text: „Тэрміны вясновых канікул працягваюцца на 6 дзён, з 13 па 18 красавіка ўключна, — адзначаецца ў паведамленні. — Адукацыйны працэс у чацвёртай чвэрці будзе ажыццяўляцца з 20.04.2020 па 30.05.2020”.
  У міністэрстве падкрэслілі, што навучальныя праграмы і каляндарна-тэматычнае планаванне па кожным навучальным прадмеце будуць скарэктаваныя за кошт заняткаў па падтрымліванні і стымуляванні. Прышкольныя лагеры будуць працаваць паводле заяўнага прынцыпу.
  У сувязі з неспрыяльнай эпідэміялагічнай сітуацыяй вясновыя канікулы сёлета атрымліваюць працяг другі раз. Навучальная чвэрць павінна была пачацца 6 красавіка, аднак рашэннем Мінадукацыі канікулы працягнулі на тыдзень.
  Згодна са звесткамі Міністэрства аховы здароўя, на 10 красавіка колькасць пацверджаных у Беларусі выпадкаў каранавіруснай інфекцыі COVID-19 дасягнула 1.981. У бальніцах знаходзіцца 1.793 пацыенты, 19 чалавек памерлі.
  
  Лета! Канікулы працягваюцца! Працягваюцца і цікавыя мерапрыемствы ў дзіцячым адзеле бібліятэцы імя Янкі Купалы.
  Усе, і дарослыя і дзеці, ведаюць і любяць мультыплікацыйны фільм “Ну, пачакай!”, але мала хто знаёмы са стваральнікам гэтага шэдэўра. Імя гэтага выдатнага чалавека — Вячаслаў Міхайлавіч Кацёначкін. У гэтым годзе спаўняецца 90 год з дня нарадження знакамітага аніматара. У яго было шмат урадавых узнагарод, званняў, але, больш за ўсё ён ганарыўся “Ордэнам Усмешкі” , які яму ў канцы 80-х гадоў 20 стагоддзя ўручылі польскія дзеці. Аб гэтай узнагародзе марыць кожны рэжысёр дзіцячых фільмаў.
  Вядучая, з дапамогай прэзентацыі, пазнаёміла дзяцей з біяграфіяй Вячаслава Кацёначкіна. Нарадзіўся рэжысёр-мультыплікатар 20 чэрвеня 1927 года, ў Маскве. У час вайны, у 1942 годзе, скончыўшы сем класаў,паступіў у артылерыйскае вучылішча. Там ён набыў ваенную спецыяльнасць, і сяброў на ўсё жыццё. Затым адбылася сустрэча, якая вызначыла лёс будучага аніматара. Вячаслаў Кацёночкін пазнаёміўся са знакамітым мультыплікатарам Барысам Дзёжкіным, які, даведаўшыся пра тое, што яго новы знаёмы калісьці займаўся ў студыі выяўленчага мастацтва, параіў яму паспрабаваць паступіць на курсы мастакоў-мультыплікатараў пры студыі «Саюзмультфільм». Першыя папулярныя фільмы Кацёначкіна — «Сляды на асфальце», «Жаба-падарожніца» заслужылі ў гледачоў сімпатыю. Аднак слава прыйшла да Вячаслава Міхайлавіча пасля стварэння мультфільма «Ну, пачакай!» у 1968 годзе. Ні да, ні пасля ні адзін айчынны мультфільм не меў такога аглушальнага поспеху ў гледача. Мяшкамі прыходзілі лісты, гледачы прасілі працягу. І фільм, які першапачаткова не планаваўся як серыял, стаў самым доўгім мультсерыялам савецкіх часоў.
  Дзецям было цікава даведацца, што рэжысёр рабіў фільм на тэму «Ня крыўдзі маленькага, а то сам трапіш у смешную гісторыю». А ўжо што атрымалася … Чытачоў уразіла і тое, што і 19-ю і 20-ю серыі мультфільмаў зняў сын рэжысёра Аляксей, у 2005 годзе.
