text: У тыдзень паміж Міжнародным днём лялечніка і Міжнародным днём тэатра беларускія тэатральныя калектывы нярэдка прапануюць адну з прэм'ер сезона. Сёлета гэту традыцыю падтрымаў, у прыватнасці, Беларускі дзяржаўны тэатр лялек, які прадставіў беларуска-італьянскі праект "Пансіён "Belveder", зрэжысаваны пастаноўшчыкам з Мілана Матэа Сп'яцы. Гэты спектакль, дарэчы, — ужо другі ягоны праект з нашымі трупамі ў 2017-м, абвешчаным Годам італьянскай культуры ў Беларусі. А пра некаторыя іншыя падзеі, якімі насыціцца ўласна 27 сакавіка можна прачытаць на гэтай паласе "К".
  “Там будзе мемарыял“
  У бліжэйшы час ва ўрочышчы Курапаты створаць мемарыяльны комплекс. Аб гэтым Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка заявіў у час размовы з працоўным калектывам ЗТАА “Арвібелагра“, перадае карэспандэнт БелТА.
  А хор жыве ў ёй!..
  У Беларускай дзяржаўнай філармоніі 20 сакавіка прагучаў урачысты канцэрт, прысвечаны юбілею народнай артысткі Беларусі, галоўнага дырыжора і кіраўніка Дзяржаўнай акадэмічнай харавой капэлы імя Рыгора Шырмы Людмілы Яфімавай.
  Інтэрв'ю з Мітрапалітам
  У адным з наступных нумароў газеты "Культура" чытайце вялікае інтэрв'ю Мітрапаліта Мінска-Магілёўскага Арцыбіскупа Тадэвуша Кандрусевіча, якое падрыхтавана ў рамках праекта "Рэдакцыя плюс..."
  "Віцебск" пачаўся ў Мінску
  У Маладзёжным тэатры эстрады шляхам фінальнага адбору і галасамі членаў журы былі вызначаны “стары і малады”: тыя, хто будуць прадстаўляць нашу краіну, адпаведна, на XXVI Міжнародным конкурсе выканаўцаў эстраднай песні “Віцебск-2017” і XV Міжнародным дзіцячым музычным конкурсе “Віцебск-2017”.
  Адзін у полі не танцор
  У “К” № 11 мы разважалі пра пераемнасць традыцыйнай танцавальнай культуры. У працяг тэмы хочацца засяродзіцца на грамадскіх ініцыятывах у гэтай сферы, балазе танцавальныя вечарыны набываюць папулярнасць па ўсёй Беларусі.
  Клубная саната для саламянай скрыпкі
  Працягваем знаёміцца з культурай Глускага раёна. У полі зроку — вёскі Бабірова і Калацічы. Цікавіла, як і заўжды, літаральна ўсё, але ў першую чаргу — асобы, на якіх і трымаецца сельская культура. І, натуральна, мы іх сустрэлі ды папоўнілі “калекцыю” неабыякавых людзей.
  Фестываль “не выходзячы з дому”?
  На выніковай калегіі Міністэрства культуры Беларусі былі ўзнагароджаны пераможцы Рэспубліканскага конкурсу праектаў і ініцыятыў творчай моладзі “Геній-стартап”. Але далейшая рэалізацыя гэтых праектаў патрабуе ўдзелу многіх асоб і арганізацый, зацікаўленых у прасоўванні і папулярызацыі айчыннай культуры. На сваіх старонках “К” раскажа пра некаторыя праекты-пераможцы і іх аўтараў — з надзеяй на плённы працяг.
  Наш след і праекцыя на Беларусь
  Гучнае грамадскае абмеркаванне лёсу Курапатаў зноў увідавочніла праблему асэнсавання мінулага. Тэма сталінскіх рэпрэсій, іх ахвяр, тэма Халакоста і лагераў смерці — колькі мемарыялаў, праграм, сур’ёзных захадаў па асэнсаванні гэтых падзей маем? Колькі музеяў? Ці ёсць у беларускіх установах культуры сталыя экспазіцыі, якія робяць спробу грунтоўнага даследавання і размовы з сучаснікам пра трагічныя старонкі гісторыі? Якім чынам, нарэшце, фарміруецца культура нашай памяці?
