando et se spectent, sibique displiceant. In multis enim jam factum gaudemus; et aliquando nos quoque ibi sedimus, et insanivimus: et quam multos putamus ibi nunc sedere, futuros non solum christianos, sed etiam episcopos? Ex praeteritis futura conjicimus; ex his quae jam facta sunt, quae Deus facturus est praenuntiamus. Vigilent preces vestrae; non gratis gemitis, fratres. Prorsus illi qui evaserunt, deprecantes pro his qui periclitantur, quia et ipsi fuerunt in numero periclitantium, exaudiuntur; et abstrahet Deus a captivitate Babyloniae plebem suam, redimet omnino et eruet, et perficietur numerus sanctorum gestantium imaginem Dei. Non ibi erunt, quorum imaginem Deus in civitate", "candidate_score": 0.671895, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_16_18", "bdc_text": "tuo nomine petiitque , ut ad te bona fide curarem perferenda . At vero , quoniam totum argumentum plus quam tragicum esse ex ipsius ore intellexi , valde consultum mihi videtur , amantissime vir , ut nihil horum resciscat Voglerus ac ne RordorfiusJunker Jakob Rordorf , ein ZürcherZurich , der damals Schaffner von KüsnachtKusnacht ( Kt . Zürich) war , gehörte zu Bullingers Freundes kreis ;", "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_1272", "psc_text": "retinendam salutem (Gen. II, 16, 17) ? Noluisti audire ad retinendam, audi ad recipiendam. Languore tuo expertus es quam vera ille jussisset. Jam tandem aliquando homo quod non tenuit monitus, audiat vel expertus. Quae duritia est, quam nec experientia docet? Non ergo te sanabit qui talem fecerat ut nunquam aegrotares, si ejus praecepta servare voluisses? non te sanabit, qui fecit Angelos, et te refectum aequaturus est Angelis? non sanabit factum ad imaginem suam, qui fecit coelum et terram? Sanabit te; opus est ut sanari velis. Sanat omnino ille quemlibet languidum, sed non sanat invitum. Quid autem te beatius, quam ut tanquam in manu tua, sic habeas in voluntate sanitatem tuam? Si velles esse in aliquo sublimi honore in hac terra; ducatum, proconsulatum, praefecturam si concupisceres: numquid continuo posses ut velles? numquid voluntatem tuam potestas sequeretur? Multi ad ista volunt pervenire, et non possunt: sed si pervenirent, quid prodest honos aegrotis?", "candidate_score": 0.646698, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_48", "bdc_text": "Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_1549", "psc_text": "Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum. Dominus dedit, Dominus abstulit:» noverat rectorem suum, et tentatorem suum; permissorem tentatoris sui noverat. Nihil sibi, inquit, diabolus tribuat; voluntatem habet nocendi, potestatem autem nisi acciperet, non haberet; quantum accepit ille potestatis, tantum ego patior: non ergo ab illo patior, sed ab eo qui potestatem dedit; contemnatur superbia tentatoris mei, sustineantur flagella patris mei. Repulsus est tentator, observatum est caput ejus, penetrare non potuit in cor. Muratam civitatem forinsecus oppugnavit, sed non expugnavit. Accessit alia tentatio: permissus est ad corpus ejus, percussit gravi vulnere a capite usque ad pedes; contabescebat putredine, scatebat vermibus, amissa domo sedebat in stercore. Ibi Eva captivata, a diabolo non ad adjutorium marito supposita, sed ad lapsum, suggerit ut blasphemetur Deus. Primo suggessit in paradiso ut contemneretur Deus, modo ut blasphemetur Deus. Valuit tunc in integrum, nunc victus est a putri: in paradiso dejecit, in stercore superatus", "candidate_score": 0.637824, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_48", "bdc_text": "Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_981", "psc_text": "Jesus Christus, de quo dictum est, «Et» «videbit omnis caro salutare Dei» (Luc. III, 6) : de quo etiam dixit ille Simeon qui infantem accepit in manus, «Nunc dimittis, Domine, servum tuum in pace; quoniam viderunt oculi mei salutare tuum (Id. II, 28-30) . Notum fecit Dommus salutare suum.» Cui notum fecit? parti, an universo? Non parti alicui. Nemo fallat, nemo decipiat, nemo dicat, «Ecce hic est Christus, ecce illic» (Matth. XXIV, 23) : qui dicit, «Ecce hic est, ecce illic,» partes ostendit. Cui «notum fecit Dominus salutare suum?» Audi quid sequitur: «Ante conspectum gentium revelavit justitiam suam.» Dextera Dei, brachium Dei, salutare Dei, et justitia Dei, Dominus est salvator noster Jesus Christus. 3. [«vers.» 3.] «Memor fuit misericordiae suae Jacob, et veritatis suae domui Israel.» Quid est, «Memor fuit misericordiae et veritatis?» Ut promitteret, misertus est; quia promisit et exhibuit misericordiam, veritas consecuta est: misericordia praemisit promissionem, promissio reddidit", "candidate_score": 0.631132, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_41", "bdc_text": "Virum arbitror certe optimum et humanissimum , cui sum equidem ad gratificandum promptus paratusque .", "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_1712", "psc_text": "angulari, qui est pax nostra, qui fecit utraque unum (Ephes. II, 14, 20) . Videamus ergo hic quid admoneamur, et unde gratulemur, et unde gemamus, et unde auxilium postulemus; unde deseramur, unde nobis subveniatur; quid simus per nos, quid per misericordiam Dei; quomodo nostra superbia conteratur, ut illius gratia glorificetur. Unicuique hominum quod dicturus sum, si fieri potest, occurrat in se. Loquor autem hominibus qui ambulant viam Dei, et constituti sunt in aliquo provectu spirituali: unde si qui forte propter hoc minus me intelligunt, inveniant ubi sint, et proficiendo ad intellectum festinent. Non autem arbitror deserturum Deum conatum nostrum, ut ad omnes perveniat quod loquimur, sive expertos, sive inexpertos, ut experti approbent, inexperti desiderent, et omnibus suavis sit disputatio mea: quae primum Domino suavis erit, si veridica erit; veridica autem erit, si non mihi a me, sed ab illo erit. Sic coepit Psalmus. 2. [«vers. 1.] Confitemini Domino, quoniam suavis", "candidate_score": 0.630311, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_48", "bdc_text": "Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_980", "psc_text": "erant, sanati adulteri fiunt; qui cum aegrotarent, neminem laedebant, receptis viribus invadunt et opprimunt innocentes: sanati sunt, sed non ei. Quis est qui sanatur ei? Qui intus sanatur. Quis est qui intus sanatur? Qui credit in eum ut cum interius fuerit sanatus, in novum hominem reformatus, postea et hoc quod languet ad tempus caro ista mortalis, recipiat in fine et ipsa suam perfectissimam sanitatem. Sanemur ergo ei. Ut autem sanemur ei, credamus in dexteram ejus; quia «sanavit ei dextera ejus et brachium sanctum ejus.» 2. [«vers. 2.] Notum fecit Dominus salutare suum.» Ipsa dextera, ipsum brachium, ipsum salutare Dominus noster Jesus Christus, de quo dictum est, «Et» «videbit omnis caro salutare Dei» (Luc. III, 6) : de quo etiam dixit ille Simeon qui infantem accepit in manus, «Nunc dimittis, Domine, servum tuum in pace; quoniam viderunt oculi mei salutare tuum (Id. II, 28-30) . Notum fecit Dommus salutare suum.» Cui", "candidate_score": 0.623792, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_16", "bdc_text": "tuo nomine petiitque , ut ad te bona fide curarem perferenda .", "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_624", "psc_text": "ut non pecces, sed accusetur quia peccas? Quid ergo nos docet psalmus iste? «Bonum est confiteri Domino.» Quid est, «confiteri Domino?» In utraque re, et in peccato tuo, quia tu fecisti, et in bono facto, confitere Domino, quia ipse fecit. Tunc psalles nomini Dei altissimi: quaerens gloriam Dei, non tuam; nomen ipsius, non tuum. Si enim tu quaeris nomen Dei, quaerit et ipse nomen tuum: si autem tu neglexeris nomen Dei, delet et ipse nomen tuum. Quomodo autem dixi, Quaerit nomen tuum? Quomodo dixit discipulis suis venientibus, posteaquam misit eos evangelizare. Cum fecissent multa miracula, et in nomine Christi daemonia ejecissent, redeuntes dixerunt: «Domine, ecce daemonia nobis subjecta sunt.» Dixerunt quidem, «in nomine tuo;» sed ille vidit in eis quia ipsa glorificatione gaudebant, et extollebant se, et ibant inde in superbiam, quia licuit illis expellere daemonia. Vidit illos quaerere gloriam suam, et ait illis, quaerens ipse, imo conservans nomina eorum", "candidate_score": 0.618961, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_34", "bdc_text": "Vogleri spe pacificandi tuum nomen mihique historiam dedit velut ad MichaelemZum Gebrauch des Pseudonyms «Michael» vgl. 18348 , fn18348-5 .", "psc_chunk_id": "037_Augustinus-Hipponensis_Enarrationes-in-Psalmos-2_window_2051", "psc_text": "meam jubeat collocari: «Bonum est» enim «confidere in Domino, quam confidere in homine.» Nec quisquis secundum quemdam modum dici potest angelus bonus, sic a me cogitetur, ut in eo confidere debeam: nemo enim bonus, nisi solus Deus; et cum videntur adjuvare homo vel angelus, cum hoc vera dilectione faciunt, ille per eos facit, qui eos pro modo eorum bonos fecit. «Bonum est» ergo «sperare in Dominum, quam sperare in principes.» Nam et Angeli dicti sunt principes, sicut in Daniele legimus, «Michael princeps vester» (Dan. XII, 1) . 6. [«vers.» 10, 11.] «Omnes gentes circumdederunt me, et in nomine Domini ultus sum eos: circumdantes circumdederunt me, et in nomine Domini ultus sum eos.» Quod ait, «Omnes gentes circumdederunt me, et in nomine Domini ultus sum eos,» significat Ecclesiae labores atque victoriam; sed quasi causa quaereretur unde tanta mala superare potuerit, respectum est ad exemplum, et dixit quid primo passa sit in", "candidate_score": 0.613778, "ce_score": null } ] }, { "rank": 16, "cf_id": "cf021", "work_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis", "max_score": 0.671766, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_23", "psc_text": "diu stando et audiendo tanquam martyri compassi estis. Qui audit vos, amet vos, et coronet vos. SERMO CCLXXV. In Natali martyris Vincentii II. 1. Vincentii in poenis fortitudo ex adjutorio Christi. Martyres discernit causa, non poena. Magnum et multum mirandum spectaculum noster animus cepit: nec inanissimam et perniciosissimam, sicut solet in theatris quarumque nugarum, sed plane utilissimam et fructuosissimam voluptatem oculis interioribus hausimus, cum beati Vincentii gloriosa passio legeretur. Erat videre invictam Martyris animam contra insidias antiqui hostis, contra saevitiam impii judicis, contra dolores mortalis carnis, acerrima conflictatione certantem, et in adjutorio Domini cuncta superantem. Ita plane, charissimi, ita prorsus fuit: in Domino laudemus hanc animam, ut audiant mites, et jucundentur (Psal. XXXIII, 3). Quas voces audierit, quas reddiderit, quae tormenta devicerit, decursa lectio declaravit, et nobis tanquam in conspectu quae gesta sunt posuit. Tanta poena erat in membris, tanta securitas in verbis, tanquam alius torqueretur, alius loqueretur. Et vere", "candidate_score": 0.671766, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_32", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_803", "psc_text": "amare et acerbe arguit Judaeos, sed amando: Vae vobis, Scribae et Pharisaei hypocritae (Matth. XXIII, 13) . Quando dicebat ista, quis non diceret quia oderat illos? Venit ad crucem, et ait: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt. Sic et Stephanus in sermone suo prius arguit: Dura cervice, et non circumcisi corde et auribus. Verba sunt sancti Stephani, quando Judaeos alloquebatur: Dura cervice, et non circumcisi corde et auribus; vos semper Spiritui sancto restitistis, sicut et patres vestri. Quem prophetarum non occiderunt patres vestri? Ista dicendo, quasi odit, quasi saevit. Lingua clamat, cor amat. Audivimus linguam clamantem, probemus animum diligentem. Nam cum ad lapides cucurrissent, duri ad duros, jactabant in illum pares suos. Petris lapidabatur, qui pro Petra moriebatur; dicente Apostolo, Petra autem erat Christus (I Cor. X, 4) . Et cum tanta esset in docendo constantia, videte qualis exstiterit in morte patientia. Hi enim ictibus lapidum corpus ipsius quatiebant,", "candidate_score": 0.66228, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_41", "bdc_text": "Virum arbitror certe optimum et humanissimum , cui sum equidem ad gratificandum promptus paratusque .", "psc_chunk_id": "038_Augustinus-Hipponensis_Sermones-de-Sanctis_window_174", "psc_text": "dii (Gen. III, 5) . Praecipitavit hominem arbitrium liberum ingratum, arbitrium liberatum dicat nunc Domino, Patientia Israel, Domine (Jerem. XVII, 13) . Quid, infidelis, superbis? laudas martyrum patientiam, quasi a se ipsis possent esse patientes? Apostolum potius audi Gentium doctorem, non infidelium deceptorem. Certe in martyribus patientiam pro Christo laudas, et eam ipsis assignas? Audi potius Apostolum martyres alloquentem, et corda humana sedantem. Audi, inquam, dicentem, Quia vobis donatum est pro Christo. Audi pietatem exhortantem, non adulationem fallentem: Vobis, inquit, donatum est. Donatum est, audi: Vobis donatum est pro Christo, non solum ut credatis in eum, verum etiam ut patiamini pro eo (Philipp. I, 29) . Vobis donatum est: quid ad hanc sententiam addi potest? Vobis donatum est: agnosce donatum, ne perdas usurpatum. Vobis, inquit, donatum est pro Christo: quid pro Christo, nisi pati? Sed non suspiceris, audi sequentia: non solum ut credatis in eum; quia et hoc donatum est:", "candidate_score": 0.638585, "ce_score": null } ] }, { "rank": 17, "cf_id": "cf025", "work_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia", "max_score": 0.671528, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_32", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_213", "psc_text": "negligitur quo pervenitur? Mementote quod dicitur: Si quis habet aures audiendi audiat. Omnes enim qui illic aderant aures corporis habebant. Sed qui cunctis aures habentibus Si quis habet aures audiendi audiat dicit, aures procul dubio cordis requirit. Curate ergo ut acceptus sermo in cordis aure remaneat. Curate ne semen juxta viam cadat, ne malignus spiritus veniat, et a memoria verbum tollat. Curate ne petrosa terra semen excipiat, et fructum boni operis 1490 sine perseverantiae radicibus mittat. Multis enim libet quod audiunt, boni operis initia proponunt; sed mox ut fatigari adversitatibus coeperint, inchoata derelinquunt. Petrosa ergo terra humorem non habuit, quae hoc quod germinaverat ad fructum perseverantiae non perduxit. Multi namque cum verbum contra avaritiam audiunt, eamdem avaritiam detestantur, rerum omnium contemptum laudant; sed mox ut viderit animus quod concupiscat, obliviscitur quod laudabat. Multi cum verbum contra luxuriam audiunt, pollutiones carnis non solum perpetrare non appetunt, sed etiam perpetratas erubescunt; sed", "candidate_score": 0.671528, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_24", "bdc_text": "quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_865", "psc_text": "ad electos quoque egredientes veniant, et suum in illis, si praevaleant, aliquid requirant? Unus autem in hominibus exstitit, qui ante passionem suam libera voce dicit: Jam non multa loquar vobiscum; venit enim princeps mundi hujus, et in me non habet quidquam (Joan. XIV, 30) . Quia enim hunc mortalem hominem vidit, suum in illo mundi princeps aliquid invenire se posse credidit. Sed sine ullo peccato a mundi corruptione exiit, qui sine peccato in mundum venit. Hoc de se contra mundi principem nec Petrus dicere praesumpsit, qui audire meruit: Quaecunque ligaveris super terram ligata erunt et in coelis, et quodcunque solveris super terram solutum erit et in coelis (Matth. XVI, 19) . Hoc nec Paulus dicere praesumpsit, qui priusquam mortis debitum solveret ad coeli tertii secreta pervenit (II Cor. XII, 2). Hoc nec Joannes dicere ausus est, qui pro amore praecipuo in Redemptoris sui pectore in coena recubuit (Joan. XXI, 20).", "candidate_score": 0.640121, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_34", "bdc_text": "Vogleri spe pacificandi tuum nomen mihique historiam dedit velut ad MichaelemZum Gebrauch des Pseudonyms «Michael» vgl. 18348 , fn18348-5 .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_674", "psc_text": "Neque enim in illa sancta civitate, quam de visione omnipotentis Dei plena scientia perficit, idcirco propria nomina sortiuntur, ne eorum personae sine nominibus sciri non possint; sed cum ad nos aliquid ministraturi veniunt, apud nos etiam nomina a ministeriis trahunt. 9. Michael namque, quis ut Deus; Gabriel autem, fortitudo Dei; Raphael vero dicitur medicina Dei. Et quoties mirae virtutis aliquid agitur, Michael mitti perhibetur, ut ex ipso actu et nomine 1605 detur intelligi quia nullus potest facere quod facere praevalet Deus. Unde et ille antiquus hostis, qui Deo esse per superbiam similis concupivit, dicens: In coelum conscendam, super astra coeli exaltabo solium meum, sedebo in monte testamenti, in lateribus Aquilonis, ascendam super altitudinem nubium, similis ero Altissimo (Isai. XIV, 13) , dum in fine mundi in sua virtute relinquetur extremo supplicio perimendus, cum Michaele archangelo praeliaturus esse perhibetur, sicut per Joannem dicitur: Factum est praelium cum Michaele archangelo (Apoc. XII,", "candidate_score": 0.636177, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_48", "bdc_text": "Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_482", "psc_text": "qui dicitur Didymus, non erat cum eis quando venit Jesus. Iste unus discipulus defuit, reversus quod gestum est audivit, audita credere renuit. Venit iterum Dominus, et non credenti discipulo latus palpandum praebuit, manus ostendit, et, ostensa suorum cicatrice vulnerum, infidelitatis illius vulnus sanavit. Quid, fratres charissimi, quid inter haec animadvertitis? Nunquid casu gestum creditis, ut electus ille discipulus tunc deesset, post autem veniens audiret, audiens dubitaret, dubitans palparet, palpans crederet? Non hoc casu, sed divina dispensatione gestum est. Egit namque miro modo superna clementia ut discipulus ille dubitans, dum in magistro suo vulnera palparet carnis, in nobis vulnera sanaret infidelitatis. Plus enim nobis Thomae infidelitas ad fidem quam fides credentium discipulorum profuit, quia dum ille ad fidem palpando reducitur, nostra mens, omni dubitatione postposita, in fide solidatur. Sic quippe (27, q. 2, c. 45) discipulum Dominus post resurrectionem suam dubitare permisit, nec tamen in dubitatione deseruit, sicut ante nativitatem suam", "candidate_score": 0.63472, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_16", "bdc_text": "tuo nomine petiitque , ut ad te bona fide curarem perferenda .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_508", "psc_text": "petieritis Patrem in nomine meo, det vobis. Ecce hic dicit: Quodcunque petieritis Patrem in nomine meo, det vobis. Rursum alibi per eumdem Evangelistam dicit: Si quid petieritis Patrem in nomine meo, dabit vobis. Usque modo non petistis quidquam in nomine meo (Joan. XVI, 23, 24) . Si omne quod petimus in nomine Filii dat nobis Pater, quid ergo est quod Paulus ter Dominum rogavit, et exaudiri non meruit, sed dictum est illi: Sufficit tibi gratia mea, nam virtus in infirmitate perficitur (II Cor. XII, 9) ? Nunquid ille tam egregius praedicator in Filii nomine non petiit? Quare autem non accepit quod petiit? Quomodo ergo verum est quia quidquid petierimus Patrem in nomine Filii, dat nobis Pater, si auferri a se angelum Satanae petiit Apostolus in nomine Filii, et tamen quod petiit non accepit? Sed quia nomen Filii Jesus est, Jesus autem salvator, vel etiam salutaris dicitur, ille ergo in nomine", "candidate_score": 0.632263, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_24", "bdc_text": "quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_378", "psc_text": "Et intravit. Quid, fratres, quid cursus iste significat? Nunquid haec tam subtilis evangelistae descriptio a mysteriis vacare credenda est? Minime. Neque enim se Joannes et praeisse et non intrasse diceret, si in ipsa sua trepidatione mysterium defuisse credidisset. Quid ergo 1531 per Joannem nisi Synagoga, quid per Petrum nisi Ecclesia designatur? Nec mirum esse videatur quod per juniorem Synagoga, per seniorem vero Ecclesia signati perhibetur, quia etsi ad Dei cultum prior est Synagoga quam Ecclesia gentium, ad usum tamen saeculi prior est multitudo gentium quam Synagoga, Paulo attestante, qui ait: Quia non prius quod spiritale est, sed quod animale (I Cor. XV, 46) . Per seniorem ergo Petrum significatur Ecclesia gentium, per juniorem vero Joannem Synagoga Judaeorum. Cucurrerunt ambo simul, quia, ab ortus sui tempore usque ad occasum, pari et communi via, etsi non pari et communi sensu, gentilitas cum Synagoga cucurrit. 3. Venit Synagoga prior ad monumentum, sed minime", "candidate_score": 0.62756, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_27", "bdc_text": "bona fide praestabo nec ambigo , quin me sit auditurus Fortmüllerus Furtmueller , Johann Valentin .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_213", "psc_text": "negligitur quo pervenitur? Mementote quod dicitur: Si quis habet aures audiendi audiat. Omnes enim qui illic aderant aures corporis habebant. Sed qui cunctis aures habentibus Si quis habet aures audiendi audiat dicit, aures procul dubio cordis requirit. Curate ergo ut acceptus sermo in cordis aure remaneat. Curate ne semen juxta viam cadat, ne malignus spiritus veniat, et a memoria verbum tollat. Curate ne petrosa terra semen excipiat, et fructum boni operis 1490 sine perseverantiae radicibus mittat. Multis enim libet quod audiunt, boni operis initia proponunt; sed mox ut fatigari adversitatibus coeperint, inchoata derelinquunt. Petrosa ergo terra humorem non habuit, quae hoc quod germinaverat ad fructum perseverantiae non perduxit. Multi namque cum verbum contra avaritiam audiunt, eamdem avaritiam detestantur, rerum omnium contemptum laudant; sed mox ut viderit animus quod concupiscat, obliviscitur quod laudabat. Multi cum verbum contra luxuriam audiunt, pollutiones carnis non solum perpetrare non appetunt, sed etiam perpetratas erubescunt; sed", "candidate_score": 0.611971, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_35", "bdc_text": "quendam scriptam , quam ego manu FortmüleriFurtmueller , Johann Valentin exaratam ad te mittam .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_68", "psc_text": "Christo, etc. HOMILIA VI. Habita ad populum in basilica sanctorum Marcellini et Petri, Dominica tertia Adventus Domini. LECTIO S. EVANG. SEC. MATTH. XI, 2-10. In illo tempore, cum audisset Joannes in vinculis opera Christi, mittens duos ex discipulis suis, ait illi: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus? Et respondens Jesus, ait illis: Euntes renuntiate Joanni quae audistis et vidistis. Caeci vident, claudi ambulant, leprosi mundantur, surdi audiunt, mortui resurgunt, pauperes evangelizantur, et beatus est qui non fuerit scandalizatus in me. Illis autem abeuntibus, coepit Jesus dicere ad turbas de Joanne: Quid existis in desertum videre? Arundinem vento agitatam? Sed quid existis videre? Hominem mollibus vestitum? Ecce qui mollibus vestiuntur in domibus regum sunt. Sed quid existis videre? Prophetam? Etiam dico vobis, et plus quam prophetam. Hic est enim de quo scriptum est: Ecce ego mitto angelum meum ante faciem tuam, qui praeparabit viam tuam ante te. 1452 1.", "candidate_score": 0.611456, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_35", "bdc_text": "quendam scriptam , quam ego manu FortmüleriFurtmueller , Johann Valentin exaratam ad te mittam .", "psc_chunk_id": "076_Gregorius-I_Homiliae-in-Evangelia_window_69", "psc_text": "Sed quid existis videre? Hominem mollibus vestitum? Ecce qui mollibus vestiuntur in domibus regum sunt. Sed quid existis videre? Prophetam? Etiam dico vobis, et plus quam prophetam. Hic est enim de quo scriptum est: Ecce ego mitto angelum meum ante faciem tuam, qui praeparabit viam tuam ante te. 1452 1. Quaerendum nobis est, fratres charissimi, Joannes propheta, et plus quam propheta, qui venientem ad Jordanis baptisma Dominum ostendit dicens: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccatum mundi (Joan. I, 29, 36) ; qui et humilitatem suam, et divinitatis ejus potentiam considerans, dicit: Qui de terra est de terra loquitur, qui autem de coelo venit super omnes est (Joan. III, 31) ; cur in carcere positus, mittens discipulos suos, requirit: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus? tanquam si ignoret quem ostenderat, et an ipse sit nesciat, quem ipsum esse prophetando, baptizando, et ostendendo clamaverat. Sed haec citius quaestio solvitur", "candidate_score": 0.604348, "ce_score": null } ] }, { "rank": 18, "cf_id": "cf018", "work_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1", "max_score": 0.670965, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_45_47", "bdc_text": "Lege chartam hanc cooperientem FortmüleriFur tmueller , Johann Valentin literas . Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1681", "psc_text": "die Angaben S. 123, 18ff. Tertullians (adv. Marc. V 2ff) stimmt mit der des Epiph. überein, nur daß Tertullian den Epheser- als Laodicenerbrief gibt u. den Philemon- hinter den Philipperbrief stellt V M 1 <μᾶλλον> * 2 περιέκκοψε, erstes κ durchgestrichen V corr 3 ει aus η, nach dem Wort Rasur von 2—3 Buchstaben V corr | δὲ 2 < Μ 6 περιτέμνων, ων auf Rasur V corr 8 ὑπ᾿] ἀπ᾿ V 12 Κολοσσαεῖς, ο aus α V corr Κολοσσαεῖς Μ 13 ἐννάτη Μ 14 Λαοδικείας V M 16 αὐτὸν, α u. v auf Rasur V corr σὺν *] ἐν V M 18 αὐτῷ Dind.] αὐτοῦ aus αὐτῶν Vcorr αὐτῶν Μ 19 ἐπιστολῶν Corn.] ἀποστόλων V M 21 οὖν] lies δὲ? * καὶ ὅτι ἀνάστασιν σαρκὸς ὁ ἀπόστολος κηρύττει καὶ δικαίους τοὺς προφήτας ὀνομάζει καὶ ἐν σῳζομένοις ὑπάρχοντας τοὺς περὶ Ἀβραὰμ καὶ Ἰσαὰκ καὶ Ἰακὼβ καὶ πάντα ὅσα ἐστὶ τῆς", "candidate_score": 0.670965, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_10_12", "bdc_text": "zu seiner umstittenen Amtsführung sowie zu seinem Streit mit FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin s. dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2623", "psc_text": "Elagabal gerichteten Brief zusammengeworfen, vgl. über dicsen Moses Choren. hist. Arm. II 63; S. 185 Whiston etiam ad Antonimim epistolam scriber ausus est (daß hier Elagabal unter Antoninus zu verstehen ist, beweist das Vorhergehende sub Antonino ultimo floruit) – 5 bei Ἀντωνίνου ist, wie das ἑταίρῳ (=comes Caesaris) zeigt, sicher an einen Kaiser zu denken, vgl. auch S. 340, 4, und dann gewiß an denselben wie Z. 1. Ist dies Caracalla, so könnte man die Auseinandersetzung mit Apollonius in die Zeit der Eroberung Edessas durch Caracalla verlegen und Eusebius h. e. IV 30, 2; S. 392, 21 Schwartz ὅσα τε ἄλλα φαςὶν προφάσει τοῦ τότε διωγμοῦ συγγράψαι auf eine damals in Edessa veranstaltete Christenverfolgung beziehen. Sollte es Elagabal sein, so müßte man den Zusammenstoß mit der indischen Gesandtschaft oder mit dem Brief an Elagabal in Verbindung bringen. —Die Gleichsetzung des Apollonius mit dem Stoiker unter Antoninus Pius (Eusebius-Hieronymus z. J.", "candidate_score": 0.661946, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_46_48", "bdc_text": "Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1681", "psc_text": "die Angaben S. 123, 18ff. Tertullians (adv. Marc. V 2ff) stimmt mit der des Epiph. überein, nur daß Tertullian den Epheser- als Laodicenerbrief gibt u. den Philemon- hinter den Philipperbrief stellt V M 1 <μᾶλλον> * 2 περιέκκοψε, erstes κ durchgestrichen V corr 3 ει aus η, nach dem Wort Rasur von 2—3 Buchstaben V corr | δὲ 2 < Μ 6 περιτέμνων, ων auf Rasur V corr 8 ὑπ᾿] ἀπ᾿ V 12 Κολοσσαεῖς, ο aus α V corr Κολοσσαεῖς Μ 13 ἐννάτη Μ 14 Λαοδικείας V M 16 αὐτὸν, α u. v auf Rasur V corr σὺν *] ἐν V M 18 αὐτῷ Dind.] αὐτοῦ aus αὐτῶν Vcorr αὐτῶν Μ 19 ἐπιστολῶν Corn.] ἀποστόλων V M 21 οὖν] lies δὲ? * καὶ ὅτι ἀνάστασιν σαρκὸς ὁ ἀπόστολος κηρύττει καὶ δικαίους τοὺς προφήτας ὀνομάζει καὶ ἐν σῳζομένοις ὑπάρχοντας τοὺς περὶ Ἀβραὰμ καὶ Ἰσαὰκ καὶ Ἰακὼβ καὶ πάντα ὅσα ἐστὶ τῆς", "candidate_score": 0.660809, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47_49", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo . Zürich. Überbringer des vorliegenden Briefs war vermutlich Rordorf;", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1681", "psc_text": "die Angaben S. 123, 18ff. Tertullians (adv. Marc. V 2ff) stimmt mit der des Epiph. überein, nur daß Tertullian den Epheser- als Laodicenerbrief gibt u. den Philemon- hinter den Philipperbrief stellt V M 1 <μᾶλλον> * 2 περιέκκοψε, erstes κ durchgestrichen V corr 3 ει aus η, nach dem Wort Rasur von 2—3 Buchstaben V corr | δὲ 2 < Μ 6 περιτέμνων, ων auf Rasur V corr 8 ὑπ᾿] ἀπ᾿ V 12 Κολοσσαεῖς, ο aus α V corr Κολοσσαεῖς Μ 13 ἐννάτη Μ 14 Λαοδικείας V M 16 αὐτὸν, α u. v auf Rasur V corr σὺν *] ἐν V M 18 αὐτῷ Dind.] αὐτοῦ aus αὐτῶν Vcorr αὐτῶν Μ 19 ἐπιστολῶν Corn.] ἀποστόλων V M 21 οὖν] lies δὲ? * καὶ ὅτι ἀνάστασιν σαρκὸς ὁ ἀπόστολος κηρύττει καὶ δικαίους τοὺς προφήτας ὀνομάζει καὶ ἐν σῳζομένοις ὑπάρχοντας τοὺς περὶ Ἀβραὰμ καὶ Ἰσαὰκ καὶ Ἰακὼβ καὶ πάντα ὅσα ἐστὶ τῆς", "candidate_score": 0.656428, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_25_27", "bdc_text": "Ego , quicquid possum , ad sopiendam seu , ut recte dicam , tollendam tot annis grassantem simultatem Groll; s. Kirsch 2622 . bona fide praestabo nec ambigo , quin me sit auditurus Fortmüllerus Furtmueller , Johann Valentin .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_818", "psc_text": "ἑαυτῶν ἐπιγράφεσθε«. εἶτα ἀποκρίνεται καὶ λέγει, ὅτι | Χριστός μοι ἀπεκάλυψε, καὶ βλασφημεῖ τὰ πλείω τῆς D112 νομοθεσίας καὶ τοὺς περὶ Σαμψὼν καὶ Δαυὶδ καὶ Ἠλίαν καὶ Σαμουὴλ καὶ Ἐλισσαῖον καὶ τοὺς ἄλλους. 19. Ἐλέγχεεται δὲ πανταχόθεν ὁ ἀγύρτης ὑπὸ τοῦ σωτῆρος, διαρρήδην καὶ ὡς έν συντόμῳ ἀπὸ μιᾶς λέξεως τὸ πᾶν αὐτοῦ ἐλέγχοντος τῆς ἀπατηλῆς διδασκαλίας καὶ λέγοντος »ἠλθεν Ἰωάννης έν ὁδῷ δικαιοσύνης μήτε ἐσθίων μήτε πίνων, καὶ λέγουσι, δαιμόνιον ἔχει· ἦλθεν ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐσθίων καὶ πίνων 〈καὶ λέγουσιν, ἰδοὺ ἄνθρωπος φάγος καὶ οἰνοπότης>« . καὶ οὐ πάντως ὅτι κἂν τὸ τυχὸν οὐκ ἤσθιεν Ἰωάννης ἢ πᾶν ὁτιοῦν ἤσθιεν ὁ σωτήρ, ἵνα τις ὑπολάβῃ καὶ τὰ ἀπηγορευμένα· ἡ γραφὴ δὲ τὴν ἔμφασιν δηλοῖ τῆς ἀληθείας, ὡς τό »φάγον αὐτὸν εἶναι καὶ οἰνοπότην« οὐδὲν ἕτερόν ἐστιν ἢ τὸ κρέας ἐσθίειν καὶ οἶνον πίνειν, καὶ τό »μὴ ἐσθίων μήτε πίνων‘, ὅτι κρεῶν οὐ μετείληφε καὶ οἴνου, ἀλλ᾿ ἢ ἀκρίδων", "candidate_score": 0.656382, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1681", "psc_text": "die Angaben S. 123, 18ff. Tertullians (adv. Marc. V 2ff) stimmt mit der des Epiph. überein, nur daß Tertullian den Epheser- als Laodicenerbrief gibt u. den Philemon- hinter den Philipperbrief stellt V M 1 <μᾶλλον> * 2 περιέκκοψε, erstes κ durchgestrichen V corr 3 ει aus η, nach dem Wort Rasur von 2—3 Buchstaben V corr | δὲ 2 < Μ 6 περιτέμνων, ων auf Rasur V corr 8 ὑπ᾿] ἀπ᾿ V 12 Κολοσσαεῖς, ο aus α V corr Κολοσσαεῖς Μ 13 ἐννάτη Μ 14 Λαοδικείας V M 16 αὐτὸν, α u. v auf Rasur V corr σὺν *] ἐν V M 18 αὐτῷ Dind.] αὐτοῦ aus αὐτῶν Vcorr αὐτῶν Μ 19 ἐπιστολῶν Corn.] ἀποστόλων V M 21 οὖν] lies δὲ? * καὶ ὅτι ἀνάστασιν σαρκὸς ὁ ἀπόστολος κηρύττει καὶ δικαίους τοὺς προφήτας ὀνομάζει καὶ ἐν σῳζομένοις ὑπάρχοντας τοὺς περὶ Ἀβραὰμ καὶ Ἰσαὰκ καὶ Ἰακὼβ καὶ πάντα ὅσα ἐστὶ τῆς", "candidate_score": 0.655641, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_46_48", "bdc_text": "Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. : Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2009", "psc_text": "etwa <περιέχει,μόνον τῇ καινῇ διαθήκῃ. οὐκ οἶδα δέ, εἰ καὶ τὸ εὐαγγέλιον ὁμοίως τῷ Μαρκίωνι ῥᾳδιουργεῖ>*, Vgl. S. 188,3f 9 δυσχερὴς *]δυσχερὲς V M 10 εἰπεῖν*] ἰδεὶν V M 11 ἔγνωμεν τῶν αὐτοῦ am zeilenende nachgetragen V corr 14 κατὰ2]εἰς?* 15f τῷ . . . τῷ εἰρημένῳ*]τὸ . . . τὸ εἰρημένον V M 190-21 διδάσκων μὴ-γίνεται am Rande nachgetragen V corr 20 μάμος*] γάμου V M σεται δὲ ὁ τοιοῦτος καὶ διελεγχθήσεται ἀπὸ μὲν τῆς ἤδη πρὸς τὸν αὐτοῦ ἐπιστάτην ἀντιθέσεως, διὰ πολλῶν ποιησαμένων ἡμῶν τὴν πρὸς αὐτὸν ἀντιλογίαν τε καὶ ἀνατροπήν, ἐν ὁποίαις τε καὶ ὁπόσαις συνάδει τὸ εὐαγγέλιον τῇ παλαιᾷ διαθήκῃ, καὶ ὡς αὐτὸς ὁ κύριος ἡμῶν ὁμολογεῖ τὸ ποίημα τοῦ κόσμου εῖναι ἴδιον καὶ αὐτοῦ, καὶ τοῦ πατρὸς εἶναι τὴν κτίσιν, ὥς γε μάλιστα συνελόντι φράσαι κορυφαιότατόν τι ῥῆμα παρὰ τῷ ἁγίῳ Ἰωάννῃ εἰρημένον, τό »ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος, καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν", "candidate_score": 0.652831, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_45_47", "bdc_text": "Lege chartam hanc cooperientem FortmüleriFur tmueller , Johann Valentin literas . Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1266", "psc_text": "τοῦ V M lat. (Hipp. bis Z. 3) 2 <γενέσθαι>*] fieri lat. 3f καὶ τούτων τὰς] et hoc circa eas lat. 4 περιφορφύρους VM 5 μεταδοῦναί σοι] participare te lat. 6 τῆς ἐμῆς] ex mea lat. 7 τοῦ μεγέθους] tuae magnitudinis lat. 8 δεῖ Ausgg.] δι᾿ VM oportet lat. | εἰς τὸ ἓν καταστῆναι (καταντῆσαι? Jül.)*, vgl. S. 8.2] εἰς τὸ ἐγκαταστῆσαι VM in unum convenire lat. 10 ἔσῃ oben drüber V corr 13 προεφήτευσα, προε auf Rasur V corr 16 <καὶ> et lat. 16f καὶ κεπφωθεῖσα nachgetragen V corr 17 ὑπὸ1 u. 2] lies ἀπὸ?* 18 καρδίας + eius lat. | πλέον] multo plus lat. 20 κενοῦ < lat. 21 ἔφη] exequitur lat. | <προφητῶν>*] prophetis lat. | τολμηρὸν καὶ ἀναιδὲς] audax et inverecmnda est lat.; lies viell. τολμηρὸν καὶ ἀναιδές <τι> * 22 vor κενῷ + quasi lat. | ἀπὸ τούτου λοιπὸν] ekinde lat. 22f ὑπολαμβάνει Pet.] μεταλαμβάνει", "candidate_score": 0.648095, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_45_47", "bdc_text": "Lege chartam hanc cooperientem FortmüleriFur tmueller , Johann Valentin literas . Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2009", "psc_text": "etwa <περιέχει,μόνον τῇ καινῇ διαθήκῃ. οὐκ οἶδα δέ, εἰ καὶ τὸ εὐαγγέλιον ὁμοίως τῷ Μαρκίωνι ῥᾳδιουργεῖ>*, Vgl. S. 188,3f 9 δυσχερὴς *]δυσχερὲς V M 10 εἰπεῖν*] ἰδεὶν V M 11 ἔγνωμεν τῶν αὐτοῦ am zeilenende nachgetragen V corr 14 κατὰ2]εἰς?* 15f τῷ . . . τῷ εἰρημένῳ*]τὸ . . . τὸ εἰρημένον V M 190-21 διδάσκων μὴ-γίνεται am Rande nachgetragen V corr 20 μάμος*] γάμου V M σεται δὲ ὁ τοιοῦτος καὶ διελεγχθήσεται ἀπὸ μὲν τῆς ἤδη πρὸς τὸν αὐτοῦ ἐπιστάτην ἀντιθέσεως, διὰ πολλῶν ποιησαμένων ἡμῶν τὴν πρὸς αὐτὸν ἀντιλογίαν τε καὶ ἀνατροπήν, ἐν ὁποίαις τε καὶ ὁπόσαις συνάδει τὸ εὐαγγέλιον τῇ παλαιᾷ διαθήκῃ, καὶ ὡς αὐτὸς ὁ κύριος ἡμῶν ὁμολογεῖ τὸ ποίημα τοῦ κόσμου εῖναι ἴδιον καὶ αὐτοῦ, καὶ τοῦ πατρὸς εἶναι τὴν κτίσιν, ὥς γε μάλιστα συνελόντι φράσαι κορυφαιότατόν τι ῥῆμα παρὰ τῷ ἁγίῳ Ἰωάννῃ εἰρημένον, τό »ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος, καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν", "candidate_score": 0.647183, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_45_47", "bdc_text": "Lege chartam hanc cooperientem FortmüleriFur tmueller , Johann Valentin literas . Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1110", "psc_text": "καρπόν + quoque lat. | φησιν] dlccns lat. 12f παντὸς τοῦ πληρώματος] intra pleronia lat. 14 καταλειφθὲν V | ὑπ’ αὐτῆς] ab eis lat. 15 ἁρμό///σας, ο aus ω Vcorr | αὐτῆς V 21 καὶ1 < lat. 22 τὸν] * 26 ὁρᾷς + igitur lat. | ᾐ] οἱ, oben drüber ᾗ, aber οἱ nicht gestrichen Vcorr | φρεναπατοῦσιν, aus ῶ Vcorr 27 ἐπερεάζοντες Μ | τὰς γραφὰς aus ταῖς γραφαῖς Vcorr αὐτῶν κατανοήσῃς τὴν πανουργίαν τῆς μεθοδείας καὶ τὴv πονηρίαν τῆς πλάνης. πρῶτον μὲν γὰρ εἰ προέκειτο Ἰωάννῃ τὴν ἄνω Ὀγδοάδα μηνῦσαι, τὴν τάξιν ἄν τετηρήκει τῆς προβλῆς καὶ τὴν πρώτην τετράδα σεβασμιωτάτην οὖσαν, καθὼς λέγουσιν, ἐν πρώτοις ἄν τεθείκει τοῖς ὀνόμασι καὶ οὕτως ἐπεζεύχει τὴν δευτέραν, ἵνα διὰ τῆς τάξεως τῶν ὀνομάτων ἠ δειχθῇ τῆς Ὀγδοάδος, καὶ οὐκ ἄν μετὰ τοσοῦτον διάστημα ὡς ἐκλελησμένος, ἔπειτα ἀναμνησθεὶς ἐπ’ ἐσχάτῳ τῆς πρώτης ἐμέμνητο τετράδος. ἔπειτα δὲ καὶ τὰς συζυγίας σημᾶναι θέλων", "candidate_score": 0.646959, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_11_13", "bdc_text": "dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_91", "psc_text": "strom. I 1 102, 4; II S. 66, 8 Stählin u. J. Africanus bei Eus. ev. X 10; Migne 21, 816 A (vgl. Hieronymiis Chronik S. 7, 20 Helm). Anders Eusebius — 8 Jo, Atthis, Isis vgl. zu Ancoratus c. 104,6; S. 125, 8ff — 9 aus Eusebius, vgl. Hieronymus Chronik S. 44, 1 Helm Granaus indigena, ex cuius filiae Attidis nomine Attica vocatur — 9f Βόσπορος aus Eusebius, vgl. Hieronymus Chronik S.27,16 42, 15 Helm Ιο, Icasi filiae mixtus est Iiqypiter, qua in hovem ut dicitur versa Bosforus appel- latur — 11f Hieronymus Chronik S. 27, 14 Helm — 13ff vgl. Anaceph. 3,4; S.163,15ff — 16 Κάδμος vgl. Hieronymus Chronik S. 46, 23 Helm Foenix et Gadmus de Tliebis Aerjyptioruyn in Syriam profecti — 16f Apis u. Memphis vgl. Hieronymus Chronik S. 32, 9 u. 22 Helm; die Gleichung zwischen Apis u. Inachus ist wohl eigene Erfindung des Epiph.", "candidate_score": 0.646553, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_12_14", "bdc_text": "- Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. . Non legi , quae mihi concredidit Gemeint ist Furtmüllers Furtmueller , Johann Valentin bereits erwähnter Brief an Bullinger ;", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2623", "psc_text": "Elagabal gerichteten Brief zusammengeworfen, vgl. über dicsen Moses Choren. hist. Arm. II 63; S. 185 Whiston etiam ad Antonimim epistolam scriber ausus est (daß hier Elagabal unter Antoninus zu verstehen ist, beweist das Vorhergehende sub Antonino ultimo floruit) – 5 bei Ἀντωνίνου ist, wie das ἑταίρῳ (=comes Caesaris) zeigt, sicher an einen Kaiser zu denken, vgl. auch S. 340, 4, und dann gewiß an denselben wie Z. 1. Ist dies Caracalla, so könnte man die Auseinandersetzung mit Apollonius in die Zeit der Eroberung Edessas durch Caracalla verlegen und Eusebius h. e. IV 30, 2; S. 392, 21 Schwartz ὅσα τε ἄλλα φαςὶν προφάσει τοῦ τότε διωγμοῦ συγγράψαι auf eine damals in Edessa veranstaltete Christenverfolgung beziehen. Sollte es Elagabal sein, so müßte man den Zusammenstoß mit der indischen Gesandtschaft oder mit dem Brief an Elagabal in Verbindung bringen. —Die Gleichsetzung des Apollonius mit dem Stoiker unter Antoninus Pius (Eusebius-Hieronymus z. J.", "candidate_score": 0.646199, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_12_14", "bdc_text": "- Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. . Non legi , quae mihi concredidit Gemeint ist Furtmüllers Furtmueller , Johann Valentin bereits erwähnter Brief an Bullinger ;", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2622", "psc_text": "sicher diese Schrift, wie auch Theodoret haer. fab. I 22; Migne 83, 372 B/C ἐντετύχηκα δὲ κἀγὼ λόγοις αὐτοῦ . . κατὰ εἱμαρμένης γραφεῖσι. Wenn Eusebius dieselbe Schrift als ὁ πρὸς Ἀντωνῖνον (=Mark Aurel) ἱκανώτατος αὐταῦ περὶι εἱμαρμένης διάλογος bezeichnet (h. e. IV 30, 2; S. 392, 21 f Schwartz), so ist das πρὸς Ἀντωνῖνον entweder ein Versehen für πρὸς Ἀβειδὰν (vgl. die Titelform in der praep. ev. VI 9; Migne 21, 464 A Βαρδηςίανης . . . ὅς ἐν τοῖς πρὸς τοὺς ἑταίρους διαλόγοις τάδε πη μνημονεύεται φάναι) oder hat Eusebius die Schrnt über den Schicksalsglauben mit dem an Elagabal gerichteten Brief zusammengeworfen, vgl. über dicsen Moses Choren. hist. Arm. II 63; S. 185 Whiston etiam ad Antonimim epistolam scriber ausus est (daß hier Elagabal unter Antoninus zu verstehen ist, beweist das Vorhergehende sub Antonino ultimo floruit) – 5 bei Ἀντωνίνου ist, wie das ἑταίρῳ (=comes Caesaris) zeigt, sicher", "candidate_score": 0.646177, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_45_47", "bdc_text": "Lege chartam hanc cooperientem FortmüleriFur tmueller , Johann Valentin literas . Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1251", "psc_text": "σώματος παρεδίδου τὴν σιαγόνα τύπτεσθαι καὶ οὐκ ἔτυπτε. καὶ ἀπὸ τότε ἐφυλάττετο τὰ νῦν ἐν τῷ εὐαγγελίῳ τηλαυγῶς εἐρη- 18 Job. 13, 7 — 10 vgl. Job. 2, 22 — 20 I Kor. 3, 2f — 24 Lev. 24, 20 V Μ 1 τῆ|||| . . . εἰρημένη||| ἐντολῆ|||||, überall ein Buchstabe wegradiert Vcorr | ὅτι *] τὸ V M 2 <γὰρ καὶ> * 9 τῷ μειρακίῳ am Rande nachgetragen Vcorr | τῷ νεανίσκῳ am Rande nachgetragen Vcorr 10 τῷ τελείῳ ἀνδρὶ auf Rasur Vcorr 13 μαχάρᾳ *] μάχαιρα VM 19 γένησθε aus γενήσεσθαι Vcorr 21 τελειό||| τεραι, ο aus ω Vcorr | vor ἐντολαὶ Rasur von 5 Buchstaben Vcorr 21 f οὖσαι μὲν auf Rasur Vcorr 22 αἰ αὐταὶ nachgetragen Vcorr ἑαυταὶ Μ | ἀλλὰ]? * 25 ἐκβάλλετε Μ μένα, τότε μὲν ἀνάγκῃ ὡς νέων σωφρονιζομένων, νῦν δὲ προαιρέσει ἄτε δὴ τελείων τειθομένων. εἰ δὲ φάσκεις περιπλοκὴν εἶναι ταύτην,", "candidate_score": 0.644789, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1251", "psc_text": "σώματος παρεδίδου τὴν σιαγόνα τύπτεσθαι καὶ οὐκ ἔτυπτε. καὶ ἀπὸ τότε ἐφυλάττετο τὰ νῦν ἐν τῷ εὐαγγελίῳ τηλαυγῶς εἐρη- 18 Job. 13, 7 — 10 vgl. Job. 2, 22 — 20 I Kor. 3, 2f — 24 Lev. 24, 20 V Μ 1 τῆ|||| . . . εἰρημένη||| ἐντολῆ|||||, überall ein Buchstabe wegradiert Vcorr | ὅτι *] τὸ V M 2 <γὰρ καὶ> * 9 τῷ μειρακίῳ am Rande nachgetragen Vcorr | τῷ νεανίσκῳ am Rande nachgetragen Vcorr 10 τῷ τελείῳ ἀνδρὶ auf Rasur Vcorr 13 μαχάρᾳ *] μάχαιρα VM 19 γένησθε aus γενήσεσθαι Vcorr 21 τελειό||| τεραι, ο aus ω Vcorr | vor ἐντολαὶ Rasur von 5 Buchstaben Vcorr 21 f οὖσαι μὲν auf Rasur Vcorr 22 αἰ αὐταὶ nachgetragen Vcorr ἑαυταὶ Μ | ἀλλὰ]? * 25 ἐκβάλλετε Μ μένα, τότε μὲν ἀνάγκῃ ὡς νέων σωφρονιζομένων, νῦν δὲ προαιρέσει ἄτε δὴ τελείων τειθομένων. εἰ δὲ φάσκεις περιπλοκὴν εἶναι ταύτην,", "candidate_score": 0.643887, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_11_13", "bdc_text": "dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_602", "psc_text": "Bousset, Kyrios Christos S. —6 ἦλθεν εἰς ἡμᾶς ist nicht zu übersetzen »es ist xu uns « (das üβte πρὸς ἠμᾶς βen), sondern bedeutet nach stehendem übrigens auch sonst verbreitetem) Sprachgebrauch des Epiph. (vgl. Index unter ἔρχεσθαι): »es ist auf an uns gekommen, die Kunde ist an uns «. Die seit Lightfoot (S. Clement of Rome I 328 ff; vgl. Zahn, Forschungen VI 258f Harnack, Lit. -Gesch. 11 1, 184ff) ürgert Annahme, β Epiph. hier eine in Rom βτε Quelle gedankenlos ausschreibe, wird damit ällig — 6 — 8 vgl. Irenaeus adv. haer. I 25, 6 ; I 210 Harvey unde et Marcellina, quae Romam sub Aniceto venit, cum esset huius doctrinae, moltos exterminavit — 7 ff die Angaben über die ömischen öfe ruhen auf Eusebius — — S. 309, 2 vgl. Irenaeus adv. haer. III 3, 3; II 10 Harvey (= Eusebius h. e. V 6, If; S. 438,", "candidate_score": 0.643877, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_45_47", "bdc_text": "Lege chartam hanc cooperientem FortmüleriFur tmueller , Johann Valentin literas . Siehe dazu oben fn18082-3 . Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1712", "psc_text": "13 τό S. 141, 3] < VM 15 ὅτε Corn. viell. besser ὅταν Jül.] ὅτι VM ebenso S. 141, 5 17 vor ἐκεῖ + καὶ VM | ἐκεῖ am nachgetragen V corr | ἔσται S. 141, 7] ἔστιν VM 19 βασιλείᾳ + μου M 20 οἱ < S. 141, 30 21 εἶπεν < S. 142, 1 22 ὅπου S. 142,2] ὅτου VM 23f ἀποκτέννουσα erstes ν auf Rasur V corr νουσα τοὺς προφήτας καὶ λιθοβολοῦσα τοὺς ἀπεσταλμένους« καὶ τό »πολλάκις ἠθέλησα ἐπισυνάξαι ὡς ὄρνις τὰ τέκνα σου« καὶ τό »ἀφίεται ὑμῖν ὁ οἶκος ὑμῶν« καὶ τό »οὐ μὴ ἴδητέ με, ἕως οὑ εἴπητε· εὐλογημένος«. | μݲβݲ. Πάλιν παρέκοψε πᾶσαν τὴν παραβολὴν τῶν δύο υἱῶν, τοῦ εἰληφότος τὸ μέρος τῶν ὑπαρχόντων καὶ ἀσώτως δαπανήσαντος καὶ τοῦ ἄλλου. μݲγ.ݲ »Ὁ νόμος καὶ οἱ προφῆται ἕως Ἰωάννου καὶ πᾶς βιάζεται«. μݲδݲ. Περὶ τοῦ πλουσίου καὶ Λαζάρου τοῦ πτωχοῦ, ὄτι ἀπηνέχθη ὑπὸ τῶν ἀγγέλων", "candidate_score": 0.643457, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_5_7", "bdc_text": "Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St . GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 ) über seine Wirkungszeit in AltstättenAltstatten und St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2073", "psc_text": "vgl. Justin dial. c. 120 — 8f Rusticus, bestätigt durch die Märtyrerakten, vgl. dazu Zahn Forsch. VI 14A. — ἐπὶ Ἀδριανοῦ βασιλέως und τριάκοντα ἐτῶν ὑπάρχων ist beides unmöglich: Harnachk, altchr. Lit.-Gesch. II 1,283 möchte die 30 Jahre als Mibverständnis einer Quellenangabe über das christliche Lebensalter Justins, d. h. über die Zeit von der Bekehrung Jusins ab, verstehen; eher könnte man, da das ἐπὶ Ἀδριανοῦ βασιλέως und ἐτῶν τριάκοντα ὑπάρχων ἐν καθεστώςῃ ἡλικίᾳ unter sich zusammenpabt, vermuten, dab die Angabe sich ursprünglich auf das Lebensalter bezog, in dem Justin zum Christentum übertrat — 10 ff vgl. Irenaeus adv. haer. I 28, 1; I 220 Harvey ἐφόσον μὲν συνῆν ἐκείνῳ οὐδὲν ἐξέφηνε τοιοῦτον· μετὰ δὲ τὴν ἀκείνου μαρτυρίαν ἀποστὰς τῆς ἐκκλησίας Ps. Tertullian adv. omn. haer. 7 post hune diversa sentire coepit Theodoret haeret. fab. I 20 μετὰ δὲ τὴν τοῦ διδασκάλου τελείωσιν ἐπόθησε γενέσθαι προστάτης αἱρέσεως V M 2 ὑπάρχων]", "candidate_score": 0.642707, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_47", "bdc_text": "Adresse darüber und links danebenDie Anordnung des Textes der Verso-Seite legt nahe , dass Vadian die Adresse erst notierte , als er den vorliegenden Brief und die Beilage ( 18083 ) , die darin eingeschlossen war ( s. dazu oben fn18082-3 ) , bereits wohl mit einer Kordel zu einem Bündel geschnürt hatte. :", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1581", "psc_text": "βδελλυχθεὶς, erstes λ durchgestrichen V corr | ὑπὸ, υ auf Rasur V corr 21 ἐπιμελο///μένων, υ ausradiert V corr ἐπιμελουμένων Μ 25f εἴγε Εὔτακτος nachgetragen V corr 26 Ἄτακτος M 1 ἐρχόμενος Μ λαβὼν εἰς τὴν ἑαυτοῦ πατρίδα ἀπεκόμισεν· ἠν γὰρ ἀπὸ τῆς μικρᾶς Ἀρμενίας ὡς ἔφην ὁρμώμενος, τῶν Σατάλης πλησίον τόπων. ἐπανελθὼν γοῦν εἰς τὴν ἑαυτοῦ πατρίδα πολλοὺς ἔχρανε τῆς αὐτῆς μικρᾶς Ἀρμενίας, προσφθαρείς τισι πλουσίοις συγκλητικῇ τέ τινι καὶ ἄλλοις περιβλέπτοις, δι᾿ ὡν διαφανῶν ανδρῶν πολλοὺς ἐκεῖσε ἀπώλεσε. τάχιον δὲ αὐτὸν ὁ κύριος τοῦ βίου ἐξήλειψεν, πλὴν ὅτι ἔσπειρε τὸ ἑαυτοῦ ζιζάνιον. 2. Καὶ αὑτοι δὲ ὁμοίως βίβλους ἑαυτοῖς ἐπλαστογράφησάν τινας ἀποκρύφους, ὡν τὰ ὀνόματά ἐστι ταῦτα· τὸ μὲν γὰρφ Συμφωνίαν μικρὰν δῆθεν βιβλίον καλοῦσι, τὸ δὲ μεγάλην Συμφωνίαν. ἀλλὰ καὶ ἄλλα τινὰ βιβλία ἑαυτοῖς ἐπισωρεύουσιν * οἱς ἐὰν συντύχωσιν, ἵνα δόξωσι τὴν ἑαυτῶν πλάνην διὰ πολλῶν βεβαιοῦν, ἐπισυνεισφέρεσθαι. ἤδη δὲ καὶ τοῖς Ἀλλογενέσι καλουμένοις κέχρηνται· βίβλοι γάρ", "candidate_score": 0.641438, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21_23", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2009", "psc_text": "etwa <περιέχει,μόνον τῇ καινῇ διαθήκῃ. οὐκ οἶδα δέ, εἰ καὶ τὸ εὐαγγέλιον ὁμοίως τῷ Μαρκίωνι ῥᾳδιουργεῖ>*, Vgl. S. 188,3f 9 δυσχερὴς *]δυσχερὲς V M 10 εἰπεῖν*] ἰδεὶν V M 11 ἔγνωμεν τῶν αὐτοῦ am zeilenende nachgetragen V corr 14 κατὰ2]εἰς?* 15f τῷ . . . τῷ εἰρημένῳ*]τὸ . . . τὸ εἰρημένον V M 190-21 διδάσκων μὴ-γίνεται am Rande nachgetragen V corr 20 μάμος*] γάμου V M σεται δὲ ὁ τοιοῦτος καὶ διελεγχθήσεται ἀπὸ μὲν τῆς ἤδη πρὸς τὸν αὐτοῦ ἐπιστάτην ἀντιθέσεως, διὰ πολλῶν ποιησαμένων ἡμῶν τὴν πρὸς αὐτὸν ἀντιλογίαν τε καὶ ἀνατροπήν, ἐν ὁποίαις τε καὶ ὁπόσαις συνάδει τὸ εὐαγγέλιον τῇ παλαιᾷ διαθήκῃ, καὶ ὡς αὐτὸς ὁ κύριος ἡμῶν ὁμολογεῖ τὸ ποίημα τοῦ κόσμου εῖναι ἴδιον καὶ αὐτοῦ, καὶ τοῦ πατρὸς εἶναι τὴν κτίσιν, ὥς γε μάλιστα συνελόντι φράσαι κορυφαιότατόν τι ῥῆμα παρὰ τῷ ἁγίῳ Ἰωάννῃ εἰρημένον, τό »ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος, καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν", "candidate_score": 0.640345, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_10_12", "bdc_text": "zu seiner umstittenen Amtsführung sowie zu seinem Streit mit FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin s. dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2622", "psc_text": "sicher diese Schrift, wie auch Theodoret haer. fab. I 22; Migne 83, 372 B/C ἐντετύχηκα δὲ κἀγὼ λόγοις αὐτοῦ . . κατὰ εἱμαρμένης γραφεῖσι. Wenn Eusebius dieselbe Schrift als ὁ πρὸς Ἀντωνῖνον (=Mark Aurel) ἱκανώτατος αὐταῦ περὶι εἱμαρμένης διάλογος bezeichnet (h. e. IV 30, 2; S. 392, 21 f Schwartz), so ist das πρὸς Ἀντωνῖνον entweder ein Versehen für πρὸς Ἀβειδὰν (vgl. die Titelform in der praep. ev. VI 9; Migne 21, 464 A Βαρδηςίανης . . . ὅς ἐν τοῖς πρὸς τοὺς ἑταίρους διαλόγοις τάδε πη μνημονεύεται φάναι) oder hat Eusebius die Schrnt über den Schicksalsglauben mit dem an Elagabal gerichteten Brief zusammengeworfen, vgl. über dicsen Moses Choren. hist. Arm. II 63; S. 185 Whiston etiam ad Antonimim epistolam scriber ausus est (daß hier Elagabal unter Antoninus zu verstehen ist, beweist das Vorhergehende sub Antonino ultimo floruit) – 5 bei Ἀντωνίνου ist, wie das ἑταίρῳ (=comes Caesaris) zeigt, sicher", "candidate_score": 0.639143, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_10_12", "bdc_text": "zu seiner umstittenen Amtsführung sowie zu seinem Streit mit FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin s. dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1693", "psc_text": "das Wort verkehrt gedeutet habe: er hatte es (= er nahm es) als gegen Johannes gerichtet. In der refut. S. 127, 5 hat Epiph, seine eigene Bemerkung nicht mehr verstanden. — Wie Marcion die Beziehung auf Johannes deutlich machte, ob durch Streichung von v. 22 b oder durch Voranstellung von v. 23 vor 22b, bleibt dunkel. — 19 Luk. 7, 27; vgl. Tertullian adv. Marc. IV 18 ingerens etiam scriptum super illo: ecce ego mitto angelum meum ante faciem tuam Ada- V M 5—20 vgl. S. 125,2ff. 19f. 25f 126, 1f. 12f. 19f. 25f 127, 3f. 20f 3f ἐρραδιουργημένος aus ῥεραδιουργημένως V corr 4 τὰ < V 5 προσένεγκε aus προσενέγκαι V corr 7 ἀνθ᾿ οὗ—αὐτοῖς < S. 125, 4 11 Ἰσκαριώτην S. 126,1.3] Ἰσκαριώθ VM | ἀντὶ δὲ τοῦ S. 126, 1f] ἀντὶ τοῦ δὲ VM 12 ἔχει < S. 126,2 13 mit καὶ αὐτὸς ἐπάρας beginnen VM schon", "candidate_score": 0.638636, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2428", "psc_text": "6. Januar; vgl. Z. 12 f u. S. 298, 19 2 Ἰαννουαρίου + μηνὸς U | ἑσπέρα — ἐπιφώσκουσα < U 4 Σαλαμνίους Μ 5 Ἰουλίου] Ἰουναῦ Μ | ἀλσὼν Μ 6 ἀταρταβὰ Μ 7 κατὰ Ἑβραίους τιβιὴθ ιݲγ, κατὰ ἀθηναίους μεμακτηρίωνος ςݲ U; aber vgl. die Reihenfolge S. 294, 4f | Τηβὴθ *) Τηβὶθ Μ τιβιὴθ U 7—17 ἔδει γὰρ—τάττουσιν < U 13 ἐπιτελοῦσι *) ἐπιτελοῦντες Μ 14 πεμπτέτην Μ |[τὴν] * 17 διῆλθεν * (sc. ὁ Ἰησοῦς), vgl. S. 294, 19] παρῆλθεν ΜU | οὖν < U | πλήρης (indecl.) *)] πλήρεις MU 18 λέγω]φημὶ U | * < τὴν τοῦ Σιλανοῦ καὶ Νερούα > *| < ἑν >δέκατον * 19 f τοῦ τριακοστοῦ ἔτους U 20 αὐτοὐ < U 21 τουτέστι vor κατὰ Αἰγυπτίους *] hinter δωδεκάτῃ ΜU Δίου ὀγδόῃ, κατὰ Σαλαμινίους τοὺς καὶ Κωνσταντιέας τρίτου Χοιὰκ ἕκτῃ, κατὰ Παφίους Ἀπογονικοῦ ἑκκαιδεκάτῃ, κατὰ Ἄραβας Ἀγγαθαλβαεὶθ δευτέρᾳ καὶ", "candidate_score": 0.635541, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_44_46", "bdc_text": "] Ioachimus Vadianus . Lege chartam hanc cooperientem FortmüleriFur tmueller , Johann Valentin literas . Siehe dazu oben fn18082-3 .