  20 лістапада 2000 г. Вячаслава Кацёначкіна не стала. З тых часоў мінула роўна 17 гадоў, а ён па праве носіць званне “рускага Дыснею”. У другой частцы мерапрыемства маленькія госці з задавальненнем праглядзелі першыя выпускі мультфільма “Ну, пагадзі!”, знятыя рэжысёрам Вячаславам Міхайлавічам Кацёначкіным.
  
  Высокая канкурэнцыя — неад’емная частка Рэспубліканскага конкурсу на лепшы праект па арганізацыі шостага школьнага дня. Вось і сёлета журы знаходзілася на своеасаблівым раздарожжы: выбраць пераможцаў было няпроста. Ці асноўная прычына ў арыгінальнасці праекта, ці, можа, гульня слоў адыграла тут нейкую магічную ролю, аднак у выніку актыўнага абмеркавання дыплом І ступені ў намінацыі “Выхоўваем патрыётаў Беларусі” быў прысуджаны праекту “Раздарожжы гістарычнай памяці” з сярэдняй школы № 9 Рэчыцы Гомельскай вобласці.
  У працоўным і асабістым жыцці мы нярэдка аказваемся на раздарожжы. Зрабіць правільны выбар, канечне, заўсёды няпроста, бо існуе верагоднасць пайсці не па той дарозе. Трэба направа, а ты завернеш налева, тое, што цяпер здаецца крокам наперад, праз пэўны час можа аказацца шляхам назад. Прыкладна ў такой сітуацыі і апынуліся аўтары праекта “Раздарожжы гістарычнай памяці” педагог-псіхолаг Аксана Віктараўна Капба і настаўніца рускай мовы і літаратуры Марына Аляксандраўна Чадовіч з сярэдняй школы № 9 Рэчыцы, калі ім неабходна было знайсці эфектыўныя шляхі паляпшэння якасці правядзення шостага школьнага дня.
  Калі зрабіць ухіл на ваенна-патрыятычнае выхаванне, то поспех, канечне ж, гарантаваны; наладзіць супрацоўніцтва з традыцыйнымі канфесіямі ў духоўна-маральным выхаванні — таксама правільна; праводзіць экалагічныя акцыі па навядзенні чысціні ў гарадскіх парках і скверах — і гэта, безумоўна, будзе карысна. Дык які напрамак зрабіць асноўным, па якім шляху пайсці? Каб не памыліцца ў правільнасці выбару, рэчыцкія педагогі вырашылі прытрымлівацца знакамітага выказвання старажытных філосафаў і пісьменнікаў — meden agan (“нічога лішняга”, або “залатая сярэдзіна”) і звярнуцца ў сваёй рабоце да кожнага кірунку дзейнасці.
  — Сярод вялікай колькасці акцый, сустрэч, экскурсій, якія праводзяцца ў рамках праекта, прыярытэтнымі з’яўляюцца мерапрыемствы, накіраваныя на духоўна-маральные выхаванне навучэнцаў. І гэта нядзіўна, бо наколькі б актыўна мы ні займаліся нашай моладдзю, маральны стан грамадства паляпшаецца вельмі марудна. Відавочна, свецкай школе патрэбна дапамога. Менавіта па гэтай прычыне ў рамках пагаднення паміж Міністэрствам адукацыі Рэспублікі Беларусь і Беларускай Праваслаўнай Царквой мы наладзілі супрацоўніцтва з прыходамі Рэчыцкай епархіі. Канечне, фарміраваць у навучэнцаў маральныя якасці няпроста. На гэтым шляху могуць здарацца няўдачы і памылкі, аднак вельмі важна, каб такая работа з боку педагога была шчырай, без фальшывых слоў і дзеянняў. Асаблівую ўвагу ў сваёй рабоце ўдзяляем цяжкім падлеткам, імкнёмся напоўніць іх вольны час карыснымі справамі, — паведаміла Марына Аляксандраўна Чадовіч.
  І ў гэтым педагогам выдатна дапамагаюць экскурсійныя паездкі, валанцёрскія акцыі, далучэнне навучэнцаў да даследчай дзейнасці. Канечне, праект — не магічная палачка, і па яе ўзмаху цяжкія падлеткі не становяцца ў адно імгненне паслухмянымі, стараннымі вучнямі. Такое можа быць толькі ў педагагічнай казцы. У рэальным жыцці праблемы застаюцца, але галоўнае, што яны вырашаюцца, а ў хлопцаў і дзяўчат ёсць зацікаўленасць удзельнічаць у праекце.
