Diz protezi nedir? Diz protezi ameliyatı nasıl yapılır?
Kollajen ve protein ağırlıklı beslenmenin iyileşmeyi hızlandırıp hızlandırmadığı sorusu da sıkça gündeme getirilmektedir. Diz protezi ameliyatı sonrası hastalara tavsiyemiz kilo almamaya özen göstermelidir. Karbonhidrat içeren beslenme tarzından uzak durmak gerekir. Halk arasında sakatat tarzı veya protein ağırlıklı beslenmenin kemiği iyileştiren kemiğe takviye yaptığına inanılmaktadır ancak bunun tıbbi bir karşılığı henüz mevcut değildir. Bu tür beslenme kilo alımına zemin hazırlamaktadır. Yapılan çalışmalar sakatat veya protein ağırlıklı beslenmenin iyileşme üzerinde hızlandırıcı bir etkisini ortaya koymamaktadır. Uzun vadede ise kilo alımına yol açtığı için tam tersi zararı bile olabilmektedir. Diz Protezi Ameliyatı Sonrası Ne Zaman Yürünebilir? Hastaların en merak ettiği konuların başında diz protezi ameliyatından sonra ne zaman yürünebileceği ve diz protezi ameliyatı sonrası merdiven çıkma konusu gelmektedir. Hastaların yaşanacak süreçlerle ilgili bilgilendirmesi önemlidir. - Diz protezi ameliyatından sonra hasta aynı gün veya bir gün sonraki sabah ayağa kaldırılmaktadır. Amaçımız, hastanın protezle ağrısız yürümesidir. Hastanın konforunu artırmak istediğimiz için olabildiğince hızlı bir şekilde hasta mobilize edilmelidir. Ameliyattan önce hastanın kendisini bu duruma hazırlayabilmesi için bilgi verilmelidir. - Diz protezi ameliyatından sonra ilk yürüyüşte hastanın baston kullanması önerilmektedir. Uzun zamandır hareketsiz olan bir diz ameliyatla hareketli hale getirilmektedir. Hastaya bu süreçte tekrar yürümenin öğretilmesi gerekmektedir. - Ameliyattan sonra yürümenin mesafesi hastaya göre değişmektedir. Buradaki sınır hastayla ilgilidir. Hastanın güç bulduğu kendisini iyi hissettiği mesafeyi yürümesine izin verilir. - Diz protezi amaeliyattından 1 veya 2 gün sonra hastanın merdiven çıkması sağlanır. Bu durum biraz da hastanın beklentisi ve isteğine bağlıdır. Ancak iki taraflı diz protezi yapılan ameliyatlarda hastanın ameliyattan 2 gün sonrası merdiven çıkması beklenir. - Koltuk değneği veye bastonun, dengeyi sağlamak için kısa süre kullanması tavsiye edilir. - Ameliyattan 2 hafta sonra hastaların bastonu ve koltuk değneğini bırakması beklenmektedir. - Hastalar ameliyattan 3 veya 4 gün sonra evine gönderilmektedir. - Normal şartlar altında eve giden hastanın lavabo veya mutfak ihtiyaçlarını kendisinin gidermesi daha sağlıklıdır. Ayrıca hasta yatağının açılması ve sürekli yatar pozisyonda kalınması uuygun değildir. Hastaya hizmet edilmesi mobilize olmasını zorlaştırabilir. - Hastaların evlerine döndükten sonra dışarı çıkmasında bir sakınca yoktur. Amaç zaten hastanın mobilize olmasıdır. İki Diz Protezi Aynı Anda Yapılabilir mi? İki dizinde de sorun olan hastalara aynı anda diz protezi ameliyatı yapılabilmektedir. İki taraflı diz protezi ameliyatının en büyük avantajı tek ameliyatla sorunun giderilmesidir. Hasta ameliyat stresini iki defa yaşamamaktadır. İki dize tek taraflı diz protezi yapılması gerekiyorsa iki ameliyat arasında 3 ay gibi bir süre konulmalıdır. Ancak tek ameliyatta iki diz protezinin bazı şartları bulunmaktadır. - İki diz protezi ameliyatı genellikle 70 yaşın altında olan hastalarda uygulanmaktadır. - Kilo sorunu yaşamayan ve ek hastalıkları olmayan kişilerde tercih edilebilir. - İki taraflı diz