  Прыгоды беларускіх бібліятэкараў за акіянам
  Дэлегацыя айчынных бібліятэкараў пабывала ў ЗША. Нататкі ад візіту — ад адной з яго ўдзельніц.
  “Палац”, які пабудаваў лагістыку легенды
  Урэшце, праз паўтара тыдня ў Мінску не толькі гурт “Палац” справіць 25-годдзе канцэртам, але і ягоны лідар Алег Хаменка адзначыць сваё 50-годдзе. Фронтмэн, не адмаўляючы культавасць сваёй каманды, усё ж сумняваецца, што яна зможа сабраць поўную залу — надта ўжо неаднастайная армія яе прыхільнікаў. Адны з іх ходзяць на ўсе запар канцэрты ансамбля, іншым не даспадобы пафасныя пляцоўкі, трэцім падавай традыцыйныя праграмы бэнда, чацвёртыя з задавальненнем адцягваюцца на “палацаўскiх” дэнс-сэтах. Нейкі агульны зрэз аматараў творчасці “Палацу” і ўяўляла сабой частка журналісцкага калектыву “К”, што запрасіла Алега Георгіевіча (апроч усяго — старшага выкладчыка кафедры рэжысуры эстрады Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта культуры і мастацтваў) у рубрыку “Рэдакцыя плюс...” і закідала яго самымі рознымі пытаннямі...
  Зусім не пра жаночае
  Стэрэатыпы свядомасці вылучылі жаночаму мастацтву трывалы дыяпазон тэмаў — ад легкадумнай лірычнасці і “мілаты” да няўрымслівага змагання за права “людзьмі звацца”. Выстава “Чысціня і гігіена”, што адкрылася ў Нацыянальным цэнтры сучасных мастацтваў напярэдадні прафесійнага свята прадаўцоў цюльпанаў, не проста нязмушана, але рашуча абвяргае гэтыя ўяўленні — яна іх увогуле ігнаруе. Праект атрымаўся грунтоўным і прадуманым, глыбокім і прачулым, праблемным і сацыяльным у самым лепшым сэнсе слова. І хаця ўдзел у ім прынялі выключна прадстаўніцы “найлепшай паловы”, ён зусім не пра “сваё жаночае”. Хутчэй, пра чалавечае, калі на тое пайшло.
  Прэцэдэнт скасавання прэцэдэнту?
  Ад Веткі да Гомеля няма і 20 кіламетраў. Каб не чарнобыльская навала, раённы цэнтр даўно стаў бы мікрараёнам цэнтра абласнога. Прынамсі, яшчэ на пачатку 1980-х ішла гаворка аб адкрыцці тралейбуснага маршрута паміж згаданымі гарадамі. Але ў 1986-м здарылася тое, што здарылася. Я жыву цяпер у Мінску, але застаюся, як мне падаецца, патрыётам роднай Веткаўшчыны. І калі работнікі культуры Беларусі даведваюцца, адкуль я родам, рэакцыя ў іх заўжды адзіная: “А! Знакаміты музей! Шкляраў, Нячаева!” Я гэтым вельмі ганаруся. Сённяшняя гаворка — менавіта пра гонар.
  Удзел бульдозера ў рэстаўрацыі Крэва
  На мінулым тыдні Інтэрнэт успеніла сенсацыйная навіна: “Крэўскі замак пачалі разбіраць бульдозерам!” У якасці доказу, прыводзіліся фота, зробленыя неабыякавым падарожнікам. Натуральна, адказам стаў магутны выплеск адрэналіну на форумах ды ў сацсетках. Калі недзе ў закутках Сеціва нарэшце з’явіліся каментарыі спецыялістаў, стала адразу зразумела, што ніякай сенсацыяй ў замку і не пахне. Але тыя СМІ, якія растыражавалі “качку”, чамусьці ўстрымаліся ад яе абвяржэння.
  Пра харызму,“Арт-мажор”, Скарыну і мажарэтак
  Музычна-адукацыйны праект “Беларусь-тур” паспрыяў таму, што ў Бабруйску, культурнай сталіцы 2017 года, прайшоў канцэрт беларускага віртуоза-акардэаніста Ігара Квашэвіча. Пра гэта паведамляе намеснік дырэктара па выхаваўчай рабоце Бабруйскай дзіцячай школы мастацтваў № 1 імя Яўгена Цікоцкага Таццяна Сінькова. Потым музыка правёў сярод вучняў і педагогаў майстар-клас.
