text: Інкунабулы, палеатыпы і іншыя калепіны ў “Таямніцах старых пераплётаў”. Не прапусці, каб не застацца невучам! - Hrodna.life
  Навіны і артыкулы
  Навіны
  Горад
  Людзі і справы
  Спадчына
  Здароўе і спорт
  Карыснае
  Усе публікацыі
  Гульні
  Сартуй смецце
  Мяжа побач
  Рулетка часу
  Тэсты
  Падкасты
  Гаворыць Гродна
  Утульны горад
  Жыхары мяжы
  Карыснае
  Карта капітальных рамонтаў
  Праца ў Гродне
  Пра нас
  Facebook
  Instagram
  Telegram
  RSS
  YouTube
  Вконтакте
  Рус
  Нерухомасць у Гродне
  Гарадская прастора
  Я застаюся
  Мой дом у Гродне
  Развядзёнкі
  Летнія падарожжы па Гродзеншчыне
  Гарадзенская азбука
  Беларусь пасля выбараў
  Вайна ва Украіне
  Скарбы гродзенскіх замкаў
  Інкунабулы, палеатыпы і іншыя калепіны ў «Таямніцах старых пераплётаў». Не прапусці, каб не застацца невучам!
  12 жніўня 2017, 17:33
  Падзяліцца праз фейсбук Падзяліцца спасылкай на Twitter Telegram OK Вконтакте Email
  Забароненыя вершы Франчэска Пятраркі, прыжыццёвае выданне Марціна Лютэра, кнігі з гродзенскай каралеўскай друкарні і кнігі каралеўскіх асобаў. Да 500-годдзя беларускага кнігадруку гродзенскі гісторыка-археалагічны музей прыадкрыў сховішчы, каб прадэманстраваць найстарэйшыя кнігі шырокай публіцы.
  «Кнігазбор Гродзенскага музея называюць трэцім па каштоўнасці ў краіне. Багацейшую калекцыю маюць толькі Нацыянальная бібліятэка і бібліятэка Акадэміі навук. У Гродне захоўваецца каля 20 000 старадрукаваных кніг і каля 12 000 рэдкіх перыядычных выданняў», — расказала Алена Развановіч, загадчыца аддзела рэдкай кнігі. Паводле яе экскурсіі Hrodna.life склаў ТОП-10 экспанатаў і цікавых фактаў, дзеля каторых варта наведаць выставу.
  1.
  Сярод самых рэдкіх экспанатаў выставы — інкунабулы — першыя друкаваныя кнігі, выдадзеныя на пачатку кнігадруку ў XV стагоддзі. На выставе можна пабачыць інкунабулу 1500 года Лейпцыгскага выдання «Падручнік па логіцы"/ Аўтар кнігі - прафесар Кракаўскага ўніверсітэта Ян Глагоўскі. Яго лекцыі па філасофіі Арыстоцеля слухалі ў студэнтскія гады Капернік і Скарына.
  2.
  Першыя кнігі не мелі вокладак і уяўлялі сабою проста стос старонак. Пераплятаць кнігу трэба было самастойна і за свой кошт. Больш заможныя чытачы замаўлялі багатыя вокладкі з інкрустацыяй і каштоўнай аздобай, бяднейшыя — выкарыстоўвалі больш танныя матэрыялы і часта перапляталі кнігі самастойна.
  3.
  У экспазіцыі ёсць прыжыццёвае выданне «Тэзісаў» Марціна Лютэра, з якіх пачалася рэфармацыя заходняй царквы. Марцін Лютэр, таксама як і Скарына, пераклаў Біблію на родную мову. Праўда на тры гады пазней за беларускага першадрукара. Ёсць падставы меркаваць, што яны сустракаліся. Ва ўспамінах Філіпа Меланхтона, паплечніка Марціна Лютэра, знойдзены запіс аб сустрэчы з доктарам медыцыны Францішкам Літвінам, каторым з вялікай доляй верагоднасці мог быць Скарына.
  4.
  На выставе прадстаўлена пяць палеатыпаў - еўрапейскіх друкаваных выданняў першай паловы XVI стагоддзя. Сярод іх «Партрэты знакамітых людзей» выдання сябра Рафаэля, Андрэа Фульбіо. Кніга выдадзена ў 1517 годзе і ўтрымлівае на 228 старонках 190 ксілагравюр выбітных асобаў Дрэўняга Рыма і Грэцыі. Можна сказаць, што гэта адзін з першых каталогаў па нумізматыцы.
  [irp posts="10 680″ name="Вечны каляндар з Гродзенскага музея выдалі 200 гадоў таму дзякуючы краўдфандынгу"]
  5.