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1266", "psc_text": "τοῦ V M lat. (Hipp. bis Z. 3) 2 <γενέσθαι>*] fieri lat. 3f καὶ τούτων τὰς] et hoc circa eas lat. 4 περιφορφύρους VM 5 μεταδοῦναί σοι] participare te lat. 6 τῆς ἐμῆς] ex mea lat. 7 τοῦ μεγέθους] tuae magnitudinis lat. 8 δεῖ Ausgg.] δι᾿ VM oportet lat. | εἰς τὸ ἓν καταστῆναι (καταντῆσαι? Jül.)*, vgl. S. 8.2] εἰς τὸ ἐγκαταστῆσαι VM in unum convenire lat. 10 ἔσῃ oben drüber V corr 13 προεφήτευσα, προε auf Rasur V corr 16 <καὶ> et lat. 16f καὶ κεπφωθεῖσα nachgetragen V corr 17 ὑπὸ1 u. 2] lies ἀπὸ?* 18 καρδίας + eius lat. | πλέον] multo plus lat. 20 κενοῦ < lat. 21 ἔφη] exequitur lat. | <προφητῶν>*] prophetis lat. | τολμηρὸν καὶ ἀναιδὲς] audax et inverecmnda est lat.; lies viell. τολμηρὸν καὶ ἀναιδές <τι> * 22 vor κενῷ + quasi lat. | ἀπὸ τούτου λοιπὸν] ekinde lat. 22f ὑπολαμβάνει Pet.] μεταλαμβάνει", "candidate_score": 0.634095, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_44_46", "bdc_text": "] Ioachimus Vadianus . Lege chartam hanc cooperientem FortmüleriFur tmueller , Johann Valentin literas . Siehe dazu oben fn18082-3 .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2009", "psc_text": "etwa <περιέχει,μόνον τῇ καινῇ διαθήκῃ. οὐκ οἶδα δέ, εἰ καὶ τὸ εὐαγγέλιον ὁμοίως τῷ Μαρκίωνι ῥᾳδιουργεῖ>*, Vgl. S. 188,3f 9 δυσχερὴς *]δυσχερὲς V M 10 εἰπεῖν*] ἰδεὶν V M 11 ἔγνωμεν τῶν αὐτοῦ am zeilenende nachgetragen V corr 14 κατὰ2]εἰς?* 15f τῷ . . . τῷ εἰρημένῳ*]τὸ . . . τὸ εἰρημένον V M 190-21 διδάσκων μὴ-γίνεται am Rande nachgetragen V corr 20 μάμος*] γάμου V M σεται δὲ ὁ τοιοῦτος καὶ διελεγχθήσεται ἀπὸ μὲν τῆς ἤδη πρὸς τὸν αὐτοῦ ἐπιστάτην ἀντιθέσεως, διὰ πολλῶν ποιησαμένων ἡμῶν τὴν πρὸς αὐτὸν ἀντιλογίαν τε καὶ ἀνατροπήν, ἐν ὁποίαις τε καὶ ὁπόσαις συνάδει τὸ εὐαγγέλιον τῇ παλαιᾷ διαθήκῃ, καὶ ὡς αὐτὸς ὁ κύριος ἡμῶν ὁμολογεῖ τὸ ποίημα τοῦ κόσμου εῖναι ἴδιον καὶ αὐτοῦ, καὶ τοῦ πατρὸς εἶναι τὴν κτίσιν, ὥς γε μάλιστα συνελόντι φράσαι κορυφαιότατόν τι ῥῆμα παρὰ τῷ ἁγίῳ Ἰωάννῃ εἰρημένον, τό »ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος, καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν", "candidate_score": 0.633914, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_11_13", "bdc_text": "dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_666", "psc_text": "13 vgl. Hieronymus Chronik S. 160, 16 Helm nam usque ad Herodem christi, id est sacerdotes, erant reges Judaeorum — 15 vgl. Eusebius Chronik aus dem Armenischen S. 61, 12 ff Karst Hieronymus Chronik S. 148, 6 ff Helm — 16 vgl. Eusebius Chronik aus dem Armenischen S. 61, 17 Karst Hieronymus Chronik S. 152, 11ff Helm — 18 anders gewendet bei Eusebius, vgl. Hieronymus Chronik S. 148, 11ff Helm lannaeus cognomento Alexander, qui pontificatum quoque adminisirans crudelissime civibus praefuit V Μ 11 003E; * 13 αὐτοῦ + τοῦ Χριστοῦ Vcorr Ι * etwa > χριστοὶ > *, vgl. Ζ. 19 u. die oben ührte Stelle aus Eusebius-Hieronymus Ι δὲ] γὰρ V 14 <μετ> *, vgl. S. 225, 15 15 ἀρχιερατικοῦ M 16 Σααλίνας V 18 αὐτῶ M 19 οἷτος < M 21 vor βασιλεῖς hineingeflickt οὕτω Vcorr Ι ἱερεῖς + ὁμοῦ οἱ ἄρχοντες> ?* 21 f ἐγίνοντο statt καθίστων", "candidate_score": 0.633876, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_11_13", "bdc_text": "dessen Brief an Bullinger ( 18348 ) . - Die Bezeichnung «auceps» ( Vogelfänger ) trägt hier in der metaphorischen Bedeutung des Wortes eine negative Konnotation . ( sic enim vocat Voglerum nostrum )Klammern ergänzt. .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_3405", "psc_text": "τῆς πίστεως κακῶς ἐπινενοημένον ὀλεθρίαν διδασκαλίαν. παρελθὼν δὲ καὶ τούτου τὴν αἕρεσιν καθεζῆς τὰς ἄλλας διαοκέψομαι, ἐπιπόθητοι, θεὸν συνήθως ἐπικαλούμενος ἀρωγὸν τῆς ἡμῶν ἰδιωτείας, πρὸς τὸ δυνηθῆναι ἀντισχεῖν πρὸς πᾶσαν κατὰ τῆς ἀληθείας ἐπεγειρομένην φωνὴν μάταιον καὶ ἡττῆσαι κατὰ τὰ ὑπὸ τοῦ ἁγίου Ἠσαΐου ῥηθέντα ὅτι »πᾶσα φωνὴ ἐπαναστήσεται ἐπὶ σέ, πάντας αὐτοὺς ἡττήσεις, οἱ δὲ ἔνοχοι ἔσονται ἐν αὐτῇ«, ἵν᾿ οὕτως ἐν θεῷ τὸ ἐπάγγελμα περαιωσάμενοι τοῖς βουλομένοις νουνεχῶς ἐντυγχάνειν εἰς γυμνάσιον ἀληθείας καὶ φάρμακον ἰάσεως περὶ ἑκάστου θηρὸς καὶ ἰοβόλου ἑρπετοῦ, τῶν προσώπων τῶν αἱρέσεών φημι, δίκην ἀντιδότου καὶ ταυτησὶ τῆς τῶν Ὠριγενιαστῶν, φρύνου δίκην μεμορφωμένης ἐκ νοτίδος πολλῆς κυκῶντος καὶ φωνῇ μείζονι ἐπικραυγάζοντος, λαβόμενοι τὴν τοῦ κυρίου ἀνάστασιν προπότιον ὡς εἰπεῖν, ἀποβλύσωμεν τὸ γλισχρῶδες 7 f Der Name Ἀδαμάντιος ist wohl Signum. So verstehen ihn offenbar Eusebius h. e. VI 14, 10; II 552, 9 Schwartz Ἀδαμάντιος, καὶ τοῦτο γὰρ ἦν Ὠριγένει ὄνομα Hieronymus vir. ill. 54", "candidate_score": 0.633639, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_19_21", "bdc_text": "s. HBBW V , Nr. 567 , Anm. 50 . - Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2620", "psc_text": "ἀλλὰ τοῦ Οὐήρου). ὃς πολλὰ <πρὸς> Ἀβειδὰν τὸν ἀστρονόμον κατὰ εἱμαρμένης λέγων συνελογίσατο, καὶ ἄλλα δὲ κατὰ τὴν εὐσεβῆ πίστιν ἐμφέρεται αὐτοῦ συντάγματα. Ἀπολλωνίῳ δὲ τῷ τοῦ Ἀντωνίνου ἑταίρῳ ἀντῆρε, παραιτούμενος 1 f Ἀντωνῖνος ὁ Οὐῆρος ist nach stehendem Sprachgebrauch des Epiphanius (vgl. Ancoratus c. 60, 4; I 72, 1 de mens. ac pond. 18, 3; S. 171, 74 Lagarde) Mark Aurel. Da jedoch Mark Aurel zu den andern Angaben—Bardesanes hätte den Abgar überebt und dann noch bis in die Zeit des Antoninus hineingereicht— schlechterdings nicht paßt, so muß eine (vielleicht durch Eusebius IV 30, 1; 392, 14 Schwartz veranlaßte) Verwechslung des Epiph. vorliegen, entweder mit Caracalla, den Epiph. Ἀντωνῖνος υἱὸς Σενήρον nennt, oder—was nach Z. 5 ff weniger wahrscheinlich ist—mit Elagabal (bei Epiph.=Ἀντωνῖνος). Zu letzterem würde freilich die Nachricht des Barhebraeus (chron. I 47 Abbeloos-Lamy) sachlich gut stimmen, daß Bardesanes im Jahr 533 (=221/2n. Chr.) gestorben sei, vgl. auch", "candidate_score": 0.630829, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_33_35", "bdc_text": "Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller . Vogleri spe pacificandi tuum nomen mihique historiam dedit velut ad MichaelemZum Gebrauch des Pseudonyms «Michael» vgl. 18348 , fn18348-5 . quendam scriptam , quam ego manu FortmüleriFurtmueller , Johann Valentin exaratam ad te mittam .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_464", "psc_text": "| καινισμοὺς M | ἡμῖν < M Ι ἐμποιοῦντες τοῦ] * 14 * etwa <βασιλίσκοι> * 18 φασὶν V φησὶν M 19 καλοῦσιν, auf Rasur V καλεῖσθαι M 21 hinter ἐργάσωνται + ταύτην M ausradiert V corr 21 f καὶ ἑρμηνείαν ποιήσωσι τοῦ τῆς Πύρρας ὀνόματος *] καθ’ ἑρμηνείαν ποιήσωσι τὸ τῆς Πύρρας ὄνομα V M τοῦ τῆς Πύρρας ὀνόματος, Νωρίαν ταύτην ὀνομάζοντες. ἐπειδὴ γὰρ νοῦρα ἐν τῇ Ἑβραΐδι πῦρ οὐ κατὰ τὴν βαθεῖαν γλῶσσὰν ἑρμηνεύεται ἀλλὰ Συριακῇ διαλέκτῳ (ἡσὰθ γὰρ τὸ πῦρ παρὰ Ἑβραίοις κατὰ τὴν βαθεῖαν γλῶσσαν), τούτου χάριν αὐτοῖς συμβέβηκε κατὰ ἄγνοιαν καὶ ἀπειρίαν τῷ ὀνόματι τούτῳ χρήσασθαι. οὔτε γὰρ Πύρρα ἡ παρ' Ἕλλησιν οὔτε Νωρία ἡ παρὰ τούτοις μυθευομένη, ἀλλὰ Βαρθενὼς τῷ Νῶε γέγονε γυνή· (καὶ οἱ Ἕλληνες γάρ φασι τὴν γυναῖκα Πύρραν καλεῖσθαι). εἶτα τὴν αἰτίαν ὑποτίθενται οὑτοι οἱ τὰ τοῦ Φιλιστίωνος ἡμῖν αὐθις προφερόμενοι, ὅτι πολλάκις βουλομένη μετὰ τοῦ Νῶε ἐν τῇ κιβωτῷ γενέσθαι", "candidate_score": 0.63052, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_42_44", "bdc_text": "Sangalli , sexto calendas maias , anno , etc. , 1548 . [Unterschrift: ] Ioachimus Vadianus .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2455", "psc_text": "παρθένον, εἶπαν <τοῦτο διὰ> τὴν ὑπόνοιαν [τῶν] τινῶν † λεγόντων ἐν παραδόσει ὡς ὅτι διὰ ἑπτὰ μηνῶν ἐγεννήθη. εὑρήκαμεν γὰρ ἀπὸ τούτου τοῦ † προπόσωνν ἕως ἑνδεκάτης Τθβὶ καὶ πρὸ ὀκτὼ εἰδῶν Ἰανουαρίων, ὅτε ἀληθὼς τὰ θεοφάνεια ἐγένετο καὶ ἐγεννήθη, ἑπτὰ μηνῶν χρόνον κατὰ τὸν σεληνιακὸν δρόμον παρὰ ἡμέρας τέσσαρας. ὥστε οὖν εἰ εὕροις ἐνν παρασημειώσεσί που <ταῦτα> γεγραμμένα, μὴ σφάλλου περὶ τὴν εἴδησιν. τῷ μὲν γὰρ ὄντι ἡ βεβαία γέννησις τοῦ Χριστοῦ Τυβὶ ἑνδεκάτη ἐστί. τινὲς δὲ φασιν ὡς δέκα μῆνας ἐνεκυμονήθη παρὰ ἡμέρας ιݲδݲ καὶ ὥρας ὀκτώ, ὡς εἶναι ἐννέα μῆνας καὶ ἡμέρας δεκαπέντε καὶ ὥρας τέσσαρας, 9 Zu dem Tag 20. Juni bez. 21. Mai vergleicht Usener (Weihnachtsfest S. 5 A. 3a) Clemens Al. strom. I 145, 6; II 90, 18ff Stählin εἰσὶ δὲ οἱ περιεργότερον τῇ γενέσει τοῦ σωτῆρος ἡμῶν οὐ μόνον τὸ ἔτος ἀλλὰ καὶ τὴν ἡμέραν προστιθέντες, ἥν φασιν ἔτους κݲηݲ Αὑούστου ἐν πέμπτῃ", "candidate_score": 0.629913, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_19_21", "bdc_text": "s. HBBW V , Nr. 567 , Anm. 50 . - Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2621", "psc_text": "Verwechslung des Epiph. vorliegen, entweder mit Caracalla, den Epiph. Ἀντωνῖνος υἱὸς Σενήρον nennt, oder—was nach Z. 5 ff weniger wahrscheinlich ist—mit Elagabal (bei Epiph.=Ἀντωνῖνος). Zu letzterem würde freilich die Nachricht des Barhebraeus (chron. I 47 Abbeloos-Lamy) sachlich gut stimmen, daß Bardesanes im Jahr 533 (=221/2n. Chr.) gestorben sei, vgl. auch Porphyrius de abstin. IV 17; 256, 11 Nauck und de styge (bei Stobäus ecl. phys. I 3, 56; 37, 25 Meinecke) über das Zusammentreffen des Bardesanes mit der indischen Gesandtschaft an Elagabal – 3 Ἀβειδάν] vgl. den Awida im Buch der Gesetze der Lander S. 1 ff Epiph meint daher sicher diese Schrift, wie auch Theodoret haer. fab. I 22; Migne 83, 372 B/C ἐντετύχηκα δὲ κἀγὼ λόγοις αὐτοῦ . . κατὰ εἱμαρμένης γραφεῖσι. Wenn Eusebius dieselbe Schrift als ὁ πρὸς Ἀντωνῖνον (=Mark Aurel) ἱκανώτατος αὐταῦ περὶι εἱμαρμένης διάλογος bezeichnet (h. e. IV 30, 2; S. 392, 21 f Schwartz),", "candidate_score": 0.62898, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_42_44", "bdc_text": "Sangalli , sexto calendas maias , anno , etc. , 1548 . [Unterschrift: ] Ioachimus Vadianus .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2428", "psc_text": "6. Januar; vgl. Z. 12 f u. S. 298, 19 2 Ἰαννουαρίου + μηνὸς U | ἑσπέρα — ἐπιφώσκουσα < U 4 Σαλαμνίους Μ 5 Ἰουλίου] Ἰουναῦ Μ | ἀλσὼν Μ 6 ἀταρταβὰ Μ 7 κατὰ Ἑβραίους τιβιὴθ ιݲγ, κατὰ ἀθηναίους μεμακτηρίωνος ςݲ U; aber vgl. die Reihenfolge S. 294, 4f | Τηβὴθ *) Τηβὶθ Μ τιβιὴθ U 7—17 ἔδει γὰρ—τάττουσιν < U 13 ἐπιτελοῦσι *) ἐπιτελοῦντες Μ 14 πεμπτέτην Μ |[τὴν] * 17 διῆλθεν * (sc. ὁ Ἰησοῦς), vgl. S. 294, 19] παρῆλθεν ΜU | οὖν < U | πλήρης (indecl.) *)] πλήρεις MU 18 λέγω]φημὶ U | * < τὴν τοῦ Σιλανοῦ καὶ Νερούα > *| < ἑν >δέκατον * 19 f τοῦ τριακοστοῦ ἔτους U 20 αὐτοὐ < U 21 τουτέστι vor κατὰ Αἰγυπτίους *] hinter δωδεκάτῃ ΜU Δίου ὀγδόῃ, κατὰ Σαλαμινίους τοὺς καὶ Κωνσταντιέας τρίτου Χοιὰκ ἕκτῃ, κατὰ Παφίους Ἀπογονικοῦ ἑκκαιδεκάτῃ, κατὰ Ἄραβας Ἀγγαθαλβαεὶθ δευτέρᾳ καὶ", "candidate_score": 0.62852, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_19", "bdc_text": "s. HBBW V , Nr. 567 , Anm. 50 .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1279", "psc_text": "5 οὕτως V | <οὖν ὁ> Ausgg.] igitur lat. 5f Σιγῆς αὑτὸν] εἰσηγήσατο αὐτὸν aus Σιγῆς αὐτὸν hergestellt Vcorr εἰσηγήσατο αὐτὸν M silentii semet lat. 6f αὐτὸ τὸ τοῦ Ὑστερήματος < lat. 7 <σπέρμα> Ausgg.] sewen lat. | πως < πανυπερτάτην ἀπὸ] quae quae est a summis et ab lat. | τόπων Ausgg.] τούτων V M locis lat, 9 γυναικείῳ Ausgg.] γυναικείου VM muliehri lat. 10 μηνῦσαι τι quoque lat. | τίς] ἥτις Hipp. 12 solo lat. μόνῳ Hipp. 13 οὗ οὐκ ἔστιν > οὐδείς *] ὤδινεν V M cuius pater nemo est lat. αὐτοῦ Hipp. 14 ῥητὸν ausradiert Veorr < M | γε γενέσθαι Hipp.] γεννηθῆναι V M fieri lat. | + sibi lat. 16 ἐπέδειξεν Hipp. | αὐτῷ VMHipp.] ei lat.; alter Fehler ür αὐτὸ?* αὐτὸς zu ὃ ἦν gezogen lat. 18 ἥτις < lat. | ἦν2 < lat. 19 ἐπισυνῆψεν coniunxit et lat. ἔπειτα συνῆψε Hipp. |", "candidate_score": 0.628312, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_18_20", "bdc_text": "Zürich) war , gehörte zu Bullingers Freundes kreis ; s. HBBW V , Nr. 567 , Anm. 50 . - Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2622", "psc_text": "sicher diese Schrift, wie auch Theodoret haer. fab. I 22; Migne 83, 372 B/C ἐντετύχηκα δὲ κἀγὼ λόγοις αὐτοῦ . . κατὰ εἱμαρμένης γραφεῖσι. Wenn Eusebius dieselbe Schrift als ὁ πρὸς Ἀντωνῖνον (=Mark Aurel) ἱκανώτατος αὐταῦ περὶι εἱμαρμένης διάλογος bezeichnet (h. e. IV 30, 2; S. 392, 21 f Schwartz), so ist das πρὸς Ἀντωνῖνον entweder ein Versehen für πρὸς Ἀβειδὰν (vgl. die Titelform in der praep. ev. VI 9; Migne 21, 464 A Βαρδηςίανης . . . ὅς ἐν τοῖς πρὸς τοὺς ἑταίρους διαλόγοις τάδε πη μνημονεύεται φάναι) oder hat Eusebius die Schrnt über den Schicksalsglauben mit dem an Elagabal gerichteten Brief zusammengeworfen, vgl. über dicsen Moses Choren. hist. Arm. II 63; S. 185 Whiston etiam ad Antonimim epistolam scriber ausus est (daß hier Elagabal unter Antoninus zu verstehen ist, beweist das Vorhergehende sub Antonino ultimo floruit) – 5 bei Ἀντωνίνου ist, wie das ἑταίρῳ (=comes Caesaris) zeigt, sicher", "candidate_score": 0.6281, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21_23", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2194", "psc_text": "Jül. | καὶ2 * | ἄλλοι] ἀλλότριοι Μ 11 ὁ < Μ 12 τοῦ < Μ | γὰρ < U | <φησι> * 14 ἰδεῖν hinter ἀληθείᾳ U 15 vor σώφρονι + ἐν U 17 θελήσωσι Μ | <ὅτι> * οἱ ἰδόντες τοὺς δύο τοὺς ἐν ἐσθήσεσι λευκαῖς οὐκ ἐν παραπληθίᾳ ὁρῶσιν, ἀλλὰ ἤκουον ἐρρωμένῃ τῇ διανοίᾳ ὅτι »ἄνδρες Γαλιλαῖοι, τί ἑστήκατε εἰς τὸν οὐρανὸν ἀτενίζοντες; οὗτος ὁ Ἰησοῦς ὁ ἀφ᾿ ὑμῶν εἰς τὸν οὐρανὸν ἀναληφθεὶς οὕτως ἐλεύσεται« καὶ τὰ ἑξῆς. εἶτα δὲ καὶ Πέτρος, ὡς ἔφην, ὁρῶν καὶ ἀκούων καὶ ἀποκρινόμενος καὶ λέγων »μηδαμῶς, κύριε«, εὐσταθῶν ἦν τῇ διανοίᾳ. Ἄγαβος γὰρ προφητεύων ἔλεγεν καὶ μετὰ σχήματος θαυμαστοῦ αἰνιττόμενος, λαβὼν τὴν ζώνην τοῦ Παύλου καὶ δήσας τοῖς ἰδίοις ποσὶν φησίν »οὗτος οὗ ἐστιν ἡ ζώνη αὕτη, δήσουσιν αὐτὸν καὶ ἀποίσουσιν εἰς Ἱερουσαλήμ«. ἀλλὰ καὶ πάλιν ἐν Ἀντιοχείᾳ κατῆλθον προφῆται καὶ κατήγγελλον λιμὸν ἔσεσθαι", "candidate_score": 0.627041, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21_23", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1681", "psc_text": "die Angaben S. 123, 18ff. Tertullians (adv. Marc. V 2ff) stimmt mit der des Epiph. überein, nur daß Tertullian den Epheser- als Laodicenerbrief gibt u. den Philemon- hinter den Philipperbrief stellt V M 1 <μᾶλλον> * 2 περιέκκοψε, erstes κ durchgestrichen V corr 3 ει aus η, nach dem Wort Rasur von 2—3 Buchstaben V corr | δὲ 2 < Μ 6 περιτέμνων, ων auf Rasur V corr 8 ὑπ᾿] ἀπ᾿ V 12 Κολοσσαεῖς, ο aus α V corr Κολοσσαεῖς Μ 13 ἐννάτη Μ 14 Λαοδικείας V M 16 αὐτὸν, α u. v auf Rasur V corr σὺν *] ἐν V M 18 αὐτῷ Dind.] αὐτοῦ aus αὐτῶν Vcorr αὐτῶν Μ 19 ἐπιστολῶν Corn.] ἀποστόλων V M 21 οὖν] lies δὲ? * καὶ ὅτι ἀνάστασιν σαρκὸς ὁ ἀπόστολος κηρύττει καὶ δικαίους τοὺς προφήτας ὀνομάζει καὶ ἐν σῳζομένοις ὑπάρχοντας τοὺς περὶ Ἀβραὰμ καὶ Ἰσαὰκ καὶ Ἰακὼβ καὶ πάντα ὅσα ἐστὶ τῆς", "candidate_score": 0.626449, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_19_21", "bdc_text": "s. HBBW V , Nr. 567 , Anm. 50 . - Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2622", "psc_text": "sicher diese Schrift, wie auch Theodoret haer. fab. I 22; Migne 83, 372 B/C ἐντετύχηκα δὲ κἀγὼ λόγοις αὐτοῦ . . κατὰ εἱμαρμένης γραφεῖσι. Wenn Eusebius dieselbe Schrift als ὁ πρὸς Ἀντωνῖνον (=Mark Aurel) ἱκανώτατος αὐταῦ περὶι εἱμαρμένης διάλογος bezeichnet (h. e. IV 30, 2; S. 392, 21 f Schwartz), so ist das πρὸς Ἀντωνῖνον entweder ein Versehen für πρὸς Ἀβειδὰν (vgl. die Titelform in der praep. ev. VI 9; Migne 21, 464 A Βαρδηςίανης . . . ὅς ἐν τοῖς πρὸς τοὺς ἑταίρους διαλόγοις τάδε πη μνημονεύεται φάναι) oder hat Eusebius die Schrnt über den Schicksalsglauben mit dem an Elagabal gerichteten Brief zusammengeworfen, vgl. über dicsen Moses Choren. hist. Arm. II 63; S. 185 Whiston etiam ad Antonimim epistolam scriber ausus est (daß hier Elagabal unter Antoninus zu verstehen ist, beweist das Vorhergehende sub Antonino ultimo floruit) – 5 bei Ἀντωνίνου ist, wie das ἑταίρῳ (=comes Caesaris) zeigt, sicher", "candidate_score": 0.62427, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_5_7", "bdc_text": "Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St . GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 ) über seine Wirkungszeit in AltstättenAltstatten und St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2070", "psc_text": "< Μ 11 ἐννάτην Μ 18 ἤ *] εἰ VM 19 σπανίους *] σπανίως VM 21 διασκοπήσομεν V 24 Unterschrift κατὰ Σευηριανῶν VM 25 Überschrift κατὰ Τατιανῶν εἰκοστὴ ἕκτη ἡ καὶ μς V M 27 ὤν ἤ μετ’ αὐτοὺς angeflickt Vcorr διδασκαλίαν προστησάμενος. καὶ τὰ μὲν πρῶτα, οἷα δὴ ἀπὸ Ἑλλήνων ὁρμώμενος καὶ τῆς τῶν Ἑλλήνων παιδείας ὑπάρχων, συνακμάζει Ἰουστίνῳ τῷ φιλοσόμῳ, ἀνδρὶ ἁγίῳ καὶ φίλῳ θεοῦ, τῷ ἀπὸ Σαμαρειτῶν εἰς Χριστὸν πεπιστευκότι. οὗτος γὰρ ὁ Ἰουστίνος Σαμαρείτης ἦν τὸ γένος, εἰς Χριστὸν <δὲ> πεπιστευχὼς καὶ μεγάλως ἐξασκηθεὶς ἀρετῆς τε βίον ἐνδειξάμενος τὸ τέλος ὑπὲρ Χριστοῦ μαρτυρήσας τελείου στεφάνου καταξιοῦται ἐπὶ τῆς Ῥωμαίων ἐπὶ Ῥουστικοῦ ἡγεμόνος καὶ Ἀδριανοῦ βασιλέως, ἐτῶν τριάκοντα ὑπάρχων ἐν καθεστώςῃ Ἡλικίᾳ. τούτῳ ὁ προειρημένος Τατιανὸς συνακμάσας τὰ πρῶτα καλῶς φερόμενος καὶ τῇ πίστει ἐρρωμένος ἐτύγχανεν, ὅσον ἦν σὺν τῷ ἁγίῳ Ἰουστίνῳ τῷ μάρτυρι. ὅτε δὲ ἐτελεύτα Ἰουστίνος ὁ ἅγιος, ὥσπερ τυφλὸς χειραγνγούμενος Stählin Eusebius—Hieronymus Chronik z.", "candidate_score": 0.623343, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21_23", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_988", "psc_text": "| ἵν’ M | <καὶ> Ausgg.] et lat. 21 ει aus ι Vcorr | δορᾶς, ο aus ω V | ἐπιβουλὴν V 22 <ἡμῖν> *] lat. 24 συμβάλλων M ὅπως καὶ σὺ μαθὼν αὐτὰ πᾶσι τοῖς μετὰ σοῦ φανερὰ ποιήσῃς καὶ παραινέσῃς αὐτοῖς φυλάξασθαι τὸν βυθόν τῆς ἀνοίας καὶ τῆς εἰς τὸν θεὸν βλασφημίας. καὶ καθὼς δύνμις ἡμῖν, τὴν τε γνώμην αὐτῶν τῶν νῦν παραδιδασκόντων λέγω δῆ τῶν περὶ Πτολεμαῖον), ἀπάνθισμα οὖσαν τῆς Οὐαλεντίνου σχολῆς, συντόμως καὶ σαφῶς ἀπαγγελοῦμεν καὶ ἀφορμὰς <ἄλλοις> δώσομέν κατὰ τὴν ἡμετέραν μετριότητα πρὸς τὸ ἀνατρέπειν αὐτήν, ἀλλόκοτα καὶ ἀσύστατα καὶ ἀνάρμοστα τῇ ἀληθείᾳ ἐπιδεικνύντες τὰ ὑπ᾿ αὐτῶν λεγόμενα, μήτε συγγράφειν εἰθισμένοι μήτε λόγων τεχνην ἡσκηκότες, ἀγάπης Τε ἡμᾶς προτρεπομένης σοί τε καὶ πᾶσι τοῖς μετὰ σοῦ μηνῦσαι D149 τὰ μέχρι με) νῦν κεκρυμμένα, ἤδη δὲ κατὰ τὴν χάριν τοῦ θεοῦ εἰς φανερὸν ἐληλυθότα διδάγματα. »οὐδὲν γάρ ἐστι κεκαλυμμένον, ὅ οὐκ ἀποκαλυφθήσεται, καὶ κρυπτόν, ὅ οὐ", "candidate_score": 0.62319, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_18_20", "bdc_text": "Zürich) war , gehörte zu Bullingers Freundes kreis ; s. HBBW V , Nr. 567 , Anm. 50 . - Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2620", "psc_text": "ἀλλὰ τοῦ Οὐήρου). ὃς πολλὰ <πρὸς> Ἀβειδὰν τὸν ἀστρονόμον κατὰ εἱμαρμένης λέγων συνελογίσατο, καὶ ἄλλα δὲ κατὰ τὴν εὐσεβῆ πίστιν ἐμφέρεται αὐτοῦ συντάγματα. Ἀπολλωνίῳ δὲ τῷ τοῦ Ἀντωνίνου ἑταίρῳ ἀντῆρε, παραιτούμενος 1 f Ἀντωνῖνος ὁ Οὐῆρος ist nach stehendem Sprachgebrauch des Epiphanius (vgl. Ancoratus c. 60, 4; I 72, 1 de mens. ac pond. 18, 3; S. 171, 74 Lagarde) Mark Aurel. Da jedoch Mark Aurel zu den andern Angaben—Bardesanes hätte den Abgar überebt und dann noch bis in die Zeit des Antoninus hineingereicht— schlechterdings nicht paßt, so muß eine (vielleicht durch Eusebius IV 30, 1; 392, 14 Schwartz veranlaßte) Verwechslung des Epiph. vorliegen, entweder mit Caracalla, den Epiph. Ἀντωνῖνος υἱὸς Σενήρον nennt, oder—was nach Z. 5 ff weniger wahrscheinlich ist—mit Elagabal (bei Epiph.=Ἀντωνῖνος). Zu letzterem würde freilich die Nachricht des Barhebraeus (chron. I 47 Abbeloos-Lamy) sachlich gut stimmen, daß Bardesanes im Jahr 533 (=221/2n. Chr.) gestorben sei, vgl. auch", "candidate_score": 0.62262, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21_23", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1387", "psc_text": "getilgt V corr 3 <μὴ> Ausgg.] non lat. | vor δεδειχέναι + non lat. 4 vor τῶν λόγων + ex lat. 5 εἶναι zu δεῖν verändert V corr δεῖν Μ | »ἕνα«*] ἑνὸς VM unum lat. 8 <ἀπὸ> Ausgg.] α lat. | διὰ τοῦ ἐκρύβη ῥήματος] per eum sermonem qui est absconditus lat. 10 καὶ < lat. 11 φησί aus φασί V corr φησί Μ 12 <ἀπόδειξιν> Ausgg.] ostensionem lat. 13 φέρουσιν] afferunt lat. | ἐξομολογοῦμαι *] ἐξομολογήσομαι VM confiteor lat. | πݲεݲρݲ ε auf Rasur V corr 13f τῶν οὐρανῶν καὶ τῆς γῆς] terrae et coelorum lat. 14 τῆς < Μ 15 [μοι] Ausgg.] < lat. 16 μου < lat. 17 ἀποκαλύψει, h h V corr ἀποκαλύψει M 18 <γὰρ> Dind.] enim lat. 18f τὸν ὑπ᾿ αὐτῶν παρεξευρημένον < lat. 19 μηδενὸς V | πώποτε < lat. 20 vor ἐγνωκότος + manifeste lat. 21 καὶ] et lat.; (entweder zu", "candidate_score": 0.621411, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_33_35", "bdc_text": "Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller . Vogleri spe pacificandi tuum nomen mihique historiam dedit velut ad MichaelemZum Gebrauch des Pseudonyms «Michael» vgl. 18348 , fn18348-5 . quendam scriptam , quam ego manu FortmüleriFurtmueller , Johann Valentin exaratam ad te mittam .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2932", "psc_text": "Μ 12 λέγειν vor τῶν πρὸ αὐτοῦ U 13f ἐξέμεσε U 14 αὗν < Μ 16 παρὰ < U δείξω. καὶ ἔστι τάδε, ὅσαπερ ἐν τῷ πρώτῳ ψαλμῷ εἰσηγήσατο τῷ βίῳ — ἐν πάσῃ γὰρ ργαφῇ ἀεὶ ὀλισθαίνων κατὰ λέξιν ἐν τοῖς ἀναγκαίοις παρέπεσεν. ἐπιδὴ δὲ ὄγκος πολύς ἐστι (λέγεται γὰρ πολλὴν πεποιηκέναι σύνταξιν εἰς ἑκάστην γραφήν, ὡς ἔφην), * οὐ παρῃτήσατο εἰπεῖ ἃ αὐτῷ ἔδοξε. καὶ ὅσα μὲν ἐν προσομιλίαις καὶ διὰ τῶν προοιμίων εἰς ἤθη τε καὶ εἰς φύσεις ζῴων τε καὶ τῶν ἄλλων παῤ αὐτοῦ εἴρηται, μέσος φερόμενος πολλάκις χαρίεντα διηγήσατο· ὅσα δὲ εἰς δόγματα ἐδογμάτισε καὶ περὶ πίστεως καὶ μείζονος θεωρίας, τῶν πάντων ἀτοπώτατος τῶν πρὸ αὐτοῦ καὶ μετ᾿ αὐτὸν εὑρίσκται, πλὴν τῶν ἐν ταῖς αἱρέσεσιν αἰσχρουργιῶν. ἔδοξε γὰρ αὐτὸς καὶ ἀσκητικὸν βίον ἐπανῃρῆσθαι, ὡς καὶ ἄνω μοι προδεδήλωται· διὸ καὶ τὸν θώρακα αὐτοῦ φαςί τινες ἀπὸ ὑπερβολῆς πολιτείας, ἀσιτίας τε καὶ ἀποχῆς ἐμψύχων πεπτωκέναι. φέρε", "candidate_score": 0.620529, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_33_35", "bdc_text": "Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller . Vogleri spe pacificandi tuum nomen mihique historiam dedit velut ad MichaelemZum Gebrauch des Pseudonyms «Michael» vgl. 18348 , fn18348-5 . quendam scriptam , quam ego manu FortmüleriFurtmueller , Johann Valentin exaratam ad te mittam .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_846", "psc_text": "vgl. Matth. 16, 18 V Μ 1 αὐτὸς am Rande nachgetragen Vcorr < Μ 4 ὁ κύριος am Rande Vcorr < M 5 ποιεῖτε V 7 αὐτὸς + ὁ M 10 ἔργον < M ἔχων] παρέχων M 14 τὰ oben hineingeflickt Vcorr | ἑπομένων M 15 γενόμενος aus γεγονὼς Vcorr 17 <ὁ> * | ἐπὶ τῷ U] ἐπὶ τὸ V ἐπὶ τῶν 18 γὰρ oben hineingeflickt Vcorr 24f κατισχύσαι Μ 25 ἐπ’ αὐτῆς V 27 παρατάσεως Μ 28f κατορύξῃ ἡμᾶς getilgt, ür am Rande ἀπολ(όμεθα V ἀσέβειαν«. καὶ μηδεὶς θαυμαζέτω ἐπὶ τῷ ἀκοῦσαι Ἐβίωνα Ἰωάννῃ συντετυχηκέναι. πολυχρόνιος γὰρ καταμείνας τῷ βίῳ ὁ μακάριος Ἰωάννης διήρκεσεν ἄχρι τῆς τοῦ Τραϊανοῦ βασιλείας. πάντες δὲ οἱ ἀπόστολοι ὅτι ἀπαλλοτριοῦσι τὴν τοῦ Ἐβίωνος πίστιν καὶ ἀλλοτρίν Ö282 ἡγήσαντο τοῦ αὐτῶν κηρύγματὸς τοῦ χαρακτῆρος, παντί τῳ δῆλον. 25. Περὶ δὲ τοῦ ἁγίου Παύλου ὡς βλασφημοῦντες αὐτὸν λέγουσι πόσα ἔχω λέγειν; πρῶτον μὲν γὰρ λέγουσιν αὐτὸν", "candidate_score": 0.619031, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21_23", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1978", "psc_text": "οὐ τὰ μὲν ἀνεῖλεν τὸ δὲ ἕτερον d συνεστήσατο, ἄρα γε ο'δὲ τὸ πρότερον ἀλλότριον αὐτοῦ οὐδὲ τὸ δεύτερον διεῖλεν ἀπὸ τοῦ ρώτου, ἀλλὰ τὰ ἀμφότερα εἰς ἓν συνήὡς γαγεν οὐχ ἁπλῶς οὐδὲ δοκήσει, ἀλλὰ ἐναργῶν ἐν τῷ αἵματι αὐτοῦ, ὡς ἡ ἀσφαλὴς τοῦ ἀποστόλου ὑποδείκνυσι διδασκαλία. βݲ καὶ λݲζݲ σχόλιον. »Διὸ λέγει· ἔγειρε ὁ καθεύδων καὶ ἀνάστα ἐκ τῶν νεκρῶν καὶ ἐπιφαύσει σοι ὁ Χριστός«. βݲ καὶ λݲζݲ ἔλεγχος. Πόθεν τῷ ἀποστόλῳ τό »διὸ λέγει« ἀλλὰ a 25 Eph. 5, 14 V M 25 f vgl. S. 119, 11f 1 ὅτι < S. 119, 5 2 τοῦ Ἰσραὴλ am Rand nachgetragen V corr 4 ἐν S. 119, 9] < VM, aber vgl. Z. 18 u. 23 7 μνημονεύετε VM 8 <τό> Klosterm. | ἀπὸ VM 9 καὶ ἐν σαρκὶ hinter ka]i t]o én sark]i durchestrichen V corr 17 τοῖς . . . πεπολιτευμένοις *] τῶν . . . πεπολιτευμένων", "candidate_score": 0.618829, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_18_20", "bdc_text": "Zürich) war , gehörte zu Bullingers Freundes kreis ; s. HBBW V , Nr. 567 , Anm. 50 . - Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2621", "psc_text": "Verwechslung des Epiph. vorliegen, entweder mit Caracalla, den Epiph. Ἀντωνῖνος υἱὸς Σενήρον nennt, oder—was nach Z. 5 ff weniger wahrscheinlich ist—mit Elagabal (bei Epiph.