  Дзе знакі прагрэсу?
  Мастакі, дызайнеры, музейшчыкі ды іншыя прадстаўнікі арт-сферы ведаюць Пятра ВАСІЛЕЎСКАГА найперш як журналіста, які мае ўласны погляд на тое, што адбываецца ў нашай культурнай прасторы. З мінулага ж года ён з’яўляецца старшынёй секцыі крытыкі Беларускага саюза мастакоў. Таму гэтае інтэрв’ю менавіта пра ўсім нібыта вядомае, але, магчыма, не зусім зразумелае, а таксама пра тое, чаго можна чакаць ад мастацкай крытыкі ў перспектыве, зыходзячы з нашай культурнай рэчаіснасці.
  Праўдзівыя купалаўцы
  Малады артыст Нацыянальнага акадэмічнага тэатра імя Янкі Купалы Максім Карасцялёў дастае са сваёй скураной сумкі цераз плячо вялікага памеру светла-карычневы канверт і кладзе яго на стол. “Унушальны пачак!” — кажу яму я. У канверце — аддрукаваныя на шчыльнай паперы кадры з акцёрамі-купалаўцамі розных пакаленняў, каго Максім здымае цягам тых некалькіх гадоў, што працуе ў трупе.
  Парабалічны компас лёсу
  …А той трагічны дзень 28 верасня 1976-га я добра помню. Гэта здарылася ў памяшканні будынка Саюза мастакоў БССР (дом № 23), які тады размяшчаўся на рагу Кастрычніцкай плошчы і Ленінскага праспекта (цяпер праспект Незалежнасці, зараз там уваход у станцыю метро “Кастрычніцкая”). Ішло пасяджэнне Выставачнага камітэта па заключэнні дагавораў з мастакамі да наступнай выставы, прысвечанай 60-годдзю Кастрычніцкай рэвалюцыі. На чале выстаўкама быў Міхаіл Савіцкі, а я як мастацтвазнаўца і сакратар праўлення Саюза мастакоў БССР — членам гэтага камітэта.
  Сямейныя таямніцы Дуніна-Марцінкевіча
  У першай частцы серыяла “Сямейныя таямніцы Дуніна-Марцінкевіча” (№ 46 за 2016 год) я распавёў пра двух сясцёр Вінцэнта: Юлію і Алену-Ганну. Іх імёны былі вядомыя гісторыкам літаратуры. Але біяграфія “самага вывучанага класіка” настолькі багатая на сямейныя таямніцы, што цяпер, мабыць, у першы раз мы можам назваць імя і ў асноўных рысах абмаляваць біяграфію яшчэ адной яго сястры — Францішкі. Праўда, у адрозненне ад двух першых, не роднай, а адзінакроўнай, народжанай ад першага шлюбу Яна Марцінкевіча — з Людавікай Рыкачэўскай.
  Сайт переехал на новый адрес – kultura-info.by
  Галоўная / прыватная гісторыя
  Праўдзівыя купалаўцы
  № 12 (1295) 25.03.2017 - 31.03.2017 г
  Малады артыст Нацыянальнага акадэмічнага тэатра імя Янкі Купалы Максім Карасцялёў дастае са сваёй скураной сумкі цераз плячо вялікага памеру светла-карычневы канверт і кладзе яго на стол. “Унушальны пачак!” — кажу яму я. У канверце — аддрукаваныя на шчыльнай паперы кадры з акцёрамі-купалаўцамі розных пакаленняў, каго Максім здымае цягам тых некалькіх гадоў, што працуе ў трупе.
  У купалаўцаў няма закулісных праектаў, якія выкладваліся б сістэмна ў сацыяльныя сеткі ці на сайт, як у некаторых іншых тэатрах. Так, стае прафесійных фота са спектакляў, фотарэпартажаў з прэм’ерных паказаў у медыя. Але не так і шмат здымкаў акцёраў у нефармальнай абстаноўцы. Да ўсяго, фота, якія робіць Максім, фіксуюць пэўны момант жыцця тэатра. Дагэтуль падобных здымкаў ніхто не рабіў, кажуць яго калегі. Наогул, іх падтрымка і натхняе Максіма. У калектыве, дарэчы, яму раз-пораз кажуць: ты ствараеш гісторыю, гэтага ніхто не робіць. Некалі ў грымёрцы пачуў наконт сваіх здымкаў: “Мы ўсе памром, а ў цябе будуць кадры”.