  Альдынамі знаўцы даўніх кніг называюць кнігі, выдадзеныя знакамітым друкаром часоў ранняга рэнесансу Альдам Мануцыям. Менавіта ён першым пачаў першым друкаваць кнігі невялікага памеру і ўвёў пагінацыю — нумарацыю старонак. Яшчэ адзін падарунак ад Альда Мануцыя, курсіўны шрыфт, дайшоў да нашых дзён. У вітрынах выставы можна пабачыць першыя кнігі, надрукаваныя гэтым элегантным шрыфтам. Да слова, Альд Мануцый выкарыстоўваў курсіў дзеля эканоміі - месца і сродкаў. Ён першым сярод выдаўцоў пачаў друкаваць кнігі невялікага памеру. Гэта адразу ж зрабіла выданні больш таннымі і праз тое вельмі папулярнымі.
  6.
  Першы бестсэлер таксама выйшаў з друкарні Альда Мануцыя. Ім сталі «Італьянскія вершы» Франчэска Пятраркі, выдадзеныя ў маленькім фармаце. Чытачы раскупілі 100 000 асобнікаў накладу. Пазнейшыя выдаўцы зменшылі кнігі яшчэ больш і праз гэта нават змянілі моду на адзенне. На ім з’явіліся адмысловыя кішэні для кніг.
  7.
  Забароненая літаратура XVI стагоддзя таксама прадстаўлена на выставе. Сярод такіх кніг — «Спавядальнік для святароў» спаленага ерэтыка Іераніма Саванаролы і… зборнік вершаў Франчэска Пятраркі. Надпіс на зборніку «Асцярожна! Ерась!» сведчыць, што кніга была ўнесена ў «Індэкс забароненых кніг» Рымскай каталіцкай царквы. Большасць такіх кніг сканчалі сваё існаванне ў вогнішчах інквізіцыі, але частка захавалася ў закрытых сховішчах царкоўных бібліятэк.
  8.
  Грунтоўныя тлумачальныя слоўнікі адмыслоўцы называюць каліпінамі. Гэта слова паходзіць ад імені выдаўца Амбросія Каліпіны. Усё жыццё ён працаваў над укладаннем тлумачальнага слоўніка на 11 мовах і пад канец свайго веку страціў зрок ад натужнай працы. У экспазіцыі можна пабачыць скарочаны варыянт каліпіны — на васьмі мовах.
  9.
  Паслядоўнікамі Скарыны ў Вялікім Княстве Літоўскім сталі браты Мамонічы з Вільні. У друкарні Лявона Мамоніча у 1588 годзе быў надрукаваны статут ВКЛ, а ў 1623 — Трыбунал. На выставе прадстаўлены Трыбунал надрукаваны ў 1623 годзе ў друкарні Мамоніча.
  [irp posts="30 058″ name="Выстава рэдкіх кніг Таямніцы старых пераплётаў" адкрылася ў Новым замку"]
  10.
  Адзіная сучасная кніга ў экспазіцыі - твор Мікалая Гусоўскага «Песня пра зубра». Кніга надрукавана на паперы ручнога адліву, у лепшых традыцыях старажытных майстроў. Упрыгожваюць яе старонкі гравюры гродзенскага мастака Юрыя Якавенкі.
  Глядзі іншыя Скарбы гродзенскіх замкаў!
  адукацыягісторыяграмадствакультура
  0
  Раім пачытаць
  Прыбяруць апошнюю гадзіну мовы і літаратуры: польскую школу ў Гродне з 2022 года русіфікуюць дашчэнту (удакладнена)
  Майстар клас Руслана Кулевіча пройдзе ў анлайн-трансляцыі з музея Януша Паруліса
  Любіў «дзюдзікі» і ніколі не скардзіўся. 10 цытат з Pradmova, каб зразумець магію Караткевіча
  « «Так цікавей». Гродзенцы адзначылі вяселле ў стылі Дзікага Захаду
  Апошнія запісы
  “Зімовы фэст” і Дзед Мароз з цягніка. Якія мерапрыемствы рыхтуюць у Гродне да Новага года: расклад
  2 снежня 2022, 17:46
  Искать замену или переводить на «натуралку»? Есть ли в Гродно проблемы с импортным кормом для животных?
  2 снежня 2022, 12:43
  «Белтэлекам» сочыць за табой. У Гродне ўсталююць яшчэ амаль 1000 вулічных камер
  2 снежня 2022, 10:39
  Вайна з Хагі Вагі ў Беларусі працягваецца: цацкі прыбіраюць з крамаў і афіш, спасылаючыся на расійскіх псіхолагаў і Дугіна
  1 снежня 2022, 16:00
  Facebook
  Instagram
  Telegram
  RSS
  YouTube
  Вконтакте
  © 2016-2022 Перадрук матэрыялаў сайта дазваляецца толькі са спасылкай на крыніцу з указаннем аўтара. Падрабязныя правілы перадруку тут .