=Ἀντωνῖνος). Zu letzterem würde freilich die Nachricht des Barhebraeus (chron. I 47 Abbeloos-Lamy) sachlich gut stimmen, daß Bardesanes im Jahr 533 (=221/2n. Chr.) gestorben sei, vgl. auch Porphyrius de abstin. IV 17; 256, 11 Nauck und de styge (bei Stobäus ecl. phys. I 3, 56; 37, 25 Meinecke) über das Zusammentreffen des Bardesanes mit der indischen Gesandtschaft an Elagabal – 3 Ἀβειδάν] vgl. den Awida im Buch der Gesetze der Lander S. 1 ff Epiph meint daher sicher diese Schrift, wie auch Theodoret haer. fab. I 22; Migne 83, 372 B/C ἐντετύχηκα δὲ κἀγὼ λόγοις αὐτοῦ . . κατὰ εἱμαρμένης γραφεῖσι. Wenn Eusebius dieselbe Schrift als ὁ πρὸς Ἀντωνῖνον (=Mark Aurel) ἱκανώτατος αὐταῦ περὶι εἱμαρμένης διάλογος bezeichnet (h. e. IV 30, 2; S. 392, 21 f Schwartz),", "candidate_score": 0.617754, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21_23", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_482", "psc_text": "hinter ὅμως hineingeflickt Vcorr 27 ἀλλὰ zu ὅλα ändert V corr Ι <γὰρ> πνεύματος ὰγίου ἐμφορούμενος γράφει ὅτι »ἐάν τις ἴδῃ φόνον καὶ μὴ άναγγείλῃ, ἐπικατάρατος ὁ τοιοῦτος εἴη«, οὐ δύναμαι τοῦτον τὸν μέγαν φόνον καὶ τὴν μεγάλην ταύτην φονώδη ἐργασίαν παρελθεῖν καὶ οὐχὶ δηλῶν δηλῶσαι. δηλώσας γὰρ τάχα τοῖς συνετοῖς τὸ πτώμα τοῦτο. ὥσπερ τὸ »φρέαρ τῆς ἀπωλείας‘, φόβον καὶ φρῖξιν ἐμποιήσω εἰς τὸ μὴ μόνον ἀποδρᾶναι τοὺς συνετούς, ἀλλὰ καὶ καταλιθάσαι τὸν ἐν τῷ βαράθρῳ τοῦτον σκολιὸν ὄφιν καὶ βασιλίσκον εἰς τὸ μηδὲ πλησιάσαι τινὰ τολμᾶν. καὶ ταῦτα μὲν ἤδη περὶ αὐτῶν εἰρημένα ὀλίγα τινὰ ὄντα ἐν μέρει τετάχθω. 4. Παρελεύσομαι δὲ εἰς τὸν οἶκον τοῦ βυθοῦ τῆς θανατώδους αὐτῶν διηγήσεως (διάφορος γὰρ παρ' αὐτοῖς ἡ τῆς ἡδονῆς κακοδιδασκαλία), ὅτι πρῶτον μὲν κοινὰς τὰς ἑαυτῶν γυναῖκας ἔχουσι. καὶ εἴ τις ξένος παραγένοιτο τοῦ αὐτῶν δόγματος, σημεῖόν ἐστι παρ' αὐτοῖς ἀνδρῶν πρὸς γυναῖκας καὶ γυναικῶν πρὸς ἄνδρας, Ι ἐν", "candidate_score": 0.617193, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21_23", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_554", "psc_text": "nachgetragen V corr < M Ι ἀπέχεσθαι βρωμάτων zu γαμεῖν am Rande nachgetragen V corr < Μ I τὴν + ἰδίαν M 13 καὶ αὐτὴ] αὕτη u. < καὶ M 16 f τὴν κε- φαλὴν *] τὰς κεφαλὰς VM 17 nach τοῦ δράκοντος + σὺ συνέθλασας τὴν κεφα- λὴν τοῦ δράκοντος (wohl Glosse) M 21 <ἐπι>τελοῦντες *] τελοῦντες U < 22 κατέβαλον V; lies μετέλαβον? * χρουργίας εἶπεν ὅτι τὴν Μῆτιν καταπιὼν οὐχὶ τὸ βρέφος ἠδύνατο καταπιεῖν, ἀλλὰ τὴν γονὴν τὴν ἰδίαν * σημαίνων. 17. Τί δὲ ἕτερον εἴποιμι; ἢ πῶς ἀποσείσομαι τὸν πηλώδη τοῦτον πόνον, βουλόμενος μὲν εἰπεῖν καὶ μr̀ι βουλόμενος, ἀναγκαζόμενος δέ, ἴνα μὴ δόξω τι τῶν ὄντων παρακρύπτειν, καὶ φοβούμενος ἵνα μὴ ἀποκαλύπτων τὰ δεινὰ αὐτῶν ἢ χράνω ἢ πλήξω ἢ εἰς τὸ περιερ- γάσασθαι περὶ τούτου τοὺς ἀπαγομένους ἡδοναῖς καὶ ἐπιθυμίαις ἐπο- τρύνω. ὅμως ἐγὼ μὲν ἀθῷος εἴην καὶ πᾶσα ἡ τῆς ἁγίας καθολικῆς ἐκκλησίας †", "candidate_score": 0.61713, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_5", "bdc_text": "Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_846", "psc_text": "vgl. Matth. 16, 18 V Μ 1 αὐτὸς am Rande nachgetragen Vcorr < Μ 4 ὁ κύριος am Rande Vcorr < M 5 ποιεῖτε V 7 αὐτὸς + ὁ M 10 ἔργον < M ἔχων] παρέχων M 14 τὰ oben hineingeflickt Vcorr | ἑπομένων M 15 γενόμενος aus γεγονὼς Vcorr 17 <ὁ> * | ἐπὶ τῷ U] ἐπὶ τὸ V ἐπὶ τῶν 18 γὰρ oben hineingeflickt Vcorr 24f κατισχύσαι Μ 25 ἐπ’ αὐτῆς V 27 παρατάσεως Μ 28f κατορύξῃ ἡμᾶς getilgt, ür am Rande ἀπολ(όμεθα V ἀσέβειαν«. καὶ μηδεὶς θαυμαζέτω ἐπὶ τῷ ἀκοῦσαι Ἐβίωνα Ἰωάννῃ συντετυχηκέναι. πολυχρόνιος γὰρ καταμείνας τῷ βίῳ ὁ μακάριος Ἰωάννης διήρκεσεν ἄχρι τῆς τοῦ Τραϊανοῦ βασιλείας. πάντες δὲ οἱ ἀπόστολοι ὅτι ἀπαλλοτριοῦσι τὴν τοῦ Ἐβίωνος πίστιν καὶ ἀλλοτρίν Ö282 ἡγήσαντο τοῦ αὐτῶν κηρύγματὸς τοῦ χαρακτῆρος, παντί τῳ δῆλον. 25. Περὶ δὲ τοῦ ἁγίου Παύλου ὡς βλασφημοῦντες αὐτὸν λέγουσι πόσα ἔχω λέγειν; πρῶτον μὲν γὰρ λέγουσιν αὐτὸν", "candidate_score": 0.617068, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2577", "psc_text": "| εὕρομεν U 17 Σεδρὰχ + λέγω u. Mισὰκ Ἀβδεναγὼ καὶ ἀπ’ ούρανοῦ καταβεβηκώς· »οὐδεὶς γὰρ ἀναβέβηκεν εἰς τὸν οὐρανόν, εἰ μὴ ὁ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καταβάς, ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου«, φηςὶν ὁ ἅγιος καὶ ἀψευδὴς θεὸς Λόγος. τὴν δὲ τάξιν τοῦ Μελχισεδὲκ κηρύττουσα ἡ θεία γραφὴ καὶ τὸ πνεῦμα ῥητῶς διδάσκον τὴν μετάθεσιν ἔδειξε τῆς ἱερωσύνης ἀπὸ παλαιᾶς συναγωγῆς καὶ τοῦ * ἔθνους εἰς τῆς ἔθνος", "candidate_score": 0.616814, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21_23", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1190", "psc_text": "Rasur Vcorr genesin lat.; lies γένος * | περιάπτοντες] donant lat. 6f Σιγὴν — πρώτη συζυγία] ἄλλοι δὲ τὴν Σιγὴν θήλειαν αὐτῷ συμπαρεῖναι καὶ εἰναι ταύτην πρώτην συζυγίαν Hipp. 12 κατ’ αὐτῶν *] κατ’ αὐτοὺς VM 15 > > * 11 τε καὶ ἐλέγχ·ων ἐμ nachgetragen Vcorr 19 ὡς auf Rasur Vcorr | > * | ταύτην auf Rasur, hinter ἔχιδναν ein ταύτην ausradiert Vcorr 21 Unterschrift κατὰ Σεκουνδιανῶν, οἶς συνάπτεται Ἐπιφανὴς καὶ Ἰσίδωρος VM Κατὰ Πτολεμαϊτῶν ιݲγݲ, τῆς δὲ ἀκολουθίας λݲγݲ. Τοὺς περὶ Μεκῦνδον καὶ τὸν ὀνομασθέντα Ἐπιφάνην, ἐξ Ἰσιδώρου τὴν πρόφασιν εἰς ἑαυτοῦ ὑπόνοιαν ἀπεμπολήσαντα, Πτολεμαῖος διαδέχεται τῆς μὲν αὐτῆς τῶν καλουψενων Γνωστικῶν ὑπάρχων αἱρέσεως καὶ τῶν κατὰ Οὐαλεντἱνον <εἷς ὢν> σὺν ἑτέροις τισίν, ἕτερα δὲ παρὰ τοὺς αὐτοῦ διδασκάλους ὑποτιθέμενος, οὗ καὶ τὸ ὄνομα αὐχοῦσιν οἱ αὐτῷ πειθόμενοι. Πτολεμαῖοι καλούμενοι. Οὗτος τοίνυν ὁ Πτολεμαῖος καὶ οἱ σὺν αὐτῷ ἔτι ἐμπειρότερος ἡμῖν τῶν ἑαιτοῦ διδασκάλων προελήλυθε, τῇ ἐκείνων", "candidate_score": 0.616365, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_4_6", "bdc_text": "vgl. Horaz , Ars poetica , 147 . Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St . GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2306", "psc_text": "χρεία περὶ τῆς ἐνσάρκου παρουσίας λεπτολογεῖν· ἤδη γὰρ ἠσφάλιστο. ἀλλὰ ὡς κατόπιν τινῶν βαίνων καὶ ὁρῶν αὐτοὺς ἐπὶ τὰ ἔμπροσθεν ὄντας καὶ ἐπὶ τὰ τὰ τραχύτατα ἑαυτοὺς ἐκδεδωκότας καὶ πλάνα καὶ ἀκανθώδη, ἀνακαλέσασθαι αὐτοὺς εἰς εὐθεῖαν ὁδὸν προενοεῖτο καὶ ἀσφαλιζόμενος ἐπικηρυκεύσασθαι αὐτοῖς καὶ εἰπεῖν· τί πλανάσθε; ποῖ τρέπεσθε; ποῖ πλανᾶσθε, Κήρινθε καὶ Ἐβίων καὶ οἱ ἄλλοι; οὐκ ἔστιν οὕτως ὡς νομίζετε. ναί, ἐγεννήθη ὁ Χριστὸς κατὰ σάρκα δῆλον· ἰδοὺ γὰρ αὐτὸς ὁμολογῶ ὅτι ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο. ἀλλὰ μὴ ἐξότε ἐγένετο σάρξ, νομίσητε τὸν αὐτὸν εἶναι· οὐκ ἔστι γὰρ ἀπὸ χρόνων Μαρίας μόνον, ὡς ἕκαστος ἡμῶν ἀφ᾿ ὅτου γεννᾶται ὑπάρχει, πρὶν δὲ τοῦ γεννηθῆναι οὐκ ἔστιν. ὁ δὲ ἅγιος θεὸς Λόγος, ὁ υὁὸς τοῦ θεοῦ, ὁ κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστός, οὐκ ἔστιν ἀπὸ χρόνων Μαρίας μόνον οὔτε ἀπὸ χρόνων Ἱωσὴφ μόνον, οὔτε Ἠλὶ οὔτε Λευὶ οὔτε Ζοροβάβελ οὔτε Σαλα- 2ff das Johannesevangelium als letztes, die andern nur ergänzendes Evangelium vgl.", "candidate_score": 0.615877, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2009", "psc_text": "etwa <περιέχει,μόνον τῇ καινῇ διαθήκῃ. οὐκ οἶδα δέ, εἰ καὶ τὸ εὐαγγέλιον ὁμοίως τῷ Μαρκίωνι ῥᾳδιουργεῖ>*, Vgl. S. 188,3f 9 δυσχερὴς *]δυσχερὲς V M 10 εἰπεῖν*] ἰδεὶν V M 11 ἔγνωμεν τῶν αὐτοῦ am zeilenende nachgetragen V corr 14 κατὰ2]εἰς?* 15f τῷ . . . τῷ εἰρημένῳ*]τὸ . . . τὸ εἰρημένον V M 190-21 διδάσκων μὴ-γίνεται am Rande nachgetragen V corr 20 μάμος*] γάμου V M σεται δὲ ὁ τοιοῦτος καὶ διελεγχθήσεται ἀπὸ μὲν τῆς ἤδη πρὸς τὸν αὐτοῦ ἐπιστάτην ἀντιθέσεως, διὰ πολλῶν ποιησαμένων ἡμῶν τὴν πρὸς αὐτὸν ἀντιλογίαν τε καὶ ἀνατροπήν, ἐν ὁποίαις τε καὶ ὁπόσαις συνάδει τὸ εὐαγγέλιον τῇ παλαιᾷ διαθήκῃ, καὶ ὡς αὐτὸς ὁ κύριος ἡμῶν ὁμολογεῖ τὸ ποίημα τοῦ κόσμου εῖναι ἴδιον καὶ αὐτοῦ, καὶ τοῦ πατρὸς εἶναι τὴν κτίσιν, ὥς γε μάλιστα συνελόντι φράσαι κορυφαιότατόν τι ῥῆμα παρὰ τῷ ἁγίῳ Ἰωάννῃ εἰρημένον, τό »ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος, καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν", "candidate_score": 0.61547, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_5", "bdc_text": "Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2127", "psc_text": "τοῦτο ἔτος ἀπὸ τῆς Μαξιμόλλης τελευτῆς M U 3 τοῦ < U | καὶ < U 5 ἐξελήλυθον U 7 οὗτοι] ὅτι U 8 τῇ] ἐξ Μ 9 μυθολογίας U 11 ὑπ᾿ αὐτῶν] ἑαυτῶν U 14 δὲ < Μ | ἁγίαις ἐκκλησίας M 15 ἐπροφήτευσαν Μ | * etwa <ἀπὸ τότε> *; gemeint ist: von der apostolischen Zeit an, vgl. Z. 17 f 16 ἄρα] ἀλλὰ U | ἐπροφήτευσαν Μ 17 * <αἱ προφητεύσασαι> * 22 ἀπὸ1 + τοῦ U | δαιμόνων U 23 φαντᾶσαι U 24 ὅρα πῶς *] ὅπως M U 25 παρ᾿ αὐτοῖς λεγομένη U μιλλα ἡ προφῆτις ὅτι, φησί »μετ᾿ ἐμὲ προφήτης οὐκέτι ἔσται, ἀλλὰ συντέλεια«. ἰδοὺ δὲ ἐκ πανταχόθεν φαίνεται τὸ ἅγιον πνεῦμα καὶ τὰ πνεύματα τῆς πλάνης· ὅσα γὰρ οἱ προφῆται εἰρήκασι καὶ μετὰ συνέσεως παρακολουθοῦντες ἐφθέγγοντο, καὶ ἐτελέσθη τὰ παρ᾿ αὐτῶν εἰρημένα καὶ ἔτι πληροῦται. αὔτη δὲ εἶπε μετ᾿ αὐτὴν εἶναι συντέλειαν, λειαν,", "candidate_score": 0.615428, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_18_20", "bdc_text": "Zürich) war , gehörte zu Bullingers Freundes kreis ; s. HBBW V , Nr. 567 , Anm. 50 . - Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2423", "psc_text": "αὐτοῦ ἐν τῷ Ἰανουαρίῳ μηνὶ τουτέστιν 1 f vgl. Panarion haer. 31. 14, 3; I 406. 17 — 8 f vgl. Kol. 2, 14 — 11 wie S. 291, 2f das der Sexti, so ist hier wieder das Konsulat der beiden Gemini, Rufus (= Fufius) und Rubellio, in zwei zerlegt; auch darin stimmt Epiph. Mit Den beiden Nebenzeugen Cons. Const. Und Chron. Pasch. Zusammen, vgl. MG Auct. Antiqu. IX 220 Μ U 2 περὶ Οὐαλεντῖνον—ἄλλους < U | αἱ 2 < Μ 3 μυθώδους Μ | ἀναγραψαμένους Μ | τριάκοντα] τέσσαρας Μμ 3 f οὓς—ἔτεσιν] καὶ τὰ ἀπὸ τῶν τριάκοντα ἐτῶν τοῦ σωτῆρος παρ᾿ αὐτῶν ἀλληγορηθέντα U 4 δυνηθῶσι U 5 ἀναγράφειν] lies wohl παραστῆσαι * 6 ἐνσαρκώσεως (neben παρουσίας) U 8 < προσλαβὼν καὶ > * | παθεῖν + κατεδέξατο U 8 f τοῦ θανάτου τὸ U 9 γὰρ] δὲ U 10 αὐτοῦ, sc. Christi] Αὐγούστου Μ 11 vor", "candidate_score": 0.615096, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_5", "bdc_text": "Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_844", "psc_text": "πνεύματος προελθεῖν ἕως τοῦ βαλανείου, εἰπὼν ὅτι λάβετέ μοι τὰ πρὸς βαλανεῖον‘. καὶ τῶν συνεπομένων θαυμαζόντων ἦλθεν εἰς αὐτὸ τὸ λουτρὸν καὶ γεγονὼς πρὸς τὸν εὐωθότα ὑποδέχεσθαι τῶν λουομένων τὰ ἱμάτια ἤρετο τίς ἔνδον ἐστὶν ἐν τῷ βαλανείῳ· ὁ δὲ ὀλεάριος <ὁ> ἐπὶ τῷ φυλάττειν τὰ ἱμάτια προσκαρτερῶν ἐν τοῖς γὰρ γυμνασίοις ἔργον τοῦτό τισιν ὑπάρχει πορισμοῦ ἕνεκα τῆς ἐφημέρου τροφῆς) ἔφη τῷ ἁγίῳ Ἰωάννῃ ὅτι Ἐβίων ἔνδον ἐστίν. Ἰωάννης δὲ εὐθὺς συνεὶς τὴν τοῦ ἁγίου πνεύματος ὁδηγίαν, δι᾿ ἣν αἰτίαν προὐτρέψατο αὐτὸν ἕως τοῦ βαλανείου ἥκειν, ὡς ἔφην, μνήμης ἕνεκα τοῦ καταλιπεῖν ἡμῖν τὴν τῆς ἀληθείας ὑπόθεσιν, ὅτι τίνες εἰσὶν οἱ δοῦλοι Χριστοῦ καὶ ἀπόστολοι καὶ υἱοὶ τῆς αὐτῆς ἀληθείας, τίνα δέ ἐστι τὰ σκεύη τοῦ πονηροῦ καὶ πύλαι Ἅιδου, μὴ κατισχύουσαι τῆς πέτρας καὶ τῆς ἐπ᾿ αὐτῇ οἰκοδομηθείσης ἁγίας θεοῦ ἐκκλησίας, εὐθὺς ταράξας ἑαυτὸν καὶ οἰμώξας, ἠρέμα εἰς τὸ πάντας ἀκοῦσαι εἰς μαρτύριον παραστάσεως ἀχράντου διδασκαλίας »σπεύσατε, ἀδελφοί«", "candidate_score": 0.614856, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21_23", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_808", "psc_text": "μο oben über Vcorr 10 φυλάττεται getilgt, ür am Rande ἐπιτηδεύεται V 11 εἰς τὰ angeflickt Vcorr 13 τῆς hineingeflickt Vcorr | <ὥς> * 14 τοῦ < V 16 ἀπ᾿ αὐτοῦ] αὐτῶ αὐτῶ V 17 ἀλξα///ὶ, ι aus ει 18 ἔθ//ἤ, ν ausradiert Vcorr | ὡς M | νομίζει V 19 ἀνδρο///ίκελον, ι aus ει Vcorr ποις, μιλίων ἐνενήκοντα ἓξ τὸ μῆκος, δῆθεν σχοίνων εἴκοσι τεσσάρων, τὸ δὲ πλάτος σχοίνων ἕξ, μιλίων εἴκοσι τεσσάρων, τὸ πάχος δὲ κατὰ μέτρησιν ἄλλην τινά. ἀντικρὺ δὲ αὐτοῦ ἑστάναι καὶ τὸ ἅγιον πνεῦμα ἐν εἴδει θηλείας ἀοράτως, καὶ τὸ] αὐτὸ τοῦ αὐτοῦ μέτρου. καὶ πόθεν, φησίν, ἔγνων τὰ μέτρα; ἐπειδή, φησίν, εἶδον ἀπὸ τῶν ὀρέων ὅτι αἱ κεφαλαὶ ἔφθανον αὐτῶν, καὶ τὸ μέτρον τοῦ ὄρους καταμαθὼν ἔγνων Χριστοῦ τε καὶ τοῦ ἁγίου πνεύματος τὰ μέτρα.« ἤδη δέ μοι περὶ τούτων εἴρηται ἐν τῇ κατὰ Ὀσσαίων αἱρέσει. ἐν παρεξόδῳ δὲ ταῦτα πεποίημαι νῦν, ἵνα μὴ", "candidate_score": 0.614707, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_5", "bdc_text": "Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2070", "psc_text": "< Μ 11 ἐννάτην Μ 18 ἤ *] εἰ VM 19 σπανίους *] σπανίως VM 21 διασκοπήσομεν V 24 Unterschrift κατὰ Σευηριανῶν VM 25 Überschrift κατὰ Τατιανῶν εἰκοστὴ ἕκτη ἡ καὶ μς V M 27 ὤν ἤ μετ’ αὐτοὺς angeflickt Vcorr διδασκαλίαν προστησάμενος. καὶ τὰ μὲν πρῶτα, οἷα δὴ ἀπὸ Ἑλλήνων ὁρμώμενος καὶ τῆς τῶν Ἑλλήνων παιδείας ὑπάρχων, συνακμάζει Ἰουστίνῳ τῷ φιλοσόμῳ, ἀνδρὶ ἁγίῳ καὶ φίλῳ θεοῦ, τῷ ἀπὸ Σαμαρειτῶν εἰς Χριστὸν πεπιστευκότι. οὗτος γὰρ ὁ Ἰουστίνος Σαμαρείτης ἦν τὸ γένος, εἰς Χριστὸν <δὲ> πεπιστευχὼς καὶ μεγάλως ἐξασκηθεὶς ἀρετῆς τε βίον ἐνδειξάμενος τὸ τέλος ὑπὲρ Χριστοῦ μαρτυρήσας τελείου στεφάνου καταξιοῦται ἐπὶ τῆς Ῥωμαίων ἐπὶ Ῥουστικοῦ ἡγεμόνος καὶ Ἀδριανοῦ βασιλέως, ἐτῶν τριάκοντα ὑπάρχων ἐν καθεστώςῃ Ἡλικίᾳ. τούτῳ ὁ προειρημένος Τατιανὸς συνακμάσας τὰ πρῶτα καλῶς φερόμενος καὶ τῇ πίστει ἐρρωμένος ἐτύγχανεν, ὅσον ἦν σὺν τῷ ἁγίῳ Ἰουστίνῳ τῷ μάρτυρι. ὅτε δὲ ἐτελεύτα Ἰουστίνος ὁ ἅγιος, ὥσπερ τυφλὸς χειραγνγούμενος Stählin Eusebius—Hieronymus Chronik z.", "candidate_score": 0.6144, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2436", "psc_text": "Abschnitt, an dem bereits Scaliger, Kepler, Petavius, van der Hagen ihre Kräfter versucht haben — Ideler Handb. Der Chronol. I 571 II 243 A. 21 und Duchesne Ren. Quest. Hist. 28 S. 36 A. 1 verzichten auf eine Lösung —, enthätl ungewöhnliche schwierigkeiten. Klar ist (vgl. insbe. S. 298, 5ff), daӃ Epiph. Den Juden zweierlei vorwirft 1) daӃ sie das Passah in der Karwoche willkürlich um 2 Tage vorgerückt hätten 2) daӃ sie infolge ihrer M U 1 μεσούσης U |ἐνέβη U 2 ἐν < U 5 αὐτοῦ 1] < U 6 τὸν οὐρανὸν] τὸ ἱερὸν U 8 τῆς < U | τὸ < U 12 καὶ ἀπὸ Ἰανοναρίου μηνὸς < U | Ἰαννουαρίου Μ | [τῶν]* 16 Ἰαωωουάριον Μ 17 θεὸς < U 18 μένων Dind.] μὲν ὢν M μένει U 20 ἐν τῇ < Μ 20 * ergänze nach Z. 22f u. S. 298, 5f etwa <ἐπιτελούντων τῶν", "candidate_score": 0.612866, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_5", "bdc_text": "Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2321", "psc_text": "*] ὅτι MU 5 ἐκείνῳ τῷ . . . χρόνῳ *] ἐκεῖνον τὸν . . . χρόνον ΜU 7 τῆς < U 8 * etwa <δεύτερον ἀπάντημα> * 9 ἦν] vgl. zu S. 266, 27 | ἔτι *] ὅτι MU 15 <κατὰ> * 18 μεσίαν M 19 [καὶ] * 21 φησίν < Μ 23 ἐκ τῆς πόλεως < Μ | τοῦτο *] τὸ MU 25 μόνον *] ἐξ ὧν MU 26 [εἶναι] * 27 ὁμόχωρον] ὅμορον Μ 29 <δὲ> * ἔπειτα τὸν Φίλιππον, κατὰ τὴν ἀκολουθίαν ὡς τέτακται ἐν τοῖς εὐαγγελίοις· Πέτρος πρῶτος, ἐπειτα Ἀνδρέας, εἶτα Ἰάκωβος, εἶτα Ἰωάννης, μετὰ τούτους Φίλιππος. ἀλλὰ περὶ τούτων τὰ νῦν ἐάσθω λέγειν· πολλὴ γάρ ἐστιν τῆς πραγματείας ταύτης ἡ ἀκολουθία. 15. Εἰς δὲ τὸ ζητούμενον ἀνακαμπτέον * ὅπερ ἐστὶ κατανοῆσαι, ὅτι καθάπερ τῷ Ἰωάννῃ ἤδη μαθητευόμενοι * καὶ τὸν ἰδίαν τέχνην ἐργαζόμενοι καὶ τῇ μαθητείᾳ προσανέχοντες, ὡσαύτως καὶ παρὰ τῷ Ἰσηοῦ ποιήσαντες πρώτην", "candidate_score": 0.612575, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2387", "psc_text": "— 15 Matth. 4, 12f — 21 die zwei Passah: Joh 2, 13ff u. 11, 55ff — 23ff Es ist beachtenswert, daß Epiph. in der Berechnung der Lehrtätigkeit Jesu (3 Passah = 2 ¼ Jahre) mit Africanus (vgl. Ed. Schwartz Abh. Gött. Ges. 1895 S. 28ff) gegen Eusebius (3 ½ Jahre dem. ev. VIII 2, 108; S. 387, 17ff Heikel) zusammengeht, während er mit Eusebius gegen Aficanus den Tod Christi ins 18. Jahr des Tiberius setzt, vgl. unten S. 292, 15 u. Eusebius-Hieronymus Christi S. 174, 14ff Helm M U (von κατηγοροῦσι Z. 20 an) 1 προβατικῆς am Rand nachgetragen M 9 [φασίν] * 13 <ἐγγὺς> * 21 αὐτοῦ τοῦ] τοῦ αὐτοῦ U | περὶ δύο πάσχων U 22 πεποιηκότα U | ἐν περιόδῳ — δύο < U 23 πάσχα ἑνὸς U | διηγοῦνται < U | οἴδασιν U 24f ὡς πανταχόθεν ἐδείξαμεν < U σωτὴρ ἄλλο Πάσχα, ὡς εἶναι", "candidate_score": 0.611931, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_4_6", "bdc_text": "vgl. Horaz , Ars poetica , 147 . Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St . GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2073", "psc_text": "vgl. Justin dial. c. 120 — 8f Rusticus, bestätigt durch die Märtyrerakten, vgl. dazu Zahn Forsch. VI 14A. — ἐπὶ Ἀδριανοῦ βασιλέως und τριάκοντα ἐτῶν ὑπάρχων ist beides unmöglich: Harnachk, altchr. Lit.-Gesch. II 1,283 möchte die 30 Jahre als Mibverständnis einer Quellenangabe über das christliche Lebensalter Justins, d. h. über die Zeit von der Bekehrung Jusins ab, verstehen; eher könnte man, da das ἐπὶ Ἀδριανοῦ βασιλέως und ἐτῶν τριάκοντα ὑπάρχων ἐν καθεστώςῃ ἡλικίᾳ unter sich zusammenpabt, vermuten, dab die Angabe sich ursprünglich auf das Lebensalter bezog, in dem Justin zum Christentum übertrat — 10 ff vgl. Irenaeus adv. haer. I 28, 1; I 220 Harvey ἐφόσον μὲν συνῆν ἐκείνῳ οὐδὲν ἐξέφηνε τοιοῦτον· μετὰ δὲ τὴν ἀκείνου μαρτυρίαν ἀποστὰς τῆς ἐκκλησίας Ps. Tertullian adv. omn. haer. 7 post hune diversa sentire coepit Theodoret haeret. fab. I 20 μετὰ δὲ τὴν τοῦ διδασκάλου τελείωσιν ἐπόθησε γενέσθαι προστάτης αἱρέσεως V M 2 ὑπάρχων]", "candidate_score": 0.611549, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2441", "psc_text": "Τετρὰς ἐπιφώσκουσα ist aber ja sachlich dasselbe, wie Τρίτη ὀψέ Hätte Epiph. also in dem mit ἥτις ἦν zu beginnen Satz eine Angabe über Dienstag Nacht machen wollen, so müßte er sich grundlos wiederholt und dazu noch widersprochen haben. Auch die letzten Worte S. 297,9 ἐπιφώσκουσα κυριακὴ πεωτεκαιδεκάτη νυκτερινή bedürfen wohl einer Änderung. Wenn der Freitag (genauer Donnerstag Abend bis Freitag Abend) die τεσσαρεσκαιδεκάτη war, so kann die Nacht vom Samstag zum Sonntag nur die ἑκκαιδεκάτη sein; S. 297, 10f διὰ τὴν πεντεκαιδεκάτην τῆς σελήνης spricht nicht dagegen 1f gemeint ist Matth. 26,2; vgl.ep. ad Eus. et Marc. ὥς φησι καὶ ὁ ἱερώτατος Ματθαῖος περὶ τοῦ σωτῆρος ὅτι εἴρηκε τοῖς μεαθηταῖς· οἴδατε ὅτι μετὰδύο ἡμέρας τὸ πάσχα γίνεται καὶ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου παραδίδοται εἰς τὸ σταυρωθῆναι. Epiph. versteht die die Stelle so, als ob Jesus hätte sagen wollen, daß eigentlich erst in zwei Tagen das Passah gefeiert werden sollte", "candidate_score": 0.611406, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1540", "psc_text": "διδάγματα] δήγματα, δή auf Rasur V corr 16 ἐπιπνοίας*] ἐπινοίας VM 21 Unterschrift κατὰ Καϊανῶν VM 22 Überschrift κατὰ Σηθιανῶν ἐννεακαιδεκάτη ἡ καὶ λθ VM 24 δὲ nachgetragen Vcorr | ταύτης ἡ τῶν angeflickt V corr τάχα δὲ ἤδη καὶ αἱ πλείους τούτων ἐξερριζώθησαν ἐκ τοῦ κόσμου. τὸ γὰρ οὐκ ἐκ θεοῦ ὂν οὐ σταθήσεται, ἀλλὰ καιρῷ μὲν ἀκμάζει, εἰς τὸ παντελὲς δὲ διαρκῶς οὐκ ἐμπαραμένει. τάχα δὲ οἶμαι ἐν τῇ τῶν Αἰγυπτίων χώρᾳ συντετυχηκέναι καὶ ταύτῃ τῇ αἱρέσει οὐ γὰρ ἀκριβῶς τὴν χώραν μένηνμαι, ἐν ᾐ αὐτοῖς συνέτυχον)· καὶ τὰ μὲν κατὰ ἱστορίαν φύσει αὐτοψίᾳ περὶ ταύτης ἔγνωμεν, τὰ δὲ ἐκ συγγραμμάτων περὶ αὐτῆς ἐμάθομεν. Οὑτοι γὰρ οἱ Σηθιανοὶ ἀπὸ Σὴθ τοῦ υἱοῦ τοῦ Ἀδὰμ σεμνύνονται τὸ γένος κατάγειν αὐτόν τε δοξάζουσι καὶ εἰς αὐτὸν πάντα ὅσαπερ ἀρετῆς εἰναι * ἀναφέρουσι, τά τε τῆς ἀρετῆς τεκμήρια καὶ δικαιοσύνης καὶ ὅσα τοιαῦτα ὑπάρχει. οὐ μὴν δὲ ἀλλὰ καὶ Χριστὸν αὐτὸν", "candidate_score": 0.61121, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2422", "psc_text": "χειρόγραφονλύςῃ. μετ᾿ ἐκείνην γὰρ τὴν ὑπατείαν τὴν ἐντῷ τριακοστω ἔτει αὐτοῦ σημαινομένην ἄλλη ὑπατεία γέγονεν, Λεγομένη τῶν δύο Γεμινῶν· εἶτα ἄλλη ὑπατεία Ῥούφου καὶ Ῥουβελλίωνος, Καὶ οὕτως ἐνεστώσης τῆς ὑπατείας τῆς μετὰ τὴν ὑπατείαν < Ρούφου καὶ > Ῥουβελλίωνος, ἥτις ὕστερον ἦλθεν Οὐιννικίου καλεῖσθαι Καὶ Λογγίνου Κασσίου, < ἐν τῷ τριακοστῷ τρίτῳ αὐτοῦ ἔτει ὅπερ ἦν > ὀκτωκαιδέκατον Τιβερίου Καίσαρος, πάσχει ὁ σωτὴρ [ἐν] τῇ πρὸ δεκατριῶν καλανδῶν Ἀπριλλίων. Καὶ ἐλήλεγκται τούτων ἁπάντων ἡ πλάνη, εὑρισκομένης σαφῶς τῆς κατὰ τὴν ἀλήθειαν διδασκαλίας, ὡς οὐ μόνον δύο χρόνων περίοδοι ἑορτῆς Πάσχων ἐν τοῖς εὐαγγελίοις ἐμφέρονται, ἀλλὰ καὶ τριῶν. 24. Γεννηθέντος γὰρ αὐτοῦ ἐν τῷ Ἰανουαρίῳ μηνὶ τουτέστιν 1 f vgl. Panarion haer. 31. 14, 3; I 406. 17 — 8 f vgl. Kol. 2, 14 — 11 wie S. 291, 2f das der Sexti, so ist hier wieder das Konsulat der beiden Gemini, Rufus (= Fufius) und Rubellio, in zwei zerlegt;", "candidate_score": 0.611006, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2487", "psc_text": "Jahr, das zwar nicht zu der eigenen Angabe des Epiph. über die Ursprungszeit des Montanismus (vgl. haer. 48, 1,2; S. 219,9), aber merkwürdig genau zu der des Eusebius (Chronik z. Jahr 171; S. 206,9 Helm) stimmt M U 1 θυάτιραν Μ 2 [καὶ] *, vgl. Z. 8f u. 12f 5 κατὰ < U | κατ᾿ ἐκείνου U 6 Χριστὸν] κύριον U 7 <ἐκεῖ> * | [ἡ]? * | <εἰ> * 8 ἄλλοι *] ἄλλαι MU 10 ἔμελλε U 11 τὴν < U 12 * gemeint ist nach dem oben Bemerkten die Zeit von Himmelfahrt bis 171; darnach wäre einzusetzen <ρ>λ>η> ἐτῶν> * | vor τρισὶν + καὶ U σης τῆς ἐκεῖσε ἐκκλησίας πλανᾶσθαι καὶ χωνεύεσθαι ἐν τῇ κατὰ Φρύγας αἱρέσει. οὕτω γὰρ εὐθὺς διελέγχει <αὐτοὺς> ὁ κύριος ἐν τῇ Ἀποκαλύψει λέγων »γράψον τῷ ἀγγέλῳ τῆς ἐν Θυατείροις ἐκκλησίας· τάδε λέγει ὁ ἔχων τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτοῦ ὡς φλόγα πυρὸς καὶ οἱ", "candidate_score": 0.610925, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_18_20", "bdc_text": "Zürich) war , gehörte zu Bullingers Freundes kreis ; s. HBBW V , Nr. 567 , Anm. 50 . - Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2", "psc_text": "5; S. 170, 25 des Panarion darauf Bezug. S. auch Zahn, Gesch. neutest. Kan. II 1, 220 A. — 3 — 5 vgl. die Vorbemerkung zum Ancoratus S. 1, 4 f — 18 zu πρόδρομος φήμη vgl. den Brief des Palladius an der Spitze des Ancoratus S. 4, 8 f G U Μ 3 Παλαιστηνὸν U 4 <ποτε> * 5 νυνὶ GU 5 f Κωνσταντείας 6 Ἀκακία, von áterer Hand verbessert M 7 vor ἀρχιμανδριτῶν + καὶ GU; aber vgl. Ζ. 13 8 Χαλκίδος] Καρχηδόνος U | <αἰτησάντων αὐτὸν> *, vgl. Ancoratus S. 2, 4 u. 3, 5 9 <ἄλλων> * 12 ἡμῶν] μου G U 17 <τοῖς> * | ἡ G 18 κηρύττουσα *] κηρύττει GU M 19 ὀσμὴν Klosterm., nach Phil. 4, 18] ὁρμὴν G U M | ἄγχει] ἄχρScaliger falsch, vgl. S. 154, 12 20 δοθείσης σοι U ἀλλ᾿ ἐπειδὴ ἠ ὀδὸς ἐπεσχέθη ὑπὸ τῆς ἀρρωστίας τῆς", "candidate_score": 0.610791, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_4_6", "bdc_text": "vgl. Horaz , Ars poetica , 147 . Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St . GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_532", "psc_text": "Vater Johannis des äufers findet sich auch im Protev. Jac. c. 23 f u. bei Origenes comment. ser. in Matth. 25; IV 229 Lommatzsch vgl. Zahn, Gesch. d. neutest. Kan. II 2, 695 u. 776 A. 2 — 2f vgl. Luk. 1, 22 — 4 vgl. Luk. 1, 9f — 5 zu ὄνος vgl. S. 287, 15 u. Tacitus hist. V 3f Tertullian apolog. 16 — 7 f vgl. Luk. 1, 20 — 8 vgl. Luk. 1, 64 — 10 vgl. Exod. 28, ff V M 1 φασὶ M 2f ἑώρακε, ω aus ο Vcorr ἑώρακε Μ 11 φασίν V Ι ἴνα M 13 ἰνδαλτικὸν, von äterer Hand ändert zu ἰνδαλματικὸν V 14 ἔμπλεων, ω aus ο Vcorr ἔμπλεον Μ 15 /// ὁρατὸς, ein Buchstabe ausradiertV; ἀόρατος? hier u. Z. 16 ül., an der zweiten Stelle β richtig 20 > * vgl. Ζ. 22 αὐτὸν] ἔχω VM 20f ἀπτάνετο M", "candidate_score": 0.610312, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2437", "psc_text": "U | τὸ < U 12 καὶ ἀπὸ Ἰανοναρίου μηνὸς < U | Ἰαννουαρίου Μ | [τῶν]* 16 Ἰαωωουάριον Μ 17 θεὸς < U 18 μένων Dind.] μὲν ὢν M μένει U 20 ἐν τῇ < Μ 20 * ergänze nach Z. 22f u. S. 298, 5f etwa <ἐπιτελούντων τῶν Ἰουδαίων τὸ πάσχα πρὸ δύο ἡμερῶν τοῦ ὡρισμένου καιροῦ, ἔτι δὲ>* 21* ἑσπέραν] lies etwa nach S. 297,13 <ἡμέραν, σφαλέντων περὶ τὴν ἰσονυκτίαν, ἥνπερ ἐνόμιζον εἶναι τῇ τεσσαρεσκαιδεκάτῃ> ἑσπέρας* Πάσχα, ὥς φησι τὸ εὐαγγέλιον καὶ ἡμεῖς πολλάκις εἴπαμεν· ἔφαγον οὖν τὸ Πάσχα πρὸ δύο ἡμερῶν τοῦ* φαγεῖν τουτέστι τῇ τρίτῃ falschen Berechnung des Mondjahres die τεσσαρεσκαιδεκάτη irrig, d. h. um einen Tag zu früh angesetzt hätten. Sie feierten damals (vgl. S. 296,1f und die Diaskalie) Das Passah am Dienstag Abend, während sie es eigentlich am Freitag hätten feiern sollen. Denn nach Epiph. fällt die τεσσαρεσκαιδεκάτη auf den Freitag (genauer Donnerstag", "candidate_score": 0.610062, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2305", "psc_text": "irgendwie mit den acta Johannis zusammen (gegen Zah, Forsch. VI 199f) M U 1 <καὶ τὸ ψεῦδος ἀγαπῶντες> * |ὑπὲρ]ἥπερ Μ 2 hinter Δουκᾶν vielleicht nach S. 256,18ff zu ergänzen <καὶ οὑδὲν ἐν αὐτῷ περὶ τῆς ἄνωθεν γεννήσεως>* 4 ἐπὶ τοῦ σωτῆρος, <τῷ λόγῳ Μ 5 ἐπανακάμωψαντι*]ἐπανακάμψαντος Μ U | ἐπτραπέντι*]ἐπιτραπέντος Μ U 6 τε*]δὲ M U 7 vor Ἰταλίᾳ +τῆ Μ 8 τινων +<ἄλλων>*?9 ὁ <Μ|Κρίσκης U 11f τῶ Λουκᾶ U 14 ἀποστρέψηται Μ 18 ἐαυτοῦ U | μετὰ τὴν + αὐτοῦ U ἱκανὰ ἔτη τοῦ διατρῖψαι αὐτὸν ἐπὶ τῆς Ἀσίας, [ἀναγκάζεται] ἐκθέσθαι τὸ εὐαγγέλιον. καὶ οὐκ ἦν αὐτῷ χρεία περὶ τῆς ἐνσάρκου παρουσίας λεπτολογεῖν· ἤδη γὰρ ἠσφάλιστο. ἀλλὰ ὡς κατόπιν τινῶν βαίνων καὶ ὁρῶν αὐτοὺς ἐπὶ τὰ ἔμπροσθεν ὄντας καὶ ἐπὶ τὰ τὰ τραχύτατα ἑαυτοὺς ἐκδεδωκότας καὶ πλάνα καὶ ἀκανθώδη, ἀνακαλέσασθαι αὐτοὺς εἰς εὐθεῖαν ὁδὸν προενοεῖτο καὶ ἀσφαλιζόμενος ἐπικηρυκεύσασθαι αὐτοῖς καὶ εἰπεῖν· τί πλανάσθε; ποῖ τρέπεσθε; ποῖ πλανᾶσθε,", "candidate_score": 0.609599, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_4_6", "bdc_text": "vgl. Horaz , Ars poetica , 147 . Fortmüllerus Furtmueller , Johann ValentinZu FurtmüllerFurtmueller , Johann Valentin , der zu dieser Zeit in St . GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2117", "psc_text": "33, 928f Hieronymus ep. 41; weiteres bei Labriolle, les sources de l’histoire du Montanisme 1913 — 8 anders (c. 2,7; S. 222, 8 u.) hear. 51,33, 4 f; S. 307, 6 ff. Zur Verteidigung der an unserer Stelle vorliegenden Angabe vgl. Zahn Forsch. V 29 ff Harnack Lit.-Gesch. II 1, 363 ff; in Betracht kommt auch das leider nicht unzweideutige Zeugnis der ep. apost. c. 17; S. 58, 1 u. 59, 1 Schmidt (die Weissagung, daß Christus 120 (150) Jahre nach seiner Himmelfahrt wiederkommen werde, könnte einer der Anlässe für das Auftreten des Montanus gewesen sein) — 10 ff zur Zeitangabe für Marcion vgl. Clemens Al. strom. VII 106, 4 f; III 75, 13 ff Stählin 13 ff vgl. Hippolyt refut. VIII 19, 1 ff; S. 238, 4 ff Wendland ἕτεροι δὲ . . . Φρύγες τὸ γένος προληφθέντες ὑπὸ γυναίων ἠπάτηνται, Πρισκίλλης τινὸς καὶ Μαξιμίλλης καλουμένων, ἃς προφήτιδας νομίζουσιν,", "candidate_score": 0.609534, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1887", "psc_text": "παραιτησαμένων καταδέξασθαι τὴν διὰ τῆς χάριτος αὐτοῦ ἐν τῇ ἐνςάρκῳ αὐτοῦ παρουςίᾳ σωτηρίαν. 