Böbrek Yetmezliği Nedir? Böbrek Yetmezliği Belirtileri Nelerdir?
Böbrek yetmezliği, böbreklerin görevlerini yerine getiremeyecek düzeyde fonksiyonel kaybıdır. Böbrek yetmezliğinde, böbrekler kandaki atıkları ve sıvıyı olması gerektiği şekilde uzaklaştıramaz veya süzemez. Böbrekler normalde vücut sıvısı, kan basıncı ve kan kimyasını filtreler, toksinleri vücuttan uzaklaştırır. Böbreklerin en önemli görevlerinden biri de vücudun toksinleri atmasına yardımcı olmaktır. Böbrekler ayrıca kanı filtreler ve fazla suyu ve atık ürünleri günün 24 saati vücuttan temizler. Fazla vücut sıvısı ve atık ürünler, idrar yoluyla atılır. Böbrek yetmezliğinde ise bu fonksiyonları ortadan kalkar. Böbrek fonksiyonlarının doğru çalışamadığı böbrek yetmezliğinde daha sık idrara çıkma, idrar miktarında azalma, bulantı ve kusma, iştah kaybı, el, ayak ve yüzde sıvı birikimine bağlı ödem, kas krampları, aşırı yorgunluk, ciltte kuruma, kaşıntı, nefes darlığı, uyku sorunları ve koma gibi belirtiler görülür. Böbrek Yetmezliği Nedir? Böbrek yetmezliği, böbreklerdeki fonksiyon kaybı sonucu, böbreklerin kandaki atık maddeleri filtreme, sıvıyı atma gibi temel işlevlerini yerine getiremediği böbrek hastalığıdır. Böbrek yetmezliğinde böbrekler, kandaki atık maddeleri filtreleyemez. Bir anda gelişmeyen böbrek yetmezliği kademeli olarak ilerler. Altta yatan neden bağlı olarak gün geçtikçe ilerleyen böbreklerin fonksiyon kaybı sonunda böbrekleri tamamen çalışamaz hale getirebilir. Böbrek yetmezliği idrarda azalma, bacak, ayak bilekleri ve ayaklarda ödeme bağlı şişme, nefes darlığı, yorgunluk, mide bulantısı ve kusma yanı sıra bilinçte bulanıklık gibi belirtilere neden olur. Böbrek Yetmezliğinin Evreleri Nelerdir? Kronik böbrek yetmezliği böbreklerde oluşan fonksiyon bozukluğunun derecesine göre 5 aşamada ele alınır. Böbrek yetmezliğinin ilk evrelerinde böbrekler kısmen de olsa süzme görevini yerine getirebilir. İlerleyen aşamalarda fonksiyon bozukluğu artarak tamamen çalışamaz duruma gelebilir. Böbrek yetmezliği aşamalara ayrılırken GFR yani Glomerüler Filtrasyon Hızı testinin sonuçları da göz önüne alınır. Aşama 1 Evre 1 böbrek yetmezliğinde hafif böbrek hasarı vardır ve genellikle böbrek yetmezliğiyle ilgili belirti yoktur. İdrarda protein kaçağı görülebilir. GFR oranı 90’dan fazla olabilir. Aşama 2 Evre 2 böbrek yetmezliğinde hafif böbrek hasarı vardır ve genellikle böbrek yetmezliğinin belirtileri gözükmemektedir. GFR oranları 60 ila 89 arasındadır. Aşama 3 Evre 3 böbrek yetmezliğinde, böbreklerde orta derecede hasar vardır. GFR oranı 30-59 arasında olabilir. 3. Evre böbrek yetmezliğinde belirtiler ortaya çıkabilir. 