  Галоўнай мэтай праекта стала фарміраванне духоўна-маральных асноў асобы навучэнцаў праз знаёмства з гістарычнай і праваслаўнай спадчынай беларускага народа, выхаванне адукаваных, творчых школьнікаў. Дасягаецца гэтая мэта праз арганізацыю ў шосты школьны дзень гутарак, дыспутаў, круглых сталоў, у якіх прымаюць удзел не толькі настаўнікі і вучні, але і бацькі, а таксама праваслаўныя святары. Заўсёды цікава ў школе адзначаюць дзяржаўныя і рэлігійныя святы. Часта ладзяцца і экскурсійныя паездкі да праваслаўных святынь і адметных гістарычных мясцін нашай краіны.
  Духоўна-маральнае выхаванне — гэта самы першы, самы галоўны шлях, па якім ад своеасаблівага раздарожжа вырашылі ў 2003 годзе пайсці настаўнікі і вучні. Наступны шлях — краязнаўчая дзейнасць. У рамках праекта вучні актыўна збіраюць інфармацыю для школьнага музея баявой славы, папаўняюць экспазіцыю, прысвечаную воінам-інтэрнацыяналістам, “Героі зямлі Рэчыцкай”, даследуюць гісторыю праваслаўных храмаў малой радзімы, для спецыяльнай Кнігі памяці запісваюць успаміны ветэранаў вайны і працы. Актыўнае супрацоўніцтва наладжана і з раённым аддзяленнем Беларускага таварыства Чырвонага Крыжа, што пацвярджае факультатыўны курс “Даследуючы гуманітарнае права”. Падчас заняткаў даследуюцца ваенныя канфлікты з этычнага пункта гледжання. У выніку дзеці становяцца больш добрымі, намагаюцца спакойна вырашаць любыя канфліктныя сітуацыі, праяўляюць павагу да жыцця і чалавечай годнасці, у іх павышаецца грамадзянская адказнасць і салідарнасць. Заняткі праходзяць у выглядзе абмеркаванняў, складання праектаў, напісання твораў і вядзення “сакратаўскай” гутаркі.
  Не сакрэт, што маральна-патрыятычнае выхаванне падлетка — складаны педагагічны працэс. Важную ролю тут адыгрывае азнаямленне школьнікаў з гістарычнымі, прыроднымі, культурнымі адметнасцямі роднага краю, далучэнне дзяцей да даследчай дзейнасці. У сярэдняй школе № 9 Рэчыцы гэтыя словы выдатна пацвярджаюцца шматлікімі дыпломамі, атрыманымі ўдзельнікамі праекта па выніках удзелу ў конкурсах, канферэнцыях. Напрыклад, у красавіку грунтоўная навукова-даследчая работа Яны Пінчук “Гісторыя рэчыцкіх праваслаўных храмаў” была ўдастоена дыплома ІІІ ступені на Раённым конкурсе навукова-даследчых работ навучэнцаў “Залатыя россыпы”. Такую высокую ацэнку работа заслужыла невыпадкова. Вучаніца літаральна па драбніцах збірала каштоўную інфармацыю: працавала ў архівах, сустракалася з прыхаджанамі, прачытала дзясяткі інтэрнэт-старонак і матэрыялаў газет і часопісаў. Прадстаўленыя ў рабоце звесткі цікава расказваюць пра мінулае храмаў, мужнасць людзей, якія не адракліся ад веры ў самыя складаныя часы, адраджалі пасля ліхалеццяў разбураныя святыні.