2 Gal. 3, 11 b. 10a. 12b – 13 Gal. 3, 13b; 4, 23b – 21 Gal. 5, 3 V M 2–4 vgl. S. 120, 7f 13 f vgl. S. 120, 9f 21f vgl. S. 120 11f 1 Ἀπὸ τῆς πρὸς Γαλάτας ἐπιστολῆς * 2 ὅτι ὁ] διότι, ὁ S. 120, 7 7 * etwa μεταληφθέντα ὡς * 14 ἐλευθερίας Μ u. S. 120, 10 17 ταύτην δὲ προγεγραφθαι Corn.] ταύτη δὲ προσγέγραπται V M | προπεφηιτεῦθα aus πεπροφητεῦσθαι V corr προπεφητεῦσθαι Μ 18 ὡς * 19 προεφήτευσεν aus ἐπροφήτευσεν V corr προεφήτευσε Μ 21 f περιτετμημένος S. 120, 11] περιτεμ;νομενος V M 25 [δὲ]?* 26 παραιτησαμένων] παραιτησαμένων φιλονικηςάντων, φιλονικηςάντων durchgestrichen V corr nur παραιτησαμένων Μ Σχόλιον δݲ. Ἀντὶ τοῦ »μικρὰ ζύμη ὄλον τὸ φύραμα ζυμοῖ« ἐποίησεν »δολοῖ«. Ἔλεγχος δݲ. Ἵνα μηδὲν ἀληθὲς παρ᾿ αὐτῷ εὑρεθείη, οὐδαμοῦ", "candidate_score": 0.609526, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_846", "psc_text": "vgl. Matth. 16, 18 V Μ 1 αὐτὸς am Rande nachgetragen Vcorr < Μ 4 ὁ κύριος am Rande Vcorr < M 5 ποιεῖτε V 7 αὐτὸς + ὁ M 10 ἔργον < M ἔχων] παρέχων M 14 τὰ oben hineingeflickt Vcorr | ἑπομένων M 15 γενόμενος aus γεγονὼς Vcorr 17 <ὁ> * | ἐπὶ τῷ U] ἐπὶ τὸ V ἐπὶ τῶν 18 γὰρ oben hineingeflickt Vcorr 24f κατισχύσαι Μ 25 ἐπ’ αὐτῆς V 27 παρατάσεως Μ 28f κατορύξῃ ἡμᾶς getilgt, ür am Rande ἀπολ(όμεθα V ἀσέβειαν«. καὶ μηδεὶς θαυμαζέτω ἐπὶ τῷ ἀκοῦσαι Ἐβίωνα Ἰωάννῃ συντετυχηκέναι. πολυχρόνιος γὰρ καταμείνας τῷ βίῳ ὁ μακάριος Ἰωάννης διήρκεσεν ἄχρι τῆς τοῦ Τραϊανοῦ βασιλείας. πάντες δὲ οἱ ἀπόστολοι ὅτι ἀπαλλοτριοῦσι τὴν τοῦ Ἐβίωνος πίστιν καὶ ἀλλοτρίν Ö282 ἡγήσαντο τοῦ αὐτῶν κηρύγματὸς τοῦ χαρακτῆρος, παντί τῳ δῆλον. 25. Περὶ δὲ τοῦ ἁγίου Παύλου ὡς βλασφημοῦντες αὐτὸν λέγουσι πόσα ἔχω λέγειν; πρῶτον μὲν γὰρ λέγουσιν αὐτὸν", "candidate_score": 0.609383, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_984", "psc_text": "M 17 ἔχει δὲ οὕτως angesetzt 18 <Ἐκ> Ausgg. 19 ἐπὶ M 20 καὶ < ὁ ἀπόστολός φησιν »ἤ οἰκοδομὴν θεοῦ τὴν ἐν πίστει« , καὶ διὰ τῆς πανούργως συγκεκροτημένης πιθανότητος παράγουσι τὸν νοῦν τῶν ἀπειροτέρων καὶ αἰχμαλωτίζουσιν αὐτούς, ῥᾳδιουργοῦντες τὰ λόγια τοῦ κυρίου, ἐξηγηταὶ κακοὶ τῶι καλῶς εἰρημένων γινόμενοι, καὶ πολλοὺς ἀνατρέπουσιν, ἀπάγοντες αὐτοὺς προφάσει γνώσεως ἀπὸ τοῦ τόδε τὸ πᾶν συστησαμένου καὶ κεκοσμηκότος, ὡς ὑψηλότερόν τι καὶ μεῖζον ἔχοντες ἐπιδεῖξαι τοῦ τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν καὶ πάντα τὰ ἐν αὐτοῖς πεποιηκότος θεοῦ, πιθανῶς μὲν ἐπαγόμενοι διὰ λόγων τέχηνς τοὺς ἀκεραίους εἰς τὸν τοῦ ζητεῖν τρόπον, ἀπιθάνως δὲ ἀπολλύντες αὐτοὺς ἐν τῷ βλάσφημον καὶ ἀσεβῆ τὴν γνώμην αὐτῶν κατασκευάςειν εἰς τὸν δημιουργόν, Με ἔν τῷ διακρίνειν δυναμένων τὸ ψεῦδος ἀπὸ τοῦ ἀληθοῦς | — ἡ γὰρ πλάνη καθ’ ἑαυτὴν μὲν οὐκ ἐπιδείκνυται, ἵνα μὴ γυμνωθεῖσα γένηται κατάφωρος, πιθανῷ δὲ περιβλήματι πανούργως κοσμουμένη καὶ αὐτῆς τῆς ἀληθείας * αληθεστέραν", "candidate_score": 0.60904, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2415", "psc_text": "Chr. Bis 28 n. Chr. — 11 hinter Λαμίου καὶ Σερουιλίου Νοννίου sind in allen 3 Zeugen die Konsuln des Jahres 4 n. Chr. Ausgefallen; der Mangel wird wieder eingebracht durch die Spaltung bei ι ݲ ε ݲ ι ݲ ς ݲ — 14 η ݲ Καίσαρος καἲ Καπίτωνος] Germanicus Caesar u. C. Fonteius Capito sind in Wirklichkeit die Konsuln von 12 n. Chr.; die Umstellung ist allen Zeugen gemeinsam M U 1 ποιῆσαι]γενέσθαι ? * | εἴκοσι ἐννέα] ἐννέα Μ 2 f μετά τε τὸ *] μετὰ δὲ τὸν Μ μετ᾿ αὐτὸν δὲ U 3 ἀπὸ Μ 3 f ἐν τῷ—Αὐγούστο < U 3 δεκάτῳ *, Vgl. 289, 16] δωδεκάτω Μ 6 ὡς πολλάκις ἔφην < U 8 Λεντούλλου Μ U | Πίσσωνος u. + τὸ δεύτερον U 9 Καίσαρος < Μ 10 Οὐινδουκίου U | Οὐάρου]Οὐρμίλου Μ 11 Λαμμία U | Σερολίου Μ Σερουιουλίου U | Νοννίου *]", "candidate_score": 0.60881, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2917", "psc_text": "συνηρίθμησε τοῖς ἄλλοις κτίσμασιν M U 5–S. 411, 2 Georg. mon. Chron. 456, 20—457, 6 de Boor 1 vor κατὰ + καὶ Μ 2 δὲ ] τε U | ἡ καὶ] εἰ καὶ Μ 3 τε < U 4 παρασκευάζει U | δεινοτέραν] δι᾿ U 5 † δεινὴν] lies wohl κακὴν * | ἐη αὐτοῦ Georg. 6 vor Ἄρειος + ὁ U | προφάσεις] ἀφορμὰς Georg. |ἑξῆς Μ 6 f ἀνόμοιοί τε + ἀνόσιοι Goerg. 7 οἱ < U οἱ λοιποὶ πάντες Georg. 8 δῆθεν < Georg. | περὶ τῶν ἀρχῶν *] κατὰ τὴν ἀρχὴν MU Georg. |λέγειν κατελθοῦσα εἰς αὐτὸν περιστερά. καὶ τοῦτον μὲν ἀπαθῆ διαμεμνηκέναι οὐ γὰρ ἐνεδέχετο παθεῖν αὐτόν, ἀκράτητον τητον καὶ ἀόρατον ὑπάρχοντα) καὶ διὰ τοῦτο ἦρθαι, προσαγομένου αὐτοῦ τῷ Πιλάτῳ, τὸ εἰς αὐτὸν κατατεθὲν πνεῦμα χριστοῦ. ἀλλ' οὐδὲ τὸ ἀπὸ τῆς Μητρὸς σπέρμα πεπονθένα λέγουσιν. ἀπαθές γὰρ καὶ αὐτό, † τὸ πνευματικὸν καὶ ἀόρατον καὶ αὐτῷ τῷ Δημιουργῷ. ἔπαθεν δὲ λοιπὸν ὁ κατ' αὐτοὺς ψυχικὸς Χριστὸς καὶ ὁ ἐκ τῆς οἰκονομίας κατεσκευασμένος μυστηριωδῶς, ἵν' ἐπιδείξῃ > αὐτοῦ ἡ Μήτηρ τὸν τύπον τοῦ ἄνω χριστοῦ, ἐκένου τοῦ ἐπεκταθέντος τῷ σταυρῷ καὶ μορφώσαντος τὴν Ἀχαμώθ μόρφωσιν τὴν κατ’ οὐσίαν. πάντα γὰρ", "candidate_score": 0.607689, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2162", "psc_text": "9 τοῦ < Μ 10 * etwa <καὶ ἐφοβήθη, ὡς> * | ἄλλοι] ἀλλότριοι Μ 11 ὁ < Μ 12 τοῦ < Μ | γὰρ < U | <φησι> * 14 ἰδεῖν hinter ἀληθείᾳ U 15 vor σώφρονι + ἐν U 17 θελήσωσι Μ | <ὅτι> * οἱ ἰδόντες τοὺς δύο τοὺς ἐν ἐσθήσεσι λευκαῖς οὐκ ἐν παραπληθίᾳ ὁρῶσιν, ἀλλὰ ἤκουον ἐρρωμένῃ τῇ διανοίᾳ ὅτι »ἄνδρες Γαλιλαῖοι, τί ἑστήκατε εἰς τὸν οὐρανὸν ἀτενίζοντες; οὗτος ὁ Ἰησοῦς ὁ ἀφ᾿ ὑμῶν εἰς τὸν οὐρανὸν ἀναληφθεὶς οὕτως ἐλεύσεται« καὶ τὰ ἑξῆς. εἶτα δὲ καὶ Πέτρος, ὡς ἔφην, ὁρῶν καὶ ἀκούων καὶ ἀποκρινόμενος καὶ λέγων »μηδαμῶς, κύριε«, εὐσταθῶν ἦν τῇ διανοίᾳ. Ἄγαβος γὰρ προφητεύων ἔλεγεν καὶ μετὰ σχήματος θαυμαστοῦ αἰνιττόμενος, λαβὼν τὴν ζώνην τοῦ Παύλου καὶ δήσας τοῖς ἰδίοις ποσὶν φησίν »οὗτος οὗ ἐστιν ἡ ζώνη αὕτη, δήσουσιν αὐτὸν καὶ ἀποίσουσιν εἰς Ἱερουσαλήμ«. ἀλλὰ καὶ πάλιν ἐν Ἀντιοχείᾳ κατῆλθον προφῆται καὶ κατήγγελλον λιμὸν ἔσεσθαι", "candidate_score": 0.605492, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_21", "bdc_text": "Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2375", "psc_text": "ἔχοντα M | ἤδη < M 11 καὶ < U | δύο τοὺς < M 11f ἐξελθεῖν u. hinter Γαλιλαίαν U 12 διὰ2 < U 14 <ἡμᾶς> * | lies ὁ <θεῖος> λόγος? * | vor Ιωάννης + ὁ M 14f παροχηκότος U 15 ἔργος] λόγου U 16 καταβαῖνον] ἐρχόμενον ἐπ αὐτὸν u. hinter περιστερᾶς gestellt U 19 vor τῷ κόσμῳ + ἐν U 21 αἱρεσιῶται < U 22 θείων *] τοιούτων MU 23 εὐαγγελιστῶν U ἀποβάλοιτο τὰ τῷ ἁγίῳ πνεύματι διὰ τῶν θείων εὐαγγελίων ἀκριβῶς πάντῃ πεπραγματεθμένα. κἂν τε γὰρ λέγωσιν, ὅτι ὁ μὲν Ματθαῖος καὶ Μάρκος καὶ Λουκᾶς οἱ εὐαγγελισταὶ διηγίσαντο περὶ τοῦσωτῆρος ὅτι μετὰ τὸ βάπτισμα ἀνήχθη εἰς τὴν ἔρημον καὶ ἐποίησεν ἡμέρας τεσσαράκοντα πειραζόμενος καὶ μετὰ τὸν πειρασμὸν ἀκούσας ὅτι Ἰωάννης παρεδόθη ἐλθὼν κατῴκησεν εἰς Καφαρναοὺμ τὴν παραθαλάσσιον, ὁ δὲ Ἰωάννης ψεύδεται μὴ εἰπὼν περὶ τούτων, ἀλλ᾿ εὐθὺς ἀπὸ πρώτης, ὅτε ἦλθεν ὁ σωτὴρ πρὸς τὸν", "candidate_score": 0.604458, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_8", "bdc_text": "Gallen . noster orsus dissidii fontem aperire tibi voluit , quo plane intelligeres , cur tot annis iratum habuerit AucupemHans Vogler .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1019", "psc_text": "ἄν πάντα γένηται«. Τὸ δὲ περὶ τὸν δωδέκατον Αἰῶνα γεγονὸς πάθος ὑποσημαίνεσθαι λέγουσι διὰ τῆς ἀποστασίας Ἰούδα, ὅς δωδέκατος ἦν τῶν ἀποστόλων, καὶ ὅτι τῷ δωδεκάτῳ μηνὶ ἔπαθεν· ἐνιαυτῷ γὰρ ἐνὶ βούλονται αὐτὸν μετὰ τὸ βάπτισμα αὐτοῦ κεκηρυχέναι. ἔτι τε ἐπὶ τῆς αἱμορροούσης σαφέστατα τοῦτο δηλοῦσθαι· δώδεκα γὰρ ἔτη παθοῦσαν αὐτὴν ὑπὸ τῆς τοῦ σωτῆρος παρουσίας τεθεραπεῦσθαι, ἁψαμένην τοῦ κρασπέδου αὐτοῦ, καὶ διὰ τοῦτο εἰρηκέναι τὸν σωτῆρα »τίς μου ἥψατο;« διδάσκοντα τοὺς μαθητὰς τὸ γεγονὸς ἐν τοῖς Αἰῶσι μυστήριον καὶ τὴν ἴασιν τοῦ πεπονθότος Αἰῶνος. ἡ γὰρ παθοῦσα δώδεκα ἔτη ἐκείνη ἡ δύναμις, ἐκτεινομένης αὐτῆς καὶ εἰς ἄπειρον ῥεούσης τῆς οὐσίας, ὡς λέγουσιν, εἶ μὴ ἔψαυσε τοῦ φορήματος τοῦ υἰοῦ τουτέστιν τῆς Ἀληθείας τῆς πρώτης τετράδος ἥτις διὰ τοῦ κρασπέδου μεμήνυται, ἀνελύθη ἄν εἰς τὴν Ε; οὐσίαν αὐτῆς. ἀλλὰ ἔστη καὶ ἐπαύσατο τοῦ πάθους· ἡ γὰρ ἐξελθοῦσα δύναμις τοῦ υἱοῦ εἶναι δὲ 10 Matth. 5, 18 — 18 Mark. 5,", "candidate_score": 0.59667, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_2070", "psc_text": "< Μ 11 ἐννάτην Μ 18 ἤ *] εἰ VM 19 σπανίους *] σπανίως VM 21 διασκοπήσομεν V 24 Unterschrift κατὰ Σευηριανῶν VM 25 Überschrift κατὰ Τατιανῶν εἰκοστὴ ἕκτη ἡ καὶ μς V M 27 ὤν ἤ μετ’ αὐτοὺς angeflickt Vcorr διδασκαλίαν προστησάμενος. καὶ τὰ μὲν πρῶτα, οἷα δὴ ἀπὸ Ἑλλήνων ὁρμώμενος καὶ τῆς τῶν Ἑλλήνων παιδείας ὑπάρχων, συνακμάζει Ἰουστίνῳ τῷ φιλοσόμῳ, ἀνδρὶ ἁγίῳ καὶ φίλῳ θεοῦ, τῷ ἀπὸ Σαμαρειτῶν εἰς Χριστὸν πεπιστευκότι. οὗτος γὰρ ὁ Ἰουστίνος Σαμαρείτης ἦν τὸ γένος, εἰς Χριστὸν <δὲ> πεπιστευχὼς καὶ μεγάλως ἐξασκηθεὶς ἀρετῆς τε βίον ἐνδειξάμενος τὸ τέλος ὑπὲρ Χριστοῦ μαρτυρήσας τελείου στεφάνου καταξιοῦται ἐπὶ τῆς Ῥωμαίων ἐπὶ Ῥουστικοῦ ἡγεμόνος καὶ Ἀδριανοῦ βασιλέως, ἐτῶν τριάκοντα ὑπάρχων ἐν καθεστώςῃ Ἡλικίᾳ. τούτῳ ὁ προειρημένος Τατιανὸς συνακμάσας τὰ πρῶτα καλῶς φερόμενος καὶ τῇ πίστει ἐρρωμένος ἐτύγχανεν, ὅσον ἦν σὺν τῷ ἁγίῳ Ἰουστίνῳ τῷ μάρτυρι. ὅτε δὲ ἐτελεύτα Ἰουστίνος ὁ ἅγιος, ὥσπερ τυφλὸς χειραγνγούμενος Stählin Eusebius—Hieronymus Chronik z.", "candidate_score": 0.595565, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_886", "psc_text": "γὰρ πάντα ὁ θεὸς πρὶν γενέσθαι«, ὡς γέγραπται)· πλὴν βιβλίον καὶ τόμος μήτρα ἐστὶν ἡ σημαινομένη. καὶ οὐκ εἶπεν λάβε σεαυτῷ βιβλίον« ἢ »λάβε σεαυτῷ χάρτην‘, ἀλλὰ τόμον‘ παρὰ τὸ ἰδιάζον τῆς τῶν ἀνθρώπων συνηθείας, »χάρτου« διὰ τὸ γραφικὸν τῆς μήτρας 2 Jes. 8, 1 — 9 Gen. 49, 9 — 11 Jes. 8, 1 — 14 Psal. 138, 16 — 16 Psal. 138, 16 — 27 Sus. V 42 V Μ 5 vor τμηθῆναι oben übre τὸ Vcorr τετμηθῆναι M 10 καὶ οὐκ — ἀνέβης < M 13 οἱ < V 18 ἑβραϊκὸς aus ἑβραῖος Vcorr 19 γολμὴ M δηλοῖ δὲ M 22 χονδρ<ί>ον * | ἐκ oben hinein Veorr < M 27 πλὴν] πρὶν V 28 ἡ < M 29 διὰ aus παρὰ hergestellt V 30 τὴν . . . συνήθειαν aus τῆς . . . συνηθείας Vcorr »καινοῦ« διὰ τὸ καινὸν τῆς παρθένου | καὶ ἄχραντον, <«μεγάλου«>", "candidate_score": 0.592442, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_1251", "psc_text": "σώματος παρεδίδου τὴν σιαγόνα τύπτεσθαι καὶ οὐκ ἔτυπτε. καὶ ἀπὸ τότε ἐφυλάττετο τὰ νῦν ἐν τῷ εὐαγγελίῳ τηλαυγῶς εἐρη- 18 Job. 13, 7 — 10 vgl. Job. 2, 22 — 20 I Kor. 3, 2f — 24 Lev. 24, 20 V Μ 1 τῆ|||| . . . εἰρημένη||| ἐντολῆ|||||, überall ein Buchstabe wegradiert Vcorr | ὅτι *] τὸ V M 2 <γὰρ καὶ> * 9 τῷ μειρακίῳ am Rande nachgetragen Vcorr | τῷ νεανίσκῳ am Rande nachgetragen Vcorr 10 τῷ τελείῳ ἀνδρὶ auf Rasur Vcorr 13 μαχάρᾳ *] μάχαιρα VM 19 γένησθε aus γενήσεσθαι Vcorr 21 τελειό||| τεραι, ο aus ω Vcorr | vor ἐντολαὶ Rasur von 5 Buchstaben Vcorr 21 f οὖσαι μὲν auf Rasur Vcorr 22 αἰ αὐταὶ nachgetragen Vcorr ἑαυταὶ Μ | ἀλλὰ]? * 25 ἐκβάλλετε Μ μένα, τότε μὲν ἀνάγκῃ ὡς νέων σωφρονιζομένων, νῦν δὲ προαιρέσει ἄτε δὴ τελείων τειθομένων. εἰ δὲ φάσκεις περιπλοκὴν εἶναι ταύτην,", "candidate_score": 0.591431, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St .", "psc_chunk_id": "tlg2021.tlg002.1st1K-grc1_window_982", "psc_text": "Εἰρηναίου δὲ φημι, τὴν παράθεσιν ὁλοσχερῶς ποιήσομαι. ἔχει δὲ οὕτως· <ΕΚ> ΤΩΝ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ Ἐπεὶ τὴν ἀλήθειαν παραπεμπόμενοί τινες ἐπεισάγοθσι λόγους ψευδεῖς καὶ »γενεαλογίας ἀπεράντους, αἵτινες ζητήσεις μᾶλλον παρέχουσι«, καθὼς ἀξιωθέντα νύμφας ἀποδοθήσεσθαι τοῖς τοῦ σωτῆρος ἀγγέλοις δογματίζουσι, τῶν ψυχῶν αἰτῶν ἐν Μεσότητι κατ᾿ ἀνάγκην μετὰ τοῦ δημιουργοῦ ἀναπαυσαμένων εἰς τὸ παντελές. καἰ αὐτὰς μὲν τὰς ψυχὰς πάλιν ὑπομερίζοντες λέγουσι ἅς μὲν φύσει ἀγαθὰς ἅς δὲ φύσει πονηράς. καὶ τὰς μὲν ἀγαθὰς ταύτας εἶναι τὰς δεκτικὰς τοῦ σπέρματος γινομένας, τὰς δὲ φύσει πονηρὰς μηδέποτε ἄν ἐπιδέξασθαι ἐκεῖνο το σπερμα 20 T Tim. 14 V M von 19ff an Irenaeus adv. haer. I; I 1ff Harvey (= lat,); als Nebenzeugen Tertullian adv. Valent. u. Hippolvt refut. VJ 29ff. — Die lateinische Übersetzung des Irenaeus geht auf eine griechische Handschrift zurück, die mit der von benutzten eine Anzahl von Verderbnissen teilt, also zur selben Familie gehört 1 ὑπεραναβεβηκότας angeflickt Vcorr | δίδοσθαι", "candidate_score": 0.590808, "ce_score": null } ] }, { "rank": 19, "cf_id": "cf020", "work_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam", "max_score": 0.670931, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1915", "psc_text": "habitas in coelo (Ps. XX, 1) . Et Dominus respondebit ei: Oculi enim Domini super justos, et aures illius in precem eorum (Ps. XXXIII, 16) . Hoc quod Septuaginta transtulerunt, sicut ὥρα, id est, hora super montes: sic [Al. Sicut] pedes evangelizantis 608 auditum pacis, et reliqua, Paulus sequens sensum Hebraicae Veritatis, ponit in Epistola ad Romanos: Quam speciosi pedes evangelizantium bona, evangelizantium pacem (Rom. X, 15) : Apostolos intelligi volens, quorum Dominus lavit pedes (Joan. XIII), ut mundi et pulchri essent ad praedicandum, et in toto orbe discurrerent, brevique doctrina Christi implerent mundum. Ὥρα autem, id est, hora, juxta Septuaginta, et ambiguitatem sermonis Graeci, aut tempus significat, aut pulchritudinem. Si tempus, illi aptabitur: Tempore opportuno audivi te, et in die salutis adjutor tui fui (Isai. XLIX, 8) . Unde infert Apostolus: Ecce nunc tempus acceptabile: ecce nunc dies salutis (II Cor. VI, 2) . Opportuno enim tempore pro cunctis", "candidate_score": 0.670931, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_24_26", "bdc_text": "quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat . Ego , quicquid possum , ad sopiendam seu , ut recte dicam , tollendam tot annis grassantem simultatem Groll; s. Kirsch 2622 .", "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_1963", "psc_text": "Tristis est anima mea usque ad mortem (Matth. XXVI, 38) , ut crucis contumelia resurrectionis gloria temperetur. Et ostendere ei lucem, ut omnes per se videat illuminatos. Et formare intelligentia, subauditur eum, super quem descenderit 622 spiritus sapientiae et intellectus. Et justificare justum, qui bene multis servierit; non enim venit ut ministraretur ei, sed ut ministraret (Matth. XX), in Petri pedibus (Joan. XIII), cunctorum Apostolorum peccata abluens. Qui apparuit in carne, justificatus est in spiritu. De quo et Judas proditor confitetur: Peccavi, tradens sanguinem justum (Matth. XXVII, 4) . Et uxor Pilati: Nihil tibi sit et justo illi: multa enim passa sum hodie in somnis propter eum. Et notandum quod non justificatus sit, ut de iniquo, justus fieret. Sed justus justificatur, non ut inciperet esse quod non erat; sed ut quod erat omnibus appareret. Iste justus pro iniquis passus est, ut omnes nos offerret Deo. De quo dicitur ad Judaeos:", "candidate_score": 0.643668, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_27", "bdc_text": "bona fide praestabo nec ambigo , quin me sit auditurus Fortmüllerus Furtmueller , Johann Valentin .", "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_2038", "psc_text": "LXX: Audite me, et comedite bona, et delectabitur in bonis anima vestra. Attendite auribus vestris, et sequimini vias meas: et audite me, et vivet in bonis anima vestra. Et constituam vobis testamentum aeternum, sancta David fidelia. Ne quis putaret auditum carnis esse, non mentis, ad quem cohortatur audituros sermo divinus, non carnis illis bona, sed animae pollicetur. Si enim, inquit, audieritis me, bona terrae comedetis (Isai. I, 19) . Sive bonum, qui dicit: Ego sum pastor bonus (Joan. X, 11) . Et delectabitur in bonis et in crassitudine anima vestra. Ergo bona, quae animae repromissa sunt, non divitiae, et corporis sanitas, et saeculi dignitates, quae etiam philosophi appellant indifferentia, id est, nec bona, nec mala, et pro utentium qualitate variantur; sed illa credenda sunt, ad quae nos cohortatur Deus: Declina a malo, et fac bonum (Ps. XXXVI, 27) . Sin autem bona animae, honestas virtutesque dicuntur; ergo et mala, non", "candidate_score": 0.629817, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_6_8", "bdc_text": "GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 ) über seine Wirkungszeit in AltstättenAltstatten und St . Gallen . noster orsus dissidii fontem aperire tibi voluit , quo plane intelligeres , cur tot annis iratum habuerit AucupemHans Vogler .", "psc_chunk_id": "024_Hieronymus-Stridonensis_Commentaria-in-Isaiam_window_8", "psc_text": "in deserto, Origenes triginta volumina, e quibus vicesimus sextus liber non invenitur. Feruntur et alii sub nomine ejus de Visione τετραπόδων, duo ad Gratam libri, qui pseudographi putantur; et vigintiquinque Homiliae, et Σημειώσεις, quas nos Excerpta possumus appellare. Eusebius quoque Pamphili juxta historicam explanationem quindecim edidit volumina; et Didymus, cujus amicitiis nuper usi sumus, ab eo loco ubi scriptum est: Consolamini, consolamini populum meum, sacerdotes: loquimini ad cor Jerusalem (Isai. XL, 1) , usque ad finem voluminis, decem et octo edidit tomos. Apollinaris autem more suo sic exponit omnia, ut universa transcurrat, et punctis quibusdam atque intervallis, immo compendiis grandis viae spatia praetervolet: ut non tam Commentarios quam indices capitulorum nos legere credamus. Ex quo animadvertis, quantae difficultatis sit, ut Latini nostri, quorum aures fastidiosae sunt, et ad intelligendas Scripturas sanctas nauseant, plausuque tantum eloquentiae delectantur, mihi ignoscant, si prolixius locutus fuero; cum Isaias duodecim Prophetis juxta numerum versuum, aut", "candidate_score": 0.629285, "ce_score": null } ] }, { "rank": 20, "cf_id": "cf033", "work_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis", "max_score": 0.67063, "ce_confirmed": false, "evidence": [ { "bdc_chunk_id": "101_sent_30_32", "bdc_text": "s. Vadian an Bullinger vom 20 . Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2540", "psc_text": "ut intelligat horas noctis; possibilitatem, ut sanus sit, quatenus possit ministerium perficere; studium, ut non sit piger aut somnolentus. » Haec cura ad oeconomum in laura S. Sabae pertinebat, ut patet ex ejus Vita num. 59 (Saec. III Ben.), apud nostros vero ad sacristam, sive, ut alii loquuntur, ad oratorii custodem: cujus rei exemplum habemus in Vita S. Liobae cap. 5. Sed quicunque ille sit, is certe debet imprimis attendere ad istud Petri Damiani monitum (Opusc. 13, cap. 17): « Noverit significator horarum, quia nulli magis in monasterio est oblivio fugienda quam sibi. Si enim articulum suum cujuslibet synaxis hora vel praeventa, vel dilata non teneat, omnem procul dubio horarum succedentium ordinem turbat. Non ergo fabulis vacet, non longa cum aliquo colloquia misceat, non denique quid a saecularibus agatur inquirat; sed commissae sibi curae semper intentus, semper providus, semperque sollicitus, volubilis sphaerae necessitatem quiescere nescientem, siderum transitum et elabentis temporis", "candidate_score": 0.67063, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2404", "psc_text": "Factis completoriis in ultimo dicunt hunc versum: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiis meis; mox ingrediantur silentium, et suis se collocent lectis, et tanto silentio redigantur, ut usque ad nocturnos putetur nullus ibi esse de fratribus. » Quod si inventus fuerit quisquam praevaricari hanc taciturnitatis regulam, gratiori vindictae subjacent. ] Qualis autem esse debeat, S. Pater non explicat. In Poenis incerti auctoris, apud S. Basilium, decernitur (Num. 12), ut « si quis inveniatur nocte privatim cum aliquo agere, aut locum ubi dormit mutare praeter voluntatem ad hoc de ignatorum, excommunicetur. » Et item (Num. 15): « Si quis vesperi post Pater noster inveniatur colloquens, excommunicetur. » Idem praestitisse legitur S. Benedictus in sanctimoniales linguae plus debito indulgentes. De aliis violati silentii poenis vide Haeftenum lib. VI, tract. 3, disq. 13. Sed quaeret aliquis quandonam silentium nocturnum obligare incipiat: incepto, an finito completorio, et iterum quandonam desinat. Primum", "candidate_score": 0.670253, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_31_33", "bdc_text": "Juli 1548 ( Zürich StA , E II 351 , 76 ) . Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2540", "psc_text": "ut intelligat horas noctis; possibilitatem, ut sanus sit, quatenus possit ministerium perficere; studium, ut non sit piger aut somnolentus. » Haec cura ad oeconomum in laura S. Sabae pertinebat, ut patet ex ejus Vita num. 59 (Saec. III Ben.), apud nostros vero ad sacristam, sive, ut alii loquuntur, ad oratorii custodem: cujus rei exemplum habemus in Vita S. Liobae cap. 5. Sed quicunque ille sit, is certe debet imprimis attendere ad istud Petri Damiani monitum (Opusc. 13, cap. 17): « Noverit significator horarum, quia nulli magis in monasterio est oblivio fugienda quam sibi. Si enim articulum suum cujuslibet synaxis hora vel praeventa, vel dilata non teneat, omnem procul dubio horarum succedentium ordinem turbat. Non ergo fabulis vacet, non longa cum aliquo colloquia misceat, non denique quid a saecularibus agatur inquirat; sed commissae sibi curae semper intentus, semper providus, semperque sollicitus, volubilis sphaerae necessitatem quiescere nescientem, siderum transitum et elabentis temporis", "candidate_score": 0.670052, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_32_34", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller . Vogleri spe pacificandi tuum nomen mihique historiam dedit velut ad MichaelemZum Gebrauch des Pseudonyms «Michael» vgl. 18348 , fn18348-5 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2540", "psc_text": "ut intelligat horas noctis; possibilitatem, ut sanus sit, quatenus possit ministerium perficere; studium, ut non sit piger aut somnolentus. » Haec cura ad oeconomum in laura S. Sabae pertinebat, ut patet ex ejus Vita num. 59 (Saec. III Ben.), apud nostros vero ad sacristam, sive, ut alii loquuntur, ad oratorii custodem: cujus rei exemplum habemus in Vita S. Liobae cap. 5. Sed quicunque ille sit, is certe debet imprimis attendere ad istud Petri Damiani monitum (Opusc. 13, cap. 17): « Noverit significator horarum, quia nulli magis in monasterio est oblivio fugienda quam sibi. Si enim articulum suum cujuslibet synaxis hora vel praeventa, vel dilata non teneat, omnem procul dubio horarum succedentium ordinem turbat. Non ergo fabulis vacet, non longa cum aliquo colloquia misceat, non denique quid a saecularibus agatur inquirat; sed commissae sibi curae semper intentus, semper providus, semperque sollicitus, volubilis sphaerae necessitatem quiescere nescientem, siderum transitum et elabentis temporis", "candidate_score": 0.661612, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_32_34", "bdc_text": "Tantum curato , ut et Aucupacius te audiat tibique obsecundet pie et christiano animo admonenti . Praeteriit illeGemeint ist Furtmüller . Vogleri spe pacificandi tuum nomen mihique historiam dedit velut ad MichaelemZum Gebrauch des Pseudonyms «Michael» vgl. 18348 , fn18348-5 .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1927", "psc_text": "superfluitate querelarum, cum morbi impatientes, etiam tristitiae addunt murmurium, quandoque etiam injurias. « Hi tanta sollicitudine admoneantur, inquit S. Fructuosus (Cap. 7), ut de ore eorum nec quantuluscunque vel levis sermo murmurationis procedat; sed in sua infirmitate cum hilari mente sine intermissione, et tulta ( sic ) murmurationis occasione, et vera cordis compunctione semper Deo gratias agant; et frater qui eis ministrat nullo pacto offendere audeat. Quod si aliquis, ut diximus, ex ore eorum murmurationis processerit scrupulus, ab abbate increpentur, et ne talia supradicta facere praesumant admoneantur, ita ut ille eos accuset qui hoc ministerium injunctum habet. » Acute vero notat Hugo Victorinus, seu quivis alius, aegrotantes religiosos, tam perfectos quam imperfectos, quatuor de causis solere conqueri: scilicet de infirmitate, de medicina, de cibo, et de ordine. Et quidem imperfecti conqueruntur de infirmitate, « quia pondus infirmitatis inviti portant (Lib. I de Claust. animae, cap. 12); de medicina, quod non", "candidate_score": 0.658229, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2403", "psc_text": "Id est completorium dicant, vel compleant hanc scilicet collationis moram, » inquit Boherius. Et exeuntes a completorio, nulla sit licentia denuo cuiquam loqui aliquid. ] Quod dicit exeuntes a completorio, intelligendum est de completorio officii, non de completorio collationis: « Non debet tamen quilibet postquam surgit e capitulo aliquid loqui: quia, infit Hildemarus, aliud silentium eum constringit. » Hanc vero silentii nocturni legem cum S. Benedicto praescribunt S. Pachomius in Regala, art. 53: S. Aurelianus, cap. 35; S. Isidorus, cap. 14; S. Fructuosus, cap. 17; Regula Cujusdam ad virgines. cap. 9, denique Regula Magistri, ubi sic loquitur (Cap. 30): « Factis completoriis in ultimo dicunt hunc versum: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiis meis; mox ingrediantur silentium, et suis se collocent lectis, et tanto silentio redigantur, ut usque ad nocturnos putetur nullus ibi esse de fratribus. » Quod si inventus fuerit quisquam praevaricari hanc taciturnitatis regulam, gratiori", "candidate_score": 0.65476, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1762", "psc_text": "Is cui dispensatio credita est cum consideratione debet hoc facere. Si quis autem praeter illius voluntatem facere hoc praesumit, tanquam inquietus et indisciplinatus confundatur, usquequo discat loci sui ordinem custodire, secundum quod Apostolus dixit: unusquisque in quo vocatus est in eo permaneat. » Porro hoc nomine S. Pater vetat non solum quidquam dare; sed 423 et permutare, aut mutuo commodare; idque juxta priscorum monachorum disciplinam, quam videre est in Regula S. Pachomii: « Mutare de his quae a praeposito acceperit cum altero nemo audebit, nec accipiet melius, et dabit deterius aut econtrario dans melius, deterius accipiet. » In Poenis incerti auctoris apud S. Basilium (Art. 58. Idem habetur in Reg. Orient c. 9): « Si quis permutet aliquid cum aliquo, aut quid largiatur praeter voluntatem archimandritae, careat benedictione. « In Regula Tarnatensi: « Nihil de his quae perceperit ei sit licitum commutare, nec pro abjectiore viliora, nec pro commodo meliora;", "candidate_score": 0.646834, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3515", "psc_text": "Summus itaque locus bene regitur, cum is qui praeest, vitiis potius quam fratribus dominatur: bene acceptam potestatem regit, qui et tenere illam novit et impugnare; bene hanc regit, qui scit per illum super culpas erigi, scit cum illa caeteris in aequalitate componi. » Eamdem ipse S. pontifex servabat regulam: unde et ad Venantium Italiae cancellarium scribens (Lib. I, epist. 