  — Мне вельмі падабаецца, што я знаходжуся “ўнутры”, бачу падзеі зусім іншым вокам. Наогул, трэба ведаць гэтых людзей, чуць, пра што яны кажуць, што для іх важна. Я ведаю іх позіркі, іх галасы, ведаю, з якога боку іх абліччы на здымку, магчыма, зайграюць.
  Праўда, лічыць Максім, на ягоных кадрах — не акцёры “без грыму” ці акцёры “ў жыцці”: “Яны бачацца людзьмі захопленымі. Ад таго і праўдзівымі”. Наш герой рабіў некалькі спробаў сістэматызаваць свае стужкі. У час адной з іх адчуў нейкую повязь тэатральных кадраў: вось партрэт Зоі Белахвосцік у Акадэміі мастацтваў пасля заняткаў са студэнтамі, а на іншай — Крысціна Дробыш выйшла пасля спектакля і ўзяла на рукі сваё дзіця…
  — Ведаеш, дзе яшчэ “карані” гэтай серыі? Прыходзіш ты ў “курылку” тэатра і слухаеш, пра што гавораць артысты, іншыя супрацоўнкі, дазнаешся пра іхнія інтарэсы. Скажам, Мікалая Кучыца можна “прачуць”, калі ён смажыць катлеты, калі ён квасіць капусту і калі ён шые лялькі. Я мару пра такія здымкі Мікалая Мікалаевіча і спадзяюся некалі іх зрабіць. А Георгій Маляўскі? Гэта заўсёды пра аўтамабіль, пра ягоную “дзявятку”, дзе ён увесь час нешта “пракачвае”. Дамовіўся я з ім акурат на такой “глебе”: “Георгій Рафаілавіч, а вы ў гараж збіраецеся?” — “Так, трэба прагрэць машыну. А што ты хочаш?” — “Дык я паздымаў бы вас…” — “Ну, давай…” Зінаіда Зубкова таксама знятая ў штодзённай завядзёнцы: яна любіць каву, дома ў яе ўсё ў кветках, яна грае на піяніна, а пасля ідзе карміць птушак. Іншая справа з Аляксандрам Падабедам. Гэта той артыст і чалавек, хто мне ўяўляецца дэндзі, моднікам, якому пасуе здымка ў студыі. Не кожны ў ягоным веку пагадзіўся б на такі эксперымент і каліва “хуліганства”, пра якое Аляксандр Станіслававіч казаў не аднойчы падчас фотасесіі. Так, гэта пастаноўка, але пастаноўка наўмысная. Нездарма я адкрываю ў кадры кавалак прасторы студыі, каб было зразумела, што чалавек якраз “хуліганіць”. Дарэчы, многія іншыя кадры, хоць і выглядаюць у пэўнай ступені пастановачна, але ад моманту натхнення, скажам так, да моманту здымкі праходзіць некалькі імгненняў. Ды і не камандую я, якім позіркам глядзець у камеру…
  Яшчэ адно натуральнае пытанне да Максіма: “Чаму стужка?”
  — У нашым жыцці стае “лічбы” — яна паўсюль. Таму стужка, мне падаецца, — гэта больш натуральна і шчыра, сапраўдна, як і самі артысты-купалаўцы. Стужка супадае з тым, што я бачу. Тыя працэсы, што адбываюцца пры здымцы на яе, пры праяўцы, для мяне падобныя на цуд. У ёй прысутнічае патрэбная мне пластыка, бачны аб’ём. Па-другое, не люблю я выбіраць. Тут у мяне 36 кадраў, а не тысячы, і максімум, што я змагу выбраць, — гэта пятнаццаць, а з іх ой як складана вылучыць адзін.