protezi ameliyatından sonra yaşananların tek taraflı diz protezi ameliyatından çok farkı bulunmamaktadır. Hasta çok kilolu bir hastaysa merdiven çıkması 2 - 3 günü bulabilmektedir. Diz Protezi Ameliyatından Sonra Tam İyileşme Ne Zaman Olur? - Diz protezi ameliyatında hedef hastanın ayağa kalkması ise hasta ameliyattan hemen sonra ayağa kalkmaktadır. Bir veya iki gün sonra merdiven çıkabilmektedir. - Diz protezi ameliyatından sonra bastonsuz yürüyüşler 2 hafta sonra gerçekleşmektedir. - Yürüyüş ve egzersizler ameliyattan sonraki 6 aya kadar devam etmesi gerekir. Çoğu hastada kaslar zaten zayıfladığı için bu kasların egzersizlerle güçlendirilmesi gerekmektedir. Diz Protezi Ameliyatından Sonra Egzersizler Nasıldır? Diz protezi ameliyatından sonra hastanın yürümesi, merdiven çıkmasını sağlayacak uyluk önü ve uyluk arkası adaleleri güçlendirecek basit egzersizler bulunmaktadır. Yastıkla bastırma, yastıkla sıkıştırma, düz bacak kaldırma ve diz kıvırma gibi egzersizler faydalıdır. Bunların ameliyattan sonra düzenli yapılması önemlidir. Özellikle diz kıvırmak için sürekli pasif hareket yaptıran CPM cihazları kullanabilir. Bu egzersizlerin ameliyattan sonra en az 6 ay -1 yıl arası yapılması gerekmektedir. Hasta bu egzersizleri yapabiliyorsa fizik tedaviye ihtiyaç olmayabilir ancak egzersizleri yapmayan ihmal eden hastalar için fizik tedavi önemlidir. Kuadriseps Egzersizleri - Yatağın başına sırtınızı dayayarak oturun ve bacağınızı uzatın. - Bacağınızın arka kısmını yatağa bastırın, bu sayede diz kapağınızı kalçanıza doğru çeken kasları sıkarak bekleme - 5 sn. bekledikten sonra bacağınızı serbest bırakın. - Hareketi tekrarlı yapın. - Sırt üstü yatar pozisyonda diz tam düz olarak ayağının 30-40 cm kadar yukarı kaldırıp 5 sn beklenir, süre dolduktan sonra tekrar yatak üzerine indirilir. Oturarak diz bükme egzersizi - Dizinizin altına yumuşak bir destek ya da rulo haline getirilmiş bir havlu yerleştirerek sandalyeye oturun. - Bacağınızı havaya kaldırın ve 5’e kadar sayın.
Amaç zaten hastanın mobilize olmasıdır. İki Diz Protezi Aynı Anda Yapılabilir mi? İki dizinde de sorun olan hastalara aynı anda diz protezi ameliyatı yapılabilmektedir. İki taraflı diz protezi ameliyatının en büyük avantajı tek ameliyatla sorunun giderilmesidir. Hasta ameliyat stresini iki defa yaşamamaktadır. İki dize tek taraflı diz protezi yapılması gerekiyorsa iki ameliyat arasında 3 ay gibi bir süre konulmalıdır. Ancak tek ameliyatta iki diz protezinin bazı şartları bulunmaktadır. - İki diz protezi ameliyatı genellikle 70 yaşın altında olan hastalarda uygulanmaktadır. - Kilo sorunu yaşamayan ve ek hastalıkları olmayan kişilerde tercih edilebilir. - İki taraflı diz protezi ameliyatından sonra yaşananların tek taraflı diz protezi ameliyatından çok farkı bulunmamaktadır. Hasta çok kilolu bir hastaysa merdiven çıkması 2 - 3 günü bulabilmektedir. Diz Protezi Ameliyatından Sonra Tam İyileşme Ne Zaman Olur? - Diz protezi ameliyatında hedef hastanın ayağa kalkması ise hasta ameliyattan hemen sonra ayağa kalkmaktadır. Bir veya iki gün sonra merdiven çıkabilmektedir. - Diz protezi ameliyatından sonra bastonsuz yürüyüşler 2 hafta sonra gerçekleşmektedir. - Yürüyüş ve egzersizler ameliyattan sonraki 6 aya kadar devam etmesi gerekir. Çoğu hastada kaslar zaten zayıfladığı için bu kasların egzersizlerle güçlendirilmesi gerekmektedir.