33), « sic, inquit, culpam tuam insequor, ut te diligam: sic personam diligo, ut culpae vitium non amplectar. » Eamdem et S. Fulgentius (Bolland., 1 Januar.), qui « odiens vitia, diligens homines, tandiu severus apparebat quandiu disciplinae spiritualis utilitas exigebat: alias autem circa singulos ita mansuetus fuit, et communis, et facilis, ut neminem fratrum puro nomine clamitaret, neque cum typho saecularis dominationis aliquibus quamvis parvulis imperaret. » In ipsa autem correptione prudenter agat. ] Qualiter fieri debeat correptio, alio juvat ex ore audire: « In his, qui plerumque contingere solent, lapsibus", "candidate_score": 0.64494, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3668", "psc_text": "Quod vero S. Benedictus addit vel quocunque ire, Menardus id intelligit « de his qui in via diriguntur, ut tantum ad locum ad quem missi sunt, nec declinando ad dextram vel ad sinistram recta se conferant. » Sed omnes Cassinenses commentatores id interpretantur de discursu intra claustra monasterii, ut nec vagari per monasterium sine abbatis jussu liceat. Et certe id non expedit, nec nisi noxium fratribus esse potest; unde etiam Regula sancti Pachomii (Art. 47): « Nullus neque ambulandi in monasterio, neque extra murum monasterii procedendi habeat facultatem, nisi interrogaverit praepositum et ille concesserit. » Et Poenae incerti auctoris, apud S. Basilium (Num. 37): « Si quis egressus fuerit ad ostiarium sive janitorem, si non permissum fuerit ipsi a designatis praefectis, careat benedictione. Si vero egressus fuerit ad munitionis prospectum, excommunicetur. » Vide Regulam SS. Pauli et Stephani, cap. 26, et lib. de Antiquis monachorum Ritibus, cap. 17 CAPUT LXVIII.", "candidate_score": 0.644143, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_6", "bdc_text": "GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2838", "psc_text": "S. Benedictus Anianensis, teste Ardone in ejus Vita, num. 52 (Saec. IV Ben.). Volebat ut nocte « ecclesiae ostiis patefactis hospitibus pateret ingressus: » hinc et in antiqua monasterii S. Galli delineatione contra basilicam describitur susceptio supervenientium fratrum, cum eorum dormitorio. Ita denique Ingelramnus abbas Centulensis (Saec. II Ben.), in Corbeiensi monasterio hospes, interfuisse matutinis legitur in lib. I Mir. S. Adalardi, cap. 2, et Urbanus papa II ad Cavense coenobium accedens (Ms. Chron. Cavens. monast., apud Bolland., 4 Martii): « Aedes ingressus pontifex sacratissimae eucharistiae primum reddito cultu, ad specum se contulit . . . . et nocte ipsa cum eisdem fratribus matutinam laudem solemniter persolventibus devotus interfuit. » Haec obiter dicta sint, non quasi absolute velim hunc esse S. Benedicti sensum, sed ad demonstrandum antiquam consuetudinem, qua ipsi etiam hospites nocte divinis intererant officiis. Et postea sedeat cum eis prior, aut cui jusserit ipse. ] Quia prior, id", "candidate_score": 0.643077, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_6", "bdc_text": "GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3408", "psc_text": "Angilberto abbate, qui anno 814 vivere desiit, ex trecentis monachis triginta duo, ut minimum, erant presbyteri, sicuti constat ex ejusdem scripto ab Hariulfo in Chronico Centulensi relato (Spicil. tom. IV), quo mandat « ut nulla dies praetereat absque sacrarum missarum decantatione: videlicet ut, si non plus, vel triginta a fratribus diversorum chororum per diversa altaria missae quotidie agantur, exceptis illis duabus de conventu, quae mane et meridie solemnissime celebrantur. » Non multo post sub Salomone abbate S. Galli: « Fuerunt simul in nostro monasterio presbyteri 42, diaconi 24, subdiaconi 15, pueri 20, » inquit Ekkehardus Junior in libro de Casibus S. Galli, cap. 1 (Spicil. tom. IV). In litteris monachorum S. Remigii Rhemensis, quibus circa annum 838 societatem ineunt cum Dionysianis, exstat fratrum monasterii S. Dionysii in Francia catalogus in quo ex monachis centum viginti tribus recensetur unus episcopus, presbyteri triginta tres, diaconi septemdecim, subdiaconi viginti quatuor, acolyti septem. Ex", "candidate_score": 0.64298, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_710", "psc_text": "Regul. brev. interr. 66, est, quandocunque quis ne altero inferior videatur, facere aliquid studet. » Hanc idem S. doctor tanquam meditationem et viam ad rebellionem, a monasteriis amandari jubet; unde et in poenis quae sub ejus nomine exstant inter ejus opera n. 21 Serm. 2 de Instit. mon., ista habetur: « Si quis de Scripturis contentiose disputat, careat benedictione. » Et in Regula S. Pachomii Art. 118 lego: « Si inventus fuerit unus e fratribus aliquid per contentionem agens, vel contradicens majoris imperio, increpabitur juxta mensuram peccati sui. » Quae totidem verbis exstant in Regula Orientali cap. 14 Tom. I Mon. Eccl. Graec., pag. 561. Quid ergo? « Si quis locutus fuerit de qualibet re, aiebat abbas Matoes, ne contendas cum eo; sed si recte disserit, dic: Etiam; si vero male, dicito: Tu scis quomodo loquaris; neque concerta cum illo de rebus quas protulit; atque haec est humilitas. » Hinc", "candidate_score": 0.642417, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1146", "psc_text": "Volens renuntiare saeculo, inquit S. Pachomius (In Regul. art. 26) ,. . .manebit paucis diebus foris ante januam, et docebitur orationem dominicam, et psalmos quantos potuerit discere. » Et alibi (Art. 80): « Omnino nullus erit in monasterio qui non discat litteras, et de Scripturis aliquid teneat, quod minimum est, usque ad Novum Testamentum et Psalterium. » S. Basilius (In Animadv. num. 1): « Si quis integra corporis valetudine orationes facere, aut psalmos memoriae mandare neglexerit, excusans excusationes in peccatis, hic a caeterorum consortio segregetur, aut hebdomadam unam jejunet. » S. Ferreolus: « Omnis qui nomen vult monachi vindicare, litteras ei ignorare non liceat; quin etiam psalmos totos memoriter teneat; neque se quacunque excusatione defendat quominus sancto hoc studio capiatur. » S. Hieronymus Rusticum monachum instituens (Epist. 4): « Nunquam de manu et oculis tuis recedat liber; discatur Psalterium ad verbum. » Et alibi de Aegyptiis monachis loquens (Epist. 22):", "candidate_score": 0.642279, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1792", "psc_text": "In aliis quoque monasteriis, in quibus aliqua remissius indulgentur, hanc regulam videmus strictissime nunc usque servari, ut ne verbo quidem audeat quis dicere suum aliquid; magnumque sit crimen, ex ore monachi processisse codicem meam, tabulas meas, graphium meum, tunicam meum, caligas meas; proque hoc digna poenitentia satisfacturus sit, si casu aliquo per subreptionem, vel ignorantiam hujusmodi verbum de ore ejus effugerit. » Ex sancto etiam Basilio (Reg. fus., cap. 32): « Doctrina veritatis omnino illud meum ac tuum inter fratres dici vetat. » Idem videre est in aliis monasticis regulis passim. In Regula sancti Augustini (Cap. 1): « Non dicatis aliquid proprium. » In Regula sancti Aureliani (Cap. 25): « Nullus praesumat quidquam suum dicere. » In Poenitentiali sancti Columbani: « Meum et tuum dixisse sex plagis. » In Regula a sancto David monachis tradita (Apud Boll., Mart. 1): « Omnia omnibus communia, et nihil meum, nihil tuum dicebant; quisquis", "candidate_score": 0.642264, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_781", "psc_text": "Et sane S. Benedictus qui illo 183 capite omne cum excommunicatis colloquium prohibet, capitis titulum ita effert: De his qui sine jussione abbatis junguntur excommunicatis; non dicit junguntur vel loquuntur; quia utrumque sub verbo junguntur intelligitur. Addet aliquis locum ex cap. 49 de observatione Quadragesimae, in qua S. Pater praecipit aliquid subtrahi de loquacitate aliorum temporum; confirmaturque ex perpetua ordinis praxi, cujus exemplum videre est in Vita S. Frodoberti abbatis Cellensis Saec. II Bened., p. 630 , ubi quandoque cum discipulis colloquium familiare habuisse dicitur. Hinc fit ut taedio non afficiantur monachi, et severius post haec silentium observetur, ut docet S. Hildegardis. Pertimescendumque est ne si diutius aut silentio, aut orationi occupetur animus, tandem deficiat, sicut arcus, qui, cum nimis aut diutius distenditur, vel debilitatur, vel frangitur. Nec refert quod Regula cap. 42 jubet omni tempore silentio studere monachos; nam multum differunt semper silere, et omni tempore silentio studere; semper", "candidate_score": 0.640772, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_6_8", "bdc_text": "GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 ) über seine Wirkungszeit in AltstättenAltstatten und St . Gallen . noster orsus dissidii fontem aperire tibi voluit , quo plane intelligeres , cur tot annis iratum habuerit AucupemHans Vogler .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2838", "psc_text": "S. Benedictus Anianensis, teste Ardone in ejus Vita, num. 52 (Saec. IV Ben.). Volebat ut nocte « ecclesiae ostiis patefactis hospitibus pateret ingressus: » hinc et in antiqua monasterii S. Galli delineatione contra basilicam describitur susceptio supervenientium fratrum, cum eorum dormitorio. Ita denique Ingelramnus abbas Centulensis (Saec. II Ben.), in Corbeiensi monasterio hospes, interfuisse matutinis legitur in lib. I Mir. S. Adalardi, cap. 2, et Urbanus papa II ad Cavense coenobium accedens (Ms. Chron. Cavens. monast., apud Bolland., 4 Martii): « Aedes ingressus pontifex sacratissimae eucharistiae primum reddito cultu, ad specum se contulit . . . . et nocte ipsa cum eisdem fratribus matutinam laudem solemniter persolventibus devotus interfuit. » Haec obiter dicta sint, non quasi absolute velim hunc esse S. Benedicti sensum, sed ad demonstrandum antiquam consuetudinem, qua ipsi etiam hospites nocte divinis intererant officiis. Et postea sedeat cum eis prior, aut cui jusserit ipse. ] Quia prior, id", "candidate_score": 0.640012, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1972", "psc_text": "Idem legitur in Benignianis et in mss. Cluniacensis monasterii Consuetudinibus. Sed de his satis. Quae vero ad corporis valetudinem restaurandum praescribat sanctus Pater, jam inquirendum est. Quibus fratribus infirmis sit cella super se deputata. ] Id est ab aliis officinis monasterii separata, inquit Bernardus Cassinensis et post eum Boherius; nam, licet ex vitae coenobiticae institutione omnes simul monachi debeant habitare, in uno simul refectorio manducare, in uno simul dormitorio quiescere, infirmis tamen fratribus par erat separatum providere habitaculum. Idque pietas exigebat tam propter sanos, qui ex eis non modicum paterentur 472 impedimentum, quam propter aegros, qui in separato loco paulo liberius tractari queunt. Atque ita placuit priscis vitae monasticae Patribus, ut videre est in Regula S. Pachomii art. 20; S. Caesarii ad virgines, cap. 30; S. Aureliani ad monachos cap. 53, et ad virgines cap. 37; Cujusdam etiam ad virgines cap. 15, apud Hieronymum epist. 22, in concil. Agathensi cap.", "candidate_score": 0.639741, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_6_8", "bdc_text": "GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 ) über seine Wirkungszeit in AltstättenAltstatten und St . Gallen . noster orsus dissidii fontem aperire tibi voluit , quo plane intelligeres , cur tot annis iratum habuerit AucupemHans Vogler .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2650", "psc_text": "Eodem tempore vivebat alter Ammonius, abbatis Pambo discipulus, vir insigniter doctus (Pallad. in Laus., c. 12) , qui « Vetus et Novum Testamentum dicebat memoriter, et in doctorum virorum Origenis, et Didymi, et Pierii, et Stephani scriptis ita erat versatus, ut sexagies centena millia versuum percurrerit. » Hic magno Athanasio Romam proficiscenti datus est socius, vir, teste Socrate (Lib. IV, cap. 18), adeo « parum curiosus, ut cum Romae una cum Athanasio forte versaretur, nihil ex magnificis urbis operibus, praeter templum Petro et Paulo dicatum, videre omnino desideraret. » Adeo verum est, quod aiunt nonnulli, scientiam in monachis parere curiositatem, eosque ad curas externas plus aequo effundere. Eodem referri debet quod de Theone abbate, qui triginta annis in domuncula seorsum inclusus silentium exercuit, tradunt Rufinus (Ruf. lib. II de Vit. Patr. cap. 6) et Palladius (Pall. Laus. cap. 50), quod scilicet « erat vir eruditus in triplici gratia sermonum, in", "candidate_score": 0.639366, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_810", "psc_text": "instructio discipuli, et doctrina aedificatio ejus. » Tacere et audire discipulo convenit. ] Hinc Scriptura: Audi, inquit, tacens, et pro reverentia accedet tibi bona gratia (Eccli. XXXII) . Plane primus philosophiae nuncupator et creditor Pythagoras accedentes discipulos nihil ante docuit quam tacere; primaque apud eum meditatio futuro sapienti erat linguam omnem coercere: unde et quinquennii silentium discipulis imponebat; quod illi, ut profanam discerent philosophiam, muti cum gaudio persolvebant. Multo nos potiori jure, ut pote coelestis philosophiae discipulos, tacere condecet; nisi forte monachi mores et professionem exuere animus sit: « Vita enim monachi, inquit Joannes Monachus (Lib. II Vitae S. Odonis, n. 11, saec. V), usque adeo est aliquid donec sub silentio esse studuerit: eo vero remoto, quidquid bene et honeste se agere putaverit, secundum institutionem Patrum nihil erit. » Et ideo si qua requirenda sunt. ] Corporalis spiritalisve necessitatis. A priore.] Id est superiore, infit Nicolaus de Fractura, sive abbate,", "candidate_score": 0.637356, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_6_8", "bdc_text": "GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 ) über seine Wirkungszeit in AltstättenAltstatten und St . Gallen . noster orsus dissidii fontem aperire tibi voluit , quo plane intelligeres , cur tot annis iratum habuerit AucupemHans Vogler .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2203", "psc_text": "21 (Saec. II Ben.), in quo praepositus monasterii triginta fratribus vineae custodibus anatem divisisse legitur; in Vita S. Judoci (Saec. II Ben.), qui, ut scribit anonymus in ejus Vita num. 10, gallinas SIBI nutrire consueverat; in Vita S. Cuthberti (Saec. II Ben.) auctore Beda cap. 36, qui aliquando hospitibus monachis aucam exhibuisse dicitur; apud Arnulfum S. Emerammi Ratisponensis monachum de primis Ratisponensibus scribentem, quod communiter pauperem annonam habebant, volatilia manducabant (Lib. II Dialog) . Et hanc fuisse non singularem quorumdam monasteriorum 526 praxim, sed communem omnium fere consuetudinem, probant ex Regula Magistri, quae non diu post S. Mauri obitum scripta fuit, hoc est saeculo VII, et magna ex parte constat ex Benedictina; nam loquens de gyrovagis monachis, et rationem reddens quare omni vitae suae tempore ternis quaternisve diebus per diversorum cellas et monasteria hospitantur, dicit (Cap. 1) quod « pro hospitum adventu a diversis volunt quotidie noviter suscipi; et pro", "candidate_score": 0.637267, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1816", "psc_text": "« Qui monachus in proprietatis crimen lapsus esse deprehensus fuerit, cum aliis poenis gravissimis puniatur, tum monasterium pro carcere per annum habeat, ita ut ex eo pedem non efferat. » CAPUT XXXIV. 435 Si omnes aequaliter debeant necessaria accipere. Sicut scriptum est: Dividebatur singulis prout cuique opus erat: ubi non dicimus, ut personarum (quod absit) acceptio sit, sed infirmitatum consideratio. Ubi qui minus indiget, agat Deo gratias, et non contristetur; qui vero plus indiget, humilietur pro infirmitate et non extollatur pro misericordia; et ita omnia membra erunt in pace. Ante omnia, ne murmurationis malum pro qualicunque causa in aliquo qualicunque verbo vel significatione appareat. Quod si deprehensus fuerit, districtiori disciplinae subdatur. COMMENTARIUS. Sicut scriptum est: Dividebatur singulis prout cuique opus erat, etc.] Eamdem Regulam ducem sequuntur S. Basilius in Regulis brevior., interrog. 135, S. Augustinus in Regula cap. 1, Regula Tarnatensis, c. 14, et S. Leander in lib. de Institut.", "candidate_score": 0.636792, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_6_8", "bdc_text": "GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 ) über seine Wirkungszeit in AltstättenAltstatten und St . Gallen . noster orsus dissidii fontem aperire tibi voluit , quo plane intelligeres , cur tot annis iratum habuerit AucupemHans Vogler .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2651", "psc_text": "eosque ad curas externas plus aequo effundere. Eodem referri debet quod de Theone abbate, qui triginta annis in domuncula seorsum inclusus silentium exercuit, tradunt Rufinus (Ruf. lib. II de Vit. Patr. cap. 6) et Palladius (Pall. Laus. cap. 50), quod scilicet « erat vir eruditus in triplici gratia sermonum, in scriptis Romanis, Graecis et Aegyptiacis. » His, praeter Basilium Magnum, Gregorium Theologum, Joannem Chrysostomum, Ephrem Diaconum, qui non minus doctrina quam vitae sanctimonia eremum illustrarunt, addere possemus etiam insignem et admirabilem Orabbatem montis Nitriae (Ibid., cap. 9), qui a fratribus visitatus « statim convertebatur ad doctrinam, erat enim valde peritus litterarum; » celebrem Evagrium Diaconum (Ibid., c. 86), qui composuit tres libros sacros monachorum; sed praesertim illustrem Silvaniam virginem, quae, ut scribit Palladius (Ibid., c. 143), « erat doctissima, doctrinam amore complexa, noctes uberi oleo a se illuminatas mutabat in dies, omnia antiquorum qui commentarios ediderunt scripta percurrens, Origenis tricies", "candidate_score": 0.636298, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2513", "psc_text": "abbatem vel congregationem. ] Particula vel, juxta Boherium, hic sumitur copulative pro et. Quod autem S. Pater ait ante abbatem vel congregationem, ita Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, et Boherius intelligunt, ut in minoribus et levioribus culpis ante abbatem; in gravioribus, unde fratres possent scandalizari, ante congregationem delinquens confiteatur culpam; quibus fere concinit Hildemarus, asserens culpas omnes primum abbati esse deferendas; tum, si judicaverit ille, congregationi. Verum, salvo saniori judicio, tam minores quam majores culpas ante abbatem et congregationem esse prodendas existimaverim; nullum enim hujus distinctionis 601 vestigium in Regula apparet: quod tamen non sic capiendum velim, quasi continuo, ut quid aliquis fregerit, aut perdiderit, etc., statim convocanda sit congregatio; sed statim abbati, deinde in proximo capitulo congregationi revelanda. Ita Cassinenses (Declarat. Cassin. in cap. 46) declarant « hoc esse servandum quando abbas ibi adesset, aut in loco propinquo, et hoc delinquens scierit; alias satisfaciat ante congregationem in sequenti capitulo.", "candidate_score": 0.636088, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22_24", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ; s. unten Z. 18082 . quidem omnia , qui paulo est Voglero coniunctior , quam ut ipsi haec penitius quam a vestibulo intueri liceat .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2115", "psc_text": "in manducando, in bibendo, in dormiendo, in vestiendo, in operando, si in aliis utilitatibus non fuerint occupati. » Et Oxoniense anno 1222 (Apud Spelm., tom. II Conc. Angl.): Omnes « in uno refectorio simul edant; nec per se cuilibet, sed communiter omnibus victualia praeparentur. » Huc referri potest optimum Cluniacensis monasterii institutum, quod refert Udalricus in haec verba (Lib. III, cap. 18): « Quoties piscium generale datur, statim post sextam, vel si tandiu jejunatur, post nonam totum esse debet dispositum, et ordinatum in scutellis super tabula, quae est in vestibulo cellarii, ut prior veniens antequam consideat ad squillam, videre possit quod est in singulis 506 scutellis, si est aequale, et ita divisum ut prioribus non veniant majores et meliores partes; multumque in hoc genere personarum acceptio vitatur. » Porro si non licet abbati meliores sibi ac plures quam fratribus cibos habere, multo minus convivia lauta facere; quae prohibet Benedictus papa", "candidate_score": 0.63606, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_26_28", "bdc_text": "s. Kirsch 2622 . bona fide praestabo nec ambigo , quin me sit auditurus Fortmüllerus Furtmueller , Johann Valentin . Tats ächlich aber konnte Vadian nur Furtmüllers Bereitschaft bewirken , die Auseinandersetzung auf sich beruhen zu lassen .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3528", "psc_text": "vitabat V. Eigil abbas Fuldensis (Saec. IV Ben. part, I), qui, ut scribit Candidus in ejus Vita, n. 8 « accusatorum nugas et frivola vaniloquia audire non consensit, sciens se inde magis turbari quam jucundari. Suspicionem prorsus menti suae quietis amator non permisit dominari, neque angulosis vir simplex delectabatur insidiis. » In ipsis autem imperiis sit providus et consideratus. ] Et quantum ad personas quibus committuntur et quantum ad res ipsas quae fieri imperantur, ut loquitur Bernardus. Sive secundum Deum, sive secundum saeculum sint. ] « Id est sive in temporalibus, sive in spiritalibus, » inquit Richardus de Sancto Angelo. Hildemarus haec verba non ad imperia, sed ad opera quae injunguntur refert: nimirum virgulam post consideratus ponens, reliqua consequenter ita legit: Et sive secundum Deum, sive secundum saeculum sit opera quam injungit, discernat atque temperet. Quod ideo fecit, inquit Bernardus Cassinensis, « propter hoc quod in aliquibus regulis est bis", "candidate_score": 0.634384, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2404", "psc_text": "Factis completoriis in ultimo dicunt hunc versum: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiis meis; mox ingrediantur silentium, et suis se collocent lectis, et tanto silentio redigantur, ut usque ad nocturnos putetur nullus ibi esse de fratribus. » Quod si inventus fuerit quisquam praevaricari hanc taciturnitatis regulam, gratiori vindictae subjacent. ] Qualis autem esse debeat, S. Pater non explicat. In Poenis incerti auctoris, apud S. Basilium, decernitur (Num. 12), ut « si quis inveniatur nocte privatim cum aliquo agere, aut locum ubi dormit mutare praeter voluntatem ad hoc de ignatorum, excommunicetur. » Et item (Num. 15): « Si quis vesperi post Pater noster inveniatur colloquens, excommunicetur. » Idem praestitisse legitur S. Benedictus in sanctimoniales linguae plus debito indulgentes. De aliis violati silentii poenis vide Haeftenum lib. VI, tract. 