  Стужка — гэта пэўная філасофія, эксперымент і працэс. А яшчэ гэта ўсё агорнута сапраўдным цудам. Надоечы зразумеў, чаму я такі шчаслівы. Я ж часта раблю сабе падарункі! Якія? Прыкладна два разы на тыдзень я выключаю святло па ўсёй хаце, закрываюся ў прыбіральні і пачынаю з лаянкай (каб дакладна атрымалася!) загортваць стужку ў савецкі бачок (на імпартны пакуль яшчэ не назбіраў), потым пачынаюцца цуды з рэактывамі, градуснікамі, замацавальнікамі, роўна 20 градусаў Цэльсія, 11 хвілін (залежыць ад стужкі) і — цуд! А далей — прышчэпка! Цуд вешаецца на яе, і пачынаецца разгляд негатыву ды неўтаймоўнае жаданне хутчэй бегчы яго сканаваць.
  Чаму яшчэ стужка? Пэўна да лічбы яшчэ не дарос. І лічу, што трэба прайсці ўсе стадыі развіцця, ад вытокаў і каранёў, так бы мовіць. Для мяне важнае гэта ўменне, механічнае, можа, для каго непатрэбнае і даўно забытае (я пра праяўку). Ды і як ты можаш лічыцца фатографам, калі не ўмееш сам праяўляць стужку? Я вось умею, але фатографам сябе не лічу. Зараз гэта вельмі проста — быць фатографам. Набыў больш-менш добры лічбавы фотаапарат і пайшоў “бамбіць”. Яшчэ і грошы будуць плаціць! Вопыт такі я часткова маю, таму і не хачу.
  У стужцы ж больш мастацтва, як мне падаецца, зараз ніхто не будзе выкарыстоўваць яе ў камерцыйных мэтах. Мне гэта падабаецца. Адзінае, што ёй застаецца — бясконцы мастацкі эксперымент і ўласцівая толькі ёй непаўторнасць. А неад’емнай часткай любога эксперыменту, як мне падаецца, з’яўляецца магчымы правал. Так і тут. Асабліва калі вам пашанцавала знайсці якую-небудзь неверагодную савецкую стужку 1978 года з дзедавых антрасоляў. Будзьце гатовыя да таго, што нічога не атрымаецца, але галоўнае ўмець гэта прымаць. Мабыць, у тым і філасофія. Не! Яшчэ ў назіранні, чаканні... І толькі потым “пстрык” затвору.
  Чым яшчэ здзівіць погляд Максіма Карасцялёва?
  — Ва ўсіх жа ёсць гародчыкі, лецішчы — і ў акцёраў таксама. Улетку хацеў бы паездзіць па загарадных дамках, паздымаць сады, парнікі і іх гаспадароў. Толькі здымаць ужо на каляровую стужку, каб буянне фарбаў кідалася ў вочы. Асобная серыя, багаты сюжэт можа атрымацца! Ведаю нават, як назаву яе: “Kupala in colour”.
  Пакуль паглядзець работы Макса можна на ягонай старонцы ў “Фэйсбуку”. Аздабляе ён іх сціслымі тэкстоўкамі, што вельмі выразна пры гэтым пашыраюць межы сказанага ў кадры. Наперадзе ж — адмысловыя акаўнты для купалаўцаў паводле Карасцялёва ў іншых сацыяльных сетках, а мо і спецыяльны сайт.
  — У маіх здымках, — дадае ён, — не трэба шукаць рэзкасці ці нейкай асаблівай, неверагоднай якасці. Гэтыя ўласцівасці закладзены стужкай пэўнага года вытворчасці. А далей — цуд, магія і ўсё астатняе. А яшчэ я не апрацоўваю здымкі, амаль. Адзінае, што магу зрабіць, — кантраснасць, але тое натуральна і для самога фотапрацэсу — з фотапавелічальнікам і чырвонай лямпачкай.
  Зоя Валянцінаўна і шмат добрага
  Так атрымалася, што здымаць купалаўцаў я пачаў менавіта з Зоі Белахвосцік, і гэта невыпадкова. Зоя Валянцінаўна была мастацкім кіраўніком майго курса ў Акадэміі мастацтваў. Ды і наогул: шмат добрага ў маім жыцці пачалося менавіта з яе.
  Бальзам ад Зінаіды Пятроўны
  Завітаў у госці да Зінаіды Зубковай. Пілі каву з бальзамам, елі бяльгійскія цукеркі, глядзелі старыя фотаздымкі. Зінаіда Пятроўна грала вальс на фартэпіяна, расказвала пра стары тэатр, гастролі, маладосць, прыбалтыйскі стыль у адзенні і пра новую ролю ў кіно. Потым паказала нейкі вычварны карчак, які вылавіла ў Балтыйскім моры гадоў сорак таму, надта ўпадабала і паставіла ў сервант. Падарыла металічную бірульку. У акно пагрукалі, і Зінаіда Пятроўна пайшла карміць вераб’ёў. Кульмінацыяй пасядзелак стала дружнае паленне ў прыбіральні. Там, дарэчы, усталяваны сапраўдны танкавы вентылятар — каб не смярдзела. У нашай тэатральнай курылцы такога не хапае.
