Protein Tozu Nedir? Protein Tozu Zararlı mı?
Kimyasal içeriklerle hazırlandığı bilinen protein tozu bağırsağı yorarak kemik erimesine neden olabilir. Bu yüzden protein tozunun faydası var mı sorusu birçok tartışmaları beraberinde getirebilir. Protein tozu başka hangi amaçlar için kullanılır? Günümüzde protein tozları sadece kas inşa etmek için değil aynı zamanda kilo vermek için de kullanılmaktadır. Proteinin çok doyurucu bir etkisi vardır. Bu nedenle diyet konusunda aşırı karbonhidrat tüketimi, artan protein alımıyla azaltılabilmektedir. Tabi ki, düzenli bir egzersiz programı ve dengeli beslenme de kilo vermeye eşlik etmelidir. Protein tozunun yağ yakmayı teşvik ederek kilo vermeyi kolaylaştırması beklense de, bu konuda metabolizmayı uyardığı tezi şimdiye kadar bilimsel olarak kanıtlanamamıştır. Protein Tozu Çeşitleri Nelerdir? Protein tozu, peynir altı suyu protein tozu, süt protein tozu ya da soya protein tozu gibi yapıldığı ürüne göre çeşitlere ayrılır. Peynir tozu çeşitleri şöyle sıralanabilir: Peynir altı suyu protein tozu (Whey protein) Adından da anlaşılacağı gibi peynir altı suyundan yapılır. Peynir üretimi sırasında kazein peynir altı suyunun ayrılmasıyla elde edilmektedir. Özellikle yüksek bir biyolojik değere sahiptir. Peynir altı suyu protein tozu, lösin, izolösin ve valin gibi yüksek amino asit içeriği ile dikkat çeker. Fiziksel egzersizden sonra vücutta azalan proteinleri yeniden oluşturmak için uygundur. Bunun nedeni, gastrointestinal sistemde hızlı emilmesi nedeniyle yaklaşık yarım saat sonra kan dolaşımına geçmesidir. Süt protein tozu peynir altı suyu protein tozundan daha düşük biyolojik değere sahiptir. Güç gerektiren sporlarla uğraşanlar tarafından tercih edilen bir tozdur. Bunun nedenlerinden biri, vücuttaki emilim süresinin nispeten uzun olmasıdır. Yatmadan önce alındığında vücudun gece boyunca ideal olarak amino asitlerle beslenmesini garanti eder. Bununla birlikte süt protein tozu, laktoz intoleransı olan kişiler için uygun değildir. İçerdiği laktoz nedeniyle sindirim sorunlarına neden olabilir. Yumurta protein tozu Yumurta protein tozunun acı bir tadı vardır. Saf haliyle piyasaya sürülür. Bunun için, çoğunlukla çok bileşenli tozlarla karıştırılarak kullanılır. Laktoz içermez, iyi laktoz intoleransı olan kişiler için uygundur. Profesyonel vücut geliştirme sporcuları, yarışmadan hemen önce yumurta protein tozu kullanmanın performansı artırdığını söyler. Soya protein tozu Çok az kolestorol içerir ve bu nedenle özellikle yüksek kolesterol seviyesine sahip kişiler için uygundur. Yapılan araştırmalarda, tozun LDL kolesterol seviyelerini düşürebileceğini ve böylece kardiyovasküler hastalık riskini azaltabileceği belirlenmiştir. Kolesterol seviyesinin yanı sıra, bağışıklık sistemi , amino asit L-glutamin içeriğinin yüksek olması nedeniyle soya tozu tercih edilmektedir. Protein karışımları Genellikle kullanılan tek bir toz değil de, farklı protein tozlarının belli oranlarda karıştırılmasıyla elde edilir. Farklı oranlarda birbiriyle birleştirilen iki veya üç farklı protein tozu türünden oluşur. Tek tek bileşenler birbirini tamamladığından, protein karışımları genellikle saf protein tozundan daha yüksek bir biyolojik değere sahip hale gelir. Protein Tozu Zararlı mı? Protein tozu, doğru miktarda ve önerilen kullanım şekliyle tüketilmediği durumda pek çok sağlık sorunlarına neden olabilir. Sporcuların kasları güçlendirmek