3, disq. 13. Sed quaeret aliquis quandonam silentium nocturnum obligare incipiat: incepto, an finito completorio, et iterum quandonam desinat. Primum", "candidate_score": 0.633569, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_6", "bdc_text": "GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2650", "psc_text": "Eodem tempore vivebat alter Ammonius, abbatis Pambo discipulus, vir insigniter doctus (Pallad. in Laus., c. 12) , qui « Vetus et Novum Testamentum dicebat memoriter, et in doctorum virorum Origenis, et Didymi, et Pierii, et Stephani scriptis ita erat versatus, ut sexagies centena millia versuum percurrerit. » Hic magno Athanasio Romam proficiscenti datus est socius, vir, teste Socrate (Lib. IV, cap. 18), adeo « parum curiosus, ut cum Romae una cum Athanasio forte versaretur, nihil ex magnificis urbis operibus, praeter templum Petro et Paulo dicatum, videre omnino desideraret. » Adeo verum est, quod aiunt nonnulli, scientiam in monachis parere curiositatem, eosque ad curas externas plus aequo effundere. Eodem referri debet quod de Theone abbate, qui triginta annis in domuncula seorsum inclusus silentium exercuit, tradunt Rufinus (Ruf. lib. II de Vit. Patr. cap. 6) et Palladius (Pall. Laus. cap. 50), quod scilicet « erat vir eruditus in triplici gratia sermonum, in", "candidate_score": 0.631722, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_29", "bdc_text": "Der streitbare Pfarrer wollte jedoch nicht eingestehen , selbst ein ( verbales ) Unrecht begangen zu haben ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_936", "psc_text": "bonus, quoniam in saeculum misericordia ejus. ] In qua proinde firmiter sperandum. Et item Prophetae: Delictum meum cognitum tibi feci, et injustitias meas non operui. Dixi: Pronuntiabo adversum me injustitias meas Domino, et tu remisisti impietatem cordis mei. ] Quibus in verbis quatuor iterum denotat observanda hac in confessione: 1º ut nihil omnino superiorem celet, quia vix congruum medicus aegroto potest afferre remedium, nisi integram morbi cognitionem habeat, Non operui; 2º ut priusquam ad superiorem accedat, morbi sui qualitatem consideret, ejus causas, naturam, effectusque perquirat, ut ampliorem de eo abbati notitiam tribuat, quod colligitur ex verbo Dixi, id est mecum statui; 3º ut id faciat cum voluntate et intentione se accusandi, Pronuntiabo adversum me; 4º idque cum humilitate, quod indicat vox injustitias. Et haec quidem S. Benedictus ex parte illius qui conscientiam superiori manifestat: quid vero ex parte ipsius superioris, cui perversae cogitationes et mala absconse commissa revelantur, exigat, praetermisit;", "candidate_score": 0.630907, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_6", "bdc_text": "GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2837", "psc_text": "illud Regulae S. Pachomii (Art. 28): « Quod si voluerint (hospites) orationis tempore atque collectae venire ad conventum fratrum, et ejusdem fidei fuerint; janitor, vel minister xenodochii nuntiabit Patri monasterii, et sic deducentur ad orandum. » Et revera solebant olim hospites monachi una cum fratribus tam die quam nocte divinis interesse laudibus; unde et S. Hidulfus « ordinans interius claustri cuncta religiose, decrevit domum hospitum, ne fratres a supervenientibus molestarentur, ad portam monasterii aedificare; et juxta illam, capellam in qua hospites ad divina audienda convenirent, » ut scribit Richerus in ejus Vita, cap. 19 (Append. ad saec. III Ben.). Hinc S. Benedictus Anianensis, teste Ardone in ejus Vita, num. 52 (Saec. IV Ben.). Volebat ut nocte « ecclesiae ostiis patefactis hospitibus pateret ingressus: » hinc et in antiqua monasterii S. Galli delineatione contra basilicam describitur susceptio supervenientium fratrum, cum eorum dormitorio. Ita denique Ingelramnus abbas Centulensis (Saec. II Ben.), in", "candidate_score": 0.630882, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_6", "bdc_text": "GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2844", "psc_text": "Tertio, haec olim lectio fiebat in auditorio, ut patet ex Vita sancti Guillelmi ducis et monachi Gellonensis (Saec. IV Ben.), ubi narratur quomodo suo susceptus fuerit in monasterio. Ac primo quidem num. 21, longe occurritur ei a fratribus, ducitur ad orationem, ecclesiaeque dona confert. Et postea, num. 22: « Completa oratione, factaque cunctis altaribus 680 sua cuique digna veneratione . . . . itur in auditorium, et osculatis fratribus, lectaque ex more lectione, factoque pro tempore brevi sermone de animae aedificatione, mox vir Dei subinfert, et indicat manifeste cur ipse venerit. » Idem videre est apud Ekkehardum in lib. de Casibus S. Galli cap. 11, ubi referens qua ratione episcopi et abbates ad visitandum S. Galli asceterium missi ab Ottone imperatore recepti fuerint: « Adveniunt omnes, inquit, festive receptis Cives apostolorum responsorium canitur. Abbas in auditorio debilis residens, introductis quidem eis assurgit. Legitur considentibus lectio de charitate et de pedisequa", "candidate_score": 0.629716, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_6_8", "bdc_text": "GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 ) über seine Wirkungszeit in AltstättenAltstatten und St . Gallen . noster orsus dissidii fontem aperire tibi voluit , quo plane intelligeres , cur tot annis iratum habuerit AucupemHans Vogler .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2202", "psc_text": "Eccles. Graec., pag. 428), ad quem aliquando in prandio S. Epiphanius avem apposuit; quam ille recusavit dicens: Ignosce mihi, pater, quia ex qua accepi istum habitum, non manducavi quidquam necisum: non dixit quia hoc monachis vetitum est. Et certe S. Epiphanium non latebant monachorum vivendi leges, ut eas a viro sanctissimo violari vellet. Jam vero post S. Benedictum innumera proferunt monasteriorum bene ordinatorum exempla, in quibus volatilium esus erat in usu: unde si praxis optima sit legum interpres, concludunt permissas a S. Benedicto volatilium carnes. Hujuscemodi exempla habemus in Vita S. Bertulfi abbatis Bobiensis auctore Jona monacho ejus discipulo, num. 21 (Saec. II Ben.), in quo praepositus monasterii triginta fratribus vineae custodibus anatem divisisse legitur; in Vita S. Judoci (Saec. II Ben.), qui, ut scribit anonymus in ejus Vita num. 10, gallinas SIBI nutrire consueverat; in Vita S. Cuthberti (Saec. II Ben.) auctore Beda cap. 36, qui aliquando hospitibus monachis", "candidate_score": 0.628259, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_6", "bdc_text": "GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_517", "psc_text": "multo minus singularium abbatum erga pauperes eleemosynas recensere; at certe nonnulla quorumdam facta praetermittere non possum, quorum exemplum posteris ad aedificationem inservire potest, et utinam ad imitationem! Hos inter excellit imprimis S. Ansbertus abbas Fontanellensis, qui, ut scribit Aigradus in ejus Vita, n. 21 Sec. II Bened., pag. 1054, « in praefato venerabili Fontanellensi monasterio, inter felicia bonitatis suae gesta, etiam xenodochium imbecillium ac decrepitorum pauperum, ad instar duodeni apostolici numeri constituit, deputatis eisdem rebus quae sufficienter praeberent alimoniam: alias quoque duas constituit in eodem monasterio pauperum Christi debilium mansiones, quos in octogenario ex multis sacrato numero singillatim octonos habitare fecit, quibus sine indigentia quotidianum largiri victum perenniter censuit. Horum vacatio nulla erat alia nisi horis constitutis diurnis nocturnisve in domo Dei residere, orationi ac vacationi divinae devote insistere, et tempore S. sacrificii pro salute et salvatione populi Christiani Ecclesiaque catholica ubique diffusa victimam salutarem offerre. » Huic accensendus videtur", "candidate_score": 0.627498, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_6", "bdc_text": "GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2202", "psc_text": "Eccles. Graec., pag. 428), ad quem aliquando in prandio S. Epiphanius avem apposuit; quam ille recusavit dicens: Ignosce mihi, pater, quia ex qua accepi istum habitum, non manducavi quidquam necisum: non dixit quia hoc monachis vetitum est. Et certe S. Epiphanium non latebant monachorum vivendi leges, ut eas a viro sanctissimo violari vellet. Jam vero post S. Benedictum innumera proferunt monasteriorum bene ordinatorum exempla, in quibus volatilium esus erat in usu: unde si praxis optima sit legum interpres, concludunt permissas a S. Benedicto volatilium carnes. Hujuscemodi exempla habemus in Vita S. Bertulfi abbatis Bobiensis auctore Jona monacho ejus discipulo, num. 21 (Saec. II Ben.), in quo praepositus monasterii triginta fratribus vineae custodibus anatem divisisse legitur; in Vita S. Judoci (Saec. II Ben.), qui, ut scribit anonymus in ejus Vita num. 10, gallinas SIBI nutrire consueverat; in Vita S. Cuthberti (Saec. II Ben.) auctore Beda cap. 36, qui aliquando hospitibus monachis", "candidate_score": 0.627088, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_6", "bdc_text": "GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1846", "psc_text": "» Nostros vero quod spectat S. Salaberga, Laudunensis abbatissa (In ejus Vit. n. 24, saec. II Bened.) « coquinam, vel reliquas causas [ Forte curas], quae monasticis rebus peragi solent, vicissim suis hebdomadibus ministrabat. » S. Benedictus, abbas Anianensis teste Ardone ejus discipulo, in ejus Vita, num. 14, « laborantibus fratribus ipse aliquando collaborare, aliquando autem eorum ad vescendum decoquere victum, librumque 443 etiam pariter circa coquinam occupatus scribere satagebat; lignamina vero saepe propter penuriam boum humeris propriis cum discipulis deferebat. » De Eigili etiam, Fuldensi abbate, ita scribit Candidus in ejus Vita, n. 24 (Saec. IV Ben., part. I): « Hic quoque, sicut semper facere consueverat, cum consilio et consensu fratrum suorum constituit atque decrevit, ut fratres qui extra monasterium ministeria praevidere noscuntur, fratribus infra monasterium commanentibus per singulas anni septimanas juxta ordinationem praepositi vel decanorum in cibo, et potu, atque aliis quibuslibet commodis monasticae vitae congruentibus, super indictam", "candidate_score": 0.626827, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2404", "psc_text": "Factis completoriis in ultimo dicunt hunc versum: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiis meis; mox ingrediantur silentium, et suis se collocent lectis, et tanto silentio redigantur, ut usque ad nocturnos putetur nullus ibi esse de fratribus. » Quod si inventus fuerit quisquam praevaricari hanc taciturnitatis regulam, gratiori vindictae subjacent. ] Qualis autem esse debeat, S. Pater non explicat. In Poenis incerti auctoris, apud S. Basilium, decernitur (Num. 12), ut « si quis inveniatur nocte privatim cum aliquo agere, aut locum ubi dormit mutare praeter voluntatem ad hoc de ignatorum, excommunicetur. » Et item (Num. 15): « Si quis vesperi post Pater noster inveniatur colloquens, excommunicetur. » Idem praestitisse legitur S. Benedictus in sanctimoniales linguae plus debito indulgentes. De aliis violati silentii poenis vide Haeftenum lib. VI, tract. 3, disq. 13. Sed quaeret aliquis quandonam silentium nocturnum obligare incipiat: incepto, an finito completorio, et iterum quandonam desinat. Primum", "candidate_score": 0.626783, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_6", "bdc_text": "GallenSankt Gallen als Pfarrer wirkte , s. HBBW II , Nr. 60 , Anm. 1 , sowie dessen ausführlichen Bericht ( 18348 )", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_179", "psc_text": "denique apud S. Gallum sancta Wiborada Saec. V Bened, quae quadriennio primum juxta ecclesiam S. Georgii inclusa, postea ad S. Gallum ab episcopo vocata, ibidem ad finem usque vitae, quam martyrio absolvit, perseveravit, « quam 44 episcopus cum paucis prosecutus, et benedicens clausulam obseravit, » attestante Hartmanno monacho S. Galli in ejus Vita II. 15. Porro hujusmodi reclusae sub regimine et disciplina abbatis monasterii vivebant, ut probat noster Mabillonius in observationibus praeviis ad Vitam S. Wiboradae. Quae lex viros perinde ac mulieres aeque constringebat, qui sive intra, sive extra monasterium inclusi, aut alias solitarie viverent, proprio tamen monasterii unde egressi fuerant, abbati subjecti remanebant, ut inter alia colligitur ex Vita S. Ayberti monachi Crispiniensis n. 1 Boll. 7 April., qui, accepta a Lamberto abbate licentia, « reclusionem ingressus est, in qua, quandiu vixit, sub imperio Crispiniensis abbatis Domino militavit. » Qui autem perpetuae reclusioni haud erant addicti, hi certis temporibus", "candidate_score": 0.625194, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_48", "bdc_text": "Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_555", "psc_text": "Nisi quis sic fuerit conculcatus, monachus esse non potest. » Vide Rufinum l. III de Vit. Pat., n. 77 et sequentibus. Inimicos diligere. ] Ad plenam hujus instrumenti explanationem, inquirendum 1º quis noster inimicus censendus sit; 2º quid a nobis exigat inimicorum dilectio; 3º quibus induci possimus rationibus ad eos diligendos; 4º aliquas adversus inimicorum dilectionem objectiones solvere oportebit. Quis dicendus sit inimicus noster discimus ex S. Basilio Reg. brev. Int. 176: « Proprium, inquit, inimici est nocere, et insidiari: quisquis ergo quocunque modo cuiquam nocet, inimicus rite dicatur, proprie vero qui peccat; nam quantum in ipso est, variis ille modis nocet, et insidiatur tam conjuncto sibi, quam ei cui intercidit aliquid cum ipso commercii. » Quid etiam inimico debeamus, docet idem Basilius eodem loco subjiciens: 132 « Quoniam vero ex corpore et anima compositus est homo, secundum animam quidem diligamus tales, arguentes eos, et admonentes, et quovis modo ad", "candidate_score": 0.624533, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_7_9", "bdc_text": "über seine Wirkungszeit in AltstättenAltstatten und St . Gallen . noster orsus dissidii fontem aperire tibi voluit , quo plane intelligeres , cur tot annis iratum habuerit AucupemHans Vogler . - Zu diesem , mit dem Bullinger ( besonders in den Dreißigerjahren ) einen regen Briefwechsel unterhielt , s. HBBW II , Nr. 57 , Anm. 5 ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2651", "psc_text": "eosque ad curas externas plus aequo effundere. Eodem referri debet quod de Theone abbate, qui triginta annis in domuncula seorsum inclusus silentium exercuit, tradunt Rufinus (Ruf. lib. II de Vit. Patr. cap. 6) et Palladius (Pall. Laus. cap. 50), quod scilicet « erat vir eruditus in triplici gratia sermonum, in scriptis Romanis, Graecis et Aegyptiacis. » His, praeter Basilium Magnum, Gregorium Theologum, Joannem Chrysostomum, Ephrem Diaconum, qui non minus doctrina quam vitae sanctimonia eremum illustrarunt, addere possemus etiam insignem et admirabilem Orabbatem montis Nitriae (Ibid., cap. 9), qui a fratribus visitatus « statim convertebatur ad doctrinam, erat enim valde peritus litterarum; » celebrem Evagrium Diaconum (Ibid., c. 86), qui composuit tres libros sacros monachorum; sed praesertim illustrem Silvaniam virginem, quae, ut scribit Palladius (Ibid., c. 143), « erat doctissima, doctrinam amore complexa, noctes uberi oleo a se illuminatas mutabat in dies, omnia antiquorum qui commentarios ediderunt scripta percurrens, Origenis tricies", "candidate_score": 0.623827, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_48", "bdc_text": "Domino Henrycho FortmülleroVon unbekannter Hand durchgestrichen und darüber durch Bullingero korrigiert. , amico spectatissimo suo .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_301", "psc_text": "avisari. » Et projecisti sermones meos post te. ] « Post se sermones Domini projicit praelatus quando quae de divinis Scripturis subditis praedicat, implere ipse dissimulat, » infit Smaragdus. Vel etiam: Projecisti sermones meos post te, idem est ac odisti disciplinam, ut modo exponebat Trithemius: « quod enim diligimus, inquit Bernardus Cassinensis, ante oculos mentis frequenter habemus, juxta illud: Ubi amor, ibi oculus; quod vero odimus, libenter a nobis projicimus. » Et qui in fratris tui oculo festucam videbas, in 73 tuo trabem non vidisti. ] Id est, qui minima in fratre videbas, et increpabas peccata, in te crimina non solum non puniebas, sed nec ab aliis videri patiebaris, cum potius in alios benignus, in te rigidus esse debuisses. Audi salutare S. Joannis Chrysostomi monitum Homil. 43 in Matth.: « Circa vitam tuam esto austerus, circa alios benignus; audiant te homines parva mandantem, et magna facientem. » Non ab eo", "candidate_score": 0.622192, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2403", "psc_text": "Id est completorium dicant, vel compleant hanc scilicet collationis moram, » inquit Boherius. Et exeuntes a completorio, nulla sit licentia denuo cuiquam loqui aliquid. ] Quod dicit exeuntes a completorio, intelligendum est de completorio officii, non de completorio collationis: « Non debet tamen quilibet postquam surgit e capitulo aliquid loqui: quia, infit Hildemarus, aliud silentium eum constringit. » Hanc vero silentii nocturni legem cum S. Benedicto praescribunt S. Pachomius in Regala, art. 53: S. Aurelianus, cap. 35; S. Isidorus, cap. 14; S. Fructuosus, cap. 17; Regula Cujusdam ad virgines. cap. 9, denique Regula Magistri, ubi sic loquitur (Cap. 30): « Factis completoriis in ultimo dicunt hunc versum: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiis meis; mox ingrediantur silentium, et suis se collocent lectis, et tanto silentio redigantur, ut usque ad nocturnos putetur nullus ibi esse de fratribus. » Quod si inventus fuerit quisquam praevaricari hanc taciturnitatis regulam, gratiori", "candidate_score": 0.62058, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1081", "psc_text": "in Reomensi S. Joannis monasterio colligimus ex libro de Translatione et miraculis ejus, n. 1; sed et S. Galli abbatis discipulos post laborem matutinalis officii quiescendi gratia lectos revisisse auctor est Walfridus in Vita S. Gadi cap. 26 (Saec. II). Similiter S. Geremarus abbas Flaviacensis completo officio revertens in dormitorium in stratu suo collocare se consueverat. ut habent ejus acta n. 14. Idem viguisse in Longoretico monasterio discimus ex Visione Baronti, n. 7, saeculo II Bened.; in Pauliacensi sanctimonialium ex Vita S. Austrobertae, n. 15, saec. III, part. I; in Lindisfarnensis ex Carmine Ethilvulfi monachi cap. 10, 21, 22; in monasterio S. Corbiniani ex ejus Vita auctore Aribone n. 3, denique in Suessionensi B. M. Parthenone aliis in ecclesia vigiliis et orationibus insistentibus, aliae post nocturnum officium dormire permittebantur ex Vita S. Drausii episc., n. 17, apud Bolland., 5 Martii. Sed haec merae indulgentiae, et praeter Regulam S. Benedicti, quae", "candidate_score": 0.620034, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2077", "psc_text": "in secunda libri sui editione, non de communione eucharistica S. Benedictum intelligit, sed de communione precum et charitatis; cujus a lectore signum aliquod S. Pater omnibus dari voluerit, priusquam incipiat legere. Egregium sane charitatis indicium frustulum panis privatim edere ante lectionem! Et hanc interpretationem ab eruditissimo et in traditione versatissimo viro accepisse se fatetur dissertator; cui non deferre haudquaquam potuerit. Ita praevaluerunt in gratiam viri doctissimi, doctioris fortasse semel praeconcepta praejudicia. Adeo ineptam contra germanum S. Benedicti sensum opinionem singulari tractatu refutavit noster Mabillonius, quem habet sub prelo. Ejus rationes quilibet videre poterit; nos sola traditione, de qua dissertator gloriatur, licet nullum inde protulerit argumentum aliqua auctoritate firmatum, contenti erimus. Itaque sancti Benedicti textum de communione eucharistica intelligendum esse constans est omnium qui a tempore sancti Benedicti scripserunt hanc in rem, auctorum sententia. In primis Magister, qui ante mille annos suam scripsit Regulam, ex Benedictina magna ex parte desumptam, sancti", "candidate_score": 0.619169, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2077", "psc_text": "in secunda libri sui editione, non de communione eucharistica S. Benedictum intelligit, sed de communione precum et charitatis; cujus a lectore signum aliquod S. Pater omnibus dari voluerit, priusquam incipiat legere. Egregium sane charitatis indicium frustulum panis privatim edere ante lectionem! Et hanc interpretationem ab eruditissimo et in traditione versatissimo viro accepisse se fatetur dissertator; cui non deferre haudquaquam potuerit. Ita praevaluerunt in gratiam viri doctissimi, doctioris fortasse semel praeconcepta praejudicia. Adeo ineptam contra germanum S. Benedicti sensum opinionem singulari tractatu refutavit noster Mabillonius, quem habet sub prelo. Ejus rationes quilibet videre poterit; nos sola traditione, de qua dissertator gloriatur, licet nullum inde protulerit argumentum aliqua auctoritate firmatum, contenti erimus. Itaque sancti Benedicti textum de communione eucharistica intelligendum esse constans est omnium qui a tempore sancti Benedicti scripserunt hanc in rem, auctorum sententia. In primis Magister, qui ante mille annos suam scripsit Regulam, ex Benedictina magna ex parte desumptam, sancti", "candidate_score": 0.619116, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1762", "psc_text": "Is cui dispensatio credita est cum consideratione debet hoc facere. Si quis autem praeter illius voluntatem facere hoc praesumit, tanquam inquietus et indisciplinatus confundatur, usquequo discat loci sui ordinem custodire, secundum quod Apostolus dixit: unusquisque in quo vocatus est in eo permaneat. » Porro hoc nomine S. Pater vetat non solum quidquam dare; sed 423 et permutare, aut mutuo commodare; idque juxta priscorum monachorum disciplinam, quam videre est in Regula S. Pachomii: « Mutare de his quae a praeposito acceperit cum altero nemo audebit, nec accipiet melius, et dabit deterius aut econtrario dans melius, deterius accipiet. » In Poenis incerti auctoris apud S. Basilium (Art. 58. Idem habetur in Reg. Orient c. 9): « Si quis permutet aliquid cum aliquo, aut quid largiatur praeter voluntatem archimandritae, careat benedictione. « In Regula Tarnatensi: « Nihil de his quae perceperit ei sit licitum commutare, nec pro abjectiore viliora, nec pro commodo meliora;", "candidate_score": 0.6191, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2403", "psc_text": "Id est completorium dicant, vel compleant hanc scilicet collationis moram, » inquit Boherius. Et exeuntes a completorio, nulla sit licentia denuo cuiquam loqui aliquid. ] Quod dicit exeuntes a completorio, intelligendum est de completorio officii, non de completorio collationis: « Non debet tamen quilibet postquam surgit e capitulo aliquid loqui: quia, infit Hildemarus, aliud silentium eum constringit. » Hanc vero silentii nocturni legem cum S. Benedicto praescribunt S. Pachomius in Regala, art. 53: S. Aurelianus, cap. 35; S. Isidorus, cap. 14; S. Fructuosus, cap. 17; Regula Cujusdam ad virgines. cap. 9, denique Regula Magistri, ubi sic loquitur (Cap. 30): « Factis completoriis in ultimo dicunt hunc versum: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiis meis; mox ingrediantur silentium, et suis se collocent lectis, et tanto silentio redigantur, ut usque ad nocturnos putetur nullus ibi esse de fratribus. » Quod si inventus fuerit quisquam praevaricari hanc taciturnitatis regulam, gratiori", "candidate_score": 0.618623, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_38", "bdc_text": "Rordorphio me perquam libenter impertiissem quantuliscunque officiis Gemeint ist , dass Vadian sich gern wegen einigen Anliegen mit Rordorf getroffen hätte , als dieser geschäftlich in St .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_27", "psc_text": "vacare Deo, imo negotium negotiorum omnium hoc est; quod quicunque in cella non agit fideliter et ferventer, quodcunque agit, quod propter hoc non agit, scilicet ut Deo serviatur, in eo quod agit, otiatur. » Ad te ergo nunc meus sermo dirigitur, quisquis abrenuntians propriis voluntatibus. Sicut nullus in Ecclesia fidelis admittitur quin prius diabolo, pompis et operibus ejus abrenuntiaverit, ita nec ullum in claustro monachum qui propriis non abrenuntiet voluntatibus, S. P. Benedictus introduci voluit, ut post Hildemarum recte notavit Bernardus Cassinensis. Ex his ergo liquet quem sibi scopum in Regula S. legislator, quem sibi finem proposuerit, obedientiam scilicet seu propriae voluntatis abnegationem, ut docet imprimis S. Petrus Damiani, cum dicit Opusc. 13, cap. 6: « Videamus cum scribere incipit (S. Benedictus) quibus verba dirigit, ad quod hominum genus omnem vim secuturae elocutionis intendit; ait enim: Ad te ergo nunc meus sermo dirigitur, etc. » Refert hic integrum Regulae textum,", "candidate_score": 0.618277, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_45", "bdc_text": "Lege chartam hanc cooperientem FortmüleriFur tmueller , Johann Valentin literas .