  Трэці шлях, які вядзе ад “Раздарожжаў гістарычнай памяці”, — ваенна-патрыятычнае выхаванне. Асноўная работа гэтага кірунку ў шосты школьны дзень накіравана на стварэнне ўжо згаданай Кнігі памяці і папаўненне экспазіцыі, прысвечанай воінам-інтэрнацыяналістам — ураджэнцам Рэчыцы. Частка сабраных звестак ужо змешчана на стэндзе “Выпускнікі школы — воіны-інтэрнацыяналісты”, які займае адно з цэнтральных месцаў музейнай залы. Работа па зборы экспанатаў, безумоўна, садзейнічае захаванню памяці пра хлопцаў, якія выканалі свой салдацкі абавязак і выжылі ў Афганістане. Дарэчы, школьная экспазіцыя не статычная, часта практыкуецца такая форма экскурсіі, як музей у чамадане. Вучні 8 класа Настасся Грыб і 11 класа Раман Палій прадстаўлялі частку прадметаў са свайго музея ў Гомелі на фінальным этапе Абласнога конкурсу экспазіцый, прысвечаных ветэранам баявых дзеянняў у Афганістане, і атрымалі па выніках конкурсу дыплом ІІ ступені.
  Актыўным даследаваннем лёсу воінаў-інтэрнацыяналістаў займаюцца і ўдзельнікі школьнага клуба “Кадры”. У конкурсе, які праводзіў дабрачынны фонд “Памяць Афгана” разам з рэдакцыяй газеты “Во славу Родины”, удзельнік клуба Іван Чадовіч выдатна справіўся з патрабаваннямі да конкурсных работ і быў урачыста ўзнагароджаны ў Мінску ў Доме журналіста каштоўным падарункам.
  Яшчэ адзін важны кірунак рэалізацыі праекта — валанцёрства, якое дапамагае не толькі фарміраванню ў навучэнцаў міласэрнасці, дабрыні, але і працавітасці. Наведванне нямоглых людзей, віншаванне іх са святамі, дапамога па гаспадарцы, звычайныя гутаркі за кубачкам чаю — усё гэта з’яўляецца эфектыўнымі формамі работы ў шосты школьны дзень. Валанцёрскі рух школы таксама разнастайны. Ён заключаецца і ва ўдзеле школьнікаў у сумеснай з мясцовым лясгасам акцыі “Пасадзі дрэва і вырасці яго”. Навучэнцы аказваюць гуманітарную дапамогу мнагадзетным і малазабяспечаным сем’ям, штогод афармляюць навагоднія падарункі для дзяцей-сірот і інвалідаў, выступаюць з дабрачыннымі канцэртамі, наводзяць чысціню на магілах воінаў-вызваліцеляў. А ў сакавіку 2011 года настаўнікі і вучні 9-й школы прынялі ўдзел у зборы грашовых ахвяраванняў у дапамогу пацярпеўшым ад моцнага землетрасення ў Японіі.
  Праект “Раздарожжы гістарычнай памяці” доўгатэрміновы, таму кожны год да яго далучаюцца новыя вучні і кожны год яны аказваюцца на своеасаблівым раздарожжы, дзе ім прапаноўваецца пайсці па пэўным шляху вывучэння роднага краю. Нехта выбірае дарогу ваенна-патрыятычнага выхавання, нехта збочвае на экалагічную сцяжыну, іншыя — на краязнаўчую. Аднак які б шлях ні выбралі хлопчыкі і дзяўчынкі, кожная дарога абавязкова прывядзе да адной мэты — любові да роднай зямлі.
  
  Алесь ішоў высокім берагам возера, на якім шумелі кашлатыя хвоі. Дзе-нідзе, як волаты, ахапіўшы чыгунным вузлаватым карэннем зямлю, стаялі дубы. Магутныя і велічныя постаці іх адбіваліся ў люстранай вадзе.
  Малюнкі прыроды мяняліся адзін за адным. Толькі што Алесь захапляўся высокім абрывістым берагам, як раптам дарожка, што белая ручаінка, пакацілася з узгорка ўніз, і перад вачыма яго раскінулася бязмежная сенажаць, як бы разаслаў хто вялізны-вялізны дыван, што зліваўся ўдалечыні з блакітным шоўкам чэрвеньскага неба. Дзе-нідзе толькі віднеліся на гэтай неабсяжнай зялёнай роўнядзі асобныя купкі беланогіх бярозак, якія стаялі мясцінамі, як тыя дзяўчаты ў карагодзе.