Böbrek Kanseri Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi
Böbrek kanseri, en yaygın türü renal hücreli karsinom olan, böbrek hücrelerinde başlayan kanser türüdür. Böbrekler, omurganın her iki yanında belin üzerinde bulunan, kanı filtreleyen, temizleyen ve idrar üreten bir çift barbunya şeklindeki organlardır. Her biri yaklaşık 150 gram ağırlığında olan böbrekler büyük bir yağ dolgusu, alt kaburgalar ve birkaç kas tarafından yaralanmaya karşı korunur. Böbrekler vücuttaki geri dönüştürülebilir atıklardan geri dönüştürülemeyen atıkları sürekli olarak ayrıştırırken aynı zamanda kanı da temizlemektedir. Böbrek Kanseri Nedir? Böbrek kanseri, böbrek hücrelerinin kötü huylu (kanserli) hale geldiği ve kontrolden çıkarak bir tümör oluşturduğu bir hastalıktır. Yani böbrek kanseri böbreklerdeki hücrelerin anormal büyümesinden kaynaklanır. Hemen tüm böbrek kanserleri ilk önce böbrekteki küçük tüplerin (tübüllerin) astarında ortaya çıkar. Bu tür böbrek kanseri, renal hücreli karsinom olarak adlandırılır. Kanser türlerinin yaklaşık yüzde 2- 3’ünü oluşturan böbrek kanseri, böbreklerde kötü huylu hücrelerin büyümesi sonucu oluşur. Böbrek kanserinde erken tanı çok önemlidir. Bu hastalıkta erken tanı ve uygun tedavi yöntemleriyle başarılı sonuçlar elde edilebilmektedir. Renal hücreli karsinomlar (RCC'ler), böbrek kanseri vakalarının yaklaşık yüzde 90’ını oluşturur. Diğer böbrek kanseri türleri ise şunlardır: - Geçiş hücreli karsinom veya böbrek pelvisinin iç yüzeyinde başlayan böbrek pelvis kanseri - Wilms tümörü (nefroblastoma), 14 yaş ve altı çocuklarda en sık görülen kanser - Nadir görülen renal sarkom, böbreğin yumuşak dokusunda gelişir. İyi huylu (böbrekteki kanser dışı lezyonlar) böbrek tümörleri nelerdir? İyi huylu böbrek tümörleri, ameliyat veya radyofrekans ablasyon gibi böbrek kanserleri için de kullanılan aynı tedavilerin birçoğu kullanılarak, yok edilerek tedavi edilebilir. Tedavi seçimi, tümörün boyutu ve herhangi bir semptoma neden olup olmadığı, tümör sayısı, tümörlerin her iki böbrekte olup olmadığı ve kişinin genel sağlığı gibi birçok faktöre bağlıdır. Anjiyomiyolipom Anjiyomiyolipomlar en sık görülen iyi huylu böbrek tümörüdür. Kadınlarda daha sık görülürler. Genetik bir durum olan tuberosklerozlu kişilerde gelişebilirler. Bu tümörler, farklı tipte bağ dokularından (kan damarları, düz kaslar ve yağ) oluşur. Herhangi bir belirtiye neden olmuyorlarsa genellikle yakından izlenebilir. Sorun yaratmaya başladığı takdirde (ağrı veya kanama gibi…) tedavi edilmeleri gerekebilir. Onkositom Onkositomlar, yaygın olmayan, bazen oldukça büyüyebilen iyi huylu böbrek tümörleridir. Erkeklerde daha sık görülür ve diğer organlara yayılmaz. Böbrek Kanseri Evreleri Nelerdir? Evreleme, kanserin ne kadar kapsamlı olduğunu belirleme süreci ve teşhisin önemli bir parçasıdır. Zira kanserin hangi evrede olduğuna göre en uygun tedavi seçenekleri belirlenir. Böbrek kanserinin evreleri Evre I'den (en az şiddetli