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3367", "psc_text": "ipsum non pro sua nequitia expulsum fuisse de monasterio nostro, sed quia affectabat non modicum in vestro monasterio Domino famulari, unde ad futuram rei memoriam, etc. Litterae generales ex Hildemaro. Omnibus episcopis, seu cunctis ordinibus sanctae Ecclesiae, nec non cuncto populo fideli. Notum sit vobis quia ego dedi licentiam isti fratri nostro nomine Joanni, vel Paulo, ut ubi invenerit sibi commodum habitare regularem ordinem ducendo, habeat licentiam habitandi, ad utilitatem suam et monasterii. Ex Bernardo Cassinensi. Cum talis frater desideret in alio monasterio morari, ubi, secundum quod sibi videtur, animam suam salvare possit, et Domino famulari; noveritis nos sibi licentiam dedisse per has dimissorias litteras ad aliud monasterium transeundi. Praeter has generales specialesque litterarum formulas quibus monachis indultum erat ad aliud transire monasterium, erant et aliae pro abbatibus seu monachis ad fundandum novum monasterium missis, a quibus absoluti ab obedientia sui abbatis futuro monasterii, ad quod mittebantur, abbatii subjiciebantur, ut", "candidate_score": 0.618133, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_810", "psc_text": "instructio discipuli, et doctrina aedificatio ejus. » Tacere et audire discipulo convenit. ] Hinc Scriptura: Audi, inquit, tacens, et pro reverentia accedet tibi bona gratia (Eccli. XXXII) . Plane primus philosophiae nuncupator et creditor Pythagoras accedentes discipulos nihil ante docuit quam tacere; primaque apud eum meditatio futuro sapienti erat linguam omnem coercere: unde et quinquennii silentium discipulis imponebat; quod illi, ut profanam discerent philosophiam, muti cum gaudio persolvebant. Multo nos potiori jure, ut pote coelestis philosophiae discipulos, tacere condecet; nisi forte monachi mores et professionem exuere animus sit: « Vita enim monachi, inquit Joannes Monachus (Lib. II Vitae S. Odonis, n. 11, saec. V), usque adeo est aliquid donec sub silentio esse studuerit: eo vero remoto, quidquid bene et honeste se agere putaverit, secundum institutionem Patrum nihil erit. » Et ideo si qua requirenda sunt. ] Corporalis spiritalisve necessitatis. A priore.] Id est superiore, infit Nicolaus de Fractura, sive abbate,", "candidate_score": 0.617802, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2910", "psc_text": "S. Columbanus in Poenitentiali superpositione damnat; S. Isidori Regula, cap. 16, triduana excommunicatione etiam emendandos decernit. Denique in ms. codice 47 bibliothecae Cassinensis inter casus priori reservatos ab annis fere trecentis tertium exstat: « Quod nullus mittat litteram vel ambasciatam extra monasterium, nec ab aliquo ea recipiat sine licentia. » Quod si mittentes aut recipientes litteras ita plectebant, quanto magis eulogias, aut alia quaelibet munuscula, quae quidem juxta Regulam Tarnatensis monasterii (Cap. 19) « peregrinis et ignotis deputabuntur, aut certe incendio cremabuntur. » Recipientes vero aut mittentes ad minus in capitulo verberentur, ex lib. Instit. cap. gener. ordin. Cisterc., dist. 6, cap. 9. CAPUT LV. De vestiario et calciario fratrum. Vestimenta fratribus secundum locorum qualitatem ubi habitant, vel aerum temperiem, dentur: quia in frigidis regionibus amplius indigetur, in calidis vero minus. Haec ergo consideratio penes abbatem est. Nos tamen mediocribus locis sufficere credimus monachis, per singulos cucullam et tunicam: cucullam,", "candidate_score": 0.617221, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2513", "psc_text": "abbatem vel congregationem. ] Particula vel, juxta Boherium, hic sumitur copulative pro et. Quod autem S. Pater ait ante abbatem vel congregationem, ita Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, et Boherius intelligunt, ut in minoribus et levioribus culpis ante abbatem; in gravioribus, unde fratres possent scandalizari, ante congregationem delinquens confiteatur culpam; quibus fere concinit Hildemarus, asserens culpas omnes primum abbati esse deferendas; tum, si judicaverit ille, congregationi. Verum, salvo saniori judicio, tam minores quam majores culpas ante abbatem et congregationem esse prodendas existimaverim; nullum enim hujus distinctionis 601 vestigium in Regula apparet: quod tamen non sic capiendum velim, quasi continuo, ut quid aliquis fregerit, aut perdiderit, etc., statim convocanda sit congregatio; sed statim abbati, deinde in proximo capitulo congregationi revelanda. Ita Cassinenses (Declarat. Cassin. in cap. 46) declarant « hoc esse servandum quando abbas ibi adesset, aut in loco propinquo, et hoc delinquens scierit; alias satisfaciat ante congregationem in sequenti capitulo.", "candidate_score": 0.614685, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2837", "psc_text": "illud Regulae S. Pachomii (Art. 28): « Quod si voluerint (hospites) orationis tempore atque collectae venire ad conventum fratrum, et ejusdem fidei fuerint; janitor, vel minister xenodochii nuntiabit Patri monasterii, et sic deducentur ad orandum. » Et revera solebant olim hospites monachi una cum fratribus tam die quam nocte divinis interesse laudibus; unde et S. Hidulfus « ordinans interius claustri cuncta religiose, decrevit domum hospitum, ne fratres a supervenientibus molestarentur, ad portam monasterii aedificare; et juxta illam, capellam in qua hospites ad divina audienda convenirent, » ut scribit Richerus in ejus Vita, cap. 19 (Append. ad saec. III Ben.). Hinc S. Benedictus Anianensis, teste Ardone in ejus Vita, num. 52 (Saec. IV Ben.). Volebat ut nocte « ecclesiae ostiis patefactis hospitibus pateret ingressus: » hinc et in antiqua monasterii S. Galli delineatione contra basilicam describitur susceptio supervenientium fratrum, cum eorum dormitorio. Ita denique Ingelramnus abbas Centulensis (Saec. II Ben.), in", "candidate_score": 0.613528, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2909", "psc_text": "Catellus monachus, et eum postea Urbicus abbas praepositum monasterii Lucusiani sub Bono abbate fieri petiisset, negavit S. pontifex, quia, inquit (Lib. IX, epist. 42), « quod monachus non sit agnovimus: ex parva enim eulogia quam Bonus monachus accepit, partem petendo contentionem facere in itinere minime timuit, quod ex quanta amaritudine cordis descenderit, poterit tua dilectio scire, si Regulam monachorum nosse voluisset. » Antiquiores etiam monachi (Cassian. lib. IV, cap. 16) scribentes aut recipientes absque permissione litteras, congregatis in synaxi fratribus, prostratos in terram veniam postulare jubebant, quandiu culpam abbas indulsisset. Poenae incerti auctoris, apud S. Basilium, num. 49, eos excommunicant; S. Columbanus in Poenitentiali superpositione damnat; S. Isidori Regula, cap. 16, triduana excommunicatione etiam emendandos decernit. Denique in ms. codice 47 bibliothecae Cassinensis inter casus priori reservatos ab annis fere trecentis tertium exstat: « Quod nullus mittat litteram vel ambasciatam extra monasterium, nec ab aliquo ea recipiat sine licentia. »", "candidate_score": 0.612505, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1512", "psc_text": "ordinem constitutum donec corrigantur. » Idem legitur in Regula Orientali cap. 19. Hic secundum Domini nostri praeceptum admoneatur semel et secundo secrete a senioribus suis. ] Si tamen honesto et intelligibili animo sit; nam duros corde in ipso initio peccati durius coercere oportet, ut ex Regulae cap. 2 hic observat Hildemarus. Si non emendaverit, objurgetur publice coram omnibus. ] A praelato scilicet, qui solus habet potestatem publice delinquentes corripiendi; aut etiam a senioribus cum ejus potestate. Regula Cujusdam ad virgines praescribit (Cap. 18), ut « secreto a senioribus semel vel bis corripiatur. Si non emendaverit, tunc simul ab omni congregatione objurgetur. » Si intelligit qualis poena sit. ] Sive, ut loquitur Regula Cujusdam ad virgines: Si ejus antea intellectus viguit, excommunicationi subjaceat. Igitur S. Benedictus post trinam admonitionem incorrigibilem excommunicationi subjicit. Eamdem disciplinam instituit S. Basilius in 360 Regulis brev. interrog. 3, in Constitut. Monast. c. 30; Regula Orientalis cap.", "candidate_score": 0.612375, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1740", "psc_text": "terrenis quam de salute fratris. » Et Joannes Diaconus in lib. I de Vita sancti Gregorii papae, c. 10, ubi referens insignem in naufragum pauperem sancti Patris charitatem, haec habet (Saec. I Bened.): « Cui liberalissimus Pater, accersito vestiario, alia sex numismata dari praecipiens, cognovit in vestiario nihil numismatum unde posset consolari naufragum remansisse. » Idem videre est in Regula sancti Isidori c. 19. Praeter ferramentorum vestiumque custodes, alteri etiam committebatur cura conservandorum diplomatum, privilegiorum, chartarumque monasterii; qui omnia debito in ordine disposita, tutissimo in loco inclusa servabat; apud Floriacenses quidem in turricula, ex Tortarii lib. de Mirac. S. Benedicti, c. 27; in Croylandensi monasterio in chartaria arcu lapideo per totum contecta ex Ingulfi historia Croylandensi (Ad ann. 1091): quorum exemplaria pluribus in locis aliquando deponebant, ut videre est in Chronici Ramesiensis parte secunda, cap. 7. In typico seu Regula Irenes Augustae cap. 19, haec cura committitur vasorum sacrorum custodi.", "candidate_score": 0.611978, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_388", "psc_text": "Convocatis fratribus, abbas rem cujus causa congregavit eos, exponit; quia, ut ait Plato ( In Phaedro ), « in omni re consulendi principium, nosse id de quo consilium institutum; aut tota via aberrare necessum est. » Antequam vero tractandum negotium exponat, ex Hildemaro, « oculis corporeis fixis in terra, et oculo cordis in Deum, rogare debet Deum dicens: Domine, rogo clementiam tuam, ut per quem vis manifestare, dignare indicare. » Divino implorato auxilio, negotium explicet, allatis utrinque rationibus, sic tamen ut suam ipse non aperiat sententiam, ut omnis tollatur adulationi aut assentationi occasio, ut libera et integra etiam timidioribus quid sentiant exponendi licentia detur, et ne forte inveniatur male feriatus aliquis, maligno discordiae spiritu agitatus, qui ut aliquam procreet abbati molestiam, cognito ejus desiderio, in contrariam abeat sententiam. Cui plane incommodo obviant Constitutiones congregationis Montis Oliveti, decernentes Part. II, c. 3, ut « caveat tam generalis quam particularis abbas, ne", "candidate_score": 0.61191, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2045", "psc_text": "adoriri. » Et de hac forte benedictione capiendus est can. 62 concil. Aquisg.: « Ut abbas, praepositus, et decanus quamvis presbyteri non sint, lectoribus benedictionem tribuant; » et can. 67: « Ut lector stando benedictionem postulet. » Summumque fiat silentium ad mensam. ] Duplex hic silentium a S. P. Benedicto indictum in Regula distinguunt commentatores. Unum simpliciter dictum, et sine addito, quod non omnem omnino locutionem prohibet, sed aliam duntaxat, quo sensu silere dicitur qui alteri ad aurem loquitur, sicuti Martha in Evangelio Mariae sorori silentio dixisse refertur: Magister adest et vocat te; ubi silentio idem est ac suppressa voce, ut docet S. Augustinus. Alterum summum, seu cum aliquo hujusmodi addito, quod tam altam quam suppressam vocem, omnemque omnino sonitum excludit, quale est illud quod hic ad mensam, cap, 42, post completorium, et, cap. 52, in oratorio indicitur. Primum silentium illud est cui omni tempore studere debent monachi; secundum quod", "candidate_score": 0.611335, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1146", "psc_text": "Volens renuntiare saeculo, inquit S. Pachomius (In Regul. art. 26) ,. . .manebit paucis diebus foris ante januam, et docebitur orationem dominicam, et psalmos quantos potuerit discere. » Et alibi (Art. 80): « Omnino nullus erit in monasterio qui non discat litteras, et de Scripturis aliquid teneat, quod minimum est, usque ad Novum Testamentum et Psalterium. » S. Basilius (In Animadv. num. 1): « Si quis integra corporis valetudine orationes facere, aut psalmos memoriae mandare neglexerit, excusans excusationes in peccatis, hic a caeterorum consortio segregetur, aut hebdomadam unam jejunet. » S. Ferreolus: « Omnis qui nomen vult monachi vindicare, litteras ei ignorare non liceat; quin etiam psalmos totos memoriter teneat; neque se quacunque excusatione defendat quominus sancto hoc studio capiatur. » S. Hieronymus Rusticum monachum instituens (Epist. 4): « Nunquam de manu et oculis tuis recedat liber; discatur Psalterium ad verbum. » Et alibi de Aegyptiis monachis loquens (Epist. 22):", "candidate_score": 0.611064, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1816", "psc_text": "« Qui monachus in proprietatis crimen lapsus esse deprehensus fuerit, cum aliis poenis gravissimis puniatur, tum monasterium pro carcere per annum habeat, ita ut ex eo pedem non efferat. » CAPUT XXXIV. 435 Si omnes aequaliter debeant necessaria accipere. Sicut scriptum est: Dividebatur singulis prout cuique opus erat: ubi non dicimus, ut personarum (quod absit) acceptio sit, sed infirmitatum consideratio. Ubi qui minus indiget, agat Deo gratias, et non contristetur; qui vero plus indiget, humilietur pro infirmitate et non extollatur pro misericordia; et ita omnia membra erunt in pace. Ante omnia, ne murmurationis malum pro qualicunque causa in aliquo qualicunque verbo vel significatione appareat. Quod si deprehensus fuerit, districtiori disciplinae subdatur. COMMENTARIUS. Sicut scriptum est: Dividebatur singulis prout cuique opus erat, etc.] Eamdem Regulam ducem sequuntur S. Basilius in Regulis brevior., interrog. 135, S. Augustinus in Regula cap. 1, Regula Tarnatensis, c. 14, et S. Leander in lib. de Institut.", "candidate_score": 0.610686, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1792", "psc_text": "In aliis quoque monasteriis, in quibus aliqua remissius indulgentur, hanc regulam videmus strictissime nunc usque servari, ut ne verbo quidem audeat quis dicere suum aliquid; magnumque sit crimen, ex ore monachi processisse codicem meam, tabulas meas, graphium meum, tunicam meum, caligas meas; proque hoc digna poenitentia satisfacturus sit, si casu aliquo per subreptionem, vel ignorantiam hujusmodi verbum de ore ejus effugerit. » Ex sancto etiam Basilio (Reg. fus., cap. 32): « Doctrina veritatis omnino illud meum ac tuum inter fratres dici vetat. » Idem videre est in aliis monasticis regulis passim. In Regula sancti Augustini (Cap. 1): « Non dicatis aliquid proprium. » In Regula sancti Aureliani (Cap. 25): « Nullus praesumat quidquam suum dicere. » In Poenitentiali sancti Columbani: « Meum et tuum dixisse sex plagis. » In Regula a sancto David monachis tradita (Apud Boll., Mart. 1): « Omnia omnibus communia, et nihil meum, nihil tuum dicebant; quisquis", "candidate_score": 0.609372, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1146", "psc_text": "Volens renuntiare saeculo, inquit S. Pachomius (In Regul. art. 26) ,. . .manebit paucis diebus foris ante januam, et docebitur orationem dominicam, et psalmos quantos potuerit discere. » Et alibi (Art. 80): « Omnino nullus erit in monasterio qui non discat litteras, et de Scripturis aliquid teneat, quod minimum est, usque ad Novum Testamentum et Psalterium. » S. Basilius (In Animadv. num. 1): « Si quis integra corporis valetudine orationes facere, aut psalmos memoriae mandare neglexerit, excusans excusationes in peccatis, hic a caeterorum consortio segregetur, aut hebdomadam unam jejunet. » S. Ferreolus: « Omnis qui nomen vult monachi vindicare, litteras ei ignorare non liceat; quin etiam psalmos totos memoriter teneat; neque se quacunque excusatione defendat quominus sancto hoc studio capiatur. » S. Hieronymus Rusticum monachum instituens (Epist. 4): « Nunquam de manu et oculis tuis recedat liber; discatur Psalterium ad verbum. » Et alibi de Aegyptiis monachis loquens (Epist. 22):", "candidate_score": 0.609278, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2886", "psc_text": "mattam vel nattam dicimus: in his autem solis antiqui monachi dormire solebant, et his solis lectulos suos sternebant. » Eodem modo loquitur Petrus Diaconus, sed Bernardus Cassinensis et Boherius lectos stratos intelligunt lectos « ordinatos cum suis stramentis, id est omnibus ad quiescendum necessariis praeparatos. » Similiter Richardus de S. Angelo lectos ordinatos quos etiam molles vult esse S. Fructuosus, c. 10. Vide Regulam Magistri, cap. 79. Et domus Dei a sapientibus sapienter administretur. ] S. Pachomius « sollicitudinem totius dispensationis erga fratres et peregrinos eisdem commisit, qui se in ordine sequebantur, » ut legimus in ejus Vita, cap. 25 (Apud Rosweid, lib. I de Vit. Patr.). Hospitibus autem, cui non praecipitur, nullatenus societur neque colloquatur. ] Haec fuit communis veterum monachorum praxis, quam videre est in omnibus pene antiquis Regulis, Regula SS. Serapionis, Macarii, Paphnutii, et alterius Macarii (Cap. 8): « Nec licebit aliqua fratri eum superveniente sermocinari, non", "candidate_score": 0.609088, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_2886", "psc_text": "mattam vel nattam dicimus: in his autem solis antiqui monachi dormire solebant, et his solis lectulos suos sternebant. » Eodem modo loquitur Petrus Diaconus, sed Bernardus Cassinensis et Boherius lectos stratos intelligunt lectos « ordinatos cum suis stramentis, id est omnibus ad quiescendum necessariis praeparatos. » Similiter Richardus de S. Angelo lectos ordinatos quos etiam molles vult esse S. Fructuosus, c. 10. Vide Regulam Magistri, cap. 79. Et domus Dei a sapientibus sapienter administretur. ] S. Pachomius « sollicitudinem totius dispensationis erga fratres et peregrinos eisdem commisit, qui se in ordine sequebantur, » ut legimus in ejus Vita, cap. 25 (Apud Rosweid, lib. I de Vit. Patr.). Hospitibus autem, cui non praecipitur, nullatenus societur neque colloquatur. ] Haec fuit communis veterum monachorum praxis, quam videre est in omnibus pene antiquis Regulis, Regula SS. Serapionis, Macarii, Paphnutii, et alterius Macarii (Cap. 8): « Nec licebit aliqua fratri eum superveniente sermocinari, non", "candidate_score": 0.608345, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1824", "psc_text": "praemissa duo verba demonstrant: Ne murmurationis malum. Non dicit simpliciter ne murmuratio, sed ne murmurationis malum, ne quis crederet parum aliquid esse. Pro qualicunque causa, minori scilicet vel majori. In aliquo qualicunque verbo. Attende, non dicit tantum in verbo, sed addit in aliquo; nec solum in aliquo verbo, sed in aliquo qualicunque verbo, ut expressione prohibitionis magis intelligatur transgressio, et quantitas malae murmurationis. Vide Regul. S. Ferreoli cap. 7. Quod si deprehensus fuerit quis, districtiori disciplinae subdatur. ] Districtiorem disciplinam hic intelligunt, aut exaggerando culpam in privata sive publica correptione, aut uno praetermisso gradu ad aliud transeundo, verbi gratia post primam correptionem secretam, praetermissa secunda, transeundo ad publicam. Ita exponunt Hildemarus, Bernardus Cassinensis et Boherius. De murmurantium poena diximus alibi. CAPUT XXXV. De septimanariis coquinae. Fratres sibi invicem serviant ut nullus excusetur a coquinae officio, nisi aut aegritudine, aut in causa gravis utilitatis qui occupatus fuerit: quia exinde major merces", "candidate_score": 0.608322, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3438", "psc_text": "Pater subdit. Qui abbas non conturbet gregem sibi commissum, etc.] Hic, ut scribit Bernardus Cassinensis, « triplici freno considerationem constringit abbatis. Primo quod paci subditorum intendat, gregem non conturbando. Secundo quod omnia juste disponat, potestatis libertate non abutendo. Tertio quod tam opera quam judicia Deo sunt cognita, et semper timeat discussionem extremi judicii cogitando. » Sic accedant ad pacem. ] Scilicet quae datur in missa, ut docent Bernardus Cassinensis, Nicolaus de Fractura, Richardus de S. Angelo, Boherius in secundo commentario, Theobaldus Artaldus, et Nicolaus Bravus; vel quae datur advenientibus hospitibus aut in missa, ut Menardus; vel tandem quae datur in missa, aut accedentibus hospitibus, aut professis post missam, aut in missa Evangelio dicto a textu Evangelii sine cruce in quibusdam monasteriis, ut exponit in primo commentario Boherius. De modo dandi et accipiendi in missa pacem ante communionem, de qua hunc locum interpretor, vide quae diximus in l. II de Antiq.", "candidate_score": 0.60827, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_22", "bdc_text": "Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1666", "psc_text": "Basilius pueros ita puniri praescribit (Regul. fus., cap. 15): « Cibum, inquit, usurpavit intempestive? majore diei portione jejunus maneat. Immodeste et turpiter comedit? tempore refectionis cibo prohibitus, cogatur alios scite vescentes contueri, ut et abstinentia puniatur, et gravitatem discat. Otiose quid locutus est? Convicium dixit proximo suo? mentitus est? aut aliorum quid eorum dixit quae prohibita sunt? et jejunio et silentio castigetur. » Ut sanentur. ] Nam, ut ait Scriptura, Stultitia colligata est in corde pueri, et virga disciplinae effugabit eam (Prov. XXII) . CAPUT XXXI. De cellerario monasterii qualis sit . Cellerarius monasterii eligatur de congregatione sapiens, maturis moribus, sobrius, non multum edax, non elatus, non turbulentus, non injuriosus, non tardus, non prodigus, sed timens Deum, qui omni congregationi sit sicut pater. Curam gerat de omnibus, sine jussione abbatis nihil faciat. Quae jubentur custodiat: fratres non contristet. Si quis frater ab eo forte aliqua irrationabiliter postulat, non spernendo eum", "candidate_score": 0.60825, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_1973", "psc_text": "liberius tractari queunt. Atque ita placuit priscis vitae monasticae Patribus, ut videre est in Regula S. Pachomii art. 20; S. Caesarii ad virgines, cap. 30; S. Aureliani ad monachos cap. 53, et ad virgines cap. 37; Cujusdam etiam ad virgines cap. 15, apud Hieronymum epist. 22, in concil. Agathensi cap. 38, et in Vita S. Eugendi abbatis Jurensis apud Boll. 1 Januar. Porro cum dicit S. Benedictus infirmis sit cella deputata, « non est intelligendum de una tantummodo mansione, ait Hildemarus, sed de claustro, hoc est domo ubi diversae sunt mansiones, quatenus qui manducat sine fastidio sit vomentis, aut ad exitum sedentis, vel etiam morientis. » Eodem fere modo loquuntur Bernardus Cassinensis, Boherius, Joannes de Turrecremata, et Matthias Lambertus. Hujusmodi cellam videre est in antiquissima monasterii S. Galli delineatione, in superiori monasterii parte sitam, atque ab aliis officinis omnino separatam, ad instar alicujus alterius monasterii constructam cum suo claustro; in", "candidate_score": 0.607782, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_20_22", "bdc_text": "- Sicherlich hatte Vadian ihm das Briefbündel vor dessen Abreise aus St . Gallen ( vgl . nämlich unten Z. 18082 ) zur Übermittlung an Bullinger anvertraut . Um zu verhindern , dass dieser mit Rordorf über Furtmüllers Streit mit Vogler sprach , notierte Vadian auf der Rückseite des vorliegenden Briefes die Anweisung , dass Bullinger zuerst diesen samt der darin enthaltenden Bitte um Diskretion lesen und zur Kenntnis nehmen möge ;", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3505", "psc_text": "alia erat mens S. Gregorii papae, qui necessarias hujusmodi exemptiones propria didicerat experientia, uti ipse testatur his verbis: « Quam sit necessarium monasteriorum quieti prospicere, et de eorum perpetua securitate tractare, anteactum nos officium, quod in coenobii regimine exhibuimus, informat. Et quia in plurimis monasteriis multa a praesulibus praejudicia atque gravamina monachos pertulisse cognoscimus, oportet ut nostrae fraternitatis provisio de futura quiete eorum salubri disponat ordinatione, quatenus conversantes in illis, in Dei servitio, gratia illius suffragante, mente libera perseverent. » Eamdem necessitatem agnoverat S. Theodorus Siceota, coenobiorum in Galatia archimandrita, qui a Mauritio imperatore et Cyriaco patriarcha C. P. privilegium obtinuit, ut sua monasteria « nulli alii episcopatui subjecta essent, sed sanctissimae tantum et magnae Ecclesiae apostolicae regiae ipsius civitatis, » quemadmodum scribit Georgius illius discipulus in ejus Vita, num. 72. Et Gregorius VII (Lib. II, epist. 69): « An ignoras quod SS. Patres plerumque et religiosa monasteria de subjectione", "candidate_score": 0.607337, "ce_score": null }, { "bdc_chunk_id": "101_sent_45", "bdc_text": "Lege chartam hanc cooperientem FortmüleriFur tmueller , Johann Valentin literas .", "psc_chunk_id": "066_Benedictus-Nursiae_Regula-cum-commentariis_window_3649", "psc_text": "Et Alcuinus ad fratres Wiremutensis et Girwensis ecclesiae scribens (Epist. 49): « Vos vero qui estis patres et pastores sanctae congregationis, docete diligentissime fraterno amore familiam, quam accepistis regendam, omneque bonitatis exemplum in vobismetipsis ostendite; saepiusque Regula S. Benedicti in conventu fratrum propria exponatur lingua, ut intelligi possit ab omnibus. » Similiter S. Dunstanus (In Concord. cap. 1): « Residentibus legatur Regula, vel si dies festus fuerit, evangelium ipsius diei, de qua lectione a priore, prout Dominus dederit, dicatur. » Et Udalricus de capitulo feriae 5 in Coena Domini (Lib. I, c. 12): « Exposita Regulae sententia, jubente domno abbate, consurgit camerarius, etc. » Denique Joannes Trithemius (Praefat. ad lib. Region. claustr.): « Sicut moris est observationibus Bursfeldensibus, cujus unionis et observantiae secundum regulam S. Benedicti sumus, paragraphum unum de eadem Regula, quae nobis capitulariter ter in anno legi consuevit, fratribus meis 875 singulis diebus compellor declarare: super qua subit", "candidate_score": 0.60462, "ce_score": null } ] } ], "biblical_hits": [] }