  Дарэчы, згаданы бальзам пад каву падаецца Зінаідай Пятроўнай у адмысловай чарачцы з адпаведнай назвай “Начны госць” (пэўна, таму, што сава намалявана). Мяркую, мне пашанцавала, бо хоць я быў зусім і не начны госць, але Зінаіда Пятроўна пачаставала мяне менавіта з гэтага кілішка.
  Джэнтльмен Аляксандр Станіслававіч
  Частка І
  Тры кепкі, капялюш, два гальштукі і дзве камізэлькі, тры пары сонцаахоўных акуляраў, пінжак і парасон — з такім сціплым джэнтльменскім наборам Аляксандр Падабед сустрэў мяне ля станцыі метро “Пралетарская”, і мы разам рушылі на студыю. За паўкіламетра шляху я даведаўся пра так званы “Шанхай” (раён, што каля “Камунаркі”) — нібыта адзін з самых крымінальных у другой палове мінулага стагоддзя ў Мінску, пра будаўніцтва завода “Планар” і касмічныя ракеты, а таксама пра нейкага загадкавага сябра Аляксандра Станіслававіча, які кальсці жыў недзе тут непадалёк.
  Частка ІІ
  Акрамя згаданых аповедаў пра шанхаі, планары, касмічныя ракеты і сяброў-суседзяў, Аляксандр Станіслававіч па дарозе ў студыю некалькі разоў паўтарыў: “Трэба будзе ПАХУЛІГАНІЦЬ!” А хто працуе з Аляксандрам Станіслававічам у тэатры, той напэўна ведае, што ён той яшчэ хуліган. Я вось ведаю. Перад самай здымкай тэлефануе: “Прывітанне, дарагі, гэта Падабед, слухай, а давай я вазьму некалькі пар акуляраў і зробім здымак, кшталту “мартышка і акуляры”. Той здымак мы чамусьці так і не зрабілі, а шкада.
  З драбінамі ж усё выявілася прасцей, і прапаноўваць нават не давялося. Я іх яшчэ раней прыкмеціў, а Аляксандр Станіслававіч мяне не расчараваў — і нават апярэдзіў. Ён адразу ж ускочыў на іх са словамі: “Давай жа ўжо хуліганіць!” — і раскрыў парасон.
  Мне падаецца, паэзія Аляксандра Станіслававіча, а ён і да яе датычны, патрабуе пэўнага візуальнага шэрагу. Тут жа — акурат сам аўтар з парасонам ды на драбінах.
  Видеть в дьяволе светлого ангела очи,
  Быть растерзанной страстью демона ночи,
  Опьяневши от сладостных гимнов пиита,
  Осознать, что любовная чаша разбита.
  Самара-Дзявятачка Георгія Рафаілавіча
  1 верасня споўніцца 30 гадоў вернай “спадарожніцы” Георгія Рафаілавіча Маляўскага. Ён з пяшчотай называе яе Самарай, або Дзявятачкай.
  — А ў чым розніца, Георгій Рафаілавіч?
  — Мая Дзявятачка — трохдзверная, і называлася яна “Спадарожнік”, а пяцідзверная — “Самара”. Але ведаеш, у той час было столькі гэтых розных спадарожнікаў, венераў, юпітэраў і мне гэта ўсё страшэнна не падабалася, а горад Самара падабаўся, таму я ўзяў і пераставіў бірачку.
  Здымка ў гаражы цалкам адпавядае маёй задумцы — паказаць чалавека ў яго натуральных умовах. Уявіць Георгія Рафаілавіча без дзявятачкі і гаража гэтак сама складана, як Аляксандра Падабеда без гальштука і капелюша. А яшчэ Георгій Рафаілавіч выявіўся суседам майго бацькі па гаражным кааператыве “Усход”. Вельмі зручна, бо хутка пойдзем разам колы мяняць.