evre) Evre IV'e kadar değişir. Hastaların böbrek kanseri olduğu doğrulandığında, doktor evrelemeyi tartışacaktır. Evre I (En az şiddetli evre) Tümör 7 cm veya daha küçüktür ve sadece böbrekte bulunur. Lenf düğümlerine veya uzak organlara yayılmamıştır. Evre II Tümör 7 cm'den büyüktür ve sadece böbrekte bulunur. Lenf düğümlerine veya uzak organlara yayılmamıştır. Evre III Evre III’de tümör, böbrek dışındaki çevre dokulara uzanım gösterir ve bölgesel lenf düğümlerine de yayılmış olabilir. Evre IV Tümör, böbrekleri ve böbreküstü bezlerini sıkıştıran bağ dokusu tabakası olan Gerota fasyasının dışındaki bölgelere yayıldı ve böbreküstü bezine uzanıyor. Kanser çok sayıda lenf noduna ya da, kemikler, karaciğer ya da akciğerler gibi vücudun uzak alanlarına da yayılım gösterir. Böbrek Kanseri Neden Olur? Böbrek kanseri için kesin bir neden bilinmemekle birlikte böbrek kanseri riskini artıran bazı faktörler bulunmaktadır. Bunlar sigara kullanımı, yüksek tansiyon, diyabet, obezite, ailede böbrek kanseri öyküsü, kimyasallarla çalışma gibi mesleki maruziyet, yaş, genetik bozukluk ve cinsiyettir. Erkeklerde kadınlardan iki kat daha yaygın görülür. Böbrek kanseri riski yaşın ilermesiyle birlikte artar. Nitekim çoğu böbrek kanseri vakası 50 yaşın üzerindeki kişilerde görülür. Böbrek kanserinin nedeni tam olarak bilinmese de aşağıda sıralanan faktörler, böbrek kanserine yakalanma riskini artırabilir. Sigara içmek: Sigara içen kişilerin, sigara içmeyenlere göre böbrek kanserine yakalanma riski neredeyse iki katıdır. Tüm böbrek kanserleri türlerinin yaklaşık 3’te 1’inin sigarayla ilişkili olduğu düşünülmektedir Sigara içmek: Obezite: böbrek kanserine yol açabilecek bazı hormonlarda değişikliklere neden olabilir. Obezite: Yüksek tansiyon: böbrek kanseri riskini artırabilir.
Bu tümörler, farklı tipte bağ dokularından (kan damarları, düz kaslar ve yağ) oluşur. Herhangi bir belirtiye neden olmuyorlarsa genellikle yakından izlenebilir. Sorun yaratmaya başladığı takdirde (ağrı veya kanama gibi…) tedavi edilmeleri gerekebilir. Onkositom Onkositomlar, yaygın olmayan, bazen oldukça büyüyebilen iyi huylu böbrek tümörleridir. Erkeklerde daha sık görülür ve diğer organlara yayılmaz. Böbrek Kanseri Evreleri Nelerdir? Evreleme, kanserin ne kadar kapsamlı olduğunu belirleme süreci ve teşhisin önemli bir parçasıdır. Zira kanserin hangi evrede olduğuna göre en uygun tedavi seçenekleri belirlenir. Böbrek kanserinin evreleri Evre I'den (en az şiddetli evre) Evre IV'e kadar değişir. Hastaların böbrek kanseri olduğu doğrulandığında, doktor evrelemeyi tartışacaktır. Evre I (En az şiddetli evre) Tümör 7 cm veya daha küçüktür ve sadece böbrekte bulunur. Lenf düğümlerine veya uzak organlara yayılmamıştır. Evre II Tümör 7 cm'den büyüktür ve sadece böbrekte bulunur. Lenf düğümlerine veya uzak organlara yayılmamıştır. Evre III Evre III’de tümör, böbrek dışındaki çevre dokulara uzanım gösterir ve bölgesel lenf düğümlerine de yayılmış olabilir.