ve yeniden kas oluşumunu desteklemek için protein tozu kullanması ve ek gıda olarak tüketmesi durumunda zararsız olduğu görüşü ağır basar. Fakat protein tozu gereğinden fazla tüketildiğinde böbreklerin daha fazla çalışmasına, kemik kaybına, bağırsak sorunlarına, karaciğerde fonksiyonu bozukluğuna, dehidrasyona, mide bulantısına, yorgunluğa, baş ağrısına ve daha fazlasına neden olabilir. Protein sağlıklı bir beslenme modeli benimsenerek vücuda alınmalıdır. Eğer protein alımı yetersiz kalıyorsa protein tozu takviyesinden yararlanılabilir. Vücuda alınan yüksek protein konsantrasyonu böbrekleri zorlar ve sıvı alımı çok düşükse böbrek hasarına yol açabilir. Böbrek hastalığı söz konusuysa protein tozu kullanmadan önce mutlaka doktora danışılmalıdır. Çok aşırı protein tozu tüketiminin, böbreklerde hasara neden olduğu bilinmektedir. Bilinçsizce ve aşırı miktarda kullanılan protein tozu vücuda kesinlikle zarar vermektedir. Aşırı miktarda kullanıldığında bağırsaklar tarafından yeteri miktarda emilemeyeceği için ishale de neden olabilmektedir. Protein Tozunu Kimler Kullanmalı? Protein tozlarını, kas inşa etmek, kilo vermek veya dayanıklılıklarını artırmak için çalışan sporcuların kullanması önerilir. Kilo kaybı söz konusu olduğunda, doğal yollarla protein diyetleri verilmeli, eğer protein tozu verilecekse doktor ve diyetisyen tavsiyesi alınmalıdır. Protein Tozu Hakkında Sıkça Sorulan Sorular Peynir altı suyu proteini mi bitkisel protein mi? Peynir altı suyu proteinleri daha sağlıklı ancak sportif diyet için bitkisel proteinlere kıyasla etkisi daha düşüktür. Ancak, düzenli peynir altı suyu proteini kullanımının akne ve yorgunluk gibi yan etkilere neden olduğu düşünülmektedir. Brezilya'daki Paraiba Federal Üniversitesi'nde peynir altı suyu proteininin akne ile ilgili yan etkileri üzerine bir araştırma yapılmıştır. Bu amaçla, son iki ayda düzenli olarak peynir altı suyu proteini tüketen ve aynı zamanda spor salonunu düzenli olarak giden 30 yetişkin belli bir süre incelenmiştir.
Yapılan araştırmalarda, tozun LDL kolesterol seviyelerini düşürebileceğini ve böylece kardiyovasküler hastalık riskini azaltabileceği belirlenmiştir. Kolesterol seviyesinin yanı sıra, bağışıklık sistemi , amino asit L-glutamin içeriğinin yüksek olması nedeniyle soya tozu tercih edilmektedir. Protein karışımları Genellikle kullanılan tek bir toz değil de, farklı protein tozlarının belli oranlarda karıştırılmasıyla elde edilir. Farklı oranlarda birbiriyle birleştirilen iki veya üç farklı protein tozu türünden oluşur. Tek tek bileşenler birbirini tamamladığından, protein karışımları genellikle saf protein tozundan daha yüksek bir biyolojik değere sahip hale gelir. Protein Tozu Zararlı mı? Protein tozu, doğru miktarda ve önerilen kullanım şekliyle tüketilmediği durumda pek çok sağlık sorunlarına neden olabilir. Sporcuların kasları güçlendirmek ve yeniden kas oluşumunu desteklemek için protein tozu kullanması ve ek gıda olarak tüketmesi durumunda zararsız olduğu görüşü ağır basar. Fakat protein tozu gereğinden fazla tüketildiğinde böbreklerin daha fazla çalışmasına, kemik kaybına, bağırsak sorunlarına, karaciğerde fonksiyonu bozukluğuna, dehidrasyona, mide bulantısına, yorgunluğa, baş ağrısına ve daha fazlasına neden olabilir. Protein sağlıklı bir beslenme modeli benimsenerek vücuda alınmalıdır. Eğer protein alımı yetersiz kalıyorsa protein tozu takviyesinden yararlanılabilir.