3. Evre böbrek yetmezliğinde en sık görülen belirtiler; ellerde ve ayaklarda şişlik, sırt ağrısı, idrar oranında değişiklik, yüksek tansiyon ve anemi görülebilir. Aşama 4 Evre 4 böbrek yetmezliğinde böbreklerde orta veya ciddi derecede hasar vardır. Evre 3 böbrek yetmezliğinde görülen belirtiler ve sorunlar görülebilir. GFR oranı 15-30 arasındadır. Beslenmeye bu aşamada çok dikkat edilmelidir. Diyaliz veya böbrek nakli için gerekli araştırmaların yapılmasında fayda vardır. Aşama 5 Evre 5 böbrek yetmezliğinde, böbreklerde ciddi hasar vardır. Böbrekler neredeyse çalışamaz duruma gelmiştir. GFR oranı 15’ten düşüktür. Bu dönemde genellikle; kaşıntı, kas krampları, mide bulantısı ve kusma, sürekli açlık, ellerde ve ayaklarda şişlik, sırt ağrısı, nefes sorunları ve uyku problemleri görülebilir. Evre 5 böbrek yetmezliği olan hasta hayatta kalabilmek için diyaliz veya böbrek nakli olmalıdır. Böbrek Yetmezliği Neden Olur? Kronik böbrek yetmezliğinin nedenleri değişebilmektedir. Kronik böbrek yetmezliği önlenebilir nedenlere bağlı olduğu gibi farklı hastalıklar kaynaklı olarak da ortaya çıkabilmektedir. - Diyabet: Kronik böbrek yetmezliğinin en sık nedeni halk arasında şeker hastalığı olarak bilinen diyabettir. Yüksek kan şekeri seviyesi böbreklerdeki küçük filtrelere zarar vererek böbrek yetmezliğini tetikleyebilmektedir. - Hipertansiyon: Halk arasında yüksek tansiyon olarak bilinen hipertansiyon, kalp- damar hastalıkları ve inmenin sebebi olarak bilinse de böbrekleri de etkileyebilmektedir. Yüksek tansiyon zamanla, böbreklerdeki küçük kan damarlarını zorlayabilir ve böbreklerin düzgün çalışmasını durdurabilir. Yüksek tansiyon böbrek yetmezliğine neden olabildiği gibi tam tersi böbrek yetmezliği de yüksek tansiyona yol açabilmektedir. - Glomerülonefrit : Böbreklerin glomeruli adı verilen küçük filtreleme birimleri bulunmaktadır. Filtreleme üniteleri glomerulinin iltihaplanması böbrek yetmezliğine neden olabilmektedir. - İnterstisyel nefrit: Böbrek kanallarının ve çevresindeki yapının iltihaplanması kronik böbrek yetmezliğine neden olabilir. - Polikistik böbrek hastalığı: en sık görülen kalıtsal böbrek hastalığıdır.
Böbrek yetmezliği, böbreklerin görevlerini yerine getiremeyecek düzeyde fonksiyonel kaybıdır. Böbrek yetmezliğinde, böbrekler kandaki atıkları ve sıvıyı olması gerektiği şekilde uzaklaştıramaz veya süzemez. Böbrekler normalde vücut sıvısı, kan basıncı ve kan kimyasını filtreler, toksinleri vücuttan uzaklaştırır. Böbreklerin en önemli görevlerinden biri de vücudun toksinleri atmasına yardımcı olmaktır. Böbrekler ayrıca kanı filtreler ve fazla suyu ve atık ürünleri günün 24 saati vücuttan temizler. Fazla vücut sıvısı ve atık ürünler, idrar yoluyla atılır. Böbrek yetmezliğinde ise bu fonksiyonları ortadan kalkar. Böbrek fonksiyonlarının doğru çalışamadığı böbrek yetmezliğinde daha sık idrara çıkma, idrar miktarında azalma, bulantı ve kusma, iştah kaybı, el, ayak ve yüzde sıvı birikimine bağlı ödem, kas krampları, aşırı yorgunluk, ciltte kuruma, kaşıntı, nefes darlığı, uyku sorunları ve koma gibi belirtiler görülür. Böbrek Yetmezliği Nedir? Böbrek yetmezliği, böbreklerdeki fonksiyon kaybı sonucu, böbreklerin kandaki atık maddeleri filtreme, sıvıyı atma gibi temel işlevlerini yerine getiremediği böbrek hastalığıdır. Böbrek yetmezliğinde böbrekler, kandaki atık maddeleri filtreleyemez.